Imam Tirmidzi : 2601
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مَرْوَانَ بْنِ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيِّ عَنْ كَثِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ هُوَ ابْنُ عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِبِلَالِ بْنِ الْحَارِثِ اعْلَمْ قَالَ مَا أَعْلَمُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ اعْلَمْ يَا بِلَالُ قَالَ مَا أَعْلَمُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِنَّهُ مَنْ أَحْيَا سُنَّةً مِنْ سُنَّتِي قَدْ أُمِيتَتْ بَعْدِي فَإِنَّ لَهُ مِنْ الْأَجْرِ مِثْلَ مَنْ عَمِلَ بِهَا مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْئًا وَمَنْ ابْتَدَعَ بِدْعَةَ ضَلَالَةٍ لَا تُرْضِي اللَّهَ وَرَسُولَهُ كَانَ عَلَيْهِ مِثْلُ آثَامِ مَنْ عَمِلَ بِهَا لَا يَنْقُصُ ذَلِكَ مِنْ أَوْزَارِ النَّاسِ شَيْئًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ هُوَ مَصِّيصِيٌّ شَامِيٌّ وَكَثِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ هُوَ ابْنُ عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيُّ
Безгә [Абдуллаһ бин Абдуррахман] безгә [Мөхәммәд бин Уяйнә]дән [Мәрван бин Муавия Әл-Фәзари]дән [Касир бин Абдуллаһ]дан - ул Әмру бин Әуф Әл-Музани улы - [аның әтисеннән] [аның бабасыннан] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең Билал бин Әл-Хариска: «Бел!» - дип әйткәнен сөйләде ул; «Мин нәрсә белергә тиеш, әй Аллаһның Илчесе?» - дип җавап бирде ул: «Бел, әй Билал!» - дип сорады ул тагын; «Мин нәрсә белергә тиеш, әй Аллаһның Илчесе?» - дип җавап бирде ул: «Кем минем үлемемнән соң калган сөннәтләремнең берсен торгызса, аңа аны эшләүчеләрнең савабы кебек савап биреләчәк, савабын берни дә киметмичә. Кем Аллаһ һәм Аның Илчесе турында бидгать кылса, аны кабул итмәсә, аның гөнаһы гөнаһын берни дә киметмичә аны үтәүчеләрнең гөнаһы кебек булачак». Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис хәсән, Мөхәммәд бин Уяина - Сиям өлкәсеннән булган Машиш кешесе, ә Касир бин Абдулла - Ибну Амру бин Ауф Аль Музани.
Imam Tirmidzi : 2602
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ حَاتِمٍ الْأَنْصَارِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ قَالَ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا بُنَيَّ إِنْ قَدَرْتَ أَنْ تُصْبِحَ وَتُمْسِيَ لَيْسَ فِي قَلْبِكَ غِشٌّ لِأَحَدٍ فَافْعَلْ ثُمَّ قَالَ لِي يَا بُنَيَّ وَذَلِكَ مِنْ سُنَّتِي وَمَنْ أَحْيَا سُنَّتِي فَقَدْ أَحَبَّنِي وَمَنْ أَحَبَّنِي كَانَ مَعِي فِي الْجَنَّةِوَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ طَوِيلَةٌ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيُّ ثِقَةٌ وَأَبُوهُ ثِقَةٌ وَعَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ صَدُوقٌ إِلَّا أَنَّهُ رُبَّمَا يَرْفَعُ الشَّيْءَ الَّذِي يُوقِفُهُ غَيْرُهُ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ بَشَّارٍ يَقُولُ قَالَ أَبُو الْوَلِيدِ قَالَ شُعْبَةُ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ وَكَانَ رَفَّاعًا وَلَا نَعْرِفُ لِسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَنَسٍ رِوَايَةً إِلَّا هَذَا الْحَدِيثَ بِطُولِهِ وَقَدْ رَوَى عَبَّادُ بْنُ مَيْسَرَةَ الْمِنْقَرِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَذَاكَرْتُ بِهِ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ فَلَمْ يَعْرِفْهُ وَلَمْ يُعْرَفْ لِسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَنَسٍ هَذَا الْحَدِيثُ وَلَا غَيْرُهُ وَمَاتَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ سَنَةَ ثَلَاثٍ وَتِسْعِينَ وَمَاتَ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ بَعْدَهُ بِسَنَتَيْنِ مَاتَ سَنَةَ خَمْسٍ وَتِسْعِينَ
