Imam Tirmidzi : 21
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَأَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى مَرْدَوَيْهِ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يَبُولَ الرَّجُلُ فِي مُسْتَحَمِّهِ وَقَالَ إِنَّ عَامَّةَ الْوَسْوَاسِ مِنْهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَشْعَثَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَيُقَالُ لَهُ أَشْعَثُ الْأَعْمَى وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ الْبَوْلَ فِي الْمُغْتَسَلِ وَقَالُوا عَامَّةُ الْوَسْوَاسِ مِنْهُ وَرَخَّصَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ ابْنُ سِيرِينَ وَقِيلَ لَهُ إِنَّهُ يُقَالُ إِنَّ عَامَّةَ الْوَسْوَاسِ مِنْهُ فَقَالَ رَبُّنَا اللَّهُ لَا شَرِيكَ لَهُ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ قَدْ وُسِّعَ فِي الْبَوْلِ فِي الْمُغْتَسَلِ إِذَا جَرَى فِيهِ الْمَاءُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الْآمُلِيُّ عَنْ حِبَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ
[Ali bin Hajarrek] eta [Ahmad bin Muhammad bin Musa Mardawihk] esan digute; [Abdullah Ibnul Mubarakek] [Ma'marrek] [Ash'ath bin Abdullahk] [Al Hasanek] [Abdullah bin Mughaffal]-ek jakinarazi digu, sallallaahu 'alaihi wa Sallam Profetak debekatu egin ziola inori bere bainuontzian pixa egitea, eta baita ere esan zuen: 'Oro har, antsietatea berarengandik dator'. Esan zuen: 'Kapitulu honetan, sallallaahu 'alaihi wa Sallam Profetaren lagunetako baten hadith bat ere badago. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau gharib da -atzerrikoa-, ez dakigu haditha marfu denik', Asy'ats bin Abdullahren haditha izan ezik, eta Asy'ats Al A'ma ere deitzen zaio. Zientzialari batzuek bainuontzietan pixa egitea baztertzen dute, diotenez; 'Oro har, zalantzak berarengandik datoz'. Eta zientzialari batzuek laguntza eman zuten kasu honetan, horien artean Ibnu Sirinek. Eta esan ziotenean: «Egia esan, antsietatea normalean berarengandik dator», erantzun zuen: «Gure Jauna Ala da, ez du bazkiderik». Ibnul Mubarakek esan zuen: «Bainuetan gernua egiteko baimena dago ura korrontea bada». Abu Isak esan zuen: «Hau Ahmad bin Abdah Al Amulik, Hibban-etik, Abdullah bin Al Mubarak-etik esan digu».
Imam Tirmidzi : 22
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدِيثُ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كِلَاهُمَا عِنْدِي صَحِيحٌ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثُ وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ إِنَّمَا صَحَّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَأَمَّا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ فَزَعَمَ أَنَّ حَدِيثَ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَعَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَحُذَيْفَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ حَبِيبَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَتَمَّامِ بْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَوَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ وَأَبِي مُوسَى
[Abu Kuraibek] esan digu, [Abdah bin Sulaimanek] [Muhammad bin 'Amru]-rengandik [Abu Salamah]-rengandik [Abu Hurairah]-rengandik esan du, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Sallamek esan zuen: 'Nire herriarentzat zama ez balitz, benetan siwak egiteko aginduko nieke otoitz egiten duten bakoitzean'. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau [Muhammad bin Ishaq-ek] kontatu zuen [Muhammad bin Ibrahim-engandik], [Abu Salamah-rengandik], [Zaid bin Khalid-engandik], sallallaahu 'alaihi wasallam' Profeta-rengandik. Eta Abu Salamah-ren haditha, Abu Hurairah eta Zaid bin Khalid-ek kontatua sallallaahu 'alaihi wa Sallam Profeta-rengandik, nire ustez biak benetakoak dira. Hadith-a ez zen bide batetik bakarrik kontatua, hots, Shallahu 'alaihi wa Sallam profetaren Abu Hurairah-etik, beste bide batzuetatik baizik, beraz, Abu Hurairah-ek kontatutako hadith-a benetakoa da. Muhammad bin Isma'il-ek Zaid bin Khalidek kontatu zuen Abu Salamah-ren hadith-a benetakoagoa dela esan zuen. Abu Isak esan zuen; "Kapitulu honetan, Abu Bakr Ash Shiddiq, Ali, Aisha, Ibn Abbas, Hudzaifah, Zaid bin Khalid, Anas, Abdullah bin 'Amru, Ibn Umar, Umm Habibah, Abu Ayyub, Tammam bin Abbas, Abdullah bin Handlallah, Watsil A Al Musqah, Umm Salama Al Musqah,' eta Umm Salama Al Musqah-ren kontakizunak ere badaude.
