Imam Tirmidzi : 21
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَأَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى مَرْدَوَيْهِ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يَبُولَ الرَّجُلُ فِي مُسْتَحَمِّهِ وَقَالَ إِنَّ عَامَّةَ الْوَسْوَاسِ مِنْهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَشْعَثَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَيُقَالُ لَهُ أَشْعَثُ الْأَعْمَى وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ الْبَوْلَ فِي الْمُغْتَسَلِ وَقَالُوا عَامَّةُ الْوَسْوَاسِ مِنْهُ وَرَخَّصَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ ابْنُ سِيرِينَ وَقِيلَ لَهُ إِنَّهُ يُقَالُ إِنَّ عَامَّةَ الْوَسْوَاسِ مِنْهُ فَقَالَ رَبُّنَا اللَّهُ لَا شَرِيكَ لَهُ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ قَدْ وُسِّعَ فِي الْبَوْلِ فِي الْمُغْتَسَلِ إِذَا جَرَى فِيهِ الْمَاءُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الْآمُلِيُّ عَنْ حِبَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ
ak xye qe [laj Ali bin Hajar] ut [laj Ahmad bin Muhammad bin Musa Mardawih] naq xkab’ichaleb’ ke’xye; kixk’e resil qe [laj Abdullah Ibnul Mubarak] chalen chaq [Ma’mar] chalen chaq [laj Ash’ath bin Abdullah] chalen chaq [Al Hasan] chalen chaq [Laj Abdullah bin Mughaffal] kixye, li Profeet kixram chiru anihaq naq taa’elq xsa’ sa’ lix b’atz’unleb’aal, ut kixye ajwi’: “Chi kok’ aj xsa’ chalen chaq. Kixye; 'Sa' li ch'ol a'in wan ajwi' jun li hadith re jun reheb' li rochb'een li Profeet sallaahu 'alaihi wa Sallam'. Li xAbu Isa kixye, “Li hadis a’in a’an gharib -aj jalan tenamit-, ink’a’ naqanaw naq li hadis a’an marfu’ ka’ajwi’ li hadis chalen chaq laj Asy’ats bin Abdullah, ut a’an ajwi’ Asy’ats Al A’ma’ nayeeman re. Wankeb’ laj científico neke’xtz’eqtaana li b’atz’unk sa’ li b’atz’unleb’aal, chankeb’; ‘Chi kok’ aj xsa’ li wiib’ank ch’oolej kichal rik’in a’an’. Ut wankeb’ aj científico ke’xk’e li tenq’ sa’ li na’leb’ a’in, sa’ xyanqeb’ a’an laj Ibnu Sirin. Ut naq kiyehe’ re, “Relik chi yaal, li k’a’uxlej chi kok’ aj xsa’ nachal rik’in a’an,” a’an kixsume, “Li qaRabb a’an li Allah, maak’a’ rochb’een”. Laj Ibnul Mubarak kixye; ‘Wank jun li tenq’ re li b’atz’unk sa’eb’ li b’atz’unleb’aal wi’ yoo chi elk li ha’’. Laj Abu Isa kixye; ‘A’in yeeb’il qe xb’aan laj Ahmad bin Abdah Al Amuli, aj Hibban, aj Abdullah bin Al Mubarak’.
Imam Tirmidzi : 22
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدِيثُ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كِلَاهُمَا عِنْدِي صَحِيحٌ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثُ وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ إِنَّمَا صَحَّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَأَمَّا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ فَزَعَمَ أَنَّ حَدِيثَ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَعَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَحُذَيْفَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ حَبِيبَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَتَمَّامِ بْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَوَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ وَأَبِي مُوسَى
kixye qe [laj Abu Kuraib] kixye, kixye qe [laj Abdah bin Sulaiman] chalen chaq [laj Muhammad bin ‘Amru] chalen chaq [Laj Abu Salamah] chalen chaq [Laj Abu Hurairah] kixye, li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Sallam kixye: “Wi ta maawa’ jun iiq sa’ xb’een lin tenamit, laa’in tintaqlaheb’ chi yaal chixb’aanunkil li tijok rajlal sut.” Laj Abu Isa kixye; ’ Li hadith a’in ki’aatinak wi’ [laj Muhammad bin Ishaq] rik’in [laj Muhammad bin Ibrahim], rik’in [laj Abu Salamah,] rik’in [laj Zaid bin Khalid], rik’in li Profeet aj b’anonel. Ut li hadith re laj Abu Salamah li ki’aatinak wi’ laj Abu Hurairah ut laj Zaid bin Khalid rik’in li Profeet aj Sallam, sa’ lin k’a’uxl xkab’ichaleb’ tz’aqal yaal. Xb’aan naq li hadith moko ka’aj ta wi’ ki’aatinak wi’ rik’in jun li b’e, a’an chalen chaq laj Abu Hurairah rik’in li Profeet sallaahu ‘alaihi wa Sallam, rik’in b’an jalaneb’ chik li b’e, jo’kan naq li hadith ki’aatinak wi’ laj Abu Hurairah tz’aqal yaal. Chiru li hoonal a’an, laj Muhammad bin Isma’il naxye naq li hadith re laj Abu Salamah li yeeb’il resil xb’aan laj Zaid bin Khalid jwal tz’aqal yaal. Laj Abu Isa kixye; Sa’ li ch’ol a’in wankeb’ ajwi’ li seraq’ chalen chaq laj Abu Bakar, laj Ash Siddiq, laj Ali, laj Aisyah, laj Ibnu Abbas, laj Hudzaifah, laj Zaid bin Khalid, laj Anas, laj Abdullah bin ‘Amru, laj Ibnu Umar, li xUmm Habibah, laj Abu Ayyub, laj Tammam bin Abbas, laj Abdullah, laj Abdullah, laj Watsimah, laj Abdullah. Laj Musa’.
