Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 581
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә әйтелгән [Ҡотәйбә] беҙгә [Әл-Ләйтс бин Сәғд] [Ибн Шиһабтан] [Сәғит бин Мусайиб] һәм [Әбү Сәләмә] [Әбү Хөрәйрә] Рәсүлуллаһтан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсләллам әйтте: «Әгәр ҙә хайуан нимәгәлер зыян килтерһә, көндөҙ үҙен түләү кеүек түгел, кемдер эшкә урынлаштырылған скважина ҡаҙыу йәки шахта һөҙөмтәләре һәм ғазаплана һуңынан компенсация юҡ. юғалтыу, ә табылған тауарҙарҙан зәҡәт биштән бер өлөшө тәшкил итә». был сүрәлә - шулай уҡ риүәйәттәр - ҡәләм - Әнәс бин Мәлик, Абдулла бин Әмру, Үбәҙә бин Шәмит, Әмр бин Әүф һәм Джәбирҙән. Әбү Ғиса әйтте, был сахих хәҙис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 582
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي خُبَيْبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَسْعُودِ بْنِ نِيَارٍ يَقُولُ جَاءَ سَهْلُ بْنُ أَبِي حَثْمَةَ إِلَى مَجْلِسِنَا فَحَدَّثَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ إِذَا خَرَصْتُمْ فَخُذُوا وَدَعُوا الثُّلُثَ فَإِنْ لَمْ تَدَعُوا الثُّلُثَ فَدَعُوا الرُّبُعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى حَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْخَرْصِ وَبِحَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَالْخَرْصُ إِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ مِنْ الرُّطَبِ وَالْعِنَبِ مِمَّا فِيهِ الزَّكَاةُ بَعَثَ السُّلْطَانُ خَارِصًا يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ وَالْخَرْصُ أَنْ يَنْظُرَ مَنْ يُبْصِرُ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَخْرُجُ مِنْ هَذَا الزَّبِيبِ كَذَا وَكَذَا وَمِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا فَيُحْصِي عَلَيْهِمْ وَيَنْظُرُ مَبْلَغَ الْعُشْرِ مِنْ ذَلِكَ فَيُثْبِتُ عَلَيْهِمْ ثُمَّ يُخَلِّي بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الثِّمَارِ فَيَصْنَعُونَ مَا أَحَبُّوا فَإِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ أُخِذَ مِنْهُمْ الْعُشْرُ هَكَذَا فَسَّرَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهَذَا يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
Һөйләне [Мәхмүт бин Ғәйләб] беҙгә [Әбү Дауыт Әт Тәйәлиси] һөйләне беҙгә [Сыуба] миңә әйтте [Хөбәйб бин Абдуррахман] ул әйтте, мин ишеттем [Ғабдуррахман бин Мәсғүд бин Нияр] ул әйтте, [Сәхл бин Әбүссе беҙгә Әбү Хәтсмәлде килде, тип]. Аллаһу Тәғәлә: «Әгәр ҙә һеҙ түләнергә тейешле зәҡәттең күләмен билдәләгәнһегеҙ икән, уның өстән ике өлөшөн алып, өстән бер өлөшөн хужаһына ҡалдырығыҙ, әгәр ҙә дүрттән бер өлөшөн ҡалдырмаһағыҙ», — тигән. -был нәмә Харш тип атала-. Был сүрәлә - шулай уҡ Ғәйсиҙән, Әттәб бин Үсәйдтән һәм Ибн Ғаббастан -пент- тарих бар. Әбү Ғиса әйткән, күпселек ғалимдар Сәхл бин Әбү Хатсмахтың хәҙисенә тоғро ҡала һәм был хәҙискә таянып Әхмәт менән Исхаҡ та Харштың рөхсәт ителгәненә ышана. Әгәр емеш хөрмә һәм йөҙөмдән тора һәм фарыз зәҡәткә еткән булһа, тимәк, хаким кемделер харшҡа ебәрергә һәм хөрмә һәм йөҙөмдән уңышты баһаларға тейеш, унан бер өлөшөн билдәләргә, уңыш йыйыу ваҡыты еткәс, ундан бер өлөш ала, был һүҙҙәрҙең мәғәнәһен ҡайһы бер ғалимдар шулай аңлата һәм А хәрш һәм А хәрш һәм А. Исхаҡ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 583
حَدَّثَنَا أَبُو عَمْرٍو مُسْلِمُ بْنُ عَمْرٍو الْحَذَّاءُ الْمَدَنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ صَالِحٍ التَّمَارِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَبْعَثُ عَلَى النَّاسِ مَنْ يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ كُرُومَهُمْ وَثِمَارَهُمْ وَبِهَذَا الْإِسْنَادِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي زَكَاةِ الْكُرُومِ إِنَّهَا تُخْرَصُ كَمَا يُخْرَصُ النَّخْلُ ثُمَّ تُؤَدَّى زَكَاتُهُ زَبِيبًا كَمَا تُؤَدَّى زَكَاةُ النَّخْلِ تَمْرًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى ابْنُ جُرَيْجٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدِيثُ ابْنِ جُرَيْجٍ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَحَدِيثُ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَثْبَتُ وَأَصَحُّ
Һөйләне беҙгә [Әбү Әмру Мөслим бин Әмру Әл Хадза Әл Мәҙәни] беҙгә [Ғабдуллаһ бин Нафиғ Әс Шағи] [Мөхәммәт бин Сәлих Әт Таммарҙан] [Ибну Сийхабтан] [Сәғит бин Әл Мөсәййиб] [Сәғит бин Әл Мөсәййиб] [Аттаб бин Әл Мөсәййиб] тиклем Рәсүлуллаһ сәйәхәткә һәр ваҡыт йәмғиәткә тиклем булғанын һөйләне. хөрмә һәм улар емештәре тураһында харш. Шул уҡ сәнәдтә риүәйәт ителә: Ысынлап та, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм йөҙөмдән бирелгән зәкәткә ҡарата былай тигән: «Хорш хөрмәгә ҡағылған кеүек йөҙөмгә лә ҡағыла, һуңынан хөрмәгә бирелгән зәкәт киптерелгән хөрмә рәүешендә булған кеүек, киптерелгән йөҙөм рәүешендә лә зәҡәт бирелә». Әбү Ғиса әйтте, был хәсән ғәриб хәҙис. [Ибн Джүрәйдж] был хәҙисте [Ибн Шиһабтан] [Урванан] [Ғәйсәнән] риүәйәт иткән. Мин Мөхәммәттән был хәҙис тураһында һораным, ул яуап бирҙе, Ибн Джүрәйдждең хәҙистәре махфуж түгел, ә Ибнул Әл Мөсәйибтең хәҙистәре көслөрәк һәм дөрөҫөрәк.
