Imam Tirmidzi : 3121
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى أَعْدَدْتُ لِعِبَادِيَ الصَّالِحِينَ مَا لَا عَيْنٌ رَأَتْ وَلَا أُذُنٌ سَمِعَتْ وَلَا خَطَرَ عَلَى قَلْبِ بَشَرٍ وَتَصْدِيقُ ذَلِكَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَا أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Kitugambye nti [Ibn Abi Umar] atubuulidde [Sufyan] okuva ku [Abu Az Zinad] okuva ku [Al A’raj] okuva ku [Abu Hurairah] okutuuka ku Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam, yagamba nti: ‘Allah Ta’ala agamba nti: ‘Ntegese ekintu ekitaliiko liiso lye lirabangako, tewali kutu kye liwuliddeko era tewali ndowooza ya muntu yenna yasalako ku lwange abaweereza abatuukirivu'. Obutuukirivu buli mu kitabo kya Allah ‘azza wajalla: ‘Tewali amanyi mikisa egy’enjawulo egirindiridde, ekirungi okulabibwa ng’empeera gye bali, olw’ebyo bye bakola’. -Nga Sajdah: 17- Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu.
Imam Tirmidzi : 3122
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مُطَرِّفِ بْنِ طَرِيفٍ وَعَبْدِ الْمَلِكِ وَهُوَ ابْنُ أَبْجَرَ سَمِعَا الشَّعْبِيَّ يَقُولُسَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ عَلَى الْمِنْبَرِ يَرْفَعُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام سَأَلَ رَبَّهُ فَقَالَ أَيْ رَبِّ أَيُّ أَهْلِ الْجَنَّةِ أَدْنَى مَنْزِلَةً قَالَ رَجُلٌ يَأْتِي بَعْدَمَا يَدْخُلُ أَهْلُ الْجَنَّةِ الْجَنَّةَ فَيُقَالُ لَهُ ادْخُلْ الْجَنَّةَ فَيَقُولُ كَيْفَ أَدْخُلُ وَقَدْ نَزَلُوا مَنَازِلَهُمْ وَأَخَذُوا أَخَذَاتِهِمْ قَالَ فَيُقَالُ لَهُ أَتَرْضَى أَنْ يَكُونَ لَكَ مَا كَانَ لِمَلِكٍ مِنْ مُلُوكِ الدُّنْيَا فَيَقُولُ نَعَمْ أَيْ رَبِّ قَدْ رَضِيتُ فَيُقَالُ لَهُ فَإِنَّ لَكَ هَذَا وَمِثْلَهُ وَمِثْلَهُ وَمِثْلَهُ فَيَقُولُ رَضِيتُ أَيْ رَبِّ فَيُقَالُ لَهُ فَإِنَّ لَكَ هَذَا وَعَشْرَةَ أَمْثَالِهِ فَيَقُولُ رَضِيتُ أَيْ رَبِّ فَيُقَالُ لَهُ فَإِنَّ لَكَ مَعَ هَذَا مَا اشْتَهَتْ نَفْسُكَ وَلَذَّتْ عَيْنُكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ الْمُغِيرَةِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَالْمَرْفُوعُ أَصَحُّ
[Ibn Abi Umar] yatunyumiza [Sufyan] okuva ku [Mutharrif bin Tharif] ne [Abdul Malik i.e. Ibn Abjar] bombi baawulira [Ash Sya’bi], yagamba nti: Nawulira [Al Mughirah bin Syu’bah] ng’anyumya ku kituuti, yagenda mu maaso -ebigambo bye- okutuusa Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam, n’agamba nti: ‘Musa 'alaihis salam yabuuza Mukama we nti: Ayi Mukama, ani asinga wansi mu batuuze b'ejjana? Mukama we n’amuddamu nti: Omusajja alijja ng’abatuuze bonna mu Jjana bamaze okuyingira ejjana, kijja kumugamba nti: Yingira ejjana. N’agamba nti: Nnyinza ntya okuyingira ejjana nga bamaze okutwala ebifo byabwe ne batwala emigabo gyabwe. Kijja kumugamba nti: Wandyagadde okuba n’ekyo omu ku bakabaka b’ensi ky’alina? N’agamba nti: Yee, Ayi Mukama, njagala. Kijja kumugamba nti: Mazima kino kigwo, kigyagala, kigyagala era kigyagala. N’agamba nti: Ndi musanyufu, Ayi Mukama. Kyamugamba nti: Kino n’emirundi kkumi birabika nga bibyo. Omuntu oyo n’agamba nti: Ndi mwetegefu, ggwe Rabb. Kyamugamba nti: Ekirala, ojja kufuna ekyo emmeeme yo ky’eyagala era amaaso go gajja kulaba nga gasanyusa’. Abu Isa yagamba nti: Hasan mutuufu. Abamu ku bo baanyumya hadith eno okuva ewa Ash Sya’bi okuva ewa Al Mughirah naye nga tagitegeera. Era marfu’ esingako okuba entuufu.
