Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 2861
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ{ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Әбу Әхмәт әз-Зүбәйри] безгә [Суфиян] безгә [Әбу Исхак]тан [Әл-Әсвәд бин Язид]тан [Абдуллаһ бин Мәсуд]дан Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дип укыганын сөйләде: «ФӘХӘЛ МИМ МҮДДӘКИР - Дәрес алырга теләүче бармы?». Әл-Камар: 15. Әбу Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2862
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ هِلَالٍ الصَّوَّافُ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ الضُّبَعِيُّ عَنْ هَارُونَ الْأَعْوَرِ عَنْ بُدَيْلِ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ{ فَرُوحٌ وَرَيْحَانٌ وَجَنَّةُ نَعِيمٍ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ هَارُونَ الْأَعْوَرِ
Безгә әйтте [Бисыр бин Хилал Эш Шавваф] безгә [Ягъфар бин Сөләйман Адл Длубай] [Харун Аль Авардан] [Будаил бин Майсарадан] [Абдулла бин Сякик] дән [Айся] Пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләм: NA'IIM - Аннары ул тынычлык, ризык һәм ләззәт Жанна алды '. Аль Вакия: 89. Абу Иса әйтте; Бу хәдис хәсән гариб, без аны Харун Аль Авар хәдисеннән башка белмибез.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2863
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ قَدِمْنَا الشَّامَ فَأَتَانَا أَبُو الدَّرْدَاءِ فَقَالَأَفِيكُمْ أَحَدٌ يَقْرَأُ عَلَيَّ قِرَاءَةَ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ فَأَشَارُوا إِلَيَّ فَقُلْتُ نَعَمْ قَالَ كَيْفَ سَمِعْتَ عَبْدَ اللَّهِ يَقْرَأُ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى }قَالَ قُلْتُ سَمِعْتُهُ يَقْرَؤُهَا{ وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى }وَالذَّكَرِ وَالْأُنْثَى فَقَال أَبُو الدَّرْدَاءِ وَأَنَا وَاللَّهِ هَكَذَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَؤُهَا وَهَؤُلَاءِ يُرِيدُونَنِي أَنْ أَقْرَأَهَا{ وَمَا خَلَقَ }فَلَا أُتَابِعُهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهَكَذَا قِرَاءَةُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ{ وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى وَالنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّى }وَالذَّكَرِ وَالْأُنْثَى
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбү Муавия] сөйләгән, [Әл-А'масидан] [Ибраһимнан] [Әл-Камәдән] ул болай диде: "Без Шамга килеп җиттек, аннары Әбү әд-Дарда янына бардык", - дип сорады ул; "Сезнең арагызда миңа Габдуллаһның өзеген укырга теләүче бармы?". "Әл-Камә әйтте: "Шуннан соң кешеләр миңа төртеп күрсәттеләр, аннары мин: "Ярар", - дип җавап бирдем. Әбү әд-Дарда сорады: "Сез [Абдуллаһның] бу аятьне укуын ничек тыңлыйсыз; "Вәл Ләйли идзә Ягсыя?" Әл-Камә әйтте: "Мин аның укыганын ишеттем; "Вәл Ләйли идзә Ягсыя, Вәз Дзәкара вәл-унтсаа - Төннең яктылыгын каплавы һәм ир-ат белән хатын-кызның яратылуы өчен". Әл-Ләйл; 1, 3. [Әбү әд-Дарда] болай диде: Аллаһ белән ант итәм, мин Рәсүлүллаһның (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) шулай укыганын ишеттем, ләкин кешеләр минем аны укуымны телиләр: "Вә мә халәка", ләкин мин аларга буйсынмадым". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы". Шулай ук Абдуллаһ бин Мәсгудның укуы да дөрес: "Вәл ләйли идзаа яссиәә вән нәхәари идзаа тәҗаллаә вәд зәкәрә вәл унтсаа". Көн яктылыгын каплаган төн белән, һәм якты булган көн белән, һәм ир-ат белән хатын-кызның яратылышы белән". Әл-Ләйл; 1-3.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2864
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَأَقْرَأَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي أَنَا الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِينُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә әйтте [Абд бин Хумаид] безгә ['Убайдулла бин Муса] [Израильдән] [Абу Исхак] дан [Абдуррахман бин Язид] [Абдулла бин Мас'уд] әйтте; Рәсүлуллаһ шәллаллаһу галәйһи вә сәлләм миңа укыды: 'INNII ANAR RAZZAAQU DZUL QUWWATIL MATIIN - Күрәсең, мин көчле һәм бик көчле ризык бирүче.' QS Adz Dzaariyat: 58. Абу Иса әйтте; Бу хәдис дөрес.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2865
حَدَّثَنَا أَبُو زُرْعَةَ وَالْفَضْلُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ بِشْرٍ عَنْ الْحَكَمِ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ{ وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَلَا نَعْرِفُ لِقَتَادَةَ سَمَاعًا مِنْ أَحَدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا مِنْ أَنَسٍ وَأَبِي الطُّفَيْلِ وَهَذَا عِنْدِي مُخْتَصَرٌ إِنَّمَا يُرْوَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَقَرَأَ{ يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ }الْحَدِيثَ بِطُولِهِ وَحَدِيثُ الْحَكَمِ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عِنْدِي مُخْتَصَرٌ مِنْ هَذَا الْحَدِيثِ
