Imam Tirmidzi : 2941
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ قَال سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُمَرِضْتُ فَأَتَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي وَقَدْ أُغْمِيَ عَلَيَّ فَلَمَّا أَفَقْتُ قُلْتُ كَيْفَ أَقْضِي فِي مَالِي فَسَكَتَ عَنِّي حَتَّى نَزَلَتْ{ يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلَادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَفِي حَدِيثِ الْفَضْلِ بْنِ الصَّبَّاحِ كَلَامٌ أَكْثَرُ مِنْ هَذَا
Atwebele [‘Abd bin Humaid] atwebele [Yahya bin Adamu] atwebele [Ibn ‘Uyaina] ukufuma kuli [Muhammad bin Al Munkadir] atile; Naumfwile [Jabir] alelanda ukuti; 'Umukalamba wa cikolwe aishile ku kuntandalila ilyo nalwele kabili nafilwa ukufwa. Pa numa ya kubweluluka, nalipwishe ukuti; ‘Bushe nkabomfya shani ifyuma fyandi fyonse?’ e fyo asosele. ali uwafuuka, mu kupelako icikomo caishile: Allah alimupeele ifunde pa lwa -kwakanyako ica bupyani ku- bana benu. E kutila, icakaniko ca mwana mwaume umo cili fye cimo cine ne ca bana banakashi babili. Abu Isa atile iyi hadith ya cine cine. Kabili calilondolwelwe ku muntu ukucila pali umo ukufuma kuli Muhammad bin Al Munkadir, atwebele [Al Fadlal bin Ash Shabbah] atwebele [Sufyan bin Uyainah] ukufuma kuli [Ibnu Munkadir] ukufuma kuli [Jabir] ukufuma kuli Kasesema sallallahu 'alaihi wasallam nga uyo uwa ici.
Imam Tirmidzi : 2942
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا حَبَّانُ بْنُ هِلَالٍ حَدَّثَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَبِي الْخَلِيلِ عَنْ أَبِي عَلْقَمَةَ الْهَاشِمِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أَوْطَاسٍ أَصَبْنَا نِسَاءً لَهُنَّ أَزْوَاجٌ فِي الْمُشْرِكِينَ فَكَرِهَهُنَّ رِجَالٌ مِنَّا فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ وَالْمُحْصَنَاتُ مِنْ النِّسَاءِ إِلَّا مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Atwebele ukuti [‘Abd bin Humaid] atubuulile [Habban bin Hiilal] atubuulile [Hammam bin Yahya] atubuulile [Qatadah] ukufuma kuli [Abu Al Khalil] ukufuma kuli [Abu Alqamah Al Hasyimi] ukufuma kuli [Abu Sa’id Al Khudri] atile; ‘Ilyo inkondo ya ba Autha yatendeke, twalelala na banakashi abafungwa abaume babo bali abapepa ba milungu iingi, e co bamo pali ifwe twalebapata. Lyena Allah asokolwele icikomo: Kabili na kabili calikanishiwa kuli imwe ukuupwa abanakashi abaupwa, ukufumyako fye abasha abo muli nabo. Abu Isa atile iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2943
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ الْبَتِّيُّ عَنْ أَبِي الْخَلِيلِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ أَصَبْنَا سَبَايَا يَوْمَ أَوْطَاسٍ لَهُنَّ أَزْوَاجٌ فِي قَوْمِهِنَّ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَزَلَتْ { وَالْمُحْصَنَاتُ مِنْ النِّسَاءِ إِلَّا مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهَكَذَا رَوَى الثَّوْرِيُّ عَنْ عُثْمَانَ الْبَتِّيِّ عَنْ أَبِي الْخَلِيلِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَيْسَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ أَبِي عَلْقَمَةَ وَلَا أَعْلَمُ أَنَّ أَحَدًا ذَكَرَ أَبَا عَلْقَمَةَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ إِلَّا مَا ذَكَرَ هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ وَأَبُو الْخَلِيلِ اسْمُهُ صَالِحُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ
Atwebele ukuti [Ahmad bin Mani’] atushimikile [Husyaim] atushimikile [Uthman Al Batti’] ukufuma kuli [Abu Al Khalil] ukufuma kuli [Abu Sa’id Al Khudri] atile; 'Twalicushishe abafungwa banakashi mu nshita ya nkondo ya Authas, ilyo bali na baume mu mukowa wabo, balandile pali ici ku Mutumwa wa kwa Lesa lyene icikomo casokolwele ukuti: 'Kabili na kabili calikanishiwa kuli imwe ukuupwa abanakashi abaupwa, ukufumyako fye abasha abo muli nabo.' Abu Isa atile; Iyi hadishi ni Hasani. Ici eco calondolwelwe na [Ats Tsauri] ukufuma kuli [Uthman Al Batti] ukufuma kuli [Abu Al Khalil] ukufuma kuli [Abu Sa’id Al Khudri] ukufuma kuli Kasesema nga fintu caba mu hadith wa pa muulu, lelo muli iyi hadith tacilandwapo ukuti: ‘Ukufuma ku Alqamah’. Tanjishiba umuntu uuli onse uwalandapo pali 'Alqama' muli iyi hadith ukufumyako fye Hamam wa Qatadah. Ishina lya kwa Abu al Khalil ni Salih bin Abu Mariyamu.
