Imam Tirmidzi : 541
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ زِرٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَكُنْتُ أُصَلِّي وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ مَعَهُ فَلَمَّا جَلَسْتُ بَدَأْتُ بِالثَّنَاءِ عَلَى اللَّهِ ثُمَّ الصَّلَاةِ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ دَعَوْتُ لِنَفْسِي فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلْ تُعْطَهْ سَلْ تُعْطَهْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ فَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا الْحَدِيثُ رَوَاهُ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ آدَمَ مُخْتَصَرًا
Yenna-yaɣ-d [Mahmud bin Ghailan] yenna-aɣ-d [Yahya bin Adam] yenna-aɣ-d [Abu Bakr bin Ayyasy] seg [Ashim] seg [Zirr] seg [Abdullah] yenna-d: Ẓẓalleɣ yiwet n tikkelt d Rasulullah bduɣ, ma d Abu Bakr d Ɛumar llan yid-s. ef Nnbi sallallahu 'alaihi wa salam, syin ẓẓalleɣ fell-i, syin Nnbi sallallahu 'alaihi wa salam yenna: 'Ssutret i Öebbi ad wen-d-yettunefk, ssutret i Öebbi ad awen-d-yettunefk'. -yenna-d umsefham-, deg yixef-agi -yella daɣen -pent- n umsefham n Fudlalah bin ‘Ubaid. Yenna-d Abu Ɛisa, ḥadit n Ɛebdallah bin Mas’ud d ḥadit n ṣṣ̣eḥḥan, ḥadit-a daɣen yenna-t-id [Ahmad bin Hanbal] seg [Yahya bin Adam] s tɣawla.
Imam Tirmidzi : 542
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ الْمُؤَدِّبُ الْبَغْدَادِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَامِرُ بْنُ صَالِحٍ الزُّبَيْرِيُّ هُوَ مِنْ وَلَدِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِبِنَاءِ الْمَسَاجِدِ فِي الدُّورِ وَأَنْ تُنَظَّفَ وَتُطَيَّبَحَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ وَوَكِيعٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ الْحَدِيثِ الْأَوَّلِ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ و قَالَ سُفْيَانُ قَوْلُهُ بِبِنَاءِ الْمَسَاجِدِ فِي الدُّورِ يَعْنِي الْقَبَائِلَ
Yenna-aɣ-d [Muhammad bin Hatim Al Muaddab Al Baghdadi Al Bashri] yenna-aɣ-d ['Amir bin Salih Az Zubairi], d yiwen seg warraw-is Az Zubair yenna-aɣ-d [Hsyam bin 'Urwah] seg [baba-s] seg ['Aisyah] yenna-aɣ-d, yal Rasulullah Saillah taqbilt, dima tessezdeg yerna tettwasfeḍ. Yenna-aɣ-d [Hannad] yenna-yaɣ-d [‘Abdah] d [Waki’] seg [Hsyyam bin ‘Urwah] seg [baba-s], s tidet, Nnbi S.A.L.ALLAHU ‘alaihi wasallam yumeṛ akken i d-yenna deg ḥadit iɛeddan. Yenna-d Abu Ɛisa, aḍris-agi d aḥeqqi ugar n uḍris n ḥadit amezwaru. Yettwaḥseb-aɣ-d [Ibn Abu Umar] yenna-aɣ-d [Sufyan bin’Uyainah] seg [Hsyam bin ‘Urwah] seg [baba-s] belli Rasulullah Sallallahu ‘alaihi wasallam yumeṛ am wakken yella deg ḥadit amezwaru. Yenna-d Sufyan belli anamek n wawal n Nnbi 'bi binaail masjid fid duur' d tiqbilin.
