Imam Tirmidzi : 261
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ طَاوُسًا يَقُولُقُلْنَا لِابْنِ عَبَّاسٍ فِي الْإِقْعَاءِ عَلَى الْقَدَمَيْنِ قَالَ هِيَ السُّنَّةُ فَقُلْنَا إِنَّا لَنَرَاهُ جَفَاءً بِالرَّجُلِ قَالَ بَلْ هِيَ سُنَّةُ نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَرَوْنَ بِالْإِقْعَاءِ بَأْسًا وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ مَكَّةَ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ وَالْعِلْمِ قَالَ وَأَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ يَكْرَهُونَ الْإِقْعَاءَ بَيْنَ السَّجْدَتَيْنِ
yenna-aɣ-d [Yahya bin Musa] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdurrazaq] yenna-d; yenna-yaɣ-d [Ibn Juraij]; yessefhem-iyi-d [Abu Az Zubair] belli yesla yiwet n tikkelt [Thawus] yenna-d; ‘Nesteqsa yiwet n tikkelt [Ibn Abbas] ɣef tɣimit n Al Iq’a` - tɣimit ɣef tɣerɣert s yiɣil ed yiɣil s tɣawla - ɣef yifassen n sin yifassen?’. syin yerra-yas-d: “D ayen i d sunna”. Syin nenna-d; « S tidet, nettwali lḥal am wa d ayen ur nesɛi lḥeqq i wergaz », ay d-yerra, « s tidet, d tin ay d sunna n Nnbi-nnek (sallallahu ) alaihi wasallam ». Yenna-d; ‘Deg yixef-a llant daɣen tmucuha n Ɛebdellah bin Mas’ud, Abu Darda, Ibnu Ɛebbas, Muɛadz bin Anas d Jabir’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam ttqadaren ḥadith-a, llan n tmuɣli belli qqimen iq'a` d ayen yelhan. Rray-a ttwaṭṭfen-t-id kra n yimezdaɣen n Mekka seg gar yimusnawen n lqanun d yimazzayen n tussna. Yenna-d; "Maca, amur ameqran seg yimazzayen n tussna ttwekkiden-d belli qqimen iq'a` gar snat n tẓallit."
Imam Tirmidzi : 262
حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ عَنْ كَامِلٍ أَبِي الْعَلَاءِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ بَيْنَ السَّجْدَتَيْنِ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي وَارْحَمْنِي وَاجْبُرْنِي وَاهْدِنِي وَارْزُقْنِيحَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ زَيْدِ بْنِ حُبَابٍ عَنْ كَامِلٍ أَبِي الْعَلَاءِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ عَلِيٍّ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ يَرَوْنَ هَذَا جَائِزًا فِي الْمَكْتُوبَةِ وَالتَّطَوُّعِ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ كَامِلٍ أَبِي الْعَلَاءِ مُرْسَلًا
yenna-aɣ-d [Salamah bin Syabib] yenna-d; yenna-aɣ-d [Zaid bin Hubab] seg [Kamil Abu Al’Ala`] seg [Habib bin Abu Thabit] seg [Saɛid bin Jubair] seg [Ibn Abbas] yenna-d; 'Mi yella yeqqim gar snat n tẓallit, yeɣra-d Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam taẓallit-a: 'AllahummaghFIRLII WARHAMNII WAJBURNII WAHDINII WARZUQNII -A Rebbi, ssuref-iyi, rḥem-iyi, rret-iyi d win ara k-iɛiwnen, efk-iyi-d lḥeqq yerna efk-iyi-d lḥeqq-iw. Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali Al Khallal Al Hulwani] yenna-d; yenna-aɣ-d [Yazid bin Harun] seg [Zaid bin Hubab] seg [Kamil Abu Al ‘Ala`] akken yella deg ḥadit’. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Ahadith-a d win n uswir n gharib, yerna akka ay d-yettwaḥseb seg Ali. Rray-a, wwin-t-id Limam Syafiɛi, Aḥmad d Isḥaq. Nitni llan ttwalin dakken aya d ayen izemren ama deg tẓallit n lḥeqq, ama deg tẓallit n sunna. Yerna kra nniḍen ḥekmen-d ḥadith-agi seg Kamil Abu Al’Ala` di Mursal’.
Imam Tirmidzi : 263
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ سُمَيٍّ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَاشْتَكَى بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَشَقَّةَ السُّجُودِ عَلَيْهِمْ إِذَا تَفَرَّجُوا فَقَالَ اسْتَعِينُوا بِالرُّكَبِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ اللَّيْثِ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُمَيٍّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ أَبِي عَيَّاشٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَكَأَنَّ رِوَايَةَ هَؤُلَاءِ أَصَحُّ مِنْ رِوَايَةِ اللَّيْثِ
yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-d; yenna-aɣ-d [Al Laits] seg [Ibn Ajlan] seg [Sumai] seg [Abu Salih] seg [Abu Hurairah] yenna-d; 'Kra n yemdukal n Nnbi ssalllallahu 'alaihi wasallam ttcetkin ɣef wamek ay t-yewɛer ad ssujden i Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam ma yella yessefk ad sfeḍḍen iɣil-nsen.' Ihi Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d : '-Ssefhem-it- s usuter n lemɛawna seg yiḍarren-ik'. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit-agi n uswir n gharib, ur neẓri ara belli seg ḥadit n Abu Salih, seg Abu Hurairah, seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, siwa seg lḥirfa-agi. Yani seg hadith Al Laits, seg Ibn 'Ajlan'. Ḥadit-a yettwaḥka-d daɣen seg [Sufyan bin Uyainah] d waṭas n yemdanen seg [Sumai] seg [An Nu’man bin Abu Ayyasy] seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam am ḥadith-a. Amzun amezruy-nsen d aḥeqqi ugar n umezruy n Al Laits.
Imam Tirmidzi : 264
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ اللَّيْثِيِّأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فَكَانَ إِذَا كَانَ فِي وِتْرٍ مِنْ صَلَاتِهِ لَمْ يَنْهَضْ حَتَّى يَسْتَوِيَ جَالِسًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ وَبَعْضُ أَصْحَابِنَا وَمَالِكٌ يُكْنَى أَبَا سُلَيْمَانَ
yenna-aɣ-d [Ali bin Hujr] yenna-d; ixebber-aɣ-d [Husyaim] seg [Khalid Al Hadza`] seg [Abu Qilabah] seg [Malik Al Huwairits Al Laitsi] belli yiwet n tikkelt iwala Nnbi sallallahu alaihi wasallam la yettẓalla, asmi yella deg yiwet n rraqat ur nesɛi lmeɛna, sakkin ur d-yekki ara armi d asmi ay yeqqim s lekmal-nnes”. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith Malik bin Al Huwairets hasan sahih. Ḥadit-a ttgen-t kra n yimusnawen. D rray n Ishaq d kra n yimeddukal-nneɣ. Seg tama-nniḍen, isem n Malik d Abu Sulaiman.