Безгә [Мөслим бин Хатим Әл Әншари Әл Бәшри] безгә [Мөхәммәд бин Абдулла Әл Әнсари] [әтисеннән] [Али бин Зәйдтән] [Сәгыйд бин Әл Мусаййибтан] ул әйтте; [Әнәс бин Мәлик] әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа әйтте: "Әй улым, әгәр иртән һәм кич белән йөрәгеңдә беркемгә дә хыянәт итмичә эшли алсаң, эшлә", аннары ул миңа әйтте: "Әй улым, бу минем сөннәтемнең бер өлеше, кем минем сөннәтемне үтәсә, ул мине ярата, кем мине яратса, ул җәннәттә минем белән булачак", диде. Һәм бу хәдистә озын хикәя бар. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис бу юлдан хәсән гариб. Мөхәммәд бин Абдулла Әл Әнсари - цикка риваятьчесе, аның әтисе дә цикка булган, ә Али бин Зәйд шадук булган, ләкин ул башкалар тарафыннан аңлатылган хәдисне аңлаткан, ул болай диде: Мин Мөхәммәд бин Басиарның болай дигәнен ишеттем; Әбул Вәлид әйтте; Шөгъбә әйтте; безгә Али бин Зәйдне сөйләде, һәм ул гадәттә хәдисләрне тәфсирләүче кеше. Без Сәгыйд бин Әл-Мөсәйябның Әнәстән бу озын хәдистән башка риваятьләрен белмибез. [Әббәд бин Мәйсәрә Әл-Минкари] бу хәдисне [Али бин Зәйдтән] [Әнәстән] риваять иткән һәм бу хәдистә Сәгыйд бин Әл-Мөсәйябтан искә алмый. Әбу Гайсә болай диде: Мин моны Мөхәммәд бин Исмәгыйльгә әйттем, ләкин ул аны белмәде, хәдис Сәгыйднең Әнәстән риваятьләреннән дә, башкалардан да билгеле түгел, чөнки Әнәс бин Мәлик туксан өченче елда, ә Сәгыйд бин Мөсәйяб аннан ике ел соңрак, ягъни туксан бишенче елда вафат булды.
Imam Tirmidzi : 2603
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اتْرُكُونِي مَا تَرَكْتُكُمْ فَإِذَا حَدَّثْتُكُمْ فَخُذُوا عَنِّي فَإِنَّمَا هَلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ بِكَثْرَةِ سُؤَالِهِمْ وَاخْتِلَافِهِمْ عَلَى أَنْبِيَائِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбу Муавия] сөйләгән, [Әл-Амасидан] [Әбу Салихтан] [Әбу Һөрәйрәдән] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Әгәр мин сезгә берәр нәрсә җиткерсәм, миннән алыгыз, чөнки сездән алдагы кешеләр үз пәйгамбәрләре турындагы күп сораулары һәм бәхәсләре аркасында һәлак булдылар". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы".
Imam Tirmidzi : 2604
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّارُ وَإِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رِوَايَةًيُوشِكُ أَنْ يَضْرِبَ النَّاسُ أَكْبَادَ الْإِبِلِ يَطْلُبُونَ الْعِلْمَ فَلَا يَجِدُونَ أَحَدًا أَعْلَمَ مِنْ عَالِمِ الْمَدِينَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ حَدِيثُ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ أَنَّهُ قَالَ فِي هَذَا سُئِلَ مَنْ عَالِمُ الْمَدِينَةِ فَقَالَ إِنَّهُ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى سَمِعْتُ ابْنَ عُيَيْنَةَ يَقُولُ هُوَ الْعُمَرِيُّ الزَّاهِدُ وَاسْمُهُ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ و سَمِعْت يَحْيَى بْنَ مُوسَى يَقُولُ قَالَ عَبْدُ الرَّزَّاقِ هُوَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَالْعُمَرِيُّ هُوَ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ مِنْ وَلَدِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ
Безгә [Әл Хәсән бин Әш-Шабба әл-Баззар] һәм [Исхак бин Муса әл-Әнсари] икесенең дә [Суфиян бин Уяйнә], [Ибн Җурайҗ], [Әбу әз-Зүбәйр], [Әбу Салих], [Әбу Һөрәйрә], бер риваятьтә болай дип әйткәннәре әйтелде: "Гыйлем алу өчен дөяләрен бәйләгәннәр диярлек, алар Мәдинә галименнән дә белемлерәк галим таба алмаганнар". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис - Хәсән, ягъни Ибн Уяйнә хәдисе. Ибн Уяйнәдән риваять ителгәнчә, ул бу хәдис турында бервакыт аңардан: "Мәдинә халкы арасында иң тәкъва кеше кем?" - дип сораганнар. Ул: "Мәлик бин Әнәс", - дип җавап бирде. Исхак бин Муса болай диде: "Мин Ибн Уяйнәнең: "Бу Әл-Умари, заһит кеше, аның исеме Габдел Азиз бин Габдулла", - дигәнен ишеттем. Һәм мин Яхъя бин Мусаның: "Ул Малик бин Әнәс", - дигәнен ишеттем. Шул ук вакытта Аль Умари - Гомәр бин Аль Хаттаб нәселеннән булган Абдулла бин Абдулла.
