Imam Tirmidzi : 581
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Qutaibah u hi hlamuserile ku suka eka Ibn Shihab ku suka eka Sa'id na Abu Salamah ku suka eka Abu Hurayrah leswaku Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve eka yena) u te: "Loko xiharhi xi onha nchumu wo karhi hi nkarhi wa nhlikanhi, n'wini wa xona a nga boheki ku wu hakela. Hilaha ku fanaka, loko munhu a thoriwile ku cela xihlovo kumbe mugodi wa migodi naswona a vavisekile, a ku na ku hakeriwa, naswona ku vaviseka, a ku na ku hakeriwa, naswona zakat leyi faneleke ku hakeriwa eka swilo leswi kumiweke i n'we xa ntlhanu xa yona." Eka ndzima leyi, ku tlhela ku va na switlhokovetselo leswi humaka eka Anas bin Malik, Abdullah bin Amru, Ubadah bin Shamit, Amr bin Auf na Jabir. Abu 'Isa u te, leyi i hadith ya saheeh.
Imam Tirmidzi : 582
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي خُبَيْبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَسْعُودِ بْنِ نِيَارٍ يَقُولُ جَاءَ سَهْلُ بْنُ أَبِي حَثْمَةَ إِلَى مَجْلِسِنَا فَحَدَّثَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ إِذَا خَرَصْتُمْ فَخُذُوا وَدَعُوا الثُّلُثَ فَإِنْ لَمْ تَدَعُوا الثُّلُثَ فَدَعُوا الرُّبُعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى حَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْخَرْصِ وَبِحَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَالْخَرْصُ إِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ مِنْ الرُّطَبِ وَالْعِنَبِ مِمَّا فِيهِ الزَّكَاةُ بَعَثَ السُّلْطَانُ خَارِصًا يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ وَالْخَرْصُ أَنْ يَنْظُرَ مَنْ يُبْصِرُ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَخْرُجُ مِنْ هَذَا الزَّبِيبِ كَذَا وَكَذَا وَمِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا فَيُحْصِي عَلَيْهِمْ وَيَنْظُرُ مَبْلَغَ الْعُشْرِ مِنْ ذَلِكَ فَيُثْبِتُ عَلَيْهِمْ ثُمَّ يُخَلِّي بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الثِّمَارِ فَيَصْنَعُونَ مَا أَحَبُّوا فَإِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ أُخِذَ مِنْهُمْ الْعُشْرُ هَكَذَا فَسَّرَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهَذَا يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
hi byerile [Mahmud bin Ghailab] u hi byerile [Abu Daud At Thayalisi] u hi byerile [Syu'bah] u ndzi byerile [Khubaib bin Abdurrahman] u te, ndzi twe eka [Abdurrahman bin Mas'ud bin Niyar] u te, [Sahl bin Abu Hatsmah] u tile enhlengeletanweni ya hina kutani a hi byela, leswaku Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam u te: ‘Loko u kumile ntsengo wa zakat leyi faneleke ku hakeriwa, kutani teka mbirhi xa nharhu xa yona u siya n’wini wa yona n’we xa nharhu, loko kungari kotara’. -nchumu lowu wu vuriwa Kharsh-. Eka ndzima leyi - ku tlhela ku va na matimu ya -pent- ku suka eka 'Aisyah, 'Attab bin Usaid na Ibn Abbas. Abu 'Isa u te, swidyondzi swo tala swi namarhela hadith ya Sahl bin Abu Hatsmah naswona hi ku ya hi hadith leyi Ahmad na Ishaq na vona va pfumela leswaku Kharsh ya pfumeleriwa. Loko mihandzu yi vumbiwa hi ti dates na madiriva naswona yi fikile eka zakat leyi bohaka, kutani mufumi u fanele ku rhumela munhu ku ya kharsh no ringanyeta ntshovelo wa ti dates na madiriva, kutani a boha khume ra wona, endzhaku ka loko nkarhi wa ntshovelo wu fikile u teka khume ra wona, hi leyi ndlela leyi swidyondzeki swin’wana swi hlamuselaka nhlamuselo ya kharsh ha yona naswona leyi i mavonelo ya Malik, Syafi’i, Ahmad na Ishaq.