Imam Tirmidzi : 2944
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْكَبَائِرِ قَالَ الشِّرْكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ وَقَتْلُ النَّفْسِ وَقَوْلُ الزُّورِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ وَرَوَاهُ رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ عَنْ شُعْبَةَ وَقَالَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ وَلَا يَصِحُّ
Atwebele ukuti [Muhammad bin Abdul A’la Ash Shan’ani] atubuulile [Khalid bin Al Harith] ukufuma kuli [Syu’bah] atubuulile [‘Ubaidullah bin Abu Bakr bin Anas] ukufuma kuli [Anas bin Malik] ukufuma kuli Kasesema sallallaahu ‘alaihi wasallam ukumfwana na Lesa, atile: abafyashi, ukuipaya, na mashiwi ya bufi’. Abu Isa atile iyi hadith yali iyalinga. Kabili [Rauh bin Ubada] alilondolwele ukufuma kuli [Syu’ba] kabili atile ukufuma kuli [Abdullah bin Abu Bakr] kabili te cine cine.
Imam Tirmidzi : 2945
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ بَصْرِيٌّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا الْجُرَيْرِيُّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا أُحَدِّثُكُمْ بِأَكْبَرِ الْكَبَائِرِ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ الْإِشْرَاكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ قَالَ وَجَلَسَ وَكَانَ مُتَّكِئًا قَالَ وَشَهَادَةُ الزُّورِ أَوْ قَالَ قَوْلُ الزُّورِ قَالَ فَمَا زَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُهَا حَتَّى قُلْنَا لَيْتَهُ سَكَتَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Atwebele ukuti [Humaid bin Mas’adah Bashri] atubuulile [Bisyr bin Al Mufadlal] atubuulile [Al Jurairi] ukufuma kuli [Abdurrahman bin Abu Bakrah] ukufuma kuli [Wishi] atile; Kasesema atile: ‘Bushe kuti namweba pa lwa membu ishikulu?’ ifibusa fyaswike ukuti; 'Cishinka, we Mutumwa wa kwa Lesa!' Atile: ‘Ukubika pamo na Allah, ukukanaumfwila abafyashi bakwe, - uyo uwaleshintilila pa numa lyene aikele no kutwalilila ukulanda kwakwe - ubunte bwa bufi nelyo ukulanda; amashiwi ya bufi, ‘Umutumwa wa kwa Lesa atwalilile ukulanda ifyo ukufika na lintu twasumine ukuti akaleka. Abu Isa atile iyi hadith yali iyalinga.
Imam Tirmidzi : 2946
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ مُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ الْتَّيْمِيِّ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُنَيْسٍ الْجُهَنِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ أَكْبَرِ الْكَبَائِرِ الشِّرْكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ وَالْيَمِينُ الْغَمُوسُ وَمَا حَلَفَ حَالِفٌ بِاللَّهِ يَمِينَ صَبْرٍ فَأَدْخَلَ فِيهَا مِثْلَ جَنَاحِ بَعُوضَةٍ إِلَّا جُعِلَتْ نُكْتَةً فِي قَلْبِهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَأَبُو أُمَامَةَ الْأَنْصَارِيُّ هُوَ ابْنُ ثَعْلَبَةَ وَلَا نَعْرِفُ اسْمَهُ وَقَدْ رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَادِيثَ
Atwebele ukuti [‘Abd bin Humaid] atubuulile [Yunus bin Muhammad] atubuulile [Al Laits bin Sa’d] ukufuma kuli [Hisyam bin Sa’d] ukufuma kuli [Muhammad bin Zaid bin Muhajir bin Qunfudz Pa Taimi] ukufuma kuli [Abu Umah Al Henasari bin Juhan] Mu cine cine, pa membu ishikulu pa membu ishikulu pali ukubika abaume kuli Lesa, ukukanaumfwila abafyashi, umulapo uupoosa uwacita ububifi mu mulilo wa pe -mu bufi-, no mulapo uo umuntu alapa pantu apatikishiwa ukucindika, kabili wene ukufumyako fye -umulapo wakwe- akacitwa icilonda icafiita mu mutima wakwe ukufika ku bushiku bwa bupingushi'. Abu Isa atile iyi hadith yali iyalinga.