Imam Tirmidzi : 2605
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ جَنَاحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيهٌ أَشَدُّ عَلَى الشَّيْطَانِ مِنْ أَلْفِ عَابِدٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَلَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ
Безгә [Мөхәммәд бин Исмәгыйль] безгә [Ибраһим бин Муса] безгә [Әл-Вәлид бин Мөслим] безгә [Раух бин Җәнә] [Мөҗәһид]дән [Ибн Аббас] ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Акыллы кеше шайтан өчен гыйбадәттә оста булган мең кешедән авыррак". Әбү Гайсә болай диде: "Бу хәдис гариб, без аны Әл-Вәлид бин Мөслим хәдисеннән бу юлдан гына беләбез".
Imam Tirmidzi : 2606
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خِدَاشٍ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ قَيْسِ بْنِ كَثِيرٍ قَالَقَدِمَ رَجُلٌ مِنْ الْمَدِينَةِ عَلَى أَبِي الدَّرْدَاءِ وَهُوَ بِدِمَشْقَ فَقَالَ مَا أَقْدَمَكَ يَا أَخِي فَقَالَ حَدِيثٌ بَلَغَنِي أَنَّكَ تُحَدِّثُهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَا جِئْتَ لِحَاجَةٍ قَالَ لَا قَالَ أَمَا قَدِمْتَ لِتِجَارَةٍ قَالَ لَا قَالَ مَا جِئْتُ إِلَّا فِي طَلَبِ هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَلَكَ طَرِيقًا يَبْتَغِي فِيهِ عِلْمًا سَلَكَ اللَّهُ بِهِ طَرِيقًا إِلَى الْجَنَّةِ وَإِنَّ الْمَلَائِكَةَ لَتَضَعُ أَجْنِحَتَهَا رِضَاءً لِطَالِبِ الْعِلْمِ وَإِنَّ الْعَالِمَ لَيَسْتَغْفِرُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ حَتَّى الْحِيتَانُ فِي الْمَاءِ وَفَضْلُ الْعَالِمِ عَلَى الْعَابِدِ كَفَضْلِ الْقَمَرِ عَلَى سَائِرِ الْكَوَاكِبِ إِنَّ الْعُلَمَاءَ وَرَثَةُ الْأَنْبِيَاءِ إِنَّ الْأَنْبِيَاءَ لَمْ يُوَرِّثُوا دِينَارًا وَلَا دِرْهَمًا إِنَّمَا وَرَّثُوا الْعِلْمَ فَمَنْ أَخَذَ بِهِ أَخَذَ بِحَظٍّ وَافِرٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَاصِمِ بْنِ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ وَلَيْسَ هُوَ عِنْدِي بِمُتَّصِلٍ هَكَذَا حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خِدَاشٍ هَذَا الْحَدِيثَ وَإِنَّمَا يُرْوَى هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ جَمِيلٍ عَنْ كَثِيرِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مَحْمُودِ بْنِ خِدَاشٍ وَرَأْيُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَعِيلَ هَذَا أَصَحُّ
[Мәхмүд бин Хидаси Әл-Багдадий] безгә [Әшим бин Раҗа бин Хайва] [Кайс бин Кәсир]дән сөйләгән: ул болай диде: Мәдинәдән бер кеше Шамга [Әбу Дарда] килде, Әбу Дарда сорады: "Сине монда нәрсә этәрде, кардәшем?" Теге кеше җавап бирде: "Миңа Аллаһның Рәсүленнән (салләллаһу галәйһи вәссәлам) риваять иткән хәдис килде. Әбу Дарда сорады: "Син башка максат белән килмәдеңме?" Теге кеше җавап бирде: "Юк". Әбу Дарда сорады: "Син сәүдә итәргә килмәдеңме?" Теге кеше җавап бирде: "Юк, мин шул хәдисне эзләргә генә килдем". Әбу Дарда әйтте: «Мин Аллаһның Илчесенең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) болай дигәнен ишеттем: «Кем белем алу юлына басса, Аллаһ аны күккә алып барыр, ә фәрештәләр канатларын җәярләр, чөнки алар белем эзләүчеләрдән канәгать булырлар. Чыннан да, белемлеләрдән күктәге һәм җирдәге җан ияләре, хәтта судагы балыклар да гафу сорарлар. Һәм, әлбәттә, пәйгамбәрләр динар һәм дирһәм бирмәгәннәр, алар бары тик белем биргәннәр, шуңа күрә кем аны алса, ул зур өлеш алган дигән сүз». Әбү Гайсә болай диде: «Без бу хәдисне Әшим бин Раджа бин Хайва хәдисеннән башка гына беләбез, һәм мин бу хәдис белән бәйле түгел дип уйлыйм - сэнад-. Мәхмүд бин Хидаси безгә бу хәдисне шулай сөйләде. Бу хәдисне [Әшим бин Раджа бин Хайва]дан [Давуд бин Җәмил]дан [Касир бин Кайс]дан [Әбү Дарда]дан Пәйгамбәрдән [саллаллаһу галәйһи вәссәлам] гына риваять иттеләр.» Бу хәдис Мәхмүд бин Хидаси хәдисеннән ышанычлырак, ә Мөхәммәд бин Исмәгыйль фикере дөресрәк.