Imam Tirmidzi : 23
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ وَلَأَخَّرْتُ صَلَاةَ الْعِشَاءِ إِلَى ثُلُثِ اللَّيْلِقَالَ فَكَانَ زَيْدُ بْنُ خَالِدٍ يَشْهَدُ الصَّلَوَاتِ فِي الْمَسْجِدِ وَسِوَاكُهُ عَلَى أُذُنِهِ مَوْضِعَ الْقَلَمِ مِنْ أُذُنِ الْكَاتِبِ لَا يَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ إِلَّا أُسْتَنَّ ثُمَّ رَدَّهُ إِلَى مَوْضِعِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[Hannadek] esan digu, [Abdah bin Sulaimanek] esan digu [Muhammad bin Ishaq-engandik] [Muhammad bin Ibrahim-engandik] [Abu Salamah-engandik] [Zaid bin Khalid Al Juhani-rengandik] esan zuen; Entzun dut Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam esaten: 'Nire ummah-rentzat zama ez balitz, siwak egiteko aginduko nieke otoitz egiten duten bakoitzean, eta Isha otoitza ere amaituko nuke gauaren heren batez'. Esan zuen: 'Zaid bin Khalid meskitan otoitzean parte hartzen zuen, bere siwak belarrian zuela, idazle baten belarrian luma bat bezala, ez zen otoitz egitera jaikitzen siwak egin arte. Ondoren, bere lekuan jarri zuen'. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau benetakoa da'.
Imam Tirmidzi : 24
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ أَحْمَدُ بْنُ بَكَّارٍ الدِّمَشْقِيُّ يُقَالُ هُوَ مِنْ وَلَدِ بُسْرِ بْنِ أَرْطَاةَ صَاحِبِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَيْقَظَ أَحَدُكُمْ مِنْ اللَّيْلِ فَلَا يُدْخِلْ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ حَتَّى يُفْرِغَ عَلَيْهَا مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَإِنَّهُ لَا يَدْرِي أَيْنَ بَاتَتْ يَدُهُوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأُحِبُّ لِكُلِّ مَنْ اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ قَائِلَةً كَانَتْ أَوْ غَيْرَهَا أَنْ لَا يُدْخِلَ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ حَتَّى يَغْسِلَهَا فَإِنْ أَدْخَلَ يَدَهُ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهَا كَرِهْتُ ذَلِكَ لَهُ وَلَمْ يُفْسِدْ ذَلِكَ الْمَاءَ إِذَا لَمْ يَكُنْ عَلَى يَدِهِ نَجَاسَةٌ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ إِذَا اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ مِنْ اللَّيْلِ فَأَدْخَلَ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهَا فَأَعْجَبُ إِلَيَّ أَنْ يُهْرِيقَ الْمَاءَ و قَالَ إِسْحَقُ إِذَا اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ بِاللَّيْلِ أَوْ بِالنَّهَارِ فَلَا يُدْخِلْ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ حَتَّى يَغْسِلَهَا
[Abul Walid Ahmad bin Bakkar Ad Dimasqi] esan diogu norbaitek Busr bin Artha`ah-en semea zela esan zuela, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetaren laguna. Esan zuen; esan zigula [Al Walid bin Muslim]-ek [Al Auza'i-tik] [Az Zuhri-tik] [Sa'id Ibnul Musayyab-etik] eta [Abu Salamah-ek] [Abu Hurairah-etik] sallallaahu 'alaihi wasallam Profetaren eskutik, esan zuen: 'Zuetako batek lotik esnatzen bada, ez sartu eskua ontzi batean bi edo hiru aldiz ura eskuan bota arte, ez baitaki non eman duen gaua eskuak'. Kapitulu honetan Ibn Umar, Jabir eta Aisyah-ren historiak ere badaude. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau benetakoa da. Ash Syafi'i-k esan zuen; «Gustatzen zait lotatik esnatzen den edonork, siesta bat izan edo beste zerbait izan, ez sartzea eskua uretan garbiketa egiteko lehenik urez garbitu arte, eta ez zait gustatzen inork sartzea lehenik garbitu aurretik. Hala ere, horrek ez du uraren garbitasuna kaltetzen, baldin eta eskuan ezpurutasunik ez badago». Ahmad bin Hanbalek esan zuen: «Pertsona bat gauez esnatzen bada eta eskua uretan sartzen badu garbitu aurretik garbiketa egiteko, harrituko nintzateke ura botatzea». Eta Ishaqek ere esan zuen: «Pertsona bat gauez edo egunez esnatzen bada, ez luke eskua uretan sartu behar garbitu arte».