Imam Tirmidzi : 3123
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا صَاعِدٌ الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ أَخْبَرَنَا قَابُوسُ بْنُ أَبِي ظَبْيَانَ أَنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ قَالَ قُلْنَا لِابْنِ عَبَّاسٍأَرَأَيْتَ قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ مَا جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَيْنِ فِي جَوْفِهِ }مَا عَنَى بِذَلِكَ قَالَ قَامَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا يُصَلِّي فَخَطَرَ خَطْرَةً فَقَالَ الْمُنَافِقُونَ الَّذِينَ يُصَلُّونَ مَعَهُ أَلَا تَرَى أَنَّ لَهُ قَلْبَيْنِ قَلْبًا مَعَكُمْ وَقَلْبًا مَعَهُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ مَا جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَيْنِ فِي جَوْفِهِ }حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Atugambye [Abdullah bin Abdurrahman] atugambye [Sha’id Al Harrani] atubuulidde [Zuhair] atugambye [Qabus bin Abu Dlabyan] nti [kitaawe] amugambye, yagamba nti: Twagamba [Ibn Abbas] nti: Omanyi ekigambo kya Allah 'azza wajalla: 'Allah teyatonda muntu mitima ebiri mugiye ekituli'. -Al Ahzaab: 4- kitegeeza ki? Ibn Abbas yaddamu nti: Olunaku lumu, Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam yali asaala era waliwo ne kimujjira mu birowoozo, bannanfuusi abaali basaala naye nebagamba nti: Tolaba, alina emitima ebiri, omutima gumu naawe ate omutima gumu nabo. Olwo Allah n’abikkula -aaya-: ‘Allah teyatonda muntu mitima ebiri mu kisenge kye’. -Al Ahzaab: 4-, Atugambye [Abdu bin Humaid] agambye [Ahmad bin Yunus] atugambye [Zuhair] bwatyo. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno hasan.
Imam Tirmidzi : 3124
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ عَمِّي أَنَسُ بْنُ النَّضْرِ سُمِّيتُ بِهِ لَمْ يَشْهَدْ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَبُرَ عَلَيَّ فَقَالَ أَوَّلُ مَشْهَدٍ شَهِدَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِبْتُ عَنْهُ أَمَا وَاللَّهِ لَئِنْ أَرَانِي اللَّهُ مَشْهَدًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا بَعْدُ لَيَرَيَنَّ اللَّهُ مَا أَصْنَعُ قَالَ فَهَابَ أَنْ يَقُولَ غَيْرَهَا فَشَهِدَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ أُحُدٍ مِنْ الْعَامِ الْقَابِلِ فَاسْتَقْبَلَهُ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ فَقَالَ يَا أَبَا عَمْرٍو أَيْنَ قَالَ وَاهًا لِرِيحِ الْجَنَّةِ أَجِدُهَا دُونَ أُحُدٍ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ فَوُجِدَ فِي جَسَدِهِ بِضْعٌ وَثَمَانُونَ مِنْ بَيْنِ ضَرْبَةٍ وَطَعْنَةٍ وَرَمْيَةٍ فَقَالَتْ عَمَّتِي الرُّبَيِّعُ بِنْتُ النَّضْرِ فَمَا عَرَفْتُ أَخِي إِلَّا بِبَنَانِهِ وَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضَى نَحْبَهُ وَمِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ وَمَا بَدَّلُوا تَبْدِيلًا } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atubuulidde [Ahmad bin Muhammad] atubuulidde [Abdullah Al Mubarak] atugambye [Sulaiman bin Al Mughirah] okuva [Tsabit] okuva ku [Anas] yagamba: kojja wange, Anas bin An Nadlr yagamba: erinnya lyange terikoma kwogerwako, sseetabye mu lutalo lwa Badr ne Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam. Ekyo kinnyweza omutima. Awo ne ŋŋamba mu mutima gwange nti: Ssaali mu lutalo olwasooka Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam lwe yeetabamu? Jjukira nti Allah, Allah bw’andaga olutalo n’omubaka wa Allah sallallaahu ‘alaihi wa Salam oluvannyuma, Allah ajja kulaba kye ndikola. Anas yagamba nti: Yali tayagala kwogera kintu kirala kyonna okuggyako ekyo. Olwo neyetaba mu lutalo lwa Uhud ne Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam omwaka ogwaddako. Yayaniriziddwa Sa’ad bin Mu’adz, n’agamba nti: Ayi Abu Amru, ali ludda wa omusajja eyagamba nti: Ayi akawoowo k’ejjana, nkawunyiriza emabega wa Uhud? Amangu ago yalwana okutuusa lwe yattibwa. Ku mubiri gwe kwaliko ebitala eby’enjawulo kinaana, okufumita n’okufumita obusaale. Ssenga wange, Ar Rubayyi’ bint An Nadlr yagamba nti: Saamutegedde okuggyako okuva ku nsonga z’engalo ze. Awo aya eno n’ebikkulwa nti: ‘Mu bakkiriza mulimu abasajja abatuukiriza ebyo bye basuubiza Allah; Kale mu bo mulimu n’abo abattibwa. era mu bo mulimu -era- abo abalinda ne batakyusa -kisuubizo kyabwe-'. -Al Ahzaab: 23- Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ye hasan sahih.