Imam Tirmidzi : 583
حَدَّثَنَا أَبُو عَمْرٍو مُسْلِمُ بْنُ عَمْرٍو الْحَذَّاءُ الْمَدَنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ صَالِحٍ التَّمَارِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَبْعَثُ عَلَى النَّاسِ مَنْ يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ كُرُومَهُمْ وَثِمَارَهُمْ وَبِهَذَا الْإِسْنَادِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي زَكَاةِ الْكُرُومِ إِنَّهَا تُخْرَصُ كَمَا يُخْرَصُ النَّخْلُ ثُمَّ تُؤَدَّى زَكَاتُهُ زَبِيبًا كَمَا تُؤَدَّى زَكَاةُ النَّخْلِ تَمْرًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى ابْنُ جُرَيْجٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدِيثُ ابْنِ جُرَيْجٍ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَحَدِيثُ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَثْبَتُ وَأَصَحُّ
hi byerile [Abu Amru Muslim bin Amru Al Khadza’ Al Madani] u hi byerile [Abdullah bin Nafi’ As Sha’igh] ku suka eka [Muhammad bin Salih At Tammar] ku suka eka [Ibnu Syihab] ku suka eka [Sa’id bin Al Musayyib] ku suka eka [’Attab bin Usaid] leswaku Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam minkarhi hinkwayo u rhumela munhu eka vaaki ku ya endla kharsh eka ti dates na mihandzu ya tona. Ku hlamuseriwa eka sanad leyi fanaka: Hakunene, Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u vule mayelana na zakat eka madiriva: ‘Khorsh yi tirha eka madiriva tani hileswi yi tirhaka eka ti dates, kutani zakat yi humesiwa hi xivumbeko xa madiriva lawa ya omisiweke tani hileswi zakat eka ti dates yinga hi xivumbeko xa ti dates leti omisiweke’. Abu 'Isa u te, leyi i hadith ya hasan gharib. [Ibn Juraij] u hlamuserile hadith leyi ku suka eka [Ibn Shihab] ku suka eka [Urwah] ku suka eka ['Aisyah]. Ndzi vutisile Muhammad hi hadith leyi, u hlamurile, hadith ya Ibn Juraij a hi mahfuzh kasi hadith ya Ibnul Al Musayyib yi tiyile naswona i ya ntiyiso.
Imam Tirmidzi : 584
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ لَبِيدٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْعَامِلُ عَلَى الصَّدَقَةِ بِالْحَقِّ كَالْغَازِي فِي سَبِيلِ اللَّهِ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى بَيْتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَيَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ أَصَحُّ
hi byerile [Ahmad bin Mani’] u hi byerile [Yazid bin Harun] u hi byerile [Yazid bin Iyadl] ku suka eka [‘Ashim bin Umar bin Qatadah]. Naswona u hi byerile [Muhammad bin Isma’il] u te, u hi byerile [Ahmad bin Khalid] ku suka eka [Muhammad bin Ishaq] ku suka eka [’Ashim bin Umar bin Qatadah] ku suka eka [Mahmud bin Labid] ku suka eka [Rafi’ bin Khudaij] u te, Ndzi twe Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam a ku: ‘A zakat amil loyi a tirhelaka hi ndlela leyinene u hakeriwa ku fana na munhu loyi a lwaka endleleni ya Allah ku kondza a tlhelela ekaya’. Abu ‘Isa u te, hadith ya Rafi’ bin Khudaij i hadith ya hasan naswona Yazid bin ‘Iyadl i leyi tsaneke hi ku ya hi swidyondzi swa hadith, kasi hadith ya Muhammad bin Ishaq i ya ntiyiso swinene.
Imam Tirmidzi : 585
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ فِي سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ وَهَكَذَا يَقُولُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَيَقُولُ عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ وَابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سِنَانِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ وَالصَّحِيحُ سِنَانُ بْنُ سَعْدٍ وَقَوْلُهُ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَا يَقُولُ عَلَى الْمُعْتَدِي مِنْ الْإِثْمِ كَمَا عَلَى الْمَانِعِ إِذَا مَنَعَ
hi byerile [Qutaibah] u hi byerile [Al Laits] ku suka eka [Yazid bin Abu Habib] ku suka eka [Sa’d bin Sinan] ku suka eka [Anas bin Malik] u te, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Munhu loyi a hakelaka zakat ku tlula mpimo, xidyoho xa yena xi fana na munhu loyi a alaka ku hakela zakat’. -mutlhokovetseri- u te, eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na switlhokovetselo -ku pentiwile- ku suka eka Ibn Umar, Umm Salamah na Abu Huraiah. Abu 'Isa u te, Anas' hadith hi ku tirhisa sanad leyi i gharib hadith. Ahmad u tlhele a vulavula hi Sa’ad bin Sinan, xisweswo [Al Laith] u hlamuseriwe ku suka eka [Yazid bin Abu Hubaib] ku suka eka [Sa’d bin Sinan] ku suka eka [Anas bin Malik] na [Amr bin Harith] na [Ibn Lahi’ah] u hlamuseriwe ku suka eka [Yazid bin Abu Hubaib] ku suka eka [Sinan bin Sa’d] ku suka eka [Anas bin Malik]. Abu 'Isa u te, Ndzi twe Muhammad a vula leswaku, ntiyiso i Sinan bin Sa'd. Nhlamuselo ya hadith leyi hileswaku, munhu loyi a tlulaka mpimo eka zakat, xidyoho xa yena xi fana na munhu loyi a alaka ku hakela zakat.
Imam Tirmidzi : 586
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَاكُمْ الْمُصَدِّقُ فَلَا يُفَارِقَنَّكُمْ إِلَّا عَنْ رِضًاحَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مُجَالِدٍ وَقَدْ ضَعَّفَ مُجَالِدًا بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ كَثِيرُ الْغَلَطِ
hi byerile [Ali bin Hujr] u hi byerile [Muhammad bin Yazid] ku suka eka [Mujalid] ku suka eka [As Sha’bi] ku suka eka [Jarir] u te, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loko ku ta eka wena amil zakat, kutani a nga fanelanga ku suka endhawini ya wena handle ka loko a ri eka xiyimo xa ridla’. u hi byerile [Abu 'Ammar, ku nga Al Husain bin Huraits] u hi byerile [Sufyan bin 'Uyainah] ku suka eka [Dawud] ku suka eka [Ash Sya'bi] ku suka eka [Jarir] ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam tanihi le ka hadith leyi nga laha henhla. Abu 'Isa u vule leswaku hadith ya Dawud ku suka eka Sha'bi a yi ri ya ntiyiso ku tlula hadith ya Mujalid, kasi Mujalid u tsanisiwile hi swidyondzi swin'wana, hikuva u endle swihoxo swo tala.
