Imam Tirmidzi : 641
حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ وَأَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ لَمْ يَدَعْ قَوْلَ الزُّورِ وَالْعَمَلَ بِهِ فَلَيْسَ لِلَّهِ حَاجَةٌ بِأَنْ يَدَعَ طَعَامَهُ وَشَرَابَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Әбү Муса Мөхәммәт бин Мусанна] беҙгә [Ғосман бин Ғүмәр] әйтте, тип әйтте, һәм беҙгә [Ибн Әбү Дзиғб] [Әл-Мәҡбури] [атаһы] [Әбү Һүрәйрә]-нән Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: «Кем ғибәҙәт ҡыла ала. Зур - әхлаҡһыҙлыҡ - тимәк, улар ризыҡ-эсемлектән баш тартһалар ҙа, Аллаһҡа кәрәк булмаясаҡ -ураҙаны ҡабул итмәйәсәк-'. -һөйләүсе- әйтте, был бүлектә -Әнәстең -пент- тарихы ла бар. Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе.
Imam Tirmidzi : 642
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ وَعَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَسَحَّرُوا فَإِنَّ فِي السَّحُورِ بَرَكَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ وَالْعِرْبَاضِ بْنِ سَارِيَةَ وَعُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ وَأَبِي الدَّرْدَاءِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Ҡотәйбә] [Ҡатада]нан [Әбү Әүәнә] һәм [Әнәстән] [Ғабдул Ғәзиз бин Шөхәйб] Пәйғәмбәребеҙҙең: «Сәхүр ашағыҙ, ысынлап та, сәхүр ашау бәрәкәтле», — тип әйткәне тураһында әйтелгән. -риүәйәтсе- әйтте, был бүлектә -шулай уҡ Әбү Һөрәйрә, Абдулла бин Мәсғүд, Джәбир бин Абдулла, Ибнү Аббас, Әмру бин Әш, Ирбәҙл бин Сәрия, Үтбах бин Абд һәм Әбү Дарданан риүәйәт -пент- бар. Әбү Ғиса әйтте, Әнәс хәҙисе хәсән сахих хәҙис.
Imam Tirmidzi : 643
وَرُوِيَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فَصْلُ مَا بَيْنَ صِيَامِنَا وَصِيَامِ أَهْلِ الْكِتَابِ أَكْلَةُ السَّحَرِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ مُوسَى بْنِ عَلِيٍّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي قَيْسٍ مَوْلَى عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ قَالَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَهْلُ مِصْرَ يَقُولُونَ مُوسَى بْنُ عَلِيٍّ وَأَهْلُ الْعِرَاقِ يَقُولُونَ مُوسَى بْنُ عُلَيٍّ وَهُوَ مُوسَى بْنُ عُلَيِّ بْنِ رَبَاحٍ اللَّخْمِيُّ
Пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителә: «Беҙҙең ураҙа менән китап әһелдәренең ураҙаһы араһындағы айырма – сәхәр ашау». Ул беҙгә [Ҡотәйбә] шулай һөйләне, [Әл-Ләйетте] [Муса бин Ғәлиҙән] [атаһынан] [Әбү Ҡаистан] ҡоло Әмру бин Әштән [Әмру бин Әштән] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсәлләмдән һөйләне. -риүәйәтсе- әйтте, был сахих Хәсән хәҙисе. Мысыр халҡы уны Муса бин Ғәли тип атай, ә Ираҡ халҡы Муса бин Үләй тип атай һәм ул башҡа бер кем дә түгел, ә Муса бин Үләй бин Рабах Әл-Ләхми.
Imam Tirmidzi : 644
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى مَكَّةَ عَامَ الْفَتْحِ فَصَامَ حَتَّى بَلَغَ كُرَاعَ الْغَمِيمِ وَصَامَ النَّاسُ مَعَهُ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ شَقَّ عَلَيْهِمْ الصِّيَامُ وَإِنَّ النَّاسَ يَنْظُرُونَ فِيمَا فَعَلْتَ فَدَعَا بِقَدَحٍ مِنْ مَاءٍ بَعْدَ الْعَصْرِ فَشَرِبَ وَالنَّاسُ يَنْظُرُونَ إِلَيْهِ فَأَفْطَرَ بَعْضُهُمْ وَصَامَ بَعْضُهُمْ فَبَلَغَهُ أَنَّ نَاسًا صَامُوا فَقَالَ أُولَئِكَ الْعُصَاةُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ كَعْبِ بْنِ عَاصِمٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَيْسَ مِنْ الْبِرِّ الصِّيَامُ فِي السَّفَرِ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الصَّوْمِ فِي السَّفَرِ فَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْفِطْرَ فِي السَّفَرِ أَفْضَلُ حَتَّى رَأَى بَعْضُهُمْ عَلَيْهِ الْإِعَادَةَ إِذَا صَامَ فِي السَّفَرِ وَاخْتَارَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ الْفِطْرَ فِي السَّفَرِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِنْ وَجَدَ قُوَّةً فَصَامَ فَحَسَنٌ وَهُوَ أَفْضَلُ وَإِنْ أَفْطَرَ فَحَسَنٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ وَإِنَّمَا مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنْ الْبِرِّ الصِّيَامُ فِي السَّفَرِ وَقَوْلِهِ حِينَ بَلَغَهُ أَنَّ نَاسًا صَامُوا فَقَالَ أُولَئِكَ الْعُصَاةُ فَوَجْهُ هَذَا إِذَا لَمْ يَحْتَمِلْ قَلْبُهُ قَبُولَ رُخْصَةِ اللَّهِ فَأَمَّا مَنْ رَأَى الْفِطْرَ مُبَاحًا وَصَامَ وَقَوِيَ عَلَى ذَلِكَ فَهُوَ أَعْجَبُ إِلَيَّ
Беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Ғабдул Ғәзиз бин Мөхәммәт] [Джафәр бин Мөхәммәттән] [атаһынан] [Джәбир бин Абдулла] тарафынан һөйләне, тип, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи үсалләм Мәккәгә сығып киткән йылында үҙенең факканы менән яулап алыу, ә Ҡурааул Ғәмимгә уға: «Ысынында халыҡ ураҙа тотоуға ҡаршы сыҡты һәм улар хужаның нимә эшләйәсәген күрҙеләр», — тип әйткәндәр. был эште башҡарҙы, һуңынан ул Асрҙан һуң бер ҡап һыу һораны һуңынан бөтә дуҫтары алдында эсте, шуға күрә улар араһында ҡайһы берҙәре ураҙа асыуға ҡушылды һәм ҡайһы берҙәре ураҙаны дауам итеүҙе һайланы. Баҡтиһәң, уға әле ураҙа тотҡан кешеләрҙең хәбәрҙәре барып етә, шунан ул: «Улар тыңлауһыҙ кешеләр», — тигән. Ә был сүрәлә - шулай уҡ - Ҡәғб бин Ғәшим, Ибн Аббас һәм Әбү Һүрәйрәнән - тарих бар. Жәбир хәҙисе – сахих Хәсән хәҙисе. Ә пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителгән: «Сәйәхәттә булғанда ураҙа тотоу яҡшы һаналмай», — тигән. Шуға күрә, ғалимдар сәйәхәт ваҡытында ураҙа тотоу тураһында төрлө фекерҙә, ҡайһы бер ғалимдар пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм фекеренсә, сәйәхәт ваҡытында ураҙа асыу яҡшыраҡ, улар хатта был фарыз тип иҫәпләй, әгәр был ураҙа тотоусылар Among the A һәм Исхаҡ. Шул уҡ ваҡытта пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм башҡаларҙан ҡайһы бер ғалимдар, әгәр ул үҙен көслө тойһа һәм ураҙа тотһа, был яҡшыраҡ, әммә әгәр ҙә ул ураҙаны ауыҙ асыуҙы һайлаһа, тимәк, ҡанундың бер ниндәй ҙә насарлығы юҡ, тигән фекерҙә. Был фекерҙе Суфьян Ац цаури, Малик бин Әнәс һәм Абдулла Ибнул Мөбәрәк тә һайлаған. Сәфиғи әйтте, өҫтәге Пәйғәмбәребеҙҙең хәҙисенең мәғәнәһе шунда: әгәр уның күңеле Аллаһы Тәғәләнән еңеллек алмаһа, ә сәйәхәт ваҡытында ураҙа ифтар итеү рөхсәт ителә тип уйлаған кешеләргә килгәндә, әммә үҙҙәрен көслө һәм ураҙалы тойғанда, мин шуны өҫтөн күрәм.
Imam Tirmidzi : 645
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ عَبْدَةَ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ حَمْزَةَ بْنَ عَمْرٍو الْأَسْلَمِيِّ سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الصَّوْمِ فِي السَّفَرِ وَكَانَ يَسْرُدُ الصَّوْمَ فَقَال رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ شِئْتَ فَصُمْ وَإِنْ شِئْتَ فَأَفْطِرْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي الدَّرْدَاءِ وَحَمْزَةَ بْنِ عَمْرٍو الْأَسْلَمِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ أَنَّ حَمْزَةَ بْنَ عَمْرٍو سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Хәрүн бин Исхаҡ Әл Хәмдәни] [Ғәбдәх бин Сөләймән] [Хисйәм бин Үрүә] [атаһы] [Ғәйсә] нән әйтелгән, тип Хәмзә бин Әмру Әл Әсләми Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үәсләмдән ураҙа тотоу тураһында һораған. Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйткән: «Әгәр ураҙа тоторға теләһәгеҙ, ураҙа тотығыҙ, әгәр ҙә ауыҙ асырға теләһәгеҙ, ауыҙ асығыҙ». -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -шулай уҡ Әнәс бин Мәлик, Әбү Сәғит, Ғабдулла бин Мәсғүд, Ғабдулла бин Әмру, Әбү Дарҙа һәм Хәмзә бин Әмру Әл Әсләми риүәйәттәре -пент- бар. Әбү Ғиса әйткән: «Ғәйсиәнең хәҙисе – хәсән сахих хәҙис».
Imam Tirmidzi : 646
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَزِيدَ أَبِي مَسْلَمَةَ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَكُنَّا نُسَافِرُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَمَضَانَ فَمَا يَعِيبُ عَلَى الصَّائِمِ صَوْمَهُ وَلَا عَلَى الْمُفْطِرِ إِفْطَارَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Нәшр бин Ғәли Әл Джәһдләми] беҙгә [Бисир бин Әл Мөфәдллл] [Сәғит бин Йәзид Әбү Сәләмә] [Әбү Надлрах] [Әбү Сәғит Әл Худри] менән сәйәхәт иттек, беҙ Рәсүлуллаһ менән сәйәхәт иттек, улар тәнҡитсе түгел, Рәсүлуллаһу ғәләйһиссәләм. һәм ураҙа боҙоусыларҙы тәнҡитләмәне. Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе.
Imam Tirmidzi : 647
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا الْجُرَيْرِيُّ ح قَالَ و حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَكُنَّا نُسَافِرُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمِنَّا الصَّائِمُ وَمِنَّا الْمُفْطِرُ فَلَا يَجِدُ الْمُفْطِرُ عَلَى الصَّائِمِ وَلَا الصَّائِمُ عَلَى الْمُفْطِرِ فَكَانُوا يَرَوْنَ أَنَّهُ مَنْ وَجَدَ قُوَّةً فَصَامَ فَحَسَنٌ وَمَنْ وَجَدَ ضَعْفًا فَأَفْطَرَ فَحَسَنٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Нәшр бин Ғәли] әйтте [Йәзид бин Зүрәй] беҙгә [Әл-Джүрәйри] әйтте. -риүәйәтсе- әйтте, һәм беҙгә һөйләне [Суфьян бин Вәки'] беҙгә һөйләне ['Ғабдул Ғәлә] [Әл-Джүрәйри] [Әбү Надлра] [Әбү Сәғит] ул әйтте, беҙ Рәсүлуллаһ менән сәйәхәт иттек, улар тәнҡитсе, шуға күрә ҡайһы берҙәребеҙ ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто, ә икенселәре ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто, ә икенселәр ураҙа тотто. киреһенсә. Улар барыһы ла кемдең көсө бар, кемдең ураҙаһы тота, шул яҡшы, кем үҙен көсһөҙ тойоп, ауыҙ асыуы ла яҡшы, тип уйлай. Әбү Ғиса әйтте, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе.