Imam Tirmidzi : 543
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ عَنْ عَلِيٍّ الْأَزْدِيِّ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ صَلَاةُ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ مَثْنَى مَثْنَىقَالَ أَبُو عِيسَى اخْتَلَفَ أَصْحَابُ شُعْبَةَ فِي حَدِيثِ ابْنِ عُمَرَ فَرَفَعَهُ بَعْضُهُمْ وَأَوْقَفَهُ بَعْضُهُمْ وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ الْعُمَرِيِّ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوُ هَذَا وَالصَّحِيحُ مَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى وَرَوَى الثِّقَاتُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ صَلَاةَ النَّهَارِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ كَانَ يُصَلِّي بِاللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى وَبِالنَّهَارِ أَرْبَعًا وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي ذَلِكَ فَرَأَى بَعْضُهُمْ أَنَّ صَلَاةَ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ مَثْنَى مَثْنَى وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ و قَالَ بَعْضُهُمْ صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى وَرَأَوْا صَلَاةَ التَّطَوُّعِ بِالنَّهَارِ أَرْبَعًا مِثْلَ الْأَرْبَعِ قَبْلَ الظُّهْرِ وَغَيْرِهَا مِنْ صَلَاةِ التَّطَوُّعِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَإِسْحَقَ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basysyar] yenna-aɣ-d [Abdurrahman bin Mahdi] yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Ya’la bin ‘Atha’] seg [Ali Al Azdi] seg [Ibn Umar] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wa salam yenna-d: ‘Sunna d tẓallit n snat n tẓallit’. Abu Ɛisa yenna-d: Imdukal n Scuɛba ur msefhamen ara deg wayen yerzan ḥadit n Ibn Umar, kra deg-sen sfehmen-t, kra qeblen-t. Iḥekku-d seg [Abdullah Al Umary] seg [Nafi’] seg [Ibnu Umar] seg Nnbi S.A.L. Amezruy akk d win n Ibn Umar, di tidet Nnbi Sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d : ‘Taẓallit n Sunna deg yiḍ ttwaxedment deg snat n tẓallit-snat n tẓallit’. Yerna imḥaddiyen n tsiqah ḥekmen-d ḥadith-a seg Ibn Umar seg Nnbi Sallallahu ‘alaihi wasallam war ma bnan-d taẓallit n Nahar -deg wass-. Yerna yettwaḥka-d seg Ubaidullah seg Naf’i seg Massa Umar belli yella yettẓalla taẓallit n sunna deg yiḍ snat n tẓallit-snat n tẓallit, deg wass ṛebɛa n tẓallit-rebɛa n tẓallit. Ihi, imusnawen n tussna mxallafen deg rray-nsen ɣef temsalt-a, Limam Syafiɛi d Ahmad llan deg rray belli taẓallit n sunna deg yiḍ neɣ deg wass d snat n tẓallit-snat n tẓallit, ma d Imam Sufyan Ats Nisauri, Ibn Al Mubarak d Ishayerpin d snat n tẓallit n sunnat. raka’at-sin n raka’at u deg wass d reba n raka’at-reba n raka’at am tẓallit n sunnat n reba n raka’at uqbel zhuhur d tẓallit nniḍen n sunna.
Imam Tirmidzi : 544
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ ضَمْرَةَ قَالَسَأَلْنَا عَلِيًّا عَنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ النَّهَارِ فَقَالَ إِنَّكُمْ لَا تُطِيقُونَ ذَاكَ فَقُلْنَا مَنْ أَطَاقَ ذَاكَ مِنَّا فَقَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَتْ الشَّمْسُ مِنْ هَاهُنَا كَهَيْئَتِهَا مِنْ هَاهُنَا عِنْدَ الْعَصْرِ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَإِذَا كَانَتْ الشَّمْسُ مِنْ هَاهُنَا كَهَيْئَتِهَا مِنْ هَاهُنَا عِنْدَ الظُّهْرِ صَلَّى أَرْبَعًا وَصَلَّى أَرْبَعًا قَبْلَ الظُّهْرِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَقَبْلَ الْعَصْرِ أَرْبَعًا يَفْصِلُ بَيْنَ كُلِّ رَكْعَتَيْنِ بِالتَّسْلِيمِ عَلَى الْمَلَائِكَةِ الْمُقَرَّبِينَ وَالنَّبِيِّينَ وَالْمُرْسَلِينَ وَمَنْ تَبِعَهُمْ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُسْلِمِينَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ ضَمْرَةَ عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَحْسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي تَطَوُّعِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي النَّهَارِ هَذَا وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ كَانَ يُضَعِّفُ هَذَا الْحَدِيثَ وَإِنَّمَا ضَعَّفَهُ عِنْدَنَا وَاللَّهُ أَعْلَمُ لِأَنَّهُ لَا يُرْوَى مِثْلُ هَذَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ ضَمْرَةَ عَنْ عَلِيٍّ وَعَاصِمُ بْنُ ضَمْرَةَ هُوَ ثِقَةٌ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ قَالَ سُفْيَانُ كُنَّا نَعْرِفُ فَضْلَ حَدِيثِ عَاصِمِ بْنِ ضَمْرَةَ عَلَى حَدِيثِ الْحَارِثِ
Yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan] yenna-aɣ-d [Wahb bin Jarir] yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Abu Ishaq] seg [‘Ashim bin Dlamrah] yenna-d, nesteqsa [Ali] ɣef tẓallit n Rasulullah Sallallahu ‘alaihi weallam ur t-id-terriḍ ara deg wass, netta ?, ihi anwa deg-neɣ i izemren ad t-yexdem? Yerra-yas-d, Amazan n Ṛebbi Sallallahu 'alaihi wasallam, mi ara d-yekker yiṭij seg ugmuḍ am uɣellug n yiṭij deg wakud n Asr, ad yeẓẓal snat n rrakaɛat, yerna mi ara d-yekker yiṭij seg ugmuḍ deg wakud n tmeddit, ad yeẓẓal ṛebɛa n rrakaɛat, syin ad yeẓẓal ṛebɛa n rrakaɛat uqbel taẓallit n tlemmast n wass, syin ad yeẓẓal snat n rrakaat, ad yeẓẓal snat n rrakaat. Asr. mursalin d kra n win yeṭṭfen abrid-nsen seg lmumnin d inselmen. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Al Mutsanna] yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Jaɛfar] yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Abi Ishaq] seg [Ashim bin Dlamrah] seg [Ali] seg Nnbi Sallallahu ‘alaihi wasallam am ḥadit-agi n tfelwit. Yenna Abu Ɛisa, aya d ḥadit n ḥasan. Ishaq bin Ibrahim yenna-d, d aya ay d ḥadit igerrzen akk ay d-yettmeslayen ɣef tathawwu’nya - tẓallit n sunna - n Nnbi S.A.L. Yettwaḥka-d seg Abdellah bin Mubarak, d akken d netta ay yesfeḍen ḥadith-a, aya imi -wallahu 'alam- imi ḥadith-a yettwaḥka-d kan s webrid-a, dɣa seg Ḥacim bin Dlamrah seg Ali, ɣas akken Ḥacim bin Dlamrah yella d tsiqah ɣef leḥsab n kra n yimusnawen. Inna Ali ben Al Madini, inna Yahya ben Saɛid Al Qathtan, inna Sufyan, neẓra belli lḥadit n Ɛacim lben Dlamrah yugar lḥadit n Ḥarit.