Imam Tirmidzi : 587
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَدِمَ عَلَيْنَا مُصَدِّقُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَجَعَلَهَا فِي فُقَرَائِنَا وَكُنْتُ غُلَامًا يَتِيمًا فَأَعْطَانِي مِنْهَا قَلُوصًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي جُحَيْفَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ
hi byerile [Ali bin Sa'id Al Kindi Al Kufi] u hi byerile [Hafsh bin Ghiyats] ku suka eka [Ays'ats] ku suka eka ['Aun bin Abu Juhaifah] ku suka eka [tata wa yena] u te, ku fikile eka hina Murhumiwa wa amil zakat wa Muprofeta Shallallaahu 'alaihi wasallam, kutani a teka zakat eka vanhu lava fuweke exikarhi ka hina ivi a yi avela swisiwana, hi nkarhi wolowo a ndzi ri xisiwana, kutani u ndzi nyike zakat hi xivumbeko xa kamela ya xisati leyitsongo. -mutlhokovetseri- u te, eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na xitlhokovetselo -pent- ku suka eka Ibn 'Abbas. Abu 'Isa u te, hadith ya Abu Juhaifah i hadith ya hasan.
Imam Tirmidzi : 588
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ وَقَالَ عَلِيٌّ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ وَالْمَعْنَى وَاحِدٌ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَأَلَ النَّاسَ وَلَهُ مَا يُغْنِيهِ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَسْأَلَتُهُ فِي وَجْهِهِ خُمُوشٌ أَوْ خُدُوشٌ أَوْ كُدُوحٌ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا يُغْنِيهِ قَالَ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ قِيمَتُهَا مِنْ الذَّهَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ شُعْبَةُ فِي حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ مِنْ أَجْلِ هَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ صَاحِبُ شُعْبَةَ لَوْ غَيْرُ حَكِيمٍ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ سُفْيَانُ وَمَا لِحَكِيمٍ لَا يُحَدِّثُ عَنْهُ شُعْبَةُ قَالَ نَعَمْ قَالَ سُفْيَانُ سَمِعْتُ زُبَيْدًا يُحَدِّثُ بِهَذَا عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَصْحَابِنَا وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَ الرَّجُلِ خَمْسُونَ دِرْهَمًا لَمْ تَحِلَّ لَهُ الصَّدَقَةُ قَالَ وَلَمْ يَذْهَبْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى حَدِيثِ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ وَوَسَّعُوا فِي هَذَا وَقَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَهُ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ أَكْثَرُ وَهُوَ مُحْتَاجٌ فَلَهُ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ الزَّكَاةِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَغَيْرِهِ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ وَالْعِلْمِ
hi byerile Qutaibah ku suka eka Ali bin Hujr. [Qutaibah] u te, u hi byerile [Sharik] naswona [Ali] u te, u hi byerile [Sharik] kasi nhlamuselo yi fana ku suka eka [Hakim bin Jubair] ku suka eka [Muhammad bin Abdurrahman bin Yazid] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Abdullah bin Mas’ud] u te, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loyi a kombelaka eka vanhu loko a ha ri yena u na mphakelo lowu eneleke lowu ringaneke, kutani u ta ta hi Siku ra ku Pfuka kasi emahlweni ka yena ku na xikombiso lexi khomisaka tingana xa leswaku wa kombela’. a ku, Wena Murhumiwa wa Allah, xana mphakelo lowu eneleke i mpimo wihi? U hlamule a ku: ‘Makhume ntlhanu wa tidirham kumbe nsuku lowu durhaka makume ntlhanu wa tidirham’. eka ndzima leyi - ku tlhela ku va na matimu ya -pent- ku suka eka Abdullah bin Amr. Abu 'Isa u te, hadith ya Ibn Mas'ud i hadith ya hasan naswona Syu'bah u vulavule hi Hakim bin Jubair hikwalaho ka hadith leyi, u hi byerile [Mahmud bin Ghailan], u hi byerile [Yahya bin Adam] u hi byerile [Sufyan] ku suka eka [Hakim bin Jubair] hi hadith leyi fanaka. Abdullah bin Uthman - munghana wa Syu'bah - u te eka Sufyan Loko Hakim a nga ri yena loyi a hlamuseleke hadith leyi, kutani Sufyan u vutisile, xana i mhaka ya leswaku Syu'bah a nga yi hlamuseri eka Hakim? A hlamula a ku: “Ina.” [Sufyan] u vule leswaku ndzi twe [Zubaid] a hlamusela leswi eka [Muhammad bin Abdurrahman bin Yazid], naswona hadith leyi yi amukeriwile hi van’wana va vanghana va hina xikan’we na xisekelo xa mavonelo ya Ats Tsauri, Abdullah bin Al Mubarak, Ahmad na Ishaq, va te, Loko munhu a ri na makume ntlhanu wa ti dirham, kutani a nga na mfanelo yo kuma xiphemu xa zakat. Swidyondzi swin’wana na vativi va nawu vo fana na Imam Syafi’i na van’wana a va endli hi ku ya hi hadith ya Hakim, mavonelo ya vona ya ntshunxekile swinene, ku nga leswaku un’wana na un’wana loyi a nga na makume ntlhanu wa ti dirham naswona a ha lavaka to tala, kutani u na mfanelo yo kuma xiphemu xa zakat.