Imam Tirmidzi : 648
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ مَعْمَرِ بْنِ أَبِي حُيَيَّةَ عَنْ ابْنِ الْمُسَيِّبِ أَنَّهُ سَأَلَهُ عَنْ الصَّوْمِ فِي السَّفَرِ فَحَدَّثَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَغَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَمَضَانَ غَزْوَتَيْنِ يَوْمَ بَدْرٍ وَالْفَتْحِ فَأَفْطَرْنَا فِيهِمَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُمَرَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ أَمَرَ بِالْفِطْرِ فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ نَحْوُ هَذَا إِلَّا أَنَّهُ رَخَّصَ فِي الْإِفْطَارِ عِنْدَ لِقَاءِ الْعَدُوِّ وَبِهِ يَقُولُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Ибнү Лахиғәт] [Йәзид бин Әбү Хәбиб] [Мәғмәр бин Әбү Һөйәйә] [Мәғмәр бин Әбү Һөйәйә] тураһында һөйләне, тип һораны [Ибнү Әл Мөсәййиб] тураһында ураҙа ваҡытында Сәфәр, һуңынан ул һөйләне [Ғүмәр бин Әл Хатсеһүт] Аллаһы Тәғәлә сәләллаһу сәйәхиләһ менән. Рамаҙан айында ике тапҡыр, атап әйткәндә, Бәҙер һәм Фәтү Мәккә алыштары, беҙ ҙә ураҙа -ураҙа түгел- икеһендә лә боҙабыҙ. -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -Әбү Сәғиттән дә -пент- риүәйәт бар. Әбү Ғиса, беҙ Ғүмәрҙең хәҙистәрен ошо юл аша ғына белмәйбеҙ, тигән. Ә Әбү Сәғиттән пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителгән: ул һуғыш ваҡытында ураҙа асырға бойорған. Һәм ул да Ғүмәр бин Әл Хатсхабтан өҫтәге хәҙис кеүек риүәйәт ителгән, әммә унда дошман менән осрашҡанда ураҙаны ауыҙ асыу өсөн рухшаһ биргән, был да ҡайһы бер ғалимдар фекеренсә.
Imam Tirmidzi : 649
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَيُوسُفُ بْنُ عِيسَى قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا أَبُو هِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَوَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ قَالَأَغَارَتْ عَلَيْنَا خَيْلُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدْتُهُ يَتَغَدَّى فَقَالَ ادْنُ فَكُلْ فَقُلْتُ إِنِّي صَائِمٌ فَقَالَ ادْنُ أُحَدِّثْكَ عَنْ الصَّوْمِ أَوْ الصِّيَامِ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى وَضَعَ عَنْ الْمُسَافِرِ الصَّوْمَ وَشَطْرَ الصَّلَاةِ وَعَنْ الْحَامِلِ أَوْ الْمُرْضِعِ الصَّوْمَ أَوْ الصِّيَامَ وَاللَّهِ لَقَدْ قَالَهُمَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كِلْتَيْهِمَا أَوْ إِحْدَاهُمَا فَيَا لَهْفَ نَفْسِي أَنْ لَا أَكُونَ طَعِمْتُ مِنْ طَعَامِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي أُمَيَّةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ الْكَعْبِيِّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَلَا نَعْرِفُ لِأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ هَذَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ الْوَاحِدِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْحَامِلُ وَالْمُرْضِعُ تُفْطِرَانِ وَتَقْضِيَانِ وَتُطْعِمَانِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ وَمَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ و قَالَ بَعْضُهُمْ تُفْطِرَانِ وَتُطْعِمَانِ وَلَا قَضَاءَ عَلَيْهِمَا وَإِنْ شَاءَتَا قَضَتَا وَلَا إِطْعَامَ عَلَيْهِمَا وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ
Беҙгә [Әбү Ҡурайб] һәм [Йософ бин Ғиса] икеһе лә әйтте, беҙгә [Ваки] беҙгә [Әбү Хилал] [Ғабдулла бин Сәүәдәҙән] [Әнәс бин Мәликтән] Ғабдулла бин Кағәб ҡәбиләһенән бер кеше әйтте: «Рәсуллаһуллаһулла ғәскәрҙәребеҙ йәшерен ине, беҙҙең Рәсуллаһиләһиләһүлләһүлләһи ғәскәрҙәре. Һуңынан мин уның янына барҙым һәм ул төшкө аш ашаған булып сыҡты, һуңынан ул: ' Яҡыныраҡ килеп аша' тине. Мин яуап бирҙем, мин ураҙа тоттом, ул тағы ла әйтте: “Яҡыныраҡ кил, мин һиңә ураҙа тураһында аңлатырмын, ысынында Аллаһ Тәғәлә сәйәхәтселәр өсөн ураҙа тотоуҙы талап итмәй һәм улар өсөн ярты намаҙ өсөн еңеллек бирә һәм шулай уҡ ауырлы һәм имеҙгән ҡатындарға ураҙа тотмауҙан еңеллек бирә”. Ысынлап та, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм икеһен дә - атап әйткәндә, ауырлы һәм имеҙгән ҡатындарҙы - телгә алған, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләмдең ризығын ашамаһам, оят булыр ине. -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -Әбү Ғөмәйҙән -пент- риүәйәт тә бар. Әбү Ғиса әйтте, Әнәс бин Мәлик Әл Кәғби хәҙисе хәсән хәҙис, был Әнәс тарафынан пәйғәмбәребеҙҙән һөйләгән берҙән-бер хәҙис, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм. Ҡайһы бер ғилми белгестәр фекеренсә, ураҙаһын боҙған ауырлы һәм имеҙгән ҡатындар ураҙаһын ҡазаларға, ярлыларҙы ашатырға бурыслы, был Суфьян, Малик, Сиафии һәм Әхмәт әйткәнсә. Ә улар араһында ҡайһы берҙәре, ауырлы һәм имеҙгән ҡатындар, ураҙаны боҙған, уларҙы ашатырға бурыслы, әммә ураҙаһын ҡазаларға бурыслы түгел, тигән фекерҙә, был Исхаҡ әйткәнсә.
