Imam Tirmidzi : 681
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْطَرَ بِعَرَفَةَ وَأَرْسَلَتْ إِلَيْهِ أُمُّ الْفَضْلِ بِلَبَنٍ فَشَرِبَوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ الْفَضْلِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ حَجَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَصُمْهُ يَعْنِي يَوْمَ عَرَفَةَ وَمَعَ أَبِي بَكْرٍ فَلَمْ يَصُمْهُ وَمَعَ عُمَرَ فَلَمْ يَصُمْهُ وَمَعَ عُثْمَانَ فَلَمْ يَصُمْهُ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَسْتَحِبُّونَ الْإِفْطَارَ بِعَرَفَةَ لِيَتَقَوَّى بِهِ الرَّجُلُ عَلَى الدُّعَاءِ وَقَدْ صَامَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يَوْمَ عَرَفَةَ بِعَرَفَةَ
Беҙгә [Әхмәт бин Мани] һөйләне [Исмәғил бин Ғүләйә] беҙгә [Әйүп] [Икримә] [Ибн Ғәббәс] һөйләне, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм Ғәрәфәлә ураҙаны боҙған һәм Өммөл Фәҙл уға һөт ебәргән. Был бүлектә - шулай уҡ Әбү Һүрәйрә, Ибн Ғүмәр һәм Өммөл Фәҙлдән - пент - тарих бар. Әбү Ғиса әйткән, Ибн Ғаббастың хәҙисе хәсән сахих хәҙис. Ибн Ғүмәрҙән риүәйәт ителә: «Мин пәйғәмбәребеҙ менән хаж ҡылдым, ә ул Ғәрәфәлә ураҙа тотманы, мин дә Әбү Бәкер менән хаж ҡылдым һәм ул да Ғәрәфәлә ураҙа тотманы, бер тапҡыр Ғүмәр менән һәм ул шулай уҡ диүис менән ураҙа тотманы, хәҙис- шулай уҡ күпселек ғалимдар тарафынан эйәреп, улар Ғәрәфә ураҙа тотмауҙы сөннәт итә, һеҙ намаҙ уҡырға көслө булһын өсөн. ә ҡайһы бер ғалимдар ҙа Ғәрәфә көнөндә булғанда ураҙа тота.
Imam Tirmidzi : 682
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَسُئِلَ ابْنُ عُمَرَ عَنْ صَوْمِ يَوْمِ عَرَفَةَ بِعَرَفَةَ فَقَالَ حَجَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَصُمْهُوَمَعَ أَبِي بَكْرٍ فَلَمْ يَصُمْهُ وَمَعَ عُمَرَ فَلَمْ يَصُمْهُ وَمَعَ عُثْمَانَ فَلَمْ يَصُمْهُ وَأَنَا لَا أَصُومُهُ وَلَا آمُرُ بِهِ وَلَا أَنْهَى عَنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَجُلٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَبُو نَجِيحٍ اسْمُهُ يَسَارٌ وَقَدْ سَمِعَ مِنْ ابْنِ عُمَرَ
Беҙгә [Әхмәт бин Мәни] һәм [Ғәли бин Хөжр] икеһе лә әйтте, беҙгә [Суфьян бин Өйәйнә] һәм [Исмәғил бин Ибраһим] [Ибнү Әбү Нәжих] [атаһынан] һөйләне, ул яуап бирҙе: Хаж менән пәйғәмбәр саллаллаһу ғәләйһи вәсаллам һәм ул ураҙа тотманы ғәрәфә, мин мин шулай уҡ хаж менән Әбү бәкер, ул шулай уҡ ураҙа тотманы ғәрәфә, ул шулай уҡ Ғүмәр менән эшләне һәм ул ураҙа тотманы, шулай уҡ Ғосман менән ураҙа тотманы, ул шулай уҡ башҡа ураҙа тотманы юҡ дид өсөн һәм мин уны. Әбү Ғайса әйтте: «Был — хәсән хәҙис», — тине. Был хәҙис шулай уҡ Ибн Әбү Нәжихтән атаһынан Ибн Ғүмәрҙән бер кешегә риүәйәт ителгән. Ибн Әбү Нуджаихтың исеме Ясар булған, ул хәҙисте Ибн Ғүмәрҙән ишеткән булған.
Imam Tirmidzi : 683
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ غَيْلَانَ بْنِ جَرِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَعْبَدٍ عَنْ أَبِي قَتَادَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ صِيَامُ يَوْمِ عَاشُورَاءَ إِنِّي أَحْتَسِبُ عَلَى اللَّهِ أَنْ يُكَفِّرَ السَّنَةَ الَّتِي قَبْلَهُوَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدِ بْنِ صَيْفِيٍّ وَسَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ وَهِنْدِ بْنِ أَسْمَاءَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَالرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ ابْنِ عَفْرَاءَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَلَمَةَ الْخُزَاعِيِّ عَنْ عَمِّهِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ ذَكَرُوا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ حَثَّ عَلَى صِيَامِ يَوْمِ عَاشُورَاءَ قَالَ أَبُو عِيسَى لَا نَعْلَمُ فِي شَيْءٍ مِنْ الرِّوَايَاتِ أَنَّهُ قَالَ صِيَامُ يَوْمِ عَاشُورَاءَ كَفَّارَةُ سَنَةٍ إِلَّا فِي حَدِيثِ أَبِي قَتَادَةَ وَبِحَدِيثِ أَبِي قَتَادَةَ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
Беҙгә [Ҡотәйбә] һәм [Әхмәт бин Ғәбдә Әдл Длаби] икеһе лә әйтте, беҙгә [Хәммәт бин Зәйд] [Ғәйлән бин Джарирҙан] [Ғабдулла бин Мәғбәдтән] [Әбү Ҡатаһүрәттән] пәйғәмбәребеҙ әйтте: - үткән йылдың гонаһтарын юя ала'. Был бүлектә - шулай уҡ риүәйәттәр -пент- Ғәли, Мөхәммәт бин Шәйфи, Сәләмә бин Аква', Һиндүн бинт Әсмә', Ибн Аббас, Рубайи бинт Мөғүвидз бин 'Афра', Абдуррахман бин Сәләмә Әл-Хузаһиҙан, уның абзыйы Зөббәйр Сәләһүттән, бөтә ирҙәренән. ғәләйһи вәссәләм, Ғәшүрә көнөндә ураҙа тоторға кәңәш иткән. Әбү Ғиса әйткән: Ғәшүрә көнөндә ураҙа тотоу бер йыллыҡ гонаһтарҙы йыуа ала тип, Әбү Ҡатаданың хәҙисенән башҡа, барлыҡ булған риүәйәттәрҙә лә тапмайбыҙ. Әхмәт менән Исхаҡ та Әбү Ҡатада хәҙисенә таянып фекер һайлаған.
Imam Tirmidzi : 684
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ عَاشُورَاءُ يَوْمًا تَصُومُهُ قُرَيْشٌ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُهُ فَلَمَّا قَدِمَ الْمَدِينَةَ صَامَهُ وَأَمَرَ النَّاسَ بِصِيَامِهِ فَلَمَّا افْتُرِضَ رَمَضَانُ كَانَ رَمَضَانُ هُوَ الْفَرِيضَةُ وَتَرَكَ عَاشُورَاءَ فَمَنْ شَاءَ صَامَهُ وَمَنْ شَاءَ تَرَكَهُوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَقَيْسِ بْنِ سَعْدٍ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَمُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى حَدِيثِ عَائِشَةَ وَهُوَ حَدِيثٌ صَحِيحٌ لَا يَرَوْنَ صِيَامَ يَوْمِ عَاشُورَاءَ وَاجِبًا إِلَّا مَنْ رَغِبَ فِي صِيَامِهِ لِمَا ذُكِرَ فِيهِ مِنْ الْفَضْلِ
Һөйләне беҙгә [Харун бин Исхаҡ Әл Хәмдәни] беҙгә һөйләне [Ғәбдәх бин Сөләймән] [Хисәм бин Урва] [атаһы] [Ғәйсә] ул әйтте, тәүҙә 'Ғәшүрә' көн булған, унда Ҡөрәйш халҡы йыш ҡына ураҙа тотҡан осорҙа жәһилләһиәһүәт булған, һәм пәйғәмбәрлек сәйәхәт ул. Мәҙинәгә килеп еткәс, ул Ғәшүрә ураҙаһын тота һәм иптәштәренә ураҙа тоторға ҡуша, Рамаҙлан ураҙаһын тотҡанда уға Ғәшүрә ураҙаһын ҡалдырыу фарыз була, шуға күрә кем теләй, шул ураҙа тота ала, кем теләмәй, шул унан сыға ала. Был сүрәлә - Ибн Мәсғүд, Ҡаис бин Сәғәт, Джәбир бин Самра, Ибн Ғүмәр һәм Мөғәвиәнең -пент- риүәйәттәре бар. Әбү Ғиса әйтте, ғалимдар Ғәйсиә хәҙисенә тоғро ҡала, был сахих хәҙис, улар Ғәшүрә ураҙаһын тотоу фарыз түгел тигән фекерҙә, әммә кем теләй, шул үҙендә булған изгелектәргә өлгәшеү өсөн уны эшләй ала.