Imam Tirmidzi : 25
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَبِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْعَقَدِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ أَبِي ثِفَالٍ الْمُرِّيِّ عَنْ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ حُوَيْطِبٍ عَنْ جَدَّتِهِ عَنْ أَبِيهَا قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا وُضُوءَ لِمَنْ لَمْ يَذْكُرْ اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ لَا أَعْلَمُ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثًا لَهُ إِسْنَادٌ جَيِّدٌ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ تَرَكَ التَّسْمِيَةَ عَامِدًا أَعَادَ الْوُضُوءَ وَإِنْ كَانَ نَاسِيًا أَوْ مُتَأَوِّلًا أَجْزَأَهُ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَبَاحُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ جَدَّتِهِ عَنْ أَبِيهَا وَأَبُوهَا سَعِيدُ بْنُ زَيْدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ وَأَبُو ثِفَالٍ الْمُرِّيُّ اسْمُهُ ثُمَامَةُ بْنُ حُصَيْنٍ وَرَبَاحُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ هُوَ أَبُو بَكْرِ بْنُ حُوَيْطِبٍ مِنْهُمْ مَنْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ فَقَالَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ حُوَيْطِبٍ فَنَسَبَهُ إِلَى جَدِّهِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عِيَاضٍ عَنْ أَبِي ثِفَالٍ الْمُرِّيِّ عَنْ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ حُوَيْطِبٍ عَنْ جَدَّتِهِ بِنْتِ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِيهَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
Esan zigun [Nashr bin Ali Al Jahdlamik] eta [Bisyr bin Mu'adz Al Aqadik] esan ziguten; esan zigun [Bisyr Ibnul Mufadldlalek] [Abdurrahman bin Harmalah-engandik] [Abu Tsifal Al Murrik] [Rabah bin Abdurrahman bin Abu Sufyan bin Huwaittib-engandik] [Bere amonarengandik] [Bere aita]-rengandik esan zuen; Entzun nion Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam esaten: 'Ez dago abluziorik Allahren izena aipatzen ez dutenentzat -abluzioa egiten dutenean-'. Esan zuen; 'Kapitulu honetan Aisyah, Abu Sa'id, Abu Hurairah, Sahl bin Sa'd eta Anasen narrazioak ere badaude'. Abu Isak esan zuen; 'Imam Ahmad bin Hambalek esan zuen: 'Ez dakit kapitulu honetan jayyid sanad -ona- duen hadith bat'. Ishaq-ek esan zuen; «Basmalah-ren errezitazioa nahita alde batera uzten badu, bere abluzioa errepikatu behar du, baina ahazten badu edo interpretazio baten ondorioz, bere abluzioa baliozkoa da oraindik». Muhammad bin Isma'ilek esan zuen: «Kapitulu honetako hadith onena Rabah bin Abdurrahman-en haditha da». Abu Isak esan zuen: «Rabah bin Abdurrahman-ek bere amonarengandik, bere aitagandik kontatu zuen. Bere aitaren izena Sa'id bin Zaid bin 'Amru bin Nufail zen bitartean, Abu Tsifal Al Murriren izena Tsumamah bin Hushain zen, eta Rabah bin Abdurrahman-en izena Abu Bakr bin Huwaithib. Horien artean, hadith hau kontatu zuen bat zegoen, eta gero esan zuen: 'Abu Bakr bin Huwaithib-engandik', eta gero bere aitona-amonari egotzi zion». Esan digu [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] esan digu, esan digu [Yazid bin Harun] [Yazid bin Iyadl] [Abu Tsifal Al Murri] [Rabah bin Abdurrahman bin Abu Sufyan bin Huwaithib] [Bere amona bint Sa'id bin Zaid] [Bere aita [Bere aita] Prophet Allalla-ren antzekoa zen [Abu Tsifal Al Murri] [Rabah bin Abdurrahman bin Abu Sufyan bin Huwaithib] hadith'.
Imam Tirmidzi : 26
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ وَجَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ قَيْسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَانْتَثِرْ وَإِذَا اسْتَجْمَرْتَ فَأَوْتِرْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَلَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَالْمِقْدَامِ بْنِ مَعْدِي كَرِبَ وَوَائِلِ بْنِ حُجْرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلَمَةَ بْنِ قَيْسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِيمَنْ تَرَكَ الْمَضْمَضَةَ وَالِاسْتِنْشَاقَ فَقَالَتْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ إِذَا تَرَكَهُمَا فِي الْوُضُوءِ حَتَّى صَلَّى أَعَادَ الصَّلَاةَ وَرَأَوْا ذَلِكَ فِي الْوُضُوءِ وَالْجَنَابَةِ سَوَاءً وَبِهِ يَقُولُ ابْنُ أَبِي لَيْلَى وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ أَحْمَدُ الِاسْتِنْشَاقُ أَوْكَدُ مِنْ الْمَضْمَضَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَالَتْ طَائِفَةٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ يُعِيدُ فِي الْجَنَابَةِ وَلَا يُعِيدُ فِي الْوُضُوءِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَبَعْضِ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَقَالَتْ طَائِفَةٌ لَا يُعِيدُ فِي الْوُضُوءِ وَلَا فِي الْجَنَابَةِ لِأَنَّهُمَا سُنَّةٌ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَجِبُ الْإِعَادَةُ عَلَى مَنْ تَرَكَهُمَا فِي الْوُضُوءِ وَلَا فِي الْجَنَابَةِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ فِي آخِرَةٍ
