Imam Tirmidzi : 3861
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَأَبُو الطُّفَيْلِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمَكَّةَ مَا أَطْيَبَكِ مِنْ بَلَدٍ وَأَحَبَّكِ إِلَيَّ وَلَوْلَا أَنَّ قَوْمِي أَخْرَجُونِي مِنْكِ مَا سَكَنْتُ غَيْرَكِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Безгә [Мөхәммәд бин Муса Әл-Бәшри] безгә [Әл-Фудәйл бин Сөләйман] [Абдуллаһ бин Госман бин Хутсайм] безгә [Сәгыйд бин Җүбәйр] һәм [Әбу Әс-Туфайл] [Ибн Аббас] сөйләгән: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам Мәккә шәһәренә болай диде: «Син нинди яхшы кеше, әй Мәккә, һәм мин сине ничек яратам. Әгәр минем халкым мине синнән куып чыгармаса, мин синең җиреңнән башка бер җирдә дә яшәмәс идем». Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис бу юл аша хәсән-шәһих гариб дәрәҗәсендә».
Imam Tirmidzi : 3862
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى الْأَزْدِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو بَدْرٍ شُجَاعُ بْنُ الْوَلِيدِ عَنْ قَابُوسَ بْنِ أَبِي ظَبْيَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَلْمَانَ قَالَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا سَلْمَانُ لَا تَبْغَضْنِي فَتُفَارِقَ دِينَكَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَبْغَضُكَ وَبِكَ هَدَانَا اللَّهُ قَالَ تَبْغَضُ الْعَرَبَ فَتَبْغَضُنِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي بَدْرٍ شُجَاعِ بْنِ الْوَلِيدِ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ أَبُو ظَبْيَانَ لَمْ يُدْرِكْ سَلْمَانَ مَاتَ سَلْمَانُ قَبْلَ عَلِيٍّ
Безгә [Мөхәммәд бин Яхъя Әл-Әзди], [Әхмәд бин Мани] һәм башкалар турында сөйләделәр, диделәр; безгә [Әбу Бәдр Сюҗә бин Әл-Вәлид] турында сөйләде, ул [Кабус бин Әбу Зәбьян]дан [аның әтисеннән] [Сәлман]дан ул әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа әйтте: "Әй, Сәлман, мине ачуландырма, динеңнән аерылырсың", - диде. Мин әйттем: "Әй, Аллаһның Илчесе, Аллаһ безне синең аша юл күрсәтсә, мин сине ничек ачуландырыр идем", - дидем. Ул әйтте: "Ягъни, әгәр син гарәпләрне ачуландырсаң, син мине ачуландырган кебек", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб хәдис, без аны Әбу Бәдр Сюҗә бин Әл-Вәлид хәдисеннән генә беләбез. Һәм мин Мөхәммәд бин Исмәгыйльнең: "Әбу Зәбьян Сәлман белән беркайчан да очрашмаган, чөнки Сәлман Әли үлгәнче үлгән", - дигәнен ишеттем.
Imam Tirmidzi : 3863
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ حُصَيْنِ بْنِ عُمَرَ الْأَحْمَسِيِّ عَنْ مُخَارِقِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ غَشَّ الْعَرَبَ لَمْ يَدْخُلْ فِي شَفَاعَتِي وَلَمْ تَنَلْهُ مَوَدَّتِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حُصَيْنِ بْنِ عُمَرَ الْأَحْمَسِيِّ عَنْ مُخَارِقٍ وَلَيْسَ حُصَيْنٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ بِذَاكَ الْقَوِيِّ
Безгә [Габд бин Хумайд] сөйләде [Мөхәммәд бин Бисир Әл-Әбди] сөйләде [Габдулла бин Абдулла бин Әл-Әсвәд] әйтте, ул [Хөшәйн бин Гомәр Әл-Әхмәси] әйтте, ул [Мөхәррик бин Абдулла] әйтте, ул [Тарик бин Шиһаб] әйтте, ул [Госман бин Аффан] әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Гарәпләрне алдаучы кеше минем шәфәгатемне кабул итәчәк кешеләр арасында булмаячак, ул минем мәхәббәтемне дә кабул итмәячәк". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб хәдис, без аны Хөшәйн бин Гомәр Әл-Әхмәси хәдисеннән башка белмибез, ул Мөхәрриктан, һәм хәдис белгечләре фикеренчә, Хөшәйннең тарихы нык түгел".