Imam Tirmidzi : 685
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ حَاجِبِ بْنِ عُمَرَ عَنْ الْحَكَمِ بْنِ الْأَعْرَجِ قَالَانْتَهَيْتُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ وَهُوَ مُتَوَسِّدٌ رِدَاءَهُ فِي زَمْزَمَ فَقُلْتُ أَخْبِرْنِي عَنْ يَوْمِ عَاشُورَاءَ أَيُّ يَوْمٍ هُوَ أَصُومُهُ قَالَ إِذَا رَأَيْتَ هِلَالَ الْمُحَرَّمِ فَاعْدُدْ ثُمَّ أَصْبِحْ مِنْ التَّاسِعِ صَائِمًا قَالَ فَقُلْتُ أَهَكَذَا كَانَ يَصُومُهُ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ
Һөйләне беҙгә [Ханнад] һәм [Әбү Ҡурайб] икеһе лә әйтте, һөйләне беҙгә [Ваки'] [Хәжиб бин Ғүмәр] [Әл-Хәкәм бин Әл-Ә'раж] ул әйтте, Мин [Ибн Ғәббәс] осрашты, ҡасан ул үҙенең шәле өҫтөндә ятҡан янында Зәмзәм башлана, мин һораным, һөйләгеҙ миңә ураҙа тураһында һөйләгеҙ ' ҡайһы көндө ураҙа тотоу тураһында I'? тип яуап бирҙе, әгәр һеҙ мөхәррәм айының ярым айын күрһәгеҙ, уны һанай башлағыҙ, тимәк, туғыҙынсы көндө ураҙа тотоғоҙ, ул -Хәкәм- тине, мин уға, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи үсәлләм шулай ураҙа тотҡан?, тип яуап бирҙе, эйе.
Imam Tirmidzi : 686
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ يُونُسَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِصَوْمِ عَاشُورَاءَ يَوْمُ الْعَاشِرِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي يَوْمِ عَاشُورَاءَ فَقَالَ بَعْضُهُمْ يَوْمُ التَّاسِعِ و قَالَ بَعْضُهُمْ يَوْمُ الْعَاشِرِ وَرُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ صُومُوا التَّاسِعَ وَالْعَاشِرَ وَخَالِفُوا الْيَهُودَ وَبِهَذَا الْحَدِيثِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Ғабдул Вәрис] [Юныстан] [Әл Хәсән] [Ибн Ғәббәстән] һөйләне, ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм унынсы көндө Ғәшүрә ураҙаһын тоторға ҡушты. Әбү Ғиса әйткән, Ибн Ғаббастың хәҙисе хәсән сахих хәҙис. Ғалимдар «Асыуро» ураҙаһы тураһында фекер айырата, ҡайһы берәүҙәр -«Асыуро»- туғыҙынсы көн, икенселәр унынсы көн ти. Ибн Ғаббастан риүәйәт ителә: «Туғыҙынсы һәм унынсы көндәрҙә ураҙа тотоғоҙ һәм йәһүдтәрҙе айырығыҙ», — тигән. Был әйтем дә Шәфиғи, Әхмәт һәм Исхаҡтың фекере.
Imam Tirmidzi : 687
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَائِمًا فِي الْعَشْرِ قَطُّقَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ وَرَوَى الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يُرَ صَائِمًا فِي الْعَشْرِ وَرَوَى أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَائِشَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ الْأَسْوَدِ وَقَدْ اخْتَلَفُوا عَلَى مَنْصُورٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَرِوَايَةُ الْأَعْمَشِ أَصَحُّ وَأَوْصَلُ إِسْنَادًا قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ أَبَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ الْأَعْمَشُ أَحْفَظُ لِإِسْنَادِ إِبْرَاهِيمَ مِنْ مَنْصُورٍ
Һөйләне [Хәннәд] беҙгә [Әбү Мөғәүиә] [Әл-Әл-Әмәси]-нән [Ибраһимдан] [Әл-Әсүәд]-тән [Ғәйсиә]-нән һөйләне, ул әйтте: «Мин бер ҡасан да пәйғәмбәребеҙҙе Зөлхизә айының тәүге ун көнөндә ураҙа тотҡанын күрмәнем. Әбү Ғиса әйтте, шулай итеп, был хәҙисте күп кешеләр Әл-мәсиҙән Ибраһимдан Әл-Әсүәдтән Ғәйсәнән һөйләгән, ә [Әтс Цаури] һәм башҡалар был хәҙисте [Мансур]ҙан [Ибраһимдан] һөйләгәндәр, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләмдең беренсе айында ураҙа тотҡанын бер ҡасан да күрмәгәндәр. Һәм [Әбү Әл Әхүәш] [Мансурҙан] [Ибраһимдан] [Ғәйсәнән] риүәйәт итте, әммә унда Әл-Әсүәд тураһында бер һүҙ ҙә юҡ. Хәҙис ғалимдары Мансур тарафынан был хәҙисте риүәйәт итеүгә ҡарата фекер айырымлыҡтары бар, ә Әл-Әмәси риүәйәт итеүе дөрөҫөрәк, уның сәнәде лә бәйлерәк. -перауи- тигән, Мөхәммәт бин Абан бесайҙы ишеттем, Вәкиғ әйткәнен ишеттем, Әл Әмәси Ибршимдың сәнғәтен Маншурҙан да яҡшыраҡ ятлаған.