[Qutaibah bin Sa'idek] esan digu, [Hammad bin Zaid] eta [Jarir] esan digu [Mansur]-engandik [Hilal bin Yasaf]-engandik [Salamah bin Qais]-engandik esan zuen; Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: 'Abluzioa egiten baduzu, jarri ura sudurrean, eta istijmar egiten baduzu, egin zenbaki bakoiti batekin'. Kapitulu honetan Uthman, Laqith bin Shabrah, Ibnu Abbas, Al Migdam bin Ma'di Karib, Wa`il bin Hujr eta Abu Hurairah-ren historiak ere badaude'. Abu Isak esan zuen: 'Salamah bin Qais-en haditha hasan autentikoa da. Eta zientzialari adituek iritzi desberdinak dituzte gargarak eta istinsyaq-a uzten duten pertsonen inguruko legeari buruz. Talde batzuek diote: 'Norbaitek otoitza egin arte uzten badu, otoitza errepikatu behar du. Argudiatzen dute janabah-en ondorengo abluzioari eta ghuslari aplikatzen zaiola. Iritzi hori dutenak Ibn Abu Laila, Abdullah Ibnul Mubarak, Ahmad eta Ishaq dira. Ahmadek, berriz, dio istinshaq egitea abluzioan gehiago azpimarratzen dela. Abu Isak esan zuen: «Eta beste jakintsu batzuek uste dute junub egoeran aplikatzen dela, ez abluzioan». Hau da Sufyan Ats Tsauriren eta Kufako jende batzuen iritzia. Eta beste jakintsu batzuek diote ez dela aplikatzen abluzioari eta junubari, biak sunnah gaiak direlako, beraz, ez dago horiek errepikatzeko betebeharrik ahaztu egiten dituen norbaitentzat. Hau da Malik eta Ash-Shafi'iren iritzia qaul jadid'-i buruz.
Imam Tirmidzi : 27
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ فَعَلَ ذَلِكَ ثَلَاثًاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى مَالِكٌ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى وَلَمْ يَذْكُرُوا هَذَا الْحَرْفَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ وَإِنَّمَا ذَكَرَهُ خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَخَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثِقَةٌ حَافِظٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةُ وَالِاسْتِنْشَاقُ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ يُجْزِئُ و قَالَ بَعْضُهُمْ تَفْرِيقُهُمَا أَحَبُّ إِلَيْنَا و قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنْ جَمَعَهُمَا فِي كَفٍّ وَاحِدٍ فَهُوَ جَائِزٌ وَإِنْ فَرَّقَهُمَا فَهُوَ أَحَبُّ إِلَيْنَا
[Yahya bin Musak] esan digu, [Ibrahim bin Musak Ar Razik] esan digu, [Khalid bin Abdullah] esan digu [Amru bin Yahyak] [bere aitagandik] [Abdullah bin Zaid-ek] esan duela: 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam' ahoan gargarak egiten eta esku-ahurraren bidez ura sudurrean sartzen ikusi nuen, hiru aldiz egin zuen hau'. Eta kapitulu honetan Abdullah bin Abbasen historia bat dago'. Abu Isak esan zuen: 'Abdullah bin Zaiden haditha hasan gharib mailako haditha da. Hadith hau [Malik] eta [Ibn Uyainah]-ek ere kontatu zuten, baita [Amru bin Yahyak] ere, baina ez zuten lafadza aipatu, 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam' ahoan gargarak egiten eta esku-ahurraren bidez ura sudurrean sartzen'. Hala ere, hori esan zuena Khalid bin Abdullah izan zen. Hadith adituen arabera, Khalid bin Abdullah gizon fidagarria zen, memorizazio handikoa. Aditu batzuek uste dute gargarak egitea eta esku batetik ura sudurrean arnastea baliozkoa dela. Hala ere, beste batzuek diote: "Biak bereiztea hobesten zaigu". Ash-Shafi'ik esan zuen: "Esku batean biltzen baditu, baliozkoa da, baina bereizten baditu, hobesten zaigu".
Imam Tirmidzi : 28
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ أَبِي الْمُخَارِقِ أَبِي أُمَيَّةَ عَنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ قَالَرَأَيْتُ عَمَّارَ بْنَ يَاسِرٍ تَوَضَّأَ فَخَلَّلَ لِحْيَتَهُ فَقِيلَ لَهُ أَوْ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَتُخَلِّلُ لِحْيَتَكَ قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَلِّلُ لِحْيَتَهُحَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ عَنْ عَمَّارٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَنَسٍ وَابْنِ أَبِي أَوْفَى وَأَبِي أَيُّوبَ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت إِسْحَقَ بْنَ مَنْصُورٍ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ قَالَ قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ لَمْ يَسْمَعْ عَبْدُ الْكَرِيمِ مِنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ حَدِيثَ التَّخْلِيلِ
[Ibn Abu Umarrek] esan digu, [Sufyan bin Uyainahk] esan digu [Abdul Karim bin Abu Al Mukhariq Abu Umayyah-engandik] [Hassan bin Hilal-engandik] esan zuen; '['Amar bin Yasir] ikusi nuen abluzioa egiten bizarra biltzen zuen bitartean, gero galdetu nion, edo esan zuen; Galdetu nion, 'zergatik mozten duzu bizarra?' erantzun zuen, 'Zerk geldiarazten nau, Allahren Mezularia, sallallaahu 'alaihi wasallam, bizarra zimurtzen ikusi badut ere'. Esan digu [Ibn Abu Umarrek] esan duela, [Sufyan bin Uyainahk] esan digu [Sa'id bin Abu Arubah-engandik] [Qotadah-tik] [Hassan bin Hilal-engandik] ['Ammar]-etik Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam-etik, hadith-ari dagokionez. Abu Isak esan zuen; "Kapitulu honetan Uthman, Aisyah, Umm Salamah, Anas, Ibn Abu Aufa eta Abu Ayyub-en narrazioak ere badaude". Abu Isak esan zuen; Ishaq bin Mansur esaten entzun nuen; Ahmad bin Hanbal esaten entzun nuen; Ibn Uyainah esan zuen; 'Abdul Karim-ek ez zion Hassan bin Bilal-i entzun tahlil hadith-aren berri -bizarra moztea-'.