Imam Tirmidzi : 265
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ إِلْيَاسَ عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْهَضُ فِي الصَّلَاةِ عَلَى صُدُورِ قَدَمَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ عَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَخْتَارُونَ أَنْ يَنْهَضَ الرَّجُلُ فِي الصَّلَاةِ عَلَى صُدُورِ قَدَمَيْهِ وَخَالِدُ بْنُ إِلْيَاسَ هُوَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ قَالَ وَيُقَالُ خَالِدُ بْنُ إِيَاسٍ أَيْضًا وَصَالِحٌ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ هُوَ صَالِحُ بْنُ أَبِي صَالِحٍ وَأَبُو صَالِحٍ اسْمُهُ نَبْهَانُ وَهُوَ مَدَنِيٌّ
yenna-aɣ-d [Yahya bin Musa] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abu Awanah] yenna-d; yenna-aɣ-d [Khalid bin Ilyas] seg [Salih] pelayah At Tau`amah, seg [Abu Hurairah] yenna-d; 'Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yekker-d deg tẓallit s tdukli-ines ɣef tɣemmar n yiḍarren-is'. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Ahadith-agi n Abu Hurairah ttgen-t ulama. Nitni llan di rray belli argaz ilaq ad yekker di tẓallit s yiḍarren-is ttwaɛezlen. Yerna ɣef leḥsab n yimazzayen n ḥadit, Khalid bin Ilyas yella d amdan ixuṣṣen. Yenna-d; 'Khalid ben Ilyas s umata qqaren-as daɣen Khalid ben Iyas. Seg tama-nniḍen, aqeddac Salih n At Tau`amah d Salih bin Abi Salih. Seg tama-nniḍen, isem n Abu Salih s timmad-is d Nabhan, d win i d-yusan seg Lmedina.
Imam Tirmidzi : 266
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَعَلَّمَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَعَدْنَا فِي الرَّكْعَتَيْنِ أَنْ نَقُولَ التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَأَبِي مُوسَى وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَهُوَ أَصَحُّ حَدِيثٍ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّشَهُّدِ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ خُصَيْفٍ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَنَامِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ النَّاسَ قَدْ اخْتَلَفُوا فِي التَّشَهُّدِ فَقَالَ عَلَيْكَ بِتَشَهُّدِ ابْنِ مَسْعُودٍ
yenna-aɣ-d [Yaɛqub bin Ibrahim Ad Dauraqi] yenna-d; yenna-aɣ-d [Ubaydullah Al Asyja’i] seg [Sufyan Ats Tsauri] seg [Abu Ishaq] seg [Al Aswad bin Yazid] seg [Abdullah bin Mas’ud] yenna-d; ‘Mi nella neqqim di rraka’at tis snat, yesselmed-aɣ-d Rasulullah sallallahu ’alaihi wasallam ad neɣreḍ; 'ATTAHIYATU LILLAAH WASH SHALAAWATU WATH THAYYIBAAT AS SALAAMU 'ALAIKA AYYUHAN-NABIYYU WA RAHMATULLAAHI WA BARAKAATUH, AS SALAAMU 'ALAINA WA 'ALAA 'IBAADILLAAHISH SHAALAHALAHALIHIIN, AS. ASYHADU ANNA MUHAMMADAN 'ABDUHUU WA RASUULUH -Kol horma d allah waha. -Akken- akk nnif d lxir. Ad yili fell-ak rrbeḥ a Nnbi, am wakken ara yili ṛṛeḥma d lbaraka n Öebbi. Ad ippunefk rrbeê fella$, akked imdanen ipêezziben n Öebbi. Cehhde$ ar ur illi ôebbi yuklalen aâbad, siwa Öebbi, u cehhde$ ar Muêemmed, d amdan, d amazan n Öebbi. Yenna-d; 'Deg yixef-agi llant daɣen tmucuha n Ibn Umar, Jabir, Abu Musa d 'Aisyah'. Yenna-d Abu Ɛisa; « Ḥadit-agi n [Ibn Mas’ud] yettwaḥseb-d seg-s s waṭas n tɣawsiwin. Deg temsal n tasyahud, ḥadith-agi d win i d-yellan s lḥeqq akk seg Nnbi s.al.allah. Yerna amur ameqran seg yimusnawen seg yemdukal n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam, tabi'in d yemdanen deffir-sen llan ttgen-tt ula d nutni. D rray i d-wwin Sufyan Ats Tsauri, Ben Al Mubarak, Ḥmad d Ishaq’. Has yenna-yaɣ-d Aḥmad ben Muḥemmed ben Musa yenna-d; ixebber-aɣ-d ɣef Ɛebdallah bin Al Mubarak seg Maɛmar seg Khushaif yenna-d; ‘’Ẓriɣ yiwet n tikkelt Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam deg targit, syin steqsaɣ-t: “A Amazan n Öebbi, mxallafen medden deg temsalt n tasyahud!” syin yerra-yas-d: ‘Ilaq ad txedmeḍ tasyahud akken i t-yesseqdac Ibn Mas’ud’.