Imam Tirmidzi : 2947
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْكَبَائِرُ الْإِشْرَاكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ أَوْ قَالَ الْيَمِينُ الْغَمُوسُ شَكَّ شُعْبَةُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atwebele ukuti [Muhammad bin Basyr] atubuulile [Muhammad bin Ja’far] atubuulile [Syu’bah] ukufuma kuli [Firas] ukufuma kuli [Ash Sya’bi] ukufuma kuli [Abdullah bin ‘Amru] ukufuma kuli Kasesema sallallahu ‘alaihi wasallam atile: ‘Imembu ishikulu shileumfwana na Lesa umo.’ nangu ukulanda ukuti: ‘Ukulapa kwa bufi’. Syu’bah ali uwatwishika - ukukuma ku kwalula kwa hadith -. Abu Isa atile iyi hadishi ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2948
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ أَنَّهَا قَالَتْيَغْزُو الرِّجَالُ وَلَا تَغْزُو النِّسَاءُ وَإِنَّمَا لَنَا نِصْفُ الْمِيرَاثِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى{ وَلَا تَتَمَنَّوْا مَا فَضَّلَ اللَّهُ بِهِ بَعْضَكُمْ عَلَى بَعْضٍ }قَالَ مُجَاهِدٌ وَأَنْزَلَ فِيهَا{ إِنَّ الْمُسْلِمِينَ وَالْمُسْلِمَاتِ }وَكَانَتْ أُمُّ سَلَمَةَ أَوَّلَ ظَعِينَةٍ قَدِمَتْ الْمَدِينَةَ مُهَاجِرَةًقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ مُرْسَلٌ وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ مُرْسَلٌ أَنَّ أُمَّ سَلَمَةَ قَالَتْ كَذَا وَكَذَا
Atwebele [Ibn Abu Umar] atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Ibn Abu Najih] ukufuma kuli [Mujahid] ukufuma kuli [Umm Salamah] atile; 'Abaume baile ku nkondo, lintu abanakashi tabaile, kabili -icakaniko- cesu cali fye hafu wa bupyani'. e lyo Allah atumine kabili mwiba no bukali pa fyo Allah apeele bamo pali imwe ukucila bambi. Mujahid atile; Muli ici, icikomo cakonkapo calisokolwelwe. Mucine cine abaume na banakashi ni baMuslim, abaume na banakashi ni basumina. Ummu Salamah ali mwanakashi wa kubalilapo ukukuukila ku Medina. Abu Isa atile iyi hadith yali iya ku mupashi.
Imam Tirmidzi : 2949
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ وَلَدِ أُمِّ سَلَمَةَ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْيَا رَسُولَ اللَّهِ لَا أَسْمَعُ اللَّهَ ذَكَرَ النِّسَاءَ فِي الْهِجْرَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ أَنِّي لَا أُضِيعُ عَمَلَ عَامِلٍ مِنْكُمْ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ }
Atwebele [Ibn Abu Umar] atushimikile [Sufyan] ukufuma kuli [Amru bin Dinar] ukufuma kuli [umwana] wa kwa Ummu Salama, ukufuma kuli [Umu Salama] atile; 'O Mutumwa wakwa Lesa, nshaumfwile Lesa alelanda pa banakashi mu kusendama'. Lyena Allah Ta'ala atumine Eico Rabb wabo asumine ukulomba kwabo -ukupitila mu kulanda-: 'Mucine cine, nshionaula imilimo ya abo abacita imilimo isuma pali imwe, nangu abaume nangu abanakashi, -pantu- bamo muli imwe muli aba mu lupwa lwa bambi. Icikomo cakwe: 195.