Imam Tirmidzi : 29
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُخَلِّلُ لِحْيَتَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عُثْمَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى و قَالَ بِهَذَا أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ رَأَوْا تَخْلِيلَ اللِّحْيَةِ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ و قَالَ أَحْمَدُ إِنْ سَهَا عَنْ تَخْلِيلِ اللِّحْيَةِ فَهُوَ جَائِزٌ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ تَرَكَهُ نَاسِيًا أَوْ مُتَأَوِّلًا أَجْزَأَهُ وَإِنْ تَرَكَهُ عَامِدًا أَعَادَ
[Yahya bin Musak] esan zigun, [Abdurrazaqek] [Israiletik] ['Amir bin Shaqiqetik] [Abu Wa`iletik] [Uthman bin 'Affanetik] esan zigun, sallallaahu 'alaihi wasallam'-ek bizarra moztu zuela Profeta. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau benetakoa da'. Muhammad bin Isma'ilek esan zuen: 'Kapitulu honetako hadith autentikoena 'Amir bin Syaqiq' haditha da, Abu Wa`ilengandik Uthmanetik'. Abu Isak esan zuen: 'Iritzi hau zientzialari gehienek hartu zuten Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam'-en lagunengandik eta ondoren esan zutenengandik. Iritzi hau Imam Syafi'ik ere hartu zuen. Imam Ahmadek esan zuen: 'Bizarra moztea ahazten bazaio, ondo dago'. Ishaqek esan zuen bitartean; "Ahazturagatik edo gaizki-ulertuagatik uzten badu, orduan baliozkoa da berarentzat. Hala ere, nahita uzten badu, errepikatu egin behar du."
Imam Tirmidzi : 30
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى الْقَزَّازُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ رَأْسَهُ بِيَدَيْهِ فَأَقْبَلَ بِهِمَا وَأَدْبَرَ بَدَأَ بِمُقَدَّمِ رَأْسِهِ ثُمَّ ذَهَبَ بِهِمَا إِلَى قَفَاهُ ثُمَّ رَدَّهُمَا حَتَّى رَجَعَ إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي بَدَأَ مِنْهُ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ مُعَاوِيَةَ وَالْمِقْدَامِ بْنِ مَعْدِي كَرِبَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
[Ishaq bin Musa Al Ansarik] esan digu, [Ma'n bin Isa Al Qazzazek] esan digu, [Malik bin Anasek] ['Amru bin Yahyak] [bere aita]rengandik [Abdullah bin Zaid]-engandik esan digu, Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, burua igurtzi zuela bi eskuekin, bi eskuak aurrera eta atzera mugitu zituela, buruaren aurrealdetik hasita eta gero biak leporaino igoz, gero biak jatorrizko lekura itzuliz, eta ondoren oinak garbitu zituztela'. Abu Isak esan zuen: 'Kapitulu honetan Mu'awiyah, Al Miqdam bin Ma'di Karib eta Aisyah-ren historia bat dago'. Abu Isak esan zuen: 'Abdullah bin Zaiden haditha kapitulu honetako hadith autentikoena eta onena da. Iritzi hau Ash Syafi'ik, Ahmadek eta Ishaq-ek hartu zuten'.
Imam Tirmidzi : 31
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ ابْنِ عَفْرَاءَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّتَيْنِ بَدَأَ بِمُؤَخَّرِ رَأْسِهِ ثُمَّ بِمُقَدَّمِهِ وَبِأُذُنَيْهِ كِلْتَيْهِمَا ظُهُورِهِمَا وَبُطُونِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَصَحُّ مِنْ هَذَا وَأَجْوَدُ إِسْنَادًا وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْكُوفَةِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ مِنْهُمْ وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ
[Qutaibah bin Sa'idek] esan zuen, [Bisyr Ibnul Mufadldlalek] [Abdullah bin Muhammad bin Aqil]-engandik [Ar Rabi' bint Mu'awwidz bin Afra`]-engandik kontatu zigun, sallallaahu 'alaihi wasallam'-ek burua bi aldiz garbitu zuela; atzetik hasi zen, gero aurrealdera mugitu zen. Baita bi belarriak ere, kanpoaldea eta barrualdea'. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau hasan da, Abdullah bin Zaidek kontatutako haditha, berriz, benetakoagoa da eta transmisio-kate hobea du. Eta Kufako jende batzuek hadith hau praktikatzen dute, horien artean Waki' Ibnul Jarrah'.