Imam Tirmidzi : 650
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ وَمُسْلِمٍ الْبَطِينِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ وَعَطَاءٍ وَمُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجَاءَتْ امْرَأَةٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ إِنَّ أُخْتِي مَاتَتْ وَعَلَيْهَا صَوْمُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ قَالَ أَرَأَيْتِ لَوْ كَانَ عَلَى أُخْتِكِ دَيْنٌ أَكُنْتِ تَقْضِينَهُ قَالَتْ نَعَمْ قَالَ فَحَقُّ اللَّهِ أَحَقُّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ بُرَيْدَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَعَائِشَةَ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ جَوَّدَ أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ مُحَمَّدٌ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ مِثْلَ رِوَايَةِ أَبِي خَالِدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى أَبُو مُعَاوِيَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ الْبَطِينِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ سَلَمَةَ بْنَ كُهَيْلٍ وَلَا عَنْ عَطَاءٍ وَلَا عَنْ مُجَاهِدٍ وَاسْمُ أَبِي خَالِدٍ سُلَيْمَانُ بْنُ حَبَّانَ
Һөйләне беҙгә [Әбү Сәғит Әл-Асиадж] беҙгә [Әбү Халид Әл-Әхмәр] [Әл-Әл-Әмәси] [Сәләмә бин Ҡуһайл] һәм [Мослим Әл-Батһин] [Сәғит бин Джүбәйер] һәм [Әсәх] һәм [Мөжәһит] [Ибн Ғәббәләһүәһиәһүл] ғәләйһис-сәләмдән, тине. тип әйтеп, ысынлап та, минең апайым үлде, әле лә ике ураҙа тоторға тейеш. ай рәттән: «Нисек уйлайһың, һеңлеңдең бурысы булһа, уны түләһәң, түләнмәҫме?» Ул яуап бирҙе: «Эйе», — тип дауам итте: «Улайһа, Аллаһтың хоҡуҡтары үтәлергә хоҡуҡлыраҡ». Был бүлектә - шулай уҡ Бурайҙа, Ибн Ғүмәр, Ғәйсәнән - пент - тарих бар. Һөйләне [Әбү Ҡурайб] беҙгә [Әбү Халид Әл Әхмәр] [Әл Әғмәси] нәҫеленән ошондай сәнәд менән һөйләне. Әбү Ғиса әйткән, Ибн Ғаббастың хәҙисе хәсән сахих хәҙис. Ул: «Мин Мөхәммәттең: «Әбү Халид Әл-Әхмәр] был хәҙисте [Әл-Әл-Әхмәсиҙән] һөйләгән», — тине, Мөхәммәт, Әбү Халидтан тыш, Әбү Халид риүәйәт иткәнсә, был хәҙисте Әл-Ә-Әмәсиҙән дә һөйләгән, тине. Әбү Ғиса әйтте: [Әбү Мөғәвиә] һәм унан тыш шулай уҡ был хәҙисте [Әл-Әл-Әмәсиҙән] [Мөслим Әл-Батхиндан] [Сәғит бин Джүбәйерҙән] [Ибн Аббастан] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлламдан һөйләне, әммә улар Сәләм бин Ҡуһайлдан, Хәҙиәһилдән, Әлләһүҙ бин Ҡуһайлдан телгә алманылар. исеме Сөләймән бин Хиббан булған.
Imam Tirmidzi : 651
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْثَرُ بْنُ الْقَاسِمِ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ مَاتَ وَعَلَيْهِ صِيَامُ شَهْرٍ فَلْيُطْعَمْ عَنْهُ مَكَانَ كُلِّ يَوْمٍ مِسْكِينًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالصَّحِيحُ عَنْ ابْنِ عُمَرَ مَوْقُوفٌ قَوْلُهُ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْبَابِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ يُصَامُ عَنْ الْمَيِّتِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَا إِذَا كَانَ عَلَى الْمَيِّتِ نَذْرُ صِيَامٍ يَصُومُ عَنْهُ وَإِذَا كَانَ عَلَيْهِ قَضَاءُ رَمَضَانَ أَطْعَمَ عَنْهُ و قَالَ مَالِكٌ وَسُفْيَانُ وَالشَّافِعِيُّ لَا يَصُومُ أَحَدٌ عَنْ أَحَدٍ قَالَ وَأَشْعَثُ هُوَ ابْنُ سَوَّارٍ وَمُحَمَّدٌ هُوَ عِنْدِي ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى
Һөйләне [Ҡотәйбә] беҙгә ['Әбтәр бин Әл-Ҡасим] [Әшғәт] [Мөхәммәт] [Нафи] [Ибн Ғүмәр] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсәлләм, ул әйтте: «Кем үлһә һәм һаман да ураҙа тотоуҙа ҡараусылары бар, ул кешене һәр көн ашатырға тейеш». Әбү Ғиса әйтте, беҙ Ибн Ғүмәрҙең был хәҙисенең мәрфуҙа риүәйәт ителгәнен ошо сәнәд аша ғына белмәйбеҙ һәм хәҡиҡәт шунда: был хәҙис Ибн Ғүмәргә лә барып еткән. Ғалимдар төрлө фекерҙә, улар араһында ҡайһы берҙәре, атап әйткәндә, Әхмәт һәм Исхаҡ, әгәр мәрхүм ураҙа тота икән, тимәк, уны вәкиллек итергә мөмкин, тигән фекерҙә. Әммә Рамаҙан ураҙаһын ҡазалау бурысы бар икән, тимәк, киреһенсә, ярлыларҙы ашатырға тейеш. Мәлик, Суфьян һәм Сяфиғи, кемдер икенсе кешенең ураҙаһын вәкил итергә тейеш түгел, тигән фекерҙә. Әшәт – Ибн Сәүәр һәм Мөхәммәтте Ибн Ғәбдир Рахман бин Әбү Ләйлә тип тә атайҙар, тип уйлайым.