Imam Tirmidzi : 23
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ وَلَأَخَّرْتُ صَلَاةَ الْعِشَاءِ إِلَى ثُلُثِ اللَّيْلِقَالَ فَكَانَ زَيْدُ بْنُ خَالِدٍ يَشْهَدُ الصَّلَوَاتِ فِي الْمَسْجِدِ وَسِوَاكُهُ عَلَى أُذُنِهِ مَوْضِعَ الْقَلَمِ مِنْ أُذُنِ الْكَاتِبِ لَا يَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ إِلَّا أُسْتَنَّ ثُمَّ رَدَّهُ إِلَى مَوْضِعِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
ak xye qe [laj Hannad] kixye, ak xye qe [laj Abdah bin Sulaiman] chalen chaq [laj Muhammad bin Ishaq] rik’in [laj Muhammad bin Ibrahim] rik’in [laj Abu Salamah] rik’in [laj Zaid bin Khalid Al Juhani] kixye; Kiwab’i li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam chixyeeb’al: ‘Wi ta maawa’ jun iiq sa’ xb’een lin ummah, xintaqla rajheb’ chixb’aanunkil li siwak rajlal sut naq neke’tijok, ut xinchoy raj ajwi’ li tij Isha chiru rox raqal li q’ojyin’. Kixye; ‘Laj Zaid bin Khalid kiwulak sa’ li tijok sa’ li mezquita, naq lix siwak wan sa’ xxik jo’ jun li tz’iib’leb’ junelik wan sa’ xxik jun aj tz’iib’anel, ink’a’ kiwakli chi tijok toj reetal naq kixb’aanu li siwak xb’een wa. Chirix chik aʼan kixkʼe wiʼ chik saʼ xnaʼaj’. Laj Abu Isa kixye; —Li hadith a’in a’an hasan tz’aqal yaal.
Imam Tirmidzi : 24
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ أَحْمَدُ بْنُ بَكَّارٍ الدِّمَشْقِيُّ يُقَالُ هُوَ مِنْ وَلَدِ بُسْرِ بْنِ أَرْطَاةَ صَاحِبِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَيْقَظَ أَحَدُكُمْ مِنْ اللَّيْلِ فَلَا يُدْخِلْ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ حَتَّى يُفْرِغَ عَلَيْهَا مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَإِنَّهُ لَا يَدْرِي أَيْنَ بَاتَتْ يَدُهُوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأُحِبُّ لِكُلِّ مَنْ اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ قَائِلَةً كَانَتْ أَوْ غَيْرَهَا أَنْ لَا يُدْخِلَ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ حَتَّى يَغْسِلَهَا فَإِنْ أَدْخَلَ يَدَهُ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهَا كَرِهْتُ ذَلِكَ لَهُ وَلَمْ يُفْسِدْ ذَلِكَ الْمَاءَ إِذَا لَمْ يَكُنْ عَلَى يَدِهِ نَجَاسَةٌ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ إِذَا اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ مِنْ اللَّيْلِ فَأَدْخَلَ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهَا فَأَعْجَبُ إِلَيَّ أَنْ يُهْرِيقَ الْمَاءَ و قَالَ إِسْحَقُ إِذَا اسْتَيْقَظَ مِنْ النَّوْمِ بِاللَّيْلِ أَوْ بِالنَّهَارِ فَلَا يُدْخِلْ يَدَهُ فِي وَضُوئِهِ حَتَّى يَغْسِلَهَا
Xqaye re [laj Abul Walid Ahmad bin Bakkar Ad Dimasqi] naq wan ani xye naq a’an ralal laj Busr bin Artha`ah, jun ramiiw li Profeet aj b’anonel. Kixye; kixye qe [Al Walid bin Muslim] chalen chaq [Al Auza’i] chalen chaq [Az Zuhri] chalen chaq [Sa’id Ibnul Musayyab] ut [Laj Abu Salamah] chalen chaq [Laj Abu Hurairah] chalen chaq li Profeet sa’ li Profeet, a’an kixye: ‘Wi jun eere nawakli chaq sa’ li wark, ink’a’ naxk’e li ruq’ sa’ oxib’ li ruq’. sut, xb’aan naq ink’a’ naxnaw b’ar kixnumsi li ruq’ li q’ojyin’. Sa’ li ch’ol a’in wankeb’ ajwi’ li resilal li Ibn Umar, laj Jabir ut li xAisyah. Laj Abu Isa kixye; —Li hadith a’in a’an hasan tz’aqal yaal. Li xSyafi’i kixye; ‘Nawulak chiwu naq chixjunileb’ li neke’wakli chi wark, maak’a’ naxye ma yookeb’ chi wark malaj jalan chik, naq ink’a’ te’xk’e li ruq’ sa’ li ha’ re lix b’anleb’aal toj reetal naq xb’een wa tixch’aj rik’in ha’, ut xik’ nawil wi wan ani tixk’eheb’ chi sa’ rub’elaj naq tixch’aj xb’een wa. Us ta a’in ink’a’ naxsach li xsaqalil ru li ha’ yal jo’q’ehaq maak’a’ li tz’ajnil sa’ ruq’. Laj Ahmad aj Hanbal kixye; ‘Wi junaq taawakliiq chi q’eq ut tixk’e li ruq’ sa’ li ha’ re ablución rub’elaj naq tixch’aj, tinsachq raj inch’ool wi tixkut li ha’’. Ut laj Ishaq quixye ajcuiß; ‘Wi junaq nawakli chi q’eq malaj chi kutan toja’ naq maak’e li ruq’ sa’ li ha’ re li ablución toj reetal naq tixch’aj’.