Imam Tirmidzi : 267
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ وَطَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَلِّمُنَا التَّشَهُّدَ كَمَا يُعَلِّمُنَا الْقُرْآنَ فَكَانَ يَقُولُ التَّحِيَّاتُ الْمُبَارَكَاتُ الصَّلَوَاتُ الطَّيِّبَاتُ لِلَّهِ سَلَامٌ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ سَلَامٌ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ حُمَيْدٍ الرُّؤَاسِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ نَحْوَ حَدِيثِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ وَرَوَى أَيْمَنُ بْنُ نَابِلٍ الْمَكِّيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ وَهُوَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَذَهَبَ الشَّافِعِيُّ إِلَى حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي التَّشَهُّدِ
yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-d; yenna-aɣ-d [Al Laits] seg [Abu Az Zubair] seg [Saɛid bin Jubair] d [Thawus] seg [Ibn Abbas] yenna-d; 'Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam teached us taysahud as is usmed us al Qur'an, he said: 'ATTAHIYATUL MUBARAKATUSH SHALAWATUTH THAIYYIBATULILLAH SALAAMUN 'ALAIKA AYYUHAN-NABIYYU WA RAHMAAKATULLAUNAAHATUA' BAH. 'IBAADILLAHISH SHALIHIIN ASYHADU ANLAA ILAAHA ILLAALLAH, WA ASYHADU ANNA MUHAMMADAN RASULULLAH -Kol horm d baraka d allah waha. -Akken- akk nnif d lxir. Ad yili fell-ak rrbeḥ a Nnbi, am wakken ara yili ṛṛeḥma d lbaraka n Öebbi. Ad ippunefk rrbeê fella$, akked imdanen ipêezziben n Öebbi. Cehhde$ ar ur illi ôebbi yuklalen aâbad, siwa Öebbi, u cehhde$ ar Muêemmed, d amdan, d amazan n Öebbi. Yenna-d; 'Hadith ibn abbas ini hasan gharib sahih. [Abdurrahman bin Humaid Ar Ru`asi] yenna-d daɣen ḥadit-a seg [Abu Az Zubair] am ḥadit n Al Laits bin Saɛd. Yerna [Aiman bin Nabil Al Makki] yenna-d ḥadith-a seg [Abu Az Zubair] seg [Jabir] maca ur yettwaḥrez ara ssanad-nni. Armi d asmi yeṭṭef Imam Syafi’i deg lḥadit n Ibn Abbas deg temsalt n tasyahud’.
Imam Tirmidzi : 268
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَمِنْ السُّنَّةِ أَنْ يُخْفِيَ التَّشَهُّدَقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
yenna-aɣ-d [Abu Saɛid Al Asyaj] yenna-d; yenna-aɣ-d [Yunus bin Buqair] seg [Muḥemmed bin Ishaq] seg [Abdurrahman bin Al Aswad] seg [Baba-s] seg [Abdullah bin Mas’ud] yenna-d; ‘’Inna-d; 'Termasuk sunna d tasyahud yeffren'. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith n Ibnu Mas'ud deg darga n hasan gharib. Imazzayen n tussna ttgen ḥadith-a’.
Imam Tirmidzi : 269
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ كُلَيْبٍ الْجَرْمِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ حُجْرٍ قَالَقَدِمْتُ الْمَدِينَةَ قُلْتُ لَأَنْظُرَنَّ إِلَى صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا جَلَسَ يَعْنِي لِلتَّشَهُّدِ افْتَرَشَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَوَضَعَ يَدَهُ الْيُسْرَى يَعْنِي عَلَى فَخِذِهِ الْيُسْرَى وَنَصَبَ رِجْلَهُ الْيُمْنَىقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ وَابْنِ الْمُبَارَكِ
yenna-aɣ-d [Abu Kurayb] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdellah bin Idris] yenna-d; yenna-aɣ-d [Ashim bin Kulayb Al Jarmi] seg [Baba-s] seg [Ibn Hujr] yenna-d; ‘Mi wwḍeɣ ɣer Lmedina, nniɣ-as; 'S tidet, ad waliɣ s tidet amek i yettẓalla Rasulullah. Mi ara yeqqim deg tasyahud yettfeggiḍ aḍar-is azelmaḍ yerna yessers afus-is azelmaḍ - dɣa ɣef tfekka-s tazelmaḍt - yerna yessrid aḍar-is ayeffus’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Ḥadit-a ttgen-t amur ameqran seg yimusnawen. D wagi i d rray n Sufyan Ats Tsauri, amezdaɣ n Lkufa d Ben Al Mubarek.
Imam Tirmidzi : 270
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْمَدَنِيُّ حَدَّثَنِي عَبَّاسُ بْنُ سَهْلٍ السَّاعِدِيُّ قَالَاجْتَمَعَ أَبُو حُمَيْدٍ وَأَبُو أُسَيْدٍ وَسَهْلُ بْنُ سَعْدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ فَذَكَرُوا صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو حُمَيْدٍ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَلَسَ يَعْنِي لِلتَّشَهُّدِ فَافْتَرَشَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَأَقْبَلَ بِصَدْرِ الْيُمْنَى عَلَى قِبْلَتِهِ وَوَضَعَ كَفَّهُ الْيُمْنَى عَلَى رُكْبَتِهِ الْيُمْنَى وَكَفَّهُ الْيُسْرَى عَلَى رُكْبَتِهِ الْيُسْرَى وَأَشَارَ بِأُصْبُعِهِ يَعْنِي السَّبَّابَةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَبِهِ يَقُولُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يَقْعُدُ فِي التَّشَهُّدِ الْآخِرِ عَلَى وَرِكِهِ وَاحْتَجُّوا بِحَدِيثِ أَبِي حُمَيْدٍ قَالُوا يَقْعُدُ فِي التَّشَهُّدِ الْأَوَّلِ عَلَى رِجْلِهِ الْيُسْرَى وَيَنْصِبُ الْيُمْنَى
yenna-aɣ-d [Bundar Muḥemmed bin Basyyar] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abu Ɛamir Al Aqadi] yenna-d; yenna-aɣ-d [Fulaih bin Suleyman Al Madani] yenna-d; yenna-yi-d [Abbas bin Sahl As Saɛidi] yenna-d; Abu Ḥumaid, Abu Usaid, Sahl bin Saɛd d Muḥemmed bin Maslamah nnejmaɛen, bedren-d taẓallit n Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam. Sinna [Abu Ḥumaid] inna; 'Nekk d amdan i yessnen tẓallit n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam ugar-nwen akk. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yeqqim tasyahud deg wakud aydeg yessers aḍar-nnes azelmaḍ yerna yettmuqul zdat n uḍar-nnes ayeffus ɣer lqibla, yessers afus-nnes ayeffus ɣef uḍar-nnes ayeffus, ma d afus-nnes azelmaḍ ɣef uḍar-nnes azelmaḍ. Syin ad d-yesmekti s uḍad-is, dɣa d aḍad n tmeẓẓuɣt. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Kra n yimusnawen ttqadaren ḥadit-a. D rray n Limam Syafiɛi d Aḥmad d Ishaq. Nnan-as; ‘Di taggara n tasyahud ilaq ad yeqqim umdan ɣef yiḍarren-is’. Ttpostulaten s lḥadit n Abu Ḥumaid, qqaren-d; ‘Di taggara n tasyahud, ilaq amdan ad yeqqim ɣef uḍar-is azelmaḍ, ad yessired aḍar-is ayeffus’.