Imam Tirmidzi : 589
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ رَيْحَانَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَحِلُّ الصَّدَقَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَحُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ وَقَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ هَذَا الْحَدِيثَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَقَدْ رُوِيَ فِي غَيْرِ هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحِلُّ الْمَسْأَلَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ وَإِذَا كَانَ الرَّجُلُ قَوِيًّا مُحْتَاجًا وَلَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ شَيْءٌ فَتُصُدِّقَ عَلَيْهِ أَجْزَأَ عَنْ الْمُتَصَدِّقِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَوَجْهُ هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى الْمَسْأَلَةِ
hi byerile [Abu Bakar bin Muhammad bin Basysyar] u hi byerile [Abu Daud At Thayalisi] u hi byerile [Sufyan bin Sa’id]. Naswona swi tlhele swi hi byeriwa [Mahmud bin Ghailan] u hi byerile [Abdurrazaq] u hi byerile [Sufyan] ku suka eka [Sa’d bin Ibrahim] ku suka eka [Raihan bin Yazid] ku suka eka [Abdullah bin Amru] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Vanhu lava fuweke a va na mfanelo yo amukela zakat naswona na vanhu lava hetisekeke a va na mfanelo yo amukela zakat swirho'. -mutlhokovetseri- u te, eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na xitlhokovetselo lexi -pent- ku suka eka Abu Hurairah, Hubsyi bin Junadah na Qabishah bin Mukhariq. Abu 'Isa u te, hadith ya Abdullah bin Amru i hadith ya hasan, naswona Syu'bah u hlamusele hadith leyi hi sanad leyi fanaka ku suka eka Sa'ad bin Ibrahim, kambe a nga yi hlamuselanga. Eka hadith yin’wana, ku hlamuseriwe ku suka eka Muprofeta Shallallaahu ‘alaihi wasallam leswaku: ‘A swi pfumeleriwi leswaku munhu la fuweke a kombela, naswona a swi pfumeleriwi eka munhu loyi a nga na swirho leswi hetisekeke, loko a ri munhu wo tiya, kambe a ri eku laveni lokukulu, naswona a nga ri na nchumu, kutani u nyikiwa xiphemu xa zakat, swidyondzi swin’wana swi pfumelela amil zakat ku endla tano’.
Imam Tirmidzi : 590
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ حُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ السَّلُولِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَهُوَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ أَتَاهُ أَعْرَابِيٌّ فَأَخَذَ بِطَرَفِ رِدَائِهِ فَسَأَلَهُ إِيَّاهُ فَأَعْطَاهُ وَذَهَبَ فَعِنْدَ ذَلِكَ حَرُمَتْ الْمَسْأَلَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لَا تَحِلُّ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ إِلَّا لِذِي فَقْرٍ مُدْقِعٍ أَوْ غُرْمٍ مُفْظِعٍ وَمَنْ سَأَلَ النَّاسَ لِيُثْرِيَ بِهِ مَالَهُ كَانَ خُمُوشًا فِي وَجْهِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَرَضْفًا يَأْكُلُهُ مِنْ جَهَنَّمَ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُقِلَّ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُكْثِرْحَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحِيمِ بْنِ سُلَيْمَانَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
hi byerile [Ali bin Sa’id Al Kindi] u hi byerile [Abdurrahim bin Sulaiman] ku suka eka [Mujalid] ku suka eka [‘Amir As Sya’bi] ku suka eka [Hubsyi bin Junadah As Saluli] u te, Ndzi twe Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam a vula hi nkarhi wa Hajj Wada’ loko a yime ehenhla ka ‘Arafat, loko Bedouin a ta loko a khome makumu ya shawl ya yena, u kombele swo karhi eka yena, a n'wi nyika swo karhi, ivi a famba. Kusukela kwalano u yirise ku kombela, Rasulullah Sallallahu ‘alaihi wa salam u tlhele a ku: ‘Vanhu lava fuweke a va na mfanelo yo kuma zakat naswona na vanhu lava nga na swirho leswi hetisekeke, handle ka vanhu lava nga swisiwana naswona va nga na swikweleti swo tala. Naswona loyi a kombelaka ntsena ku engetela rifuwo ra yena u ta ta hi Siku ra ku pfuka a ri ni xivati emahlweni ka yena naswona u ta dya maribye lama humaka endzilweni wa tihele, hikwalaho loyi a lavaka ku kombela switsongo kumbe swo tala, swi endle - tanihi xivumbeko xa nxungeto - '. u hi byerile [Mahmud bin Ghailan], u hi byerile [Yahya bin Adam] ku suka eka [Abdurrahim bin Sulaiman] ku fana na hadith leyi nga laha henhla. Abu 'Isa u te, hi ku tirhisa sanad leyi, hadith ya Hubsyi i hadith ya gharib.
