Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 हदीस

हदीस

Imam Tirmidzi : 41

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَابِتِ بْنِ ثَوْبَانَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْفَضْلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هُرْمُزَ هُوَ الْأَعْرَجُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ ثَوْبَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ وَهُوَ إِسْنَادٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى هَمَّامٌ عَنْ عَامِرٍ الْأَحْوَلِ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ ثَلَاثًا ثَلَاثًا

हामीलाई [अबू कुरैब] र [मुहम्मद बिन रफी' ले बताएका छन्, उनीहरूले भने, हामीलाई [जैद बिन हुबाब] ले [अब्दुर्रहमान बिन सबित बिन त्सौबान] बाट बताएका छन्, उनले भने, मलाई [अब्दुल्लाह इब्नुल फदल्ल] ले [अब्दुर्रहमान बिन हुर्मुज] बाट - अर्थात् अल अराज - ले [अबू हुरैराह] बाट भनेका छन्, 'अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले दुई पटक वुजू गर्नुभयो'। अबू ईसाले भने; 'यस अध्यायमा जाबिरबाट पनि एक हदीस छ'। अबू ईसाले फेरि भने, 'यो हदीस हसन गरिब हो, हामीलाई अब्दुल्लाह बिन अल फदल्लबाट इब्न त्सौबानको हदीस बाहेक थाहा छैन, र सनद हसन शाहीह हो'। अबू ईसाले भने; ' [हमाम] ले ['अमीर अल अहवाल] बाट, ['अथो'], [अबु हुरैरा] बाट, कि पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले तीन पटक तीन पटक अव्यय गरे।

पुष्टि गर्ने हदीस (128)

हदीस

Imam Tirmidzi : 42

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي حَيَّةَ عَنْ عَلِيٍّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ ثَلَاثًا ثَلَاثًاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَعَائِشَةَ وَالرُّبَيِّعِ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي رَافِعٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْروٍ وَمُعَاوِيَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَأُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عَلِيٍّ رِضْوَانُ اللَّهِ عَلَيْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْوُضُوءَ يُجْزِئُ مَرَّةً مَرَّةً وَمَرَّتَيْنِ أَفْضَلُ وَأَفْضَلُهُ ثَلَاثٌ وَلَيْسَ بَعْدَهُ شَيْءٌ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ لَا آمَنُ إِذَا زَادَ فِي الْوُضُوءِ عَلَى الثَّلَاثِ أَنْ يَأْثَمَ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ لَا يَزِيدُ عَلَى الثَّلَاثِ إِلَّا رَجُلٌ مُبْتَلًى

हामीलाई [मुहम्मद बिन बस्स्यार] ले बताएका छन्, हामीलाई [अब्दुर्रहमान बिन महदी] ले [सुफ्यान] ले [अबू इसहाक] ले [अबू हाय्याह] ले [अली] बाट भनेका छन्, 'अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले तीन पटक वुजू गर्नुभयो'। अबू ईसाले भने; 'यस अध्यायमा उस्मान, आइशा, अर रबी, इब्न उमर, अबू उमामा, अबू रफी, अब्दुल्लाह बिन 'अमरू, मुआविया, अबू हुरैरा, जाबिर बिन अब्दुल्लाह बिन जैद र उबाई बिन काबबाट पनि वर्णनहरू छन्। अबू ईसाले भने; 'अलीको हदीस यस अध्यायमा सबैभन्दा प्रामाणिक र उत्तम हदीस हो, किनभने इमाम अलीबाट वर्णन गरिएको हदीस केवल एक बाटोबाट मात्र होइन'। विद्वानहरूले यो हदीसको अभ्यास गर्छन्, अर्थात् एक पटक वुजू गर्नु पर्याप्त छ, दुई पटक राम्रो छ, र यदि यो तीन पटक गरियो भने पनि राम्रो छ। बाँकीको लागि, कुनै पुण्य छैन। इब्न अल मुबारकले भने: "मलाई डर छ कि कसैले वुझमा तीन पटक भन्दा बढी थपेमा पाप गर्नेछ।" अहमद बिन इसहाकले भने: "जसको हृदय वुस्वासबाट प्रभावित छ, बाहेक कसैले पनि तीन पटक भन्दा बढी थप्दैन।"

हदीस

Imam Tirmidzi : 43

حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى الْفَزَارِيُّ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ ثَابِتِ بْنِ أَبِي صَفِيَّةَ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ حَدَّثَكَ جَابِرٌأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً وَمَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ وَثَلَاثًا ثَلَاثًا قَالَ نَعَمْقَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى وَكِيعٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ثَابِتِ بْنِ أَبِي صَفِيَّةَ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ حَدَّثَكَ جَابِرٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً قَالَ نَعَمْ و حَدَّثَنَا بِذَلِكَ هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ ثَابِتِ بْنِ أَبِي صَفِيَّة قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ هَذَا عَنْ ثَابِتٍ نَحْوَ رِوَايَةِ وَكِيعٍ وَشَرِيكٌ كَثِيرُ الْغَلَطِ وَثَابِتُ بْنُ أَبِي صَفِيَّةَ هُوَ أَبُو حَمْزَةَ الثُّمَالِيُّ

हामीलाई [इस्माइल बिन मुसा अल फजारी] ले बताएका छन्, हामीलाई [शारिक] ले [थबीत बिन अबू शफियाह] बाट बताएका छन्, उनले भने; मैले [अबू जाफर] लाई भने, 'के [जाबिर] ले तिमीलाई भनेको थियो कि रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले एक पटक, दुई पटक र तीन पटक तीन पटक वुजू गर्नुभयो?' उनले जवाफ दिए, 'ठीक छ'। अबू ईसाले भने; 'यसैबीच - [वाकी' ले यो हदीस [थबीत बिन अबू शफियाह] बाट वर्णन गरे, उनले भने; मैले [अबू जाफर] लाई भने, 'के [जाबिर] ले तिमीलाई भनेको थियो कि रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले कहिलेकाहीं वुजू गर्नुभयो?' उनले जवाफ दिए, 'ठीक छ'। [हन्नद] र [कुतैबाह] ले हामीलाई यसको बारेमा बताए, तिनीहरूले भने; '[वाकी' ले हामीलाई [थबीत बिन अबू शफियाह] बाट बताएका छन्'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस शारिकले वर्णन गरेको हदीस भन्दा बढी प्रामाणिक छ, किनकि यो हदीस पनि अर्को मार्गबाट वर्णन गरिएको थियो। र थाबितबाट यो कथन वाकीको कथन जस्तै हो। यसैबीच, स्यारिक एक व्यक्ति हो जसले धेरै गल्ती गर्छ। थाबित बिन अबू शफियाह अबू हमजाह अत्स सुमाली हुन्।'