Imam Tirmidzi : 25
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَبِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْعَقَدِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ أَبِي ثِفَالٍ الْمُرِّيِّ عَنْ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ حُوَيْطِبٍ عَنْ جَدَّتِهِ عَنْ أَبِيهَا قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا وُضُوءَ لِمَنْ لَمْ يَذْكُرْ اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ لَا أَعْلَمُ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثًا لَهُ إِسْنَادٌ جَيِّدٌ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ تَرَكَ التَّسْمِيَةَ عَامِدًا أَعَادَ الْوُضُوءَ وَإِنْ كَانَ نَاسِيًا أَوْ مُتَأَوِّلًا أَجْزَأَهُ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَبَاحُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ جَدَّتِهِ عَنْ أَبِيهَا وَأَبُوهَا سَعِيدُ بْنُ زَيْدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ وَأَبُو ثِفَالٍ الْمُرِّيُّ اسْمُهُ ثُمَامَةُ بْنُ حُصَيْنٍ وَرَبَاحُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ هُوَ أَبُو بَكْرِ بْنُ حُوَيْطِبٍ مِنْهُمْ مَنْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ فَقَالَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ حُوَيْطِبٍ فَنَسَبَهُ إِلَى جَدِّهِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عِيَاضٍ عَنْ أَبِي ثِفَالٍ الْمُرِّيِّ عَنْ رَبَاحِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ حُوَيْطِبٍ عَنْ جَدَّتِهِ بِنْتِ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِيهَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
ak xye qe [laj Nashr bin Ali Al Jahdlami] ut [laj Bisyr bin Mu’adz Al Aqadi] ke’xye; ak xye qe [laj Bisyr Ibnul Mufadldlal] rik’in [laj Abdurrahman bin Harmalah] rik’in [laj Abu Tsifal Al Murri] rik’in [Rabah bin Abdurrahman bin Abu Sufyan bin Huwaittib] rik’in [Lix na’chin] rik’in [Lix yuwa’] kixye; Kiwab’i li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam chixyeeb’al: “Maak’a’ li b’atz’unk choq’ reheb’ li ink’a’ neke’xye xk’ab’a’ li Allah -naq neke’xb’aanu li b’atz’unk-”. Kixye; 'Sa' li ch'ol a'in wankeb' ajwi' li seraq' chalen chaq li xAisyah, laj Abu Sa'id, laj Abu Hurairah, laj Sahl bin Sa'd ut laj Anas'. Laj Abu Isa kixye; Li Imam Ahmad bin Hambal kixye; 'Ink'a' ninnaw sa' li ch'ol a'in jun li hadith li wan jun li jayyid sanad -chaab'il-'. Laj Ishaq kixye; 'Wi naxkanab' xyeeb'al li basmalah chi yalb'il xq'e toja' naq tento tixka'suti lix wudlu, a'b'an wi nasach sa' xch'ool malaj xb'aan naq a'an mentakwil toja' naq lix wudlu nakana chi wank xwankil'. Laj Muhammad bin Isma’il kixye; ‘Li hadith jwal chaab’il sa’ li ch’ol a’in, a’an li hadith re laj Rabah bin Abdurrahman’. Laj Abu Isa kixye; ‘Laj Rabah bin Abdurrahman kixye resil rik’in lix na’chin, rik’in lix yuwa’. Chiru li hoonal a’an, lix k’ab’a’ lix yuwa’ a’an laj Sa’id bin Zaid bin ‘Amru bin Nufail, lix k’ab’a’ laj Abu Tsifal Al Murri a’an Tsumamah bin Hushain, ut lix k’ab’a’ laj Rabah bin Abdurrahman a’an Abu Bakr bin Huwaithib. Sa’ xyanqeb’ a’an kiwan jun li kixseeraq’i li hadith a’in, toja’ naq kixye; ‘Chalen chaq rik’in laj Abu Bakr bin Huwaithib, ‘toja’ naq kixk’e sa’ ruq’ lix mama’chin’. Kixye qe naq [laj Yazid bin Ali Al Hulwani] kixye, kixye qe [laj Yazid bin Harun] chalen chaq [Yazid bin Iyadl] chalen chaq [Laj Abu Tsifal Al Murri] chalen chaq [Rabah bin Abdurrahman bin Abu Sufyan bin Huwailam] chalen chaq [lix na’chin bint Sa’id bin Ali Al Huwailam a juntaq’eet rik’in li hadith’.
Imam Tirmidzi : 26
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ وَجَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ قَيْسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَانْتَثِرْ وَإِذَا اسْتَجْمَرْتَ فَأَوْتِرْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَلَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَالْمِقْدَامِ بْنِ مَعْدِي كَرِبَ وَوَائِلِ بْنِ حُجْرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلَمَةَ بْنِ قَيْسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِيمَنْ تَرَكَ الْمَضْمَضَةَ وَالِاسْتِنْشَاقَ فَقَالَتْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ إِذَا تَرَكَهُمَا فِي الْوُضُوءِ حَتَّى صَلَّى أَعَادَ الصَّلَاةَ وَرَأَوْا ذَلِكَ فِي الْوُضُوءِ وَالْجَنَابَةِ سَوَاءً وَبِهِ يَقُولُ ابْنُ أَبِي لَيْلَى وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ أَحْمَدُ الِاسْتِنْشَاقُ أَوْكَدُ مِنْ الْمَضْمَضَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَالَتْ طَائِفَةٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ يُعِيدُ فِي الْجَنَابَةِ وَلَا يُعِيدُ فِي الْوُضُوءِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَبَعْضِ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَقَالَتْ طَائِفَةٌ لَا يُعِيدُ فِي الْوُضُوءِ وَلَا فِي الْجَنَابَةِ لِأَنَّهُمَا سُنَّةٌ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَجِبُ الْإِعَادَةُ عَلَى مَنْ تَرَكَهُمَا فِي الْوُضُوءِ وَلَا فِي الْجَنَابَةِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ فِي آخِرَةٍ
ak xye qe [laj Qutaibah bin Sa’id] kixye, ak xye qe [laj Hammad bin Zaid] ut [laj Jarir] chalen chaq [Mansur] chalen chaq [Hilal bin Yasaf] chalen chaq [Salamah bin Qais] kixye; Li xRasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kixye: “Wi nakab’aanu li ablución toja’ naq taak’e li ha’ sa’ laa b’een, ut wi nakab’aanu li istijmar toja’ naq taab’aanu rik’in jun ajl impar”. Sa’ li ch’ol a’in wankeb’ ajwi’ li resilal li tenamit chalen chaq laj Otman, laj Laqith bin Shabrah, laj Ibnu Abbas, laj Al Migdam bin Ma’di Karib, laj Wa`il bin Hujr ut laj Abu Hurairah’. Laj Abu Isa kixye; Li hadith re li xSalamah bin Qais a’an hasan tz’aqal yaal. Ut ebʼ laj nawonel chaqʼrabʼ jalan jalanq nekeʼxkʼoxla chirix li chaqʼrabʼ chirixebʼ li qas qiitzʼin li nekeʼxkanabʼ li bʼatzʼunk ut li istinsyaq. Wankeb’ li ch’uut neke’xye; ‘Wi junaq naxkanab’ toj reetal naq naxb’aanu li tij, toja’ naq tento tixka’suti li tij. Nekeʼxye naq aʼin naʼoksimank choʼq re li ablución ut li bʼatzʼunk janabah. Li ani neke’k’oxlak chi jo’kan a’aneb’ laj Ibn Abu Laila, laj Abdullah Ibnul Mubarak, laj Ahmad ut laj Ishaq. Chiru li hoonal a’an, laj Ahmad naxpaab’ naq xb’aanunkil li istinsyaq naxk’e xnimal xwankil li ablución. Laj Abu Isa kixye; ‘Ut wankeb’ chik aj nawonel neke’xk’oxla naq a’in na’oksiman sa’ li estado junub, ut ink’a’ sa’ li ablución’. A’an a’in li xk’a’uxl laj Sufyan Ats Tsauri ut junjunqeb’ li wankeb’ sa’ li tenamit Kufa. Ut wankeb’ chik aj nawonel neke’xye naq a’in ink’a’ nak’anjelak choq’ re li ablución ut li junub, xb’aan naq xkab’ichaleb’ a’an na’leb’ re sunnah, jo’kan naq maak’a’ li teneb’ank re xnumsinkil wi’chik choq’ re anihaq li naxkanab’eb’. A’an a’in li xk’a’uxl laj Malik, laj Ash Syafi’i sa’ qaul Jadid’.