Imam Tirmidzi : 32
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرَ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ ابْنِ عَفْرَاءَأَنَّهَا رَأَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ قَالَتْ مَسَحَ رَأْسَهُ وَمَسَحَ مَا أَقْبَلَ مِنْهُ وَمَا أَدْبَرَ وَصُدْغَيْهِ وَأُذُنَيْهِ مَرَّةً وَاحِدَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَجَدِّ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ الرُّبَيِّعِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ مَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّةً وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَبِهِ يَقُولُ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ رَأَوْا مَسْحَ الرَّأْسِ مَرَّةً وَاحِدَةً حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ الْمَكِّيُّ قَال سَمِعْتُ سُفْيَانَ بْنَ عُيَيْنَةَ يَقُولُ سَأَلْتُ جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ مَسْحِ الرَّأْسِ أَيُجْزِئُ مَرَّةً فَقَالَ إِي وَاللَّهِ
[Qutaibah]-ek esan zuen, [Bakr bin Mudlarrek] [Ibn 'Ajlan]-engandik [Abdullah bin Muhammad bin Aqil]-engandik [Ar Rabi' bint Mu'awwidz bin Afra`]-engandik esan zigun, sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta abluzioa egiten ikusi zuela, eta esan zuela: 'Behin garbitu zuen burua aurrealdetik eta atzetik, bi lokietatik eta bi belarrietatik'. Esan zuen: 'Kapitulu honetan Aliren eta Talhah bin Musharrif bin 'Amru'-ren aitona-amonen narrazio bat ere badago. Abu Isak esan zuen: 'Ar Rabiren hadith hau' hasan sahih da. Eta hadith hau ez da bide batetik bakarrik kontatu sallallaahu 'alaihi wasallam Profetara, burua behin garbitu zuela'. Hadith hau lagun gehienek eta ondoren etorri zirenek praktikatu zuten. Ja'far bin Muhammad, Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Asy Syafi'i, Ahmad eta Ishaq-ek uste dute burua behin bakarrik igurtzi behar dela. Muhammad bin Manshur Al Makki-k esan zigun: "Sufyan bin Uyainah-k esaten entzun nion; Ja'far bin Muhammadi galdetu nion burua igurzteko legeari buruz, nahikoa al da igurtziketa bakarra egitea?", erantzun zuen: "Bai, Allahgatik".
Imam Tirmidzi : 33
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ حَبَّانَ بْنِ وَاسِعٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَأَنَّهُ مَسَحَ رَأْسَهُ بِمَاءٍ غَيْرِ فَضْلِ يَدَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى ابْنُ لَهِيعَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ حَبَّانَ بْنِ وَاسِعٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَأَنَّهُ مَسَحَ رَأْسَهُ بِمَاءٍ غَيْرِ فَضْلِ يَدَيْهِ وَرِوَايَةُ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَبَّانَ أَصَحُّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَغَيْرِهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَ لِرَأْسِهِ مَاءً جَدِيدًا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ رَأَوْا أَنْ يَأْخُذَ لِرَأْسِهِ مَاءً جَدِيدًا
[Ali bin Khasyram]-ek kontatu digu, [Abdullah bin Wahbek] kontatu digu, [Amr Ibn al-Harith-ek] [Habban bin Wasi'-rengandik] [bere aita]-rengandik [Abdullah bin Zaid]-engandik kontatu zuela Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam' abluzioa egiten ikusi zuela, burua eskuetatik gehiegi ez zegoen urarekin garbituz. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau hasan sahih da'. [Ibn Lahi'ah-ek] hadith hau [Habban bin Wasi'-rengandik], [bere aita]-rengandik, [Abdullah bin Zaid]-engandik kontatu zuen, Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam' abluzioa egiten ari zela burua eskuetatik gehiegi ez zegoen urarekin garbituz. Eta 'Amr Ibn al-Harith-ek Habban-etik kontatutako haditha benetakoagoa da, bide bat baino gehiagotatik kontatua baita. Hadith hau Abdullah bin Zaid-ena da eta, horretaz gain, sallallaahu 'alaihi wasallam profetak ur berria hartu zuela burua garbitzeko. Hadith hau zientzialari gehienek praktikatzen dute, uste baitute ur berria hartu zuela burua garbitzeko.
Imam Tirmidzi : 34
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ بِرَأْسِهِ وَأُذُنَيْهِ ظَاهِرِهِمَا وَبَاطِنِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الرُّبَيِّعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَوْنَ مَسْحَ الْأُذُنَيْنِ ظُهُورِهِمَا وَبُطُونِهِمَا
[Hannadek] esan zuen, [Abdullah bin Idrisek] esan zigun [Muhammad bin 'Ajlanengandik] [Zaid bin Aslamengandik] ['Atho` bin Yasar] eta [Ibn Abbas]-engandik; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek burua eta kanpoko eta barneko belarriak garbitu zituela. Abu Isak esan zuen: 'Kapitulu honetan Ar Rabi-k kontatutako hadith bat ere badago'. Abu Isak berriro esan zuen: 'Ibn Abbasen haditha hasan sahih da. Eta hadith hau jakintza dutenek asko praktikatzen dute, uste baitute bi belarriak garbitzea kanpoko eta barneko ataletan dela'.
