Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 2981
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا مُنْصُورُ بْنُ وَرْدَانَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ عَنْ عَلِيٍّ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ{ وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا }قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي كُلِّ عَامٍ فَسَكَتَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي كُلِّ عَامٍ قَالَ لَا وَلَوْ قُلْتُ نَعَمْ لَوَجَبَتْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ عَلِيٍّ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ
Пире [Абу Саид Аль Асяж] [Мансур бин Вардан] [Али бин Абдул А'ла] [Унӑн ашшӗнчен] [Абу аль-Бахтари] [Али] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Аят тухсан, хадж туни — этемӗн Аллах умӗнчи тивӗҫӗ, урӑхла каласан, - вӗсемшӗн - Байтуллах патне ҫитме пултаракансемшӗн QS Али Имран: 97, туссем ыйтнӑ; — Эй, Аллахӑн Элчи, ҫакна кашни ҫулах тӑваҫҫӗ-и? Вӑл чӗнмерӗ, вӗсем каллех ыйтрӗҫ; — Эй, Аллахӑн Элчи, ҫакна кашни ҫулах тӑваҫҫӗ-и? вӑл ҫапла хуравларӗ: «Ҫук, эпӗ ҫапла хуравланӑ пулсан, ҫакӑ саккунпа тивӗҫлӗ пулнӑ пулӗччӗ». Унтан Аллах ҫапла пӗлтерчӗ: эй ӗненекенсем, хӑвӑрӑн пророкран мӗн ҫинчен ан ыйтӑр, ӑна ӑнлантарса парсан, вӑл сире инкек кӳме пултарать. QS Al Mai`idah: 101. Абу Иса каланӑ тӑрӑх, ҫак хадис хасан гариб.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2982
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي مُوسَى بْنُ أَنَسٍ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُ قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ فُلَانٌ فَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Пире [Мухаммад бин Ма'мар Абу Абдуллах Аль-Башри] каласа пачӗ [Раух бин Убада] пире каласа пачӗ [Сю'ба] мана [Муса бин Анас] каласа пачӗ, вӑл каларӗ; Эпӗ [Анас бин Малик] вӑл ҫапла каланине илтрӗм; Пӗр ҫын Аллахӑн Элчинчен ыйтнӑ; — Эй, Аллахӑн Элчи, кам манӑн атте? Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Санӑн аҫу ҫавӑн пек-ҫке». Унтан ҫак сӑвӑ йӗрки ҫитрӗ: эй, ӗненекенсем, хӑвӑрӑн пророкӑртан мӗн ҫинчен ан ыйтӑр, ӑна ӑнлантарса парсан, вӑл сире инкек кӳме пултарать. QS Al Ma`idah: 101. Абу Иса каланӑ тӑрӑх, ҫак хадис хасан шахих гариб.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2983
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ أَنَّهُ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا ظَالِمًا فَلَمْ يَأْخُذُوا عَلَى يَدَيْهِ أَوْشَكَ أَنْ يَعُمَّهُمْ اللَّهُ بِعِقَابٍ مِنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ مَرْفُوعًا وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ إِسْمَعِيلَ عَنْ قَيْسٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ قَوْلَهُ وَلَمْ يَرْفَعُوهُ
Пире [Ахмад бин Мани] каласа пачӗ [Язид бин Харун] пире [Исмаил бин Абу Халид] [Каис бин Абу Хазимран] [Абу Бакр Аш Шиддикран] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; — Эй, халӑх, чӑнах та эсир ҫак сӑвва час-часах вулатӑр. Эй, ӗненекенсем, хӑвӑра упрӑр, сире нимӗнле йӑнӑш ҫын та сиен кӳмӗ, енчен те эсир QS Al Ma`idah ертсе пынӑ пулсан: 105, чӑнах та, эпӗ Аллахӑн Элчи салляллаху алейхи васаллам ҫапла каланине илтрӗм: «Чӑнах та, ҫынсем усал ӗҫ тӑвакан ҫынсене курсан, анчах вӗсем ӑна чармаҫҫӗ пулсан, Аллах вӗсене пурне те тенӗ пекех асаплантарӗ». Абу Иса ҫак хадис чӑн пулнине пӗлтернӗ. Ӑна Исмаил бин Абу Халидран темиҫе калавҫӑран ҫак хадис марфури пекех каласа панӑ, хӑшӗ-пӗрисем вара ӑна Исмаилран Каисран Абу Бакртан унӑн сӑмахӗсем пирки каласа панӑ, анчах вӑл марфу туман.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2984