Imam Tirmidzi : 688
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ هُوَ الْبَطِينُ وَهُوَ ابْنُ أَبِي عِمْرَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مِنْ أَيَّامٍ الْعَمَلُ الصَّالِحُ فِيهِنَّ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ هَذِهِ الْأَيَّامِ الْعَشْرِ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَلَا الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ إِلَّا رَجُلٌ خَرَجَ بِنَفْسِهِ وَمَالِهِ فَلَمْ يَرْجِعْ مِنْ ذَلِكَ بِشَيْءٍوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Һөйләне беҙгә [Ханнад] беҙгә әйтте [Әбү Мөғвиә] [Әл-Әл-Әмәси] [Мосолман] ул Әл-Батхин, атап әйткәндә, Ибн Әбү Имран [Сәғит бин Джүбәйер] [Ибн Аббас] әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи васаллам әйтте: «Бер ниндәй ҙә яҡшылыҡ юҡ, тип әйтте. Зөлхизә айының 10 көнө, — тип һораған дуҫтар, эй, Аллаһ Рәсүле, хатта джиһад фи сәбилиллаһ?, Рәсүлуллаһ Шәләллаһу ғәләйһи үә сәләм яуап биргән: «Хатта джиһад фи сәбилиллаһ булһа ла, тик үҙенең мал-мөлкәте һәм ғүмере менән джиһадҡа сыҡҡан һәм уларҙан берәүһен дә кире ҡайтармаған кешенән башҡа». Был сүрәлә - шулай уҡ Ибн Ғүмәр, Әбү Һүрәйрә, Ғабдулла бин Әмру һәм Джәбир риүәйәттәре -пент- бар. Ибн Аббастың хәҙисе — хәсән шаһих ғәриб хәҙис.
Imam Tirmidzi : 689
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مَسْعُودُ بْنُ وَاصِلٍ عَنْ نَهَّاسِ بْنِ قَهْمٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ أَيَّامٍ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ أَنْ يُتَعَبَّدَ لَهُ فِيهَا مِنْ عَشْرِ ذِي الْحِجَّةِ يَعْدِلُ صِيَامُ كُلِّ يَوْمٍ مِنْهَا بِصِيَامِ سَنَةٍ وَقِيَامُ كُلِّ لَيْلَةٍ مِنْهَا بِقِيَامِ لَيْلَةِ الْقَدْرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مَسْعُودِ بْنِ وَاصِلٍ عَنْ النَّهَّاسِ قَالَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَلَمْ يَعْرِفْهُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ مِثْلَ هَذَا و قَالَ قَدْ رُوِيَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا شَيْءٌ مِنْ هَذَا وَقَدْ تَكَلَّمَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ فِي نَهَّاسِ بْنِ قَهْمٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
Һөйләне беҙгә [Әбү Бәкер бин Нафиғ Әл Бәшри] беҙгә [Мәсғүд бин Вәшил] [Наххас бин Ҡаһм] [Ҡатада] [Сәғит бин Әл Мусайиб] [Әбү Һүрәйрә] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм әйтте: зөлхизә айы, бер көн ураҙа. унда бер йыл ураҙа тотоуға тиң һәм төндә бер төн намаҙ уҡыу Ләйләтул Ҡадар төнөндә намаҙ уҡыуға тиң». Әбү Ғиса әйтте: «Был ғәриб хәҙис, беҙ уны Нахһастан килгән Мәсғүд бин Вәшилдең хәҙисенән башҡа белмәйбеҙ». Ул: «Мин Мөхәммәттән был хәҙис тураһында һораным, әммә ул был юлдан башҡа белмәне, шулай уҡ: «Ҡотада был хәҙисте Сәғит бин Әл Мөсәййибтан пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдән мурсаль рәүештә һөйләгән һәм Яхъя бин Сәғит уның Ҡаһһастың терм биндәрен тәнҡитләгән», — тине.