Безгә [Абу Зура] һәм [Аль Фадхал бин Абу Талиб] һәм башкаларга әйттеләр, алар әйттеләр; безгә [Аль Хасан бин Бисыр] [Аль Хакам бин Абдул Малик] [Катада] дан [Имран бин Хушайннан] Пәйгамбәр саллаллаху алейхи васаллам укыды: 'ВАТАРАН НААСА СУКАРАА WA MAA HUM BI SUKAARAA - сез кешеләрнең исергәннәрен күрәсез, ләкин чынлыкта алар исерек түгел. Q-Аль-Хаҗ: 2. Абу Иса әйтте; Бу хәдис хәсән, без белмибез, Катада аны саллаллаһу галәйһи вә сәлләмнең бер сәхабәсеннән дә ишеткән, Әнәс һәм Абу Туфаилдан кала, һәм минем уйлавымча, бу хәдис кыскача гына, бу хәдис [Катада] [Имән бин Хушайннан] риваять ителгән]; Пәйгамбәребез саллаллаһу галәйһи вә сәлләм белән сәяхәттә идек, аннары ул болай дип укыды: 'ЯА АЙУХАН НААСУТ ТАКУ РАББАКУМ -О кешеләр, сезнең Раббыгызнан курка'. QS Аль Хаҗ: 1 озын редакция белән, ә минемчә, Аль Хакам бин Абдул Малик хәдисе бу хәдиснең кыскача нәтиҗәсе.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2866
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بِئْسَمَا لِأَحَدِهِمْ أَوْ لِأَحَدِكُمْ أَنْ يَقُولَ نَسِيتُ آيَةَ كَيْتَ وَكَيْتَ بَلْ هُوَ نُسِّيَ فَاسْتَذْكِرُوا الْقُرْآنَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَهُوَ أَشَدُّ تَفَصِّيًا مِنْ صُدُورِ الرِّجَالِ مِنْ النَّعَمِ مِنْ عُقُلِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Бу безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Әбу Давыт] безгә [Шугъба] [Мансур]дан сөйләгән: ул болай диде: Мин [Әбу Вәил] [Абдуллаһ]дан [Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ишеттем, ул болай диде: «Аларның берсе яки сезнең берәрегез өчен: «Мин фәлән аятьне оныттым», – дип әйтү нинди начар, хәтта ул онытучан – онытучан табигать белән яратылган – шуңа күрә Коръәнне ятлагыз, җаным Аның кулында булган Зат белән ант итәм, кешенең йөрәгеннән Коръәннең чыгуы дөяне бәйләвеннән чыгарудан да куркынычрак». Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис хәсән-сәхих».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2867
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ أَخْبَرَاهُ أَنَّهُمَا سَمِعَا عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ يَقُولُمَرَرْتُ بِهِشَامِ بْنِ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ وَهُوَ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَمَعْتُ قِرَاءَتَهُ فَإِذَا هُوَ يَقْرَأُ عَلَى حُرُوفٍ كَثِيرَةٍ لَمْ يُقْرِئْنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكِدْتُ أُسَاوِرُهُ فِي الصَّلَاةِ فَنَظَرْتُ حَتَّى سَلَّمَ فَلَمَّا سَلَّمَ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَقُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي سَمِعْتُكَ تَقْرَؤُهَا فَقَالَ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ لَهُ كَذَبْتَ وَاللَّهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُوَ أَقْرَأَنِي هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي تَقْرَؤُهَا فَانْطَلَقْتُ أَقُودُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى حُرُوفٍ لَمْ تُقْرِئْنِيهَا وَأَنْتَ أَقْرَأْتَنِي سُورَةَ الْفُرْقَانِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسِلْهُ يَا عُمَرُ اقْرَأْ يَا هِشَامُ فَقَرَأَ عَلَيْهِ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ لِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ يَا عُمَرُ فَقَرَأْتُ بِالْقِرَاءَةِ الَّتِي أَقْرَأَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ إِلَّا أَنَّهُ لَمْ يَذْكُرْ فِيهِ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ
Бу хакта безгә [Әл Хәсән бин Әли Әл Хәлләл] һәм башкаларга да әйттеләр, диделәр алар; безгә [Абдурраззак] безгә [Мә'мәр] турында сөйләде, [әз-Зүһри], ['Урва бин Әз-Зүбәйр], [Әл-Мисвар бин Мәхрәмә] һәм [Абдуррахман бин Әбдел Кари] икесе дә [Гомәр бин Әл-Хәстәб] әйткәнен ишеткәннәрен хәбәр иттеләр: «Рәсулүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам исән чагында мин Хисям бин Хәким бин Хизам яныннан үттем, ул вакытта ул «Әл-Фуркан» укый иде, һәм мин аның укуын ишеттем, ул Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа укымаган берничә өзек укыды, аннары мин аның башын догада тартып диярлек алдым, ул исәнләшкәнче аңа карап тордым, сәлам биргәннән соң мин аның шәлен тарттым һәм сорадым: «Мин синең Коръән хәрефен укыганыңны ишеттем. Аны сиңа кем укыды?» Ул: «Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәлам аны миңа укыды», – дип җавап бирде. Мин аңа: "Бу ялган. Аллаһ белән ант итәм, Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) син миңа укыган хатны укып бирде", - дидем. Мин торып, аны Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) янына алып бардым. Мин: "Әй Аллаһның Илчесе, мин аның Фуркан хәрефен укыганын ишеттем, син миңа укымаган кайбер укулар белән, ә син миңа Фуркан хәрефен укыдың", - дидем. Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!): "Аны җибәр, әй Гомәр, һәм аны укы, әй Хишам", - диде. Хишам мин ишеткән укуны укыды, һәм Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын): "Фуркан хәрефе шулай индерелде", - диде. Аннары Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) миңа: "Укы, әй Гомәр", - диде. Мин дә Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) миңа укыган укуны укыдым, аннары Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!): "Шулай итеп - Әл-Фуркан сүрәсе - индерелде", - диде. Шуннан соң Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: «Чынлыкта, бу Коръән җиде хәрефтә иңде, шуңа күрә аннан җиңелрәк булганын укыгыз». Әбу Гайсә әйтте: «Бу хәдис ышанычлы». [Мәлик бин Әнәс] [әз-Зурхи]дан шул ук иснад һәм мәгънә белән, ләкин ул: «Әл-Мисвар бин Әл-Мәхрәмә», – димәде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2868
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ زِرِّ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ قَالَلَقِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جِبْرِيلَ فَقَالَ يَا جِبْرِيلُ إِنِّي بُعِثْتُ إِلَى أُمَّةٍ أُمِّيِّينَ مِنْهُمْ الْعَجُوزُ وَالشَّيْخُ الْكَبِيرُ وَالْغُلَامُ وَالْجَارِيَةُ وَالرَّجُلُ الَّذِي لَمْ يَقْرَأْ كِتَابًا قَطُّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍوَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَحُذَيْفَةَ بْنِ الْيَمَانِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأُمِّ أَيُّوبَ وَهِيَ امْرَأَةُ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ وَسَمُرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي جُهَيْمِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ الصِّمَّةِ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ وَأَبِي بَكْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ
Безгә [Әхмәд бин Мани] безгә [Әл Хәсән бин Муса] безгә [Шәйбән] [Ашим] [Зирр бин Хубайси] [Убәй бин Кәгъб] сөйләде ул әйтте: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам Җәбраил белән очрашты, аннары әйтте: "Әй, Җәбраил, мин укый-яза белмәгән җәмгыятькә җибәрелдем, алар арасында зәгыйфьләр, картлар, олы яшьтәгеләр, кечкенә малайлар һәм кызлар, һәм бөтенләй укый белмәгән кешеләр бар." Җәбраил әйтте: "Әй, Мөхәммәд, Коръән җиде хәреф белән төшерелгән". Бу очракта охшаш хәдисләр Гомәр, Хөзәйфә бин Әл Ямән, Әбү Һөрәйрә, Әбү Әйюб әл-Әнсариның хатыны Өмм Әйюб, Самура, Ибн Аббас, Әбү Җүһәйм бин Әл-Харис бин Әш Шиммә, Әмрү бин Әл-Әш һәм Әбү Бәкраһтан да бар. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән сахих һәм ул Үбәй бин Кәгъбтән берничә риваять чылбыры аша риваять ителә."
Hadith
Imam Tirmidzi : 2869
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ نَفَّسَ عَنْ أَخِيهِ كُرْبَةً مِنْ كُرَبِ الدُّنْيَا نَفَّسَ اللَّهُ عَنْهُ كُرْبَةً مِنْ كُرَبِ يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَمَنْ سَتَرَ مُسْلِمًا سَتَرَهُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَمَنْ يَسَّرَ عَلَى مُعْسِرٍ يَسَّرَ اللَّهُ عَلَيْهِ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَاللَّهُ فِي عَوْنِ الْعَبْدِ مَا كَانَ الْعَبْدُ فِي عَوْنِ أَخِيهِ وَمَنْ سَلَكَ طَرِيقًا يَلْتَمِسُ فِيهِ عِلْمًا سَهَّلَ اللَّهُ لَهُ طَرِيقًا إِلَى الْجَنَّةِ وَمَا قَعَدَ قَوْمٌ فِي مَسْجِدٍ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ وَيَتَدَارَسُونَهُ بَيْنَهُمْ إِلَّا نَزَلَتْ عَلَيْهِمْ السَّكِينَةُ وَغَشِيَتْهُمْ الرَّحْمَةُ وَحَفَّتْهُمْ الْمَلَائِكَةُ وَمَنْ أَبْطَأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ يُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى أَسْبَاطُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بَعْضَ هَذَا الْحَدِيثِ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Әбу Усама] безгә [Әл-А'масы] сөйләгән, [Әбу Салих]тан [Әбу Һөрәйрә] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: «Кем дә кем үзенең бер туганының дөньядагы күп кенә проблемаларыннан авырлыкларын бетерсә, Аллаһ Кыямәт көнендә күп кенә проблемаларыннан авырлыкларын бетерер. Кем дә кем мөселманның оятын капласа, Аллаһ аның дөньяда һәм ахирәттә оятын каплар. Кем дә кем мохтаҗ кешегә җиңеллек бирсә, Аллаһ аңа дөньяда һәм ахирәттә җиңеллек бирер. Аллаһ колына ярдәм иткән вакытта ярдәм итәр. Кем дә кем гыйлем алу юлына басса, Аллаһ аңа җәннәткә юлны җиңеллек бирер. Мәчеттә утырып, Аллаһ китабын укып, аны үзара өйрәнеп тормас. Ләкин аларга тынычлык төшәр, рәхмәт аларны каплар һәм фәрештәләр аларны саклар. Кемнең гамәлләре акрын булса, аның язмышы акрын булыр». Әбу Гайсә болай диде: Бу Әл-А'масидан Әбу Салихтан Әбу Һөрәйрәдән Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән риваять итүчеләр тарихы. [Әсбәт бин Мөхәммәд] [Әл-А'масидан] риваять кылганда, ул болай диде: Миңа [Әбу Салихтан] [Әбу Һөрәйрәдән] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән хәбәр килде, аннары ул бу хәдиснең кайбер өлешләрен искә алды.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2870