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَعْقُوبَ الطَّالَقَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا عُتْبَةُ بْنُ أَبِي حَكِيمٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ جَارِيَةَ اللَّخْمِيُّ عَنْ أَبِي أُمَيَّةَ الشَّعْبَانِيِّ قَالَ أَتَيْتُ أَبَا ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيَّ فَقُلْتُ لَهُ كَيْفَ تَصْنَعُ بِهَذِهِ الْآيَةِ قَالَ أَيَّةُ آيَةٍ قُلْتُ قَوْلُهُ تَعَالَى { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } قَالَ أَمَا وَاللَّهِ لَقَدْ سَأَلْتَ عَنْهَا خَبِيرًا سَأَلْتُ عَنْهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بَلْ ائْتَمِرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَتَنَاهَوْا عَنْ الْمُنْكَرِ حَتَّى إِذَا رَأَيْتَ شُحًّا مُطَاعًا وَهَوًى مُتَّبَعًا وَدُنْيَا مُؤْثَرَةً وَإِعْجَابَ كُلِّ ذِي رَأْيٍ بِرَأْيِهِ فَعَلَيْكَ بِخَاصَّةِ نَفْسِكَ وَدَعْ الْعَوَامَّ فَإِنَّ مِنْ وَرَائِكُمْ أَيَّامًا الصَّبْرُ فِيهِنَّ مِثْلُ الْقَبْضِ عَلَى الْجَمْرِ لِلْعَامِلِ فِيهِنَّ مِثْلُ أَجْرِ خَمْسِينَ رَجُلًا يَعْمَلُونَ مِثْلَ عَمَلِكُمْ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَزَادَنِي غَيْرُ عُتْبَةَ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَجْرُ خَمْسِينَ مِنَّا أَوْ مِنْهُمْ قَالَ بَلْ أَجْرُ خَمْسِينَ مِنْكُمْ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Пире [Саид бин Якуб Ат Талакани] каласа пачӗ [Абдулла бин Аль Мубарак] пире ['Утба бин Абу Хаким] каласа пачӗ ['Амру бин Джария Аль Лахми] [Абу Умайя Асы Ся'банирен] вӑл каланӑ; Эпӗ [Абу Цалаба Аль Хусянипе] тӗл пултӑм, унтан ӑна ҫапла каларӑм: — Ку сӑвӑ йӗркипе мӗн тӑватӑн? — ыйтрӗ вӑл; — Хӑш сӑвӑ йӗркинче? Эпӗ ӑнлантарса патӑм; Аллах Таала сӑмахӗсем Эй ӗненекенсем, хӑвӑра упрӑр, енчен те эсир ҫул кӑтартнӑ пулсан, сире нимӗнле йӑнӑш ҫын та сиен кӳмӗ. QS Аль Ма`ида: 105, Абу Цалаба каланӑ; — Астӑвӑр, Аллахпа, эсир пӗлекен ҫынсенчен ыйтатӑр, эпӗ пӗррехинче Аллахӑн Элчинчен ыйтрӑм, вӑл вара ҫапла хуравларӗ: «Анчах та ырӑ тума хушӑр, усал тума чарӑр, анчах та эсир хыткукарлӑха пӑхӑннине, ҫӑткӑнлӑха пӑхӑннине, тӗнчери пурнӑҫа малти вырӑна хунине тата кашни ҫыннӑн хӑйӗн шухӑшӗсемпе киленнине куриччен, эсир хӑвӑрӑн куҫӑрсене тытса тӑмалла, ҫынсен чӗрине пӑрахса хӑвармалла хыҫалта, мӗншӗн тесен сан хыҫӑнта чӑтӑмлӑх вӗри кӑмрӑк тытнӑ пек пулнӑ вӑхӑт пулать, ҫав вӑхӑтра ырӑ ӗҫ тунӑ ҫын санӑн ӗҫӳсене тунӑ пекех тунӑ аллӑ ҫыннӑн награди пек пулнӑ. Абдулла бин Аль Мубарак ҫапла каланӑ: Унсӑр пуҫне, Утба мана ҫапла хушса хучӗ: ҫапла калаҫҫӗ; — Эй, Аллахӑн Элчи, пирӗнтен е вӗсенчен аллӑ ҫынна сӑвап пар? Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Сирӗн аллӑ ҫыннӑн награди те пулӗ». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2985
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي شُعَيْبٍ الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ أَبِي النَّضْرِ عَنْ بَاذَانَ مَوْلَى أُمِّ هَانِئٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ تَمِيمٍ الدَّارِيِّ فِي هَذِهِ الْآيَةِ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ إِذَا حَضَر أَحَدَكُمْ الْمَوْتُ } قَالَ بَرِئَ مِنْهَا النَّاسُ غَيْرِي وَغَيْرَ عَدِيَّ بْنِ بَدَّاءٍ وَكَانَا نَصْرَانِيَّيْنِ يَخْتَلِفَانِ إِلَى الشَّامِ قَبْلَ الْإِسْلَامِ فَأَتَيَا الشَّامَ لِتِجَارَتِهِمَا وَقَدِمَ عَلَيْهِمَا مَوْلًى لِبَنِي هَاشِمٍ يُقَالُ لَهُ بُدَيْلُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ بِتِجَارَةٍ وَمَعَهُ جَامٌ مِنْ فِضَّةٍ يُرِيدُ بِهِ الْمَلِكَ وَهُوَ عُظْمُ تِجَارَتِهِ فَمَرِضَ فَأَوْصَى إِلَيْهِمَا وَأَمَرَهُمَا أَنْ يُبَلِّغَا مَا تَرَكَ أَهْلَهُ قَالَ تَمِيمٌ فَلَمَّا مَاتَ أَخَذْنَا ذَلِكَ الْجَامَ فَبِعْنَاهُ بِأَلْفِ دِرْهَمٍ ثُمَّ اقْتَسَمْنَاهُ أَنَا وَعَدِيُّ بْنُ بَدَّاءٍ فَلَمَّا قَدِمْنَا إِلَى أَهْلِهِ دَفَعْنَا إِلَيْهِمْ مَا كَانَ مَعَنَا وَفَقَدُوا الْجَامَ فَسَأَلُونَا عَنْهُ فَقُلْنَا مَا تَرَكَ غَيْرَ هَذَا وَمَا دَفَعَ إِلَيْنَا غَيْرَهُ قَالَ تَمِيمٌ فَلَمَّا أَسْلَمْتُ بَعْدَ قُدُومِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ تَأَثَّمْتُ مِنْ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ أَهْلَهُ فَأَخْبَرْتُهُمْ الْخَبَرَ وَأَدَّيْتُ إِلَيْهِمْ خَمْسَ مِائَةِ دِرْهَمٍ وَأَخْبَرْتُهُمْ أَنَّ عِنْدَ صَاحِبِي مِثْلَهَا فَأَتَوْا بِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُمْ الْبَيِّنَةَ فَلَمْ يَجِدُوا فَأَمَرَهُمْ أَنْ يَسْتَحْلِفُوهُ بِمَا يُقْطَعُ بِهِ عَلَى أَهْلِ دِينِهِ فَحَلَفَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمْ الْمَوْتُ إِلَى قَوْلِهِ أَوْ يَخَافُوا أَنْ تُرَدَّ أَيْمَانٌ بَعْدَ أَيْمَانِهِمْ } فَقَامَ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ وَرَجُلٌ آخَرُ فَحَلَفَا فَنُزِعَتْ الْخَمْسُ مِائَةِ دِرْهَمٍ مِنْ عَدِيِّ بْنِ بَدَّاءٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَلَيْسَ إِسْنَادُهُ بِصَحِيحٍ وَأَبُو النَّضْرِ الَّذِي رَوَى عَنْهُ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ هَذَا الْحَدِيثَ هُوَ عِنْدِي مُحَمَّدُ بْنُ السَّائِبِ الْكَلْبِيُّ يُكْنَى أَبَا النَّضْرِ وَقَدْ تَرَكَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ بِالْحَدِيثِ وَهُوَ صَاحِبُ التَّفْسِيرِ سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ مُحَمَّدُ بْنُ السَّائِبِ الْكَلْبِيُّ يُكْنَى أَبَا النَّضْرِ وَلَا نَعْرِفُ لِسَالِمٍ أَبِي النَّضْرِ الْمَدَنِيِّ رِوَايَةً عَنْ أَبِي صَالِحٍ مَوْلَى أُمِّ هَانِئٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ شَيْءٌ مِنْ هَذَا عَلَى الِاخْتِصَارِ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ
Пире [Аль-Хасан бин Ахмад бин Абу Сюаиб Аль-Харрани] каласа пачӗ [Мухаммад бин Салама Аль-Харрани] пире [Мухаммад бин Исхак] [Абу Ан Надлр] [Бадзан] ӗлӗкхи чури Умм Ханирен [Ибн Аббасран] [Тамми] ҫинчен каласа пачӗ вилӗм, вӑл завещани ҫырма хатӗрленнӗ вӑхӑтра, вара сирӗн хушшӑрта икӗ тӳрӗ ҫын завещани ҫинчен каласа парӑр. QS Аль Ма`ида: 109, Тамим каланӑ; — Манпа Ади бин Баддӑсӑр пуҫне ҫынсем ҫак сӑвӑ йӗркинчен хӑтӑлнӑ. Ӗлӗк вӗсем иккӗшӗ те христиансем пулнӑ, ислам умӗн Сирие черетпе ҫӳренӗ. Вӗсем иккӗшӗ те Сирие суту-илӳ тума килнӗ, вӗсем патне иккӗшӗ те Бани Хашимӑн Будаил бин Абу Марьям ятлӑ чури хӑйӗн таварӗсемпе пынӑ, вӑл кӗмӗл курка илсе килнӗ, ӑна вӑл патшана илсе каясшӑн пулнӑ, ҫак япала унӑн чи пысӑк суту-илӳ япали пулнӑ. Чирлесе ӳкнӗ те иккӗшне те завещание ҫырнӑ, хӑй мӗн хӑварнине ҫемйине ҫитерме хушнӑ. Тамим каланӑ; Вӑл вилсен, эпир стакана илсе пин дирхама сутрӑмӑр, ӑна Ади бин Баддапа ман хушӑра пайларӑмӑр. Унӑн ҫемйи патне кайсан мӗн илсе килнине вӗсене тыттартӑмӑр. Вӗсем стакана ҫухатрӗҫ те ун пирки пирӗнтен ыйтрӗҫ. Эпир ҫапла хуравларӑмӑр; — Вӑл ҫакӑнсӑр пуҫне урӑх нимӗн те хӑвармарӗ, урӑх нимӗн те пӑрахмарӗ. Тамим каланӑ; Эпӗ ислам тӗнне йышӑнсан, урӑхла каласан, пророк саллаллаху алейхи васаллам Мединӑна килсен, эпӗ хама айӑплӑ пек туйрӑм, ҫавӑнпа та унӑн ҫемйи патне кайрӑм та вӗсене хыпарсене - чӑнлӑха - каласа патӑм. Эпӗ вӗсене пилӗкҫӗр дирхам тӳлерӗм те, манӑн тусӑмӑн ҫав укҫа пурри ҫинчен каласа патӑм. Унтан ӑна пророк умне илсе пынӑ, вӑл вӗсенчен ҫирӗплетӳ ыйтнӑ, унтан вӗсене хӑйсен тӗнне кура приговорпа тупа тума ыйтма хушнӑ. Вӑл тупа тунӑ, унтан Аллах ҫак сӑвва уҫса панӑ: эй, ӗненекенсем, сирӗнтен пӗри вилӗмпе тӗл пулсан, вӑл завещани ҫырма хатӗрленет пулсан, ҫав завещани сирӗн хушшӑрта икӗ тӳрӗ ҫын свидетель пултӑр — ҫак сӑвӑ йӗрки таранах — е вӗсем тупа тунӑ хыҫҫӑн тупа тунӑ хыҫҫӑн тавӑрса парасран хӑраҫҫӗ. QS Al Ma'idah: 109. 'Амру бин Аль Аш тата тепӗр ҫын ура ҫине тӑчӗҫ, иккӗшӗ те тупа турӗҫ, унтан Ади бин Баддӑран ҫӗр дирхам туртса илчӗҫ''. Абу Иса каланӑ: Ку хадис гариб, санад вара чӑн мар. Абу Ан Надл, унта Мухаммед бин Исхак унран ҫак хадис каласа панӑ, эпӗ ӑна Мухаммед бин Ас Саиб Аль Калби тесе шутлатӑп, унӑн кун-яхӗ — Абу Ан Надлр. Ӑсчахсем хӑйсен хадисне хӑварнӑ, унӑн та тафсир кӗнеки те пулнӑ. Эпӗ пӗррехинче Мухаммед бин Исмаил ҫапла каланине илтрӗм: Мухаммед бин Ас Саиб Аль Калби ашшӗ Абу Ан Надлр пулнӑ, эпир вара Салим бин Абу Ан Надлр Аль Мадани Абу Салихран, Умм Хани чуринчен, пурӑннине пӗлмен. Ҫак хадиссенчен хӑшӗ-пӗрисене Ибн Аббасран ытти санадсем урлӑ кӗскен каласа панӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2986