Imam Tirmidzi : 2607
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ ابْنِ أَشْوَعَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ سَلَمَةَ الْجُعْفِيِّ قَالَقَالَ يَزِيدُ بْنُ سَلَمَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ سَمِعْتُ مِنْكَ حَدِيثًا كَثِيرًا أَخَافُ أَنْ يُنْسِيَنِي أَوَّلَهُ آخِرُهُ فَحَدِّثْنِي بِكَلِمَةٍ تَكُونُ جِمَاعًا قَالَ اتَّقِ اللَّهَ فِيمَا تَعْلَمُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِمُتَّصِلٍ وَهُوَ عِنْدِي مُرْسَلٌ وَلَمْ يُدْرِكْ عِنْدِي ابْنُ أَشْوَعَ يَزِيدَ بْنَ سَلَمَةَ وَابْنُ أَشْوَعَ اسْمُهُ سَعِيدُ بْنُ أَشْوَعَ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбул Әхвас] сөйләде, ул [Сәгыйд бин Мәсрук]тан [Ибну Әсива]дан [Язид бин Сәлама Әл-Җуфи] әйтте; Язид бин Сәлама әйтте: "Әй Аллаһның Илчесе, мин сездән күп хәдисләр ишеттем, башын һәм ахырын онытырмын дип куркам, шуңа күрә барысын да кыскача аңлата торган җөмлә әйтегез!". Ул җавап бирде: "Белгәннәрегездә Аллаһтан куркыгыз". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис мутташил түгел - дәвамлы түгел -, минемчә, бу хәдис мурсал, минемчә, Ибн Әсива Язид бин Сәлама белән очрашмаган. Ибн Әсиваның исеме - Сәгыйд бин Әсива.
Imam Tirmidzi : 2608
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ أَيُّوبَ الْعَامِرِيُّ عَنْ عَوْفٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَصْلَتَانِ لَا تَجْتَمِعَانِ فِي مُنَافِقٍ حُسْنُ سَمْتٍ وَلَا فِقْهٌ فِي الدِّينِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَلَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ حَدِيثِ عَوْفٍ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ هَذَا الشَّيْخِ خَلَفِ بْنِ أَيُّوبَ الْعَامِرِيِّ وَلَمْ أَرَ أَحَدًا يَرْوِي عَنْهُ غَيْرَ أَبِي كُرَيْبٍ مُحَمَّدِ بْنِ الْعَلَاءِ وَلَا أَدْرِي كَيْفَ هُوَ
Безгә [Әбу Курайб] безгә [Хәләф бин Әйюб әл-Әмири]дән ['Әуф]тан [Ибн Сирин]дан [Әбу Һөрәйрә]дән ул болай диде: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам әйтте: "Ике нәрсә икейөзле кешедә җыелмас: яхшы әхлак һәм дини мәсьәләләрдә аңлау". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб, һәм без бу хәдисне Әуфтан бу шәехнең, ягъни Хәләф бин Әйюб әл-Әмиринең хәдисеннән генә беләбез, һәм мин аңардан Әбу Курайб Мөхәммәд бин Әл-Әгъләдән башка беркемне дә риваять кылганын күрмәдем, ләкин мин аның турында белмим".
Imam Tirmidzi : 2609
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ رَجَاءٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ جَمِيلٍ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ الْبَاهِلِيِّ قَالَذُكِرَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلَانِ أَحَدُهُمَا عَابِدٌ وَالْآخَرُ عَالِمٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضْلُ الْعَالِمِ عَلَى الْعَابِدِ كَفَضْلِي عَلَى أَدْنَاكُمْ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ وَأَهْلَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرَضِينَ حَتَّى النَّمْلَةَ فِي جُحْرِهَا وَحَتَّى الْحُوتَ لَيُصَلُّونَ عَلَى مُعَلِّمِ النَّاسِ الْخَيْرَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ قَالَ سَمِعْت أَبَا عَمَّارٍ الْحُسَيْنَ بْنَ حُرَيْثٍ الْخُزَاعِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ الْفُضَيْلَ بْنَ عِيَاضٍ يَقُولُ عَالِمٌ عَامِلٌ مُعَلِّمٌ يُدْعَى كَبِيرًا فِي مَلَكُوتِ السَّمَوَاتِ
Безгә [Мөхәммәд бин Габдел Әгъла Әш-Шәнъани] безгә [Сәләмә бин Раджа] безгә [Әл-Вәлид бин Җәмил] безгә [Әл-Кашим Әбу Абдуррахман]га [Әбу Умама әл-Бәһили] сөйләгән: «Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам ягында ике кеше искә алынган, берсе гыйбадәттә оста, икенчесе гыйлемле кеше иде, аннары Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәлам: «Галимнең абидтан өстенлеге минем сезнең иң түбәнегездән өстенлегем кебек», – дигән, аннары ул дәвам итеп болай дигән: «Чынлыкта, Аллаһ, Аның фәрештәләре, күкләрдә һәм җирдә яшәүчеләр, хәтта ояларындагы кырмыскалар да, китләргә кадәр, кешеләргә яхшылык өйрәтүче кешеләр өчен дога кылырлар». Әбу Гайсә әйткән: «Бу хәдис хәсән гариб, ышанычлы». Риваят итүче болай дигән: «Мин Әбу Аммар әл-Хөсәен бин Һурайс әл-Хузадан ишеттем». Мин әйтәм; мин Әл-Фудләйл бин Ийадлның болай дигәнен ишеттем: «Белеменә таянып, белемен өйрәткән галимне күктәге фәрештәләр бөек дип атарлар».