Imam Tirmidzi : 27
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ فَعَلَ ذَلِكَ ثَلَاثًاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى مَالِكٌ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى وَلَمْ يَذْكُرُوا هَذَا الْحَرْفَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ وَإِنَّمَا ذَكَرَهُ خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَخَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثِقَةٌ حَافِظٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةُ وَالِاسْتِنْشَاقُ مِنْ كَفٍّ وَاحِدٍ يُجْزِئُ و قَالَ بَعْضُهُمْ تَفْرِيقُهُمَا أَحَبُّ إِلَيْنَا و قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنْ جَمَعَهُمَا فِي كَفٍّ وَاحِدٍ فَهُوَ جَائِزٌ وَإِنْ فَرَّقَهُمَا فَهُوَ أَحَبُّ إِلَيْنَا
ak xye qe [laj Yahya bin Musa] kixye, ak xye qe [laj Abdullah bin Musa Ar Razi] kixye, ak xye qe [laj Khalid bin Abdullah] rik’in [laj Amru bin Yahya] rik’in [lix yuwa’] rik’in [laj Abdullah bin Zaid] kixye; 'Xwil li Profeet sallallaahu 'alaihi wasallam chi b'atz'unk sa' xtz'uumal re ut chi xk'eeb'al li ha' sa' li xsa' chalen chaq sa' jun li ruq', kixb'aanu a'in oxib' sut'. Ut sa’ li ch’ol a’in wan jun resilal li Abdullah bin Abbas’. Laj Abu Isa kixye; Li xAbdullah bin Zaid a’an jun li hadis re li grad hasan gharib. Li hadith a’in ki’uxman ajwi’ xyeeb’al resil xb’aan [laj Malik] ut [laj Ibn Uyainah] jo’ ajwi’ xb’aan [laj Amru bin Yahya], a’b’an ink’a’ ke’xye resil li lafadz, ‘Li Profeet kixch’aj li xtz’uumal re ut kixk’e li ha’ sa’ lix b’een chalen chaq sa’ li ruq’ jun li ruq’’. A’b’anan, li ani kixye a’an, a’an laj Khalid bin Abdullah. Jo’ chanru neke’xye laj nawonel chirix li hadith, laj Khalid bin Abdullah a’an jun li ani k’ojk’o xch’ool ut naab’al naxk’uula sa’ xch’ool. Wankebʼ laj chamalnawom nekeʼxkʼoxla naq li chaqʼrabʼ naxkʼulubʼa li bʼatzʼunk ut xkʼebʼal li haʼ saʼ li ruʼuj aqʼej chalen chaq saʼ ruqʼ jun li uqʼej. Ab’anan, wankeb’ chik li neke’xye; ‘Xjachb’aleb’ ru li wiib’ jwal us choq’ qe laa’o’. Li xSyafi’i kixye; ‘Wi naxch’utub’eb’ sa’ jun ruq’ toja’ naq wan xwankil a’an, a’b’an wi naxjach ru li wiib’ toja’ naq a’an mas nawulak chiqu’.
Imam Tirmidzi : 28
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ أَبِي الْمُخَارِقِ أَبِي أُمَيَّةَ عَنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ قَالَرَأَيْتُ عَمَّارَ بْنَ يَاسِرٍ تَوَضَّأَ فَخَلَّلَ لِحْيَتَهُ فَقِيلَ لَهُ أَوْ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَتُخَلِّلُ لِحْيَتَكَ قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَلِّلُ لِحْيَتَهُحَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ عَنْ عَمَّارٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَنَسٍ وَابْنِ أَبِي أَوْفَى وَأَبِي أَيُّوبَ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت إِسْحَقَ بْنَ مَنْصُورٍ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ قَالَ قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ لَمْ يَسْمَعْ عَبْدُ الْكَرِيمِ مِنْ حَسَّانَ بْنِ بِلَالٍ حَدِيثَ التَّخْلِيلِ
ak xye qe [laj Ibn Abu Umar] kixye, ak xye qe [laj Sufyan bin Uyainah] rik’in [laj Abdul Karim bin Abu Al Mukhariq Abu Umayyah] rik’in [laj Hassan bin Hilal] kixye; ‘Kiwil [laj ‘Amar bin Yasir] chixb’aanunkil li ablución naq yoo chixk’uulankil lix b’onol, toja’ naq kinpatz’ re, malaj kixye; Xinpatzʼ re: «Kʼaʼut naq yookat xsetbʼal laa bʼaqel?». Kixsume, “K’a’ru li yoo chinramb’al, us ta wilom li xtaql li Dios sallallaahu ‘alaihi wasallam chixb’onb’al lix b’onol’. Kixye qe [laj Ibn Abu Umar] kixye, kixye qe [laj Sufyan bin Uyainah] chalen chaq [Sa’id bin Abu Arubah] chalen chaq [Qotadah] chalen chaq [Hassan bin Hilal] chalen chaq [‘Ammar] chalen chaq li Profeet sa’ li hadith jo’ chanru li hadith. Laj Abu Isa kixye; 'Sa' li ch'ol a'in wankeb' ajwi' li seraq' chalen chaq laj Otman, li xAisyah, li xUmma Salamah, laj Anas, laj Ibn Abu Aufa ut laj Abu Ayyub'. Laj Abu Isa kixye; Kiwab’i laj Ishaq chi xyeeb’al; Kiwab’i laj Ahmad bin Hanbal chixyeeb’al; Laj Ibn Uyainah kixye; Li xAbdul Karim ink’a’ kirab’i rik’in laj Hassan bin Bilal chirix li hadith tahlil -xsetb’al lix b’onol-’.