Imam Tirmidzi : 271
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَيَحْيَى بْنُ مُوسَى وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا جَلَسَ فِي الصَّلَاةِ وَضَعَ يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى رُكْبَتِهِ وَرَفَعَ إِصْبَعَهُ الَّتِي تَلِي الْإِبْهَامَ الْيُمْنَى يَدْعُو بِهَا وَيَدُهُ الْيُسْرَى عَلَى رُكْبَتِهِ بَاسِطَهَا عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ وَنُمَيْرٍ الْخُزَاعِيِّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي حُمَيْدٍ وَوَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ يَخْتَارُونَ الْإِشَارَةَ فِي التَّشَهُّدِ وَهُوَ قَوْلُ أَصْحَابِنَا
yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan] ed [Yahya bin Musa] yerna kra seg-sen nnan-d; yenna-aɣ-d [Abdurrazaq] seg [Maɛmar] seg [Ubaydullah bin Ɛumar] seg [Nafiɛ] seg [Ibn Ɛumar] yenna-d; Mi yeqqim Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam deg tẓallit, yessers afus-nnes ayeffus ɣef yiḍarren-nnes yerna yerfed aḍad-nni ɣer tama n tmeẓdit-nnes tayeffust - anamek-nnes d aḍad n tmeẓdit - yerna yeẓẓall s waya. Yerna yerra daɣen afus-is azelmaḍ ɣef uḍar-is s yiḍarren-is ttwaferqen.’ Yenna-d; ‘Deg yixef-a llant daɣen tmucuha n Abudllah Ibn Az Zubair, Numair Al Khuza’I, Abu Hurairah, Abu Humaid d Wa`il bin Hujr’. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Ahadith-agi n Ibn Umar yella deg uswir n hasan gharib, ur nessin ara hadith-agi n Ubaidullah bin Umar s lxilaf n tfelwit-agi. Kra n yimussnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu alaihi wasallam d tabi’in ssersen ḥadith-agi deg uxeddim. ttfernin ad s-d-smektin s uḍad-nsen n tmeẓẓuɣt deg tallit n tasyahud. D rray i d-wwin yimeddukal-nneɣ’.
Imam Tirmidzi : 272
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يُسَلِّمُ عَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ يَسَارِهِ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللَّهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ وَابْنِ عُمَرَ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَالْبَرَاءِ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَمَّارٍ وَوَائِلِ بْنِ حُجْرٍ وَعَدِيِّ بْنِ عَمِيرَةَ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
yenna-aɣ-d [Bundar Muḥemmed bin Basyyar] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdurrahman bin Mahdi] yenna-d; yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [Abu Ishaq] seg [Abu Al Ahwash] seg [Abdullah] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, belli yenna-d sslam ɣer yidis ayeffus d uzelmaḍ deg wakud aydeg yenna-d: ‘ASSALAAMU ‘ALAIKUM WA RAHMATULLAH, ASSALAAMU ‘ALAMAYS fell-ak-'. Yenna-d; 'Deg yixef-a llant daɣen tmucuha n Saɛd bin Abu Waqac, Ibn Umar, Jabir bin Samrah, Al Bara`, Abu Saɛid, Ammar, Abu Wa`il bin Hujr, Adi bin Amirah, d Jabir bin Abdellah'. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadis ibnu umar hasan sahih. Aṭas n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d yemdanen deffir-sen ssersen ḥadith-a deg uxeddim. D rray i d-wwin Sufyan Ats Tsauri, Ben Al Mubarak, Ḥmad d Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 273
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى النَّيْسَابُورِيُّ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي سَلَمَةَ أَبُو حَفْصٍ التِّنِّيسِيُّ عَنْ زُهَيْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُسَلِّمُ فِي الصَّلَاةِ تَسْلِيمَةً وَاحِدَةً تِلْقَاءَ وَجْهِهِ يَمِيلُ إِلَى الشِّقِّ الْأَيْمَنِ شَيْئًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ عَائِشَةَ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَهْلُ الشَّأْمِ يَرْوُونَ عَنْهُ مَنَاكِيرَ وَرِوَايَةُ أَهْلِ الْعِرَاقِ عَنْهُ أَشْبَهُ وَأَصَحُّ قَالَ مُحَمَّدٌ وَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ كَأَنَّ زُهَيْرَ بْنَ مُحَمَّدٍ الَّذِي كَانَ وَقَعَ عِنْدَهُمْ لَيْسَ هُوَ هَذَا الَّذِي يُرْوَى عَنْهُ بِالْعِرَاقِ كَأَنَّهُ رَجُلٌ آخَرُ قَلَبُوا اسْمَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ قَالَ بِهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي التَّسْلِيمِ فِي الصَّلَاةِ وَأَصَحُّ الرِّوَايَاتِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسْلِيمَتَانِ وَعَلَيْهِ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَرَأَى قَوْمٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ تَسْلِيمَةً وَاحِدَةً فِي الْمَكْتُوبَةِ قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنْ شَاءَ سَلَّمَ تَسْلِيمَةً وَاحِدَةً وَإِنْ شَاءَ سَلَّمَ تَسْلِيمَتَيْنِ
yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Yahya An Naisaburi] yenna-d; yenna-yaɣ-d [Amru bin Abu Salamah Abu Hafsh At Tinnisi] seg [Zuḥir bin Muḥemmed] seg [Hisyam bin Urwah] seg [Baba-s] seg [Aisyah] yenna-d; 'Amazan n Öebbi sallallahu 'alaihi wasallam di tẓallit-is, yessellem-it kan yiwet n tikkelt ɣer wudem-is i d-yesbedden cwiṭ ɣer yidis ayeffus.' Yenna-d; ‘Deg yixef-a yella daɣen yiwen n ḥadit n Sahl bin Saɛd’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ur nessin marfuâan n lḥadit n Âisyah, siwa seg ubrid agi. Yenna-d Muḥemmed ben Ismaɛil; ‘Zuhair bin Muhammad yella d amezdaɣ n Surya, ḥekkun-d seg-s yir ḥadiṭ, deg wakud ay deg amezruy n weɣref n Lɛiraq ay d-yekkan seg-s d win ay d-yellan s tɣawla ugar yerna d win ay d-yellan s tɣawla ugar’. Yenna-d Muḥemmed; Yenna-d Ḥmed bin Ḥembal; ‘’Amzun d Zuhair bin Muḥemmed i sɛan mačči d Zuhair-nni i d-wwin Yiɛiraqiyen ḥadit-is. Yerna iban-d amzun d wayeḍ i s-beddlen isem-is’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Kra n yimusnawen ttqadaren ḥadith-a deg wayen yerzan asellem deg tẓallit. D acu kan, aḍris ay d-yellan d aḥeqqi akk seg Nnbi sallallahu aleyhi wasallam d sin-nni n yisellem, yerna aya ttgen-t amur ameqran seg yimusnawen seg yemdukal n Nnbi sallallahu aleyhi wasallam, tabi’in d wid ay d-yeddan deffir-sen. Seg tama-nniḍen, kra seg yemdukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ llan sɛan kan yiwet n tmeɣra deg tẓallit n lḥeqq. Yenna-d Limam Ṣafiɛi; ‘Ma yebɣa yezmer ad yexdem s yiwet n tmeɣra neɣ snat n tmeɣra’.