Imam Tirmidzi : 591
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ عِيَاضِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَأُصِيبَ رَجُلٌ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ثِمَارٍ ابْتَاعَهَا فَكَثُرَ دَيْنُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَصَدَّقُوا عَلَيْهِ فَتَصَدَّقَ النَّاسُ عَلَيْهِ فَلَمْ يَبْلُغْ ذَلِكَ وَفَاءَ دَيْنِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِغُرَمَائِهِ خُذُوا مَا وَجَدْتُمْ وَلَيْسَ لَكُمْ إِلَّا ذَلِكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَجُوَيْرِيَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
hi byerile [Qutaibah] u hi byerile [Al Laits] ku suka eka [Bukair bin Abdullah bin Al Asyaj] ku suka eka ['Iyadl bin Abdullah] ku suka eka [Abu Sa'id Al Khudri] u te, wanuna un'wana hi nkarhi wa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa salam u lahlekeriwe hi mihandzu leyi a yi xaveke, kutani swikweleti swa yena swi engetelekile, kutani Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam u te: 'N'wi nyike tintswalo eka yena'. Kutani va nyikile ti alms, kambe - kusuka eka mali ya ti alms - ava tsandzeka ku hakela swikweleti swa vona, kutani Rasulullah Shalallahu ‘alaihi wa salam u byele vanhu lava ava ri na swikweleti eka yena: ‘Teka leswi mi swi kumaka, hikuva hi swona ntsena leswi unga switekaka’. -mutlhokovetseri- u te, eka ndzima leyi, ku tlhela ku va na matimu ya -pent- ku suka eka 'Aisyah, Juwairyah na Anas. Abu 'Isa u te, Hadith ya Abu Sa'id i hadith ya ntiyiso ya hasan.
Imam Tirmidzi : 592
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَيُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ الضُّبَعِيُّ السَّدُوسِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُتِيَ بِشَيْءٍ سَأَلَ أَصَدَقَةٌ هِيَ أَمْ هَدِيَّةٌ فَإِنْ قَالُوا صَدَقَةٌ لَمْ يَأْكُلْ وَإِنْ قَالُوا هَدِيَّةٌ أَكَلَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَلْمَانَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَالْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ وَأَبِي عَمِيرَةَ جَدِّ مُعَرِّفِ بْنِ وَاصِلٍ وَاسْمُهُ رُشَيْدُ بْنُ مَالِكٍ وَمَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي رَافِعٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَقِيلٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَدُّ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ اسْمُهُ مُعَاوِيَةُ بْنُ حَيْدَةَ الْقُشَيْرِيُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
hi byerile [Muhammad bin Basysyar] u hi byerile [Makki bin Ibrahim] na [Yusuf bin Ya’qub Adl Dluba’i Tani hileswi Sadusi] havambirhi va vuleke, u hi byerile [Bahz bin Hakim] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [kokwa wa yena] u te, i Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam loko a nyikiwa swo karhi, u vutisile: ‘I ti alms leti kumbe nyiko?' Loko va hlamula va ku, Alms, a nga yi amukelanga -a nga yi dyi- kambe loko va hlamula va ku, Nyiko, kutani u yi amukerile. -perawi- u te, eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na switlhokovetselo -ku pentiwile- ku suka eka Salman, Abu Hurairah, Anas, Hasan bin Ali, Abu 'Umairah, kokwa wa Mu'arrif bin Washil, vito ra yena a ku ri Rusyaid bin Malik, Maimun bin Mahran, Ibnu 'Abbas, Abdullah bin Amru, Abu Rafi', na Abdullah bin Alqamah. Hadith leyi yi tlhele yi hlamuseriwa ku suka eka [Abdurrahman bin ‘Alqamah] ku suka eka [Abdurrahman bin Abu ‘Aqil] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, kasi vito ra kokwa wa Bahz bin Hakim a ku ri Mu’awiyah bin Haidah Al Qusyairi. Abu 'Isa u te, hadith ya Bahz bin Hakim i hadith ya hasan gharib.
Imam Tirmidzi : 593
حَدَّثَنَا مُحَمّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ابْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ رَجُلًا مِنْ بَنِي مَخْزُومٍ عَلَى الصَّدَقَةِ فَقَالَ لِأَبِي رَافِعٍ اصْحَبْنِي كَيْمَا تُصِيبَ مِنْهَا فَقَالَ لَا حَتَّى آتِيَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْأَلَهُ فَانْطَلَقَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَا تَحِلُّ لَنَا وَإِنَّ مَوَالِيَ الْقَوْمِ مِنْ أَنْفُسِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمُهُ أَسْلَمُ وَابْنُ أَبِي رَافِعٍ هُوَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي رَافِعٍ كَاتِبُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
hi byerile [Muhammad bin Al Mutsanna] u te, u hi byerile [Muhammad bin Ja’far] u hi byerile [Syu’bah] ku suka eka [Al Hakam] ku suka eka [Ibn Abu Rafi’] ku suka eka [Abu Rafi’] radiallahu ‘anhu leswaku Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u rhumele munhu ku suka eka rixaka ra Makhzum ku ya teka zakat, kutani a ku eka Abu Rafi', ndzi heleketile leswaku na wena u ta va xiphemu xa swona. Abu Rafi’ u te, yima ku kondza ndzi vutisa Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wa salam, kutani a ya vutisa Muprofeta salallahu ‘alaihi wa salam, u hlamurile: ‘Hakunene, zakat yi yirisiwile eka hina, naswona hakunene mahlonga ya vanhu i xiphemu xa vona’. Abu 'Isa u te, leyi i hasan sahih hadith, Abu Rafi' a a ri hlonga ra Muprofeta Shallallaahu 'alaihi wasallam loyi vito ra yena a ku ri Aslam, kasi vito ra n'wana wa Abu Rafi a ku ri Abdullah, matsalani wa Ali bin Abu Thalib.