Imam Tirmidzi : 3864
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي رَزِينٍ عَنْ أُمِّهِ قَالَتْ كَانَتْ أُمُّ الْحُرَيْرِإِذَا مَاتَ أَحَدٌ مِنْ الْعَرَبِ اشْتَدَّ عَلَيْهَا فَقِيلَ لَهَا إِنَّا نَرَاكِ إِذَا مَاتَ رَجُلٌ مِنْ الْعَرَبِ اشْتَدَّ عَلَيْكِ قَالَتْ سَمِعْتُ مَوْلَايَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ اقْتِرَابِ السَّاعَةِ هَلَاكُ الْعَرَبِقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي رَزِينٍ وَمَوْلَاهَا طَلْحَةُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ حَرْبٍ
Безгә [Яхья бин Муса] сөйләде ул әйтте; безгә [Сөләйман бин Харб] сөйләде ул безгә [Мөхәммәд бин Әбү Разин] әйтте [әнисеннән] ул әйтте: "Әгәр гарәпләрнең берсе үлсә, [Өммү Һурайр] моңа кайгырачак, аннары аңа: "Ни өчен без сине һәрвакыт кайгылы күрәбез, әгәр гарәпләрнең берсе үлсә?" - дип соралачак. Ул җавап бирде: "Чөнки мин элеккеге [колымның] - минем тарафымнан азат ителгән - әйткәнен ишеттем; Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Кыямәт көне якынлашу билгеләренең берсе - гарәп халкының һәлак булуы". Мөхәммәд бин Әбү Разин әйтте: "Өммү Һурайрның элеккеге колы - аның тарафыннан азат ителгән - Тәхәһә бин Мәлик иде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис - гариб хәдис, без бу хәдисне Сөләйман бин Харб хәдисеннән генә беләбез".
Imam Tirmidzi : 3865
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ حَدَّثَتْنِي أُمُّ شَرِيكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَيَفِرَّنَّ النَّاسُ مِنْ الدَّجَّالِ حَتَّى يَلْحَقُوا بِالْجِبَالِ قَالَتْ أُمُّ شَرِيكٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَيْنَ الْعَرَبُ يَوْمَئِذٍ قَالَ هُمْ قَلِيلٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Яхъя Әл-Әзди] безгә [Хәҗҗәҗ бин Мөхәммәд] [Ибн Җурайҗ]дан сөйләде, миңа [Әбу Әз-Зүбәйр] [Җабир бин Абдуллаһ] әйткәнен ишеткәнен әйтте; миңа [Өмм Шәрик] Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнең: "Чыннан да, кешеләр Дәҗҗәлдән тауларга җиткәнче качачаклар", - дигәнен сөйләде. Өмм Шәрик: "Әй Аллаһның Илчесе, ул вакытта гарәпләр кайда иде?" - диде. Ул: "Ул вакытта алар бик аз иде", - диде. Әбу Гайсә: "Бу хәдис - сахих гариб хәдис", - диде.
Imam Tirmidzi : 3866
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْعَقَدِيُّ بَصْرِيٌّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَامٌ أَبُو الْعَرَبِ وَيَافِثُ أَبُو الرُّومِ وَحَامٌ أَبُو الْحَبَشِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَيُقَالُ يَافِثُ وَيَافِتُ وَيَفَتُ
Безгә [Бысир бин Муаз Әл-Гади Бәшри] безгә [Язид бин Зураи]дан [Сәгыйд бин Әбу Аруба]дан [Катада]дан [Әл-Хәсән]дан [Сәмура бин Җүндәб]дан Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләде: "Сам - кешенең исеме - гарәпләрнең бабасы, ә Яфитс - римлыларның бабасы, ә Хам - аның бабалары Хабәсия халкы булган". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - хәсән хәдис". Яфит шулай ук Яфит яки Яфит дип тә атала.
Imam Tirmidzi : 3867
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَيَّاشٍ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ أَبِي صَالِحٍ مَوْلَى عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُذُكِرَتْ الْأَعَاجِمُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَأَنَا بِهِمْ أَوْ بِبَعْضِهِمْ أَوْثَقُ مِنِّي بِكُمْ أَوْ بِبَعْضِكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَيَّاشٍ وَصَالِحُ بْنُ أَبِي صَالِحٍ هَذَا يُقَالُ لَهُ صَالِحُ بْنُ مِهْرَانَ مَوْلَى عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ
Безгә [Суфиян бин Вәки] безгә [Яхья бин Адәм] сөйләде, ул безгә [Әбү Бәкер бин Айяси] Әбү Бәкер бин Айяси тарафыннан азат ителгән элеккеге кол турында [Салих бин Әбү Салих] сөйләде, диде ул; мин [Әбү Һөрәйрә] болай дигәнен ишеттем: "Бервакыт Әҗм кешеләре - гарәп булмаганнар - Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам ягында искә алынганнар иде, шуңа күрә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чынлыкта, мин алар белән яки кайберләре белән сезнең яки кайберләрегез белән булганнан да якынрак туганмын", - диде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб хәдис, без бу хәдис турында Әбү Бәкер бин Айяси хәдисеннән башка белмибез, ә Салих бин Әбү Салих шулай ук Салих бин Миһран дип атала, ул элеккеге кол иде - аны Әмру бин Һөрәйс азат иткән".
Imam Tirmidzi : 3868
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنِي ثَوْرُ بْنُ زَيْدٍ الدِّيْلِيُّ عَنْ أَبِي الْغَيْثِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أُنْزِلَتْ سُورَةُ الْجُمُعَةِ فَتَلَاهَا فَلَمَّا بَلَغَ{ وَآخَرِينَ مِنْهُمْ لَمَّا يَلْحَقُوا بِهِمْ }قَالَ لَهُ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ هَؤُلَاءِ الَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِنَا فَلَمْ يُكَلِّمْهُ قَالَ وَسَلْمَانُ الْفَارِسِيُّ فِينَا قَالَ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَهُ عَلَى سَلْمَانَ فَقَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ كَانَ الْإِيمَانُ بِالثُّرَيَّا لَتَنَاوَلَهُ رِجَالٌ مِنْ هَؤُلَاءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو الْغَيْثِ اسْمُهُ سَالِمٌ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُطِيعٍ مَدَنِيٌّ
Безгә [Әли бин Хуҗр] безгә [Абдулла бин Җәгъфәр] миңа [Цауыр бин Зәйд Әд-Дили] [Әбу әл-Гайтс] [Әбу Һөрәйрә] әйтте: "Без Аллаһның Рәсүле белән булганда, ягъни "Җомга" хәрефе иңгәч, ул аны "Һәм - шулай ук - алар белән аралашмаган башка кешеләргә" аятьенә кадәр укыды; 2. Шуннан соң бер кеше аңардан: "Әй Аллаһның Рәсүле, безнең туганыбыз булмаганнар кемнәр?" - дип сорады. Ул җавап бирмәде, Әбу Һөрәйрә әйтте: "Ул вакытта Сәлман әл-Фариси безнең арабызда иде". Әбу Һөрәйрә дәвам итте; Шуннан соң Рәсүл әл-Гөрәйрә кулын Сәлманга куйды һәм әйтте: "Әгәр иман астрологиядә булса, чыннан да бу иман алар аша ирешелер иде". Әбу Гайсә әйтте: Бу хәдис - Хәсән хәдис, һәм ул Әбу Һөрәйрәдән Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән берничә юл белән риваять ителгән. Ә Әбу әл-Гайтсның чын исеме Сәлим иде, ул элеккеге кол иде, аны Абдуллаһ бин Мути Мәдәни азат иткән иде.
Imam Tirmidzi : 3869
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ الْقَطَوَانِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا عِمْرَانُ الْقَطَّانُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَظَرَ قِبَلَ الْيَمَنِ فَقَالَ اللَّهُمَّ أَقْبِلْ بِقُلُوبِهِمْ وَبَارِكْ لَنَا فِي صَاعِنَا وَمُدِّنَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عِمْرَانَ الْقَطَّانِ
Безгә [Абдуллаһ бин Әбу Зияд әл-Катсувани] һәм күп кешеләргә, алар әйтүенчә, безгә [Әбу Дауд Әс-Таялиси] безгә [Имран әл-Катсан], [Катада], [Әнәс], [Зәйд бин Сабит радиаллаһу ганһу] сөйләгәнчә, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам Йәмән җиренә карап: «Аллаһым, безнең йөрәкләребезне аларның йөрәкләре белән тоташтыр, безгә ша' һәм балчык үлчәмебездә бәрәкәт бир», – дигән. Әбу Гайсә болай дигән: «Бу хәдис – хәсән-шәһих гариб хәдис, без бу хәдисне Зәйд бин Сабит хәдисеннән, Имран әл-Катсухан риваять иткән хәдистән башка белмибез».
Imam Tirmidzi : 3870
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَضْعَفُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәдтән] [Мөхәммәд бин Әмрудан] [Әбү Сәләмәдән] [Әбү Һөрәйрәдән] ул болай диде: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам әйтте: "Йәмән халкы сезгә килде, алар иң йомшак күңелле һәм иң йомшак холыклы кешеләр, иман Йәмәннән, хикмәт Йәмәндә". Бу бүлектә шулай ук Ибн Аббас һәм Ибн Мәсгудтан тарих бар. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис - хәсән-шәһих хәдис".
Imam Tirmidzi : 3871
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا أَبُو مَرْيَمَ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُلْكُ فِي قُرَيْشٍ وَالْقَضَاءُ فِي الْأَنْصَارِ وَالْأَذَانُ فِي الْحَبَشَةِ وَالْأَمَانَةُ فِي الْأَزْدِ يَعْنِي الْيَمَنَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ أَبِي مَرْيَمَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ زَيْدِ بْنِ حُبَابٍ
Безгә [Әхмәд бин Мани] безгә [Зәйд бин Хубаб] безгә [Мөавия бин Салих] безгә [Әбу Мәрьям әл-Әнсари]гә [Әбу Һөрәйрә] сөйләгән ул болай диде: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам болай диде: "Җитәкчелек Корайш халкыныкы, ә казый карары Ансар төркеменә карый, намазга чакыру Хабсия халкына карый, ә вәкаләт Азад кабиләсенә, ягъни Йәмәнгә карый". Йәла безгә [Мөхәммәд бин Басиар] безгә [Абдуррахман бин Мәһди]гә [Мөавия бин Салих]га [Әбу Мәрьям әл-Әнсари]гә [Әбу Һөрәйрә]гә югарыдагы хәдис кебек сөйләгәнен әйтте, ләкин ул моны Пәйгамбәргә кадәр бәйләмәде, һәм бу хәдис Зәйд бин Хубаб риваять иткән хәдистән ышанычлырак.
Imam Tirmidzi : 3872
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْعَطَّارُ حَدَّثَنِي عَمِّي صَالِحُ بْنُ عَبْدِ الْكَبِيرِ بْنِ شُعَيْبِ بْنِ الْحَبْحَابِ حَدَّثَنِي عَمِّي عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأَزْدُ أُسْدُ اللَّهِ فِي الْأَرْضِ يُرِيدُ النَّاسُ أَنْ يَضَعُوهُمْ وَيَأْبَى اللَّهُ إِلَّا أَنْ يَرْفَعَهُمْ وَلَيَأْتِيَنَّ عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ يَقُولُ الرَّجُلُ يَا لَيْتَ أَبِي كَانَ أَزْدِيًّا يَا لَيْتَ أُمِّي كَانَتْ أَزْدِيَّةًقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَرُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ أَنَسٍ مَوْقُوفًا وَهُوَ عِنْدَنَا أَصَحُّ
Безгә [Габдел Куддус бин Мөхәммәд бин Әл-Әтсар] миңа [абыем, ягъни Салих бин Габдел Кәбир бин Сөгаиб бин Әл-Хәбаб] миңа [абыем, ягъни Габделсәлам бин Сөгаиб] [әтисеннән] [Әнәс радиаллаһу ганһү] әйтте: Рәсүлүллаһ галәйһи вәссәлам әйтте: «Азад кабиләсе - җир йөзендәге Аллаһның арысланнары, аларны түбәнсетергә теләүче кешеләр бар, ләкин Аллаһ аларны күтәрүдән башка бернәрсә дә теләми, һәм киләчәктә кешеләр өчен бер вакыт киләчәк, анда кешеләр: «Әгәр әтием Әзд кешесе булса, әнием Әзд кешесе булса», - диячәкләр. Әбү Гайсә әйтте: «Бу хәдис гариб хәдис, без аны белмибез, ләкин бу юлдан чыгып, бу хәдис Әнәстән бу иснад белән мәкъуф рәвешендә риваять ителгән, һәм безнеңчә, ул ышанычлырак».
Imam Tirmidzi : 3873
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ الْعَبْدِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مَهْدِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ حَدَّثَنِي غَيْلَانُ بْنُ جَرِيرٍ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُإِنْ لَمْ نَكُنْ مِنْ الْأَزْدِ فَلَسْنَا مِنْ النَّاسِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Безгә [Габдел Куддус бин Мөхәммәд] безгә [Мөхәммәд бин Касир Әл-Әбди Әл-Бәшри] безгә [Мәһди бин Мәймун] миңа [Гайлан бин Джарир] сөйләде ул болай диде: Мин [Әнәс бин Мәлик] әйткәнен ишеттем: "Әгәр без Азад кабиләсеннән булмасак, бәлки безне кеше дип санамаслар иде". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис - гариб хәдис".
Imam Tirmidzi : 3874
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ زَنْجُوَيْهِ بَغْدَادِيٌّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ مِينَاءَ مَوْلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُكُنَّا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَاءَ رَجُلٌ أَحْسِبُهُ مِنْ قَيْسٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْعَنْ حِمْيَرًا فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ جَاءَهُ مِنْ الشِّقِّ الْآخَرِ فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ جَاءَهُ مِنْ الشِّقِّ الْآخَرِ فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ جَاءَهُ مِنْ الشِّقِّ الْآخَرِ فَأَعْرَضَ عَنْهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَحِمَ اللَّهُ حِمْيَرًا أَفْوَاهُهُمْ سَلَامٌ وَأَيْدِيهِمْ طَعَامٌ وَهُمْ أَهْلُ أَمْنٍ وَإِيمَانٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّزَّاقِ وَيُرْوَى عَنْ مِينَاءَ هَذَا أَحَادِيثُ مَنَاكِيرُ
Безгә [Әбу Бәкер бин Зәнҗүәйһ Багдадий] безгә [Әбдерраззак] миңа [әтиемнең] [Мина] элеккеге колы Әбдеррахман бин Әуфтан сөйләгәнен әйтте: Мин [Әбу Һөрәйрә]нең болай дигәнен ишеттем: "Без Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам янында булганда, кинәт бер кеше килеп чыкты - мин аны Кайстан дип уйладым - ул: "Әй Аллаһның Илчесе, Һимйар кабиләсен ләгънәтлә", - диде. Ләкин ул борылды, аннары ул башка якка борылды, ләкин ул барыбер борылды, аннары ул башка якка борылды, һәм ул барыбер аннан борылды, ул аңа башка якка борылды, ул барыбер йөзен борды, һәм ул йөзен башка якка борды, һәм ул барыбер читкә карады, ахыр чиктә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Аллаһ Һимйар кабиләсенә рәхмәт кылсын, аларның сүзләре иминлек белән тулы, куллары ризык белән тулы, һәм алар иминлек һәм иман белән тулы кешеләр арасында".
Imam Tirmidzi : 3875
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا أَبُو مَالِكٍ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأَنْصَارُ وَمُزَيْنَةُ وَجُهَيْنَةُ وَغِفَارٌ وَأَشْجَعُ وَمَنْ كَانَ مِنْ بَنِي عَبْدِ الدَّارِ مَوَالِيَّ لَيْسَ لَهُمْ مَوْلًى دُونَ اللَّهِ وَاللَّهُ وَرَسُولُهُ مَوْلَاهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әхмәд бин Мани] сөйләде, безгә [Язид бин Харун] әйтте, безгә [Әбу Мәлик әл-Асыҗаи] әйтте, ул [Муса бин Талха] әйтте, ул [Әбу Әйюб әл-Әнсари] әйтте: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам әйтте: «Әнсарлар, Музайн, Җүһәйнә, Гыйфар һәм Әшҗа һәм Бәни Абдид Дардан булган һәркем минем ярдәмчеләрем, һәм аларның Аллаһтан башка ярдәмчеләре юк, ә Аллаһ һәм Аның пәйгамбәре аларның ярдәмчеләре». Әбу Гайсә әйтте: «Бу хәдис - ышанычлы хәдис».
Imam Tirmidzi : 3876
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَسْلَمُ سَالَمَهَا اللَّهُ وَغِفَارٌ غَفَرَ اللَّهُ لَهَا وَعُصَيَّةُ عَصَتْ اللَّهَ وَرَسُولَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әли бин Хөҗр] безгә [Исмәгыйль бин Җәгъфәр]дән [Абдуллаһ бин Динардан] [Ибн Гомәрдән] Рәсүлүллаһ галәйһиссәламнең: «Бәни Әсләм, чөнки аларны Аллаһ коткарды, ә Бәни Гыйфар, чөнки аларны Аллаһ гафу итте, ә Бәни Өшайә, чөнки алар Аллаһка һәм Аның Илчесенә буйсынмадылар», – дигәнен сөйләде. Әбу Гайсә: «Бу хәдис – хәсән-шәһих хәдис», – диде.
Imam Tirmidzi : 3877
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْرَقَتْنَا نِبَالُ ثَقِيفٍ فَادْعُ اللَّهَ عَلَيْهِمْ قَالَ اللَّهُمَّ اهْدِ ثَقِيفًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Безгә [Әбу Сәләмә Яхъя бин Хәләф] безгә [Әбдел Ваһаб Әс Сакафи] [Абдуллаһ бин Усман бин Хутсайм] [Әбу Әз-Зүбәйр] [Җәбир] сөйләде ул әйтте; алар - дуслар - әйттеләр: "Әй Аллаһның Илчесе, бәни Сакаифның уклары безне һәлак итте, шуңа күрә алар өчен явызлык дога кыл", - диде ул. Ул әйтте: "Әй Аллаһ, Сакаиф халкына туры юл күрсәт", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - хәсән-шәһих гариб хәдис".
Imam Tirmidzi : 3878
حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَخْزَمَ الطَّائِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقَاهِرِ بْنُ شُعَيْبٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَمَاتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَكْرَهُ ثَلَاثَةَ أَحْيَاءٍ ثَقِيفًا وَبَنِي حَنِيفَةَ وَبَنِي أُمَيَّةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
[Зәйд бин Әһзам Әс Таи] безгә [Габдел Каһир бин Сөайб] безгә [Хишам] [Әл-Хәсән]дән [Имран бин Хөсәен] риваять кылды, ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам үлгән, һәм ул әле дә өч кабиләне нәфрәт итә: Бәни Сәкыйф, Бәни Хәнифә һәм Бәни Өмәйя. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис - гариб хәдис, без аны бу юлдан гына беләбез".