Imam Tirmidzi : 35
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ سِنَانِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا وَيَدَيْهِ ثَلَاثًا وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ وَقَالَ الْأُذُنَانِ مِنْ الرَّأْسِقَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ قُتَيْبَةُ قَالَ حَمَّادٌ لَا أَدْرِي هَذَا مِنْ قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مِنْ قَوْلِ أَبِي أُمَامَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِذَاكَ الْقَائِمِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ أَنَّ الْأُذُنَيْنِ مِنْ الرَّأْسِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مَا أَقْبَلَ مِنْ الْأُذُنَيْنِ فَمِنْ الْوَجْهِ وَمَا أَدْبَرَ فَمِنْ الرَّأْسِ قَالَ إِسْحَقُ وَأَخْتَارُ أَنْ يَمْسَحَ مُقَدَّمَهُمَا مَعَ الْوَجْهِ وَمُؤَخَّرَهُمَا مَعَ رَأْسِهِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ هُمَا سُنَّةٌ عَلَى حِيَالِهِمَا يَمْسَحُهُمَا بِمَاءٍ جَدِيدٍ
[Qutaibah-ek] esan digu, [Hammad bin Zaid-ek] [Sinan bin Rabi'ah-engandik] [Syahr bin Hausyab-engandik] [Abu Umamah-engandik] esan du; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek abluzioa egin zuen, aurpegia hiru aldiz garbitu zuen eta eskuak hiru aldiz, eta gero burua igurtzi zuen esanez: 'Bi belarriak buruaren parte dira'. Abu Isak esan zuen; Qutaibah-ek esan zuen; Hammad-ek esan zuen: 'Ez dakit hauek Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en hitzak diren ala Abu Umamah-enak'. Abu Isak esan zuen: 'Kapitulu honetan Anas-en hadith bat ere badago', berriro esan zuen, 'Hadith hau ez dator bat bere osaerarekin'. Eta hadith hau Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en lagunek eta haien ondorengoek praktikatzen dute, bi belarriak buruaren parte direla. Iritzi bera izan zuten Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi'i, Ahmad eta Ishaq-ek ere. Beste jakintsu batzuek, ordea, uste zuten belarriaren aurrealdea aurpegiaren parte dela, eta belarriaren atzealdea, berriz, buruaren parte dela. Ishaq-ek esan zuen: "Nahiago dut belarriaren aurrealdea aurpegiarekin garbitu eta belarriaren atzealdea buruarekin". Syafi'ik, berriz, esan zuen: "Biak dira sunnah, ur freskoarekin garbitu baitzituen".
Imam Tirmidzi : 36
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي هَاشِمٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَخَلِّلْ الْأَصَابِعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَالْمُسَتَوْرِدِ وَهُوَ ابْنُ شَدَّادٍ الْفِهْرِيُّ وَأبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ يُخَلِّلُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ فِي الْوُضُوءِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ إِسْحَقُ يُخَلِّلُ أَصَابِعَ يَدَيْهِ وَرِجْلَيْهِ فِي الْوُضُوءِ وَأَبُو هَاشِمٍ اسْمُهُ إِسْمَعِيلُ بْنُ كَثِيرٍ الْمَكِّيُّ
[Qutaibah] eta [Hannad] esan ziguten; [Waki'-k] [Sufyan]-engandik [Abu Hasyim]-engandik ['Ashim bin Laqith bin Shabirah]-engandik [bere aita]-rengandik esan zuen; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: 'Abluzioa egiten duzunean, gurutzatu hatzak'. Abu Isak esan zuen: 'Kapitulu honetan Ibn Abbas, Al Mustaurid, hau da, Ibn Syaddad Al Fihri eta Abu Ayyub Al Ansari-ren historia bat ere badago'. Abu Isak berriro esan zuen: 'Hadith hau autentikoa da, eta zientziaren adituek hadith hau praktikatzen dute, hau da, behatzak gurutzatzea abluzioa egiterakoan. Iritzi hau Ahmad eta Ishaq-ek ere hartu zuten'. Ishaq-ek esan zuen: 'Abluzioa egiten duenean, hatzak eta behatzak gurutzatzen ditu'. Bitartean, Abu Hasyimen benetako izena Isma'il bin Katsir Al Makki' da.