Imam Tirmidzi : 3125
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ الطَّوِيلُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ عَمَّهُ غَابَ عَنْ قِتَالِ بَدْرٍ فَقَالَ غِبْتُ عَنْ أَوَّلِ قِتَالٍ قَاتَلَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُشْرِكِينَ لَئِنْ اللَّهُ أَشْهَدَنِي قِتَالًا لَلْمُشْرِكِينَ لَيَرَيَنَّ اللَّهُ كَيْفَ أَصْنَعُ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ انْكَشَفَ الْمُسْلِمُونَ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَبْرَأُ إِلَيْكَ مِمَّا جَاءَ بِهِ هَؤُلَاءِ يَعْنِي الْمُشْرِكِينَ وَأَعْتَذِرُ إِلَيْكَ مِمَّا صَنَعَ هَؤُلَاءِ يَعْنِي أَصْحَابَهُ ثُمَّ تَقَدَّمَ فَلَقِيَهُ سَعْدٌ فَقَالَ يَا أَخِي مَا فَعَلْتَ أَنَا مَعَكَ فَلَمْ أَسْتَطِعْ أَنْ أَصْنَعَ مَا صَنَعَ فَوُجِدَ فِيهِ بِضْعٌ وَثَمَانُونَ مِنْ ضَرْبَةٍ بِسَيْفٍ وَطَعْنَةٍ بِرُمْحٍ وَرَمْيَةٍ بِسَهْمٍ فَكُنَّا نَقُولُ فِيهِ وَفِي أَصْحَابِهِ نَزَلَتْ{ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضَى نَحْبَهُ وَمِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ }قَالَ يَزِيدُ يَعْنِي هَذِهِ الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاسْمُ عَمِّهِ أَنَسُ بْنُ النَّضْرِ
Atugambye [Abdu bin Humaid] atubuulidde [Yazid bin Harun] atugambye [Humaid Ath Thawil] okuva ku [Anas bin Malik] nti kojja we yali taliiwo mu lutalo lwa Badr, yagamba nti: Nali siriiwo mu lutalo olwasooka olwa Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam n’abasiraamu, singa Allah anyingiza mu lutalo -oluddako- olw’okulwanyisa abashiriki, ddala Allah ajja kumanya kye ndikola. Olutalo lw’Abasiraamu olw’e Uhud bwe lwali mu kavuyo, n’agamba nti: Ayi Allah, mazima nneesumulula okuva gy’oli okuva ku ebyo bye baaleeta - ekitegeeza abashirika - era nkusaba okusonyiyibwa okuva ku bye baakola - ekitegeeza bannaabwe. Yagenda mu maaso n’asisinkana Sa’ad, Sa’ad n’agamba nti: Ow’oluganda, kye nnakukola, nali sisobola kukola kye yakola. Kyazuulibwa nti ku mubiri gwe kwaliko ebitala kinaana ebisala, amafumu n’obusaale. Twagamba ku bikwata ku ye ne banne nga bakka -verse-: ‘Bwe kityo abamu ku bo ne bagwa. era mu bo mulimu -era- abo abalindiridde ne batakyusa -kisuubizo kyabwe-'. -Al Ahzaab: 23- Yazid yagamba nti: Aya eyo etegeeza. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu. Kojja we ayitibwa Anas bin An Nadlr.
Imam Tirmidzi : 3126
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْعَطَّارُ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ يَحْيَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى مُعَاوِيَةَ فَقَالَأَلَا أُبَشِّرُكَ فَقُلْتُ بَلَى قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ طَلْحَةُ مِمَّنْ قَضَى نَحْبَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ مُعَاوِيَةَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِنَّمَا رُوِيَ هَذَا عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِ
[Abdul Quddus bin Muhammad Al Aththar] yatunyumiza [Amr bin Asim] okuva ku [Ishaq bin Yahya bin Talhah] okuva ku [Musa bin Talhah] eyagamba nti: Nakyalira [Mu’awiyah], yagamba nti: Nkuwe amawulire amalungi? Namuddamu nti: Yee. Yagamba nti: Nawulira Omubaka wa Allah (okusaasira kwa Allah n’emirembe bibeere ku ye) ng’agamba nti: ‘Thalhah ali mu bagudde.’ Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno gharib, tugimanyi okuva mu hadiisi ya Mu’awiyah yokka nga tuyita mu lujegere luno olw’okubunyisa. Hadiisi eno yayogerwa ku Musa bin Talhah yekka okuva ku kitaawe.