Imam Tirmidzi : 29
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُخَلِّلُ لِحْيَتَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عُثْمَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى و قَالَ بِهَذَا أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ رَأَوْا تَخْلِيلَ اللِّحْيَةِ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ و قَالَ أَحْمَدُ إِنْ سَهَا عَنْ تَخْلِيلِ اللِّحْيَةِ فَهُوَ جَائِزٌ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ تَرَكَهُ نَاسِيًا أَوْ مُتَأَوِّلًا أَجْزَأَهُ وَإِنْ تَرَكَهُ عَامِدًا أَعَادَ
kixye qe [laj Yahya bin Musa] kixye, kixye qe [laj Abdurrazaq] chalen chaq [Israel] chalen chaq [Amir bin Shaqiq] chalen chaq [laj Abu Wa`il] chalen chaq [laj Othman bin ‘Affan] naq li Profeet kixset lix b’onol’. Laj Abu Isa kixye; —Li hadith a’in a’an hasan tz’aqal yaal. Laj Muhammad bin Isma’il kixye; ’Li hadith q’axal tz’aqal yaal sa’ li ch’ol a’in, a’an li hadith ‘Amir bin Syaqiq, chalen chaq laj Abu Wa`il chalen chaq laj Uthman’. Laj Abu Isa kixye; 'Li na'leb' a'in kik'ame' xb'aan lix k'ihaleb' laj nawonel chirix li ciencia rik'ineb' li rochb'een li Profeet sallallaahu 'alaihi wasallam ut eb' li tenamit li chirixeb' a'an ke'xye chi jo'kan. Li na’leb’ a’in kik’ame’ ajwi’ xb’aan li Imam Syafi’i. Li Imam Ahmad kixye; ‘Wi nasach sa’ xch’ool xsetb’al li xjolom, toja’ naq us a’an’. Naq laj Ishaq kixye; ‘Wi naxkanab’ xb’aan naq xsach sa’ xch’ool malaj xb’aan li takwil, toja’ naq a’an wan sa’ li chaq’rab’ choq’ re. A’b’an wi naxkanab’ chi yalb’il xq’e toja’ naq tento tixb’aanu wi’chik’.
Imam Tirmidzi : 30
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى الْقَزَّازُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ رَأْسَهُ بِيَدَيْهِ فَأَقْبَلَ بِهِمَا وَأَدْبَرَ بَدَأَ بِمُقَدَّمِ رَأْسِهِ ثُمَّ ذَهَبَ بِهِمَا إِلَى قَفَاهُ ثُمَّ رَدَّهُمَا حَتَّى رَجَعَ إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي بَدَأَ مِنْهُ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ مُعَاوِيَةَ وَالْمِقْدَامِ بْنِ مَعْدِي كَرِبَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
kixye qe [laj Ishaq bin Musa Al Ansari] kixye, kixye qe [laj Ma’n bin Isa Al Qazzaz] kixye, kixye qe [laj Malik bin Anas] rik’in [laj Amru bin Yahya] rik’in [lix yuwa’] rik’in [laj Abdullah bin Zaid] naq li xtaql li Dios kixk’e li ruq’ chi q’unb’esink ch’oolej. chirix, kitikla rik’in lix b’een lix jolom toja’ naq ki’alinak chi xkab’ichaleb’ toj sa’ xxukub’ lix tel, toja’ naq ke’sutq’i li wiib’ ke’sutq’i sa’ lix na’ajeb’ junxil, chirix a’an ke’xch’aj li roq.’ Laj Abu Isa kixye; ‘Sa’ li ch’ol a’in wan jun li resilal li xMu’awiyah, laj Al Miqdam bin Ma’di Karib ut li xAisyah’. Laj Abu Isa kixye; ‘Li hadith re laj Abdullah bin Zaid a’an li hadith q’axal tz’aqal yaal ut q’axal chaab’il sa’ li ch’ol a’in. Li na’leb’ a’in kik’ame’ xb’aan laj Ash Syafi’i, laj Ahmad ut laj Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 31
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ ابْنِ عَفْرَاءَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّتَيْنِ بَدَأَ بِمُؤَخَّرِ رَأْسِهِ ثُمَّ بِمُقَدَّمِهِ وَبِأُذُنَيْهِ كِلْتَيْهِمَا ظُهُورِهِمَا وَبُطُونِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَصَحُّ مِنْ هَذَا وَأَجْوَدُ إِسْنَادًا وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْكُوفَةِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ مِنْهُمْ وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ
kixye qe [laj Qutaibah bin Sa’id] kixye, kixye qe [laj Bisyr Ibnul Mufadldlal] chalen chaq [laj Abdullah bin Muhammad bin Aqil] chalen chaq [laj Ar Rabi’ bint Mu’awwidz bin Afra`] naq li Profeet aj b’anonel kixch’aj li xjolom wiib’ sut; Kitikla chaq chirix, toja’ naq kixk’anjela lix b’e toj chi ub’ej. Jo’kan ajwi’ xkab’ichaleb’ li xik, chirix ut chi sa’’. Laj Abu Isa kixye; ‘Li hadith a’in wan sa’ li grado Hasan, ut li hadith yeeb’il resil xb’aan laj Abdullah bin Zaid jwal tz’aqal yaal ut wan jun li sanad jwal chaab’il wi’chik chiru li hadith a’in. Ut wankeb’ li wankeb’ sa’ Kufa neke’xb’aanu li hadith a’in, sa’ xyanqeb’ a’an wan laj Waki’ Ibnul Jarrah’.
Imam Tirmidzi : 32
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرَ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ ابْنِ عَفْرَاءَأَنَّهَا رَأَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ قَالَتْ مَسَحَ رَأْسَهُ وَمَسَحَ مَا أَقْبَلَ مِنْهُ وَمَا أَدْبَرَ وَصُدْغَيْهِ وَأُذُنَيْهِ مَرَّةً وَاحِدَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَجَدِّ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ الرُّبَيِّعِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ مَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّةً وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَبِهِ يَقُولُ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ رَأَوْا مَسْحَ الرَّأْسِ مَرَّةً وَاحِدَةً حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ الْمَكِّيُّ قَال سَمِعْتُ سُفْيَانَ بْنَ عُيَيْنَةَ يَقُولُ سَأَلْتُ جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ مَسْحِ الرَّأْسِ أَيُجْزِئُ مَرَّةً فَقَالَ إِي وَاللَّهِ
ak xye qe [laj Qutaibah] kixye, kixye qe [laj Bakr bin Mudlar] chalen chaq [laj Ibn ‘Ajlan] rik’in [laj Abdullah bin Muhammad bin Aqil] chalen chaq [laj Ar Rabi’ bint Mu’awwidz bin Afra`] naq kiril li Profeet aj b’atz’unel, yoo chixb’aanunkil li ablution kixye; ‘Kixch’aj li xb’een ut chirix lix jolom, xkab’ichaleb’ lix tel ut xkab’ichaleb’ lix xik jun sut’. Kixye; 'Sa' li ch'ol a'in wan ajwi' jun resilal li Ali ut li mama'b'ej Thalhah bin Musharrif bin 'Amru'. Laj Abu Isa kixye; Li x’Ar Rabi Hadith a’in tz’aqal yaal. Ut li hadith a’in ak yeeb’il resil moko ka’aj ta wi’ chalen chaq sa’ jun li b’e toj sa’ li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam, naq kixch’aj li xjolom jun sut’. Li hadith a’in na’oksiman chi naab’al xb’aan lix k’ihaleb’ li ramiiw ut li tenamit li ke’chal chirix. Li xJa’far bin Muhammad, laj Sufyan Ats Tsauri, laj Ibnul Mubarak, laj Asy Syafi’i, laj Ahmad ut laj Ishaq wankeb’ sa’ xk’a’uxl naq li xramb’al li jolom jun sut ajwi’. Kixye qe naq laj Muhammad bin Manshur Al Makki kixye; Kiwab’i laj Sufyan bin Uyainah chixyeeb’al; Xinpatz’ re laj Ja’far bin Muhammad chirix li chaq’rab’ re xch’ajb’al li jolom, ma tz’aqal rik’in jun ajwi’ li ch’ajb’al?’. kixsume, “Yaal, xb’aan li Allah”.
Imam Tirmidzi : 33
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ حَبَّانَ بْنِ وَاسِعٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَأَنَّهُ مَسَحَ رَأْسَهُ بِمَاءٍ غَيْرِ فَضْلِ يَدَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى ابْنُ لَهِيعَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ حَبَّانَ بْنِ وَاسِعٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَأَنَّهُ مَسَحَ رَأْسَهُ بِمَاءٍ غَيْرِ فَضْلِ يَدَيْهِ وَرِوَايَةُ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَبَّانَ أَصَحُّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَغَيْرِهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَ لِرَأْسِهِ مَاءً جَدِيدًا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ رَأَوْا أَنْ يَأْخُذَ لِرَأْسِهِ مَاءً جَدِيدًا
Kixye qe [laj Abdullah bin Khasyram] kixye, kixye qe [laj Abdullah bin Wahb] kixye, kixye qe [laj Amru Ibnul Harith] chalen chaq [laj Habban bin Wasi’] chalen chaq [lix yuwa’] chalen chaq [laj Abdullah bin Zaid] naq kiril li Profeet sa’ xb’een li awa’b’ejihom naq ink’a’ yoo chixb’aanunkil li abdullah. li wiib’ chi ruq’’. Laj Abu Isa kixye; —Li hadith a’in a’an hasan tz’aqal yaal. [Laj Ibn Lahi’ah] kixseeraq’i li hadith a’in rik’in [laj Habban bin Wasi’], rik’in [lix yuwa’], rik’in [laj Abdullah bin Zaid], naq li Profeet kixb’aanu li ablución rik’in xch’ajb’al lix jolom rik’in ha’ li ink’a’ kikana sa’ li wiib’ chi ruq’’. Ut li Hadith yeeb’il xb’aan laj ‘Amru Ibnul Harith chalen chaq Habban jwal tz’aqal yaal, xb’aan naq moko ka’aj ta wi’ yeeb’il resil chalen chaq sa’ jun li b’e. Li hadith a’in chalenaq rik’in laj Abdullah bin Zaid ut jalan chik chiru a’an, naq li Profeet sa’ li b’e kixk’am li ak’ ha’ re xch’ajb’al lix jolom. Li hadith a’in na’oksiman chi naab’al xb’aan lix k’ihaleb’ laj científico, wankeb’ sa’ xk’a’uxl naq kixk’ul li ak’ ha’ re xch’ajb’al lix jolom.’