Hadith
Imam Tirmidzi : 584
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ لَبِيدٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْعَامِلُ عَلَى الصَّدَقَةِ بِالْحَقِّ كَالْغَازِي فِي سَبِيلِ اللَّهِ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى بَيْتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَيَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ أَصَحُّ
Беҙгә [Әхмәт бин Мани] әйтте [Йәзид бин Һарун] беҙгә [Йәзид бин Иядл] [Әшим бин Ғүмәр бин Ҡатадахтан] һөйләне. Һәм беҙгә [Мөхәммәт бин Исмәғил] һөйләне, тип әйтте, беҙгә [Әхмәт бин Халид] [Мөхәммәт бин Исхаҡ] [Ғәшим бин Ғүмәр бин Ҡатада] [Мәхмүт бин Ләбид] [Рафи бин Хөҙәиж] әйтте, мин ишеттем, тип әйтте Мәхмүллаһ. дөрөҫ хеҙмәт иткән әмилгә өйөнә ҡайтҡансы Аллаһ юлында һуғышҡан кеше кеүек үк сауап бирелә». Әбү Ғиса әйткәнсә, Рәфи бин Хөдәйждең хәҙисе хәсән хәҙис, ә Йәзид бин Иядл хәҙис ғалимдары фекеренсә көсһөҙ, ә Мөхәммәт бин Исхаҡтың хәҙисе дөрөҫөрәк.
Hadith
Imam Tirmidzi : 585
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ فِي سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ وَهَكَذَا يَقُولُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَيَقُولُ عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ وَابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سِنَانِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ وَالصَّحِيحُ سِنَانُ بْنُ سَعْدٍ وَقَوْلُهُ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَا يَقُولُ عَلَى الْمُعْتَدِي مِنْ الْإِثْمِ كَمَا عَلَى الْمَانِعِ إِذَا مَنَعَ
Һөйләгән беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Әл-Ләйет] [Йәзид бин Әбү Хәбиб] [Сәғд бин Синан] [Әнәс бин Мәлик] тип әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйтте: «Кем артыҡ зәкәт түләй, уның гонаһы зәкәт түләүҙән баш тартҡан кеше кеүек». -риүәйәтсе- әйткән, был сүрәлә -Ибн Ғүмәрҙән, Өммө Сәләмәнән һәм Әбү Һүрәйҙән -пент- риүәйәттәр ҙә бар. Әбү Ғиса әйткән, Әнәстең был сәнәд аша хәҙистәре ғәриб хәҙистәре. Әхмәт шулай уҡ Сәғәт бин Синан тураһында фекер алышты, шулай итеп [Әл-Ләйет] [Йәзид бин Әбү Хөбәйбтән] [Сәғд бин Синандан] [Әнәс бин Мәликтән] һәм [Әмру бин Харистан] һәм [Ибн Лахиғә] Мәҙинән [Синә Әбү Хөбәйбтән] риүәйәт итте. Әбү Ғиса әйтте, мин Мөхәммәттең әйткәнен ишеттем, дөрөҫлөк Синан бин Сәғд. Был хәҙистең мәғәнәһе шул: зәкәттәрен артыҡ арттырған кешеләр, уларҙың гонаһы зәкәт биреүҙән баш тартҡандар кеүек.