Imam Tirmidzi : 3127
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ يَحْيَى عَنْ مُوسَى وَعِيسَى ابْنَيْ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِمَا طَلْحَةَ أَنَّ أَصْحَابَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا لِأَعْرَابِيٍّ جَاهِلٍ سَلْهُ عَمَّنْ قَضَى نَحْبَهُ مَنْ هُوَ وَكَانُوا لَا يَجْتَرِئُونَ عَلَى مَسْأَلَتِهِ يُوَقِّرُونَهُ وَيَهَابُونَهُ فَسَأَلَهُ الْأَعْرَابِيُّ فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ سَأَلَهُ فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ سَأَلَهُ فَأَعْرَضَ عَنْهُ ثُمَّ إِنِّي اطَّلَعْتُ مِنْ بَابِ الْمَسْجِدِ وَعَلَيَّ ثِيَابٌ خُضْرٌ فَلَمَّا رَآنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَمَّنْ قَضَى نَحْبَهُ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هَذَا مِمَّنْ قَضَى نَحْبَهُ قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ يُونُسَ بْنِ بُكَيْرٍ
Atubuulidde [Abu Kuraib] atubuulidde [Yunus bin Bukair] okuva ku [Thalhah bin Yahya] okuva ku [Musa] ne [Isa bin Talhah] okuva ku [bakitaabwe bombi] nti baswahaba b’omubaka wa Allah sallallaahu ‘alaihi wa Salam baagamba Omubedouin atamanyi nti: Mubuuze ku muntu eyafa, yali ani? Tebaagumiikiriza kumubuuza, baali bamuwa kitiibwa nnyo era nga tebaagala. Omubedouin yamubuuza olwo n’akyuka. Badui nate yabuuzizza olwo n’akyuka, n’addamu okubuuza olwo n’akyuka. Nava ku mulyango gw’omuzikiti era nga nnyambala engoye eza kiragala, Rasulullah Sallallahu ‘alaihi wa Salam bwe yandaba, n’abuuza nti: ‘Ani yabuuza ku muntu eyafa emabegako?’. omubedouin n’addamu nti: Nze ggwe Omubaka wa Allah. Yagamba nti: ‘Ye -Thalhah- ali mu bagudde’. Abu Isa yagamba nti: Hadith eno hasan gharib, tugimanyi okuva mu hadith ya Yunus bin Bukair yokka.
Imam Tirmidzi : 3128
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْلَمَّا أُمِرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِتَخْيِيرِ أَزْوَاجِهِ بَدَأَ بِي فَقَالَ يَا عَائِشَةُ إِنِّي ذَاكِرٌ لَكِ أَمْرًا فَلَا عَلَيْكِ أَنْ لَا تَسْتَعْجِلِي حَتَّى تَسْتَأْمِرِي أَبَوَيْكِ قَالَتْ وَقَدْ عَلِمَ أَنَّ أَبَوَايَ لَمْ يَكُونَا لِيَأْمُرَانِي بِفِرَاقِهِ قَالَتْ ثُمَّ قَالَ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى يَقُولُ{ يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْوَاجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا وَزِينَتَهَا فَتَعَالَيْنَ حَتَّى بَلَغَ لِلْمُحْسِنَاتِ مِنْكُنَّ أَجْرًا عَظِيمًا }فَقُلْتُ فِي أَيِّ هَذَا أَسْتَأْمِرُ أَبَوَيَّ فَإِنِّي أُرِيدُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالدَّارَ الْآخِرَةَ وَفَعَلَ أَزْوَاجُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ مَا فَعَلْتُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا أَيْضًا عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا
Atubuulidde [Abdu bin Humaid] atubuulidde [Uthman bin Umar] okuva ku [Yunus bin Yazid] okuva ku [Az Zuhri] okuva ku [Abu Salamah] okuva ku [Aisyah] radiallahu 'anhaa, yagamba: Omubaka wa Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam bwe yalagirwa okulonda abakazi be, yatandikira ku nze, yagamba nti: Hi Aisyah, mbajjukiza wa kintu, toyanguwa okutuusa ng’osabye olukusa okuva mu bazadde bo. Aisyah yagamba nti: Yali akimanyi nti bazadde bange tebajja kundagira kumwawukana naye. Oluvannyuma lw’ekyo n’agamba nti: ‘Mazima Allah Ta’ala agamba nti: ‘Ggwe nabbi, mugambe bakyala bammwe nti: ‘Bwe mwenna mwegomba obulamu bw’ensi n’amayinja gaayo, kale mujje’ okutuusa lw’agamba nti: ‘Kubanga oyo akola ebirungi mu mmwe empeera nnene’. -Al Ahzaab: 28-29- Nabuuza: Lwaki nsaba olukusa okuva mu bazadde bange, njagala Allah, Omubaka we n’ensi y’obulamu obw’oluvannyuma lw’okufa. Ekirala, abakyala ba Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam baakola nga nange bwenakola. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu. Hadiisi eno era yayogerwa okuva ku [Az Zuhri] okuva ku [Urwah] okuva ku [Aisyah] Radliyallaahu 'anhaa.
Imam Tirmidzi : 3129
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ بْنِ الْأَصْبَهَانِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ رَبِيبِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمْ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا }فِي بَيْتِ أُمِّ سَلَمَةَ فَدَعَا فَاطِمَةَ وَحَسَنًا وَحُسَيْنًا فَجَلَّلَهُمْ بِكِسَاءٍ وَعَلِيٌّ خَلْفَ ظَهْرِهِ فَجَلَّلَهُ بِكِسَاءٍ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ هَؤُلَاءِ أَهْلُ بَيْتِي فَأَذْهِبْ عَنْهُمْ الرِّجْسَ وَطَهِّرْهُمْ تَطْهِيرًا قَالَتْ أُمُّ سَلَمَةَ وَأَنَا مَعَهُمْ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ أَنْتِ عَلَى مَكَانِكِ وَأَنْتِ عَلَى خَيْرٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ عَطَاءٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ
Atubuulidde [Qutaibah] atugambye [Muhammad bin Sulaiman bin Al Ashbahani] okuva ku [Yahya bin Ubaid] okuva ku [Atho` bin Abu Rabah] okuva ku [Umar bin Abu Salamah] omuyizi wa Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam, yagamba nti: Aya eno bweyassibwa eri nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam: ‘Mazima Allah agenderera okukuggyako ekibi, mmwe abantu ba yeekaalu n’okubalongoosa nga bwe kisoboka’. -Al Ahzaab: 33- Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallam yali ewa Umm Salamah, yayita Fatima, Hasan ne Husain nabateekako engoye so nga Ali ali emabega we era naye yamwambalira engoye. Oluvannyuma lw’ekyo yasaba nti: ‘ALLOOHUMMA HAA’ULAAI AHLU BAITII, FA’ADZHIB ‘ANHUM ARRIJSA WATOHHIRHUM TAHTHIIRON ‘Ayi Allah be bantu b’eky’okutega kyange, kale ggyawo ebibi byabwe era obitukuze bulungi nga bwe kisoboka’. Umm Salamah yabuuza nti: Ndi nabo nabbi wa Allah? Yaddamu nti: ‘Oli w’oli era oli waggulu w’obulungi’. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno gharib okuyita mu sanad eno okuva mu hadith Atho` okuva ku Umar bin Abu Salamah.