Imam Tirmidzi : 2610
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ الشَّيْبَانِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ دَرَّاجٍ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَنْ يَشْبَعَ الْمُؤْمِنُ مِنْ خَيْرٍ يَسْمَعُهُ حَتَّى يَكُونَ مُنْتَهَاهُ الْجَنَّةُهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Безгә [Гомәр бин Хафс Асый Сяйбани Әл-Бәшри] безгә [Абдуллаһ бин Ваһаб]дан ['Әмру бин Әл-Харис]дан [Дәрраҗ]дан [Әбул Хәйтсам]дан [Әбу Сәгыйд Әл-Худри]дан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: "Мөэмин ишеткән яхшы сүзләрдән канәгать булмаячак, ахыр чиктә җәннәт булачак". Бу хәдис хәсән гариб.
Imam Tirmidzi : 2611
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْوَلِيدِ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْكَلِمَةُ الْحِكْمَةُ ضَالَّةُ الْمُؤْمِنِ فَحَيْثُ وَجَدَهَا فَهُوَ أَحَقُّ بِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ الْفَضْلِ الْمَدَنِيُّ الْمَخْزُومِيُّ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
Безгә [Мөхәммәд бин Гомәр бин Әл Вәлид әл Кинди] безгә [Абдулла бин Нумайр]дан [Ибраһим бин Әл Фадлал]дан [Сәгыйд әл Мәкбури]дан [Әбу Һөрәйрә]дан ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Хикмәт сүзе - мөэминнең югалган әйбере, шуңа күрә аны кайда тапса да, аны алырга хаклырак." Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис гариб, без аны бу юлдан башка белмибез, Ибраһим бин Әл Фадлал әл Мәдәни әл Мәхзуми хәдис мәсьәләсендә аны ятлау ягыннан зәгыйфьләнгән."
Imam Tirmidzi : 2612
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ حَتَّى تُؤْمِنُوا وَلَا تُؤْمِنُوا حَتَّى تَحَابُّوا أَلَا أَدُلُّكُمْ عَلَى أَمْرٍ إِذَا أَنْتُمْ فَعَلْتُمُوهُ تَحَابَبْتُمْ أَفْشُوا السَّلَامَ بَيْنَكُمْوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلَامٍ وَشُرَيْحِ بْنِ هَانِئٍ عَنْ أَبِيهِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَالْبَرَاءِ وَأنَسٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[Хәннәд] безгә [Әбу Муавия]дан [Әл-Әмәштән] [Әбу Салихтан] [Әбу Һөрәйрәдән] ул болай диде: Аллаһның Рәсүле салла-Аллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Җаным Аның кулында булган Зат белән ант итәм, сез иман китермичә җәннәткә кермәячәксез, һәм бер-берегезне яратмыйча иман китермәячәксез. Сезгә шуны эшләсәгез, бер-берегезне яратырсыз дигән нәрсә күрсәтимме? Үз арагызда тынычлык сәламен таратыгыз." Бу хакта Габдуллаһ бин Сәламнән, Шурайҗ бин Хәнидән, аның әтисеннән, Габдуллаһ бин Әмрдән, Әл-Баррадан, Әнәстан һәм Ибн Гомәрдән охшаш хәдис бар. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән-сәхих."
Imam Tirmidzi : 2613
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَالْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْحَرِيرِيُّ الْبَلْخِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ سُلَيْمَانَ الضُّبَعِيِّ عَنْ عَوْفٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍأَنَّ رَجُلًا جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَشْرٌ ثُمَّ جَاءَ آخَرُ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللَّهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِشْرُونَ ثُمَّ جَاءَ آخَرُ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثُونَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي سَعِيدٍ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ
Безгә [Абдулла бин Абдуррахман] һәм [Аль Хусейн бине Мөхәммәд Аль Харири Аль Бажали] икесе дә әйттеләр; безгә [Мөхәммәд бине Катир] [Ягъфар бин Сөләйман Адл Длубай] дан [Ауф] [Абу Раджа] дан [Имран бин Хушайннан] кемдер пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләмне күрергә килде һәм әйтте: 'АССАЛААМУ'АЛАЙКУМ'. Имран әйтте; Пәйгамбәребез саллаллаһу галәйһи вә сәлләм әйтте: "Ун". Аннары тагын берәү килеп: «АССАЛААМУАЛАЙКУМ ВА РАХМАТУЛЛА». Шулай итеп Пәйгамбәребез саллаллаһу галәйһи вә сәлләм әйтте: "Егерме". Аннары башкалар килде, диде ул; 'ASSALAAMU'ALAIKUM WA RAHMATULLAAHI WA BARAKAATUH'. Пәйгамбәребез саллаллаһу галәйһи вә сәлләм әйтте: "Утыз". Абу Иса әйтте; Бу хәдис әлеге санад аша хәсән-шәһих гариб, һәм бу очракта охшаш хәдисләр Али, Әбү Сәгыйд һәм Сәхл бин Хунәифтән дә бар.