Imam Tirmidzi : 2950
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَقْرَأَ عَلَيْهِ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَرَأْتُ عَلَيْهِ مِنْ سُورَةِ النِّسَاءِ حَتَّى إِذَا بَلَغْتُ { فَكَيْفَ إِذَا جِئْنَا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ وَجِئْنَا بِكَ عَلَى هَؤُلَاءِ شَهِيدًا } غَمَزَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ فَنَظَرْتُ إِلَيْهِ وَعَيْنَاهُ تَدْمَعَانِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَإِنَّمَا هُوَ إِبْرَاهِيمُ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ
Atwebele [Hanadi] atwebele [Abu Al Ahwashi] ukufuma kuli [Ali A’masi] ukufuma kuli [Ibrahimu] ukufuma kuli [Alqama] atile; [Abdula] atile; 'Umutumwa wa kwa Lesa anjebele ukubelenga - Qur'an - kuli wene, ilyo ali pa cipuna, lyena nabelengele icikomo ukufuma muli Surah an Nisa`, ilyo caishile ku cikomo E ico cikacitika - abafilwa - cikaba, nga Twaleta ubunte - umutumwa na Wering - kuli cila umo - kuli imwe - nga bantu benu - QS An-Nisa`: 41, ancilikile no -kulanga- ukuboko kwakwe kabili namwene amenso yakwe amenso'. Abu Isa atile; Ici eco calondolwelwe na Abu Al Ahwash ukufuma kuli Al Amasy ukufuma kuli Ibrahim ukufuma kuli Alqamah ukufuma kuli Abdullah kabili fye ukuti ali [Ibrahim] ukufuma kuli [Abida] ukufuma kuli [Abdullah].
Imam Tirmidzi : 2951
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ عَلَيَّ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَقْرَأُ عَلَيْكَ وَعَلَيْكَ أُنْزِلَ قَالَ إِنِّي أُحِبُّ أَنْ أَسْمَعَهُ مِنْ غَيْرِي فَقَرَأْتُ سُورَةَ النِّسَاءِ حَتَّى إِذَا بَلَغْتُ{ وَجِئْنَا بِكَ عَلَى هَؤُلَاءِ شَهِيدًا }قَالَ فَرَأَيْتُ عَيْنَيْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَهْمِلَانِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي الْأَحْوَصِ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ نَحْوَ حَدِيثِ مُعَاوِيَةَ بْنِ هِشَامٍ
Atwebele [Mahmud bin Ghailan] atwebele [Mu’awiyah bin Hisham] atwebele [Sufyan Ats Tsauri] ukufuma kuli [Al A’masy] ukufuma kuli [Ibrahim] ukufuma kuli [‘Abida] ukufuma kuli [Abdullah] atile; Umuntu uukalamba atile kuli ine ati: 'Belengeni - Qur'an - kuli ine'. Nayaswike ukuti; 'O Mutumwa wakwa Allah, bushe mfwile ukubelenga, ilyo Qur'an yasokolwelwe kuli iwe?' atile: ‘Natemwa ukumfwa ukufuma ku bantu bambi’. lyena nabelengele kalata an Nisa`, ilyo nafikile pa cikomo Kabili Twamuletele -Muhamadi- nga ba Nte kuli bene -nga bantu benu-. Namwene amenso yakwe yalisulamo amenso’. Abu Isa atile; Iyi hadishi yali iya cine ukucila hadishi wa Al Ahwash. Atwebele [Suwaid bin Nashr] atwebele [Ibnu Al Mubarak] ukufuma kuli [Sufyan] ukufuma kuli [Al’Amasy] nga hadith ya kwa Mu’awiyah bin Hisham.
Imam Tirmidzi : 2952
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ الرَّازِيِّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَصَنَعَ لَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ طَعَامًا فَدَعَانَا وَسَقَانَا مِنْ الْخَمْرِ فَأَخَذَتْ الْخَمْرُ مِنَّا وَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَقَدَّمُونِي فَقَرَأْتُ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ لَا أَعْبُدُ مَا تَعْبُدُونَ وَنَحْنُ نَعْبُدُ مَا تَعْبُدُونَ قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى حَتَّى تَعْلَمُوا مَا تَقُولُونَ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ
Atwebele ukuti [‘Abdu bin Humaid] atubuulile [Abdurahman bin Sa’d] ukufuma kuli [Abu Ja’far Ar Razi] ukufuma kuli [Ata’ bin As Sa’ib] ukufuma kuli [Abu Abdurahman As Sulami] ukufuma kuli [Ali bin Abu Talib] atile; 10:10, 11. 10 Inshita imo alepanga ifya kulya no kutupeela khamr, ukufika na lintu twakolelwe ukufuma kuli ifyo. Ilyo inshita ya kupepa yafikile, balincincishe -ukuba imam-, lyene nabelengele; Mutile -Muhamadi-: Mwe mwe bashasumina, ine nshakapepe ifyo mulepepa, kabili ifwe tukapepa ifyo mulepepa'. e lyo Allah asokolwele icikomo: ‘Imwe mwe basumina, mwipepa ilyo muli abakolwa, ukufikila mwaumfwikisha ifyo mulelanda’. Abu Isa atile iyi hadith yali iyalinga.