Imam Tirmidzi : 3130
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمُرُّ بِبَابِ فَاطِمَةَ سِتَّةَ أَشْهُرٍ إِذَا خَرَجَ إِلَى صَلَاةِ الْفَجْرِ يَقُولُ الصَّلَاةَ يَا أَهْلَ الْبَيْتِ{ إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمْ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي الْحَمْرَاءِ وَمَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ وَأُمِّ سَلَمَةَ
Atugambye [Abdu bin Humaid] atugambye [Affan bin Muslim] atugambye [Hammad bin Salamah] atugambye [Ali bin Zaid] okuva ku [Anas bin Malik], Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam yayita ku mulyango gwa Fatima okumala emyezi mukaaga. Bwe yali anaatera okusaala ku makya, yabuulirira nti: ‘Musabe mmwe abantu b’omu yeekaalu nti, ‘Mazima Allah agenderera okubaggyako ekibi mmwe mmwe abantu b’omu yeekaalu n’okubalongoosa mu bujjuvu nga bwe kisoboka’. -Al Ahzaab: 33- Abu Isa yagamba: Hadiisi eno hasan gharib okuyita mu sanad eno, tugimanyi okuva mu hadith ya Hammad bin Salamah yokka. Abu Isa yagamba nti: Mu mbeera eno mulimu hadith efaananako bwetyo okuva ewa Abu Al Hamra`, Ma’qil bin Yasar ne Umm Salamah.
Imam Tirmidzi : 3131
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا دَاوُدُ بْنُ الزِّبْرِقَانِ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ لَوْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَاتِمًا شَيْئًا مِنْ الْوَحْيِ لَكَتَمَ هَذِهِ الْآيَةَ { وَإِذْ تَقُولُ لِلَّذِي أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِ } يَعْنِي بِالْإِسْلَامِ { وَأَنْعَمْتَ عَلَيْهِ } يَعْنِي بِالْعِتْقِ فَأَعْتَقْتَهُ { أَمْسِكْ عَلَيْكَ زَوْجَكَ وَاتَّقِ اللَّهَ وَتُخْفِي فِي نَفْسِكَ مَا اللَّهُ مُبْدِيهِ وَتَخْشَى النَّاسَ وَاللَّهُ أَحَقُّ أَنْ تَخْشَاهُ إِلَى قَوْلِهِ وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا } وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا تَزَوَّجَهَا قَالُوا تَزَوَّجَ حَلِيلَةَ ابْنِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { مَا كَانَ مُحَمَّدٌ أَبَا أَحَدٍ مِنْ رِجَالِكُمْ وَلَكِنْ رَسُولَ اللَّهِ وَخَاتَمَ النَّبِيِّينَ } وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَبَنَّاهُ وَهُوَ صَغِيرٌ فَلَبِثَ حَتَّى صَارَ رَجُلًا يُقَالُ لَهُ زَيْدُ بْنُ مُحَمَّدٍ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ هُوَ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَعْلَمُوا آبَاءَهُمْ فَإِخْوَانُكُمْ فِي الدِّينِ وَمَوَالِيكُمْ } فُلَانٌ مَوْلَى فُلَانٍ وَفُلَانٌ أَخُو فُلَانٍ { هُوَ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ } يَعْنِي أَعْدَلُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ قَدْ رُوِيَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَوْ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَاتِمًا شَيْئًا مِنْ الْوَحْيِ لَكَتَمَ هَذِهِ الْآيَةَ { وَإِذْ تَقُولُ لِلَّذِي أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَأَنْعَمْتَ عَلَيْهِ } هَذَا الْحَرْفُ لَمْ يُرْوَ بِطُولِهِ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَضَّاحٍ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ
Atubuulidde [Ali bin Hujr] atubuulidde [Dawud bin Az Zibriqan] okuva ku [Dawud bin Abu Hind] okuva ku [Ash Sya’bi] okuva ku [Aisyah] Radliyallaahu ‘anhaa yagamba nti: Singa Omubaka wa Allah sallallaahu ‘alaihi wa Salam yali akwese okubikkulirwa, mazima yandikwese Aya eno: ‘Era -jjukira-, nga ggwe gamba omuntu Allah gw’amuwadde ekisa’ kwe kugamba n’Obusiraamu ‘Naawe - naawe - omuwadde ekisa’, kwe kugamba, ng’olekawo n’oluvannyuma n’olekawo ‘Weeyongere okunywerera ku mukyala wo n’okutya Allah, so nga ggwe weekwese mu mutima gwo ebyo Allah by’agenda okubikkula, era otya abantu, so nga Allah y’alina eddembe erisingako gy’oli okutya’ okutuusa lw’agamba nti: ‘Era ye Allah’ ekiragiro nti kijja kutuukirira’. -Al Ahzaab: 37- Bwe yamuwasa -Zaenab eyali mukyala wa Zaid, pent.