Imam Tirmidzi : 2614
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَاسْتَأْذَنَ أَبُو مُوسَى عَلَى عُمَرَ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ أَأَدْخُلُ قَالَ عُمَرُ وَاحِدَةٌ ثُمَّ سَكَتَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ أَأَدْخُلُ قَالَ عُمَرُ ثِنْتَانِ ثُمَّ سَكَتَ سَاعَةً فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ أَأَدْخُلُ فَقَالَ عُمَرُ ثَلَاثٌ ثُمَّ رَجَعَ فَقَالَ عُمَرُ لِلْبَوَّابِ مَا صَنَعَ قَالَ رَجَعَ قَالَ عَلَيَّ بِهِ فَلَمَّا جَاءَهُ قَالَ مَا هَذَا الَّذِي صَنَعْتَ قَالَ السُّنَّةُ قَالَ آلسُّنَّةُ وَاللَّهِ لَتَأْتِيَنِّي عَلَى هَذَا بِبُرْهَانٍ أَوْ بِبَيِّنَةٍ أَوْ لَأَفْعَلَنَّ بِكَ قَالَ فَأَتَانَا وَنَحْنُ رُفْقَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْأَنْصَارِ أَلَسْتُمْ أَعْلَمَ النَّاسِ بِحَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَمْ يَقُلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الِاسْتِئْذَانُ ثَلَاثٌ فَإِنْ أُذِنَ لَكَ وَإِلَّا فَارْجِعْ فَجَعَلَ الْقَوْمُ يُمَازِحُونَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ ثُمَّ رَفَعْتُ رَأْسِي إِلَيْهِ فَقُلْتُ فَمَا أَصَابَكَ فِي هَذَا مِنْ الْعُقُوبَةِ فَأَنَا شَرِيكُكَ قَالَ فَأَتَى عُمَرَ فَأَخْبَرَهُ بِذَلِكَ فَقَالَ عُمَرُ مَا كُنْتُ عَلِمْتُ بِهَذَاوَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأُمِّ طَارِقٍ مَوْلَاةِ سَعْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْجُرَيْرِيُّ اسْمُهُ سَعِيدُ بْنُ إِيَاسٍ يُكْنَى أَبَا مَسْعُودٍ وَقَدْ رَوَى هَذَا غَيْرُهُ أَيْضًا عَنْ أَبِي نَضْرَةَ وَأَبُو نَضْرَةَ الْعَبْدِيُّ اسْمُهُ الْمُنْذِرُ بْنُ مَالِكِ بْنِ قُطَعَةَ
Безгә [Суфиян бин Ваки] безгә [Абдүл Ә'ла бин Абдул Ә'ла] [Әл-Җүрәйри] [Әбу Нәдлрах] [Әбу Сәгыйд] әйтте: Әбу Муса Гомәрдән рөхсәт сорады: "Әссәләму'галәйкүм, мин керә аламмы?" Гомәр әйтте: "Бер, аннан соң ул бер мизгел тынып калды". Аннары Әбу Муса әйтте: "Әссәләму'галәйкүм, мин керә аламмы?" Гомәр әйтте: "Ике, аннан соң ул бер мизгел тынып калды". Әбу Муса кабатлады: "Әссәләму'галәйкүм, мин керә аламмы?" Гомәр әйтте: "Өч". Шуннан соң Әбу Муса китте, аннары Гомәр ишек сакчысыннан сорады: "Ул нәрсә эшли?" Капкачы җавап бирде: "Ул китте", Гомәр әйтте: "Аңа кире кайтырга куш", Әбу Муса килгәч, Гомәр сорады: "Син нәрсә эшләдең?" Әбу Муса җавап бирде; "Сөннәт". Гомәр әйтте: "Сөннәтме? Аллаһ белән ант итәм, син дәлилләр китерергә тиеш, югыйсә мин сине җәзалаячакмын". Әбү Сәгыйд дәвам итте; "Шуннан соң Әбү Муса безгә килде, без берничә ансар белән булганда, Әбү Муса әйтте: "Әй, ансарлар, Аллаһ илчесенең хәдисен сез иң яхшы беләсезме?" Аллаһ илчесе бервакыт: "Өч тапкыр рөхсәт сорагыз, әгәр рөхсәт ителсә - зинһар, керегез - һәм юк икән, кире кайтыгыз", - дип әйтмәдеме?" - диде. Кешеләр аның турында шаярттылар. Әбү Сәгыйд әйтте: "Шуннан соң мин башымны күтәрдем, сорадым: "Бу эш өчен җәзаланырсызмы? Мин, әлбәттә, сезнең белән барам". Ул Гомәр янына килеп әйтте. Гомәр әйтте: "Мин бу эш турында белмәдем. Бу очракта Али һәм Сагъдның колы Өмм Тариктан охшаш хәдис бар. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән-сәхих". Аль urраириның исеме Сәид бин Ияс, Абу Мас'уд кушаматлы. Башкалар шулай ук бу хәдисне Абу Надлра Аль Абдидан риваять иттеләр, аның исеме Аль Мундзир бин Малик бин Катха.