Imam Tirmidzi : 690
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَامَ رَمَضَانَ ثُمَّ أَتْبَعَهُ سِتًّا مِنْ شَوَّالٍ فَذَلِكَ صِيَامُ الدَّهْرِوَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَثَوْبَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي أَيُّوبَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اسْتَحَبَّ قَوْمٌ صِيَامَ سِتَّةِ أَيَّامٍ مِنْ شَوَّالٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ هُوَ حَسَنٌ هُوَ مِثْلُ صِيَامِ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَيُرْوَى فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ وَيُلْحَقُ هَذَا الصِّيَامُ بِرَمَضَانَ وَاخْتَارَ ابْنُ الْمُبَارَكِ أَنْ تَكُونَ سِتَّةَ أَيَّامٍ فِي أَوَّلِ الشَّهْرِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ قَالَ إِنْ صَامَ سِتَّةَ أَيَّامٍ مِنْ شَوَّالٍ مُتَفَرِّقًا فَهُوَ جَائِزٌ قَالَ وَقَدْ رَوَى عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ سُلَيْمٍ وَسَعْدِ بْنِ سَعِيدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عُمَرَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ وَرْقَاءَ بْنِ عُمَرَ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعِيدٍ هَذَا الْحَدِيثَ وَسَعْدُ بْنُ سَعِيدٍ هُوَ أَخُو يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيِّ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ فِي سَعْدِ بْنِ سَعِيدٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ الْجُعْفِيُّ عَنْ إِسْرَائِيلَ أَبِي مُوسَى عَنْ الْحَسَنِ الْبَصْرِيِّ قَالَ كَانَ إِذَا ذُكِرَ عِنْدَهُ صِيَامُ سِتَّةِ أَيَّامٍ مِنْ شَوَّالٍ فَيَقُولُ وَاللَّهِ لَقَدْ رَضِيَ اللَّهُ بِصِيَامِ هَذَا الشَّهْرِ عَنْ السَّنَةِ كُلِّهَا
Һөйләне беҙгә [Әхмәт бин Мани] беҙгә һөйләне [Әбү Мөғәвиә] беҙгә һөйләне [Сәғд бин Сәғит] [Ғүмәр бин Сабиттан] [Әбү Әйүп] ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсәллам әйтте: «Кем Рамаҙан айында ураҙа тота, унан һуң ураҙа тота. тотош бер йыл ураҙа тотоу'. Был бүлектә - шулай уҡ - пент - тарих бар Джәбир, Әбү Һүрәйрә һәм Цаубандан. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Әйүптең хәҙистәре хәсән сахих хәҙис. Ҡайһы бер ғалимдар ошо хәҙискә таянып, Шәүүәл айында алты көн ураҙа тоторға ярата. Ибн Әл Мөбәрәк әйтте, был фекер яҡшы, һәр ай уртаһында өс көн ураҙа тотоу кеүек, Ибн Әл Мөбәрәк дауам итте, был бер нисә хәҙистә риүәйәт ителгән, был ураҙа Рамаҙлан ураҙаһының дауамы булып тора, Ибн Мөбәрәк һайланы һәм өҫтөнлөк бирҙе ураҙа тотоу өсөн алты көн юҡ, әммә унда wrong in the be month. эҙмә-эҙлекһеҙ алты көн ураҙа тоторға. -риүәйәтсе- был хәҙисте [Ғәбдел Әзиз бин Мөхәммәт] [Шәфүән бин Сөләймдән] риүәйәт иткән, ә [Сәғәт бин Сәғид] [Ғүмәр бин Сабиттан] [Әбү Әйүб] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләмдән риүәйәт иткән. Шулай уҡ [Сыуба] был хәҙисте [Вәрҡә бин Ғүмәрҙән] [Сәғәт бин Сәғиттән] һәм Сәғәт бин Сәғит уның ағаһы Яхъя бин Сәғит Әл-Әнсари булған, хәҙис белгестәре Сәғәт бин Сәғитте ятлау йәһәтенән тәнҡитләгән. Хәсән беҙгә Ханнад һөйләне беҙгә Хәсән бин Ғәли Әл-Джуфи Исраилдан Әбү Муса Хәсән Әл-Бәшриҙән ул әйтте, әгәр уға телгә алынһа, ул Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотҡан, ул әйтте, Аллаһ менән ант итәм, ысынлап та, Аллаһы Тәғәлә риза булды, һеҙ Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотоу өсөн, кем сопоставимый.
Imam Tirmidzi : 691
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ أَبِي الرَّبِيعِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَعَهِدَ إِلَيَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةً أَنْ لَا أَنَامَ إِلَّا عَلَى وِتْرٍ وَصَوْمَ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ وَأَنْ أُصَلِّيَ الضُّحَى
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Әбү Әүәнә] [Симаҡ бин Хәрб] [Әбү Әр Раби]] [Әбү Һүрәйрә] һөйләне, ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсәллам миңә өс нәмә менән васыят итте: Мин витр намаҙынан һуң ғына йоҡларға тейеш түгелмен, өс көндөң уртаһынан һәр ваҡыт ураҙа тоторға тейешмен.