हदीस

Imam Tirmidzi : 44

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا وَغَسَلَ يَدَيْهِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ وَغَسَلَ رِجْلَيْهِ مَرَّتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذُكِرَ فِي غَيْرِ حَدِيثٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ بَعْضَ وُضُوئِهِ مَرَّةً وَبَعْضَهُ ثَلَاثًا وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي ذَلِكَ لَمْ يَرَوْا بَأْسًا أَنْ يَتَوَضَّأَ الرَّجُلُ بَعْضَ وُضُوئِهِ ثَلَاثًا وَبَعْضَهُ مَرَّتَيْنِ أَوْ مَرَّةً

हामीलाई [मुहम्मद बिन अबू उमर] ले बताएका छन्, हामीलाई [सुफयान बिन उयैनाह] ले [अम्रु बिन याह्या] बाट [उनका बुबा] बाट [अब्दुल्लाह बिन जैद] ले भनेका छन्; 'वास्तवमा, रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले वुजू गर्नुभयो, आफ्नो अनुहार तीन पटक धुनुभयो, आफ्नो हात दुई पटक धुनुभयो, र आफ्नो टाउको र खुट्टा दुई पटक पुछ्नुभयो'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस हसन प्रामाणिक छ, र अर्को हदीसमा पनि उल्लेख छ कि रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले कहिले एक पटक र कहिले तीन पटक वा तीन पटक आफ्नो वुड्लू गर्नुभयो। यस विषयमा विद्वानहरूले पनि राहत प्रदान गर्छन्, उनीहरूको विचार छ कि एक व्यक्तिलाई एक पटकमा तीन पटक र अन्य समयमा एक पटक वुजू गर्न अनुमति छ।'

पुष्टि गर्ने हदीस (120)

हदीस

Imam Tirmidzi : 45

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي حَيَّةَ قَالَرَأَيْتُ عَلِيًّا تَوَضَّأَ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ حَتَّى أَنْقَاهُمَا ثُمَّ مَضْمَضَ ثَلَاثًا وَاسْتَنْشَقَ ثَلَاثًا وَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا وَذِرَاعَيْهِ ثَلَاثًا وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّةً ثُمَّ غَسَلَ قَدَمَيْهِ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ثُمَّ قَامَ فَأَخَذَ فَضْلَ طَهُورِهِ فَشَرِبَهُ وَهُوَ قَائِمٌ ثُمَّ قَالَ أَحْبَبْتُ أَنْ أُرِيَكُمْ كَيْفَ كَانَ طُهُورُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَالرُّبَيِّعِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُنَيْسٍ وَعَائِشَةَ رِضْوَانُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ ذَكَرَ عَنْ عَلِيٍّ مِثْلَ حَدِيثِ أَبِي حَيَّةَ إِلَّا أَنَّ عَبْدَ خَيْرٍ قَالَ كَانَ إِذَا فَرَغَ مِنْ طُهُورِهِ أَخَذَ مِنْ فَضْلِ طَهُورِهِ بِكَفِّهِ فَشَرِبَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ رَوَاهُ أَبُو إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ أَبِي حَيَّةَ وَعَبْدِ خَيْرٍ وَالْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ وَقَدْ رَوَاهُ زَائِدَةُ بْنُ قُدَامَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَدِيثَ الْوُضُوءِ بِطُولِهِ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَرَوَى شُعْبَةُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَلْقَمَةَ فَأَخْطَأَ فِي اسْمِهِ وَاسْمِ أَبِيهِ فَقَالَ مَالِكُ بْنُ عُرْفُطَةَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ وَرُوِيَ عَنْ أَبِي عَوَانَةَ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ وَرُوِيَ عَنْهُ عَنْ مَالِكِ بْنِ عُرْفُطَةَ مِثْلُ رِوَايَةِ شُعْبَةَ وَالصَّحِيحُ خَالِدُ بْنُ عَلْقَمَةَ