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ ابْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي الْقَاسِمِ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ خَرَجَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي سَهْمٍ مَعَ تَمِيمٍ الدَّارِيِّ وَعَدِيِّ بْنِ بَدَّاءٍ فَمَاتَ السَّهْمِيُّ بِأَرْضٍ لَيْسَ فِيهَا مُسْلِمٌ فَلَمَّا قَدِمْنَا بِتَرِكَتِهِ فَقَدُوا جَامًا مِنْ فِضَّةٍ مُخَوَّصًا بِالذَّهَبِ فَأَحْلَفَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وُجِدَ الْجَامُ بِمَكَّةَ فَقِيلَ اشْتَرَيْنَاهُ مِنْ عَدِيٍّ وَتَمِيمٍ فَقَامَ رَجُلَانِ مِنْ أَوْلِيَاءِ السَّهْمِيِّ فَحَلَفَا بِاللَّهِ لَشَهَادَتُنَا أَحَقُّ مِنْ شَهَادَتِهِمَا وَأَنَّ الْجَامَ لِصَاحِبِهِمْ قَالَ وَفِيهِمْ نَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَهُوَ حَدِيثُ ابْنِ أَبِي زَائِدَةَ
Пире [Суфьян бин Ваки] [Яхья бин Адам] [Ибну Аби Заида] [Мухаммад бин Абу Аль Касим] [Абдул Малик бин Саид] [Унӑн ашшӗнчен] [Ибну Аббас] ҫинчен каласа панӑ, терӗ вӑл; «Бани Сахмран такам Тамим Ад Дарипе тата Ади бин Баддапа пӗрле тухнӑ», унтан Бани Сахмран такам мӑсӑльмансем ҫук вырӑнта вилнӗ. Эпир реликвисемпе килнӗ чухне вӗсем ылтӑнпа сӑрланӑ кӗмӗл кӗленчене ҫухатнӑччӗ. Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам вара вӗсене иккӗшне те тупа тума ыйтнӑ, ахӑртнех, кӗленчене Меккӑра тупнӑ, тенӗ; — Эпир ӑна Адипе Тамимран туянтӑмӑр. Унтан Сахмӑн икӗ хуралҫи тӑчӗҫ те Аллах ячӗпе тупа турӗҫ: пирӗн показанисем вӗсеннинчен тӗрӗсрех, стакан вара вӗсен тусӗн пулнӑ». Ибн Аббас каланӑ; — Вӗсен ыйтӑвӗ пирки ҫак сӑвӑ йӗрки уҫӑлнӑ: эй, ӗненекенсем, сирӗнтен кам та пулин вилӗм умне тухса тӑрать пулсан, вӑл завещани ҫырма хатӗрленет пулсан, ҫакна сирӗн хушшӑрти икӗ тӳрӗ ҫын свидетель пултӑр. QS Аль Ма`ида: 109. Абу Иса каланӑ; Ку хадис — Хасан Гариб, ку — Ибн Абу Заида хадисӗ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2987
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُنْزِلَتْ الْمَائِدَةُ مِنْ السَّمَاءِ خُبْزًا وَلَحْمًا وَأُمِرُوا أَنْ لَا يَخُونُوا وَلَا يَدَّخِرُوا لِغَدٍ فَخَانُوا وَادَّخَرُوا وَرَفَعُوا لِغَدٍ فَمُسِخُوا قِرَدَةً وَخَنَازِيرَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ قَدْ رَوَاهُ أَبُو عَاصِمٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسٍ عَنْ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ مَوْقُوفًا وَلَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْحَسَنِ بْنِ قَزَعَةَ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ الْحَسَنِ بْنِ قَزَعَةَ وَلَا نَعْلَمُ لِلْحَدِيثِ الْمَرْفُوعِ أَصْلًا
Пире [Аль-Хасан бин Казаа Аль-Башри] каласа пачӗ [Суфьян бин Хубайб] пире [Саид] [Катада] ҫинчен [Хилас бин Амру] ҫинчен [Аммар бин Ясир] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Пророк саллаллаху алейхи васаллам каланӑ: «Апат-ҫимӗҫ савӑчӗсем тӳперен ҫӑкӑрпа какай евӗр аннӑ, вӗсене сутӑнма тата ыранхи кун валли пухма хушман. Анчах вӗсем сутнӑ, ҫӑлнӑ та ыранхи кун валли чӗртсе тӑратнӑ. Унтан вӗсен сӑн-пичӗсем упӑтесемпе сыснасен сӑнӗсем пулса тӑчӗҫ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — гариб. [Абу Ашим] тата ыттисем ӑна [Саид бин Абу Арубаран] [Катадаран] [Хиласран] [Аммар бин Ясирран] маукфла каласа панӑ, эпир ӑна Аль-Хасан бин Каза хадисӗнчен кӑна пӗлместпӗр. Пире [Хумайд бин Масада] пире [Суфьян бин Хубайб] [Саид бин Абу Аруба] ҫӳлти хадис пек каласа пачӗ, анчах вӑл ӑна ӑнланмасть. Ку Аль-Хасан бин Каза хадисӗнчен тӗрӗсрех, эпир вара ку хадис марфу пулнине пачах та пӗлместпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2988
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ طَاوُوسٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ يُلَقَّى عِيسَى حُجَّتَهُ فَلَقَّاهُ اللَّهُ فِي قَوْلِهِ { وَإِذْ قَالَ اللَّهُ يَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ أَأَنْتَ قُلْتَ لِلنَّاسِ اتَّخِذُونِي وَأُمِّيَ إِلَهَيْنِ مِنْ دُونِ اللَّهِ } قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَقَّاهُ اللَّهُ { سُبْحَانَكَ مَا يَكُونُ لِي أَنْ أَقُولَ مَا لَيْسَ لِي بِحَقٍّ } الْآيَةَ كُلَّهَا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Ибн Абу Умар] [Суфьян бин Уяйна] [Амру бин Динар] ҫинчен [Тавус] [Абу Хурайра] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Иса хӑйӗн ҫирӗплетӗвне пӗлтерчӗ те, унтан Аллах ӑна Хӑйӗн Сӑмахӗнче каланӑ пек хуравларӗ. Астӑвӑр-и, Аллах каланӑ чухне: «Эй Иисус, Мария ывӑлӗ, эсӗ ҫынсене: «Мана тата манӑн аннене Аллахсӑр пуҫне икӗ турӑ туса парӑр?» -Абу Хурайра каланӑ; Саллаллаху алейхи васаллам пророкран: Унтан Аллах ӑна хавхалантарнӑ -хуравла- - Мухтав сана, эпӗ хамӑн ирӗк маррине калама юрамасть -калама- QS Al Ma`idah; 116. Пӗтӗмӗшле сӑвӑ йӗрки. Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2989