Imam Tirmidzi : 545
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ أَشْعَثَ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُصَلِّي فِي لُحُفِ نِسَائِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُخْصَةٌ فِي ذَلِكَ
Yenna-aɣ-d [Mahammad bin Abdul A’la] yenna-aɣ-d [Khalid bin Harith] seg [Ash’ath netta d Ibn Abdul Malik] seg [Muhammad bin Sirin] seg [Abdullah bin Syaqiq] seg [Aisyah] yenna-d: Rasulullah s wallen-nneɣ. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n Hasan aḥeqqi. Yettwaḥka-d seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam belli s lfeɛl ad t-telseḍ.
Imam Tirmidzi : 546
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ بُرْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجِئْتُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي الْبَيْتِ وَالْبَابُ عَلَيْهِ مُغْلَقٌ فَمَشَى حَتَّى فَتَحَ لِي ثُمَّ رَجَعَ إِلَى مَكَانِهِ وَوَصَفَتْ الْبَابَ فِي الْقِبْلَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Yenna-yaɣ-d [Abu Salamah Yahya bin Khalaf] yenna-aɣ-d [Bisyr bin Al Mufadldlal] seg [Burd bin Sinan] seg [Az Zuhri] seg ['Urwah] seg ['Aisyah] yenna-d: Mlaleɣ d Rasulullah sallallahu 'alaihi wa salam asmi yella yettẓalla n tẓallit. syen yuɣal ɣer umkan-is n zik. -Ittwaḥka-d- belli ‘Aisyah tessers tawwurt-is deg tama n lqibla. Abu Ɛisa yenna, aya d ḥadith hasan gharib.
Imam Tirmidzi : 547
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ قَال سَمِعْتُ أَبَا وَائِلٍ قَالَسَأَلَ رَجُلٌ عَبْدَ اللَّهِ عَنْ هَذَا الْحَرْفِ{ غَيْرِ آسِنٍ }أَوْ{ يَاسِنٍ }قَالَ كُلَّ الْقُرْآنِ قَرَأْتَ غَيْرَ هَذَا الْحَرْفِ قَالَ نَعَمْ قَالَ إِنَّ قَوْمًا يَقْرَءُونَهُ يَنْثُرُونَهُ نَثْرَ الدَّقَلِ لَا يُجَاوِزُ تَرَاقِيَهُمْ إِنِّي لَأَعْرِفُ السُّوَرَ النَّظَائِرَ الَّتِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرُنُ بَيْنَهُنَّ قَالَ فَأَمَرْنَا عَلْقَمَةَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ عِشْرُونَ سُورَةً مِنْ الْمُفَصَّلِ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرُنُ بَيْنَ كُلِّ سُورَتَيْنِ فِي رَكْعَةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan] yenna-aɣ-d [Abu Daud] yenna-d, yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Al A’masy] yenna-d, sliɣ [Abu Wa’il] yenna-d, yiwen n wergaz yesteqsa [Abdullah bin Yas’ud] ɣef yiwen wawal deg Leqran d win umi qqaren -Ghaisin Heru’a. steqsan-t s lqima, d acu i d lqaleb n Leqran nniḍen Ma teɣriḍ akk awalen-agi? Yerra-yas-d, ih. Syin -Ibnu Mas’ud- yenna-d, di tidet yella yiwen n wegdud yeqqaren Leqran war ma qqaren-t yerna ur t-ttqadaren ara, taɣuri-nsen ur tettɛedday ara deg yiɣes-nsen -ur tekcim deg ulawen-nsen-, yerna s tidet ssneɣ isekkilen n Leqran ay yellan akka - mliḥ deg unamek-nsen, deg leqwanen-nsen, deg tmucuha-nsen ed deg lewṣayat-nsen. Ilaq ad t-id-yesdukkel Rasulullah Shalallahu ‘alaihi wa salam s waṭas isekkilen-a deg tẓallit, i d-yenna Abu Wail, sakkin nessuter seg ‘Alqamah ad yesteqsi, netta - Ibnu Mas’ud – yerra-d, Llan ɛecrin n yisekkilen seg terbaɛt n Al Mufashsal – seg tebrat n Qaf ar taggara n tebrat n Rebbi n sin n yisekkilen n Nnbi. rakqat. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n Hasan aḥeqqi.