[हन्नद] र [कुतैबाह] ले हामीलाई वर्णन गरेका छन् कि उनीहरूले भने; [अबुल अहवास] ले हामीलाई [अबू इसहाक] बाट [अबू हाय्याह] बाट वर्णन गरेका छन् कि उनले भने; 'मैले [अली] लाई वुजू गरिरहेको देखेँ, उनले आफ्ना हातहरू सफा नभएसम्म धुए, त्यसपछि उनले तीन पटक मुख कुल्ला गरे, तीन पटक नाकमा पानी हाले, तीन पटक अनुहार धुए, तीन पटक कुहिना धुए र एक पटक टाउको पुछे। त्यसपछि उनले आफ्नो खुट्टा गोलीगाँठासम्म धुए, त्यसपछि उनी उठे र बाँकी रहेको वुजूको पानी लिए र उभिएर पिए। त्यसपछि उनले भने; 'म तिमीलाई अल्लाहका रसूल (अल्लाहको शान्ति र आशीर्वाद उहाँमाथि रहोस्) ले कसरी वुजू गर्नुहुन्थ्यो भनेर देखाउन पाउँदा खुसी छु।' यस अध्यायमा उस्मान, अब्दुल्लाह बिन जैद, इब्न अब्बास, अब्दुल्लाह बिन 'अम्र, अर रबी', अब्दुल्लाह बिन उनैस र आइशा, अल्लाह तिनीहरूसँग प्रसन्न रहून्, बाट पनि वर्णन गरिएको छ।' [कुतैबा] र [हन्नद] ले हामीलाई वर्णन गरेका छन् कि उनीहरूले भने; हामीलाई [अबुल अहवास] ले [अबु इसहाक] बाट [अब्दु खैर] बाट बताए, उनले [अली] बाट उल्लेख गरे जस्तै अबू हय्याहको हदीसमा, केवल अब्दु खैरले भने; "जब अलीले नुहाइसके, उनले आफ्नो हातको हत्केलाले आफ्नो वुझबाट बाँकी रहेको पानी लिए, त्यसपछि उनले पिए।" अबू ईसाले भने; 'अलीको यो हदीस [अबु इसहाक अल हमदानी] ले [अब्दु खैर] बाट र [अल हरीथ] ले [अली] बाट वर्णन गरेका छन्। र यो [जैदाह बिन कुदामाह] ले पनि वर्णन गरेका छन् र यसको अतिरिक्त [खालिद बिन अलकामाह] बाट, [अब्दु खैर] बाट, [अली] रदलियाल्लाहु 'हु'आहुबाट - पूर्ण वुझको बारेमा हदीस। र यो हदीस हसन प्रामाणिक छ। अबू ईसाले भने; 'स्यु'बाले यो हदीस खालिद बिन अलकामहबाट वर्णन गरे, तर उनी आफ्नो नाम र आफ्नो बुबाको नाम पनि बताउनमा गलत थिए। उनले भने; 'मलिक बिन उर्फुथाहले अब्दु खैरबाट अलीबाट'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस [अबू 'अवानाह] ले पनि [खालिद बिन अलकामह] बाट [अब्दु खैर] बाट [अली] बाट वर्णन गरेका थिए'। उनले भने; 'हदीस शु'बाको इतिहासमा जस्तै मलिक बिन उर्फुथाहबाट वर्णन गरिएको थियो। यसैबीच, सही खालिद बिन अलकामह हो'।

पुष्टि गर्ने हदीस (181)

हदीस

Imam Tirmidzi : 46

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدِ اللَّهِ السَّلِيمِيُّ الْبَصْرِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو قُتَيْبَةَ سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ الْهَاشِمِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ جَاءَنِي جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَانْتَضِحْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍ الْهَاشِمِيُّ مُنْكَرُ الْحَدِيثِ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي الْحَكَمِ بْنِ سُفْيَانَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَزَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ و قَالَ بَعْضُهُمْ سُفْيَانُ بْنُ الْحَكَمِ أَوْ الْحَكَمُ بْنُ سُفْيَانَ وَاضْطَرَبُوا فِي هَذَا الْحَدِيثِ

हामीलाई [नशर बिन अली अल जहदलामी] र [अहमद बिन अबू उबैदुल्लाह अस सलीमी अल बशरी] दुवैले भनेका छन्; हामीलाई [अबू कुतैबा सलाम बिन कुतैबा] ले [अल हसन बिन अली अल हसीमी] बाट [अब्दुर्रहमान अल अरज] बाट [अबू हुरैराह] बाट बताएका छन् कि रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले भन्नुभयो: 'जिब्रिल मेरो नजिक आए र भने: 'हे मुहम्मद, यदि तिमी वुजू गर्छौ भने पहिले आफूलाई शुद्ध गर।' अबू ईसाले भने; 'यो हदीस गरिब हो'। र उनले फेरि भने; मैले मुहम्मदलाई भनेको सुनेको छु; 'अल हसन बिन अली अल हसीमी मुन्कारुल हदीस हो'। र यस अध्यायमा अबुल हकम बिन सुफियान, इब्न अब्बास, जैद बिन हारितसाह र अबू सईद अल खुदरीबाट पनि हदीस छ, अरू कोहीले सुफियान बिन अल हकम, वा अल हकम बिन सुफियान भन्छन्, र तिनीहरू यस हदीसमा भिन्न छन्।'

हदीस

Imam Tirmidzi : 47

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَلَا أَدُلُّكُمْ عَلَى مَا يَمْحُو اللَّهُ بِهِ الْخَطَايَا وَيَرْفَعُ بِهِ الدَّرَجَاتِ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِسْبَاغُ الْوُضُوءِ عَلَى الْمَكَارِهِ وَكَثْرَةُ الْخُطَا إِلَى الْمَسَاجِدِ وَانْتِظَارُ الصَّلَاةِ بَعْدَ الصَّلَاةِ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُو حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْعَلَاءِ نَحْوَهُ و قَالَ قُتَيْبَةُ فِي حَدِيثِهِ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ ثَلَاثًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبِيدَةَ وَيُقَالُ عُبَيْدَةُ بْنُ عَمْرٍو وَعَائِشَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَائِشٍ الْحَضْرَمِيِّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَلَاءُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ هُوَ ابْنُ يَعْقُوبَ الْجُهَنِيُّ الْحُرَقِيُّ وَهُوَ ثِقَةٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ

[अली बिन हुजर] ले हामीसँग बयान गरे, [इस्माइल बिन जाफर] ले हामीलाई [अल 'अला' बिन अब्दुर्रहमान] ले [उनका पिता] ले [अबु हुरैराह] बाट बयान गरे कि अल्लाहका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले भन्नुभयो: 'के म तिमीलाई त्यस्तो चीज देखाऊँ जसले गल्तीहरू मेटाउँछ र तिम्रो दर्जा बढाउँछ?' साथीहरूले भने, 'हो, हे अल्लाहका रसूल!' उहाँले भन्नुभयो: 'अप्रिय समयमा नमाज पढ्नु, मस्जिदमा धेरै पाइला चाल्नु, र नमाज पछि नमाजको प्रतीक्षा गर्नु। र त्यो रिबत हो।' [कुतैबाह] ले हामीसँग बयान गरे, [अब्दुल अजीज बिन मुहम्मद] ले हामीलाई [अल 'अला'] बाट बयान गरे जस्तै हदीसमा। कुतैबाहले आफ्नो हदीसमा उल्लेख गरे, 'त्यो रिबत हो, त्यो रिबत हो, त्यो रिबत हो।' तीन पटक। अबू ईसाले भने; 'यस अध्यायमा अली, अब्दुल्लाह बिन 'अमरू, इब्न अब्बास र अबिदाह, जसलाई उबैदाह बिन 'अमरू, आइशा, अब्दुर्रहमान बिन 'ऐसी अल हदलरामी, र अनस पनि भनिन्छ' बाट पनि वर्णनहरू छन्। अबु ईसाले भने; 'र यस अध्यायमा अबू हुरैराहको हदीस सबैभन्दा राम्रो हदीस हो र यसको स्तर प्रामाणिक छ'। र अल 'अला' बिन अब्दुर्रहमान इब्न याकूब अल जुहानी अल हुरकी हुन्, उनी हदीसका विज्ञहरूका अनुसार एक विश्वसनीय व्यक्ति हुन्'।

पुष्टि गर्ने हदीस (10)

हदीस

Imam Tirmidzi : 48

حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعِ بْنِ الْجَرَّاحِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ حُبَابٍ عَنْ أَبِي مُعَاذٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خِرْقَةٌ يُنَشِّفُ بِهَا بَعْدَ الْوُضُوءِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ لَيْسَ بِالْقَائِمِ وَلَا يَصِحُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْبَابِ شَيْءٌ وَأَبُو مُعَاذٍ يَقُولُونَ هُوَ سُلَيْمَانُ بْنُ أَرْقَمَ وَهُوَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ

हामीलाई [सुफयान बिन वाकी' बिन अल जर्राह] ले बताएका छन्, हामीलाई [अब्दुल्लाह बिन वाहब] ले [जैद बिन हुबाब] ले [अबु मुअद्ज] ले [अज जुहरी] ले [उरवा] ले [ऐस्याह] ले भनेका छन्, 'रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमसँग एउटा कपडा थियो जुन उहाँले वुझु गरेपछि सुकाउनुहुन्थ्यो। अबू ईसाले भने; 'ऐस्याहको हदीस बलियो छैन र यस अध्यायमा अबू मुअद्जको बारेमा पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट कुनै प्रामाणिक हदीस छैन, तिनीहरू भन्छन्; कि उनी सुलेमान बिन अरकाम थिए, र हदीस विज्ञहरूका अनुसार उनी कमजोर व्यक्ति थिए। अबू ईसाले भने; 'यस अध्यायमा मुअद्ज बिन जबलबाट पनि इतिहास छ'।

हदीस

Imam Tirmidzi : 49

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زِيَادِ بْنِ أَنْعُمٍ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ نُسَيٍّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غَنْمٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ مَسَحَ وَجْهَهُ بِطَرَفِ ثَوْبِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَإِسْنَادُهُ ضَعِيفٌ وَرِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زِيَادِ بْنِ أَنْعُمٍ الْأَفْرِيقِيُّ يُضَعَّفَانِ فِي الْحَدِيثِ وَقَدْ رَخَّصَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ فِي التَّمَنْدُلِ بَعْدَ الْوُضُوءِ وَمَنْ كَرِهَهُ إِنَّمَا كَرِهَهُ مِنْ قِبَلِ أَنَّهُ قِيلَ إِنَّ الْوُضُوءَ يُوزَنُ وَرُوِيَ ذَلِكَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَالزُّهْرِيِّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ قَالَ حَدَّثَنِيهِ عَلِيُّ بْنُ مُجَاهِدٍ عَنِّي وَهُوَ عِنْدِي ثِقَةٌ عَنْ ثَعْلَبَة عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ إِنَّمَا كُرِهَ الْمِنْدِيلُ بَعْدَ الْوُضُوءِ لِأَنَّ الْوُضُوءَ يُوزَنُ

[कुतैबाहले हामीलाई बताएका छन्, [रिसिद्दीन बिन सादले] हामीलाई [अब्दुर्रहमान बिन जियाद बिन अनउम] बाट [उतबा बिन हुमैद] बाट [उबादा बिन नुसाई] बाट [अब्दुर्रहमान बिन गन्मी] बाट [मुआदज बिन जबल] बाट बताउँछन्, उनले भने, 'मैले रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमलाई वुजू गरेपछि आफ्नो कपडाको कुनाबाट अनुहार पुछ्दै गरेको देखेँ'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस गरीब छ र यसको सनदमा कमजोर छ। रिसिद्दीन बिन साद र अब्दुर्रहमान बिन जियाद बिन अनउम अल अफ्रीकीले हदीसलाई कमजोर बनाए। रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमका साथीहरू र उनीहरू पछिका मानिसहरूमध्ये केही विद्वानहरूले वुजूको अवशेष पुछ्न उदारता देखाए, जसलाई यो मन पर्दैन, यो केवल यो रायमा आधारित छ कि वुजू कर्मको तराजुमा तौल गरिनेछ।' यो कुरा सईद इब्नुल मुसायब र अज जुहरीबाट वर्णन गरिएको छ। हामीलाई मुहम्मद बिन हुमैद अर राजीले बताए, हामीलाई जरिरले भने, उनले भने; अली बिन मुजाहिदले मलाई यसको बारेमा बताए, र मलाई लाग्छ कि उनी एक विश्वसनीय व्यक्ति हुन्, अर्थात् त्सलाबाबाट, अज जुहरीबाट, उनले भने; "वुझको अवशेष पुछ्नु राम्रो होइन किनभने यसको तौल गरिनेछ।"