Imam Tirmidzi : 652
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثٌ لَا يُفْطِرْنَ الصَّائِمَ الْحِجَامَةُ وَالْقَيْءُ وَالِاحْتِلَامُقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ حَدِيثٌ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَقَدْ رَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ وَعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ مُرْسَلًا وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ قَالَ سَمِعْت أَبَا دَاوُدَ السِّجْزِيَّ يَقُولُ سَأَلْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ فَقَالَ أَخُوهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ لَا بَأْسَ بِهِ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَذْكُرُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمَدِينِيِّ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ ثِقَةٌ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ ضَعِيفٌ قَالَ مُحَمَّدٌ وَلَا أَرْوِي عَنْهُ شَيْئًا
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Ғөбәйд Әл Мөхәриби] беҙгә һөйләне [Ғабдуррахман бин Зәид бин Әсләм] [уның атаһы] [Әтһә бин Ясар] [Әбү Сәғит Әл Худри] ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһи фәйләм әйтте: «Өс нәмә бар, улар өҙмәй: ихтилам'. Әбү Ғиса әйтте, Әбү Сәғит Әл Худри хәҙистәре махфуж түгел, [Ғабдулла бин Зәйет бин Әсләм] һәм [Ғабдулла Әзиз бин Мөхәммәт] һәм башҡалар был хәҙисте [Зәйет бин Әсләмдән] мурсаль рәүештә һөйләгән, Әбү Сәғитте телгә алмайынса. Абдуррахман бин Зәид бин Әсләм - хәҙистәрҙә длайф - көсһөҙ - булған кеше. Әбү Ғиса әйтте, мин Мөхәммәттең Ғәли Әл Мәҙиниҙән Ғабдулла бин Зәид бин Әсләмдең циҡаһы булғанын ишеттем, ә Абдуррахман бин Зәйет бин Әсләм дләиф -көсһөҙ- тип әйткәнен ишеттем, Мөхәммәт әйткәнсә, мин унан бер генә хәҙис тә һөйләмәнем.
Imam Tirmidzi : 653
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ ذَرَعَهُ الْقَيْءُ فَلَيْسَ عَلَيْهِ قَضَاءٌ وَمَنْ اسْتَقَاءَ عَمْدًا فَلْيَقْضِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَثَوْبَانَ وَفَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عِيسَى بْنِ يُونُسَ و قَالَ مُحَمَّدٌ لَا أُرَاهُ مَحْفُوظًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا يَصِحُّ إِسْنَادُهُ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَثَوْبَانَ وَفَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاءَ فَأَفْطَرَ وَإِنَّمَا مَعْنَى هَذَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ صَائِمًا مُتَطَوِّعًا فَقَاءَ فَضَعُفَ فَأَفْطَرَ لِذَلِكَ هَكَذَا رُوِيَ فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ مُفَسَّرًا وَالْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى حَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الصَّائِمَ إِذَا ذَرَعَهُ الْقَيْءُ فَلَا قَضَاءَ عَلَيْهِ وَإِذَا اسْتَقَاءَ عَمْدًا فَلْيَقْضِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
Беҙгә [Ғәлиә бин Хөжр] беҙгә [Ғиса бин Юныс] [Хисәм бин Хәсән] [Мөхәммәт бин Сирин] [Әбү Һүрәйрә] нән әйткән, тип әйтте, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Кем ҡоҫһа, уға был фарыз түгел, ә кемдең ҡоҫоуын ҡаплау. ураҙаһын ҡаза итеү уға фарыз». -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -Әбү Дарҙа, Цәүбән һәм Фәҙләлә бин Ғөбәйдтән -пент- риүәйәт тә бар. Әбү Ғиса әйтте, Әбү Һөрәйрәнең хәҙисе - хәсән ғәриб хәҙис, беҙ Хишам тарихынан Ибн Сириндан Әбү Һөрәйрәнән Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдән Ғайса бин Юныс тарихынан башҡа хәҙисте белмәйбеҙ. Мөхәммәт әйтте, был хәҙисте маһфуж тип уйламайым. Әбү Ғиса әйткән, был хәҙис күп юлдар аша риүәйәт ителгән, әммә уларҙың береһе лә дөрөҫ түгел. Шулай уҡ Әбү Дәрҙә, Цәүбән һәм Фәҙләләх бин Ғөбәйҙән риүәйәт ителгән, тип, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи вәсаллам бер тапҡыр ҡоҫҡан, ә һуңынан ураҙаһын боҙған, был хәҙистең мәғәнәһе шул: Пәйғәмбәребеҙ ураҙа тотҡанда ҡоҫҡан татхауу' -сөннәт- ул үҙен башҡа көсһөҙ тойған, ә һуңынан был хәҙисте боҙған. риүәйәттәр һәм уларҙы аңлатыу. Ғалимдар был хәҙисте лә хоҡуҡи һығымта яһап ҡуллана, ураҙа тотоп, һуңынан ҡоҫһа, тимәк, уға ҡәҙләғ ҡылыу фарыз түгел, әгәр ҙә ул аңлы рәүештә ҡоҫһа, тимәк, ураҙаһы өсөн ҡәҙләғ ҡылыу фарыз. Был фекерҙә булған ғалимдар араһында Суфьян Ац Цаури, Сәфиғи, Әхмәт һәм Исхаҡ бар.