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ حُيَيٍّ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ آخِرُ سُورَةٍ أُنْزِلَتْ الْمَائِدَةُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرُوِي عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ آخِرُ سُورَةٍ أُنْزِلَتْ إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ بَعْدَ الْمَائِدَةِ
Пире [Кутайба] [Абдулла бин Вахб] [Хуяи] [Абу Абдуррахман Аль Хубали] [Абдулла бин Амру] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; — Юлашки ҫыру «Аль-Маида» ҫыру пулнӑ. Абу Иса ҫак хадис хасан гариб тесе каланӑ. Ибн Аббасран каласа панӑ тӑрӑх, вӑл ҫапла каланӑ: — Юлашки ҫыру — Аллах пулӑшӑвӗпе ҫӗнтерӗвӗ килсен. QS Ан Наср: 1, урӑхла каласан, Аль-Маида сура хыҫҫӑн.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2990
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ نَاجِيَةَ بْنِ كَعْبٍ عَنْ عَلِيٍّأَنَّ أَبَا جَهْلٍ قَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا لَا نُكَذِّبُكَ وَلَكِنْ نُكَذِّبُ بِمَا جِئْتَ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ فَإِنَّهُمْ لَا يُكَذِّبُونَكَ وَلَكِنَّ الظَّالِمِينَ بِآيَاتِ اللَّهِ يَجْحَدُونَ }حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ نَاجِيَةَ أَنَّ أَبَا جَهْلٍ قَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَلِيٍّ وَهَذَا أَصَحُّ
Пире каласа панӑ [Абу Кураиб] пире [Муавия бин Хишам] [Суфьянран] [Абу Исхакран] [Наджия бин Каабран] [Алирен] ҫапла каласа панӑ: Абу Джахл пӗррехинче пророка саллаллаху алейхи васаллам каланӑ; — Чӑнах та, эпир сире тунмастпӑр, анчах эсир илсе килекен тӗне йышӑнмастпӑр. Унтан Аллах Таала ҫӗре антарнӑ, мӗншӗн тесен вӗсем сире суйман, анчах та тӗрӗс мар ҫынсем Аллахӑн сӑввисене йышӑнман: 33. Вӑл пире [Исхак бин Мансур] [Абдуррахман бин Махди] [Суфьянран] [Абу Исхакран] [Наджийӑран] Абулла пророкран Абулла Сахуллана ҫапла каланӑ тесе каласа пачӗ алейхи васаллам, унтан вӑл ҫӳлти хадис пек асӑннӑ, анчах асӑнман; — Алирен. Ку вара чӑн-чӑнрах.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2991
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلَى أَنْ يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذَابًا مِنْ فَوْقِكُمْ أَوْ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ }قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعُوذُ بِوَجْهِكَ فَلَمَّا نَزَلَتْ{ أَوْ يَلْبِسَكُمْ شِيَعًا وَيُذِيقَ بَعْضَكُمْ بَأْسَ بَعْضٍ }قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَاتَانِ أَهْوَنُ أَوْ هَاتَانِ أَيْسَرُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Ибн Абу Умар] каласа пачӗ [Суфьян] ['Амру бин Динар] вӑл [Джабир бин Абдулла] илтнӗ, вӑл каланӑ: «Ҫак сӑвӑ йӗрки ансан, калӑр: «Вӑл сире ҫӳлтен е сирӗн ура айӗнчен айӑплама пултараканни». ушкӑнсем — вӗсем пӗр-пӗринпе хирӗҫеҫҫӗ — тата сирӗнтен хӑшӗ-пӗрисем ыттисен хаярлӑхне туяҫҫӗ. QS Al An'aam: 65, вӑл ҫапла каланӑ: «Ҫак икӗ сӑвӑ ҫӑмӑлрах е ҫак икӗ сӑвӑ ҫӑмӑлрах». Абу Иса ҫак хадис чӑн пулнине пӗлтернӗ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2992