हदीस

Imam Tirmidzi : 50

حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عِمْرَانَ الثَّعْلَبِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ يَزِيدَ الدِّمَشْقِيِّ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ وَأَبِي عُثْمَانَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ ثُمَّ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِنْ التَّوَّابِينَ وَاجْعَلْنِي مِنْ الْمُتَطَهِّرِينَ فُتِحَتْ لَهُ ثَمَانِيَةُ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ يَدْخُلُ مِنْ أَيِّهَا شَاءَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُمَرَ قَدْ خُولِفَ زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ وَرَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ وَغَيْرُهُ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ عُمَرَ وَعَنْ رَبِيعَةَ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ عُمَرَ وَهَذَا حَدِيثٌ فِي إِسْنَادِهِ اضْطِرَابٌ وَلَا يَصِحُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْبَابِ كَبِيرُ شَيْءٍ قَالَ مُحَمَّدٌ وَأَبُو إِدْرِيسَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ عُمَرَ شَيْئًا

हामीलाई [जाफर बिन मुहम्मद बिन इमरान अत्स सा'लाबी अल कुफी] ले भन्नुभयो, हामीलाई बताउनुभएको छ [जैद बिन हुबाब] [मुआविया बिन सालिह] बाट [रबिआह बिन याजिद अद दिमसिकी] बाट [अबू इद्रिस अल खौलानी] र [अबु उस्मान] [उमर खाबिन] उनले भने; रसूलल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले भन्नुभयो: 'जसले अज़ु गर्छ र आफ्नो अव्यय पूरा गर्छ त्यसपछि पढ्छ; अस्यहादु अनला इलाहा इल्लाल्लाह वहदाहु ला सियारीकालाहु वा अस्यहादु अन्ना मुहम्मदान अब्दुहु व रसूलहु, अल्लाहुम्मज'अल्नि मिनत तव्वाबिना वज'अल्नि मिनाल मुताहहिरिं - म गवाही दिन्छु कि अल्लाह बाहेक अरु कोही पूजा योग्य छैन, जो एक मात्र हो, र उहाँको कोही साझेदार छैन, र म गवाही दिन्छु कि मुहम्मद उहाँका सेवक र रसूल हुन्। हे अल्लाह, मलाई पश्चात्ताप गर्नेहरू मध्ये बनाउनुहोस् र मलाई पवित्र गर्नेहरू मध्ये बनाउनुहोस् - उसको लागि स्वर्गका आठ ढोका खोलिनेछन्, उसलाई जुन ढोकाबाट चाहन्छ प्रवेश गर्न आमन्त्रित गरिनेछ'। अबु ईसाले भने; 'यस अध्यायमा अनस र उक्बा बिन 'अमिर' बाट पनि हदीस छ। अबु ईसाले भने; 'यस हदीसमा उमरको हदीसलाई जैद बिन हुबाबले खण्डन गरेका छन्'। अबु ईसाले भने; ' [अब्दुल्लाह बिन सालिह] र अरूले [मुआविया बिन सालिह] बाट, [रबियाह बिन याजिद] बाट, [अबू इद्रिस] बाट, [उकबा बिन आमिर] बाट, [उमर] बाट वर्णन गरेका छन्। र [रबियाह] ले [अबू उस्मान] बाट, [जुबैर बिन नुफैर] बाट, [उमर] बाट वर्णन गरेका छन्। र यो हदीस यसको सनदमा idltirab - विरोधाभास - अनुभव गर्दछ, र यस अध्यायमा पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट कुनै मान्य हदीस छैन। मुहम्मदले भने; 'अबू इद्रिसले उमरबाट केही सुनेनन्'।'

पुष्टि गर्ने हदीस (86)

हदीस

Imam Tirmidzi : 51

و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَعَليُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَبِي رَيْحَانَةَ عَنْ سَفِينَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَوَضَّأُ بِالْمُدِّ وَيَغْتَسِلُ بِالصَّاعِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَجَابِرٍ وَأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَفِينَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو رَيْحَانَةَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَطَرٍ وَهَكَذَا رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ بِالْمُدِّ وَالْغُسْلَ بِالصَّاعِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ لَيْسَ مَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ عَلَى التَّوَقِّي أَنَّهُ لَا يَجُوزُ أَكْثَرُ مِنْهُ وَلَا أَقَلُّ مِنْهُ وَهُوَ قَدْرُ مَا يَكْفِي

हामीलाई [अहमद बिन मनी'] र [अली बिन हुजर] दुवैले बताएका छन्; हामीलाई [इस्माइल बिन उलैय्या] ले [अबू रैहाना] बाट [सफिनाह] बाट बताएका छन्; 'अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले केवल एक माटो पानीले वुजू गर्नुभयो र एक शाले नुहाउनुभयो'। अबू ईसाले भने; 'यस अध्यायमा ऐस्या, जाबिर र अनस बिन मलिकबाट पनि इतिहासहरू छन्'। अबू ईसाले भने; 'सफिनाहको हदीस हसन प्रामाणिक छ, जबकि अबू रैहानानको नाम अब्दुल्लाह बिन मथर हो'। यसरी, वैज्ञानिक विज्ञहरूको विचार छ कि एक माटो पानीले वुजू गर्नु र एक शाले नुहाउनु पर्याप्त छ'। इमाम शफी'ई, अहमद र इशकले भने; 'यो हदीस सीमाको रूपमा होइन, कि यो धेरै वा धेरै कम हुन सक्दैन, तर मात्रा अनुसार'।

पुष्टि गर्ने हदीस (24)

हदीस

Imam Tirmidzi : 52

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاودَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا خَارِجَةُ بْنُ مُصْعَبٍ عَنْ يُونُسَ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عُتَيِّ بْنِ ضَمْرَةَ السَّعْدِيِّ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لِلْوُضُوءِ شَيْطَانًا يُقَالُ لَهُ الْوَلَهَانُ فَاتَّقُوا وَسْوَاسَ الْمَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَلَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَوِيِّ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ لَأَنَّا لَا نَعْلَمُ أَحَدًا أَسْنَدَهُ غَيْرَ خَارِجَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْحَسَنِ قَوْلَهُ وَلَا يَصِحُّ فِي هَذَا الْبَابِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْءٌ وَخَارِجَةُ لَيْسَ بِالْقَوِيِّ عِنْدَ أَصْحَابِنَا وَضَعَّفَهُ ابْنُ الْمُبَارَكِ