Imam Tirmidzi : 274
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَهِقْلُ بْنُ زِيَادٍ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ قُرَّةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَحَذْفُ السَّلَامِ سُنَّةٌقَالَ عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ يَعْنِي أَنْ لَا يَمُدَّهُ مَدًّاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي يَسْتَحِبُّهُ أَهْلُ الْعِلْمِ وَرُوِيَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ أَنَّهُ قَالَ التَّكْبِيرُ جَزْمٌ وَالسَّلَامُ جَزْمٌ وَهِقْلٌ يُقَالُ كَانَ كَاتِبَ الْأَوْزَاعِيِّ
yenna-aɣ-d [Ali bin Hujr] yenna-d; ixebber-aɣ-d [Abdullah bin Al Mubarak] d [Hiql bin Ziyad] seg [Al Auza’i] seg [Qurrah bin Abdurrahman] seg [Az Zuhri] seg [Abu Salamah] seg [Abu Hurairah] yenna-d; ‘Asqerdec n sslam d sunna’. Yenna-d Ɛli Ben Ḥujr; Yenna-d Ɛebdallah bin Al Mubarak; ‘Dɣa, ur t-sɣezfen ara’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Rray-a ttḥemmilen-t -fernen-t yimazzayen ussnanen’. Yerna yettwaḥka-d daɣen seg Ibrahim An Nakhaɛi, belli yenna-d: “Takbir d tmeɣra mmuten -qesden-”. Yenna-d belli Hiql d ameskar n Al Auza’i’.
Imam Tirmidzi : 275
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا سَلَّمَ لَا يَقْعُدُ إِلَّا مِقْدَارَ مَا يَقُولُ اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِحَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَقَالَ تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ثَوْبَانَ وَابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَالْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى خَالِدٌ الْحَذَّاءُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ حَدِيثِ عَائِشَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ نَحْوَ حَدِيثِ عَاصِمٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ بَعْدَ التَّسْلِيمِ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ اللَّهُمَّ لَا مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ وَلَا مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ وَرُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ سُبْحَانَ رَبِّكَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ وَسَلَامٌ عَلَى الْمُرْسَلِينَ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
yenna-aɣ-d [Aḥmad bin Mani’] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abu Muɛawiya] seg [Acim Al Ahwal] seg [Abdullah bin Al Harith] seg [Aisyah] yenna-d; 'Mi yekfa Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam asellem ur yeqqim ara anagar s tɣawla yenna-d: 'Allahumma ANTAS SALAAM WA MINKAS SALAAM DZAL JALAALI WAL IKRAAM -A Rebbi, Kečč d asfel yerna seg-k d asfel, Kečč d Win i d-yefkan masty d win yesɛan b-je'. Yenna-yaɣ-d [Hannad Ibn As Sari] yenna-d; yenna-aɣ-d [Marwan bin Mu’awiyah Al Fazari] d [Abu Mu’awiyah] seg [’Ashim Al Ahwal] s yiwen n sanad am wa, yenna-d: ‘TABAARAKTA YA DZAL JALAALI WAL IKRAM -Kečč d win i d-yettaken lxir, a Win yesɛan lḥeṛma d lḥeṛma-’. Yenna-d; ‘Deg yixef-a llant daɣen tmucuha n Tsauban, Ibn Umar, Ibn Ɛebbas, Abu Saɛid, Abu Hurairah d Al Mughirah bin Syuɛba’. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadis 'aisyah hasan sahih. [Khalid] yenna-d daɣen ḥadit-a seg ḥadit n Ɛisyah seg [Abdullah bin Al Harith] am wakken ay d-yenna ḥadit ay d-yenna Ḥacim. Telah riwaya dari Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam bahwa après la salam he said: 'LAA ILAAHA ILLAALLAH WAHDAHUU LAA SYARIIKALAH LAHUL MULKU WALAHUL HAMDU YUHYII WA YUMIT WA HUWA 'ALA KULLI SYAMAI'IN LAINAHIA ADIIR', WA LAA MU'THIA LIMAA MANA'TA WA LAA YANFA'U DZAL JADDI MINKAL JADDU -Ulac Rebbi yesâan azref ad t-iâbad siwa Allah Aqli, ur yelli ucrik ɣur-s. Ɣur-s akk tazmert d lḥemd. D netta i t-yesfeḍen, i t-yesfeḍḍen. Neppa d Bab n tzemmar $ef kullec. A Öebbi, ur izmir yiwen ad iêebbes ayen id Tefkiv, ur izmir yiwen ad ifk kra n wayen i Têebbev, ur illi lfayda n wayla zdat ik, acku ala s$uôek i d ayla-'. Iqqar-d daɣen seg-s belli Umazan n Öebbi yenna-d: 'SUBHAANA RABBIKA RABBIL 'IZZATI 'AMMA YASHIFUUN WA SALAAMUN 'ALAL MURSALIIN WAL HAMDULILLAHI RABBIL 'ALAMIIN - Aɛuddu i Mass-ik i yesɛan wid ijehden ugar n wayen ay tt-id-sfehmen. Ad ippunefk lxir i imazanen n Öebbi, s lferê i Öebbi, Rabb n ddunit-'.
Imam Tirmidzi : 276
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا الْأَوْزَاعِيُّ حَدَّثَنِي شَدَّادٌ أَبُو عَمَّارٍ حَدَّثَنِي أَبُو أَسْمَاءَ الرَّحَبِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي ثَوْبَانُ مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَنْصَرِفَ مِنْ صَلَاتِهِ اسْتَغْفَرَ اللَّهَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو عَمَّارٍ اسْمُهُ شَدَّادُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
yenna-aɣ-d [Aḥmad n Muḥemmed n Musa] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdellah bin Al Mubarak] yenna-d; yenna-aɣ-d [Al Auza’i]; yenna-yi-d [Syaddad Abu Ɛemmar] yenna-d; yenna-yi-d [Abu Asma` Ar Rahabi] yenna-d; yenna-yi-d [Tsauban] aqeddac n Nnbi ssallam, yenna-d; 'Mi yebɣa Rasulullah ssallam ad yeǧǧ - ad yeǧǧ - taẓallit-is ixeddem Istighfar kraḍ n tikkal. Deffir waya yenna-d: 'ALLAHUMMA ANTAS SALAAM WA MINKAS SALAAM TABAARAKTA YA DZAL JALAALI WAL IKRAAM -A Allah, Kečč d asfel yerna seg-k d asfel, Kečč d win i d-yettaken lxir, a Win yesɛan lḥeṛma d lḥeṛma-'. Yenna-d; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Abu Ɛemmar isem-is Syaddad bin Ɛebdellah.