Imam Tirmidzi : 2953
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ حَدَّثَهُأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ خَاصَمَ الزُّبَيْرَ فِي شِرَاجِ الْحَرَّةِ الَّتِي يَسْقُونَ بِهَا النَّخْلَ فَقَالَ الْأَنْصَارِيُّ سَرِّحْ الْمَاءَ يَمُرُّ فَأَبَى عَلَيْهِ فَاخْتَصَمُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلزُّبَيْرِ اسْقِ يَا زُبَيْرُ وَأَرْسِلْ الْمَاءَ إِلَى جَارِكَ فَغَضِبَ الْأَنْصَارِيُّ وَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ كَانَ ابْنَ عَمَّتِكَ فَتَغَيَّرَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ يَا زُبَيْرُ اسْقِ وَاحْبِسْ الْمَاءَ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى الْجُدُرِ فَقَالَ الزُّبَيْرُ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَحْسِبُ هَذِهِ الْآيَةَ نَزَلَتْ فِي ذَلِكَ{ فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ قَدْ رَوَى ابْنُ وَهْبٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ وَيُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى شُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الزُّبَيْرِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ
Atwebele [Qutaibah] atwebele [Al Laits bin Sa’d] ukufuma kuli [Ibn Shihab] ukufuma kuli [‘Urwah bin Zubair] atwebele ukuti [Abdullah bin Zubair] amwebele, ukuti Ansar umo ali no kukansana na Zubair pa lwa kupongomoka kwa menshi aya kubomfiwa ku kunwa imiti ya date, Umuntu umo uwa palm atile imiti ya date; 'Lekeni amenshi yafume'. Lelo Zubair ali uwafilwa - alicibikileko amano -. Lyene balilandile ku Mutumwa wa kwa Lesa, atile kuli Zubair: ‘We Zubair, pongolola amenshi, kabili lekeni amenshi yafume ku benamupalamano bobe’. Aba Ansar balifulilwe kabili batile; 'O Mutumwa wa kwa Allah, bushe ni munyina wenu?' -Ukumfwa ici, icinso cakwe calyalwike, atile: 'O Zubair, pongololeni no kusunga amenshi ukubwelela mu mpanga'. Na Allah, namona ukuti ici cikomo casokolwelwe mu kumfwana na cilya icacitike, Eico kuli Rabb wenu, bene - mu cituntulu - tabasumina ukufikila bamulenga ukuba umupingushi wa mulandu uo balekansanapo. Abu Isa atile; ‘Naumfwile Muhamadi atila; [Ibn Wahab] alondolwele iyi hadith ukufuma kuli [Al Laits bin Sa’d] na [Yunus] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [‘Urwah] ukufuma kuli [Abdullah bin Az Zubair] nga iyi hadith. [Syu’aib bin Abu Hamzah] alondolwele ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Urwah] ukufuma kuli [Az Zubair] ukwabula ukusosa ukuti: ‘Ukufuma kuli Abdullah bin Az Zubair’.
Imam Tirmidzi : 2954
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ يَزِيدَ يُحَدِّثُ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ فِي هَذِهِ الْآيَةِ { فَمَا لَكُمْ فِي الْمُنَافِقِينَ فِئَتَيْنِ } قَالَ رَجَعَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ أُحُدٍ فَكَانَ النَّاسُ فِيهِمْ فَرِيقَيْنِ فَرِيقٌ يَقُولُ اقْتُلْهُمْ وَفَرِيقٌ يَقُولُ لَا فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { فَمَا لَكُمْ فِي الْمُنَافِقِينَ فِئَتَيْنِ } وَقَالَ إِنَّهَا طِيبَةُ وَقَالَ إِنَّهَا تَنْفِي الْخَبَثَ كَمَا تَنْفِي النَّارُ خَبَثَ الْحَدِيدِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيَدَ هُوَ الْأَنْصَارِيُّ الْخَطْمِيُّ وَلَهُ صُحْبَةٌ