Imam Tirmidzi : 692
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ قَال سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَامٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ قَال سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا أَبَا ذَرٍّ إِذَا صُمْتَ مِنْ الشَّهْرِ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَصُمْ ثَلَاثَ عَشْرَةَ وَأَرْبَعَ عَشْرَةَ وَخَمْسَ عَشْرَةَوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي قَتَادَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَقُرَّةَ بْنِ إِيَاسٍ الْمُزَنِيِّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي عَقْرَبٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ وَقَتَادَةَ بْنِ مِلْحَانَ وَعُثْمَانَ بْنِ أَبِي الْعَاصِ وَجَرِيرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ أَنَّ مَنْ صَامَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ كَانَ كَمَنْ صَامَ الدَّهْرَ
Һөйләне беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйлән] беҙгә һөйләне [Әбү Дауыт] ул әйтте, һөйләне беҙгә [Сөйүбә] [Әл-Әл-Әмәси] ул әйтте, мин ишеттем [Яхъя бин Саам] һөйләне [Муса бин Тәлхах] ул әйтте, мин ишеттем [Әбү Дзар] әйтте, әгәр һеҙ әйтте Әһүрүллаһ ғәләйһис-сәләм: һәр айҙа өс көн ураҙа тоторға теләй, унан һуң ун өсөнсө, ун дүртенсе һәм ун бишенсе көндәрендә ураҙа тота'. Был сүрәлә - шулай уҡ Әбү Ҡатада, Ғабдулла бин Әмру, Ҡөрьә бин Ияс Әл Музани, Ғабдулла бин Мәсғүд, Әбү Аҡраб, Ибнү Аббас, Ғәйсә, Ҡатада бин Милхан, Усман бин Әбил Әш һәм Джарир риүәйәттәре лә бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Дзар хәҙисе хәсән хәҙис. Бер нисә хәҙистә риүәйәт ителгән: «Кем һәр айҙа өс көн ураҙа тотһа, ул тотош бер йыл ураҙа тотоу менән бер».
Imam Tirmidzi : 693
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَامَ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَذَلِكَ صِيَامُ الدَّهْرِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ تَصْدِيقَ ذَلِكَ فِي كِتَابِهِ{ مَنْ جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا }الْيَوْمُ بِعَشْرَةِ أَيَّامٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي شِمْرٍ وَأَبِي التَّيَّاحِ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Һөйләне беҙгә [Хәннәд] беҙгә [Әбү Мөғәүиә] [Ғәшим Әл Әхүәл] [Әбү Ғосман Ән Нахди] [Әбү Дзар] һөйләне, ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үсаллам әйтте: «Кем һәр айҙа өс көн ураҙа тотһа, ул бер айлыҡ ураҙа тотоу менән бер». Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә ғәззә вәжәллә был мәсьәләне аҡлаусы аят индерә, йәғни -Уның һүҙҙәре-: Бер изгелек эшләгән кеше ун тапҡыр сауап аласаҡ, бер көн ураҙа ун көн менән бер үк». Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе. Был хәҙисте [Сөйөбә] [Әбү Шимрҙән] һәм [Әбү Тәййә] [Әбү Усмандан] [Әбү Һүрәйрәнән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләмдән риүәйәт итте.
Imam Tirmidzi : 694
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ الرِّشْكِ قَال سَمِعْتُ مُعَاذَةَ قَالَتْقُلْتُ لِعَائِشَةَ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ قَالَتْ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ أَيِّهِ كَانَ يَصُومُ قَالَتْ كَانَ لَا يُبَالِي مِنْ أَيِّهِ صَامَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَيَزِيدُ الرِّشْكُ هُوَ يَزِيدُ الضُّبَعِيُّ وَهُوَ يَزِيدُ بْنُ الْقَاسِمِ وَهُوَ الْقَسَّامُ وَالرِّشْكُ هُوَ الْقَسَّامُ بِلُغَةِ أَهْلِ الْبَصْرَةِ
Һөйләне беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйлән] һөйләне [Әбү Дауыт] беҙгә һөйләне [Сөғбә] [Йәзид Ар Рисыҡтан] ул әйтте, мин ишеттем [Мөғәзә], мин һораным [Ғәйсә], Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм һәр айҙа ураҙа тоторға яратҡанмы? 'Ул - Айсиә радиаллаһу ғәнһә- әйтте, Эйе. Мин һораным, айҙың ҡайһы өлөшөндә ураҙа тота? Ул: «Ураҙаның ҡайһы өлөшөндә тотоуы Уға барыбер», — тип яуап бирҙе. Әбү Ғиса: «Был хәсән сахих хәҙис», — тине. Ул - риүәйәтсе - әйткән, Йәзид Әл Рисыҡ - Йәзид Әл Зөбәй, атап әйткәндә, Йәзид бин Ҡасим, ул Әл Ҡассам, ә Рисыҡ Басра халҡы телендә Ҡассам.