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ الْغَسَّانِيِّ عَنْ رَاشِدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذِهِ الْآيَةِ{ قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلَى أَنْ يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذَابًا مِنْ فَوْقِكُمْ أَوْ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ }فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا إِنَّهَا كَائِنَةٌ وَلَمْ يَأْتِ تَأْوِيلُهَا بَعْدُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Ҫак сӑвӑ йӗрки пирки пире [Аль-Хасан бин Арафа] [Исмаил бин Айяси] [Абу Бакр бин Абу Марьям Аль-Гассанирен] [Рашид бин Саадран] [Сад бин Абу Ваккаш] пророкран саллаллаху 'алейхи васалламран ҫак сӑвӑ йӗрки пирки каласа панӑ: эсир, сирӗн ҫӳлтен е сирӗн ура айӗнчен QS Al Ma`idah: 65, вӑл ҫапла каланӑ: «Астӑвӑр, чӑнах та пулать, анчах ӑнлантару пачах та ҫитмен-ха». Абу Иса ҫак хадис хасан гариб тесе каланӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2993
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ{ الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ }شَقَّ ذَلِكَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَيُّنَا لَا يَظْلِمُ نَفْسَهُ قَالَ لَيْسَ ذَلِكَ إِنَّمَا هُوَ الشِّرْكُ أَلَمْ تَسْمَعُوا مَا قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ{ يَا بُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Али бин Хусирам] [Иса бин Юнус] [Аль-Амаси] [Ибрагим] [Алкама] [Абдулла] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; 'QS Al An`am: 82-мӗшӗнче ӗненекенсен тата хӑйсен ӗненӗвне тӗрӗсмарлӑхпа хутӑштарман ҫынсен сӑвви уҫӑлсан, мӑсӑльмансем ҫакӑн пирки йывӑррӑн туйӑннӑ та ыйтнӑ; — Эй, Аллахӑн Элчи, пирӗн хушӑра хӑйне нихҫан та усал туман ҫын пур-и? Вӑл ҫапла каларӗ: «Вӑл мар, вӑл ширк тесе каласшӑнччӗ, эсир илтмерӗр-и Лукман хӑйӗн ывӑлне мӗн каланине? Эй, ывӑлӑм, Аллахпа ан ҫыхӑн, чӑнах та, ширк — пысӑк тӗрӗсмарлӑх. QS Luqman: 13. Абу Иса ҫак хадис чӑн пулнине каланӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2994
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَ كُنْتُ مُتَّكِئًا عِنْدَ عَائِشَةَ فَقَالَتْيَا أَبَا عَائِشَةَ ثَلَاثٌ مَنْ تَكَلَّمَ بِوَاحِدَةٍ مِنْهُنَّ فَقَدْ أَعْظَمَ عَلَى اللَّهِ الْفِرْيَةَ مَنْ زَعَمَ أَنَّ مُحَمَّدًا رَأَى رَبَّهُ فَقَدْ أَعْظَمَ الْفِرْيَةَ عَلَى اللَّهِ وَاللَّهُ يَقُولُ{ لَا تُدْرِكُهُ الْأَبْصَارُ وَهُوَ يُدْرِكُ الْأَبْصَارَ وَهُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ }{ وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَنْ يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلَّا وَحْيًا أَوْ مِنْ وَرَاءِ حِجَابٍ }وَكُنْتُ مُتَّكِئًا فَجَلَسْتُ فَقُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْظِرِينِي وَلَا تُعْجِلِينِي أَلَيْسَ يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى{ وَلَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَى }{ وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِينِ }قَالَتْ أَنَا وَاللَّهِ أَوَّلُ مَنْ سَأَلَ عَنْ هَذَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّمَا ذَاكَ جِبْرِيلُ مَا رَأَيْتُهُ فِي الصُّورَةِ الَّتِي خُلِقَ فِيهَا غَيْرَ هَاتَيْنِ الْمَرَّتَيْنِ رَأَيْتُهُ مُنْهَبِطًا مِنْ السَّمَاءِ سَادًّا عِظَمُ خَلْقِهِ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ وَمَنْ زَعَمَ أَنَّ مُحَمَّدًا كَتَمَ شَيْئًا مِمَّا أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَقَدْ أَعْظَمَ الْفِرْيَةَ عَلَى اللَّهِ يَقُولُ اللَّهُ{ يَا أَيُّهَا الرَّسُولَ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ }وَمَنْ زَعَمَ أَنَّهُ يَعْلَمُ مَا فِي غَدٍ فَقَدْ أَعْظَمَ الْفِرْيَةَ عَلَى اللَّهِ وَاللَّهُ يَقُولُ{ قُلْ لَا يَعْلَمُ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ الْغَيْبَ إِلَّا اللَّهُ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَمَسْرُوقُ بْنُ الْأَجْدَعِ يُكْنَى أَبَا عَائِشَةَ وَهُوَ مَسْرُوقُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَكَذَا كَانَ اسْمُهُ فِي الدِّيوَانِ