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ أَسْبَاطِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ مُطَرِّفٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي كَمْ أَقْرَأُ الْقُرْآنَ قَالَ اخْتِمْهُ فِي شَهْرٍ قُلْتُ إِنِّي أُطِيقُ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ اخْتِمْهُ فِي عِشْرِينَ قُلْتُ إِنِّي أُطِيقُ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ اخْتِمْهُ فِي خَمْسَةَ عَشَرَ قُلْتُ إِنِّي أُطِيقُ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ اخْتِمْهُ فِي عَشْرٍ قُلْتُ إِنِّي أُطِيقُ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ اخْتِمْهُ فِي خَمْسٍ قُلْتُ إِنِّي أُطِيقُ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ فَمَا رَخَّصَ لِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ يُسْتَغْرَبُ مِنْ حَدِيثِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمْ يَفْقَهْ مَنْ قَرَأَ الْقُرْآنَ فِي أَقَلَّ مِنْ ثَلَاثٍ وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ اقْرَأْ الْقُرْآنَ فِي أَرْبَعِينَ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَلَا نُحِبُّ لِلرَّجُلِ أَنْ يَأْتِيَ عَلَيْهِ أَكْثَرُ مِنْ أَرْبَعِينَ يَوْمًا وَلَمْ يَقْرَأْ الْقُرْآنَ لِهَذَا الْحَدِيثِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يُقْرَأُ الْقُرْآنُ فِي أَقَلَّ مِنْ ثَلَاثٍ لِلْحَدِيثِ الَّذِي رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَخَّصَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَرُوِي عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَنَّهُ كَانَ يَقْرَأُ الْقُرْآنَ فِي رَكْعَةٍ يُوتِرُ بِهَا وَرُوِي عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ أَنَّهُ قَرَأَ الْقُرْآنَ فِي رَكْعَةٍ فِي الْكَعْبَةِ وَالتَّرْتِيلُ فِي الْقِرَاءَةِ أَحَبُّ إِلَى أَهْلِ الْعِلْمِ
Безгә ['Убайд бин Әсбәт бин Мөхәммәд Әл-Кураси] сөйләгәннән соң, ул болай диде: миңа [әтием] сөйләде, ул [Мөтәррифтан], ул [Әбү Исхактан], ул [Әбү Бурдадан], ул [Габдуллаһ бин Әмрудан] әйтте: Мин әйттем: "Әй Аллаһның Илчесе, Коръәнне күпме вакыт укырга кирәк?" Ул җавап бирде: "Аны һәр ай вәгазьлә", дидем. Мин әйттем: "Мин моңа караганда сәләтлерәк һәм яхшырак була алам", дидем. Ул әйтте: "Егерме көн эчендә вәгазьлә", дидем. Мин әйттем: "Мин моңа караганда яхшырак эшли алам", дидем. Ул әйтте: "Унбиш көн эчендә вәгазьлә", дидем. Мин әйттем: "Мин моңа караганда яхшырак эшли алам", дидем. Ул әйтте: "Ун көн эчендә вәгазьлә", диде. Мин әйттем: "Мин моңа караганда яхшырак эшли алам", дидем. Ул әйтте: "Биш көн эчендә вәгазьлә", диде. Абдуллаһ әйтте: "Шуннан соң ул миңа җиңеллек бирмәде", диде. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис - Габдуллаһ бин Әмрудан Әбу Бурда хәдисеннән алынган, гариб дип хөкем ителгән хәдис. Бу хәдис шулай ук Габдуллаһ бин Әмрудан башка бер сәнәд белән риваять ителгән. Һәм Габдуллаһ бин Әмрудан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән риваять ителгән: ул болай дигән: "Коръәнне өч көннән дә кимрәк укучы аны аңлый алмый". Габдуллаһ бин Әмрудан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аңа: "Коръәнне кырык көн эчендә укы", - дигән. Исхак бин Ибраһим болай дигән: "Бу хәдискә нигезләнеп, без кырык көн үтсә дә, ул Коръән укымаган булса, моны яратмыйбыз. Кайбер галимнәр Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән риваять ителгән хәдискә нигезләнеп, Коръәнне өч көннән дә кимрәк вакыт эчендә ватып бетермәскә кирәк дип әйтәләр. Шул ук вакытта, кайбер башка галимнәр бу мәсьәләдә йомшаклык күрсәтәләр. Госман бин Әффаннан аның Коръәнне бер рәкәгать витрда тәмамлаганы риваять ителә. Сәгый ибн Җүбәйрдән риваять ителә ки, ул Коръәнне Кәгъбә янында бер рәкәгатьтә тәмамлаган. Галимнәр Коръәнне тартиль белән укуны өстен күрәләр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2871
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي النَّضْرِ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحَسَنِ هُوَ ابْنُ شَقِيقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ سِمَاكِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ وَهْبِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ اقْرَأْ الْقُرْآنَ فِي أَرْبَعِينَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ سِمَاكِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ وَهْبِ بْنِ مُنَبِّهٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرٍو أَنْ يَقْرَأَ الْقُرْآنَ فِي أَرْبَعِينَ
Безгә әйтте [Абу Бакр бин Абу Ан Надлр Аль Багдади] безгә [Али бин Аль Хәсән бин Сякик] [Абдулла бин Аль Мөбарәк] [Мамар] дан [Симак бин Аль Фадлл] [Вахаб бин Мунаббих] [Абдулла бин Амру] Пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләм саллаһу галәйһи вә сәлләм саллаһу галәйһи вә сәлләмгә әйтте. кырык көн- '. Абу Иса әйтте; Бу хәдис хәсән гариб. Кайбер хикәяләүчеләр Мамардан Симак бин Аль Фадлдан Ваһаб бин Мунаббихтан риваять кылдылар, саллаллаһу галәйһи вә сәлләм Абдулла бине Амруга кырык көн Коръән укырга кушты.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2872