Hadith
Imam Tirmidzi : 586
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَاكُمْ الْمُصَدِّقُ فَلَا يُفَارِقَنَّكُمْ إِلَّا عَنْ رِضًاحَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مُجَالِدٍ وَقَدْ ضَعَّفَ مُجَالِدًا بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ كَثِيرُ الْغَلَطِ
Һөйләне беҙгә [Әли бин Хөжр] беҙгә [Мөхәммәт бин Йәзид] [Мөжәлид] тән [Әс Шәғби] [Джарир] ҙан әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм әйтте: «Әгәр һеҙгә әмил зәҡәт килһә, тимәк, ул һеҙҙең урынығыҙҙы ҡалдырмаҫҡа тейеш, әгәр ҙә ул ризат хәлендә булмаһа». беҙгә [Әбү Ғәммәр, атап әйткәндә, Әл Хөсәйен бин Һүрәйет] беҙгә [Суфьян бин Ғөйәйнә] [Дәүдтән] [Әш Сәйәбиҙән] [Джарирҙан] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләм өҫтәге хәҙистәге кеүек һөйләне. Әбү Ғиса, Дауыттың Шәғбиҙән килгән хәҙистәре Мөжәлидтең хәҙисенә ҡарағанда дөрөҫөрәк, Мөжәлидте ҡайһы бер ғалимдар көсһөҙләндерҙе, сөнки ул күп хаталар яһаны, ти.
Hadith
Imam Tirmidzi : 587
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَدِمَ عَلَيْنَا مُصَدِّقُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَجَعَلَهَا فِي فُقَرَائِنَا وَكُنْتُ غُلَامًا يَتِيمًا فَأَعْطَانِي مِنْهَا قَلُوصًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي جُحَيْفَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ
Һөйләне беҙгә [Әли бин Сәғит Әл Кинди Әл Куфи] беҙгә һөйләне [Хәфш бин Ғиятс] [Әйсғәт] тән [Әүн бин Әбү Джухайфа] [атаһы] ул әйтте, беҙгә пәйғәмбәр рәсүленән әмил зәкәт килде саллаллаһу ғәләйһиһү ғәләйһи үәсәлләмгә таратып бирҙе. меҫкен, ул ваҡытта мин етем инем, шуға ул миңә йәш инә дөйә рәүешендә зәкәт бирҙе. -риүәйәтсе- әйткән, был сүрәлә -Ибн Ғәббәстең -пент- риүәйәте лә бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Джөхәйфәнең хәҙистәре Хәсән хәҙистәре.
Hadith
Imam Tirmidzi : 588
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ وَقَالَ عَلِيٌّ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ وَالْمَعْنَى وَاحِدٌ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَأَلَ النَّاسَ وَلَهُ مَا يُغْنِيهِ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَسْأَلَتُهُ فِي وَجْهِهِ خُمُوشٌ أَوْ خُدُوشٌ أَوْ كُدُوحٌ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا يُغْنِيهِ قَالَ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ قِيمَتُهَا مِنْ الذَّهَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ شُعْبَةُ فِي حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ مِنْ أَجْلِ هَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ صَاحِبُ شُعْبَةَ لَوْ غَيْرُ حَكِيمٍ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ سُفْيَانُ وَمَا لِحَكِيمٍ لَا يُحَدِّثُ عَنْهُ شُعْبَةُ قَالَ نَعَمْ قَالَ سُفْيَانُ سَمِعْتُ زُبَيْدًا يُحَدِّثُ بِهَذَا عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَصْحَابِنَا وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَ الرَّجُلِ خَمْسُونَ دِرْهَمًا لَمْ تَحِلَّ لَهُ الصَّدَقَةُ قَالَ وَلَمْ يَذْهَبْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى حَدِيثِ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ وَوَسَّعُوا فِي هَذَا وَقَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَهُ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ أَكْثَرُ وَهُوَ مُحْتَاجٌ فَلَهُ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ الزَّكَاةِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَغَيْرِهِ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ وَالْعِلْمِ
Беҙгә Ғәли бин Хөжрҙән Ҡотәйбә һөйләне. [Ҡотәйбә] әйтте, беҙгә [Шәрик] һәм [Ғәли] әйтте, беҙгә [Шәрик] әйтте, ә мәғәнәһе бер үк [Хәким бин Джүбәйерҙән] [Мөхәммәт бин Абдуррахман бин Йәзидтән] [атаһынан] [Ғабдуллаһ бин Мәсғүдтән] ул әйтте, Рәсүләһүәһүллаһтан: кешеләр, ә ул етерлек запас етерлек, һуңынан ул Ҡиәмәт көнөндә килер, ә уның йөҙөндә хурлыҡлы билдә бар, тип, ул ялбарып тора'. тип әйтте: «Эй, Аллаһ Рәсүле, етерлек тәьминәттең күләме нисә? Ул: «Илле дирһәм йәки илле дирһәм алтын», — тип яуап бирә. был бүлектә - шулай уҡ Абдулла бин Әмрҙән -пент- тарих бар. Әбү Ғиса әйтте, Ибн Мәсғүттең хәҙисе хәсән хәҙис һәм Сөғбә был хәҙис арҡаһында Хәким бин Джүбәйергә комментарий биргән, беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйлән] һөйләгән, беҙгә [Яхъя бин Әҙәм] беҙгә [Суфьян] [Хәким бин Сәдиме Хәҙимә менән] һөйләгән. Абдулла бин Усман – Сөйбәнең дуҫы – Суфьянға әйтә Әгәр был хәҙисте Хәким һөйләмәгән икән, тимәк, Суфйан һорай, Сөйбә Хәкимдән һөйләмәгәнгәме? Ул: «Эйе», – тип яуап бирҙе. [Суфьян] әйтте, мин ишеттем [Зөбәйет] был риүәйәт [Мөхәммәт бин Абдуррахман бин Йәзид], һәм был хәҙис ҡабул ителгән ҡайһы бер беҙҙең дуҫтар, шулай уҡ нигеҙ өсөн фекер Ац Цаури, Абдулла бин Әл Мөбәрәк, Әхмәт һәм Исхаҡ has not the entitley, улар әйтте, If some he not the entitley зәҡәттән өлөшө. Ҡайһы бер ғалимдар һәм фиҡһ белгестәре, мәҫәлән, имам Сяфиғи һәм башҡалар Хәкимдең хәҙисенә ышанмай, уларҙың фекере иркенерәк, атап әйткәндә, кемдең илле дирһәме бар һәм һаман да өҫтәмә кәрәк, тимәк, ул зәҡәттең бер өлөшөн алырға хоҡуҡлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 589