Пире [Ахмад бин Мани] каласа пачӗ [Исхак бин Юсуф] пире [Давуд бин Абу Хинд] [Аш Ша'бирен] [Масрукран] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; — Эпӗ Айся патнелле пӗшкӗнтӗм те [Айся] каларӗ; Эй, Абу Айся, виҫӗ япала, кам вӗсенчен пӗрне калать, вӑл Аллах ячӗпе пысӑк суя каланӑ, урӑхла каласан; кам Мухаммед хӑйӗн Раббине курнӑ тесе шутлать, вӑл Аллах ячӗпе суять, ҫав вӑхӑтрах Аллах ҫапла калать: Ӑна куҫпа курма ҫук, вӑл мӗн курӑннине пурне те курма пултарать; тата вӑл — Чи ҫивӗч, пурне те пӗлекен QS Al An`am: 103, тата Аллах унпа никам та калаҫма пултараймасть, анчах та унпа уҫӑм урлӑ е пӗркенчӗк хыҫӗнче QS Аш Шура: 51'. Эпӗ каялла тайӑлтӑм, унтан лартӑм, терӗм; Эй, Уммул Мукминин, кӗт мана, ан васка, тенӗ-и Аллах Таала. Чӑнах та, Мухаммед Джибрила - хӑйӗн малтанхи сӑн-сӑпатне - тепӗр вӑхӑтра курнӑ QS An Najm: 13 тата Чӑнах та Мухаммед Джибрила ҫутӑ горизонт ҫинче курнӑ QS At Taquir: 23. 'Ayas каланӑ; — Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ чи малтан Аллахӑн элчинчен (Аллахӑн канӑҫлӑхӗпе пиллӗхӗ ун ҫине пултӑр) ыйтрӑм, унтан вӑл ҫапла хуравларӗ: «Чӑнах та, вӑл Гавриил пулнӑ, эпӗ ӑна нихҫан та хӑйӗн -малтанхи- пултарнӑ сӑнӗпе курман, иккӗмӗш хут ҫеҫ куртӑм, эпӗ ӑна тӳперен аннине куртӑм, унӑн сӑн-сӑпатӗн пысӑкӑшӗ -пӗлӗтпе ҫӗр хушшинчи хушӑка хупласа илнӗ, кам та пулин шутлать Мухаммед хӑйне Аллах уҫса панӑ япалана пытарать, апла пулсан вӑл Аллах ячӗпе пысӑк суя каланӑ. Аллах каланă: эй элчĕ, хăвна хăвăн Раббран мĕн янă, çавна çитер. QS Al Ma`idah: 67, Кам та пулин тепӗр кунне мӗн те пулин пӗлетӗп тесе шутлать пулсан, вӑл Аллах ячӗпе пысӑк суя каланӑ. Аллах калать: пӗлӗтпе ҫӗр ҫинче курӑнманнине пӗлекен никам та ҫук, Аллахсӑр пуҫне. QS Ан Намл: 65. Абу Иса каланӑ; Ку хадис чӑн. Масрук бин Аль Аджда хушма ячӗ — Абу Айся, вӑл — Масрук бин Абдуррахман. Ҫапла унӑн ятне Ad Diiwaan-ра асӑннӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2995
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْبَصْرِيُّ الْحَرَشِيُّ حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَكَّائِيُّ حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَأَتَى أُنَاسٌ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَأْكُلُ مَا نَقْتُلُ وَلَا نَأْكُلُ مَا يَقْتُلُ اللَّهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ فَكُلُوا مِمَّا ذُكِرَ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كُنْتُمْ بِآيَاتِهِ مُؤْمِنِينَ إِلَى قَوْلِهِ وَإِنْ أَطَعْتُمُوهُمْ إِنَّكُمْ لَمُشْرِكُونَ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَيْضًا وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا
Пире [Мухаммад бин Муса Аль-Башри Аль-Хараси] каласа пачӗ [Зияд бин Абдуллах Аль-Баккаи] пире [Атха бин Ас Саиб] [Саид бин Джубайртан] [Абдулла бин Аббасран] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Ҫынсем пророк патне пынӑ, унтан ҫапла каланӑ: — Эй, Аллахӑн Элчи, эпир хамӑр пуснӑ чӗрчунсене ҫиетпӗр-и, анчах Аллах пуснӑ чӗрчунсене ҫиместпӗр-и? Унтан Аллах ҫакӑн пек чӗрчунсене ҫиме янӑ: вӗсене пуснӑ чухне Аллах ячӗпе чӗнеҫҫӗ, енчен те эсир Унӑн сӑввисене ӗненетӗр пулсан, Унӑн сӑмахӗчченех. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб. Ку хадис та Ибн Аббасран тепӗр санад урлӑ каласа панӑ. Хӑшӗ-пӗрисем ӑна Атха бин Ас Саибран, Саид бин Джубайртан, Мурсал пророкран, Саллаллаху алейхи васалламран, каласа панӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2996
حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ دَاوُدَ الْأَوْدِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَمَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى الصَّحِيفَةِ الَّتِي عَلَيْهَا خَاتَمُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلْيَقْرَأْ هَذِهِ الْآيَاتِ{ قُلْ تَعَالَوْا أَتْلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ الْآيَةَ إِلَى قَوْلِهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Пире [Аль-Фадл бин Аш Шабба Аль-Багдади] [Мухаммад бин Фудхаил] [Давуд Аль-Ауди] [Аш Сяби] [Алкама] [Абдулла] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Кам Мухаммед саллаллаху алейхи ва саллам пичечӗ пур страницӑна курас тет, ҫавӑ ҫак сӑвва вуласа тухмалла. Калӑр: «Эсир турра ӗненекен пултӑр тесе, сирӗн Ҫӳлхуҫа сире мӗн чарнине вулама ирӗк парӑр-ха — Унӑн сӑмахӗ таран. Абу Иса ҫак хадис хасан гариб тесе каланӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2997