Imam Tirmidzi : 695
حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ مُوسَى الْقَزَّازُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَبَّكُمْ يَقُولُ كُلُّ حَسَنَةٍ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَالصَّوْمُ لِي وَأَنَا أَجْزِي بِهِ الصَّوْمُ جُنَّةٌ مِنْ النَّارِ وَلَخُلُوفُ فَمِ الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ وَإِنْ جَهِلَ عَلَى أَحَدِكُمْ جَاهِلٌ وَهُوَ صَائِمٌ فَلْيَقُلْ إِنِّي صَائِمٌوَفِي الْبَاب عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَكَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ وَسَلَامَةَ بْنِ قَيْصَرٍ وَبَشِيرِ ابْنِ الْخَصَاصِيَةِ وَاسْمُ بَشِيرٍ زَحْمُ بْنُ مَعْبَدٍ وَالْخَصَاصِيَةُ هِيَ أُمُّهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Беҙгә [Ғимран бин Муса Әл-Ҡаззаз] әйтте [Ғабдул Вәрис бин Сәғит] беҙгә [Ғәли бин Зәйид] [Сәғит бин Әл-Мөсәййиб] [Әбү Һүрәйрә]-нән әйтте, ул әйтте, Рәсүлиуллаһ саллаллаһу ғәләйһи сәйләм әйтте: «Ысынлап та, һеҙҙең рәббәле ғәләйһис-сәләм әйтте: йөҙ тапҡыр, шул уҡ ваҡытта ураҙа өсөн Сөнки мин һәм мин генә ураҙаны сауаплайым - сауап күләмен сикләмәйенсә -, ураҙа - тамуҡ утынан ҡалҡан, ә ураҙа тотоусы кешенең ауыҙынан еҫ хуш еҫкә ҡарағанда хуш еҫлерәк Аллаһ Тәғәлә алдында - һәм әгәр һеҙҙең берегеҙ ураҙа тотҡанда мин һеҙҙе ышаныслы тип әйтһә. Был сүрәлә - шулай уҡ Мөәҙ бин Джабал, Сәхл бин Сәғәт, Ҡәғб бин Уджра Сәләмә бин Ҡайсар һәм Басыир бин Хәшәшиянан риүәйәттәр -пент- бар. Ә Басыйырҙын исеме Зәхм бин Мәғбәд, ә Хәшәшия Басыйырҙы әсәһе. Әбү Ғиса әйтте, Әбү Һүрәйрәнең хәҙисе ошо юлдан алынған хәсән ғәриб хәҙис.
Imam Tirmidzi : 696
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فِي الْجَنَّةِ لَبَابًا يُدْعَى الرَّيَّانَ يُدْعَى لَهُ الصَّائِمُونَ فَمَنْ كَانَ مِنْ الصَّائِمِينَ دَخَلَهُ وَمَنْ دَخَلَهُ لَمْ يَظْمَأْ أَبَدًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] беҙгә һөйләне [Әбү Әмир Әл-Аҡади] [Хисем бин Сәғәд] [Әбү Хәзим] [Сәхл бин Сәғәд] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм ул әйтте: «Ысынлап та, күктә һәр ваҡыт буласаҡ ишек бар. унда инергә һәм кем унда инә, тимәк, ул һыуһау тойғоһо мәңге булмаясаҡ'. Әбү Ғиса әйтте, был хәсән сахих ғәриб хәҙис.
Imam Tirmidzi : 697
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلصَّائِمِ فَرْحَتَانِ فَرْحَةٌ حِينَ يُفْطِرُ وَفَرْحَةٌ حِينَ يَلْقَى رَبَّهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә һөйләне [Ғабдул Әзиз бин Мөхәммәт] [Сөхәйл бин Әбү Сәлих] [атаһы] [Әбү Һүрәйрә] ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсәллам әйтте: «Кеше, кем ураҙа тота, ике бәхеткә эйә, атап әйткәндә, уның бәхете ҡасан meebbst һәм happiking the fabbst киләсәк». Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе.