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا الْهَيْثَمُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا صَالِحٌ الْمُرِّيُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْعَمَلِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ قَالَ الْحَالُّ الْمُرْتَحِلُ قَالَ وَمَا الْحَالُّ الْمُرْتَحِلُ قَالَ الَّذِي يَضْرِبُ مِنْ أَوَّلِ الْقُرْآنِ إِلَى آخِرِهِ كُلَّمَا حَلَّ ارْتَحَلَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِسْنَادُهُ لَيْسَ بِالْقَوِيِّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا صَالِحٌ الْمُرِّيُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا عِنْدِي أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ نَصْرِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ الْهَيْثَمِ بْنِ الرَّبِيعِ
Безгә [Нәшр бин Али Әл-Җәһдләми] безгә [Әл-Хәйсам бин Раби] безгә [Салих Әл-Мурри]дән [Катада]дан [Зурара бин Әуфа]дан [Ибн Аббас] әйтте: Бер бета кеше: "Әй Аллаһның Илчесе, Аллаһка иң ошаган гамәл нинди?" - дип сорады. Ул: "Әл-Хәллү һәм Әл-Мөртәһилү" - дип җавап бирде. Ул: "Әл-Хәллү һәм Әл-Мөртәһилү нәрсә аңлата?" - дип сорады. Ул: "Бу - Коръәннең башыннан ахырына кадәр өзлексез - һәрвакыт укый торган, Коръән укыганнан соң яңадан башлый торган кеше", - дип җавап бирде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб, без аны Ибн Аббасның хәдисеннән бу юлдан гына беләбез, ә иснәд көчле түгел." Безгә [Мөхәммәд бин Басиар] безгә [Мөслим бин Ибраһим] безгә [Салих Әл-Мурри]дән [Катададан] [Зурара бин Әуфәдән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән шул ук мәгънәдә сөйләгән, ләкин ул Ибн Аббасны искә алмаган. Әбу Гайсә болай дигән: Минем фикеремчә, бу хәдис Нәшр бин Алиның Әл-Хәйсам бин Рабигъдан хәдисеннән ышанычлырак.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2873
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الشِّخِّيرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمْ يَفْقَهْ مَنْ قَرَأَ الْقُرْآنَ فِي أَقَلَّ مِنْ ثَلَاثٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Нәдрил бин Сюмәил] безгә [Шу'ба]дан [Катада]га [Йәзид бин Абдулла бин Аси Сийхир]га [Габдулла бин Әмру]га Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи һәм сәлләмнең: "Коръәнне өч көннән дә кимрәк вакыт эчендә укыган кеше аны аңламас", - дигәнен сөйләде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы. [Мөхәммәд бин Басиар] безгә [Мөхәммәд бин Җәгъфәр] безгә [Шу'ба]ны шул ук иснад белән сөйләде", - диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2874
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ فِي الْقُرْآنِ بِغَيْرِ عِلْمٍ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Бисир бин Әссари] безгә [Суфиян] [Абдүл Әгъла] [Сәгыйд бин Җүбәйр] [Ибн Аббас] радиаллаһу ганһүмә, ул әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Кем Коръән турында белемсез сөйләшсә, аның урынын җәһәннәмдә алырга әзерләнегез". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2875
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ عَمْرٍو الْكَلْبِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اتَّقُوا الْحَدِيثَ عَنِّي إِلَّا مَا عَلِمْتُمْ فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ وَمَنْ قَالَ فِي الْقُرْآنِ بِرَأْيِهِ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Безгә [Суфиян бин Ваки] сөйләде, безгә [Сувайд бин Амру Әл Кәлби] сөйләде, безгә [Әбу Әвәнаһ] сөйләде, ул [Абдул Әгъла] әйтте, ул [Сәгыйд бин Җүбәйр] әйтте, ул [Ибн Аббас] әйтте, ул Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи һәм сәлләм әйтте: "Миннән белгәннәрегездән башкасын сөйләмәгез, кем минем исемемнән ялган сөйләсә, җәһәннәмдә үз урынын алырга әзерләнегез, ә кем Коръән турында үз фикере белән сөйләсә, җәһәннәмдә үз урынын алырга әзерләнегез". Әбу Гайсә әйтте: Бу хәдис - Хәсән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2876