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَطِيَّةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ أَوْ يَأْتِيَ بَعْضُ آيَاتِ رَبِّكَ }قَالَ طُلُوعُ الشَّمْسِ مِنْ مَغْرِبِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
Пире [Суфьян бин Ваки] каласа пачӗ [манӑн атте] [Ибн Абу Лайла] ['Атия] ['Атия] [Абу Саид] пророкран саллаллаху алейхи васаллам Аллах сӑмахӗсем ҫинчен е сирӗн раввинӑн темиҫе сӑвви килни ҫинчен каласа пачӗ. унӑн лару-тӑрӑвӗ'. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб. Ыттисем каласа панӑ, анчах ӑнланман.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2998
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ فُضَيْلِ بْنِ غَزْوَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ إِذَا خَرَجْنَ لَمْ{ يَنْفَعُ نَفْسًا إِيمَانُهَا لَمْ تَكُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ }الْآيَةَ الدَّجَّالُ وَالدَّابَّةُ وَطُلُوعُ الشَّمْسِ مِنْ الْمَغْرِبِ أَوْ مِنْ مَغْرِبِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو حَازِمٍ هُوَ الْأَشْجَعِيُّ الْكُوفِيُّ وَاسْمُهُ سَلْمَانُ مَوْلَى عَزَّةَ الْأَشْجَعِيَّةِ
Пире каласа пачӗ ['Абд бин Хумаид] пире [Я'ла бин Убайд] [Фудлаил бин Газван] [Абу Хазим] [Абу Хурайра] пророк саллаллаху алехи васалламран каласа пачӗ, вӑл ҫапла каланӑ: «Виҫӗ япала, пурте пулса тухнӑ пулсан, вара вӑл ӗлӗк ӗненмен ҫынсемшӗн усӑллӑ пулмӗ» -Аллах- сӑвви, урӑхла каласан; Даджал тухни, шуса ҫӳрекен чӗрчун, хӗвел хӗвеланӑҫ енчен е анса ларнӑ ҫӗртен тухни. Абу Иса ҫак хадис чӑн пулнине пӗлтернӗ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2999
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَقَوْلُهُ الْحَقُّ إِذَا هَمَّ عَبْدِي بِحَسَنَةٍ فَاكْتُبُوهَا لَهُ حَسَنَةً فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا وَإِذَا هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَا تَكْتُبُوهَا فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا بِمِثْلِهَا فَإِنْ تَرَكَهَا وَرُبَّمَا قَالَ لَمْ يَعْمَلْ بِهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ حَسَنَةً ثُمَّ قَرَأَ{ مَنْ جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Ибн Абу Умар] [Суфьяна] [Абу Аз Зинадран] [Аль А'раджран] [Абу Хурайраран] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; пророк саллаллаху алахи васаллам каланӑ: «Аллах азза ваджалла калать, унӑн сӑмахӗ вара хак; — Манӑн чура пӗр ырӑ ӗҫ тума шутлать пулсан, уншӑн пӗр ырӑ ӗҫ ҫыр, вӑл ҫавна тӑвать пулсан, ун валли вунӑ ҫавӑн пек ырӑ ӗҫ ҫыр. Енчен те вӑл преступлени тума шутлать пулсан, ӑна пурнӑҫличчен ан ҫырса хурӑр, вӑл ӑна тӑвать пулсан, ӑна ҫавӑн пекех преступлени тесе ҫырӑр, анчах вӑл преступленине пӑрахать пулсан е ӑна тумасан, ӑна уншӑн ырӑ япала тесе ҫырӑр». унтан ҫапла вуланӑ: кам ырӑ ӗҫ илсе килет, ӑна хӑйӗн ӗҫӗнчен вунӑ хут ытларах сӑвап парӗҫ. QS Al An'am: 160. Абу Иса ҫак хадис чӑн пулнине каланӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3000
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ هَذِهِ الْآيَةَ{ فَلَمَّا تَجَلَّى رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَكًّا }قَالَ حَمَّادٌ هَكَذَا وَأَمْسَكَ سُلَيْمَانُ بِطَرَفِ إِبْهَامِهِ عَلَى أُنْمُلَةِ إِصْبَعِهِ الْيُمْنَى قَالَ فَسَاخَ الْجَبَلُ{ وَخَرَّ مُوسَى صَعِقًا }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الْوَرَّاقُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Пире [Абдуллах бин Абдуррахман] каласа панӑ [Сулейман бин Харб] пире [Хаммад бин Салама] [Табитран] [Анасран] каласа панӑ, пророк саллаллаху алехи васаллам ҫак сӑвва вуланӑ. Унӑн Рабби ту ҫине тухсан, вӑл ту ҫине ҫӗмӗрсе тӑкнӑ. QS Al An`aam: 143. Хаммад ҫапла каларӗ, Сулейман вара унӑн сылтӑм кача пӳрни ҫине пысӑк пӳрнине хучӗ те ҫапла каларӗ: «Ту путрӗ «Муса тӑнсӑр пулса ӳкрӗ». QS Al An`am: 143. Абу Иса каланӑ тӑрӑх, ҫак хадис хасан шахих гариб. Эпир ун ҫинчен Хаммад бин Салама хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр. Пире [Абдул Вахаб Аль-Варрак Аль-Багдади] [Муадз бин Муадз] [Хаммад бин Саламаран] [Цабитран] [Анасран] пророкран ҫакӑн пек тата ҫак хадис хасан ҫинчен каласа пачӗ.