Imam Tirmidzi : 34
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ بِرَأْسِهِ وَأُذُنَيْهِ ظَاهِرِهِمَا وَبَاطِنِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الرُّبَيِّعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَوْنَ مَسْحَ الْأُذُنَيْنِ ظُهُورِهِمَا وَبُطُونِهِمَا
ak xye qe [laj Hannad] kixye, ak xye qe [laj Abdullah bin Idris] rik’in [laj Muhammad bin ‘Ajlan] rik’in [laj Zaid bin Aslam] rik’in [laj Atho` bin Yasar] rik’in [laj Ibn Abbas]; Eb’ lix moos li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ke’xch’aj lix jolom ut sa’ wiib’al li xik chirix ut chi sa’. Laj Abu Isa kixye; “Sa’ li ch’ol a’in wan ajwi’ jun li hadith yeeb’il resil xb’aan laj Ar Rabi.” Laj Abu Isa kixye wi’chik, “Li hadith re laj Ibn Abbas a’an hasan tz’aqal yaal.” Ut li hadith a’in na’oksiman chi naab’al xb’aaneb’ laj nawonel chirix li ciencia, wankeb’ sa’ xk’a’uxl naq xch’ajb’al li wiib’ chi xik chirix ut chi sa’.’
Imam Tirmidzi : 35
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ سِنَانِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا وَيَدَيْهِ ثَلَاثًا وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ وَقَالَ الْأُذُنَانِ مِنْ الرَّأْسِقَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ قُتَيْبَةُ قَالَ حَمَّادٌ لَا أَدْرِي هَذَا مِنْ قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مِنْ قَوْلِ أَبِي أُمَامَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِذَاكَ الْقَائِمِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ أَنَّ الْأُذُنَيْنِ مِنْ الرَّأْسِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مَا أَقْبَلَ مِنْ الْأُذُنَيْنِ فَمِنْ الْوَجْهِ وَمَا أَدْبَرَ فَمِنْ الرَّأْسِ قَالَ إِسْحَقُ وَأَخْتَارُ أَنْ يَمْسَحَ مُقَدَّمَهُمَا مَعَ الْوَجْهِ وَمُؤَخَّرَهُمَا مَعَ رَأْسِهِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ هُمَا سُنَّةٌ عَلَى حِيَالِهِمَا يَمْسَحُهُمَا بِمَاءٍ جَدِيدٍ
ak xye qe [laj Qutaibah] kixye, ak xye qe [laj Hammad bin Zaid] rik’in [laj Sinan bin Rabi’ah] rik’in [Syahr bin Hausyab] rik’in [laj Abu Umamah] kixye; Li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam kixb’aanu li ablución, kixch’aj li rilob’aal oxib’ sut ut li ruq’ oxib’ sut, toja’ naq kixch’aj li xjolom naq yoo chixyeeb’al: ‘Li wiib’ chi xik a’aneb’ xkomon li xjolom’. Laj Abu Isa kixye; Laj Qutaiba kixye; li kixye laj Hammad; 'Ink'a' ninnaw ma a'in li raatin li Profeet malaj re laj Abu Umamah'. Laj Abu Isa kixye; ‘Sa’ li ch’ol a’in wan ajwi’ jun li hadith re laj Anas,’ chan wi’chik, ‘li hadith a’in ink’a’ naxk’am rib’ rik’in lix k’uub’anb’il na’leb’.’ Ut li hadith a’in nab’aanuman xb’aan lix k’ihaleb’ laj nawonel chaq’rab’ chalen chaq li rochb’een li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ut li ke’chal chirixeb’, naq li wiib’ chi xik a’aneb’ xkomon li jolom. Li na’leb’ a’in kik’ame’ ajwi’ xb’aaneb’ laj Sufyan Ats Tsauri, laj Ibnul Mubarak, laj Syafi’i, laj Ahmad ut laj Ishaq. Chiru li hoonal aʼin, jalanebʼ chik aj nawonel chaqʼrabʼ nekeʼxye naq li xik chi ubʼej aʼan re li ru, ut li xik chirix aʼan re li xjolom. Laj Ishaq kixye; ‘Xinsik’ ru xramb’al li b’e rochb’een li ru ut li b’e rochb’een li xjolom’. Naq laj Shafi’i kixye; ‘Li wiib’ a’an sunnah, naq kixch’aj xkab’ichaleb’ rik’in ak’ ha’’.
Imam Tirmidzi : 36
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي هَاشِمٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَخَلِّلْ الْأَصَابِعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَالْمُسَتَوْرِدِ وَهُوَ ابْنُ شَدَّادٍ الْفِهْرِيُّ وَأبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ يُخَلِّلُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ فِي الْوُضُوءِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ إِسْحَقُ يُخَلِّلُ أَصَابِعَ يَدَيْهِ وَرِجْلَيْهِ فِي الْوُضُوءِ وَأَبُو هَاشِمٍ اسْمُهُ إِسْمَعِيلُ بْنُ كَثِيرٍ الْمَكِّيُّ
xe’xye qe [Qutaibah] ut [Hannad] ke’xye; ak xye qe [laj Waki’] rik’in [laj Sufyan] rik’in [laj Abu Hasyim] rik’in [‘Ashim bin Laqith bin Shabirah] rik’in [lix yuwa’] kixye; Li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam kixye: “Naq nakab’aanu li ablución toja’ naq taa’ok chi q’unb’esiik laa wuq’”. Laj Abu Isa kixye; ‘Sa’ li ch’ol a’in wan ajwi’ jun resilal li Ibn Abbas, laj Al Mustaurid, a’aneb’ laj Ibn Syaddad Al Fihri, ut laj Abu Ayyub Al Ansari’. Laj Abu Isa kixye wi’chik, ‘Li hadith a’in tz’aqal yaal, ut eb’ laj nawonel chirix li ciencia neke’xb’aanu li hadith a’in, a’an xramb’al li ru’uj roq naq neke’xb’aanu li ablución. Li na’leb’ a’in kik’ame’ ajwi’ xb’aan laj Ahmad ut laj Ishaq’. Laj Ishaq kixye; ‘Naq naxb’aanu li ablución naxk’e rib’ sa’ junajil li ru’uj ruq’ ut li roq’. Chiru li hoonal a’an, li tz’aqal k’ab’a’ej re laj Abu Hasyim a’an laj Isma’il bin Katsir Al Makki’.