Imam Tirmidzi : 2615
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنِي أَبُو زُمَيْلٍ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَاسْتَأْذَنْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا فَأَذِنَ لِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَأَبُو زُمَيْلٍ اسْمُهُ سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ وَإِنَّمَا أَنْكَرَ عُمَرُ عِنْدَنَا عَلَى أَبِي مُوسَى حَيْثُ رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الِاسْتِئْذَانُ ثَلَاثٌ فَإِذَا أُذِنَ لَكَ وَإِلَّا فَارْجِعْ وَقَدْ كَانَ عُمَرُ اسْتَأْذَنَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا فَأَذِنَ لَهُ وَلَمْ يَكُنْ عَلِمَ هَذَا الَّذِي رَوَاهُ أَبُو مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فَإِنْ أُذِنَ لَكَ وَإِلَّا فَارْجِعْ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Гомәр бин Юныс] безгә [Икримә бин Аммар] безгә [Әбу Зумәйл] миңа [Ибн Аббас] миңа [Гомәр бин Әл-Хәстәб] әйтте: "Мин бервакыт Аллаһның Рәсүленнән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) өч тапкыр рөхсәт сорадым, аннары ул миңа рөхсәт бирде", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб, Әбу Зумәйлнең исеме Симак әл-Хәнәфи. Бервакыт Гомәр Әбу Мусаны безгә кире какты, чөнки Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән риваять ителгән хәдистә ул: "Өч тапкыр рөхсәт сорагыз, әгәр рөхсәт ителсә - зинһар, керегез - әгәр юк икән, кире кайтыгыз", - диде. Гомәр бервакыт Пәйгамбәрдән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) өч тапкыр рөхсәт сораган, аннары аңа рөхсәт бирелгән, ә Гомәр Әбү Мусаның Пәйгамбәрдән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам): «Әгәр рөхсәт ителсә, керегез, әгәр юк икән, кире кайтыгыз», – дигән хәдисне әле белмәгән.
Imam Tirmidzi : 2616
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَدَخَلَ رَجُلٌ الْمَسْجِدَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فِي نَاحِيَةِ الْمَسْجِدِ فَصَلَّى ثُمَّ جَاءَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْكَ ارْجِعْ فَصَلِّ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَرَوَى يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ هَذَا عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ فَقَالَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ وَقَالَ وَعَلَيْكَ قَالَ وَحَدِيثُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ أَصَحُّ
Безгә [Исхак бин Маншур] безгә [Абдулла бин Нумайр] безгә ['Убайдулла бин Гомәр] [Сәгыйд әл-Мәкбури] [Әбу Һөрәйрә] әйтте: "Бер кеше мәчеткә керде, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам мәчет почмагында утырганда, ул намаз укыды, аннары аңа сәлам бирде. Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Вә 'Әләйк - һәм сезгә дә - кире кайтыгыз һәм дога кылыгыз". Аннары риваятьче озын хәдисне искә ала. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - Хәсән". [Яхья бин Сәгыйд әл-Катсан] бу хәдисне [Убайдулла бин Гомәр] [Сәгыйд әл-Мәкбури] [әтисеннән] [Әбу Һөрәйрә] риваять итте, ләкин ул -ләфәдл- дип әйтмәде; "Шуннан соң кеше аңа сәлам бирде". Шулай ук "Вә 'Әләйк" дип тә әйтелми. Әбу Гайсә әйтте: Яхъя бин Сәгыйднең хәдисе ышанычлырак.
Imam Tirmidzi : 2617
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُنْذِرِ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ زَكَرِيَّا بْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ أَنَّ عَائِشَةَ حَدَّثَتْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهَا إِنَّ جِبْرِيلَ يُقْرِئُكِ السَّلَامَ قَالَتْ وَعَلَيْهِ السَّلَامُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُوَفِي الْبَاب عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي نُمَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ الزُّهْرِيُّ أَيْضًا عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ
Безгә [Әли бин Әл-Мөнзир Әл-Куфи] безгә [Мөхәммәд бин Фудләйл]дән [Зәкәрия бин Әбу Зәйдәдән] [Әмир Аси Сьяъби]дән [Әбу Сәләмәгә] [Гайсә] аңа Пәйгамбәр галәйһиссәлам аңа: «Чыннан да, Җәбраил сиңа сәлам әйтә», – дип әйткәнен сөйләде», – диде. Айшә җавап бирде: «ВА 'ӘЛӘЙХИССӘЛӘМ ВА РӘХМӘТУЛЛАҺИ ВА БӘРАКААТУХ». Бу очракта Бәни Нумайрдан булган кешенең әтисеннән бабасына кадәр шундый ук хәдис бар. Әбу Гайсә әйтте: «Бу хәдис ышанычлы һәм [әз-Зүһри] аны [Әбу Сәләмәдән] [Гайсәдән] риваять иткән».