atubuulile [Muhamadi bin Basyar] atubuulile [Muhamadi bin Ja’far] atubuulile [Syu’ba] ukufuma kuli [Adi bin Tabit] atile; Naumfwile [Abdula bin Yazid] aleeba [Zaid bin Yazid] pa lwa cikomo; Eico mulandu nshi -mwapaatukana- mu mabumba yabili mu -kulosha- ku ba bufi? Zaid atile; 'Ilyo ifibusa fya kwa Kasesema babwelele ukufuma ku nkondo ya Uhud, balipaatukene mu mabumba yabili, bamo pali bene batile: 'Lwanini - mwipaye - bene'! ilyo bambi batila; 'Leka'. Lyene iseni panshi. Eico mulandu nshi -mwapaatukana- mu mabumba yabili mu -kulosha- ku ba bufi'. Zaid atile; ‘Ici cikomo ca kusansamusha’. Zaid atile; 'Ici cikomo kuti na kabili cafumyapo ububi nga fintu umulilo usangulula inshishi ukufuma ku cuma'. Abu Isa atile iyi hadishi ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2955
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزَّعْفَرَانِيُّ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ حَدَّثَنَا وَرْقَاءُ بْنُ عُمَرَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَجِيءُ الْمَقْتُولُ بِالْقَاتِلِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ نَاصِيَتُهُ وَرَأْسُهُ بِيَدِهِ وَأَوْدَاجُهُ تَشْخَبُ دَمًا يَقُولُ يَا رَبِّ هَذَا قَتَلَنِي حَتَّى يُدْنِيَهُ مِنْ الْعَرْشِ قَالَ فَذَكَرُوا لِابْنِ عَبَّاسٍ التَّوْبَةَ فَتَلَا هَذِهِ الْآيَةَ { وَمَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِنًا مُتَعَمِّدًا فَجَزَاؤُهُ جَهَنَّمُ } قَالَ مَا نُسِخَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَلَا بُدِّلَتْ وَأَنَّى لَهُ التَّوْبَةُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَمْرِو بْنَ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ نَحْوَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
Ici citusosele ukuti [Al Hasan bin Muhammad Az Za’farani] atwebele ukuti [Syababah] atwebele [Warqa bin Umar] ukufuma kuli [‘Amru bin Dinar] ukufuma kuli [Ibn Abbas] ukufuma kuli Kasesema Sallallaahu ‘Alahi Wasalam atile: ‘Umuntu uwaipaiwa akabe pa bushiku bwa kwipaya. ukusenda umutwe mu minwe yakwe, ilyo umulopa ulefuma mu nsingo yakwe, lyena atile; ‘O Shikulu, uyu muntu alinjipeye,’ ukufika na lintu aletwa mupepi na ‘arsh,’ Lyena abantu batile kuli Ibn Abas - bushe umwipaiwa akalekelelwa?, Eico Ibn Abas abelengele icikomo; Kabili onse uwipaya umusumina mu kufwaya, icilambu cikaba Jahannam. Ici cikomo tacapilibulwa nangu ukupilibulwa, kanshi kuti akwata shani ukwelelwa?'. Abu Isa atile iyi hadishi yali bwino.
Imam Tirmidzi : 2956
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي رِزْمَةَ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ مَرَّ رَجُلٌ مِنْ بَنِي سُلَيْمٍ عَلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَهُ غَنَمٌ لَهُ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ قَالُوا مَا سَلَّمَ عَلَيْكُمْ إِلَّا لِيَتَعَوَّذَ مِنْكُمْ فَقَامُوا فَقَتَلُوهُ وَأَخَذُوا غَنَمَهُ فَأَتَوْا بِهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا ضَرَبْتُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَتَبَيَّنُوا وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ أَلْقَى إِلَيْكُمْ السَّلَامَ لَسْتَ مُؤْمِنًا } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ
Atwebele [‘Abd bin Humaid] atwebele [Abdul Aziz bin Abu Rimza] ukufuma [Israele] ukufuma [Simak bin Harb] ukufuma [Ikrima] ukufuma [Ibn Abas] atile; 'Umuntu ukufuma ku Banu Sulaim apitile pa fibusa ifingi ifya kwa Kasesema ilyo alesenda imbushi yakwe, lyene umuntu abaposhe, lelo bayaswike; ‘Takuposha, lelo alefwaya ukucingililwa kuli iwe’. Lyene baiminine no kumwipaya no kupoka imbushi yakwe. Pa numa ya ico bamutwala ku Mutumwa wa kwa Lesa, lyena icikomo caishile; O imwe abasumina, ilyo muleya - ku kulwana - mu nshila ya kwa Allah, lyena mube abacenjela kabili mwilalanda ku muntu uulemweba ukuti 'salam': 'Te musumina.' Abu Isa atile; Iyi hadishi ni Hasani. Muli iyi nshita, kuli hadith iyapalana ukufuma kuli Usama bin Zaid.