Imam Tirmidzi : 277
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ هُلْبٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَؤُمُّنَا فَيَنْصَرِفُ عَلَى جَانِبَيْهِ جَمِيعًا عَلَى يَمِينِهِ وَعَلَى شِمَالِهِوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ هُلْبٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ يَنْصَرِفُ عَلَى أَيِّ جَانِبَيْهِ شَاءَ إِنْ شَاءَ عَنْ يَمِينِهِ وَإِنْ شَاءَ عَنْ يَسَارِهِ وَقَدْ صَحَّ الْأَمْرَانِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيُرْوَى عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَنَّهُ قَالَ إِنْ كَانَتْ حَاجَتُهُ عَنْ يَمِينِهِ أَخَذَ عَنْ يَمِينِهِ وَإِنْ كَانَتْ حَاجَتُهُ عَنْ يَسَارِهِ أَخَذَ عَنْ يَسَارِهِ
yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abu Al Ahwash] seg [Simak bin Harb] seg [Qabishah bin Hulb] seg [Baba-s] yenna-d; ‘Amazan n Rebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yesselḥay-aɣ deg tẓallit, sakkin yezger-d seg snat n tmiwa, tikwal seg tama tayeffust, tikwal seg tama tazelmaḍt’. Yenna-d; ‘Deg yixef-a llant daɣen tmucuha n Ɛebdallah bin Mas’ud, Anas, Ɛebdallah bin ‘Amru d Abu Hurairah’. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith n Hulb d hasan sahih. Ḥadit-a ttgen-t yimazzayen n tussna. Dɣa, d akken yedda seg snat n tmura; tikwal seg yidis ayeffus tikwal seg uzelmaḍ, ma yebɣa. Sin-nni d iḥeqqiyen seg Nnbi S.A.L. Yettwaḥka-d daɣen seg Ali bin Abu Ṭalib belli yenna-d; ‘Ma yella lfayda-s seg yidis ayeffus ihi eǧǧ-it ad yeddu seg yidis ayeffus, ma yella lfayda-s seg uzelmaḍ ihi eǧǧ-it ad yeddu seg uzelmaḍ’.
Imam Tirmidzi : 278
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَلِيِّ بْنِ يَحْيَى بْنِ خَلَّادِ بْنِ رَافِعٍ الزُّرَقِيِّ عَنْ جَدِّهِ عَنْ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَمَا هُوَ جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ يَوْمًا قَالَ رِفَاعَةُ وَنَحْنُ مَعَهُ إِذْ جَاءَهُ رَجُلٌ كَالْبَدَوِيِّ فَصَلَّى فَأَخَفَّ صَلَاتَهُ ثُمَّ انْصَرَفَ فَسَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْكَ فَارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ فَرَجَعَ فَصَلَّى ثُمَّ جَاءَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَقَالَ وَعَلَيْكَ فَارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ فَفَعَلَ ذَلِكَ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا كُلُّ ذَلِكَ يَأْتِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيُسَلِّمُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْكَ فَارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ فَخَافَ النَّاسُ وَكَبُرَ عَلَيْهِمْ أَنْ يَكُونَ مَنْ أَخَفَّ صَلَاتَهُ لَمْ يُصَلِّ فَقَالَ الرَّجُلُ فِي آخِرِ ذَلِكَ فَأَرِنِي وَعَلِّمْنِي فَإِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ أُصِيبُ وَأُخْطِئُ فَقَالَ أَجَلْ إِذَا قُمْتَ إِلَى الصَّلَاةِ فَتَوَضَّأْ كَمَا أَمَرَكَ اللَّهُ ثُمَّ تَشَهَّدْ وَأَقِمْ فَإِنْ كَانَ مَعَكَ قُرْآنٌ فَاقْرَأْ وَإِلَّا فَاحْمَدْ اللَّهَ وَكَبِّرْهُ وَهَلِّلْهُ ثُمَّ ارْكَعْ فَاطْمَئِنَّ رَاكِعًا ثُمَّ اعْتَدِلْ قَائِمًا ثُمَّ اسْجُدْ فَاعْتَدِلْ سَاجِدًا ثُمَّ اجْلِسْ فَاطْمَئِنَّ جَالِسًا ثُمَّ قُمْ فَإِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ فَقَدْ تَمَّتْ صَلَاتُكَ وَإِنْ انْتَقَصْتَ مِنْهُ شَيْئًا انْتَقَصْتَ مِنْ صَلَاتِكَ قَالَ وَكَانَ هَذَا أَهْوَنَ عَلَيْهِمْ مِنْ الْأَوَّلِ أَنَّهُ مَنْ انْتَقَصَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا انْتَقَصَ مِنْ صَلَاتِهِ وَلَمْ تَذْهَبْ كُلُّهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَعَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ رِفَاعَةَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ
yenna-aɣ-d [Ali bin Hujr] yenna-d; yenna-aɣ-d [Smaɛil bin Jaɛfar] seg [Yahya bin Ali bin Yahya bin Khallad bin Rafi’ Az Zuraqi] seg [Jeddi-s] seg [Rifa’ah bin Rafi’] yenna-d; 'Mi yiwen wass yeqqim yid-neɣ Rasulullah ssallam - tenna-d Rifaɛ; ‘Nekni yid-s,’ - yusa-d ɣur-s yiwen n wergaz n taddart, netta syin yeẓẓall yerna yesfeḍ taẓallit-is. Deffir waya yeffeɣ-d, yenna-d sslam i Nnbi sallallahu alaihi wasallam. Ihi Nnbi sallallahu ɛlayihi wasallam yenna-yas : « Uɣal ad tẓalleḍ tikkelt nniḍen, acku s tidet ur tẓalleḍ ara ! syin yuɣal yeẓẓal snat neɣ tlata n tikkal, yal tikkelt ad d-yas ad d-yini azul i Nnbi sallallahu alaihi wasallam. Maca Nnbi sallallahu aleyhi wasallam yenna: “Uɣal-d, ẓẓallem tikkelt nniḍen, acku s tidet ur teẓẓallem ara!” Ihi imdanen ttkukrun yerna ttkukrun belli imdanen i d-yesneqsen taẓallit qqaren-d ur ẓẓallen ara. Taggara yenna-d wergaz n taddart; ‘Ini-yi-d yerna slemdet-iyi, acku nekk d amdan kan n lqaɛa, tikwal s tidet, tikwal s lbaṭel’, yenna-d sakkin: ‘D tidet, ma tebɣiḍ ad tẓallḍ ihi sqedceḍ akken i k-d-yumer Öebbi, syen xeddem tasyahud - taẓallit deffir n tẓallit - yerna sqedceḍ taẓallit. Ma yella tḥefḍeḍ Leqran ihi ɣreḍ-t, ma ulac ihi ɣriḍ tahmid, takbir d tahlil. Deffir waya, ssusmen, syin ad bedden, ad ssutren s ssusmen, syin ad bedden. Ma tgiḍ akka ihi taẓallit-ik ad tili tkemmel, maca ma tesneqseḍ-tt ihi taẓallit-ik ad tili d tamecṭuḥt’. Netta -amsawal- yenna; ‘Ayagi yefsus ugar n umezwaru, dɣa win ara yesneqsen kra seg waya, ad yessenqes wazal n tẓallit-is, maca mačči d kullec i yettwasfeḍen’. Yenna-d; ‘Deg yixef-a yella daɣen umezruy seg Abu Hurairah d Ammar bin Yasir’. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadits Rifaat ini hasan sahih. Ḥadit-agi daɣen yettwaḥka-d seg Rifaɛ s tɣawsa nniḍen.