- bagamba nti: Yawasa mukazi wa mutabani we. Awo Allah Ta’ala n’abikkula nti: ‘Muhammad teyabangako kitaawe wa musajja mu mmwe, wabula yali Mubaka wa Allah era nga ye Kabonero ka Bannabbi’. -Al Ahzaab: 40- Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam yamuzaala nga akyali muto. Yabeera naye okutuusa lwe yakula, yayitibwa Zaid bin Muhammad, olwo Allah n’abikkula -Aya-: ‘Mubayite -abaana abakuzibwa- nga -mukozesa- amannya ga bakitaabwe; ekyo kisinga obwenkanya mu maaso ga Allah, era bwe muba temumanyi bakitaabwe, olwo -mubayite nga- baganda bammwe mu ddiini ne maula-maula’ -Al Ahzaab: 5- bwe kityo ne bwe kityo ne bwe kityo ne bwe kityo ne bwe kityo ne bwe kityo, ab’oluganda ne bwe batyo, ekyo kisingako bwenkanya mu maaso ga Allah’. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ya gharib. Hadiisi eno era yayogerwa okuva ku [Dawud bin Abu Hind] okuva ku [Ash Sya’bi] okuva ku [Masruq] okuva ku [Aisyah] ng’agamba nti: Singa nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam yakweka okubikkulirwa, yandibadde akweka aya eno: ‘Era -jjukira-, bw’ogamba omuntu nti Allah amuwadde ekisa era naawe -naawe- muwaddeyo favors ku ye'. -Al Ahzaab: 37- Naye teyabinyumya mu bujjuvu. Kitugambye nti [Abdullah bin Wadldlah Al Kufi] atubuulidde [Abdullah bin Idris] okuva ku [Dawud bin Abu Hind].
Imam Tirmidzi : 3132
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْلَوْ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَاتِمًا شَيْئًا مِنْ الْوَحْيِ لَكَتَمَ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَإِذْ تَقُولُ لِلَّذِي أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَأَنْعَمْتَ عَلَيْهِ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atubuulidde [Muhammad bin Aban] atubuulidde [Ibn Abi Adi] okuva ku [Dawud bin Abu Hind] okuva ku [Ash Sya’bi] okuva ku [Masruq] okuva ku [Aisyah] Radliyallaahu ‘anhaa, yagamba nti: Singa Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam yakweka okubikkulirwa, mazima yandikwese Aya eno: ‘Era -jukira-, bw’ogamba omuntu Allah gwe yamuwa ekisa era naawe -na- Amuwadde ekisa’. -Al Ahzaab: 37- Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu.
Imam Tirmidzi : 3133
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَمَا كُنَّا نَدْعُو زَيْدَ بْنَ حَارِثَةَ إِلَّا زَيْدَ ابْنَ مُحَمَّدٍ حَتَّى نَزَلَ الْقُرْآنُ{ ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ هُوَ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Kitugambye nti [Qutaibah] atubuulidde [Ya’qub bin Abdurrahman] okuva ku [Musa bin Uqbah] okuva ku [Salim] okuva ku [Ibn Umar] yagamba: Tetwayita Zaid bin Haritsah okuggyako Zaid bin Muhammad okutuusa aya za Qur’an lwe zakka: ‘Bayite -abaana abakuzibwa- nga -mukozesa- amannya ga bakitaabwe; ekyo kisingako obwenkanya mu maaso ga Allah’. -Al Ahzaab: 5- 2019.
Imam Tirmidzi : 3134
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مَسْلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ فِي قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ { مَا كَانَ مُحَمَّدٌ أَبَا أَحَدٍ مِنْ رِجَالِكُمْ } قَالَ مَا كَانَ لِيَعِيشَ لَهُ فِيكُمْ وَلَدٌ ذَكَرٌ
Atubuulidde [Al Hasan bin Qaza’ah Al Bashri] atubuulidde [Maslamah bin Alqamah] okuva ku [Dawud bin Abu Hind] okuva ku [Amir Asy Sya’bi] ku bigambo bya Allah ‘azza wajalla: ‘Muhammad teyabangako kitaawe w’omuntu mu mmwe, wabula yali Mubaka wa Allah era n’envumbo ya Bannabbi’. -Al Ahzaab: 40- n’agamba nti: Tewali mwana we agenda mu maaso n’okubeera naye mu mmwe.