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ رَيْحَانَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَحِلُّ الصَّدَقَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَحُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ وَقَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ هَذَا الْحَدِيثَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَقَدْ رُوِيَ فِي غَيْرِ هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحِلُّ الْمَسْأَلَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ وَإِذَا كَانَ الرَّجُلُ قَوِيًّا مُحْتَاجًا وَلَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ شَيْءٌ فَتُصُدِّقَ عَلَيْهِ أَجْزَأَ عَنْ الْمُتَصَدِّقِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَوَجْهُ هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى الْمَسْأَلَةِ
Беҙгә [Әбү Бәкер бин Мөхәммәт бин Басыйәр] әйтте [Әбү Дауыт Әт Сәйәлиси] беҙгә [Суфьян бин Сәғит] әйтте. Һәм шулай уҡ беҙгә әйтелгән [Мәхмүт бин Ғәйлән] беҙгә әйтте [Әбдүррәзаҡ] беҙгә [Суфьян] [Сәғд бин Ибраһим] [Райхан бин Йәзид] [Ғабдуллаһ бин Әмру] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм кем түгел, тип әйтте. камил аяҡ-ҡулдары бар'. -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -Әбү Һөрәйрә, Хөбси бин Джунада һәм Ҡабиша бин Мөхәриҡтән дә -пент- риүәйәте бар. Әбү Ғиса әйткән, Ғабдулла бин Әмруның хәҙисе хәсән хәҙис, ә Сөғбә был хәҙисте Сәғәт бин Ибраһимдан шул уҡ сәнәд менән һөйләгән, әммә ул уны тәфсир итмәгән. Икенсе хәҙистә пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителә: «Бай кешеләргә лә, аяҡ-ҡулдары камил булған кешеләргә лә ялбарыу хәләл түгел, әгәр ҙә ул көслө кеше булһа, әммә бик мохтаж булһа, бер нәмәһе лә юҡ икән, уға зәкәттән бер өлөшө бирелә».
Hadith
Imam Tirmidzi : 590
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ حُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ السَّلُولِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَهُوَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ أَتَاهُ أَعْرَابِيٌّ فَأَخَذَ بِطَرَفِ رِدَائِهِ فَسَأَلَهُ إِيَّاهُ فَأَعْطَاهُ وَذَهَبَ فَعِنْدَ ذَلِكَ حَرُمَتْ الْمَسْأَلَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لَا تَحِلُّ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ إِلَّا لِذِي فَقْرٍ مُدْقِعٍ أَوْ غُرْمٍ مُفْظِعٍ وَمَنْ سَأَلَ النَّاسَ لِيُثْرِيَ بِهِ مَالَهُ كَانَ خُمُوشًا فِي وَجْهِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَرَضْفًا يَأْكُلُهُ مِنْ جَهَنَّمَ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُقِلَّ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُكْثِرْحَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحِيمِ بْنِ سُلَيْمَانَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Һөйләне беҙгә [Әли бин Сәғит Әл Кинди] беҙгә һөйләне [Ғәбдүррәхим бин Сөләймән] [Мөжәлид] [Әмир Ас Сәйәби] [Хөбси бин Джунада Ас Салули] ул әйтте, мин ишеттем Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһиүәһүәләм әйтергә ваҡытында хаж ғәләйһис-сәләмдең, ә стафат Вәҙә. шәлен осонда, унан нимәлер һораны, нимәлер бирҙе, шунан китте. Шул ваҡыттан алып ул ялбарыуҙы тыя, Рәсүлуллаһ Саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм шулай уҡ: «Бай кешеләрҙең зәҡәт алырға хоҡуғы юҡ, аяҡ-ҡулдары камил кешеләрҙең дә, ярлы һәм күп бурыстары булған кешеләрҙән башҡа, зәҡәт алырға хоҡуғы юҡ». Ә кем тик малын арттырыу өсөн генә ялбарһа, Ҡиәмәт көнөндә йөҙөндә хурлыҡлы эҙ менән килер һәм ул тамуҡ утынан таштар ашар, шуға күрә кем аҙ йәки күп һорарға теләй, уны -янау рәүешендә-'. беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйләнгә] һөйләгән, өҫтәге хәҙис кеүек [Әбдүррәхим бин Сөләймән] беҙгә [Яхъя бин Әҙәм] һөйләгән. Әбү Ғиса, был сәнәд аша, Хөбси хәҙис ғәриб хәҙис, тигән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 591