Imam Tirmidzi : 2957
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ } الْآيَةَ جَاءَ عَمْرُو ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَكَانَ ضَرِيرَ الْبَصَرِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا تَأْمُرُنِي إِنِّي ضَرِيرُ الْبَصَرِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى هَذِهِ الْآيَةَ { غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ } الْآيَةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِيْتُونِي بِالْكَتِفِ وَالدَّوَاةِ أَوْ اللَّوْحِ وَالدَّوَاةِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُقَالُ عَمْرُو ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَيُقَالُ عَبْدُ اللَّهِ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَهُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَائِدَةَ وَأُمُّ مَكْتُومٍ أُمُّهُ
Atwebele [Mahmud bin Ghailan] atushimikile [Waki’] atushimikile [Sufyan] ukufuma kuli [Abu Ishaq] ukufuma kuli [Al Barra` bin 'Azib] atile; 'Ilyo caishile panshi -icikomo- Tacaali cimo cine pa kati ka basumina abaikele -abashasangilweko ku nkondo-. 95, 'Amru bin Ummi Maktum apaleme kuli Kasesema - ali muntu wa mpofu - lyena atile; 'O Mutumwa wa kwa Allah, cinshi wingakonkomesha - mu cifulo ca kulwana - ku muntu wa mpofu nga ine?' lyena Allah asokolwele ici cikomo, lyena atile: ‘Mpeeleni ibula ne cipe ca inki’. Abu Isa atile iyi hadishi ya cine cine. 'Amru bin Umi Maktum na kabili aitwa Abdullah bin Umi Maktum, ishina lyakwe ilya cine cine ni Abdullah bin Zaidah, elyo Ummi Maktum ni nyina.
Imam Tirmidzi : 2958
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزَّعْفَرَانِيُّ حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الْكَرِيمِ سَمِعَ مِقْسَمًا مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ { لَا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ } عَنْ بَدْرٍ وَالْخَارِجُونَ إِلَى بَدْرٍ لَمَّا نَزَلَتْ غَزْوَةُ بَدْرٍ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَحْشِ وَابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ إِنَّا أَعْمَيَانِ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَهَلْ لَنَا رُخْصَةٌ فَنَزَلَتْ { لَا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ } وَ { فَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ } { عَلَى الْقَاعِدِينَ دَرَجَةً } فَهَؤُلَاءِ الْقَاعِدُونَ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ { وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا } دَرَجَاتٍ مِنْهُ عَلَى الْقَاعِدِينَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرِ أُولِي الضَّرَرِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَمِقْسَمٌ يُقَالُ هُوَ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ وَيُقَالُ هُوَ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ وَكُنْيَتُهُ أَبُو الْقَاسِمِ
Atwebele ukuti [Al Hasan bin Muhammad Az Za’farani] atubuulile [Al Hajjaj bin Muhamadi] ukufuma kuli [Ibnu Juraij] atubuulile [Abdul Karim] ukuti aumfwile [Miqsam] umusha wa kale uwa kwa Abdullah bin Al Harith amwebele ukufuma kuli [Ibnu Abbas] atile; 'Tacili cimo cine pa kati ka basumina abaikele panshi - abashasangilweko ku nkondo - ukwabula ukukwata inshita iyalinga ukufuma ku nkondo ya Badr na abo abaile ku Badr.' Mu nshita ya nkondo ya ku Badr, Abdullah na Ibnu Ummi Maktum batile; 'O Mutumwa wa kwa Allah, bonse babili tuli bampofu, bushe tuli no kupuupuutuka?' Lyena icikomo caishile panshi: Takuli abalingana pa kati ka basumina abaikala - abashakwata ulubali mu kulwa - abashakwata imyaka. ne cikomo ca kuti Allah apeela intanshi kuli abo abalwisha ukucita jihad ne fyuma fyabo no mweo wabo ukucila abo abaikala pa muulu umo wine. QS Nisa`; 95, abo abashasangwa ku nkondo tabakote. Kuli umo umo uwa bene, Lesa alaya icilambu cisuma - umulu - kabili Lesa atemwa abo abalwisha jihad ukucila abo abaikala ne cilambu cikalamba, QS An Nisa`; 95, iyo ili amadigri ayengi ukucila pali abo abashasangilweko ku nkondo pa kati ka basumina abashakwata imyaka.’ Abu Isa atile; Ici cikomo ca kwa Hasan Gharib ukupitila muli ici cikomo ukufuma ku cikomo ca kwa Ibn Abas. Miqsam ali ni mubomfi wa kwa Abdullah, bambi batila ali ni mubomfi wa kwa Ibn Abbas. Umukalamba wakwe ali ni Abu Al Kasim.