Imam Tirmidzi : 37
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ وَهُوَ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَخَلِّلْ بَيْنَ أَصَابِعِ يَدَيْكَ وَرِجْلَيْكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
xye qe [laj Abdurrahman bin Abu Az Zinad] rik’in [laj Musa bin Uqbah] rik’in [Salih] jun li moos junxil re laj At Taunger Ibbab’amah, chalen chaq 'alaihi wasallam kixye: ' Wi nakab'aanu li ablución toja' naq kanab' sa' xyanqeb' li ru'uj laa wuq' ut xkab'ichaleb' laa woq'. Laj Abu Isa kixye; Li hadith a’in wan sa’ li xnimal ru hasan gharib’.
Imam Tirmidzi : 38
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ شَدَّادٍ الْفِهْرِيِّ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ دَلَكَ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ بِخِنْصَرِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ لَهِيعَةَ
ak xye qe [laj Qutaibah] kixye, ak xye qe [laj Ibn Lahi’ah] chalen chaq [laj Yazid bin ‘Amru] rik’in [laj Abu Abdurrahman Al Hubuli] rik’in [Laj Mustaurid bin Syaddad Al Fihri] kixye; 'Xwil li Profeet sallallaahu 'alaihi wasallam chixb'aanunkil li ablución, ut ki'el naq yoo chixch'ajb'al li roq rik'in roksinkil li ch'ina ru'uj ruq''. Laj Abu Isa kixye; ‘Li hadith a’in wan sa’ li xnimal ru hasan gharib, ut ink’a’ naqanaw ru ka’ajwi’ rik’in li hadith re laj Ibn Lahi’ah’.
Imam Tirmidzi : 39
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعَائِشَةَ وَجَابِرٍ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ هُوَ ابْنُ جَزْءٍ الزُّبَيْدِيُّ وَمُعَيْقِيبٍ وَخَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ وَشُرَحْبِيلَ ابْنِ حَسَنَةَ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ وَيَزِيدَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ وَبُطُونِ الْأَقْدَامِ مِنْ النَّارِ قَالَ وَفِقْهُ هَذَا الْحَدِيثِ أَنَّهُ لَا يَجُوزُ الْمَسْحُ عَلَى الْقَدَمَيْنِ إِذَا لَمْ يَكُنْ عَلَيْهِمَا خُفَّانِ أَوْ جَوْرَبَانِ
ak xye qe naq [Qutaibah] kixye; kixye qe [laj Abdul Aziz bin Muhammad] chalen chaq [laj Suhail bin Abu Salih] chalen chaq [lix yuwa’] chalen chaq [laj Abu Hurairah] naq li Profeet kixye: ‘Rahilal sa’ xb’eeneb’ li tel - li ink’a’ neke’ch’aje’ rik’in li ha’ re li ablución - chalen chaq sa’ li xam re xb’alb’a’. Laj Abu Isa kixye; Sa’ li ch’ol a’in wankeb’ ajwi’ li seraq’ ke’xye laj Abdullah, laj Aisyah, laj Jabir, laj Abdullah, laj Ibnul Harith, a’aneb’ laj Ibn Jaz`i Az Zubaidi, laj Muaiqib, laj Khalid Ibnul Walid, laj Syurahbil bin Hasanah, laj Amru Ibnul Ash ut laj Yazid. Laj Abu Isa kixye; “Li hadith re laj Abu Hurairah a’an hasan tz’aqal yaal.” Ak yeeb’il resil xb’aan li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam, naq kixye: ‘Rahilal sa’ xb’een li xtel ut li xsa’ li roq - li ink’a’ neke’xk’ul li ha’ re li ablución - chalen chaq li xam re xb’alb’a’. Laj Abu Isa kixye; ‘Li chaq’rab’ re li hadith a’in a’an; ink’a’ naru xramb’al li xtoonal laa woq wi xkab’ichaleb’ ink’a’ neke’roksi li khuf malaj li calcetines’.
Imam Tirmidzi : 40
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَهَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح قَالَ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةًقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَبُرَيْدَةَ وَأبِي رَافِعٍ وَابْنِ الْفَاكِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَرَوَى رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ وَغَيْرُهُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً قَالَ وَلَيْسَ هَذَا بِشَيْءٍ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى ابْنُ عَجْلَانَ وَهِشَامُ بْنُ سَعْدٍ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
ak xye qe [laj Abu Kuraib], [laj Hanad] ut [laj Qutaiba] ke’xye; ak xye qe [laj Waki’] rik’in [laj Sufyan]. Ut chalen chaq sa’ jun chik li b’e yeeb’il resil; Ak xye qe [laj Muhammad bin Basysyar] kixye, ak xye qe [laj Yahya bin Sa’id] kixye; kixye qe naq [laj Sufyan] chalen chaq [laj Zaid bin Aslam] chalen chaq [‘Atho` bin Yasar] chalen chaq [laj Ibn Abbas] kixye; 'Li Profeet sallallaahu 'alaihi wasallam kixb'aanu li ablución jun sut chiru li jun chik'. Laj Abu Isa kixye; 'Sa' li ch'ol a'in wankeb' ajwi' li hadith re laj Umar, laj Jabir, laj Buraidah, laj Abu Rafi' ut laj Ibnul Fakihi'. Laj Abu Isa kixye wi’chik, “Ut li hadith yeeb’il resil xb’aan laj Ibn Abbas a’an li q’axal chaab’il ut tz’aqal yaal sa’ li ch’ol a’in.” Li xRisydin bin Sa’d ut jalaneb’ chik ke’xseeraq’i li hadith a’in rik’in laj Adl Dlahak bin Syurahbil, rik’in laj Zaid bin Aslam, rik’in lix yuwa’, rik’in laj Umar bin Khaththab li ke’xye; 'Li Profeet sallallaahu 'alaihi wasallam kixb'aanu li ablución jun sut chiru li jun chik'. Toja’ naq laj Abu Isa kixye; ’A’b’anan, li hadith a’in moko yaal ta, b’ar wi’ li tz’aqal yaal a’an li hadith yeeb’il resil xb’aan [laj Ibn ‘Ajlan], [laj Hisyam bin Sa’d], [laj Sufyan Ats Tsauri] ut [laj Abdul Aziz bin Muhammad], chalen chaq [Laj Zaid bin Aslam], chalen chaq [‘Atho` li] q'axal chaab'il li q'axal chaab'il.