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ عِيَاضِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَأُصِيبَ رَجُلٌ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ثِمَارٍ ابْتَاعَهَا فَكَثُرَ دَيْنُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَصَدَّقُوا عَلَيْهِ فَتَصَدَّقَ النَّاسُ عَلَيْهِ فَلَمْ يَبْلُغْ ذَلِكَ وَفَاءَ دَيْنِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِغُرَمَائِهِ خُذُوا مَا وَجَدْتُمْ وَلَيْسَ لَكُمْ إِلَّا ذَلِكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَجُوَيْرِيَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә һөйләне [Әл-Ләйтс] [Бөкәйер бин Абдулла бин Әл-Асияж] [Иядл бин Рәйет] [Әбү Сәғит Әл-Худри] ул әйтте, бер кеше ваҡытында Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм зыян күрҙе ул үҙенең емештәрен арттырыу, емештәрен арттырыу. ғәләйһис-сәләм: «Уның өсөн хәйер бирегеҙ», — тигән. Шунан улар саҙаҡа бирҙеләр, әммә - саҙаҡа аҡсаһынан - бурыстарын ҡаплай алманылар, шуға күрә Рәсүлуллаһ Шәләллаһу ғәләйһи үә сәләм унан бурыстары булған кешеләргә: «Нимә эләкһәгеҙ, шуны алығыҙ, сөнки шуны ғына ала алаһығыҙ», — тигән. -һөйләүсе- әйтте, был сүрәлә, шулай уҡ -пент- тарихы бар Ғәйсиә, Джүәйрә һәм Әнәс. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Сәғиттең хәҙистәре хәсән сахих хәҙис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 592
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَيُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ الضُّبَعِيُّ السَّدُوسِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُتِيَ بِشَيْءٍ سَأَلَ أَصَدَقَةٌ هِيَ أَمْ هَدِيَّةٌ فَإِنْ قَالُوا صَدَقَةٌ لَمْ يَأْكُلْ وَإِنْ قَالُوا هَدِيَّةٌ أَكَلَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَلْمَانَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَالْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ وَأَبِي عَمِيرَةَ جَدِّ مُعَرِّفِ بْنِ وَاصِلٍ وَاسْمُهُ رُشَيْدُ بْنُ مَالِكٍ وَمَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي رَافِعٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَقِيلٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَدُّ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ اسْمُهُ مُعَاوِيَةُ بْنُ حَيْدَةَ الْقُشَيْرِيُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] беҙгә [Мәкки бин Ибраһим] һәм [Йософ бин Йәғҡүб Әҙл Длубәйи Садуси кеүек] икеһе лә әйткән, беҙгә [Бәһз бин Хәким] [атаһынан] [олатаһы] тип әйткән, был Рәсүлу Аллаһтың нимәлер булһа ғәләйһиһиһүллә, был саҙаҡамы, әллә бүләкме?» Әгәр улар яуап бирһә, Саҙаҡа, ул уны ҡабул итмәгән -уны ашамаған- әммә улар яуап бирһә, Бүләк, тимәк, ул уны ҡабул иткән. -перауи- әйтте, был сүрәлә -шулай уҡ Сәлмән, Әбү Һүрәйрә, Әнәс, Хәсән бин Ғәли, Әбү Ғүмәйрә, Мөғәриф бин Вәшилдең олатаһы риүәйәттәре бар, уның исеме Русяид бин Малик, Мәймүн бин Маһран, Ибнү Ғәббәс Әмру, Әлбүләһ бибән һәм Әлбүләһ бибән булған. Был хәҙис шулай уҡ [Ғабдуррахман бин Әлҡәмәнән] [Ғабдуррахман бин Әбү Ғәкилдән] пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителгән, ә Бәхз бин Хәкимдең олатаһының исеме Мөғәвиә бин Хәйҙә Әл Ҡусйәйри булған. Әбү Ғиса әйткән, Бахз бин Хәкимдең хәҙисе - хәсән ғәриб хәҙисе.
Hadith
Imam Tirmidzi : 593
حَدَّثَنَا مُحَمّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ابْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ رَجُلًا مِنْ بَنِي مَخْزُومٍ عَلَى الصَّدَقَةِ فَقَالَ لِأَبِي رَافِعٍ اصْحَبْنِي كَيْمَا تُصِيبَ مِنْهَا فَقَالَ لَا حَتَّى آتِيَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْأَلَهُ فَانْطَلَقَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَا تَحِلُّ لَنَا وَإِنَّ مَوَالِيَ الْقَوْمِ مِنْ أَنْفُسِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمُهُ أَسْلَمُ وَابْنُ أَبِي رَافِعٍ هُوَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي رَافِعٍ كَاتِبُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Ул беҙгә [Мөхәммәт бин Әл Мусанна] ул әйтте, ул беҙгә әйтте [Мөхәммәт бин Джәғфәр] беҙгә [Сөйүбә] [Әл Хәкәм] [Ибн Әбү Рафи] [Әбү Рафи] радиаллаһу әнһү тип әйтте, тип пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үәсүллам ебәрҙе, тип әйтте. Рафиғ, һин дә уның бер өлөшө булһын өсөн мине оҙатып йөрө. Әбү Рәфиғ әйткән: «Мин Аллаһ Рәсүленән һорағансы көтөгөҙ, шунан ул Пәйғәмбәребеҙҙән һорарға барған, ул: «Ысынлап та, беҙгә зәкәт тыйылған, ысынлап та, бер халыҡтың ҡолдары уларҙан», — тип яуап биргән. Әбү Ғиса, был дөрөҫ Хәсән хәҙисе, Әбү Рәфи пәйғәмбәрҙең ҡоло булған, уның исеме Әсләм булған, ә уның улы Әбү Рәфи Ғабдулла, Ғәли бин Әбү Талибтың сәркәтибе булған.