Imam Tirmidzi : 698
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ غَيْلَانَ بْنِ جَرِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَعْبَدٍ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ بِمَنْ صَامَ الدَّهْرَ قَالَ لَا صَامَ وَلَا أَفْطَرَ أَوْ لَمْ يَصُمْ وَلَمْ يُفْطِرْوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الشِّخِّيرِ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي قَتَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ صِيَامَ الدَّهْرِ وَأَجَازَهُ قَوْمٌ آخَرُونَ وَقَالُوا إِنَّمَا يَكُونُ صِيَامُ الدَّهْرِ إِذَا لَمْ يُفْطِرْ يَوْمَ الْفِطْرِ وَيَوْمَ الْأَضْحَى وَأَيَّامَ التَّشْرِيقِ فَمَنْ أَفْطَرَ هَذِهِ الْأَيَّامَ فَقَدْ خَرَجَ مِنْ حَدِّ الْكَرَاهِيَةِ وَلَا يَكُونُ قَدْ صَامَ الدَّهْرَ كُلَّهُ هَكَذَا رُوِيَ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ نَحْوًا مِنْ هَذَا وَقَالَا لَا يَجِبُ أَنْ يُفْطِرَ أَيَّامًا غَيْرَ هَذِهِ الْخَمْسَةِ الْأَيَّامِ الَّتِي نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْهَا يَوْمِ الْفِطْرِ وَيَوْمِ الْأَضْحَى وَأَيَّامِ التَّشْرِيقِ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] һәм [Әхмәт бин Ғәбдәх] икеһе лә әйтте, беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Ғәйлән бин Джарир] [Ғабдулла бин Мәғбәд] [Әбү Ҡатада] кем әйтте, һораны -Аллаһ Рәсүленә саллаллаһу, ғәләйһи үә сәләм тураһында -йыл буйы-? Ул яуап бирҙе: «Ул ураҙа тотмау менән дә, ауыҙ асыу ҙа бер үк». Был бүлектә - шулай уҡ - Ғабдулла бин Әмр, Ғабдулла бин Сиххир һәм Ғимран бин Хөсәйен һәм Әбү Мусанан - тарих бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Ҡатаданың хәҙисе хәсән хәҙис. Ҡайһы бер ғалимдар нәфрәт итә, ә икенселәре рөхсәт итә, улар әйтә, кешегә ураҙа тотоу тыйыла, әгәр ҙә ул ураҙаны боҙмаһа ғына, Ҡорбан ғәйетендә, Ҡорбан ғәйетендә һәм тасирҡ көндәрендә, шуға күрә кем был көндәрҙә ураҙа тотмай, уға ураҙа тотоу тыйылмай. Әнәс менән Сяфии. Әхмәт менән Исхаҡ та ошо фекерҙә, үрҙә әйтелгән биш көндән башҡа көндә ауыҙ асыу фарыз түгел, тиҙәр.
Imam Tirmidzi : 699
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ عَنْ صِيَامِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ كَانَ يَصُومُ حَتَّى نَقُولَ قَدْ صَامَ وَيُفْطِرُ حَتَّى نَقُولَ قَدْ أَفْطَرَ قَالَتْ وَمَا صَامَ رَسُولُ اللَّهِ شَهْرًا كَامِلًا إِلَّا رَمَضَانَوَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә һөйләне [Хәммәд бин Зәид] [Әйүп] [Ғабдуллаһ бин Сәиҡиҡ] ул әйтте, мин һораным [Ғәйсә] тураһында ураҙа пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсалләм, ул шулай уҡ яуап бирҙе, ул йыш ҡына күренде ураҙа тотҡан тиклем беҙ рәсүлуллаһу ғәләйһис-сәләм булды, тип әйтте. йыш ҡына ураҙаны боҙғансы, беҙ бер ҡасан да ураҙа тотмаған, тип әйткәнсе, ул -Ғәйсә Р.Ә. Был сүрәлә - шулай уҡ тарих - пент - Әнәс һәм Ибн Аббастан килгән хәҙис бар. Әбү Ғиса әйткән: «Ғәйсиәнең хәҙисе сахих хәҙис.
Imam Tirmidzi : 700
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ صَوْمِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ يَصُومُ مِنْ الشَّهْرِ حَتَّى نَرَى أَنَّهُ لَا يُرِيدُ أَنْ يُفْطِرَ مِنْهُ وَيُفْطِرُ حَتَّى نَرَى أَنَّهُ لَا يُرِيدُ أَنْ يَصُومَ مِنْهُ شَيْئًا وَكُنْتَ لَا تَشَاءُ أَنْ تَرَاهُ مِنْ اللَّيْلِ مُصَلِّيًا إِلَّا رَأَيْتَهُ مُصَلِّيًا وَلَا نَائِمًا إِلَّا رَأَيْتَهُ نَائِمًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Әли бин Хөжр] беҙгә [Исмәғил бин Джәғфәр] [Хөмәйд] [Әнәс бин Мәликтән] һөйләне, тип, унан ураҙа тураһында һорағандар Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһи вәсәлләм, Әнәс шулай уҡ яуап бирҙе, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһи үсәлләм булды, ул һәр ваҡыт шулай ураҙа тотто, әммә ул һәр монт ураҙа тотто. йыш ҡына күргән ураҙа боҙоу шулай беҙ уйланыҡ, ул ураҙа тоторға теләмәй, әгәр һеҙ уны төндә намаҙ уҡығанын күрергә теләһәгеҙ, һеҙ уны мотлаҡ рәүештә намаҙ уҡығанын табасаҡһығыҙ, шулай уҡ әгәр һеҙ уны йоҡлағанын күрергә теләйһегеҙ икән, һеҙ уны төндә йоҡлағанын табасаҡһығыҙ. Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе.