Imam Tirmidzi : 3181
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ مَسْعُودٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُهَلْ صَحِبَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْجِنِّ مِنْكُمْ أَحَدٌ قَالَ مَا صَحِبَهُ مِنَّا أَحَدٌ وَلَكِنْ قَدْ افْتَقَدْنَاهُ ذَاتَ لَيْلَةٍ وَهُوَ بِمَكَّةَ فَقُلْنَا اغْتِيلَ أَوْ اسْتُطِيرَ مَا فُعِلَ بِهِ فَبِتْنَا بِشَرِّ لَيْلَةٍ بَاتَ بِهَا قَوْمٌ حَتَّى إِذَا أَصْبَحْنَا أَوْ كَانَ فِي وَجْهِ الصُّبْحِ إِذَا نَحْنُ بِهِ يَجِيءُ مِنْ قِبَلِ حِرَاءَ قَالَ فَذَكَرُوا لَهُ الَّذِي كَانُوا فِيهِ فَقَالَ أَتَانِي دَاعِي الْجِنِّ فَأَتَيْتُهُمْ فَقَرَأْتُ عَلَيْهِمْ فَانْطَلَقَ فَأَرَانَا آثَارَهُمْ وَآثَارَ نِيرَانِهِمْ قَالَ الشَّعْبِيُّ وَسَأَلُوهُ الزَّادَ وَكَانُوا مِنْ جِنِّ الْجَزِيرَةِ فَقَالَ كُلُّ عَظْمٍ يُذْكَرُ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ يَقَعُ فِي أَيْدِيكُمْ أَوْفَرَ مَا كَانَ لَحْمًا وَكُلُّ بَعْرَةٍ أَوْ رَوْثَةٍ عَلَفٌ لِدَوَابِّكُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَسْتَنْجُوا بِهِمَا فَإِنَّهُمَا زَادُ إِخْوَانِكُمْ الْجِنِّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Али бин Худжр] каласа пачӗ [Исмаил бин Ибрагим] [Давудран] [Аш Сяби] [Алкамаран] каланӑ: Эпӗ [Ибну Масудран, Аллах унпа кӑмӑллӑ пултӑр] ыйтрӑм: сирӗн хушӑра кам та пулин пророкпа пӗрле пулнӑ-и? Вӑл ҫапла хуравларӗ: «Пирӗнтен нихӑшӗ те унпа пӗрле пулман, анчах пӗррехинче каҫхине эпир ӑна Меккӑра чухне ҫухатрӑмӑр, ӑна джин вӑрласа кайнӑ е вӗҫтерсе янӑ, ӑна мӗнле кирлӗ, ҫавӑн пек тыткаланӑ, терӗмӗр. Эпир халӑх тӳссе курнӑ чи йывӑр каҫа ирхине е ирхине ирех вӑл Хира енчен килсе ҫитичченех ирттертӗмӗр. Алкама каланӑ: вӗсем ӑна хӑйсен лару-тӑрӑвӗ ҫинчен каласа панӑ та, вӑл каланӑ: «Джинсем ман пата килчӗҫ те, эпӗ вӗсем патне кайрӑм, эпӗ вӗсене Коран вуласа патӑм», — тенӗ, вӑл вӗсен йӗрӗсене тата вӗсен вучахӗн юлашкийӗсене кӑтартрӗ. Аси Сяби каланӑ: «Джинсем унран апат-ҫимӗҫ ыйтнӑ, вӗсем Арави ҫурутравӗнчи джиннсенчен килнӗ, вӑл каланӑ: «Сирӗн аллӑрта Аллах ячӗ пур шӑмӑсем те ытларах аш илсе килеҫҫӗ — вӗсем шӑмӑсем пек курӑнсан та — тата сирӗн валли кашни чӗрчун тислӗкӗ е чӗрчун апачӗ». Ҫакӑн хыҫҫӑн Расулуллах Саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Ҫавӑнпа та иккӗшне те — шӑмӑсене те, выльӑх тислӗкне те — ан ҫийӗр, мӗншӗн тесен вӗсем иккӗшӗ те сирӗн тӑванӑрсемшӗн, джиннсемшӗн, апат-ҫимӗҫ пулса тӑраҫҫӗ». Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн.
Imam Tirmidzi : 3182
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ{ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ }فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ فِي الْيَوْمِ سَبْعِينَ مَرَّةًقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَيْضًا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنِّي لَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ فِي الْيَوْمِ مِائَةَ مَرَّةٍ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ فِي الْيَوْمِ مِائَةَ مَرَّةٍ وَرَوَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Пире [Абду бин Хумаид] каласа пачӗ [Абдурраззак] пире [Ма'мар] [Аз Зухрирен] [Абу Саламаран] [Абу Хурайраран] радиаллаху анхуран ҫапла каланӑ: «Хӑвӑрӑн ҫылӑхӑрсемшӗн тата ӗненекенсен ҫылӑхӗсемшӗн каҫару ыйтӑр, арҫынсемпе хӗрарӑмсем». -Мухаммед: 19- Пророк саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Чӑнах та, эпӗ кунне ҫитмӗл хутчен Аллахран каҫару ыйтатӑп». Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн. Ӑна Абу Хурайра тата Саллаллаху алейхи ва Салам пророкран каласа панӑ, вӑл ҫапла каланӑ: «Чӑнах та, эпӗ кунне ҫӗр хутчен Аллахран каҫару ыйтатӑп». Ӑна тепӗр санад урлӑ пророкран каласа панӑ: «Чӑнах та, эпӗ кунне ҫӗр хутчен Аллахран каҫару ыйтатӑп». [Мухаммад бин Амру] ӑна [Абу Саламаран] [Абу Хурайраран] те каласа панӑ.
Imam Tirmidzi : 3183
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا شَيْخٌ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَتَلَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا هَذِهِ الْآيَةَ{ وَإِنْ تَتَوَلَّوْا يَسْتَبْدِلْ قَوْمًا غَيْرَكُمْ ثُمَّ لَا يَكُونُوا أَمْثَالَكُمْ }قَالُوا وَمَنْ يُسْتَبْدَلُ بِنَا قَالَ فَضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى مَنْكِبِ سَلْمَانَ ثُمَّ قَالَ هَذَا وَقَوْمُهُ هَذَا وَقَوْمُهُقَالَ هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ فِي إِسْنَادِهِ مَقَالٌ وَقَدْ رَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ أَيْضًا هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ
Пире [Абду бин Хумаид] каласа пачӗ [Абдурраззак] пире [Медина ҫыннисенчен пӗр учитель] [Аль-Ала бин Абдуррахманран] [унӑн ашшӗнчен] [Абу Хурайраран] ҫапла каланӑ: «Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам пӗр-пӗр кун ҫак сӑвӑ йӗркине вуласа тухӑр: «Эсир вара эсир урӑх халӑхпа пӑрӑнсан - вӗсем вара сан пек пулмӗҫ». -Мухаммед: 38- вӗсем ыйтрӗҫ: Кам пире улӑштарма пултарӗ? Абу Хурайра каланӑ: «Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам Салмана хулпуҫҫийӗнчен лӑпкаса илчӗ те: «Ку тата унӑн халӑхӗ, ку тата унӑн халӑхӗ», — тенӗ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис унӑн санадӗнче гариб, ӑна сӳтсе яваҫҫӗ. [Абдулла бин Джафар] та ҫак хадиса [Аль-Ала бин Абдуррахманран] каласа панӑ.
Imam Tirmidzi : 3184
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَنْبَأَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ نَجِيحٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَقَالَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ هَؤُلَاءِ الَّذِينَ ذَكَرَ اللَّهُ إِنْ تَوَلَّيْنَا اسْتُبْدِلُوا بِنَا ثُمَّ لَمْ يَكُونُوا أَمْثَالَنَا قَالَ وَكَانَ سَلْمَانُ بِجَنْبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخِذَ سَلْمَانَ وَقَالَ هَذَا وَأَصْحَابُهُ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ كَانَ الْإِيمَانُ مَنُوطًا بِالثُّرَيَّا لَتَنَاوَلَهُ رِجَالٌ مِنْ فَارِسَقَالَ أَبُو عِيسَى وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ نَجِيحٍ هُوَ وَالِدُ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ وَقَدْ رَوَى عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ الْكَثِيرَ و حَدَّثَنَا عَلِيٌّ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ نَجِيحٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ و حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ نَحْوَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ مُعَلَّقٌ بِالثُّرَيَّا
Пире [Али бин Худжр] каласа пачӗ [Исмаил бин Джафар] пире [Абдулла бин Джафар бин Наджих] [Аль Ала бин Абдуррахман] [унӑн ашшӗнчен] [Абу Хурайра] каланӑ: «Расулуллахӑн хӑш-пӗр юлташӗсем: пире улӑштарӗҫ те вара вӗсем пирӗн пек пулмӗҫ? Абу Хурайра каланӑ: Салман Аллахӑн Элчипе юнашар пулнӑ, вӑл Салманӑн пӑрушне лӑпкаса каланӑ: «Ку тата унӑн юлташӗсем, манӑн чунӑм камӑн аллинче, Аллахпа, енчен те ӗненӳ ҫӑлтӑрсен ушкӑнӗнче ҫакӑнса тӑрать пулсан, ӑна Перси ҫыннисем тупӗҫ». Абу Иса каланӑ: Абдулла бин Джафар бин Наджих Али бин Аль Мадини ашшӗ пулнӑ. Али бин Худжр Абдулла бин Джафартан нумай каласа панӑ. Пире [Али] ҫак хадиса [Абдулла бин Джафар] [Исмаил бин Джафар бин Наджихран] тата [Бисир бин Муадз] пире [Абдулла бин Джафартан] [Аль-Ала] ҫинчен каласа пачӗ, анчах вӑл ҫапла каланӑ пек туйӑнать: Ҫӑлтӑрсен ушкӑнӗнче ҫакӑнса тӑрать.
Imam Tirmidzi : 3185
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدٍ ابْنُ عَثْمَةَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ قَال سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُكُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْضِ أَسْفَارِهِ فَكَلَّمْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَكَتَ ثُمَّ كَلَّمْتُهُ فَسَكَتَ ثُمَّ كَلَّمْتُهُ فَسَكَتَ فَحَرَّكْتُ رَاحِلَتِي فَتَنَحَّيْتُ وَقُلْتُ ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ نَزَرْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ كَلُّ ذَلِكَ لَا يُكَلِّمُكَ مَا أَخْلَقَكَ بِأَنْ يَنْزِلَ فِيكَ قُرْآنٌ قَالَ فَمَا نَشِبْتُ أَنْ سَمِعْتُ صَارِخًا يَصْرُخُ بِي قَالَ فَجِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ لَقَدْ أُنْزِلَ عَلَيَّ هَذِهِ اللَّيْلَةَ سُورَةٌ مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي مِنْهَا مَا طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ مُرْسَلًا
Пире [Мухаммад бин Басяр] каласа пачӗ [Мухаммад бин Халид бин Ацмах] пире каласа пачӗ [Малик бин Анас] [Заид бин Асламран] [хӑйӗн ашшӗнчен] ҫапла каланӑ: «Эпӗ [Умар бин Аль Хатхаб] радиаллаху анху ҫапла каланине илтрӗм: «Эпир пӗррехинче Расулулла Саллаллаху саллаху Салампа пӗрле унӑн спорчипе пӗрле пултӑмӑр, Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам, анчах вӑл чӗнмерӗ, эпӗ калаҫрӑм, анчах вӑл чӗнмерӗ, эпӗ калаҫрӑм та, вӑл чӗнмерӗ, унтан эпӗ хамӑн лашана куҫартӑм, унтан эпӗ айккинелле пӑрӑнтӑм, эпӗ каларӑм: Хус эсӗ, Ибн Аль-Хатсаб, эсӗ Аллахӑн Элчине виҫӗ хутчен ӳкӗтлерӗн, эсӗ пур сӑвӑсене те шута илмерӗн? Сирӗн ҫинчен Коран анса ларӗ! Вӑл каланӑ: Нумай та вӑхӑт иртмерӗ, эпӗ хам ҫине такам кӑшкӑрнине илтрӗм. Вӑл каланӑ: «Унтан эпӗ Аллахӑн элчи патне кайрӑм, вӑл ҫапла каларӗ: «Эй, Ибн Аль-Хатсаб, чӑнах та, ҫак ҫырӑва мана паян каҫхине уҫрӗҫ, эпӗ ӑна хӗвелпе ҫутатнинчен лайӑхрах юрататӑп: «Чӑнах та, эпир сире уҫӑмлӑ ҫӗнтерӳ патӑмӑр». -Аль-Фатх: 1- Абу Иса каланӑ: Ку хадис хасан шахих гариб. Хӑшӗ-пӗрисем ӑна Маликран стена евӗрлӗ каласа панӑ.
Imam Tirmidzi : 3186
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَنَزَلَتْ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ }مَرْجِعَهُ مِنْ الْحُدَيْبِيَةِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ نَزَلَتْ عَلَيَّ آيَةٌ أَحَبُّ إِلَيَّ مِمَّا عَلَى الْأَرْضِ ثُمَّ قَرَأَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ فَقَالُوا هَنِيئًا مَرِيئًا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ بَيَّنَ اللَّهُ لَكَ مَاذَا يُفْعَلُ بِكَ فَمَاذَا يُفْعَلُ بِنَا فَنَزَلَتْ عَلَيْهِ{ لِيُدْخِلَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ حَتَّى بَلَغَ فَوْزًا عَظِيمًا }قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِيهِ عَنْ مُجَمِّعِ بْنِ جَارِيَةَ
Пире каласа панӑ [Абду бин Хумаид] пире [Абдурраззак] [Ма'мар] [Катада] [Анас] радиаллаху анху ҫапла каланӑ: -Аль-Фатх: 2- Худаибияран таврӑннӑ хыҫҫӑн. Саллаллаху алейхи ва Салам пророк ҫапла каланӑ: «Ман пата пӗр сӑвӑ ҫитрӗ, ӑна эпӗ ҫӗр ҫинчи мӗн пурринчен те ытларах юрататӑп». Ҫакӑн хыҫҫӑн пророк саллаллаху алейхи ва саллам вӗсене вуласа панӑ, вӗсем каланӑ: савӑнӑр, эй Аллахӑн Элчи, Аллах сире мӗн пулассине ӑнлантарса пачӗ, ҫавӑнпа та пире мӗн тӑвӗҫ? унтан ҫак сӑвӑ йӗрки анса ларчӗ: «Вӑл ӗненекен арҫынсемпе хӗрарӑмсене рай айӗнче юханшывсем юхса выртакан райа кӗртме пултартӑр тесе», унӑн сӑмахӗсем патне ҫитичченех: «Пысӑк телей». -QS. Альфат 5-, Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн. Ку тӗслӗхре Муджамма бин Джарияран та ҫавӑн пекех хадис пур.
Imam Tirmidzi : 3187
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ ثَمَانِينَ هَبَطُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ مِنْ جَبَلِ التَّنْعِيمِ عِنْدَ صَلَاةِ الصُّبْحِ وَهُمْ يُرِيدُونَ أَنْ يَقْتُلُوهُ فَأُخِذُوا أَخْذًا فَأَعْتَقَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире каласа панӑ [Абду бин Хумаид] каланӑ: Мана [Сулейман бин Харб] каласа панӑ [Хаммад бин Салама] [Цабитран] [Анасран], ирхи кӗлӗ вӑхӑтӗнче Таним тӑвӗ ҫинчен Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салампа унӑн юлташӗсене тапӑннӑ сакӑрвунӑ ҫын пулнӑ, вӗсем ӑна вӗлерме чӗннӗ, юлашкинчен вӗсене вӗлерме ыйтнӑ унтан ирӗке кӑларнӑ. Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам унтан Аллах ҫак аят янӑ: «Вӑл вӗсен аллисене сире пӗтерме чарнӑ, сирӗн аллӑрсене вӗсене пӗтерме чарнӑ». Ҫавӑн пекех -Аль-Фатх: 24- Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн.
Imam Tirmidzi : 3188
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ ثُوَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الطُّفَيْلِ بْنِ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ أَبِيهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ وَأَلْزَمَهُمْ كَلِمَةَ التَّقْوَى }قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُقَالَ هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْحَسَنِ بْنِ قَزَعَةَ قَالَ وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَلَمْ يَعْرِفْهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Пире [Аль-Хасан бин Каза'а Аль-Башри] пире [Суфьян бин Хабиб] [Сюбахран] [Цувайртан] [хӑйӗн ашшӗнчен] [Ат Туфаил бин Убай бин Каабран] [хӑйӗн ашшӗнчен] [хӑйӗн ашшӗнчен] пророкран саллаллаху алейхи ва Саламран каласа пачӗ: «Аллах вӗсем ҫине турӑ сӑмахне хушнӑ». Вӑл каланӑ: турра ӗненекен сӑмах майлашӑвӗ «ЛАА ИЛАХА ИЛЛАЛАХ» тенине пӗлтерет. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — гариб, эпир ӑна Аль-Хасан бин Каза хадисӗнчен кӑна пӗлместпӗр. Абу Иса каланӑ: эпӗ Абу Зурахран ҫак хадис ҫинчен ыйтрӑм, вӑл ӑна ҫак санад урлӑ кӑна ӑнланман.
Imam Tirmidzi : 3189
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُؤَمَّلُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ بْنِ جَمِيلٍ الْجُمَحِيُّ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِأَنَّ الْأَقْرَعَ بْنَ حَابِسٍ قَدِمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَعْمِلْهُ عَلَى قَوْمِهِ فَقَالَ عُمَرُ لَا تَسْتَعْمِلْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَتَكَلَّمَا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى ارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فَقَال أَبُو بَكْرٍ لِعُمَرَ مَا أَرَدْتَ إِلَّا خِلَافِي فَقَالَ مَا أَرَدْتُ خِلَافَكَ قَالَ فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ }قَالَ فَكَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ بَعْدَ ذَلِكَ إِذَا تَكَلَّمَ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يُسْمِعْ كَلَامَهُ حَتَّى يَسْتَفْهِمَهُ قَالَ وَمَا ذَكَرَ ابْنُ الزُّبَيْرِ جَدَّهُ يَعْنِي أَبَا بَكْرٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ مُرْسَلٌ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ
Пире [Мухаммад бин Мутсанна] каласа пачӗ [Муамал бин Исмаил] пире каласа пачӗ [Нафи бин Умар бин Джамиль Аль Джумахи] мана каласа пачӗ [Ибн Аби Малика] каланӑ: Мана [Абдулла бин Аз Зубайр] Аль-Акра' бин Хабис саллалла пророк патне килни ҫинчен каласа пачӗ, унтан Салахи Вахила вахи: Эй, Аллахӑн Элчи, ӑна хӑйӗн халӑхӗ ҫинче ӗҫлеттер. Умар каланӑ: ӑна ан ӗҫлеттер, эй Аллахӑн Элчи. Вӗсем иккӗшӗ те пророк патӗнче калаҫрӗҫ, вӗсен сассисем хытӑрах илтӗнчӗҫ, унтан Абу Бакр Умара ҫапла каларӗ: «Эсӗ манпа тавлашасшӑн кӑна». Умар каланӑ: эпӗ санпа килӗшме шутламан. Аль-Акра' каланӑ: «Унтан ҫак сӑвӑ йӗрки анчӗ: «Эй, ӗненекенсем, хӑвӑрӑн сассусене пророк сассинчен ҫӳлерех ан хӑпартӑр». -Аль-Худжурат: 2- ун хыҫҫӑн Умар пророк патӗнче калаҫнӑ чухне унӑн сӑмахӗсем вӗсем ҫинчен ыйтиччен илтӗнмен. Вӑл каланӑ: Ибн Аз Зубайр хӑйӗн аслашшӗне, урӑхла каласан, Абу Бакра асӑнман. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб. Вӗсенчен хӑшӗ-пӗрисем ӑна Ибн Аби Маликахран мурсалра каласа панӑ, Абдулла бин Аз Зубайртан асӑнман.
Imam Tirmidzi : 3190
حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ الْحُسَيْنِ بْنِ وَاقِدٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍفِي قَوْلِهِ{ إِنَّ الَّذِينَ يُنَادُونَكَ مِنْ وَرَاءِ الْحُجُرَاتِ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْقِلُونَ }قَالَ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ حَمْدِي زَيْنٌ وَإِنَّ ذَمِّي شَيْنٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاكَ اللَّهُقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Пире [Абу Аммар Аль Хусейн бин Хурайц] пире [Аль Фадл бин Муса] [Аль Хусейн бин Вакидран] [Абу Исхакран] [Аль Бара бин Азибран] Хӑйӗн сӑмахӗсем ҫинчен каласа пачӗ: «Чӑнах та, сирӗн пӳлӗмӗр тулашӗнчен чӗнекенсем — вӗсенчен нумайӑшӗ ӑнланмаҫҫӗ». -Аль-Худжурат: 4- Аль-Барра` каланӑ: Такам ура ҫине тӑчӗ те ҫапла каларӗ: «Эй, Аллахӑн Элчи, чӑнах та, манӑн мухтав — илемлӗх, манӑн ӳпкевӗм — намӑс. Пророк саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Ҫавӑ — Аллах». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб.
Imam Tirmidzi : 3191
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِسْحَقَ الْجَوْهَرِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو زَيْدٍ صَاحِبُ الْهَرَوِيِّ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ قَال سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي جَبِيرَةَ بْنِ الضَّحَّاكِ قَالَكَانَ الرَّجُلُ مِنَّا يَكُونَ لَهُ الِاسْمَانِ وَالثَّلَاثَةُ فَيُدْعَى بِبَعْضِهَا فَعَسَى أَنْ يَكْرَهَ قَالَ فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ أَبُو جَبِيرَةَ هُوَ أَخُو ثَابِتِ بْنِ الضَّحَّاكِ بْنِ خَلِيفَةَ أَنْصَارِيٌّ وَأَبُو زَيْدٍ سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ صَاحِبُ الْهَرَوِيِّ بَصْرِيٌّ ثِقَةٌ حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي جَبِيرَةَ بْنِ الضَّحَّاكِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире каласа пачӗ [Абдулла бин Исхак Альджаухари Аль-Башри] каласа пачӗ [Абу Заид] Аль-Харави тусӗ, [Сю'ба] [Давуд бин Абу Хинд] ҫапла каланӑ: «Эпӗ [Аш Сяби] [Абу Джабира бин Адл Длаххак] каласа панине илтрӗм: пирӗнтен пӗри е виҫҫӗшӗ ятпа чӗннӗ, тен, вӑл вӗсенчен пӗрне чӗнме пултарать юратмасть. Абу Джабира каланӑ: «Унтан ҫак сӑвӑ йӗрки анчӗ: «Усал сӑмахсемпе ан чӗнӗр». -Аль-Худжурат: 11- Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн. Абу Джабира — Сабит бин Адл Длаххак бин Халиф Аль Ансари шӑллӗ. Абу Заид Саид бин Ар Раби, Аль-Харави тусӗ, Басра-цикаран пулнӑ. Пире [Абу Салама Яхья бин Халаф] [Бисир бин Аль Муфадлдлал] [Давуд бин Абу Хинд] [Аш Сяби] [Абу Джабира бин Адл Длахак] ҫинчен каласа пачӗ пулас. Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн.
Imam Tirmidzi : 3192
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ عَنْ الْمُسْتَمِرِّ بْنِ الرَّيَّانِ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ قَالَقَرَأَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ{ وَاعْلَمُوا أَنَّ فِيكُمْ رَسُولَ اللَّهِ لَوْ يُطِيعُكُمْ فِي كَثِيرٍ مِنْ الْأَمْرِ لَعَنِتُّمْ }قَالَ هَذَا نَبِيُّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُوحَى إِلَيْهِ وَخِيَارُ أَئِمَّتِكُمْ لَوْ أَطَاعَهُمْ فِي كَثِيرٍ مِنْ الْأَمْرِ لَعَنِتُوا فَكَيْفَ بِكُمْ الْيَوْمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ سَأَلْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ الْقَطَّانَ عَنْ الْمُسْتَمِرِّ بْنِ الرَّيَّانِ فَقَالَ ثِقَةٌ
Пире [Абду бин Хумаид] каласа панӑ [Усман бин Умар] [Аль-Мустамир бин Ар Райян] [Абу Надлра] ҫапла каланӑ: [Абу Саид Аль-Худри] ҫапла вуланӑ: «Эсир пӗлетӗр, сирӗн хушӑра Аллахӑн Элчи пур, вӑл сирӗн кӑмӑлӑра пӑхӑнать пулсан, эсир чӑнах та инкеке лекетӗр». -Аль Худжураат: 7- вара эсир халӗ мӗнле? Абу Иса каланӑ: Ку хадис хасан шахих гариб. Али бин Аль Мадини каланӑ: Эпӗ Яхья бин Саид Аль Катханран Аль Мустамир бин Ар Райян ҫинчен ыйтрӑм, вӑл ҫапла хуравларӗ: Цика.
Imam Tirmidzi : 3193
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطَبَ النَّاسَ يَوْمَ فَتْحِ مَكَّةَ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ أَذْهَبَ عَنْكُمْ عُبِّيَّةَ الْجَاهِلِيَّةِ وَتَعَاظُمَهَا بِآبَائِهَا فَالنَّاسُ رَجُلَانِ بَرٌّ تَقِيٌّ كَرِيمٌ عَلَى اللَّهِ وَفَاجِرٌ شَقِيٌّ هَيِّنٌ عَلَى اللَّهِ وَالنَّاسُ بَنُو آدَمَ وَخَلَقَ اللَّهُ آدَمَ مِنْ تُرَابٍ قَالَ اللَّهُ{ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَأُنْثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ يُضَعَّفُ ضَعَّفَهُ يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ وَغَيْرُهُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ هُوَ وَالِدُ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ
Пире каласа пачӗ [Али бин Худжр] пире [Абдулла бин Джафар] каласа пачӗ [Абдулла бин Динар] [Ибн Умартан] Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам Меккӑна ҫӗнтернӗ чухне проповедь вуланӑ, вӑл ҫапла каланӑ: «Эй, халӑх, чӑнах та, Аллах сирӗнтен мӑнаҫлӑхпа мӑнаҫлӑха сирсе ячӗ. Ҫынсем икке пайланаҫҫӗ; ырӑ, турра ӗненекен, Аллахшӑн ырӑ, Аллахшӑн ирсӗр, мӗскӗн, йӗрӗнчӗк. Ҫынсем — Адамӑн йӑхӗсем, Аллах вара Адама тӑмран пултарнӑ. Аллах калать: «Эй этемлӗх, чӑнах та эпир сире арҫынпа хӗрарӑмран пултарнӑ, сире халӑхсемпе йӑхсем туса хунӑ, ҫапла вара эсир пӗр-пӗрне пӗлӗр. Чӑнах та, Аллах умӗнче сирӗн хушшӑрта чи ырӑ ҫын вӑл — сирӗн хушшӑрта чи ырӑ кӑмӑллӑ ҫын. Чӑнах та, Аллах пурне те пӗлекен, пурне те пӗлекен». -Аль-Худжурат: 13- Абу Иса каланӑ: Ку хадис — гариб, эпир ӑна ҫак санад йӗркинчи Ибн Умартан Абдулла бин Динар хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр. Абдулла бин Джафара Яхья бин Маин тата ыттисем хавшатнӑ. Абдулла бин Джафар — Али бин Аль Мадини ашшӗ. Абу Иса каланӑ: Ку тӗслӗхре Абу Хурайра тата Ибн Аббас ҫырнӑ ҫавӑн пек хадис пур.
Imam Tirmidzi : 3194
حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ الْأَعْرَجُ الْبَغْدَادِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سَلَّامِ بْنِ أَبِي مُطِيعٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْحَسَبُ الْمَالُ وَالْكَرَمُ التَّقْوَىقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ سَمُرَةَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ سَلَّامِ بْنِ أَبِي مُطِيعٍ
Пире [Аль-Фадл бин Сахл Аль-Арадж Аль-Багдади] тата ыттисем ҫинчен каласа панӑ хыҫҫӑн вӗсем ҫапла каларӗҫ: «Вӗсем пире [Юнус бин Мухаммед] [Саллам бин Абу Мути] [Катада] ҫинчен, [Аль-Хасан] [Самура] пророкран саллаллаху алейхи ва Салам пророкран, вӑл ҫапла каланӑ: турра ӗненекенсенчен илнӗ'. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — Самура хадисӗнчи хасан шахих гариб, эпир ӑна Саллам бин Абу Мути хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр.
Imam Tirmidzi : 3195
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَزَالُ جَهَنَّمُ تَقُولُ{ هَلْ مِنْ مَزِيدٍ }حَتَّى يَضَعَ فِيهَا رَبُّ الْعِزَّةِ قَدَمَهُ فَتَقُولُ قَطْ قَطْ وَعِزَّتِكَ وَيُزْوَى بَعْضُهَا إِلَى بَعْضٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَفِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Пире каласа пачӗ [Абду бин Хумаид] пире [Юнус бин Мухаммад] каласа пачӗ [Шейбан] [Катада] пире [Анас бин Малик] каласа пачӗ: Аллах саллаллаху алейхи ва Салам пророкӗ ҫапла каланӑ: «Джаханам яланах ҫапла калать: «Тата тата пур-и?» -Каф: 30- Раббул Изза унта урине лартиччен тамӑк ҫапла каланӑ: «Ҫитет, ҫитет Санӑн мухтавна». Унӑн пӗр пайне ыттисем пуҫтараҫҫӗ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис Абу Хурайра ҫырнӑ ҫак санад урлӑ хасан шахих гариб.
Imam Tirmidzi : 3196
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ سَلَّامٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ رَبِيعَةَ قَالَقَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرْتُ عِنْدَهُ وَافِدَ عَادٍ فَقُلْتُ أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ وَافِدِ عَادٍ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَا وَافِدُ عَادٍ قَالَ فَقُلْتُ عَلَى الْخَبِيرِ سَقَطْتَ إِنَّ عَادًا لَمَّا أُقْحِطَتْ بَعَثَتْ قَيْلًا فَنَزَلَ عَلَى بَكْرِ بْنِ مُعَاوِيَةَ فَسَقَاهُ الْخَمْرَ وَغَنَّتْهُ الْجَرَادَتَانِ ثُمَّ خَرَجَ يُرِيدُ جِبَالَ مَهْرَةَ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي لَمْ آتِكَ لِمَرِيضٍ فَأُدَاوِيَهُ وَلَا لِأَسِيرٍ فَأُفَادِيَهُ فَاسْقِ عَبْدَكَ مَا كُنْتَ مُسْقِيَهُ وَاسْقِ مَعَهُ بَكْرَ بْنَ مُعَاوِيَةَ يَشْكُرُ لَهُ الْخَمْرَ الَّتِي سَقَاهُ فَرُفِعَ لَهُ سَحَابَاتٌ فَقِيلَ لَهُ اخْتَرْ إِحْدَاهُنَّ فَاخْتَارَ السَّوْدَاءَ مِنْهُنَّ فَقِيلَ لَهُ خُذْهَا رَمَادًا رِمْدِدًا لَا تَذَرُ مِنْ عَادٍ أَحَدًا وَذُكِرَ أَنَّهُ لَمْ يُرْسَلْ عَلَيْهِمْ مِنْ الرِّيحِ إِلَّا قَدْرُ هَذِهِ الْحَلْقَةِ يَعْنِي حَلْقَةَ الْخَاتَمِ ثُمَّ قَرَأَ{ إِذْ أَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ الرِّيحَ الْعَقِيمَ مَا تَذَرُ مِنْ شَيْءٍ أَتَتْ عَلَيْهِ إِلَّا جَعَلَتْهُ كَالرَّمِيمِ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ سَلَّامٍ أَبِي الْمُنْذِرِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ حَسَّانَ وَيُقَالُ لَهُ الْحَارِثُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ حَدَّثَنَا سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمَانَ النَّحْوِيُّ أَبُو الْمُنْذِرِ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ أَبِي النَّجُودِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ الْحَارِثِ بْنَ يَزِيدَ الْبَكْرِيِّ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَدَخَلْتُ الْمَسْجِدَ فَإِذَا هُوَ غَاصٌّ بِالنَّاسِ وَإِذَا رَايَاتٌ سُودٌ تَخْفُقُ وَإِذَا بِلَالٌ مُتَقَلِّدٌ السَّيْفَ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ مَا شَأْنُ النَّاسِ قَالُوا يُرِيدُ أَنْ يَبْعَثَ عَمْرَو بْنَ الْعَاصِ وَجْهًا فَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ نَحْوًا مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ بِمَعْنَاهُ قَالَ وَيُقَالُ لَهُ الْحَارِثُ بْنُ حَسَّانَ أَيْضًا
Пире каласа панӑ [Ибн Аби Умар] пире [Суфьян бин Уйина] [Салламран] [Ашим бин Абу Ан Наджудран] [Абу Ваилран] [а Бани Рабиатран] ҫапла каланӑ: «Эпӗ Мединӑна ҫитрӗм, унтан Аллахӑн элчин резиденцине кӗрсе тухрӑм, Саллах Саллахӑн элчине Саллам салам ячӗ ун патӗнче эпӗ ҫапла каларӑм: эпӗ Аллахран хӳтлӗх шыратӑп, Адӑн элчи пек пулма. Унтан Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам ыйтрӗ: «Ад» хыпарҫӑ мӗн вӑл? Эпӗ ҫапла хуравларӑм: сирӗн величество кирлӗ ҫынран ыйтрӗ. Чӑнах та, Ад халӑхне типӗ ҫанталӑк ҫитсен, вӗсем Каила янӑ та, вӑл Бакр бин Муавия патӗнче чарӑннӑ, унтан Бакр ӑна эрехпе хӑналанӑ, ун валли юрлама икӗ хӗрарӑм юрӑҫа илсе килнӗ. Унтан вӑл - Каил - Махра тӑвӗ ҫине кайрӗ, вӑл кӗлтурӗ: Эй, Аллах, эпӗ Сан патна чирлӗ ҫыншӑн килмен, ҫавӑнпа та эпӗ ӑна тыткӑнри ҫыншӑн мар, сиплерӗм, унтан эпӗ ӑна тӳлесе илтӗм, Хӑвӑн чуруна Эсӗ ӑна ӗҫтермен шыв ӗҫтер, ҫавӑн пекех унпа пӗрле пулнӑ Бакр бин Муавияна ӗҫтер, Каил эрех панӑшӑн тав тунӑ пек. ӑна. Унтан Каил патне виҫӗ пӗлӗт ҫитрӗ, ӑна: «Вӗсенчен пӗрне суйласа ил», — терӗҫ. Кайл вӗсенчен хуранине суйласа илнӗ пулас. Каила каланӑ: ҫав пуҫламӑша ил, вӑл пурне те ҫунтарса яракан пӗлӗт, вӑл Ад ҫыннисенчен никама та хӗрхенмест. Ҫил вӗсене ҫак ҫаврашка пысӑкӑшӗсӗр пуҫне, урӑхла каласан, ҫаврашка ҫаврашкисӗр пуҫне урӑх яманни ҫинчен хыпар пулнӑ. Унтан вӑл ҫапла вуларӗ: «Аад ҫинчен ҫырнӑ калавра та эпир вӗсем ҫине ҫӗмӗрекен ҫил янӑ чухне». Ҫил нимӗн те кӑларса ямасть, ӑна порошок пек тӑвать». -Adz Dzaariyaat: 41-42- Абу Иса каланӑ: Хӑш-пӗр ҫынсем ҫак хадиса Саллам Абу Аль Мундзиртан Ашим бин Абу Ан Наджудран Абу Ваилран Аль Харит бин Хасанран каласа панӑ, ӑна Аль Харит бин Язид теҫҫӗ. Пире [Абду бин Хумаид] каласа пачӗ [Заид бин Хубаб] пире [Салам бин Сулейман Ан Нахви Абу Аль Мундзир] каласа пачӗ [Ашим бин Абу Ан Наджуд] [Абу Ваилран] [Аль Харит бин Езид Аль Бакри] ҫапла каларӗ: «Эпӗ Мединӑна ҫитрӗм те мечӗте хура ӳтлӗ ҫынсем пухӑннине куртӑм ялавсем вӗлкӗшеҫҫӗ, Билал ун умӗнче хӗҫ тытнӑ. Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам, эпӗ ыйтрӑм: мӗн инкек пур ҫав ҫынсемпе? Вӗсем ҫапла хуравланӑ: вӑл Амру бин Аль Аша пӗр-пӗр еннелле ярасшӑн пулнӑ. Унтан вӑл хадиса туллин асӑнчӗ, сӑмахран, Суфьян бин Уяйна хадисне унӑн пӗлтерӗшӗпе. Ӑна тата Аль-Харит бин Хасан теҫҫӗ.
Imam Tirmidzi : 3197
حَدَّثَنَا أَبُو هِشَامٍ الرِّفَاعِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ رِشْدِينَ بْنِ كُرَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِدْبَارُ النُّجُومِ الرَّكْعَتَانِ قَبْلَ الْفَجْرِ وَإِدْبَارُ السُّجُودِ الرَّكْعَتَانِ بَعْدَ الْمَغْرِبِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ رِشْدِينَ بْنِ كُرَيْبٍ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ مُحَمَّدٍ وَرِشْدِينَ بْنِ كُرَيْبٍ أَيُّهُمَا أَوْثَقُ قَالَ مَا أَقْرَبَهُمَا وَمُحَمَّدٌ عِنْدَ أَرْجَحُ قَالَ وَسَأَلْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ هَذَا فَقَالَ مَا أَقْرَبْهُمَا وَرِشْدِينُ بْنُ كُرَيْبٍ أَرْجَحُهُمَا عِنْدِي قَالَ وَالْقَوْلُ عِنْدِي مَا قَالَ أَبُو مُحَمَّدٍ وَرِشْدِينُ أَرْجَحُ مِنْ مُحَمَّدٍ وَأَقْدَمُ وَقَدْ أَدْرَكَ رِشْدِينُ ابْنَ عَبَّاسٍ وَرَآهُ
Пире каласа панӑ [Абу Хишам Ар Рифаи] пире [Мухаммад бин Фудлайл] [Рисидин бин Кураибран] [унӑн ашшӗнчен] [Ибн Аббасран] пророк саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Ҫӑлтӑр иртнӗ хыҫҫӑн кӗлтуни мӗне пӗлтерет, вӑл ҫутӑ ҫутӑлнӑ хыҫҫӑн икӗ рака пуҫ тайӑлать, кӗлтунӑ хыҫҫӑн икӗ хутчен кӗлтунине пӗлтерет». хӗвел аннӑ хыҫҫӑн ракатсем'. Абу Иса каланӑ: «Ку хадис — гариб, эпир ӑна марфу' ҫинчен пӗлместпӗр, анчах ҫак санадран Мухаммед бин Фудлаил хадисӗнчен Рисидин бин Кураибран ҫеҫ пӗлместпӗр». Эпӗ Мухаммед бин Исмаилран Мухаммедпа Рисидин бин Кураиб ҫинчен ыйтрӑм, вӗсенчен хӑшӗ ытларах цика пулнӑ, вӑл ҫапла хуравларӗ: Иккӗшӗ те пӗр-пӗринпе ҫывӑх, Мухаммед вара, ман шутпа, вӑйлӑрах. Абу Иса ҫапла каланӑ: «Эпӗ Абдулла бин Абдуррахманран та ҫакӑн ҫинчен ыйтрӑм, вӑл ҫапла хуравларӗ: иккӗшӗ те пӗр-пӗринпе ҫывӑх, ман шутпа, Рисидин бин Кураиб вӑйлӑрах». Абу Иса каланă: Абу Мухаммед калани тĕрĕс тесе шутлатăп. Рисыдин Мухаммедран тата маларах вӑйлӑрах пулнӑ. Рисидин Ибну Аббаспа тӗл пулнӑ, ӑна курнӑ.
Imam Tirmidzi : 3198
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ عَنْ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَلَمَّا بَلَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِدْرَةَ الْمُنْتَهَى قَالَ انْتَهَى إِلَيْهَا مَا يَعْرُجُ مِنْ الْأَرْضِ وَمَا يَنْزِلُ مِنْ فَوْقٍ قَالَ فَأَعْطَاهُ اللَّهُ عِنْدَهَا ثَلَاثًا لَمْ يُعْطِهِنَّ نَبِيًّا كَانَ قَبْلَهُ فُرِضَتْ عَلَيْهِ الصَّلَاةُ خَمْسًا وَأُعْطِيَ خَوَاتِيمَ سُورَةِ الْبَقَرَةِ وَغُفِرَ لِأُمَّتِهِ الْمُقْحِمَاتُ مَا لَمْ يُشْرِكُوا بِاللَّهِ شَيْئًاقَالَ ابْنُ مَسْعُودٍ{ إِذْ يَغْشَى السِّدْرَةَ مَا يَغْشَى }قَالَ السِّدْرَةُ فِي السَّمَاءِ السَّادِسَةِ قَالَ سُفْيَانُ فَرَاشٌ مِنْ ذَهَبٍ وَأَشَارَ سُفْيَانُ بِيَدِهِ فَأَرْعَدَهَا و قَالَ غَيْرُ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ إِلَيْهَا يَنْتَهِي عِلْمُ الْخَلْقِ لَا عِلْمَ لَهُمْ بِمَا فَوْقَ ذَلِكَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире каласа панӑ [Ибн Аби Умар] пире [Суфьян] [Малик бин Мигвалран] [Талхах бин Мушаррифран] [Мурраран] [Абдуллахран] ҫапла каланӑ: «Аллахӑн Элчи саллаллаху алейхи ва Салам Шигратул-Мунтаха патне ҫитсен, вӑл ҫапла каланӑ: «Ҫӗр ҫинчен мӗн анать ҫӳлте'. Унтан Аллах ӑна унта виҫӗ япала панӑ, вӗсене унччен нихӑш пророка та паман; Уншӑн кулленхи пилӗк кӗлӗ тумалла пулнӑ, ӑна «Аль-Бакара» сура хуплашкине панӑ, унӑн халӑхӗшӗн пысӑк ҫылӑхсем каҫарнӑ, мӗншӗн тесен вӗсем Аллахпа нимӗнпе те ҫыхӑнман». Ибн Масуд каланӑ: «Сидратил Мунтаха хӑйне хупласа тӑракан япала ҫав тери хытӑ ҫавӑрса илнӗ чухне». -Ан Наджм: 16- вӑл каланӑ: Сидра улттӑмӗш тӳпере. Суфьян каланӑ: «Ылтӑн анлӑшӗ». Вӑл аллипе сулчӗ те силлерӗ. Унсӑр пуҫне, Малик бин Мигвал ҫапла каланӑ: «Ҫакӑнта чӗрчунсен пӗлӗвӗ вӗҫленет, вӗсем хӑйсенчен ҫӳлте мӗн пуррине пӗлмеҫҫӗ». Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн.