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا حَبَّانُ بْنُ هِلَالٍ حَدَّثَنَا سُهَيْلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَهُوَ ابْنُ أَبِي حَزْمٍ أَخُو حَزْمٍ الْقُطَعِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو عِمْرَانَ الْجَوْنِيُّ عَنْ جُنْدَبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ فِي الْقُرْآنِ بِرَأْيِهِ فَأَصَابَ فَقَدْ أَخْطَأَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ فِي سُهَيْلِ بْنِ أَبِي حَزْمٍ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُمْ شَدَّدُوا فِي هَذَا فِي أَنْ يُفَسَّرَ الْقُرْآنُ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَأَمَّا الَّذِي رُوِيَ عَنْ مُجَاهِدٍ وَقَتَادَةَ وَغَيْرِهِمَا مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ فَسَّرُوا الْقُرْآنَ فَلَيْسَ الظَّنُّ بِهِمْ أَنَّهُمْ قَالُوا فِي الْقُرْآنِ أَوْ فَسَّرُوهُ بِغَيْرِ عِلْمٍ أَوْ مِنْ قِبَلِ أَنْفُسِهِمْ وَقَدْ رُوِيَ عَنْهُمْ مَا يَدُلُّ عَلَى مَا قُلْنَا أَنَّهُمْ لَمْ يَقُولُوا مِنْ قِبَلِ أَنْفُسِهِمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مَهْدِيٍّ الْبَصْرِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ مَا فِي الْقُرْآنِ آيَةٌ إِلَّا وَقَدْ سَمِعْتُ فِيهَا شَيْئًا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ قَالَ مُجَاهِدٌ لَوْ كُنْتُ قَرَأْتُ قِرَاءَةَ ابْنِ مَسْعُودٍ لَمْ أَحْتَجْ إِلَى أَنْ أَسْأَلَ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنْ كَثِيرٍ مِنْ الْقُرْآنِ مِمَّا سَأَلْتُ
Безгә ['Абд бин Хумайд] безгә [Хәббан бин Хилал] безгә [Сөһәйл бин Абдуллаһ] үзенең Ибн Әбү Хәзм, аның абыйсы Хәзм Әл Кутаи булуын әйтте, безгә [Әбу Имран Әл Җәуни] [Җүндүб бин Абдуллаһ]дан ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Кем Коръән турында үз фикере белән сөйләсә, ул барыбер ялгыш, хәтта аның фикере дөрес булса да". Әбу Гайсә болай диде: Бу хәдис гариб, кайбер хәдис галимнәре Сөһәйл бин Әбү Хәзм турында сөйлиләр, шуңа күрә Пәйгамбәр галәйһиссәламнең сәхабәләреннән һәм башкалардан кайбер галимнәр бу мәсьәләдә катгый булулары турында риваятьләр килгән, атап әйткәндә, Коръәнне белемсез тәфсирләүдә. Ә Мөҗәһид, Катада һәм башкалардан риваятьләргә килгәндә, алар Коръәнне үзләрендә булган бернинди дә тискәре караш аркасында түгел, аннары алар Коръән турында белемнәре булмаганда яки үзләреннән тәфсир итәләр, без нәрсә әйткәнебезне күрсәтүче дәлилләргә килгәндә, алар Коръән турында белемнәре булмаганда үзләреннән әйтмәүләре турында риваятьләр килгән. Безгә Әл Хөсәен бин Мәхди Әл Басри безгә Әбдерраззакны хәбәр итте, ул Мә'мәрдән, ул Катададан: "Коръәндә бер генә аяте дә юк, мин андагыны ишетмәдем", - диде. Безгә Ибн Әбү Гомәр безгә Суфьян бин Уяйнә, ул Әл-А'масидан: "Ул болай диде", - диде. Мөҗәһид болай дигән: "Әгәр мин Ибн Мәсгудның укуын укысам, мин сораган кебек, Ибн Аббастан Коръәннән күп нәрсә сорарга кирәк булмас иде".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2877
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ صَلَّى صَلَاةً لَمْ يَقْرَأْ فِيهَا بِأُمِّ الْقُرْآنِ فَهِيَ خِدَاجٌ هِيَ خِدَاجٌ غَيْرُ تَمَامٍ قَالَ قُلْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ إِنِّي أَحْيَانًا أَكُونُ وَرَاءَ الْإِمَامِ قَالَ يَا ابْنَ الْفَارِسِيِّ فَاقْرَأْهَا فِي نَفْسِكَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى قَسَمْتُ الصَّلَاةَ بَيْنِي وَبَيْنَ عَبْدِي نِصْفَيْنِ فَنِصْفُهَا لِي وَنِصْفُهَا لِعَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ يَقْرَأُ الْعَبْدُ فَيَقُولُ{ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ }فَيَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى حَمِدَنِي عَبْدِي فَيَقُولُ{ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ }فَيَقُولُ اللَّهُ أَثْنَى عَلَيَّ عَبْدِي فَيَقُولُ{ مَالِكِ يَوْمِ الدِّينِ }فَيَقُولُ مَجَّدَنِي عَبْدِي وَهَذَا لِي وَبَيْنِي وَبَيْنَ عَبْدِي{ إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ }وَآخِرُ السُّورَةِ لِعَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ يَقُولُ{ اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ صِرَاطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى ابْنُ جُرَيْجٍ وَمَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي السَّائِبِ مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَرَوَى ابْنُ أَبِي أُوَيْسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي وَأَبُو السَّائِبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا أَخْبَرَنَا بِذَلِكَ مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى وَيَعْقُوبُ بْنُ سُفْيَانَ الْفَارِسِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنِي أَبِي وَأَبُو السَّائِبِ مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ وَكَانَا جَلِيسَيْنِ لِأَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ صَلَّى صَلَاةً لَمْ يَقْرَأْ فِيهَا بِأُمِّ الْقُرْآنِ فَهِيَ خِدَاجٌ غَيْرُ تَمَامٍ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي أُوَيْسٍ أَكْثَرُ مِنْ هَذَا وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ كِلَا الْحَدِيثَيْنِ صَحِيحٌ وَاحْتَجَّ بِحَدِيثِ ابْنِ أَبِي أُوَيْسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْعَلَاءِ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәд] [Әл-Әлә` бин Абдуррахман] [аның әтисеннән] [Әбү Һөрәйрә] Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләде: «Кем дә булса үммүл Коръән – «Фатиха»ны укымыйча намаз укыса, аның намазы җитми, намазы җитми һәм ул камил түгел». Әбү Әл-Әлә` әйтте: Мин әйттем: «Әй, Әбү Һөрәйрә, мин кайвакыт имам артында намаз укыйм». Әбү Һөрәйрә әйтте: «Әй, Ибн Әл-Фариси, үзең