Imam Tirmidzi : 3879
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ شَرِيكٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُصْمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ثَقِيفٍ كَذَّابٌ وَمُبِيرٌحَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ وَاقِدٍ أَبُو مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُصْمٍ يُكْنَى أَبَا عُلْوَانَ وَهُوَ كُوفِيٌّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ وَشَرِيكٌ يَقُولُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُصْمٍ وَإِسْرَائِيلُ يَرْوِي عَنْ هَذَا الشَّيْخِ وَيَقُولُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِصْمَةَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ
Безгә [Әли бин Хуҗр] безгә [Әл-Фәзл бин Муса] сөйләгән, [Шәрик]тән [Абдуллаһ бин 'Ушм]дан [Ибн Гомәр] әйткән: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйткән: "Кабилә Сакифта ялганчылар һәм тәртип бозучылар бар". Безгә [Абдрахман бин Вакыйд Әбу Мөслим] безгә [Шәрик] шундый иснад белән сөйләгән, ә Абдуллаһ бин 'Ушмга Әбу 'Улван кушаматы бирелгән, ул Куфада яшәүче. Әбу Гайсә болай дигән: "Бу хәдис - хәсән гариб хәдис, без аны шәрик хәдисеннән башка белмибез, һәм шәрикта Абдуллаһ бин 'Ушм диелә. Шул ук вакытта Исраил бу шәехтән риваять кылган, һәм ул Абдуллаһ бин 'Ишмә дигән. Һәм бу бүлектә Әсма бинт Әбу Бәкердән дә тарих бар.
Imam Tirmidzi : 3880
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنِي أَيُّوبُ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ أَعْرَابِيًّا أَهْدَى لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَكْرَةً فَعَوَّضَهُ مِنْهَا سِتَّ بَكَرَاتٍ فَتَسَخَّطَهُ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ فُلَانًا أَهْدَى إِلَيَّ نَاقَةً فَعَوَّضْتُهُ مِنْهَا سِتَّ بَكَرَاتٍ فَظَلَّ سَاخِطًا وَلَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ لَا أَقْبَلَ هَدِيَّةً إِلَّا مِنْ قُرَشِيٍّ أَوْ أَنْصَارِيٍّ أَوْ ثَقَفِيٍّ أَوْ دَوْسِيٍّوَفِي الْحَدِيثِ كَلَامٌ أَكْثَرُ مِنْ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَيَزِيدُ بْنُ هَارُونَ يَرْوِي عَنْ أَيُّوبَ أَبِي الْعَلَاءِ وَهُوَ أَيُّوبُ بْنُ مِسْكِينٍ وَيُقَالُ ابْنُ أَبِي مِسْكِينٍ وَلَعَلَّ هَذَا الْحَدِيثَ الَّذِي رَوَاهُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ هُوَ أَيُّوبُ أَبُو الْعَلَاءِ
Безгә [Әхмәд бин Мани] безгә [Язид бин Харун] миңа [Әййуб]дан [Сәгыйд Әл Мәкбури]дан [Әбу Һөрәйрә]гә сөйләгәнчә, бер бәдәви гарәп Пәйгамбәргә (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) яшь дөя бүләк иткән, аннары Пәйгамбәр аңа алты яшь дөя биргән. Ләкин бәдәви гарәп шатланмаган, аннары бу хәбәр Пәйгамбәргә (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) барып җиткән, Аллаһка мактау һәм мактау әйткәннән соң, ул болай дигән: "Чынлыкта, фәлән кеше миңа бер дөя бүләк иткән, мин аңа алты яшь дөя биргән булсам да, ул канәгать түгел. Чыннан да, мин Корайшлардан, Ансарлардан, Сакафилардан яки Даусилардан башка бүләкләр алырга теләмим. Һәм бер хәдистә бу хәдистәгедән дә күп фикер алышулар бар". Әбу Гайсә болай дигән: Бу хәдис шулай ук Әбү Һөрәйрәдән берничә юл белән риваять ителгән, ә Язид бин Харун Әйюб әбү Аладан, атап әйткәндә, Әйюб бин Мискиннан, һәм шулай ук Ибн Әбү Мискиннан риваять кылган, һәм бәлки бу хәдис Әйюбтан Сәгыйд әл-Мәкбуридан, ягъни Әйюб Әбү әл-Аладан риваять ителгән хәдистердер.