Imam Tirmidzi : 3135
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ أُمِّ عُمَارَةَ الْأَنْصَارِيَّةِأَنَّهَا أَتَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ مَا أَرَى كُلَّ شَيْءٍ إِلَّا لِلرِّجَالِ وَمَا أَرَى النِّسَاءَ يُذْكَرْنَ بِشَيْءٍ فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ إِنَّ الْمُسْلِمِينَ وَالْمُسْلِمَاتِ وَالْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَإِنَّمَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Atubuulidde [Abdu bin Humaid] atugambye [Muhammad bin Kathir] atubuulidde [Sulaiman bin Kathir] okuva ku [Hushain] okuva ku [Ikrimah] okuva ku [Ummu Umarah Al Anshariyyah] yajja eri Nabbi Shallallahu ‘alaihi wa Salam n’agamba nti: Simanyi kintu kyonna okuggyako nti kigendereddwamu basajja, era nga bwe mmanyi abakazi tebaboogerwako wadde, olwo aya eno n’ebikkulwa nti: ‘Mazima abasajja n’abakazi abasiraamu, abasajja n’abakazi abakkiriza’. -Al Ahzaab: 35- Abu Isa yagamba: Hadiisi eno hasan gharib, hadith eno tugimanyi okuva mu lujegere luno olw’okubunyisa.
Imam Tirmidzi : 3136
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَتُخْفِي فِي نَفْسِكَ مَا اللَّهُ مُبْدِيهِ وَتَخْشَى النَّاسَ }فِي شَأْنِ زَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ جَاءَ زَيْدٌ يَشْكُو فَهَمَّ بِطَلَاقِهَا فَاسْتَأْمَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْسِكْ عَلَيْكَ زَوْجَكَ وَاتَّقِ اللَّهَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atugambye [Ahmad bin Abdah Adl Dlabyi] atubuulidde [Hammad bin Zaid] okuva mu [Thabit] okuva ku [Anas] yagamba nti: Aya eno bwe yabikkulwa nti: ‘Nga mwekwese mu mitima gyammwe Allah by’agenda okubikkula, era mutya abantu’. -Al Ahzaab: 37- ku bikwata ku Zainab bint Jahsy. Zaid yajja okwemulugunya n’ayagala okwawukana olwo n’asaba olukusa okuva ewa nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam, olwo n’agamba nti: ‘Weeyongere okugumiikiriza mukyala wo era otya Allah’. -Al Ahzaab: 37- Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu.
Imam Tirmidzi : 3137
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ فِي زَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ { فَلَمَّا قَضَى زَيْدٌ مِنْهَا وَطَرًا زَوَّجْنَاكَهَا } قَالَ فَكَانَتْ تَفْخَرُ عَلَى أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَقُولُ زَوَّجَكُنَّ أَهْلُوكُنَّ وَزَوَّجَنِي اللَّهُ مِنْ فَوْقِ سَبْعِ سَمَاوَاتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Kitugambye nti [Abdu bin Humaid] atugambye [Muhammad bin Al Fadll] atubuulidde [Hammad bin Zaid] okuva [Thabit] okuva ku [Anas] yagamba nti: Aya eno yassibwa ku Zainab bin Jahsy: ‘Kale Zaid bwe yali amaze obwetaavu bwe eri mukyala we -yamunoba-, twamuwasa’. -Al Ahzaab: 37- Anas yagamba: Zainab yenyumiriza mu bakyala ba Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam, yagamba nti: Ggwe wafumbirwa ab’omu maka go bokka, so nga nze nafumbirwa Allah okuva waggulu w’eggulu omusanvu. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu.
Imam Tirmidzi : 3138
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ السُّدِّيِّ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أُمِّ هَانِئٍ بِنْتِ أَبِي طَالِبٍ قَالَتْ خَطَبَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاعْتَذَرْتُ إِلَيْهِ فَعَذَرَنِي ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { إِنَّا أَحْلَلْنَا لَكَ أَزْوَاجَكَ اللَّاتِي آتَيْتَ أُجُورَهُنَّ وَمَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْكَ وَبَنَاتِ عَمِّكَ وَبَنَاتِ عَمَّاتِكَ وَبَنَاتِ خَالِكَ وَبَنَاتِ خَالَاتِكَ اللَّاتِي هَاجَرْنَ مَعَكَ وَامْرَأَةً مُؤْمِنَةً إِنْ وَهَبَتْ نَفْسَهَا لِلنَّبِيِّ } الْآيَةَ قَالَتْ فَلَمْ أَكُنْ أَحِلُّ لَهُ لِأَنِّي لَمْ أُهَاجِرْ كُنْتُ مِنْ الطُّلَقَاءِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ السُّدِّيِّ
Kitubuuliddwa [Abdu bin Humaid] atubuulidde [Ubaidullah bin Musa] okuva ku [Isra`il] okuva ku [As Suddi] okuva ku [Abu Salih] okuva ku [Ummu Hani` bint Abu Talib] yagamba: Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam yanteesa olwo namwetondera, yakkiriza okwetonda kwange olwo Allah Ta'ala n'abikkula -aya-: ‘Ayi nabbi, mazima twakikwasiza abakyala bammwe bewawa amahare n’abaddu be mulina nga muno mwe muli n’ebyo bye mwafuna mu lutalo Allah lwe yakuwa, era - mu ngeri y’emu - abawala ba baganda ba kitaawo, abawala ba bannyina ba kitaawo, abawala ba baganda ba nnyoko ne bawala ba bannyina ba nnyoko abasenguka nabo ggwe n’abakazi abakkiriza abeewaayo eri Nabbi’. -Al Ahzaab: 50- yagamba: Nze sikkirizibwa ku lulwe kubanga saasenguka, ndi omu ku bakazi abasumululwa. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu, tugimanyi okuva mu sanad eno yokka okuva mu hadith ya As Suddi.