укы, мин бервакыт Аллаһның Рәсүленең саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен ишеттем: «Аллаһ Тәгалә әйтте: Мин доганы Үзем белән колым арасында ике өлешкә бүләм: яртысы Минем өчен, яртысы Минем колым өчен, һәм Минем колым сораганын алырга хаклы. Кол «Әл-Хәмдүлилләһи раббил 'аләмиин»не укыганда, Аллаһ Тәгалә болай ди: Минем колым Мине мактый». Хезмәтче «АРРАХМАНИРРАХИИМ» укыганда, Алла Табарака ва Таала әйтә: «Минем хезмәтчем мине мактый». Хезмәтче «МААЛИКИ ЯВМИДДИН» укыганда, Алла Табарака ва Тәала әйтә: «Минем хезмәтчем мине данлый, һәм бу минем өчен, минем белән хезмәтчем арасында; ИЯЯКА НА'БУДУ ВА ИЯЯКА НАСТАИИН һәм хатның ахыры минем хезмәтчем өчен һәм минем хезмәтчем сораганга лаек, ул болай укый: ИХДИНАШ ШИРААТАЛ МУСТАКИМ ШИРААТАЛ ЛАДЗИИНА АНАМТА 'АЛАХИМ ГАРИЛ МАГДЛУАЛЫ' АЛАХИМ ГАДИЛЛАУЛЫ АЛАДИМАЛДАУЛЫ АЛАХИМ ГАДИЛЛАЙЛАЛЫ ДАГЛАЙЛАЛЫ ДАГЛАЙЛАЛЫ ДАГЛАЙЛИАЛЛЫ ДАГАДИЛАУЛЫ. Абу Иса әйтте; Бу хәдис хәсән. ] ] Безгә [Мөхәммәд бин Яхья] һәм [Якуб бин Суфян Аль Фариси] икесе дә әйттеләр; безгә [Исмәгыйль бин Әбү Увайс]дан [аның әтисеннән] [Әл-Әләгъ бин Әбдеррахманнан] миңа [әтием] һәм [Әбү Әс-Сәиб], Әбү Һөрәйрәнең дуслары булган Һишам бин Зөһрәнең элеккеге колы, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: "Кем дә булса үммүл Коръән - Әл-Фатиха - укымыйча намаз укыса, аның намазы җитми һәм ул камилләшми". Исамил бин Әбү Увайс хәдисендә бу маттән артык искә алынмый, һәм мин Әбү Зур'адан бу хәдис турында сорадым, ул: "Ике хәдис тә ышанычлы", - дип җавап бирде. Аннары ул Ибн Әбү Увайсның әтисеннән, Әл-Әләгъдән, хәдис белән бәхәсләште.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2878
أَخْبَرَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَعْدٍ أَنْبَأَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي قَيْسٍ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ قَالَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ الْقَوْمُ هَذَا عَدِيُّ بْنُ حَاتِمٍ وَجِئْتُ بِغَيْرِ أَمَانٍ وَلَا كِتَابٍ فَلَمَّا دُفِعْتُ إِلَيْهِ أَخَذَ بِيَدِي وَقَدْ كَانَ قَالَ قَبْلَ ذَلِكَ إِنِّي لَأَرْجُو أَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ يَدَهُ فِي يَدِي قَالَ فَقَامَ فَلَقِيَتْهُ امْرَأَةٌ وَصَبِيٌّ مَعَهَا فَقَالَا إِنَّ لَنَا إِلَيْكَ حَاجَةً فَقَامَ مَعَهُمَا حَتَّى قَضَى حَاجَتَهُمَا ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي حَتَّى أَتَى بِي دَارَهُ فَأَلْقَتْ لَهُ الْوَلِيدَةُ وِسَادَةً فَجَلَسَ عَلَيْهَا وَجَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ مَا يُفِرُّكَ أَنْ تَقُولَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَهَلْ تَعْلَمُ مِنْ إِلَهٍ سِوَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ ثُمَّ تَكَلَّمَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ إِنَّمَا تَفِرُّ أَنْ تَقُولَ اللَّهُ أَكْبَرُ وَتَعْلَمُ أَنَّ شَيْئًا أَكْبَرُ مِنْ اللَّهِ قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ فَإِنَّ الْيَهُودَ مَغْضُوبٌ عَلَيْهِمْ وَإِنَّ النَّصَارَى ضُلَّالٌ قَالَ قُلْتُ فَإِنِّي جِئْتُ مُسْلِمًا قَالَ فَرَأَيْتُ وَجْهَهُ تَبَسَّطَ فَرَحًا قَالَ ثُمَّ أَمَرَ بِي فَأُنْزِلْتُ عِنْدَ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ جَعَلْتُ أَغْشَاهُ آتِيهِ طَرَفَيْ النَّهَارِ قَالَ فَبَيْنَمَا أَنَا عِنْدَهُ عَشِيَّةً إِذْ جَاءَهُ قَوْمٌ فِي ثِيَابٍ مِنْ الصُّوفِ مِنْ هَذِهِ النِّمَارِ قَالَ فَصَلَّى وَقَامَ فَحَثَّ عَلَيْهِمْ ثُمَّ قَالَ وَلَوْ صَاعٌ وَلَوْ بِنِصْفِ صَاعٍ وَلَوْ بِقَبْضَةٍ وَلَوْ بِبَعْضِ قَبْضَةٍ يَقِي أَحَدُكُمْ وَجْهَهُ حَرَّ جَهَنَّمَ أَوْ النَّارِ وَلَوْ بِتَمْرَةٍ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ لَاقِي اللَّهَ وَقَائِلٌ لَهُ مَا أَقُولُ لَكُمْ أَلَمْ أَجْعَلْ لَكَ سَمْعًا وَبَصَرًا فَيَقُولُ بَلَى فَيَقُولُ أَلَمْ أَجْعَلْ لَكَ مَالًا وَوَلَدًا فَيَقُولُ بَلَى فَيَقُولُ أَيْنَ مَا قَدَّمْتَ لِنَفْسِكَ فَيَنْظُرُ قُدَّامَهُ وَبَعْدَهُ وَعَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ ثُمَّ لَا يَجِدُ شَيْئًا يَقِي بِهِ وَجْهَهُ حَرَّ جَهَنَّمَ لِيَقِ أَحَدُكُمْ وَجْهَهُ النَّارَ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ فَبِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ فَإِنِّي لَا أَخَافُ عَلَيْكُمْ الْفَاقَةَ فَإِنَّ اللَّهَ نَاصِرُكُمْ وَمُعْطِيكُمْ حَتَّى تَسِيرَ الظَّعِينَةُ فِيمَا بَيْنَ يَثْرِبَ وَالْحِيرَةِ أَوْ أَكْثَرَ مَا تَخَافُ عَلَى مَطِيَّتِهَا السَّرَقَ قَالَ فَجَعَلْتُ أَقُولُ فِي نَفْسِي فَأَيْنَ لُصُوصُ طَيِّيءٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْيَهُودُ مَغْضُوبٌ عَلَيْهِمْ وَالنَّصَارَى ضُلَّالٌ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ
Безгә хәбәр иткән ['Абд бин Хумайд] безгә хәбәр иткән ['Абдрахман бин Саад] безгә хәбәр иткән ['Амру бин Әбу Кайс]дан ['Симак бин Харб]дан ['Аббад бин Хубайси]дан ['Ади бин Хатим] ул болай диде: Мин Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам янына килдем, ул мәчеттә утырганда кешеләр: "Бу Ади бин Хатим", - диделәр. Мин куркынычсызлык гарантиясе яки хатсыз килдем. Мине аңа биргәч, ул минем кулымны тотты, моңа кадәр ул: "Чыннан да, мин Аллаһ аның кулын минем кулыма салыр дип өметләнәм", - дигән иде. Ади болай диде: "Ул торды, аннары бер хатын-кыз һәм аның баласы аны очраттылар. Икесе дә: "Безгә син кирәк", - диделәр. Шулай итеп, ул икесенең дә ихтыяҗларын канәгатьләндергәнче алар белән торды, аннан соң ул минем кулымны тотты, мине өенә алып барганчы, бер кол аңа мендәр куйды, ул утырды, мин аның алдына утырдым". Ул Аллаһка гыйбадәт кылды һәм мактау әйтте, аннары сорады: "Ни өчен син "Ләә Иләһә Иллаллаһ" дип әйтергә яратмыйсың?" Мин: "Юк", - дип җавап бирдем. Аннары ул бераз сөйләште, аннары әйтте: "Чынлыкта, син Аллаһтан башка илаһлар барлыгын беләсеңме?". Ади: "Чынлыкта, син Аллаһтан да бөекрәк нәрсә барлыгын беләсең", - диде. Ади: "Чынлыкта, яһүдләр ләгънәтләнгән, ә христианнар адашкан", - диде. Ади: "Мин мөселман буларак килдем", - дип җавап бирдем. Ади: "Шуннан соң мин аның йөзен шатлыктан балкыттым", - диде. Аннары ул кемгәдер мине алып китәргә кушты, аннары мине бер ансарның өенә урнаштырдылар. Көндезге сәгать ахырында мин аның янына бардым. Бер көнне төштән соң мин аның янында идем, кинәт аның янына сызыклы йон кигән бер төркем кеше килде. Ади: " "Аннары ул дога кылды, торып басты һәм аларны сәдака бирергә өндәде, аннары болай диде: "Әгәр дә сезнең берәрегез бер са', ярты са', бер уч яки кечкенә бер уч йөзен җәһәннәм эсселегеннән сакласа, хәтта бер хөрмә булса да, хәтта кечкенә хөрмә булса да, сезнең берәрегез Аллаһ белән очрашачак һәм кемдер аңа мин әйткәнчә: "Мин сезгә колак һәм күрү бирмәдемме?" - дип сораячак. Ул: "Әйе", - дип сораячак. Ул: "Мин сезгә байлык һәм балалар бирмәдемме?" - дип сораячак. Ул: "Әйе", - дип сораячак. Ул: "Үзегез өчен эшләгән изгелегегез кайда?" - дип сораячак. Аннары ул артына, алдына, уңына һәм сулына караячак, ләкин йөзен җәһәннәм эсселегеннән саклаячак бернәрсә дә тапмаячак." Берәрегез йөзен уттан сакласын, хәтта бераз хөрмә белән булса да, әгәр ул булмаса, яхшы сүзләр белән. Чыннан да, мин сезнең өчен ярлылыктан курыкмыйм, чөнки Аллаһ сезнең ярдәмчегез һәм ризык бирүчегез, хатын-кыз Ясриб белән Хәйр арасында яки аннан да ерактарак йөргәнче, мөлкәте урланудан курыкмыйча. Әди әйтте; Мин үземә әйттем: "Тәйи караклары кайда соң?" Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб, без аны бары тик Симак бин Харб хәдисеннән генә беләбез. [Шу'ба] [Симак бин Харбтан] ['Әббад бин Хубайштан] [Әди бин Хатимнан] Пәйгамбәр галәйһиссәламнән (салләллаһу галәйһи вә сәлләм) җентекләп сөйләде. Безгә [Мөхәммәд бин Әл Мусанна] һәм [Мөхәммәд бин Басиар] икесе дә әйтте: [Мөхәммәд бин Җәгъфәр] безгә [Сю'ба]дан [Симак бин Хәрбтан] ['Әббад бин Хубайштан] [Ади бин Хатимнан] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән риваять кылды, ул болай диде: "Яһүдләр ачулы, ә христианнар адашкан". Аннары ул хәдисне җентекләп искә алды.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2879
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِي عَدِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَعَبْدُ الْوَهَّابِ قَالُوا حَدَّثَنَا عَوْفُ بْنُ أَبِي جَمِيلَةَ الْأَعْرَابِيُّ عَنْ قَسَامَةَ بْنِ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى خَلَقَ آدَمَ مِنْ قَبْضَةٍ قَبَضَهَا مِنْ جَمِيعِ الْأَرْضِ فَجَاءَ بَنُو آدَمَ عَلَى قَدْرِ الْأَرْضِ فَجَاءَ مِنْهُمْ الْأَحْمَرُ وَالْأَبْيَضُ وَالْأَسْوَدُ وَبَيْنَ ذَلِكَ وَالسَّهْلُ وَالْحَزْنُ وَالْخَبِيثُ وَالطَّيِّبُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Басиар] безгә [Яхья бин Сәгыйд], [Ибн Әбу Әди], [Мөхәммәд бин Җәгъфәр] һәм [Габдел Ваһһаб] сөйләделәр, диделәр алар; безгә ['Әуф бин Әбу Җәмилә Әл-Әраби], [Касамә бин Зухәйр], [Әбу Муса Әл-Асияри] сөйләде ул әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чыннан да, Аллаһ Тәгалә Адәмне бөтен җирдән алынган куллардан яратты, аннары Адәмнең токымнары җирнең дәрәҗәсе буенча - туфрак - барлыкка килде, алар арасында кызыл, ак һәм кара тирелеләре дә бар иде. Алар арасында дустанә, кайгылы, рәхимсез һәм яхшы кешеләр дә бар". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2880
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَوْلِهِ { ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا } قَالَ دَخَلُوا مُتَزَحِّفِينَ عَلَى أَوْرَاكِهِمْ أَيْ مُنْحَرِفِينَ
Безгә ['Габд бин Хумайд] безгә [Габдурраззак]дан [Мә'мәрдән] [Хаммам бин Мөнәббиһтән] [Әбу Һөрәйрәдән] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам Аллаһның сүзе турында болай диде: «Һәм капкадан сәҗдә кылган килеш керегез» Әл-Бәкара сүрәсе, 28 нче аять. Ул болай диде: «Алар аркаларына шуышып керделәр, ягъни борылып киттеләр».