Imam Tirmidzi : 2959
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي سَهْلُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ رَأَيْتُ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ جَالِسًا فِي الْمَسْجِدِ فَأَقْبَلْتُ حَتَّى جَلَسْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَأَخْبَرَنَا أَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْلَى عَلَيْهِ { لَا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ } { وَالْمُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ } قَالَ فَجَاءَهُ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَهُوَ يُمْلِيهَا عَلَيَّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ لَوْ أَسْتَطِيعُ الْجِهَادَ لَجَاهَدْتُ وَكَانَ رَجُلًا أَعْمَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَخِذُهُ عَلَى فَخِذِي فَثَقُلَتْ حَتَّى هَمَّتْ تَرُضُّ فَخِذِي ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْهِ { غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ } قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ نَحْوَ هَذَا وَرَوَى مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَفِي هَذَا الْحَدِيثِ رِوَايَةُ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ التَّابِعِينَ رَوَاهُ سَهْلُ بْنُ سَعْدٍ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ مَرْوَانَ بْنِ الْحَكَمِ وَمَرْوَانُ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مِنْ التَّابِعِينَ
Atwebele ukuti [‘Abd bin Humaid] atwebele [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’d] ukufuma kuli [Wishi] ukufuma kuli [Salih bin Kaisan] ukufuma kuli [Ibn Shihab] atile [Sahal bin Sa’d] atile; Namwene [Marwan bin Al Hakam] naikala mu ng’anda ya mapepo, lyena napalamine kuli wene no kwikala mupepi nankwe, lyena atwebele ukuti [Zaid bin Thabit] amwebele ukuti Kasesema amwebele ukuti: “Takuli cimo cine pa kati ka basumina abaikala panshi - abashakwata ulubali mu nshila ya jihad - abashakwata ulubali mu nkondo. QS Nisa’; 95. Zaidi atile; Lyene Ibn Ummi Maktum aishile kuli wene ilyo alenjipusha, atile; 'O Mutumwa wakwa Lesa, nga nali na maka ya kulwisha jihad, mu kushininkisha nga nali no kulwisha jihad'. -Ali muntu wa mpofu- Lyena Allah asokolwele icikomo ku Mutumwa Wakwe, ilyo ukuboko kwakwe kwali pa kuboko kwandi, ukuboko kwakwe kwaumfwile ukufina kuli ine ukufika apo ukuboko kwandi kwapalamine ukuputuka, lyena alisekelele kuli ci, Allah asokolwele ukuti: Uushakwata imyaka. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine. Ici eco calondolwelwe na bantu abengi ukufuma kuli Az Zuhri ukufuma kuli Sahal bin Sa'd nga fintu caba mu hadith pa muulu. [Ma'mar] alondolwele iyi hadith ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Kabisha bin Zu'aib] ukufuma kuli [Zaid bin Thabit]. Kabili muli iyi hadith, muli ne lyashi lya kale ilya cibusa wa kwa Kasesema ukufuma ku tabi’in uwalondolwelwe na Sahl bin Sa’d Al Ansari ukufuma kuli Marwan bin Hakam. Marwan taumfwilepo ukufuma kuli Kasesema pantu ali ni tabi’in.
Imam Tirmidzi : 2960
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ يُحَدِّثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَابَاهُ عَنْ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ قَالَ قُلْتُ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ إِنَّمَا قَالَ اللَّهُ { أَنْ تَقْصُرُوا مِنْ الصَّلَاةِ إِنْ خِفْتُمْ أَنْ يَفْتِنَكُمْ } وَقَدْ أَمِنَ النَّاسُ فَقَالَ عُمَرُ عَجِبْتُ مِمَّا عَجِبْتَ مِنْهُ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ صَدَقَةٌ تَصَدَّقَ اللَّهُ بِهَا عَلَيْكُمْ فَاقْبَلُوا صَدَقَتَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atwebele [‘Abd bin Humaid] atushimikile [Abdurazaq] atushimikile [Ibn Juraij] atile; Naumfwile [Abdullah bin Abdullah bin Abu ’Ammar] alelanda ukufuma kuli [Abdullah bin Babah] ukufuma kuli [Ya’la bin Umayyah] atile; Inshita imo natile kuli [Umar bin Khaththab] ukuti Lesa atile: E ico tapali umulandu wa kuti mulebelenga amapepo yenu, nga ca kuti muletina ukusansalikwa na bacipondoka. ‘Nalipapile nga fintu fye mwapapa. kabili nafikile ici ku Mutumwa wa kwa Lesa, ayaswike ukuti: ‘Ici ni cipe ico Lesa akupeele, eico ufwile ukusumina icipe cakwe’. Abu Isa atile iyi hadishi ya cine cine.