Imam Tirmidzi : 2618
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا قُرَّانُ بْنُ تَمَّامٍ الْأَسَدِيُّ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ يَزِيدَ بْنِ سِنَانٍ عَنْ سُلَيْمِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلَانِ يَلْتَقِيَانِ أَيُّهُمَا يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ فَقَالَ أَوْلَاهُمَا بِاللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ قَالَ مُحَمَّدٌ أَبُو فَرْوَةَ الرَّهَاوِيُّ مُقَارِبُ الْحَدِيثِ إِلَّا أَنَّ ابْنَهُ مُحَمَّدَ بْنَ يَزِيدَ يَرْوِي عَنْهُ مَنَاكِيرَ
Безгә [Әли бин Хуҗр] безгә [Карран бин Таммам Әл-Әсәди]дән [Әбу Фәрваһ Язид бин Синаннан] [Сөләйм бин Әмирдән] [Әбу Умамадан] ул болай диде: "Әй Аллаһның Илчесе, ике кеше очраша, аларның кайсысы беренче булып сәлам бирә?" Ул болай дип җавап бирде: "Алар арасында Аллаһның рәхмәтенә иң якын булганнары". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән". Мөхәммәд әйтте: "Әбу Фәрваһ әр-Рәхәви үзенең хәдисен мукарриб - сахихка якын - риваять иткән, аннан бары тик аның улы Мөхәммәд бин Язид кына хәдис риваять иткән.
Imam Tirmidzi : 2619
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ تَشَبَّهَ بِغَيْرِنَا لَا تَشَبَّهُوا بِالْيَهُودِ وَلَا بِالنَّصَارَى فَإِنَّ تَسْلِيمَ الْيَهُودِ الْإِشَارَةُ بِالْأَصَابِعِ وَتَسْلِيمَ النَّصَارَى الْإِشَارَةُ بِالْأَكُفِّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ إِسْنَادُهُ ضَعِيفٌ وَرَوَى ابْنُ الْمُبَارَكِ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ لَهِيعَةَ فَلَمْ يَرْفَعْهُ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Ибн Ләһиә]дән ['Әмрү бин Сүәибтән] [аның әтисеннән] [аның бабасыннан] Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен әйттеләр: «Минем төркемдә безгә охшаган яки ияргән кешеләр юк, яһүдләр һәм христианнар белән тәсйәббуһ кылмыйлар, чөнки яһүдләрнең сәламләве бармаклар белән ишарә итү, ә христианнарның сәламләве уч белән ишарә итү». Әбү Гайсә: «Бу хәдис зәгыйфь», – диде, [Ибнул Мөбарәк] бу хәдисне [Ибн Ләһиә]дән риваять итте, ләкин аңламады.
Imam Tirmidzi : 2620
حَدَّثَنَا أَبُو الْخَطَّابِ زِيَادُ بْنُ يَحْيَى الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَتَّابٍ سَهْلُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَيَّارٍ قَالَ كُنْتُ أَمْشِي مَعَ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ فَمَرَّ عَلَى صِبْيَانٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ فَقَالَ ثَابِتٌكُنْتُ مَعَ أَنَسٍ فَمَرَّ عَلَى صِبْيَانٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ وَقَالَ أَنَسٌ كُنْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَرَّ عَلَى صِبْيَانٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ ثَابِتٍ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَنَسٍ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Безгә [Әбу Әл-Хәттаб Зияд бин Яхъя Әл-Бәшри] безгә [Әбу Әттаб Сәһәл бин Хәмәд] безгә [Шу'ба]дан [Сәйяр] сөйләде ул болай диде: Мин Сабит әл-Бәннани белән йөрдем, кечкенә балалар яныннан үттем, аннары ул аларга сәлам бирде. [Сабит] әйтте: Мин [Әнәс] белән идем, ул кечкенә балалар яныннан үтеп, аларга сәлам бирде. Аннары Әнәс әйтте: "Мин бервакыт Аллаһның Рәсүле белән идем, ул кечкенә балалар яныннан үтеп, аларга сәлам бирде". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы һәм аны Сабиттан берничә риваятьче риваять итә. Һәм Әнәстән башка бер иснад аша риваять итә. [Кутәйбә] безгә [Җәгъфәр бин Сөләйман]дан [Сабит]дан [Әнәс]дан Пәйгамбәрдән [галәйһиссәлам] югарыдагы хәдис кебек сөйләде.