Imam Tirmidzi : 548
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ سَمِعَ ذَكْوَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأَ الرَّجُلُ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ ثُمَّ خَرَجَ إِلَى الصَّلَاةِ لَا يُخْرِجُهُ أَوْ قَالَ لَا يَنْهَزُهُ إِلَّا إِيَّاهَا لَمْ يَخْطُ خُطْوَةً إِلَّا رَفَعَهُ اللَّهُ بِهَا دَرَجَةً أَوْ حَطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةًقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan] yenna-aɣ-d [Abu Daud] yenna-d, yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Al A’masy] yesla [Dzakwan] seg [Abu Hurairah] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Ma yella yiwen ur ixeddem ara wudhu-ines nniḍen s tkemmelt n tẓallit’. siwa ma ixeddem taẓallit, sinna, Öebbi ad Issali lḥeqq-is zdat iS, neɣ ad as-yesfeḍ yiwen n ddnub’. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n Hasan aḥeqqi.
Imam Tirmidzi : 549
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي الْوَزِيرِ الْبَصْرِيُّ ثِقَة حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى عَنْ سَعْدِ بْنِ إِسْحَقَ بْنِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَصَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِ بَنِي عَبْدِ الْأَشْهَلِ الْمَغْرِبَ فَقَامَ نَاسٌ يَتَنَفَّلُونَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْكُمْ بِهَذِهِ الصَّلَاةِ فِي الْبُيُوتِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالصَّحِيحُ مَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ فِي بَيْتِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ حُذَيْفَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الْمَغْرِبَ فَمَا زَالَ يُصَلِّي فِي الْمَسْجِدِ حَتَّى صَلَّى الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ فَفِي الْحَدِيثِ دِلَالَةٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ فِي الْمَسْجِدِ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basysyar] yenna-aɣ-d [Ibrahim bin Abu Wazir Al Bashri] d tsiqah, yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Musa] seg [Saɛad bin Ishaq bin Kaɛab bin Ujrah] seg [baba-s] seg [jeddi-s] d nnbi. Taẓallit n lmeɣrib deg tmesgida n Bani Ashhal, mi tfuk, bedden medden akken ad xedmen taẓallit n tnafila, sakkin, yenna-d Nnbi sallallahu ‘alaihi wa salam: ‘Ilaq ad txedmem taẓallit-a n tnafila deg yixxamen-nwen’. Abu Ɛisa yenna-d, aya d ḥadith gharib imi ur yettwaḥka ara siwa seg sanad-agi. Ayen yellan d aḥeqqi ugar d ḥadit i d-yeqqar Ibn Umar, yenna-d, Rasulullah sallallahu alaihi wasallam yella dima yettẓalla snat n rraqat deffir lmeɣrib deg wexxam-is. Yenna-d Abu Ɛisa, yettwaḥka-d seg Hudzaifah, deg tidet, Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yeẓẓall taẓallit n Lmeɣrib yerna ikemmel yettẓall armi ay yekfa taẓallit n Ṭṣ̣aḥ. Ḥadit-agi n tfelwit yesskanay-d s wudem ibanen belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yeẓẓall snat n rraqat deffir n lmeɣreb deg tmesgida.
Imam Tirmidzi : 550
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْأَغَرِّ بْنِ الصَّبَّاحِ عَنْ خَلِيفَةَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ عَاصِمٍأَنَّهُ أَسْلَمَ فَأَمَرَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَغْتَسِلَ بِمَاءٍ وَسِدْرٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَسْتَحِبُّونَ لِلرَّجُلِ إِذَا أَسْلَمَ أَنْ يَغْتَسِلَ وَيَغْسِلَ ثِيَابَهُ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basysyar] yenna-aɣ-d [Abdurrahman bin Mahdi] yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [Al Agharr bin As Shabbah] seg [Khalifah bin Hushain] seg [Qais bin Ashim] deffir ma yuɣal ɣer Lislam, Nnbi s wallahellah iferran. Yenna-d Abu Ɛisa, ḥadit n tidet yettwaḥka-d daɣen seg Abu Hurairah yerna aya d ḥadit n ḥasan, ur t-nessin ara ala seg ubrid-a. Ahlul ilmi ttgen-tt s tmuɣli-nsen d akken d sunna i yemdanen ay d-ikecmen kan ɣer Lislam ad ssiriden yerna ad ssiriden lqecc-nsen.
