Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 2341
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَزُولُ قَدَمَا عَبْدٍ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَتَّى يُسْأَلَ عَنْ عُمُرِهِ فِيمَا أَفْنَاهُ وَعَنْ عِلْمِهِ فِيمَ فَعَلَ وَعَنْ مَالِهِ مِنْ أَيْنَ اكْتَسَبَهُ وَفِيمَ أَنْفَقَهُ وَعَنْ جِسْمِهِ فِيمَ أَبْلَاهُقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُرَيْجٍ هُوَ بَصْرِيٌّ وَهُوَ مَوْلَى أَبِي بَرْزَةَ وَأَبُو بَرْزَةَ اسْمُهُ نَضْلَةُ بْنُ عُبَيْدٍ
Безгә [Абдуллаһ бин Абдуррахман] безгә [Әл Әсвәд бин Әмир] безгә [Әбу Бәкр бин Айяси]дән [Әл Ә'маси]дән [Сәгыйд бин Абдуллаһ бин Җурайҗ]дән [Әбу Барза Әл Әсләми]дән болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вә сәләм болай диде: «Кыямәт көнендә колның аяк табаннары аның яше турында соралмыйча гына кузгалмас: нәрсәгә сарыф итүе, белемен нәрсәгә куллануы, байлыгын кайдан алуы һәм кая тотуы һәм тәнен нәрсәгә куллануы турында». Ул болай диде: «Бу хәдис ышанычлы, ә Сәгыйд бин Абдуллаһ бин Җурайҗга килгәндә, ул Басрадан иде һәм Әбу Барзаның колы иде, ә Әбу Барзаның исеме Нәдлә бин Убәйд иде».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2342
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَتَدْرُونَ مَا الْمُفْلِسُ قَالُوا الْمُفْلِسُ فِينَا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ لَا دِرْهَمَ لَهُ وَلَا مَتَاعَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُفْلِسُ مِنْ أُمَّتِي مَنْ يَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِصَلَاتِهِ وَصِيَامِهِ وَزَكَاتِهِ وَيَأْتِي قَدْ شَتَمَ هَذَا وَقَذَفَ هَذَا وَأَكَلَ مَالَ هَذَا وَسَفَكَ دَمَ هَذَا وَضَرَبَ هَذَا فَيَقْعُدُ فَيَقْتَصُّ هَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ وَهَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ فَإِنْ فَنِيَتْ حَسَنَاتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْتَصَّ مَا عَلَيْهِ مِنْ الْخَطَايَا أُخِذَ مِنْ خَطَايَاهُمْ فَطُرِحَ عَلَيْهِ ثُمَّ طُرِحَ فِي النَّارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәд] [Әл-Аллаһ бин Абдуррахман] [аның әтисеннән] [Әбү Һөрәйрә]дән сөйләде. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам сорады: "Сез беләсезме, оттырган кеше кем?" Алар җавап бирделәр: "Әй Аллаһның Илчесе, безнең арада оттыручылар - тәңкәләре яки малы булмаганнар." Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Минем өммәтемнең оттыручысы - Кыямәт көнендә намаз, ураза һәм зәкят белән килгән кеше. Ул бервакыт фәлән кешене тәнкыйтьләгән, фәлән кешене зинада гаепләгән, фәлән кешенең малын ашаган, фәлән кешенең канын түгкән һәм фәлән кешене кыйнаган килеш килә. Ул утырды, һәм бу кешенең изге гамәлләре аның изге гамәлләреннән юкка чыгарылды, әгәр аның изге гамәлләре хаталарына тиң булганчы бетсә, аларның хаталары алынып, аңа ташланды, аннары ул җәһәннәмгә ташланды". Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2343