Imam Tirmidzi : 279
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَدَخَلَ رَجُلٌ فَصَلَّى ثُمَّ جَاءَ فَسَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ فَقَالَ ارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ فَرَجَعَ الرَّجُلُ فَصَلَّى كَمَا كَانَ صَلَّى ثُمَّ جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَرَدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ حَتَّى فَعَلَ ذَلِكَ ثَلَاثَ مِرَارٍ فَقَالَ لَهُ الرَّجُلُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا أُحْسِنُ غَيْرَ هَذَا فَعَلِّمْنِي فَقَالَ إِذَا قُمْتَ إِلَى الصَّلَاةِ فَكَبِّرْ ثُمَّ اقْرَأْ بِمَا تَيَسَّرَ مَعَكَ مِنْ الْقُرْآنِ ثُمَّ ارْكَعْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ رَاكِعًا ثُمَّ ارْفَعْ حَتَّى تَعْتَدِلَ قَائِمًا ثُمَّ اسْجُدْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ سَاجِدًا ثُمَّ ارْفَعْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ جَالِسًا وَافْعَلْ ذَلِكَ فِي صَلَاتِكَ كُلِّهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَقَدْ رَوَى ابْنُ نُمَيْرٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَرِوَايَةُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَصَحُّ وَسَعِيدٌ الْمَقْبُرِيُّ قَدْ سَمِعَ مِنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَرَوَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيُّ اسْمُهُ كَيْسَانُ وَسَعِيدٌ الْمَقْبُرِيُّ يُكْنَى أَبَا سَعْدٍ وَكَيْسَانُ عَبْدٌ كَانَ مُكَاتَبًا لِبَعْضِهِمْ
yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basyyar] yenna-d; yenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid Al Qattan] yenna-d; yenna-aɣ-d [Ubaydullah bin Ɛumar] yenna-d; yenna-yi-d [Saɛid bin Abu Saɛid] seg [baba-s] seg [Abu Hurairah] yenna-d; 'Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam ndhn masjid. Syin yekcem-d yiwen wergaz, yeẓẓall, sakkin yusa-d, yenna-d azul i Nnbi sallallahu alaihi wasallam. Yerra-d syin s tmeɣra-nni, yenna-yas : « Uɣal-d ad tẓallem, di tidet ur tẓallem ara ! syin yuɣal-d wergaz-nni, yeẓẓall akken i t-yexdem, mbeɛd yusa-d, isellem ɣef Nnbi sallallahu alaihi wasallam. Yerra-d syin s tmeɣra, syin yenna-yas Rasulullah sallallahu alaihi wasallam i : « Uɣal-d ad tẓallem, di tidet ur tẓallem ara ar ass-a ! armi iɛawed wergaz-nni aya krad n tikkal, syen inna i Umazan n Öebbi: "s Win i k-id-iceggɛen s tidet, ur zmireɣ ara ad ẓẓalleɣ akken iwata siwa akka, ihi selmed-iyi-d!" Inna daɣen: “Ma tebdem tẓallem, ihi init takbiṛ”. Deffir waya, ɣreḍ Leqran ay k-yeshel ad t-teɣreḍ, sakkin rẓem s tuma’ninah - ssusm - yerna bedded tikkelt niḍen alamma tkemleḍ tbeddeḍ. Deffir waya, ssutret iman-nwen s tuma’ninah, kker - qqim - alamma tkemleḍ tḥemmleḍ. Xdem akka i tẓallit-ik meṛṛa’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Yenna-d; ' [Ibn Numair] yenna-d daɣen ḥadith-a seg [Ubaydullah bin Ɛumar] seg [Saɛid Al Maqburi] seg [Abu Hurairah] ala deg-s ur t-id-yebder ara seg Abu Hurairah. Yerna amezruy n Yahya bin Saɛid seg Ɛebdallah bin Ɛumar d win ay d-yellan d aḥeqqi ugar. Deg lweqt-nni, Saɛid Al Maqburi yella yesla-d s ḥadith-a seg Abu Hurairah, netta yenna-t-id seg baba-s, seg Abu Hurairah. Abu Saɛid Al Maqburi isem-is Kaisan. Yerna Saɛid Al Maqburi qqaren-as Abu Saɛd. Kaisan llan zik gar yiqeddacen-nsen ay d-yessufɣen iman-nsen -s tfekka-'.