Imam Tirmidzi : 551
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ بَشِيرِ بْنِ سَلْمَانَ حَدَّثَنَا خَلَّادٌ الصَّفَّارُ عَنْ الْحَكَمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ النَّصْرِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَتْرُ مَا بَيْنَ أَعْيُنِ الْجِنِّ وَعَوْرَاتِ بَنِي آدَمَ إِذَا دَخَلَ أَحَدُهُمْ الْخَلَاءَ أَنْ يَقُولَ بِسْمِ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِسْنَادُهُ لَيْسَ بِذَاكَ الْقَوِيِّ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْيَاءُ فِي هَذَا
Yenna-aɣ-d [Muhammad bin Humaid Ar Razi] yenna-aɣ-d [Al Hakam bin Basyir bin Sulaiman] yenna-aɣ-d [Khallad As Shafar] seg [Al Hakam bin Abdullah An Nashri] seg [Abu Ishaq] seg [Abu Juhaifah] seg [Ali bin Abu 'Talihussa Sahialalah] wasallam yenna: ‘Aḥric gar tmuɣliwin Allen n lǧennet d lɛar n wegdud n Adam mi ara yekcem yiwen deg-wen ɣer tmeqbert d asmi ara d-yini Bismillah’. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadith gharib ur nessin ara siwa seg ubrid-a yerna sanad daɣen ur yeǧhid ara. Yettwaḥka-d seg Anas seg Nnbi sallallahu ’alaihi wasallam aṭas n ḥadit ɣef temsalt-a.
Imam Tirmidzi : 552
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ أَحْمَدُ بْنُ بَكَّارٍ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ قَالَ قَالَ صَفْوَانُ بْنُ عَمْرٍو أَخْبَرَنِي يَزِيدُ بْنُ خُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُسْرٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ غُرٌّ مِنْ السُّجُودِ مُحَجَّلُونَ مِنْ الْوُضُوءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُسْرٍ
Yenna-aɣ-d [Abu Al Walid Ahmad bin Bakkar Ad Dimasyqi] yenna-aɣ-d [Al Walid bin Muslim] yenna-d, [Shafwan bin Amru] yenna-d, yenna-yi-d [Yazid bin Khumair] seg [Abdullah bin Busr] seg Nnbi sallallahu 'alaihi udem-nsen ad d-yas lḥisab ad d-yas, ad d-yas: tamellalt seg sujud n zik d tcebḥant n tcebḥant seg wudju n zik''. Abu Ɛisa yenna, aya d hasan shahih gharib hadith seg umezruy-agi seg hadith n Abdullah bin Busr.
Imam Tirmidzi : 553
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُحِبُّ التَّيَمُّنَ فِي طُهُورِهِ إِذَا تَطَهَّرَ وَفِي تَرَجُّلِهِ إِذَا تَرَجَّلَ وَفِي انْتِعَالِهِ إِذَا انْتَعَلَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو الشَّعْثَاءِ اسْمُهُ سُلَيْمُ بْنُ أَسْوَدَ الْمُحَارِبِيُّ
Yenna-yaɣ-d [Hannad] yenna-aɣ-d [Abu Al Ahwash] seg [Ash'ath bin Abu Ash Sya'tsa'] seg [baba-s] seg [Masruq] seg ['Aisyah] belli Rasul n Rebbi sallallahu 'alaihi wasallam iḥemmel ad tayammun -ad yessers tama tayeffust n tfekka-nneɣ neɣ ad yili d amezwaru. sandalen'. Abu Ɛisa yenna-d, aya d ḥadith n Ḥasan aḥeqqi yerna isem n Abu Syɛatsa d Suleim bin Aswad Al Muharibi.
Imam Tirmidzi : 554
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عِيسَى عَنْ ابْنِ جَبْرٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُجْزِئُ فِي الْوُضُوءِ رِطْلَانِ مِنْ مَاءٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ عَلَى هَذَا اللَّفْظِ وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبْرٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَوَضَّأُ بِالْمَكُّوكِ وَيَغْتَسِلُ بِخَمْسَةِ مَكَاكِيَّ وَرُوِي عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عِيسَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبْرٍ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَوَضَّأُ بِالْمُدِّ وَيَغْتَسِلُ بِالصَّاعِ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ
Yenna-yaɣ-d [Hannad] yenna-aɣ-d [Waki’] seg [Syarik] seg [Ɛebdallah bin Ḥisa] seg [Ibnu Jabr] seg [Anas bin Malik] belli Amazan n Öebbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Abluz yezmer ad iɛeddi i sin n yilitren n waman’. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadith gharib, ur nessin ara ḥadith-agi s usnulfu-agi n tfelwit anagar seg umezruy n Sharik. [Syuɛbah] iḥekku-d seg [Abdullah bin Abdullah bin Jabr] seg [Anas bin Malik] belli Amazan n Öebbi, s.a.w, s yiwen n lqaɛa n waman - azal n 600 ml. Pent- d tbuciḍant s xemsa n waman n lmuḍ. Yettwaḥka-d seg [Sufyan Ats Tsauri] seg [Abdullah bin Ɛisa] seg [Abdullah bin Jabr] seg [Anas bin Malik] belli Nnbi s.al.al.allahu alaihi wasallam ixeddem wuḍu s yiwen n lqaɛa n waman yerna yessired iman-is s yiwen n sha’ n waman, ḥadit-agi yugar lḥadit-agi.