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَنَصْرُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْكُوفِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا الْمُحَارِبِيُّ عَنْ أَبِي خَالِدٍ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَحِمَ اللَّهُ عَبْدًا كَانَتْ لِأَخِيهِ عِنْدَهُ مَظْلَمَةٌ فِي عِرْضٍ أَوْ مَالٍ فَجَاءَهُ فَاسْتَحَلَّهُ قَبْلَ أَنْ يُؤْخَذَ وَلَيْسَ ثَمَّ دِينَارٌ وَلَا دِرْهَمٌ فَإِنْ كَانَتْ لَهُ حَسَنَاتٌ أُخِذَ مِنْ حَسَنَاتِهِ وَإِنْ لَمْ تَكُنْ لَهُ حَسَنَاتٌ حَمَّلُوا عَلَيْهِ مِنْ سَيِّئَاتِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ وَقَدْ رَوَاهُ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Безгә [Хәннәд] һәм [Нәшр бин Абдуррахман Әл-Куфи] сөйләгәннәр: безгә [Әл-Мөхәриби] сөйләгәннәр: [Әбу Халид Язид бин Абдуррахман] әйткәннәр: [Зәйд бин Әбу 'Унайса] әйткәннәр: [Сәгыйд Әл-Мәкбури] әйткәннәр: [Әбу Һөрәйрә] әйткәннәр: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәсәләм әйткәннәр: "Аллаһ үзе һәм мөлкәте белән туганы тарафыннан җәберләнгән бәндәгә рәхмәт кыла, аннары ул - золым кылучы - аның янына килә, һәм ул - золым итүче - үлгәнче аны тапшыра, аннан соң динар яки дирһәм - кире кайтмый, әгәр аның - золым күргән кешедә - изгелек булса, аның изгелеге һичшиксез үтәләчәк, әгәр аның изгелеге булмаса, - золым итүченең гөнаһлары аңа - аңа золым иткән кешегә - биреләчәк". Абу Иса әйтте: Бу хәдис хәдис сахид Аль Макбури хәдисеннән, [Малик бин Анас] аны [Саид Аль Макбури] дан [Абу Хурайра] пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләмнән дөрес хәдис белән риваять кылды.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2344
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَتُؤَدُّنَّ الْحُقُوقَ إِلَى أَهْلِهَا حَتَّى يُقَادَ لِلشَّاةِ الْجَلْحَاءِ مِنْ الشَّاةِ الْقَرْنَاءِوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي ذَرٍّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُنَيْسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәд] сөйләгән, ул [Әл-Аллаһ бин Абдуррахман]дан [аның әтисеннән] [Әбү Һөрәйрә]дән Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай дигән: "Кәҗәнең мөгезләре кисаларда булганчы, хокуклар хуҗаларына биреләчәк, чөнки кәҗә таз". Бу очракта Әбү Һөрәйрә, Әбү Зарр, Габдуллаһ бин Унәйсның охшаш хәдисләре бар. Әбү Гайсә болай дигән: Әбү Һөрәйрәнең хәдисе ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2345
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا الْمِقْدَادُ صَاحِبُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ أُدْنِيَتْ الشَّمْسُ مِنْ الْعِبَادِ حَتَّى تَكُونَ قِيدَ مِيلٍ أَوْ اثْنَيْنِ قَالَ سُلَيْمٌ لَا أَدْرِي أَيَّ الْمِيلَيْنِ عَنَى أَمَسَافَةُ الْأَرْضِ أَمْ الْمِيلُ الَّذِي تُكْتَحَلُ بِهِ الْعَيْنُ قَالَ فَتَصْهَرُهُمْ الشَّمْسُ فَيَكُونُونَ فِي الْعَرَقِ بِقَدْرِ أَعْمَالِهِمْ فَمِنْهُمْ مَنْ يَأْخُذُهُ إِلَى عَقِبَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يَأْخُذُهُ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يَأْخُذُهُ إِلَى حِقْوَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يُلْجِمُهُ إِلْجَامًا فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُشِيرُ بِيَدِهِ إِلَى فِيهِ أَيْ يُلْجِمُهُ إِلْجَامًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ عُمَرَ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Ибн Әл-Мөбарәк] безгә [Габдуррахман бин Язид бин Җәбир] миңа [Сулайм бин Әмир] безгә [Әл-Микдад] Пәйгамбәрнең дусты, саллалаху галәйһи вә сәләм, болай диде: Мин Рәсүлүллаһның, саллалаху галәйһи вә сәләм, болай дигәнен ишеттем: «Кыямәт көнендә кояш кешеләргә бер яки ике чакрым ераклыкка якын китереләчәк», – диде Салам. – Мин ике