Imam Tirmidzi : 3139
حَدَّثَنَا عَبْدٌ حَدَّثَنَا رَوْحٌ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ بَهْرَامَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا نُهِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَصْنَافِ النِّسَاءِ إِلَّا مَا كَانَ مِنْ الْمُؤْمِنَاتِ الْمُهَاجِرَاتِ قَالَ { لَا يَحِلُّ لَكَ النِّسَاءُ مِنْ بَعْدُ وَلَا أَنْ تَبَدَّلَ بِهِنَّ مِنْ أَزْوَاجٍ وَلَوْ أَعْجَبَكَ حُسْنُهُنَّ إِلَّا مَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ } وَأَحَلَّ اللَّهُ فَتَيَاتِكُمْ الْمُؤْمِنَاتِ { وَامْرَأَةً مُؤْمِنَةً إِنْ وَهَبَتْ نَفْسَهَا لِلنَّبِيِّ } وَحَرَّمَ كُلَّ ذَاتِ دِينٍ غَيْرَ الْإِسْلَامِ ثُمَّ قَالَ { وَمَنْ يَكْفُرْ بِالْإِيمَانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ وَهُوَ فِي الْآخِرَةِ مِنْ الْخَاسِرِينَ } وَقَالَ { يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ إِنَّا أَحْلَلْنَا لَكَ أَزْوَاجَكَ اللَّاتِي آتَيْتَ أُجُورَهُنَّ وَمَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْكَ إِلَى قَوْلِهِ خَالِصَةً لَكَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ } وَحَرَّمَ مَا سِوَى ذَلِكَ مِنْ أَصْنَافِ النِّسَاءِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ بَهْرَامَ قَالَ سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَذْكُرُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ قَالَ لَا بَأْسَ بِحَدِيثِ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ بَهْرَامَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ
Kitugambye [Abdu] atubuulidde [Rauh] okuva ku [Abdul Hamid bin Bahram] okuva ku [Shahr bin Hausyab] yagamba: [Ibnu Abbas] radliallahu 'anhu yagamba: nabbi sallallaahu 'alaihi wa Salam yaziyizibwa -okuwasa- ebika by'abakyala eby'enjawulo okujjako abakyala abakkiriza abasenguka. Allah agamba nti: ‘Tekikkirizibwa mmwe okuwasa abakazi oluvannyuma lw’ekyo era tekikkirizibwa mmwe okubakyusa n’abakyala abalala, ne bwe kiba nti obulungi bwabwe bukusikiriza, okuggyako abakazi be mulina - abaweereza bo.’ -Al Ahzaab: 52- ‘N’omukazi omukkiriza eyeewaayo eri nabbi’. -Al Ahzaab: 50- n’abakyala ab’eddiini ezitali Busiraamu bamugaaniddwa. Oluvannyuma lw’ekyo Ibn Abbas yasoma nti: ‘Oyo yenna atakkiriza oluvannyuma lw’okukkiriza - takkiriza mateeka ga Busiraamu - olwo ebikolwa bye bijja kusangulwa era ajja kuba mu bafiirwa ku lunaku lw’enkomerero.’ -Al Maa`idah: 5- Allah agamba nti: ‘Ayi nabbi, mazima twakufudde bakazi bo bewawa amahare n’abaddu b’olina nga mw’otwalidde n’ebyo bye mwafuna mu lutalo Allah lwe yabawa, era - mu ngeri y’emu - abawala ba baganda ba kitaawo, abawala ba bannyina ba kitaawo, abawala ba baganda ba nnyoko n’abawala ku bannyina ba nnyoko nabo abaasenguka naawe n’abakazi abakkiriza abeewaayo eri nabbi singa nabbi yali ayagala okubafumbirwa, nga ow’enjawulo gy’oli, so si ku bakkiriza bonna. -Al Ahzaab: 50- Ng’oggyeeko abakyala bano okuziyizibwa Allah -ku lwa Nabbi sallallaahu ‘alaihi wa Salam-. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno hasan, tugimanyi okuva mu hadith ya Abdulhamid bin Bahram yokka. Yagamba nti: Nawulira Ahmad bin Al Hasan ng’akyogerako okuva ewa Ahmad bin Hambal, yagamba nti: Hadith ya Abdulhamid bin Bahram okuva ewa Syahr bin Hausyab teriimu buzibu.
Imam Tirmidzi : 3140
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ عَطَاءٍ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ مَا مَاتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أُحِلَّ لَهُ النِّسَاءُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atubuulidde [Ibn Abu Umar] atubuulidde [Sufyan bin Uyainah] okuva ku [Amru] okuva ku [Atho`] yagamba: [Aisha] yagamba: Omubaka wa Allah sallallaahu ‘alaihi wa Salam teyafa okutuusa ng’abakazi bamufuuliddwa mu mateeka. Abu Isa yagamba nti: Hadiisi eno ntuufu.