Imam Tirmidzi : 555
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي حَرْبِ بْنِ أَبِي الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي بَوْلِ الْغُلَامِ الرَّضِيعِ يُنْضَحُ بَوْلُ الْغُلَامِ وَيُغْسَلُ بَوْلُ الْجَارِيَةِقَالَ قَتَادَةُ وَهَذَا مَا لَمْ يَطْعَمَا فَإِذَا طَعِمَا غُسِلَا جَمِيعًا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ رَفَعَ هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ قَتَادَةَ وَأَوْقَفَهُ سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basysyar] yenna-aɣ-d [Mu’adz bin Hisham] yenna-yi-d [baba-w] seg [Qatadah] seg [Abu Harb bin Abu Al Aswad] seg [baba-s] seg [Ali bin Abu Talib] radliallahu ‘anhu are Nnbi ‘ mazal-it yenna-d s. ussway n tmeṭṭut: ‘Lqec i d-yesfaydin seg lḥemla n tmeẓẓuɣt Igerdan n warrac ḥwaǧen kan ad ten-id-sfeḍḍen s waman, ma d ma yella lḥemla n tmeṭṭut tewweḍ fell-asen, ilaq ad ten-ssiriden.’ Qatadah tenna-d, aya ma yella sin-nni ur ččin ara lqut, ma yella ččan lqut ihi ilaq ad ssiriden sin-nni. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n ṣṣ̣eḥḥan, Hisyam Al Dustuwani yessefhem-d ḥadit-a seg Qaṭaḍa, ma d Saɛid bin Abu Uwanah yerra-t ɣer Qaṭaḍa.
Imam Tirmidzi : 556
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَرَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ فَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ قَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ الْمَائِدَةِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا نُعَيْمُ بْنُ مَيْسَرَةَ النَّحْوِيُّ عَنْ خَالِدِ بْنِ زِيَادٍ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِثْلَ هَذَا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-aɣ-d [Khalid bin Ziyad] seg [Muqatil bin Hayyan] seg [Syahr bin Hausyab] yenna-d: Ẓriɣ [Jarir bin Abdullah] ixeddem wuḍu sakkin yesfeḍ snat n tceṭṭiḍin-is, netta -Syahr radiallahu yesɛake akken i t-iwala yerra-as-d, yenna-d: sallallaahu 'alaihi wasallam twud'u syin tesfeḍ snat n tcemmaɛin-is, steqsaɣ-t, uqbel ad d-teɣli tebrat n Al Maidah neɣ deffir-s? Yerra-yas-d, ur t-id-ttawiɣ ara d Lislam siwa ma yella deffir ma d-teffeɣ Surat Al Maidah. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Ḥumaid Al Razi] yenna-d, yenna-aɣ-d [Nuɛim bin Maisarah Al Nahwi] seg [Khalid bin Ziyad] am ḥadit-nni ay d-yellan sdat-a. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit gharib, ur nessin ara kra am wa siwa seg ḥadit n Muqatil bin Hayyan seg Syahr bin Hausyab.
Imam Tirmidzi : 557
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ عَطَاءٍ الْخُرَاسَانِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ عَمَّارٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَخَّصَ لِلْجُنُبِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَأْكُلَ أَوْ يَشْرَبَ أَوْ يَنَامَ أَنْ يَتَوَضَّأَ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Yettwaḥsa-aɣ-d [Hannad] yenna-aɣ-d [Qabishah] seg [Hammad bin Salamah] seg [‘Atha’ Al Khurasani] seg [Yahya bin Yaɛmar] seg [‘Ammar] belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yefka-d lḥeqq i yemdanen yellan d junub, ma yella bɣan ad ččen neɣ ad ččen ablurin s’. taẓallit. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n Hasan aḥeqqi.