Imam Tirmidzi : 654
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ حَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَكَلَ أَوْ شَرِبَ نَاسِيًا فَلَا يُفْطِرْ فَإِنَّمَا هُوَ رِزْقٌ رَزَقَهُ اللَّهُحَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ عَوْفٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ وَخَلَّاسٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ أَوْ نَحْوَهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَأُمِّ إِسْحَقَ الْغَنَوِيَّةِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ إِذَا أَكَلَ فِي رَمَضَانَ نَاسِيًا فَعَلَيْهِ الْقَضَاءُ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Һөйләне беҙгә [Әбү Сәғит Әл Асьядж] беҙгә һөйләне [Әбү Халид Әл Әхмәр] [Хаджаж бин Артах] [Ҡатада] [Ибн Сирин] [Әбү Һүрәйрә] ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үсалләм әйтте: ' Кем онота, ә уның farinaks, then e был Аллаһтың ризығы. ризыҡ менән тәьмин итеү'. Һөйләне беҙгә [Әбү Сәғит Әл Асядж] беҙгә [Әбү Усама] [Әүф]-тән [Ибн Сириндан] һәм [Хәлләс] [Әбү Һүрәйрә]-нән Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм өҫтәге хәҙис кеүек һөйләне. -риүәйәтсе- әйтте, был бүлектә -шулай уҡ Әбү Сәғит һәм Өммө Исхаҡ Әл-Ғәнәүиәнән -пент- тарихы бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Һүрәйрәнең хәҙисе хәсән сахих хәҙис һәм күпселек ғалимдар тарафынан ғәмәлгә ашырыла, мәҫәлән, Суфьян Ац Цаури, Сиафии, Әхмәт һәм Исхаҡ. Шул уҡ ваҡытта имам Мәлик бин Әнәс, әгәр кемдер Рамаҙан айында ашарға-эсергә онотһа, тимәк, уға ураҙаһын ҡаза ҡылырға бурыслы, тигән. Шулай ҙа беренсе фекер дөрөҫөрәк.
Imam Tirmidzi : 655
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْمُطَوِّسِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَفْطَرَ يَوْمًا مِنْ رَمَضَانَ مِنْ غَيْرِ رُخْصَةٍ وَلَا مَرَضٍ لَمْ يَقْضِ عَنْهُ صَوْمُ الدَّهْرِ كُلِّهِ وَإِنْ صَامَهُقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ أَبُو الْمُطَوِّسِ اسْمُهُ يَزِيدُ بْنُ الْمُطَوِّسِ وَلَا أَعْرِفُ لَهُ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] беҙгә [Яхъя бин Сәғит] һәм [Ғабдуррахман бин Мәхди] икеһе лә әйтте, беҙгә [Суфьян] [Хәбиб бин Әбү Сабит] беҙгә [Әбү Әл Мөтһәүәһүәс] [атаһынан] [Әбү Һүрәйләһүлләһүл, Сәйәһүлләһүл] әйтте: 'Кем Рамаҙлан айында бер көн булһа ла ураҙаны боҙһа, ауырымаһа йәки рухшаһ -еңеллек- булмаһа, уның ураҙаһын ҡаза итеп булмай, хатта ул тотош бер йыл тотһа ла'. Әбү Ғиса, беҙ Әбү Һүрәйрәнең хәҙистәрен өҫтәге риүәйәт аша ғына беләбеҙ, тигән. Мөхәммәттең әйткәнен ишеттем, Әбүл Мөтһәүис Йәзид бин Мөтәүвис тип аталған һәм мин уның был хәҙистән башҡа бер хәҙисте лә һөйләгәнен белмәнем.
Imam Tirmidzi : 656
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَأَبَو عَمَّارٍ وَالْمَعْنَى وَاحِدٌ وَاللَّفْظُ لَفْظُ أَبِي عَمَّارٍ قَالَا أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلَكْتُ قَالَ وَمَا أَهْلَكَكَ قَالَ وَقَعْتُ عَلَى امْرَأَتِي فِي رَمَضَانَ قَالَ هَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تُعْتِقَ رَقَبَةً قَالَ لَا قَالَ فَهَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تَصُومَ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ قَالَ لَا قَالَ فَهَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تُطْعِمَ سِتِّينَ مِسْكِينًا قَالَ لَا قَالَ اجْلِسْ فَجَلَسَ فَأُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَقٍ فِيهِ تَمْرٌ وَالْعَرَقُ الْمِكْتَلُ الضَّخْمُ قَالَ تَصَدَّقْ بِهِ فَقَالَ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا أَحَدٌ أَفْقَرَ مِنَّا قَالَ فَضَحِكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى بَدَتْ أَنْيَابُهُ قَالَ فَخُذْهُ فَأَطْعِمْهُ أَهْلَكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَعَائِشَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي مَنْ أَفْطَرَ فِي رَمَضَانَ مُتَعَمِّدًا مِنْ جِمَاعٍ وَأَمَّا مَنْ أَفْطَرَ مُتَعَمِّدًا مِنْ أَكْلٍ أَوْ شُرْبٍ فَإِنَّ أَهْلَ الْعِلْمِ قَدْ اخْتَلَفُوا فِي ذَلِكَ فَقَالَ بَعْضُهُمْ عَلَيْهِ الْقَضَاءُ وَالْكَفَّارَةُ وَشَبَّهُوا الْأَكْلَ وَالشُّرْبَ بِالْجِمَاعِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُهُمْ عَلَيْهِ الْقَضَاءُ وَلَا كَفَّارَةَ عَلَيْهِ لِأَنَّهُ إِنَّمَا ذُكِرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْكَفَّارَةُ فِي الْجِمَاعِ وَلَمْ تُذْكَرْ عَنْهُ فِي الْأَكْلِ وَالشُّرْبِ وَقَالُوا لَا يُشْبِهُ الْأَكْلُ وَالشُّرْبُ الْجِمَاعَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ و قَالَ الشَّافِعِيُّ وَقَوْلُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلرَّجُلِ الَّذِي أَفْطَرَ فَتَصَدَّقَ عَلَيْهِ خُذْهُ فَأَطْعِمْهُ أَهْلَكَ يَحْتَمِلُ هَذَا مَعَانِيَ يَحْتَمِلُ أَنْ تَكُونَ الْكَفَّارَةُ عَلَى مَنْ قَدَرَ عَلَيْهَا وَهَذَا رَجُلٌ لَمْ يَقْدِرْ عَلَى الْكَفَّارَةِ فَلَمَّا أَعْطَاهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا وَمَلَكَهُ فَقَالَ الرَّجُلُ مَا أَحَدٌ أَفْقَرَ إِلَيْهِ مِنَّا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُذْهُ فَأَطْعِمْهُ أَهْلَكَ لِأَنَّ الْكَفَّارَةَ إِنَّمَا تَكُونُ بَعْدَ الْفَضْلِ عَنْ قُوتِهِ وَاخْتَارَ الشَّافِعِيُّ لِمَنْ كَانَ عَلَى مِثْلِ هَذَا الْحَالِ أَنْ يَأْكُلَهُ وَتَكُونَ الْكَفَّارَةُ عَلَيْهِ دَيْنًا فَمَتَى مَا مَلَكَ يَوْمًا مَا كَفَّرَ