Imam Tirmidzi : 594
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ عَمِّهَا سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَفْطَرَ أَحَدُكُمْ فَلْيُفْطِرْ عَلَى تَمْرٍ فَإِنَّهُ بَرَكَةٌ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ تَمْرًا فَالْمَاءُ فَإِنَّهُ طَهُورٌ و قَالَ الصَّدَقَةُ عَلَى الْمِسْكِينِ صَدَقَةٌ وَهِيَ عَلَى ذِي الرَّحِمِ ثِنْتَانِ صَدَقَةٌ وَصِلَةٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ زَيْنَبَ امْرَأَةِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَجَابِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالرَّبَابُ هِيَ أُمُّ الرَّائِحِ بِنْتُ صُلَيْعٍ وَهَكَذَا رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ الرَّبَابِ وَحَدِيثُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ عُيَيْنَةَ أَصَحُّ وَهَكَذَا رَوَى ابْنُ عَوْنٍ وَهِشَامُ بْنُ حَسَّانَ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ
hi byerile [Qutaibah] u hi byerile [Sufyan bin 'Uyainah] ku suka eka ['Ashim Al Ahwal] ku suka eka [Hafshah bint Sirin] ku suka eka [Ar Rabab] ku suka eka buti wa yena [Salman bin 'Amir] loyi a n'wi tiseke eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam, u te: 'Loko u titsona swakudya kutani u tshova hi ti dates hikuva ti dates ti na mikateko, loko a wu va kumi, kutani u tshika ku titsona swakudya. hi mati hikuva hakunene mati ma kwetsima'. U tlhele a ku: ‘Ku nyika swisiwana swa tintswalo i ku pfuna ntsena, kasi ku nyika maxaka hi tintswalo swi ta kuma hakelo yimbirhi - ku nga hakelo ya vupfuni na ku tiyisisa vuxaka bya xinghana. -mutlhokovetseri- u te, eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na xitlhokovetselo lexi -pent- ku suka eka Zaenab, nsati wa Abdullah bin Mas'ud, Jabir na Abu Hurairah. Abu Isa u te, Hadith ya Salman bin 'Amir i hadith ya Hasan. Ar Rabab i Umm Raih bint Sulai'. Leswi hi leswi swi hlamuseriweke hi [Sufyan Ats Tsauri] ku suka eka ['Ashim] ku suka eka [Hafshah bint Sirin] ku suka eka [Ar Rabab] ku suka eka [Salman bin 'Amir] ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam ku fana na hadith leyi, na [Syu'bah] ku hlamuseriwa ku suka eka ['Ashim] ku suka eka [Hafshah bint Sirin] ku suka eka [Salman bin 'Amir], . -eka ku hlamusela ka yena- a nga boxi ku suka eka Ar Rabab. Hadith ya Sufyan Ats Tsauri na Ibn ’Uyainah i ya ntiyiso swinene. Xisweswo ku hlamuseriwe hi [Ibn ’Aun] na [Hisyam bin Hassan] ku suka eka [Hafshah bint Sirin] ku suka eka [Ar Rabbab] ku suka eka [Salman bin ‘Amir].
Imam Tirmidzi : 595
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ مَدُّوَيْهِ حَدَّثَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ قَالَتْ سَأَلْتُ أَوْسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الزَّكَاةِ فَقَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ لَحَقًّا سِوَى الزَّكَاةِ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآيَةَ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ{ لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ }الْآيَةَ
hi byerile [Muhammad bin Ahmad bin Madduwaih] u hi byerile [Al Aswad bin ‘Amir] ku suka eka [Syarik] ku suka eka [Abu Hamzah] ku suka eka [Ash Sya’bi] ku suka eka [Fathimah bint Qais] u te, Ndzi vutisile Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wa salam hi zakat, kutani a ku: ‘Hakunene, hi rifuwo ku na swiboha/timfanelo - ku va kona yi humesiwile - handle ka zakat'. Kutani a hlaya marito ya Allah Ta'ala lama nga eka papila ra Al Baqarah: 'A hi vunene ku hundzuluxa xikandza xa wena xi kongoma evuxeni na le vupeladyambu...-ndzimana-'.
Imam Tirmidzi : 596
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الطُّفَيْلِ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ حَقًّا سِوَى الزَّكَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ إِسْنَادُهُ لَيْسَ بِذَاكَ وَأَبُو حَمْزَةَ مَيْمُونٌ الْأَعْوَرُ يُضَعَّفُ وَرَوَى بَيَانٌ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ سَالِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ قَوْلَهُ وَهَذَا أَصَحُّ
hi byerile [Abdullah bin Abdurrahman] u hi byerile [Muhammad bin At Thufail] ku suka eka [Syarik] ku suka eka [Abu Hamzah] ku suka eka ['Amir Asy Sya'bi] ku suka eka [Fathimah bint Qais] ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wa salam u te: 'Hakunene, hi rifuwo ku na swiboha/timfanelo - ku humesiwa - handle ka zakat.' tinhundzu'. Abu 'Isa u te, hadith sanad leyi a yi fani na hadith sanad ya khale naswona Abu Hamzah Maimun Al A'war u tsanile, [Bayan] na [Isma'il bin Salim] va hlamusele hadith leyi ku suka eka [Ash Sya'bi], u vule leswaku sanad leyi i ya ntiyiso swinene.