हामीलाई [मुहम्मद बिन बस्स्यर] ले भन्नुभएको छ, हामीलाई [अबू दाऊद अथ थयालिसी] ले भन्नुभएको छ, हामीलाई [खारिजा बिन मुशाब] ले [युनुस बिन उबैद] ले [अल हसन] ले [उतै बिन दलाम्रा अस सादी] ले [उबाई बिन काब] ले अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट भन्नुभएको छ, उहाँले भन्नुभयो: 'वास्तवमा हरेक वुझमा शैतान हुन्छ जसलाई अल वलहान भनिन्छ, त्यसैले पानीको चिन्ताबाट टाढा रहनुहोस्'। उहाँले भन्नुभयो; 'यस अध्यायमा अब्दुल्लाह बिन 'अमरु र अब्दुल्लाह बिन मुगफ्फलबाट पनि हदीसहरू छन्'। अबू ईसाले भन्नुभयो; 'उबाई बिन काबको हदीस एक गरीब हदीस हो र हदीस विज्ञहरूका अनुसार यसको सनद बलियो छैन, किनकि हामी खारिजा बाहेक यस हदीसमा भर पर्ने कसैलाई चिन्दैनौं। यो हदीस अल हसनका शब्दहरूबाट धेरै पङ्क्तिहरूबाट पनि वर्णन गरिएको छ।' अनि यस अध्यायमा पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट कुनै मान्य हदीस छैन। हाम्रा साथीहरूका अनुसार, खारिजाह बलियो थिएनन्, र इब्नुल मुबारकले उनलाई कमजोर बनाएका थिए।

हदीस

Imam Tirmidzi : 53

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ الْفَضْلِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَوَضَّأُ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍقَالَ قُلْتُ لِأَنَسٍ فَكَيْفَ كُنْتُمْ تَصْنَعُونَ أَنْتُمْ قَالَ كُنَّا نَتَوَضَّأُ وُضُوءًا وَاحِدًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالْمَشْهُورُ عَنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ حَدِيثُ عَمْرِو بْنِ عَامِرٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَنَسٍ وَقَدْ كَانَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَى الْوُضُوءَ لِكُلِّ صَلَاةٍ اسْتِحْبَابًا لَا عَلَى الْوُجُوبِ

[मुहम्मद बिन हुमैद अर राजी] ले भने, [सलामा इब्नुल फदल्ल] ले [मुहम्मद बिन इसहाक] ले [हुमैद] ले [अनस] ले भने, 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले सधैं नमाजभन्दा पहिले वुजू गर्नुहुन्थ्यो, चाहे उहाँ पवित्र अवस्थामा हुनुहुन्थ्यो वा हुनुहुन्थ्यो'। हुमैदले भने; मैले अनसलाई भने; 'त्यसो भए तिमी के गर्छौ?' उनले जवाफ दिए, 'हामी केवल एक पटक मात्र वुजू गर्छौं'। अबू ईसाले भने; 'अनसबाट हुमैदको हदीस यस तर्फबाट हसन गरीब हो। तर हदीस विज्ञहरूका अनुसार सबैभन्दा प्रसिद्ध 'अमरू बिन 'अमीर अल अन्सारीको हदीस हो। र केही विद्वानहरूको विचारमा प्रत्येक नमाजभन्दा पहिले वुजू गर्नु सिफारिस गरिएको छ, अनिवार्य होइन।'

हदीस

Imam Tirmidzi : 54

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ هُوَ ابْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عَامِرٍ الْأنْصَارِيِّ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍقُلْتُ فَأَنْتُمْ مَا كُنْتُمْ تَصْنَعُونَ قَالَ كُنَّا نُصَلِّي الصَّلَوَاتِ كُلَّهَا بِوُضُوءٍ وَاحِدٍ مَا لَمْ نُحْدِثْ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَحَدِيثُ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ حَدِيثٌ جَيِّدٌ غَرِيبٌ حَسَنٌ

[मुहम्मद बिन बस्स्यर] ले भने, [याह्या बिन सईद] र [अब्दुर्रहमान] - अर्थात् इब्न महदी - उनीहरूले भने; [सुफयान बिन सईद] ले हामीलाई [अमरू बिन 'अमीर अल अन्सारी] बाट बताए कि; मैले [अनस बिन मलिक] लाई यसो भन्दै सुनेको छु; 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले हरेक पटक प्रार्थना गर्दा वुजू गर्नुहुन्थ्यो'। मैले भने; 'त्यसो भए, तपाईं के गर्नुहुन्छ?' उनले जवाफ दिए, 'हामी सबै प्रार्थनाहरू एउटै वुजूले गर्छौं, जबसम्म हामी व्रत तोड्दैनौं'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस हसन सही हो, जबकि अनसबाट हुमैदको हदीस राम्रो हदीस हो, तर गरिब हसन हो'।

पुष्टि गर्ने हदीस (68)

हदीस

Imam Tirmidzi : 55

وَقَدْ رُوِيَ فِي حَدِيثٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ تَوَضَّأَ عَلَى طُهْرٍ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِهِ عَشْرَ حَسَنَاتٍقَالَ وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ الْأَفْرِيقِيُّ عَنْ أَبِي غُطَيْفٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ الْمَرْوَزِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْوَاسِطِيُّ عَنْ الْأَفْرِيقِيِّ وَهُوَ إِسْنَادٌ ضَعِيفٌ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ ذَكَرَ لِهِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ هَذَا الْحَدِيثُ فَقَالَ هَذَا إِسْنَادٌ مَشْرِقِيٌ قَالَ سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ

इब्न उमर रजि. बाट एक हदीसमा वर्णन गरिएको छ, जसले अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट भन्नुभएको छ: 'जो शुद्ध अवस्थामा वुझ गर्छ, अल्लाह उसको लागि दस पुण्य लेख्नेछन्'। उनले भने; ' [अल अफ्रिकी] ले यो हदीस [अबु गुथैफ] बाट, [इब्न उमर] बाट, अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट वर्णन गरेका छन्। [अल हुसैन बिन हुरैत्स अल मरवाजी] ले हामीलाई त्यही कुरा बताएका छन्, जुन [मुहम्मद बिन याजिद अल वासिथी] ले हामीलाई [अल अफ्रिकी] बाट बताएका छन्, र उनको सनद कमजोर छ। अली बिन अल मदिनीले भने; 'याह्या बिन सईद अल कथनले भने; 'जब यो हदीस हिस्याम बिन उरवाहलाई उल्लेख गरिएको थियो, उनले जवाफ दिए, 'यो पूर्वी मानिसहरूको सनद हो'। अबू ईसाले भने; 'मैले अहमद बिन अल हसनलाई भनिरहेको सुनेको छु; 'मैले अहमद बिन हम्बललाई भनिरहेको सुनेको छु;' 'मैले याह्या बिन सईद अल कथ्थान जस्तो आँखा भएको कसैलाई देखेको छैन'।

हदीस

Imam Tirmidzi : 56

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ لِكُلِّ صَلَاةٍ فَلَمَّا كَانَ عَامُ الْفَتْحِ صَلَّى الصَّلَوَاتِ كُلَّهَا بِوُضُوءٍ وَاحِدٍ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقَالَ عُمَرُ إِنَّكَ فَعَلْتَ شَيْئًا لَمْ تَكُنْ فَعَلْتَهُ قَالَ عَمْدًا فَعَلْتُهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ عَلِيُّ بْنُ قَادِمٍ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَزَادَ فِيهِ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً قَالَ وَرَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ أَيْضًا عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَوَضَّأُ لِكُلِّ صَلَاةٍ وَرَوَاهُ وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُحَارِبٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ وَرَوَاهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَغَيْرُهُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ وَكِيعٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ يُصَلِّي الصَّلَوَاتِ بِوُضُوءٍ وَاحِدٍ مَا لَمْ يُحْدِثْ وَكَانَ بَعْضُهُمْ يَتَوَضَّأُ لِكُلِّ صَلَاةٍ اسْتِحْبَابًا وَإِرَادَةَ الْفَضْلِ وَيُرْوَى عَنْ الْأَفْرِيقِيِّ عَنْ أَبِي غُطَيْفٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَوَضَّأَ عَلَى طُهْرٍ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِهِ عَشْرَ حَسَنَاتٍ وَهَذَا إِسْنَادٌ ضَعِيفٌ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ بِوُضُوءٍ وَاحِدٍ

हामीलाई [मुहम्मद बिन बस्स्यार] ले बताएका छन्, हामीलाई [अब्दुर्रहमान बिन महदी] ले [सुफयान] बाट [अल्कामा बिन मर्त्सद] बाट [सुलेमान बिन बुरैदाह] ले [उनका बुबाबाट] बताएका छन्, उनले भनेका छन्; 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले नमाज पढ्न जाँदा सधैं वुजू गर्नुहुन्थ्यो। र मक्का शहरको विजयको दिन, उहाँले सबै नमाज एक वुजूले गर्नुभयो र आफ्नो खुफ पुछ्नुभयो। त्यसपछि उमरले भने; 'साँच्चै, तपाईंले त्यस्तो काम गर्नुभयो जुन तपाईं सामान्यतया गर्नुहुन्न,' उनले जवाफ दिए: 'मैले यो जानाजानी गरें'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस हसन प्रामाणिक छ।' [अली बिन कादिम] ले [सुफयान अत्स त्सौरी] बाट यो हदीस वर्णन गरे, त्यसपछि उनले थपे, 'अल्लाहका रसूलले एक पटकमा एक पटक वुजू गर्नुभयो'। उनले भने; 'र [सुफ्यान अत्स त्सौरी] ले पनि यो हदीस [मुहारिब बिन दित्सार] बाट, [सुलेमान बिन बुरैदाह] बाट, र उनले अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट, कि उनी सधैं नमाज अघि वुजू गर्थे। र [वाकी' ले यसलाई [सुफ्यान] बाट, [मुहारिब] बाट, [सुलेमान बिन बुरैदाह] बाट, [उनको बुबा] बाट वर्णन गरे। [अब्दुर्रहमान बिन महदी] र अरूले यसलाई [सुफ्यान] बाट, [मुहारिब बिन दित्सार] बाट, [सुलेमान बिन बुरैदाह] बाट, अगमवक्ता सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमबाट मुर्सल तरिकाले वर्णन गरे, र यो वाकी' को हदीस भन्दा बढी प्रामाणिक छ। विद्वानहरूले यो हदीसको अभ्यास गर्छन्, अर्थात् अल्लाहका रसूलले एक वुजूले धेरै नमाजहरू गरे जबसम्म यो अमान्य हुँदैन। यद्यपि, तिनीहरूमध्ये केही यस्ता छन् जसले प्रत्येक नमाज अघि वुजू गरे किनभने यो सिफारिस गरिएको थियो र पुण्य प्राप्त गर्नको लागि।' अल-अफ्रिकीले अबू गुथैफबाट, इब्न उमरबाट पनि वर्णन गरिएको छ कि पैगम्बर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले भन्नुभयो: "जसले पवित्रताको अवस्थामा वुजू गर्छ, अल्लाहले उसको लागि दश पुण्य लेख्नेछन्।" यद्यपि, यो हदीसको प्रसारणको श्रृंखला कमजोर छ। यस अध्यायमा, जाबिर बिन अब्दुल्लाहबाट एक कथन छ कि पैगम्बर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले एक वुजूले जुहर र अस्रको नमाज पढ्नुभयो।