Hadith
Imam Tirmidzi : 594
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ عَمِّهَا سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَفْطَرَ أَحَدُكُمْ فَلْيُفْطِرْ عَلَى تَمْرٍ فَإِنَّهُ بَرَكَةٌ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ تَمْرًا فَالْمَاءُ فَإِنَّهُ طَهُورٌ و قَالَ الصَّدَقَةُ عَلَى الْمِسْكِينِ صَدَقَةٌ وَهِيَ عَلَى ذِي الرَّحِمِ ثِنْتَانِ صَدَقَةٌ وَصِلَةٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ زَيْنَبَ امْرَأَةِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَجَابِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالرَّبَابُ هِيَ أُمُّ الرَّائِحِ بِنْتُ صُلَيْعٍ وَهَكَذَا رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ الرَّبَابِ وَحَدِيثُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ عُيَيْنَةَ أَصَحُّ وَهَكَذَا رَوَى ابْنُ عَوْنٍ وَهِشَامُ بْنُ حَسَّانَ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Суфьян бин Ғөйәйнә] [Әшим Әл Әхүәл] [Хәфшәх бин Сирин] [Әр Рәбәп] абзыйынан [Сәлмән бин Әмир], сөнки ул уны пәйғәмбәребеҙгә алып килгән саллаллаһу ғәләйһи итүсәлләм, һеҙ әйттегеҙ: «Һин өҙөлдөң. ниғмәттәрҙе үҙ эсенә ала, тапмаһаң, ауыҙ ас. һыу менән, сөнки ысынлап та һыу изге». Ул шулай уҡ: «Ярлыларға саҙаҡа биреү тик саҙаҡа ғына, ә туғандарға саҙаҡа биреү ике сауап аласаҡ - атап әйткәндә, саҙаҡа сауабы һәм дуҫлыҡ мөнәсәбәттәрен нығытыу». -риүәйәтсе- әйтте, был сүрәлә -шулай уҡ Ғабдулла бин Мәсғүттең ҡатыны Зәйнәбтән, Джәбир һәм Әбү Һүрәйрәнең -пент- риүәйәте бар. Әбү Ғайса әйткән, Сәлмән бин Әмирҙең хәҙистәре Хәсән хәҙистәре. Әр Рабаб — Өммө Рәих бинт Сөләйғ. Был [Суфьян Ац Цаури] тарафынан [Әшимдән] [Хәфшәх бинт Сириндан] [Әр Сибәбтән] [Сәлмән бин Әмирҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләмдән ошо хәҙис кеүек риүәйәт ителгән, һәм [Сөғбә] [Әшимдән] [Сәф,] [Әшимән]дән [Һаф] риүәйәт иткән. -үҙ риүәйәтендә- ул Әр-Рабабтан телгә алмаған. Суфьян Ац Цаури һәм Ибн Өйәйнәнең хәҙистәре дөрөҫөрәк. Шулай итеп, [Ибн Әүн] һәм [Хисәм бин Хәсән] [Хәфшәх бин Сириндан] [Әр-Раббабтан] [Сәлмән бин Әмирҙән] риүәйәт итте.
Hadith
Imam Tirmidzi : 595
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ مَدُّوَيْهِ حَدَّثَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ قَالَتْ سَأَلْتُ أَوْسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الزَّكَاةِ فَقَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ لَحَقًّا سِوَى الزَّكَاةِ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآيَةَ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ{ لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ }الْآيَةَ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Әхмәт бин Мәддүәйх] беҙгә һөйләне [Әл Әсүәд бин Әмир] [Сәриҡ] [Әбү Хәмзә] [Әш Сәйәби] [Фәтимә бинт Ҡаис] ул әйтте, мин Пәйғәмбәребеҙҙән һораным, унда сәләм менән бар, ул әйтте: бурыстар/хоҡуҡтар - бирелергә тейеш - зәҡәттән тыш. Шунан ул Аллаһы Тәғәләнең Әл-Бәҡара хатында булған һүҙҙәрен уҡыны: «Йөҙөңдө көнсығышҡа һәм көнбайышҡа бороу изгелек түгел...-аят-».
Hadith
Imam Tirmidzi : 596
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الطُّفَيْلِ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ حَقًّا سِوَى الزَّكَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ إِسْنَادُهُ لَيْسَ بِذَاكَ وَأَبُو حَمْزَةَ مَيْمُونٌ الْأَعْوَرُ يُضَعَّفُ وَرَوَى بَيَانٌ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ سَالِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ قَوْلَهُ وَهَذَا أَصَحُّ
Һөйләне беҙгә [Ғабдуллаһ бин Абдуррахман] беҙгә [Мөхәммәт бин Әт Төфәйл] [Сяриктан] [Әбү Хәмзә] [Әмир Асы Сәйәби] [Фәтимә бинт Ҡаис] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үә сәләм әйтте: «Ысынлап та, байлыҡ менән активтары'. Әбү Ғиса әйтте, был хәҙис сәнәд алдағы хәҙис сәнәд кеүек түгел һәм Әбү Хәмзә Мәймүн Әл Әғүәр көсһөҙ, [Баян] һәм [Исмәғил бин Сәлим] был хәҙисте [Әш Сәйәби] риүәйәт иткән, ул был сәнәдте дөрөҫөрәк тип әйтте.