Imam Tirmidzi : 558
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ الْقَطَوَانِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا غَالِبٌ أَبُو بِشْرٍ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ عَائِذٍ الطَّائِيِّ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ قَالَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ يَا كَعْبَ بْنَ عُجْرَةَ مِنْ أُمَرَاءَ يَكُونُونَ مِنْ بَعْدِي فَمَنْ غَشِيَ أَبْوَابَهُمْ فَصَدَّقَهُمْ فِي كَذِبِهِمْ وَأَعَانَهُمْ عَلَى ظُلْمِهِمْ فَلَيْسَ مِنِّي وَلَسْتُ مِنْهُ وَلَا يَرِدُ عَلَيَّ الْحَوْضَ وَمَنْ غَشِيَ أَبْوَابَهُمْ أَوْ لَمْ يَغْشَ فَلَمْ يُصَدِّقْهُمْ فِي كَذِبِهِمْ وَلَمْ يُعِنْهُمْ عَلَى ظُلْمِهِمْ فَهُوَ مِنِّي وَأَنَا مِنْهُ وَسَيَرِدُ عَلَيَّ الْحَوْضَ يَا كَعْبَ بْنَ عُجْرَةَ الصَّلَاةُ بُرْهَانٌ وَالصَّوْمُ جُنَّةٌ حَصِينَةٌ وَالصَّدَقَةُ تُطْفِئُ الْخَطِيئَةَ كَمَا يُطْفِئُ الْمَاءُ النَّارَ يَا كَعْبَ بْنَ عُجْرَةَ إِنَّهُ لَا يَرْبُو لَحْمٌ نَبَتَ مِنْ سُحْتٍ إِلَّا كَانَتْ النَّارُ أَوْلَى بِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى وَأَيُّوبُ بْنُ عَائِذٍ الطَّائِيُّ يُضَعَّفُ وَيُقَالُ كَانَ يَرَى رَأْيَ الْإِرْجَاءِ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَلَمْ يَعْرِفْهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى وَاسْتَغْرَبَهُ جِدًّا و قَالَ مُحَمَّدٌ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى عَنْ غَالِبٍ بِهَذَا
Yenna-aɣ-d [Abdullah bin Abu Ziyad Al Qathawani Al Kufi] yenna-aɣ-d ['Ubaidullah bin Musa] yenna-aɣ-d [Ghalib Abu Bisyr] seg [Ayyub bin 'A`idz Ath Tha'i] seg [Qais bin Muslim] seg [Thariq bin 'Shihab] yenna-d seg [KaUlla Shihab] 'alaihi wasallam inna iyi: "a Kaɛab, ssutreɣ i Öebbi aḥuddu fellak seg tigawin n lḥekkam deffir i". Win ara d-yasen ɣur-sen yerna ad yumen s lekdeb-nsen yerna ad ten-iɛiwen deg uxeddim n lbaṭel, ihi ur yelli seg terbaɛt-inu yerna ur yezmir ad yezri ɣef Haudl-inu - agelmim-nni - ɣer sdat. Yerna win ara d-yasen ɣur-sen neɣ ur ten-id-yusi ara yerna ur d-yesmektay ara tikerkas-nsen neɣ ur ten-iɛawen deg uxeddim n lbaṭel, dɣa netta seg terbaɛt-inu yerna nekk seg terbaɛt-nnes yerna yezmer ad d-yas ɣer Haudku - agelmim - sdeffir-s. A Kaɛab bin Ɛujrah, taẓallit d aɛeqqa n liman, aẓummu d aɛekkaz iǧehden, yerna ssadaqa tezmer ad temḥu ddnubat am akken ssexsayen waman times. A Kaɛab bin Ujrah, aksum n wemdan ur yettnerni ara seg tɣawsiwin yellan d ḥeṛṛem ma yella ur tesɛi ara Lǧennet ugar n yizerfan fell-as’. Abu 'Isa yenna-d, ḥadit-a d gharib s sanad-a yerna ur t-nessin ara ala seg ḥadit n Ubaidullah bin Musa ed Ayyub bin 'A`idz Ath Thai', yettwasfeḍ yerna ttwaxebbren-d ula d netta d akken yettḍafar tadukli (idéologie) n Murji`ah. Steqsaɣ Muḥemmed, maca ur yessin kra siwa seg lḥadit n Ubaydullah bin Musa, ula d lḥadit-agi iban-as-d d aberrani. [Muḥemmed] yenna-d daɣen, yenna-aɣ-d [Ibn Numair] seg [Ubaydullah bin Musa] seg [Ɣalib] am ḥadit-nni n tfelwit.
Imam Tirmidzi : 559
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْكِنْدِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ أَخْبَرَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي سُلَيمُ بْنُ عَامِرٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا أُمَامَةَ يَقُولُسَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَقَالَ اتَّقُوا اللَّهَ رَبَّكُمْ وَصَلُّوا خَمْسَكُمْ وَصُومُوا شَهْرَكُمْ وَأَدُّوا زَكَاةَ أَمْوَالِكُمْ وَأَطِيعُوا ذَا أَمْرِكُمْ تَدْخُلُوا جَنَّةَ رَبِّكُمْقَالَ فَقُلْتُ لِأَبِي أُمَامَةَ مُنْذُ كَمْ سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ سَمِعْتُهُ وَأَنَا ابْنُ ثَلَاثِينَ سَنَةً قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Yenna-aɣ-d [Musa bin Abdurrahman Al Kindi Al Kufi] yenna-aɣ-d [Zaid bin Al Khubab] yenna-aɣ-d [Muawiyah bin Salih] yenna-yi-d [Sulim bin Amir] yenna-d, sliɣ i [Abu Umamah] yenna-d, sliɣ i lxedma n Rasulullah yenna-d: ugaden Öebbi, Rabb-nwen, ẓẓallen xemsa n tikkal deg wass, ẓẓummen deg wayyur n Remlan, xelṣen zakat-nwen mal, ḍuɛen imḍebbren-nwen, s tidet ad tkecmem ɣer lǧennet n Rabb’-nwen. Yenna-d netta -Sulim bin Ɛamir-, steqsaɣ Abu Ɛumama, seg melmi i s-tesliḍ sɣur Umazan n Ṛebbi? Yerra-yas-d : Sliɣ-as asmi sɛiɣ tlatin iseggasen. Yenna-d Abu Ɛisa, aya d ḥadit n Hasan aḥeqqi.