Беҙгә [Нәшр бин Ғәли Әл-Джәхдләми] һәм [Әбү Ғәммәр] - хәҙистең мәғәнәһе бер үк, ә хәҙистең әйтелеше Әбү Әммәрҙән - улар икеһе лә әйтте, беҙгә [Суфьян бин Ғөйәйнә] [Әз Зөһриҙән] [Әбүрәһүрәх мәнһүрәйҙән] [Әбүрәһүрәйҙән] һөйләне. пәйғәмбәргә саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмгә мөрәжәғәт итеп: «Эй, Рәсүлуллаһ, ҡайғы миңә!» Ул: «Нимә зыян килтерҙе?» Ул яуап бирҙе, мин ҡатыным менән Рамаҙлан айында төштән һуң енси мөнәсәбәткә индем, ул: «Һин ҡолдо азат итергә һәләтлеһеңме?» Ул яуап бирҙе, юҡ. Ул: «Ике ай рәттән ураҙа тота алаһығыҙмы?» Ул яуап бирҙе, юҡ. Ул артабан: — Алтмыш ярлыны ашата алаһығыҙмы? Ул яуап бирҙе, юҡ. Ул: «Ултыр», — тине. Шунан ултырҙы, шунан пәйғәмбәргә саллаллаһу ғәләйһи үә сәләмгә бер ҡап финик килтерҙеләр, шунан ул: «Уларға саҙаҡа бирегеҙ», — тине. Ул әйтте, Мәҙинәлә беҙҙән дә ярлыраҡ кеше юҡ. Шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм теш тештәре күренгәнсе көлдө. Ул: «Ал да ғаиләңә бир», — тигән. -риүәйәтсе- әйтте, был 9-сы бүлектә шулай уҡ Ибн Ғүмәрҙән, Ғәйсәнән һәм Абдулла бин Әмрунан -пент- тарих бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Һүрәйрәнең хәҙистәре хәсән сахих хәҙис. Ғалимдар был хәҙистәге ҡанунға тоғро ҡала, йәғни Рамаҙлан айында көндөҙ ҡатыны менән енси мөнәсәбәткә инеп, аңлы рәүештә ураҙа боҙған кеше. Әммә аңлы рәүештә ашап-эсеп ураҙа боҙған кешеләргә ҡарата ғалимдар төрлө фекерҙә. Улар араһында ҡайһы берҙәре, мәҫәлән, Суфьян Ац Цаури, Абдулла бин Әл Мөбәрәк һәм Исхаҡ, ашау-эсеү менән аңлы рәүештә ураҙа боҙған кешеләр ҡаҙләғ һәм каффара түләргә бурыслы, тигән фекерҙә, улар ашауҙы һәм эсеүҙе джимағ менән тиңләйҙәр, ә ҡайһы берҙәре суфийаҡ менән тиңләйҙәр. - аңлы рәүештә ашап-эсеп ураҙаһын боҙған кешеләр - тик ҡәҙлә ҡылырға ғына бурыслы һәм кәфрә түләргә тейеш түгел, сөнки Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм телгә алған кәфрәне сикләү тик джима өсөн генә һәм ашау-эсеү тураһында һүҙ бармай, тигән фекерҙә. Шул арала ашау-эсеү джима менән бер түгел. Имам Сяфиғи әйткәнсә, пәйғәмбәребеҙҙең саҙаҡа бирергә ҡушыуы каффараның мөмкинлектәре булған кешеләргә генә фарыз булыуын инҡар итмәй, сөнки был ирҙәрҙең каффара түләргә мөмкинлеге юҡ. Шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм уға бер ҡап финик бирә һәм саҙаҡа бирергә ҡуша. Әммә ул үҙенән дә фәҡирлерәк кеше юҡлығын белдергәндән һуң, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм уға ғаиләһен ашатырға ҡуша, сөнки кәрәкле ҡалған төп аҙыҡтан каффара түләнә. Имам Сяфиғи был кеше менән бер хәлдә булған кешеләрҙең, финикты ашауын хуп күрә, әммә уның һаман да каффара -штраф- түләргә бурысы бар, әгәр ҙә мөмкинлеге булмаһа, тимәк, ул каффара -штраф- түләргә бурыслы түгел.
Imam Tirmidzi : 657
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ أَبِيهِقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَا أُحْصِي يَتَسَوَّكُ وَهُوَ صَائِمٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَرَوْنَ بِالسِّوَاكِ لِلصَّائِمِ بَأْسًا إِلَّا أَنَّ بَعْضَ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا السِّوَاكَ لِلصَّائِمِ بِالْعُودِ وَالرُّطَبِ وَكَرِهُوا لَهُ السِّوَاكَ آخِرَ النَّهَارِ وَلَمْ يَرَ الشَّافِعِيُّ بِالسِّوَاكِ بَأْسًا أَوَّلَ النَّهَارِ وَلَا آخِرَهُ وَكَرِهَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ السِّوَاكَ آخِرَ النَّهَارِ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] һөйләне беҙгә [Ғабдуррахман бин Мәхди] һөйләне беҙгә [Суфьян] [Ғәшим бин Ғөбәйҙуллаһтан] [Ғабдуллаһ бин Әмир бин Рабиға] [атаһынан] ул әйтте, мин йыш ҡына Пәйғәмбәребеҙҙе күрҙем, ә пәйғәмбәребеҙ сәлләһиәһүәһүәһүәһүәһүәлләһүәлләһ. Был бүлектә - Ғәйсәнән дә - пент - тарих бар. Әбү Ғиса әйткән, Әмир бин Рабиғаның хәҙисе хәсән хәҙис. Ғалимдар күрә, сиуаҡ ураҙаны боҙмай, тик ҡайһы бер ғалимдар ураҙа тотҡан кешеләрҙең дымлы сиуаҡ менән сиуаҡ эшләүен, шулай уҡ төштән һуң сиуаҡ ҡылыуҙы яратмай. Имам Сяфиғи йә иртәнсәк, йә төштән һуң сиуаҡ эшләргә рөхсәт ителә тигән фекерҙә. ә имам Әхмәт менән Исхаҡ төштән һуң сиуаҡ яратмай.