Imam Tirmidzi : 37
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ وَهُوَ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَخَلِّلْ بَيْنَ أَصَابِعِ يَدَيْكَ وَرِجْلَيْكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
esan digu [Ibrahim bin Sa'idek] - hots, Aljauhari - esan du, esan digu [Sa'd bin Abdul Hamid bin Ja'far-ek] esan du, esan digu [Abdurrahman bin Abu Az Zinad] [Musa bin Uqbah-engandik] [Salih] At Tau`amah-ren esklabo ohi batengandik, [Ibn Abbas]-engandik Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, esan zuela: 'Abluzioa egiten baduzu, eduki bi eskuen eta bi oinen hatzen artean'. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau hasan gharib mailan dago'.
Imam Tirmidzi : 38
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ شَدَّادٍ الْفِهْرِيِّ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ دَلَكَ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ بِخِنْصَرِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ لَهِيعَةَ
[Qutaibah]-k esan zigun, [Ibn Lahi'ah-k] [Yazid bin 'Amru]-rengandik [Abu Abdurrahman Al Hubuli]-rengandik [Al Mustaurid bin Syaddad Al Fihri]-k esan zuen: 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam abluzioa egiten ikusi nuen, eta hatz txikiarekin behatzak igurzten ari zela ikusi nuen'. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau hasan gharib mailan dago, eta ez dakigu Ibn Lahi'ah-ren hadith-etik izan ezik'.
Imam Tirmidzi : 39
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعَائِشَةَ وَجَابِرٍ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ هُوَ ابْنُ جَزْءٍ الزُّبَيْدِيُّ وَمُعَيْقِيبٍ وَخَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ وَشُرَحْبِيلَ ابْنِ حَسَنَةَ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ وَيَزِيدَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ وَبُطُونِ الْأَقْدَامِ مِنْ النَّارِ قَالَ وَفِقْهُ هَذَا الْحَدِيثِ أَنَّهُ لَا يَجُوزُ الْمَسْحُ عَلَى الْقَدَمَيْنِ إِذَا لَمْ يَكُنْ عَلَيْهِمَا خُفَّانِ أَوْ جَوْرَبَانِ
esan digu [Qutaibah] esan; esan digu [Abdul Aziz bin Muhammad] [Suhail bin Abu Salih] [bere aita] [Abu Huraira]tik [Abu Hurairah] Profeta sallallahu 'alaihi wasallam-ek esan zuela: 'Ai takoi - abluzio-urarekin garbitzen ez diren - infernuko sutik'. Abu Isak esan zuen; 'Kapitulu honetan Abdullah bin 'Amru, Aisyah, Jabir bin Abdullah Ibnul Harith-en narrazioak ere badaude, hots, Ibn Jaz'i Az Zubaidi, Mu'aiqib, Khalid Ibnul Walid, Syurahbil bin Hasanah, 'Amru Ibnul 'Ash eta Yazid' bin Abu'ren kontakizunak. Abu Isak esan zuen; "Abu Hurairah-en hadith-a benetakoa da". Sallallaahu 'alaihi wasallam profetak esan zuen: "Ai infernuko sutik garbiketa-uraren eraginpean ez dauden oinen orpo eta barne-zolak". Abu Isak esan zuen: "Hadith honen jurisprudentzia hau da: ez da zilegi oinen zolak igurztea biek galtzerdiak edo galtzerdiak jantzita ez badituzte".
Imam Tirmidzi : 40
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَهَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح قَالَ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةًقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَبُرَيْدَةَ وَأبِي رَافِعٍ وَابْنِ الْفَاكِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَرَوَى رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ وَغَيْرُهُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً قَالَ وَلَيْسَ هَذَا بِشَيْءٍ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى ابْنُ عَجْلَانَ وَهِشَامُ بْنُ سَعْدٍ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Esan zigun [Abu Kuraib], [Hannad] eta [Qutaibah-k] esan zutela; esan zigun [Waki'-k] [Sufyan-etik]. Eta aipatutako beste bide batetik; Esan zigun [Muhammad bin Basysyarrek] esan zuela, esan zigun [Yahya bin Sa'idek] esan zuela; esan zigun [Sufyanek] [Zaid bin Aslam-etik] ['Atho` bin Yasar-etik] [Ibn Abbas-ek] esan zuela; 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek abluzioa behin egin zuen'. Abu Isak esan zuen; 'Kapitulu honetan Umar, Jabir, Buraidah, Abu Rafi' eta Ibnul Fakihi'-ren hadithak ere badaude. Abu Isak berriro esan zuen: 'Eta Ibn Abbas-ek kontatutako haditha da kapitulu honetako onena eta benetakoena'. Risydin bin Sa'd-ek eta beste batzuek hadith hau Adl Dlahak bin Syurahbil-engandik, Zaid bin Aslam-engandik, bere aitagandik, Umar bin Khaththab-engandik kontatu zuten, esanez: 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek abluzioa behin egin zuen'. Orduan Abu Isak esan zuen: 'Hala ere, hadith hau ez da egia, benetakoa [Ibn 'Ajlan], [Hisyam bin Sa'd], [Sufyan Ats Tsauri] eta [Abdul Aziz bin Muhammad]-ek kontatutako haditha da, [Zaid bin Aslam]-engandik, ['Atho` bin Yasar]-engandik, [Ibn Abbas]-engandik, Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam'-engandik'.