Imam Tirmidzi : 3199
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ الْعَوَّامِ حَدَّثَنَا الشَّيْبَانِيُّ قَالَ سَأَلْتُ زِرَّ بْنَ حُبَيْشٍ عَنْ قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ{ فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنَى }فَقَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ مَسْعُودٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى جِبْرِيلَ وَلَهُ سِتُّ مِائَةِ جَنَاحٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ
Пире [Ахмад бин Мани] каласа пачӗ [Аббад бин Аль-Аввам] пире каласа пачӗ [Аш Сяйбани] ҫапла каларӗ: «Эпӗ [Зирр бин Хубайсирен] Аллахӑн сӑмахӗсем ҫинчен ыйтрӑм: «Вара вӑл Мухаммед патне икӗ пуҫ е унтан та ҫывӑхрах пулать». -Ан Наджм: 9- вӑл ҫапла хуравларӗ: Мана [Ибн Масуда] ҫапла пӗлтернӗ: саллаллаху алейхи ва Салам пророк Джибрила курнӑ, унӑн ултҫӗр ҫуначӗ пулнӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис хасан гариб чӑн-чӑн.
Imam Tirmidzi : 3200
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ لَقِيَ ابْنُ عَبَّاسٍ كَعْبًا بِعَرَفَةَ فَسَأَلَهُ عَنْ شَيْءٍ فَكَبَّرَ حَتَّى جَاوَبَتْهُ الْجِبَالُ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ إِنَّا بَنُو هَاشِمٍ فَقَالَ كَعْبٌ إِنَّ اللَّهَ قَسَمَ رُؤْيَتَهُ وَكَلَامَهُ بَيْنَ مُحَمَّدٍ وَمُوسَى فَكَلَّمَ مُوسَى مَرَّتَيْنِ وَرَآهُ مُحَمَّدٌ مَرَّتَيْنِ قَالَ مَسْرُوقٌ فَدَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ فَقُلْتُهَلْ رَأَى مُحَمَّدٌ رَبَّهُ فَقَالَتْ لَقَدْ تَكَلَّمْتَ بِشَيْءٍ قَفَّ لَهُ شَعْرِي قُلْتُ رُوَيْدًا ثُمَّ قَرَأْتُ{ لَقَدْ رَأَى مِنْ آيَاتِ رَبِّهِ الْكُبْرَى }فَقَالَتْ أَيْنَ يُذْهَبُ بِكَ إِنَّمَا هُوَ جِبْرِيلُ مَنْ أَخْبَرَكَ أَنَّ مُحَمَّدًا رَأَى رَبَّهُ أَوْ كَتَمَ شَيْئًا مِمَّا أُمِرَ بِهِ أَوْ يَعْلَمُ الْخَمْسَ الَّتِي قَالَ اللَّهُ تَعَالَى{ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ }فَقَدْ أَعْظَمَ الْفِرْيَةَ وَلَكِنَّهُ رَأَى جِبْرِيلَ لَمْ يَرَهُ فِي صُورَتِهِ إِلَّا مَرَّتَيْنِ مَرَّةً عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَى وَمَرَّةً فِي جِيَادٍ لَهُ سِتُّ مِائَةِ جَنَاحٍ قَدْ سَدَّ الْأُفُقَقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَحَدِيثُ دَاوُدَ أَقْصَرُ مِنْ حَدِيثِ مُجَالِدٍ
Пире каласа панӑ [Ибну Аби Умар] пире [Суфьян] [Муджалидран] [Аш Сяби] каланӑ: Ибн Аббас Арафат патӗнче Кааба тӗл пулнӑ, унтан темӗн ҫинчен ыйтнӑ, унтан вӑл такбир вуланӑ, унтан ту ӑна хирӗҫ ответ панӑ. Ибн Аббас каланӑ: чӑнах та, эпир Хашим ачисем. Кааб каланӑ: чӑнах та, Аллах Хӑйне курма тата Унпа калаҫма май пуррине Мухаммедпа Моисей хушшинче пайланӑ. Аллах Моисейпе икӗ хутчен калаҫнӑ, Мухаммед ӑна икӗ хутчен курнӑ. [Масрук] каланӑ: Унтан эпӗ [Айся] пурӑнакан ҫурта кайса куртӑм, ыйтрӑм: Мухаммед хӑйӗн Раббне курнӑ-и? Айся ҫапла хуравларӗ: эсир манӑн ҫурӑм шӑмми ҫинчи ҫӑмсене шӑнтса яракан япала ҫинчен калатӑр. Эпӗ: канлӗр, терӗм. Унтан эпӗ вуласа тухрӑм: «Чӑнах та, вӑл Раббӑн чи пысӑк паллисене курнӑ». -Ан Наджм: 18- Айся ыйтрӗ: Ӑҫта эсӗ? Ку Гаврила ҫеҫ. Кам та пулин сире Мухаммед хӑйӗн Ҫӳлхуҫине курни ҫинчен е мӗн те пулин хушнине пытарни ҫинчен е Аллах Таала каланӑ пилӗк япалана пӗлни ҫинчен калать: «Чӑнах та, Аллах ҫеҫ суд кунне пӗлет; Вӑл ҫумӑр ҫутарать, — Лукман: 34 — вӑл пысӑк суйнине пӗлтерет, вӑл Джибрила ҫеҫ курнӑ, вӑл хӑйӗн чӑн-чӑн сӑн-сӑпатне икӗ хутчен ҫеҫ курнӑ, пӗрре вӑл Сидратул Мунтаха хулинче пулнӑ чухне, тепре Джиядра пулнӑ чухне — Мекка тӗпӗнчи вырӑнта, пента. - горизонт хупласа тӑракан улт ҫӗр ҫуначӗ унӑн пулнӑ. Абу Иса каланӑ: [Давуд бин Абу Хинд] [Аш Сябирен] [Масрукран] [Айсяран] пророкран саллаллаху алейхи ва Саламран ҫакӑн пек хадис каласа панӑ, Даудӑн хадисӗ Муджалидӑн хадисӗнчен кӗскерех.