Imam Tirmidzi : 560
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ التَّمِيمِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَجِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ جَالِسٌ فِي ظِلِّ الْكَعْبَةِ قَالَ فَرَآنِي مُقْبِلًا فَقَالَ هُمْ الْأَخْسَرُونَ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ فَقُلْتُ مَا لِي لَعَلَّهُ أُنْزِلَ فِيَّ شَيْءٌ قَالَ قُلْتُ مَنْ هُمْ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُمْ الْأَكْثَرُونَ إِلَّا مَنْ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا فَحَثَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَعَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ ثُمَّ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يَمُوتُ رَجُلٌ فَيَدَعُ إِبِلًا أَوْ بَقَرًا لَمْ يُؤَدِّ زَكَاتَهَا إِلَّا جَاءَتْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْظَمَ مَا كَانَتْ وَأَسْمَنَهُ تَطَؤُهُ بِأَخْفَافِهَا وَتَنْطَحُهُ بِقُرُونِهَا كُلَّمَا نَفِدَتْ أُخْرَاهَا عَادَتْ عَلَيْهِ أُولَاهَا حَتَّى يُقْضَى بَيْنَ النَّاسِوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مِثْلُهُ وَعَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لُعِنَ مَانِعُ الصَّدَقَةِ وَعَنْ قَبِيصَةَ بْنِ هُلْبٍ عَنْ أَبِيهِ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاسْمُ أَبِي ذَرٍّ جُنْدَبُ بْنُ السَّكَنِ وَيُقَالُ ابْنُ جُنَادَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ حَكِيمِ بْنِ الدَّيْلَمِ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ مُزَاحِمٍ قَالَ الْأَكْثَرُونَ أَصْحَابُ عَشَرَةِ آلَافٍ قَالَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ مَرْوَزِيٌّ رَجُلٌ صَالِحٌ
Yenna-aɣ-d [Hannad bin Sirri At Tamimi Al Kufi] yenna-aɣ-d [Abu Muɛawiyya] seg [Al A’masy] seg [Ma’rur bin Suwaid] seg [Abu Dzar] yenna-d, usiɣ-d ɣer Umasul n Allah sallallahu ‘alaihi wasallam asmi yella yeqqim deg tili n Kaɛba, yenna-yi-d: 'S Rabb n Lkaâaba, s tidep, d nitni ara iâeqlen lexsara ass n tnekra'. Netta - Abu Dzar - yenna-d, nniɣ-as deg yiman-iw, ahat yewweḍ-d fell-i yiwen n ayat, syin steqsaɣ, ɣef lǧal n yemma d baba d lefdiya, anwi-ten ? Yenna-d Rasulullah Shalallahu ‘alaihi wa salam : ‘D nitni ay d tarbaɛt n tuget, anagar imdanen ay d-yeqqaren aya d waya d waya’. Syin llan yimdanen iqublen iman-nsen zdat, s ayeffus d uzelmaḍ-is. Syin ikemmel yenna-d : « S win yellan deg ifassen-is ṛṛuḥ-iw, ulac win ara yemten ad yeǧǧ deffir-s lmal neɣ tafunast yerna ur ixelleṣ ara zakat-is, s tidet, iɣersiwen-agi ad d-asen di taggara n ddunit s lqis yugaren aṭas yerna meqqer aṭas, ad t-ḍeggren yerna ad t-id-sfeḍḍen, mi ara yekfu uɣersiw aneggaru ad t-iɛaqeb, ad t-iɛaqeb uqbel, ad t-iɛaqeb lmal-nni. alamma tefra temsalt gar yimdanen’. Deg yixef-agi - yella daɣen - pent - umezruy seg Abu Hurairah am wakken. -Ittwaḥka-d seg Ali bin Abu Ṭalib, ad t-iɛǧeb Ṛebbi, ‘ad yettwaɛzel win yugin ad yefk lxir -zakat-,’ akken daɣen i d-yettwaḥka seg Qabishah bin Hulb seg baba-s d Jabir bin Abdullah d Abdullah bin Mas’ud. Yenna-d Abu Ɛisa, Ḥadit n Abu Dzar d ḥadit n ḥsan, isem n Abu Dzar d Jundab bin Sakan neɣ qqaren-as Ibnu Junadah. Abdellah ben Munir yenna-yaɣ-d seg Ubaydullah ben Musa seg Sufyan Ats Tsauri seg Hakim ben Dailam seg Dlahak ben Muzahim, yenna-d, imdanen yesɛan aṭas n wayla d wid yesɛan mraw n alef n Dirham. Yenna-d, Abdellah bin Munir d argaz n tẓallit seg wegdud n Marwaz.