हदीस

Imam Tirmidzi : 57

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي الشَّعْثَاءِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ حَدَّثَتْنِي مَيْمُونَةُ قَالَتْكُنْتُ أَغْتَسِلُ أَنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ إِنَاءٍ وَاحِدٍ مِنْ الْجَنَابَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ الْفُقَهَاءِ أَنْ لَا بَأْسَ أَنْ يَغْتَسِلَ الرَّجُلُ وَالْمَرْأَةُ مِنْ إِنَاءٍ وَاحِدٍ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَأَنَسٍ وَأُمِّ هَانِئٍ وَأُمِّ صُبَيَّةَ الْجُهَنِيَّةِ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَأَبُو الشَّعْثَاءِ اسْمُهُ جَابِرُ بْنُ زَيْدٍ

हामीलाई [इब्न अबू उमर] ले भने, हामीलाई [सुफयान बिन 'उयैनाह] ले [अमरू बिन दिनार] ले [अबु स्या'त्सा' ले [इब्न अब्बास] ले भने; [मैमुनाह] ले मलाई भने, 'मैले एक पटक अल्लाहका रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमसँग जुनुबको समयमा एउटा भाँडोमा स्नान गरेको थिएँ।' अबू ईसाले भने; 'यो एक प्रामाणिक हसन हदीस हो, र यो धेरैजसो न्यायविद्हरूको राय हो, कि पुरुषले एउटै भाँडोमा महिलासँग स्नान गर्न सक्छ'। यस अध्यायमा अली, ऐस्या, अनस, उम्म हानी, उम्म शुबय्याह अल जुहानियाह, उम्म सलामाह र इब्नु उमरबाट पनि इतिहासहरू छन्। अबू ईसाले भने; 'र अबू असी स्या'त्साको नाम जाबिर बिन जैद थियो'।

पुष्टि गर्ने हदीस (105)

हदीस

Imam Tirmidzi : 58

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِي حَاجِبٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي غِفَارٍ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَضْلِ طَهُورِ الْمَرْأَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَرْجِسَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَكَرِهَ بَعْضُ الْفُقَهَاءِ الْوُضُوءَ بِفَضْلِ طَهُورِ الْمَرْأَةِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ كَرِهَا فَضْلَ طَهُورِهَا وَلَمْ يَرَيَا بِفَضْلِ سُؤْرِهَا بَأْسًا

[महमुद बिन घैलान] ले हामीलाई वर्णन गरेका छन्; [वाकी' ले हामीलाई [सुफ्यान] बाट [सुलेमान अत तैमी] बाट [अबू हाजिब] बाट [गिफर जनजातिका एक व्यक्ति] बाट वर्णन गरेका छन्, उनले भने; 'अल्लाहका रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले महिलाको नुहाउने पानीबाट बचेको पानीलाई निषेध गर्नुभएको थियो'। र यस अध्यायमा अब्दुल्लाह बिन सरजिसबाट पनि एक कथन छ। अबू ईसाले भने; 'केही फुक्हाले महिलाको नुहाउने पानीबाट बचेको पानीबाट वुझ गर्नुलाई मकरुह मान्छन्। र यो अहमद र इसहाकको भनाइ हो, तिनीहरूले आफ्नो वुझ्ने पानीलाई मकरुह मान्छन्, आफ्नो भाँडाबाट बचेको पानीलाई होइन'।

हदीस

Imam Tirmidzi : 59

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَاصِمٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا حَاجِبٍ يُحَدِّثُ عَنْ الْحَكَمِ بْنِ عَمْرٍو الْغِفَارِيِّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يَتَوَضَّأَ الرَّجُلُ بِفَضْلِ طَهُورِ الْمَرْأَةِ أَوْ قَالَ بِسُؤْرِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَأَبُو حَاجِبٍ اسْمُهُ سَوَادَةُ بْنُ عَاصِمٍ و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي حَدِيثِهِ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَتَوَضَّأَ الرَّجُلُ بِفَضْلِ طَهُورِ الْمَرْأَةِ وَلَمْ يَشُكَّ فِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ

[मुहम्मद बिन बशयार] र [मुहम्मद बिन घैलान] ले हामीलाई बताएका छन्; [अबू दाऊद] ले हामीलाई [स्यु'बा] बाट [अल हकम बिन 'अम्रु अल गिफारी] बाट वर्णन गरेको सुनेको छु कि पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले पुरुषलाई महिलाको शुद्धीकरणबाट बचेको पानीले वुजू गर्न निषेध गर्नुभएको छ, वा उहाँले भन्नुभएको छ: 'उनको भाँडोबाट बचेको पानी'। अबू ईसाले भने; 'यो हसन हदीस हो। र अबू हदीसको नाम सवादा बिन 'अशिम' हो। मुहम्मद बिन बशयारले आफ्नो हदीसमा उल्लेख गरेका छन्; 'अल्लाहका रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमले पुरुषलाई महिलाको शुद्धीकरणबाट बचेको पानीले वुजू गर्न निषेध गर्नुभएको छ,' र मुहम्मद बिन बशयारलाई यसमा कुनै शंका थिएन।

पुष्टि गर्ने हदीस (9)

हदीस

Imam Tirmidzi : 60

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَاغْتَسَلَ بَعْضُ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي جَفْنَةٍ فَأَرَادَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَتَوَضَّأَ مِنْهُ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ جُنُبًا فَقَالَ إِنَّ الْمَاءَ لَا يُجْنِبُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ

हामीलाई [कुतैबाह] ले बताएका छन्, हामीलाई [अबु अल अहवास] ले [सिमाक बिन हरब] ले [इक्रिमा] ले [इब्न अब्बास] ले बताएका छन्, उनले भनेका छन्; 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लमका धेरै पत्नीहरूले एउटै भाँडोमा नुहाए, त्यसपछि अल्लाहका रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम त्यसबाट वुजू गर्न लागेका थिए, तर उनले भने; 'हे अल्लाहका रसूल, साँच्चै म जुनूब हुँ,' उनले जवाफ दिए: 'वास्तवमा, पानी जुनूब होइन - अशुद्ध होइन -'। अबू ईसाले भने; 'यो हदीस हसन प्रामाणिक छ, र यो हदीस सुफ्यान अत्स त्सौरी, मलिक र स्याफी'ई द्वारा प्रमाणित छ'।

पुष्टि गर्ने हदीस (14)