Imam Tirmidzi : 658
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ وَاصِلٍ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَطِيَّةَ حَدَّثَنَا أَبُو عَاتِكَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ اشْتَكَتْ عَيْنِي أَفَأَكْتَحِلُ وَأَنَا صَائِمٌ قَالَ نَعَمْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي رَافِعٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَوِيِّ وَلَا يَصِحُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْبَابِ شَيْءٌ وَأَبُو عَاتِكَةَ يُضَعَّفُ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْكُحْلِ لِلصَّائِمِ فَكَرِهَهُ بَعْضُهُمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْكُحْلِ لِلصَّائِمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
Һөйләне беҙгә [Ғабдул Ғәлә бин Вәшил Әл-Куфи] һөйләне беҙгә [Әл Хәсән бин Ғәсхиә] һөйләне беҙгә [Әбү Әтикә] [Әнәс бин Мәлик] радлиаллаһу әнһү әйтте: бер кеше пәйғәмбәребеҙгә килде саллаллаһу ғәләйһи васалләм һәм әйтте, минең күҙҙәрем була ала Iarsting amsting? Ул: «Эйе», — тип яуап бирҙе. Иң мәғәнәле хәҙис Әбү Рәфиғтән риүәйәт ителгән. Әбү Ғиса әйтте, Әнәс сәнәдтең хәҙисе көслө түгел һәм был мәсьәлә буйынса сахих хәҙис юҡ, Әбү Әтикә дләиф. Был мәсьәләгә ҡарата ғалимдар төрлө фекерҙә, улар араһында ҡайһы берҙәре, атап әйткәндә, Суфьян, Ибнү Мөбәрәк, Әхмәт һәм Исхаҡ, ураҙа тотҡанда өҙөлгән кешеләрҙе нәфрәт итә, ә Сиафиғи кешеләргә ураҙа тотоуҙы туҡтатырға рөхсәт итә.
Imam Tirmidzi : 659
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُقَبِّلُ فِي شَهْرِ الصَّوْمِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَحَفْصَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ فِي الْقُبْلَةِ لِلصَّائِمِ فَرَخَّصَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْقُبْلَةِ لِلشَّيْخِ وَلَمْ يُرَخِّصُوا لِلشَّابِّ مَخَافَةَ أَنْ لَا يَسْلَمَ لَهُ صَوْمُهُ وَالْمُبَاشَرَةُ عِنْدَهُمْ أَشَدُّ وَقَدْ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْقُبْلَةُ تُنْقِصُ الْأَجْرَ وَلَا تُفْطِرُ الصَّائِمَ وَرَأَوْا أَنَّ لِلصَّائِمِ إِذَا مَلَكَ نَفْسَهُ أَنْ يُقَبِّلَ وَإِذَا لَمْ يَأْمَنْ عَلَى نَفْسِهِ تَرَكَ الْقُبْلَةَ لِيَسْلَمَ لَهُ صَوْمُهُ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ
Беҙгә [Хәннәд] һәм [Ҡотәйбә] икеһе лә әйттеләр, беҙгә [Әбү Әл Әхүәштән] [Зияд бин Илаҡанан] [Әмру бин Маймундан] [Ғәйсәнән] әйтелде, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм уны ураҙа айында үпкән. -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -шулай уҡ Ғүмәр бин Әл-Хәтсхаб, Хафшаһ, Әбү Сәғит, Өммө Сәләмә, Ибнү Аббас, Әнәс, Әбү Һүрәйрә риүәйәттәре -пент- бар. Әбү Ғиса әйткән: «Ғәйсиәнең хәҙисе – хәсән сахих хәҙис». Ғалимдар был мәсьәләгә ҡарата төрлө фекерҙә, Пәйғәмбәребеҙҙең ҡайһы бер сәхәбәләре һәм башҡалар оло йәштәгеләргә ураҙа тотҡанда үбешергә рөхсәт итә, әммә йәштәргә еңеллек юҡ, ураҙалары боҙолоуынан ҡурҡалар, бигерәк тә енси мөнәсәбәткә инһәләр. Ҡайһы бер ғалимдар үбешеү сауапты кәметә, әммә ураҙаны боҙмай, тиҙәр, шулай уҡ кеше үҙен тыя алһа, үбешергә рөхсәт ителә, тип дәлилләйҙәр. Әммә әгәр ҙә ул тиҫкәре ҡарашлы булмаһа, тимәк, быны эшләргә тейеш түгел, был фекер Суфьян Ац Цаури менән Сяфии фекере.
Imam Tirmidzi : 660
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي مَيْسَرَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُبَاشِرُنِي وَهُوَ صَائِمٌ وَكَانَ أَمْلَكَكُمْ لِإِرْبِهِ
Һөйләне беҙгә [Ибн Әбү Ғүмәр] һөйләне беҙгә [Вәки] һөйләне [Исраил] [Әбү Исхаҡтан] [Әбү Мәйсәрә] [Ғәйсә]ҙән ул әйтте, Рәсүлуллаһ Саллаллаһу ғәләйһи үсәллам мине ураҙа тотҡанда иркәләне һәм ул үҙен тыйыусы иң көслө кеше булды.