Hadith
Imam Tirmidzi : 597
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَصَدَّقَ أَحَدٌ بِصَدَقَةٍ مِنْ طَيِّبٍ وَلَا يَقْبَلُ اللَّهُ إِلَّا الطَّيِّبَ إِلَّا أَخَذَهَا الرَّحْمَنُ بِيَمِينِهِ وَإِنْ كَانَتْ تَمْرَةً تَرْبُو فِي كَفِّ الرَّحْمَنِ حَتَّى تَكُونَ أَعْظَمَ مِنْ الْجَبَلِ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فُلُوَّهُ أَوْ فَصِيلَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أَوْفَى وَحَارِثَةَ بْنِ وَهْبٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَبُرَيْدَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Әл-Ләйет] [Сәғит бн Әбү Сәғит Әл-Мөҡбири] [Сәғит бин Ясар] һөйләне, тип ишетте [Әбү Һүрәйрә] әйткән, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи васаллам әйтте: «Бер кем дә саҙаҡа бирмәй изгелектән һәм хәләл байлыҡтан ҡабул итмәй - һәм Аллаһы Тәғәлә ғәмәлдәрҙән түгел. бер бөртөк булһа ла, уң ҡулы менән ҡабул итә. финик һәм ул үҫәсәк Ар Рахман ҡулының аламаһы тиклем, ул тауҙан ҙурыраҡ, һеҙҙең берегеҙ үҙенең танаһын үҫтергән кеүек». был сүрәлә -шулай уҡ Ғәйсиә, Ғәҙей бин Хатим, Әнәс, Ғабдулла бин Әбү Әүфә, Харисса бин Ваһб, Әбдүррәхәм бин Әүф һәм Бурайҙа риүәйәттәре -пент- бар. Әбү Ғиса әйткән, Әбү Һүрәйрәнең хәҙистәре хәсән сахих хәҙис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 598
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَقْبَلُ الصَّدَقَةَ وَيَأْخُذُهَا بِيَمِينِهِ فَيُرَبِّيهَا لِأَحَدِكُمْ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ مُهْرَهُ حَتَّى إِنَّ اللُّقْمَةَ لَتَصِيرُ مِثْلَ أُحُدٍ وَتَصْدِيقُ ذَلِكَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ أَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَيَأْخُذُ الصَّدَقَاتِ }وَ{ يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبَا وَيُرْبِي الصَّدَقَاتِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَقَدْ قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَمَا يُشْبِهُ هَذَا مِنْ الرِّوَايَاتِ مِنْ الصِّفَاتِ وَنُزُولِ الرَّبِّ تَبَارَكَ وَتَعَالَى كُلَّ لَيْلَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا قَالُوا قَدْ تَثْبُتُ الرِّوَايَاتُ فِي هَذَا وَيُؤْمَنُ بِهَا وَلَا يُتَوَهَّمُ وَلَا يُقَالُ كَيْفَ هَكَذَا رُوِيَ عَنْ مَالِكٍ وَسُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُمْ قَالُوا فِي هَذِهِ الْأَحَادِيثِ أَمِرُّوهَا بِلَا كَيْفٍ وَهَكَذَا قَوْلُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ السُّنَّةِ وَالْجَمَاعَةِ وَأَمَّا الْجَهْمِيَّةُ فَأَنْكَرَتْ هَذِهِ الرِّوَايَاتِ وَقَالُوا هَذَا تَشْبِيهٌ وَقَدْ ذَكَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي غَيْرِ مَوْضِعٍ مِنْ كِتَابهِ الْيَدَ وَالسَّمْعَ وَالْبَصَرَ فَتَأَوَّلَتْ الْجَهْمِيَّةُ هَذِهِ الْآيَاتِ فَفَسَّرُوهَا عَلَى غَيْرِ مَا فَسَّرَ أَهْلُ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَخْلُقْ آدَمَ بِيَدِهِ وَقَالُوا إِنَّ مَعْنَى الْيَدِ هَاهُنَا الْقُوَّةُ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ إِنَّمَا يَكُونُ التَّشْبِيهُ إِذَا قَالَ يَدٌ كَيَدٍ أَوْ مِثْلُ يَدٍ أَوْ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَإِذَا قَالَ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَهَذَا التَّشْبِيهُ وَأَمَّا إِذَا قَالَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى يَدٌ وَسَمْعٌ وَبَصَرٌ وَلَا يَقُولُ كَيْفَ وَلَا يَقُولُ مِثْلُ سَمْعٍ وَلَا كَسَمْعٍ فَهَذَا لَا يَكُونُ تَشْبِيهًا وَهُوَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى فِي كِتَابهِ{ لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ }
Беҙгә риүәйәт иткән [Әбү Ҡурайб Мөхәммәт бин Ғәлә] беҙгә [Ваки] риүәйәт иткән [Ғаббәд бин Мансур] беҙгә [Әл Ҡасим бин Мөхәммәт] риүәйәт иткән, ул әйтте, мин ишеттем [Әбү Һүрәйрәне], Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһиәһүәлиләм менән әйтте: ҡулын һуҙа һәм һеҙҙең өсөн һуҙа, һеҙ үҙегеҙҙең тана балаларығыҙҙы үҫтергәндә, ауыҙ тултырырлыҡ ризыҡ Ухуд тауы кеүек ҙур буласаҡ, был турала Аллаһы Тәғәлә Тәғәлә әйтте: «Улар белмәйме, Аллаһ Тәғәләнең ҡолдарынан тәүбә ҡабул итеүен һәм зәкәтте ҡабул итеүен һәм Аллаһ тәүбәне ҡабул итеүсе, иң мәрхәмәтле икәнен? -Әл Тәүбә: 104-'. Әбү Ғиса әйтте, был хәсән сахих хәҙис, ул өҫтәге хәҙис кеүек пәйғәмбәребеҙҙән Ғәйсәнән риүәйәт ителгән. Ғалимдар өҫтәге хәҙисте һәм башҡа хәҙистәрҙе аңлатты, уларҙа Рабб һәм Уның Нузулдың һәр төндә донъя күктәренә сифаттары бар, улар был риүәйәттәрҙең барыһы ла дөрөҫ һәм ышанырға тейеш һәм был шифәттәрҙең тәбиғәте тураһында һүҙ ҙә юҡ, тиҙәр. Мәлик бин Әнәстән, Суфьян бин Ғөйәйнәнән, Ғабдулла бин Әл-Мөбәрәктән риүәйәт ителгән, улар барыһы ла Аллаһы Тәғәләнең сифаттары тураһында, был сифаттарға ысынында нимә икәнен әйтмәйенсә риүәйәт ителгәнсә ышанығыҙ, тип әйткәндәр, Әхлюссунна үәл йәмәғәт ғалимдары шулай тигән. Ә йәһмиә төркөмөнә килгәндә, улар был риүәйәттәрҙе инҡар итә һәм хатта Аллаһҡа сифат биреүҙе тәшбих тип әйтә – Аллаһты үҙенең ҡолдарына оҡшатыу – һуңынан улар Аллаһтың ҡул, ишетеү, күреү кеүек сифаттарын үҙ эсенә алған аяттар уҡый һәм уларҙы ғалимдарҙың тәфсиренә ярашлы түгел, тип аңлата, улар: көс. Исхаҡ бин Ибраһим әйткән, нимә тип атала tasybih, әгәр ул әйтә, тип, Аллаһ ҡулдары кеүек, йән эйәләренең ҡулдары, Аллаһтың ишетеүе кеүек, тип ишетеү йән эйәләре һәм әгәр был иҫбатланған, тип, ул әйткән, тимәк, был tasybih, шул уҡ ваҡытта, әгәр ул әйтә, нисек Аллаһ әйтә: тип әйтә, тип, Аллаһ ҡулдары тәбиғәт менән тигеҙләү, улар менән нимә ишетеү һәм sight түгел. йән эйәләре, тимәк, был тасибих тип иҫәпләнмәй һәм был Аллаһ Тәғәләнең һүҙенә ярашлы: «...Уға оҡшаш бер нәмә лә юҡ, һәм Ул — Ҡөҙрәтле». Ишетеү һәм бөтә нәмәне күреүсе'. -Асы Шүрә: 11- .
Hadith
Imam Tirmidzi : 599
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الصَّوْمِ أَفْضَلُ بَعْدَ رَمَضَانَ فَقَالَ شَعْبَانُ لِتَعْظِيمِ رَمَضَانَ قِيلَ فَأَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ صَدَقَةٌ فِي رَمَضَانَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَصَدَقَةُ بْنُ مُوسَى لَيْسَ عِنْدَهُمْ بِذَاكَ الْقَوِيِّ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Исмәғил] беҙгә һөйләне [Муса бин Исмәғил] беҙгә һөйләне [Шәҙәҡә бин Муса] [Цабит] бин [Әнәс] ул әйтте, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәлләм тураһында һорағандар иң мөһим ураҙа Рамаҙҙандан һуң, ул яуап бирҙе: 'Шәмләнһи ,' тағы ла, тимәк, иң мөһим Саҙаҡа ниндәй? Ул: «Рамаҙан айында шәдәҡә», — тип яуап бирә. Әбү Ғиса, был ғәриб хәҙис һәм хәҙис ғалимдары буйынса Садаҡа бин Муса көслө риүәйәтсе түгел, тигән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 600
حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِيسَى الْخَزَّارُ الْبَصْرِيُّ عَنْ يُونُسَ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَتُطْفِئُ غَضَبَ الرَّبِّ وَتَدْفَعُ عَنْ مِيتَةِ السُّوءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Һөйләне беҙгә ['Уҡба бин Мөкрәм Әл-Әммий Әл-Бәшри] беҙгә [Ғабдулла бин Ғиса Әл-Хәззар Әл-Бәшри] [Юныс бин Ғөбәйд] [Әл Хәсән] [Әнәс бин Мәлик]тән [Әнәс бин Мәлик] әйтте, ул әйтте, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи сәлләм әйтте: «Мин: кемделер насар хәлдә үлемдән. -суул хатимә-'. Әбү Ғиса, был юл аша, был ғәриб хәҙис, тигән.