Imam Tirmidzi : 597
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَصَدَّقَ أَحَدٌ بِصَدَقَةٍ مِنْ طَيِّبٍ وَلَا يَقْبَلُ اللَّهُ إِلَّا الطَّيِّبَ إِلَّا أَخَذَهَا الرَّحْمَنُ بِيَمِينِهِ وَإِنْ كَانَتْ تَمْرَةً تَرْبُو فِي كَفِّ الرَّحْمَنِ حَتَّى تَكُونَ أَعْظَمَ مِنْ الْجَبَلِ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فُلُوَّهُ أَوْ فَصِيلَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أَوْفَى وَحَارِثَةَ بْنِ وَهْبٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَبُرَيْدَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
hi byerile [Qutaibah] u hi byerile [Al Laits] ku suka eka [Sa’id bn Abu Sa’id Al Muqbiri] ku suka eka [Sa’id bin Yasar] leswaku u twe [Abu Hurairah] a ku, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘A nga kona loyi a nyikaka tintswalo ku suka eka leswinene na rifuwo ra halal - naswona Allah a nga amukeli handle ka leswinene - halal - xuma - handle ka loko Allah u wu amukela hi voko ra Yena ra xinene hambiloko wu ri ndzoho yin’we. ti dates naswona u ta kula evokweni ra Ar Rahman ku kondza a va lonkulu ku tlula ntshava loko un’wana wa n’wina a kurisa ximbutana xa yena’. eka ndzima leyi -ku tlhela ku va na switlhokovetselo -leswi pfaleriweke- ku suka eka 'Aisyah, 'Ady bin Hatim, 'Anas, Abdullah bin Abu 'Aufa, Haritsah bin Wahb, Abdurraham bin 'Auf na Buraidah. Abu 'Isa u te, Hadith ya Abu Hurairah i hadith ya ntiyiso ya hasan.
Imam Tirmidzi : 598
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَقْبَلُ الصَّدَقَةَ وَيَأْخُذُهَا بِيَمِينِهِ فَيُرَبِّيهَا لِأَحَدِكُمْ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ مُهْرَهُ حَتَّى إِنَّ اللُّقْمَةَ لَتَصِيرُ مِثْلَ أُحُدٍ وَتَصْدِيقُ ذَلِكَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ أَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَيَأْخُذُ الصَّدَقَاتِ }وَ{ يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبَا وَيُرْبِي الصَّدَقَاتِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَقَدْ قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَمَا يُشْبِهُ هَذَا مِنْ الرِّوَايَاتِ مِنْ الصِّفَاتِ وَنُزُولِ الرَّبِّ تَبَارَكَ وَتَعَالَى كُلَّ لَيْلَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا قَالُوا قَدْ تَثْبُتُ الرِّوَايَاتُ فِي هَذَا وَيُؤْمَنُ بِهَا وَلَا يُتَوَهَّمُ وَلَا يُقَالُ كَيْفَ هَكَذَا رُوِيَ عَنْ مَالِكٍ وَسُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُمْ قَالُوا فِي هَذِهِ الْأَحَادِيثِ أَمِرُّوهَا بِلَا كَيْفٍ وَهَكَذَا قَوْلُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ السُّنَّةِ وَالْجَمَاعَةِ وَأَمَّا الْجَهْمِيَّةُ فَأَنْكَرَتْ هَذِهِ الرِّوَايَاتِ وَقَالُوا هَذَا تَشْبِيهٌ وَقَدْ ذَكَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي غَيْرِ مَوْضِعٍ مِنْ كِتَابهِ الْيَدَ وَالسَّمْعَ وَالْبَصَرَ فَتَأَوَّلَتْ الْجَهْمِيَّةُ هَذِهِ الْآيَاتِ فَفَسَّرُوهَا عَلَى غَيْرِ مَا فَسَّرَ أَهْلُ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَخْلُقْ آدَمَ بِيَدِهِ وَقَالُوا إِنَّ مَعْنَى الْيَدِ هَاهُنَا الْقُوَّةُ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ إِنَّمَا يَكُونُ التَّشْبِيهُ إِذَا قَالَ يَدٌ كَيَدٍ أَوْ مِثْلُ يَدٍ أَوْ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَإِذَا قَالَ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَهَذَا التَّشْبِيهُ وَأَمَّا إِذَا قَالَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى يَدٌ وَسَمْعٌ وَبَصَرٌ وَلَا يَقُولُ كَيْفَ وَلَا يَقُولُ مِثْلُ سَمْعٍ وَلَا كَسَمْعٍ فَهَذَا لَا يَكُونُ تَشْبِيهًا وَهُوَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى فِي كِتَابهِ{ لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ }
hi hlamuserile [Abu Kuraib Muhammad bin ‘Ala’] u hi hlamuserile [Waki’] u hi hlamuserile [‘Abbad bin Mansur] u hi hlamuserile [Al Qasim bin Muhammad] u te, ndzi twile [Abu Hurairah], Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Hakunene, Allah Ta’ala u amukela tintswalo hi voko ra yena ra xinene naswona u ti andlala wena loko u ri karhi u kurisa swimbutana swa wena, ku fikela laha ku nga ni nomu swakudya swi ta va swikulu ku fana ni Ntshava ya Uhud, malunghana ni leswi Allah Ta’ala u te: ‘Xana a va swi tivi leswaku Allah u amukela ku hundzuka eka malandza ya Yena naswona u amukela zakat ni leswaku Allah i Muamukeri Ngopfu wa ku Hundzuka, Loyi a nga ni Tintswalo swinene? -Al Taubah: 104-'. Abu 'Isa u te, leyi i hadith ya ntiyiso ya hasan, yi hlamuseriwe ku suka eka 'Aisyah ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam ku fana na hadith leyi nga laha henhla. Swidyondzi swi hlamuserile hadith leyi nga laha henhla na ti hadith tin’wana leti nga na swihlawulekisi swa Rabb na Nuzul ya Yena vusiku byin’wana na byin’wana ku ya ematilweni ya misava, va vula leswaku, switlhokovetselo leswi hinkwaswo i swa ntiyiso naswona swi fanele ku pfumeriwa naswona a ku na xivutiso mayelana na muxaka wa ti shifat leti. Swi hlamuseriwe ku suka eka Malik bin Anas, Sufyan bin 'Uyainah, Abdullah bin Al Mubarak, hinkwavo va vule hi swihlawulekisi swa Allah, Pfumela eka swihlawulekisi leswi tani hi leswi swi hlamuseriweke handle ko vula leswaku i yini hakunene, hi swona leswi swidyondzi swa Ahlussunnah wal Jama'ah swi swi vuleke. Loko ku ri ntlawa wa Jahmiyyah, va kaneta switlhokovetselo leswi hambi ku ri ku vula leswaku ku avela Allah swihlawulekisi i tashbih - ku fanisa Allah na malandza ya yena - kutani va hlaya tindzimana leti nga na swihlawulekisi swa Allah swo fana na mavoko, ku twa, ku vona na ku swi hlamusela ku nga ri hi ku ya hi nhlamuselo ya swidyondzi, va ri: Hakunene, Allah a nga tumbuluxanga Adam hi mavoko ya Yena naswona nhlamuselo ya mavoko i matimba. Ishaq bin Ibrahim u te, leswi vuriwaka tasybih hi loko a vula leswaku mavoko ya Allah ya fana ni mavoko ya swivumbiwa, ku twa ka Allah ku fana ni ku twa ka swivumbiwa naswona loko swi tiyisisiwa leswaku u swi vule kutani i tasybih, kasi loko a vula hilaha Allah a vulaka hakona: leswaku Allah u ni mavoko, ku twa ni ku vona handle ko boxa leswaku ntumbuluko wa swona i yini naswona a nga ma ringanisi ni ntumbuluko wa swivumbiwa, kutani leswi a swi tekiwi tani hi tasybih naswona leswi swi fambisana na rito ra Allah: '...a ku na nchumu wo fana na Yena, naswona I Lowa Matimba Hinkwawo. Ku Twa na Ku Vona Hinkwaswo'. -Asy Shuraa: 11- 1999.
Imam Tirmidzi : 599
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الصَّوْمِ أَفْضَلُ بَعْدَ رَمَضَانَ فَقَالَ شَعْبَانُ لِتَعْظِيمِ رَمَضَانَ قِيلَ فَأَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ صَدَقَةٌ فِي رَمَضَانَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَصَدَقَةُ بْنُ مُوسَى لَيْسَ عِنْدَهُمْ بِذَاكَ الْقَوِيِّ
hi byerile [Muhammad bin Isma’il] u hi byerile [Musa bin Isma’il] u hi byerile [Shadaqah bin Musa] ku suka eka [Tsabit] bin [Anas] u te, Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u vutisiwile hi ku titsona swakudya ka nkoka swinene endzhaku ka Ramadlan, u hlamurile: ‘N’hweti ya Sha’ban ku dzunisa Ramadlan,’ U vutisiwile nakambe, kutani i yini xa nkoka swinene Sadaqah? U hlamurile aku: ‘Shadaqah hi nhweti ya Ramadlan’. Abu 'Isa u te, leyi i hadith ya gharib naswona hi ku ya hi swidyondzi swa hadith Sadaqah bin Musa a hi mutlhokovetseri wo tiya.
Imam Tirmidzi : 600
حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِيسَى الْخَزَّارُ الْبَصْرِيُّ عَنْ يُونُسَ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَتُطْفِئُ غَضَبَ الرَّبِّ وَتَدْفَعُ عَنْ مِيتَةِ السُّوءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
hi byerile [’Uqbah bin Mukram Al ‘Ammiy Al Bashri] u hi byerile [Abdullah bin ‘Isa Al Khazzar Al Bashri] ku suka eka [Yunus bin ‘Ubaid] ku suka eka [Al Hasan] ku suka eka [Anas bin Malik] u te, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa sallam u te: ‘Hakunene shadaqah yi sivela vukarhi bya Allah naswona ya sivela munhu ku suka eka ku fa a ri exiyin’weni xo biha. -su'ul khatimah-'. Abu 'Isa u te, hi ndlela leyi, leyi i hadith ya gharib.