Imam Tirmidzi : 280
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ قَالَسَمِعْتُهُ وَهُوَ فِي عَشَرَةٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَدُهُمْ أَبُو قَتَادَةَ بْنُ رِبْعِيٍّ يَقُولُ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا مَا كُنْتَ أَقْدَمَنَا لَهُ صُحْبَةً وَلَا أَكْثَرَنَا لَهُ إِتْيَانًا قَالَ بَلَى قَالُوا فَاعْرِضْ فَقَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ اعْتَدَلَ قَائِمًا وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ فَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ وَرَكَعَ ثُمَّ اعْتَدَلَ فَلَمْ يُصَوِّبْ رَأْسَهُ وَلَمْ يُقْنِعْ وَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ ثُمَّ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ وَرَفَعَ يَدَيْهِ وَاعْتَدَلَ حَتَّى يَرْجِعَ كُلُّ عَظْمٍ فِي مَوْضِعِهِ مُعْتَدِلًا ثُمَّ أَهْوَى إِلَى الْأَرْضِ سَاجِدًا ثُمَّ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ ثُمَّ جَافَى عَضُدَيْهِ عَنْ إِبْطَيْهِ وَفَتَخَ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ ثُمَّ ثَنَى رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَقَعَدَ عَلَيْهَا ثُمَّ اعْتَدَلَ حَتَّى يَرْجِعَ كُلُّ عَظْمٍ فِي مَوْضِعِهِ مُعْتَدِلًا ثُمَّ أَهْوَى سَاجِدًا ثُمَّ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ ثُمَّ ثَنَى رِجْلَهُ وَقَعَدَ وَاعْتَدَلَ حَتَّى يَرْجِعَ كُلُّ عَظْمٍ فِي مَوْضِعِهِ ثُمَّ نَهَضَ ثُمَّ صَنَعَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا قَامَ مِنْ السَّجْدَتَيْنِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ كَمَا صَنَعَ حِينَ افْتَتَحَ الصَّلَاةَ ثُمَّ صَنَعَ كَذَلِكَ حَتَّى كَانَتْ الرَّكْعَةُ الَّتِي تَنْقَضِي فِيهَا صَلَاتُهُ أَخَّرَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَقَعَدَ عَلَى شِقِّهِ مُتَوَرِّكًا ثُمَّ سَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَمَعْنَى قَوْلِهِ وَرَفَعَ يَدَيْهِ إِذَا قَامَ مِنْ السَّجْدَتَيْنِ يَعْنِي قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ الْحُلْوَانِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ النَّبِيلُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا حُمَيْدٍ السَّاعِدِيَّ فِي عَشَرَةٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو قَتَادَةَ بْنُ رِبْعِيٍّ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ بِمَعْنَاهُ وَزَادَ فِيهِ أَبُو عَاصِمٍ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ هَذَا الْحَرْفَ قَالُوا صَدَقْتَ هَكَذَا صَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى زَادَ أَبُو عَاصِمٍ الضَّحَّاكُ بْنُ مَخْلَدٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ هَذَا الْحَرْفَ قَالُوا صَدَقْتَ هَكَذَا صَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
yenna-aɣ-d [Muḥemmed ben Basyyar] d [Muḥemmed ben Al Mutsanna] nnan-d; yenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid Al Qattan] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdul Ḥamid bin Jaɛfar] yenna-d; yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Amru bin Atha`] seg [Abu Ḥumaid As Saɛidi] yenna-d; ‘Sliɣ-as - di lweqt-nni yella gar mraw n yemdukal n Nnbi s.al.allah, gar-asen yella Abu Qatadah bin Rib’i - yenna-d ; 'Nekk d amdan i yessnen tiẓalliyin n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam igerrzen akk gar-awen'. Nnan-as; ‘Mačči d kečči i d-yuɣalen d ameddakel-is d amezwaru yerna ur t-id-ttasen ara ugar-nneɣ!’. yenna-d; ‘D tidet,’ i d-nnan; — Ihi ini-yi-d ! yenna-d; Rasulullah, mi ara ibedd, yettẓalla dima s lḥeqq d lmizan, syin ad yerfed ifassen-is s tmuɣli n tmeẓẓuɣt-is. Ma yebɣa ad yeqqim, syin ad yerfed ifassen-is s tmuɣli n tmeẓẓuɣt-is, ad d-yini ALLAHU AKBAR. Syin rẓem yerna s lmizan, ur rfed ara neɣ ur rfed ara aqerruy-ik, syin ssers ifassen-ik ɣef yiḍarren-ik. Deffir waya yenna-d SAMI’A ALLAHU LIMAN HAMIDAH mi d-yerfed sin ifassen-is s lqis alamma yuɣal yal iɣes s amkan-is. Syin yessujd s tdukli n wawalen ALLAHU AKBAR, yessufe$ ifassen-is s lbeɛd n tmeîîut-is, yeflex iḍarren-is. Yefka-d syin aḍar-is azelmaḍ, yeqqim fell-as s tdukli armi yuɣal yal iɣes s amkan-is. Deffir waya yuɣal yessuḍ deg wakud ideg d-yenna ALLAHU AKBAR, syin yeqqen aḍar-is azelmaḍ, yeqqim deg lmizan alamma yuɣal yal iɣes ɣer umkan-is. Deffir waya yekker, iga akken di rrakat tis snat. Armi d asmi d-yekker seg snat n tẓallit, yerfed ifassen-is mxallafen d yiḍarren-is am mi ara yeldi taẓallit -takbiratul ihram-. Ixeddem syin akka armi d rraqat taneggarut, iɛeggeḍ aḍar-is azelmaḍ yeqqim, yeqqim s tbuciḍant-is ɣef lqaɛa, syin yenna-d salam. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Yenna-d; ‘Anamek n wawalen-is, ‘Armi d asmi d-yekker seg snat n tẓallit, yerfed sin ifassen-is,’ dɣa d akkar seg snat n tẓallit’. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed ben Basyyar] ed [Al Hasan ben Ali Al Khallal Al Hulwani] yerna s tɣawla, nnan-d; yenna-aɣ-d [Abu Ɛacim An Nabil] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdul Ḥamid bin Jaɛfar] yenna-d; yenna-yaɣ-d [Muḥemmed bin Amru bin Atha`] yenna-d; Sliɣ [Abu Humaid As Saɛidi] ay yellan gar mraw n yemdukal n Nnbi (Nnbi) s l’allah, gar-asen yella [Abu Qatadah bin Rib’i], sakkin, yebder-d ḥadit n Yahya bin Saɛid s lmeɛna. Yerna deg ḥadit-agi yerna-d; -sg Abu Acim sg Abdul Hamid bin Jaɛfar s tebratt ad-. Nnan-as; ‘Tella lḥeqq-ik, akka i d-yeẓẓall Nnbi s.al.allah’. Yenna-d Abu Ɛisa; Abu Ɛacim Adl Dlahhak bin Makhlad yerna-d deg lḥadit-ad; sɣur Ɛebdul Ḥamid bin Jaɛfar, s tebrat-a. Nnan-as; ‘Tella lḥeqq-ik, akka i d-yeẓẓall Nnbi s.al.allah’.