чакрым җир арасын аңлатамы, әллә күзләрне үлчәү өчен кулланыла торган чакрыммы, белмим. Аннары кояш аларны эретте, аннары алар үз гамәлләре буенча тирләделәр, кайберләре үкчәләренә кадәр тирләделәр, кайберләре тезләренә кадәр тирләделәр, кайберләре билләренә кадәр тирләделәр, кайберләре исә тиргә баттылар». Мин Аллаһ Рәсүленең, саллалаху галәйһи вә сәләм, кулын авызына куйганын күрдем, ягъни ул чыннан да бата иде. Әбү Гайсә болай диде: Бу хәдис ышанычлы һәм бу очракта Әбү Сәгыйд һәм Ибн Гомәрдән охшаш хәдисләр бар.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2346
حَدَّثَنَا أَبُو زَكَرِيَّا يَحْيَى بْنُ دُرُسْتَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ حَمَّادٌ وَهُوَ عِنْدَنَا مَرْفُوعٌ{ يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ }قَالَ يَقُومُونَ فِي الرَّشْحِ إِلَى أَنْصَافِ آذَانِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Безгә [Әбу Зәкәрия Яхъя бин Дуруста Әл-Бәшри] безгә [Хәммәд бин Зәйд]дән [Әййубтан] [Нәфи]дән [Ибн Гомәрдән] сөйләде, Хәммәд әйтте: Бу безнеңчә мәрфуъ: Кешеләр галәмнәрнең Раббысы өчен торган көнне. Ул әйтте: Алар колакларының уртасына кадәр тирләп бастылар. Әбу Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы. Безгә [Хәннәд] безгә [Гайсә бин Юныс]дән [Ибн 'Аун]дан [Нәфи]дән [Ибн Гомәрдән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вә сәләмнән сөйләде, күрәсең.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2347
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ النُّعْمَانِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا كَمَا خُلِقُوا ثُمَّ قَرَأَ{ كَمَا بَدَأْنَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ وَعْدًا عَلَيْنَا إِنَّا كُنَّا فَاعِلِينَ }وَأَوَّلُ مَنْ يُكْسَى مِنْ الْخَلَائِقِ إِبْرَاهِيمُ وَيُؤْخَذُ مِنْ أَصْحَابِي بِرِجَالٍ ذَاتَ الْيَمِينِ وَذَاتَ الشِّمَالِ فَأَقُولُ يَا رَبِّ أَصْحَابِي فَيُقَالُ إِنَّكَ لَا تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ إِنَّهُمْ لَمْ يَزَالُوا مُرْتَدِّينَ عَلَى أَعْقَابِهِمْ مُنْذُ فَارَقْتَهُمْ فَأَقُولُ كَمَا قَالَ الْعَبْدُ الصَّالِحُ{ إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ }حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ النُّعْمَانِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ فَذَكَرَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә сөйләгән [Мәхмүд бин Гайлан] безгә сөйләгән [Әбу Әхмәт әз-Зүбәйри] безгә сөйләгән [Суфиян] [Әл-Мугирә бин Ән-Ну'ман] [Сәгыйд бин Җүбәйр] [Ибн 'Аббас] әйткән: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйткән: «Кешеләр Кыямәт көнендә ялан аяк, ялангач һәм сөннәтсез җыелачаклар». Аннары ул укыды: «Без беренче яратылышны ничек башлаган булсак, шулай ук кабатлаячакбыз. Бу без һичшиксез үтәячәк вәгъдә». -Әл-Әнбия: 104- һәм кием бирелгән беренче җан иясе Ибраһим иде, һәм дусларыбыз арасында сулдан һәм уңнан алынганнар бар иде, мин әйттем: «Йә Раббым, дусларым». Әйтелде: «Чынлыкта, син аларның Синнән соң нәрсә эшләгәннәрен белмисең, Син аларны ташлап киткәннән бирле алар диннән чыктылар». Аннары мин тәкъва кол әйткәнчә әйттем: «Әгәр Син аларны җәфаласаң, алар Синең колларың, һәм әгәр Син аларны гафу итсәң, Син, әлбәттә, Иң Кодрәтле һәм Иң Хикмәт иясе». -Әл-Мәида: 118- Безгә [Мөхәммәд бин Басиар] һәм [Мөхәммәд бин Әл-Мусанна] икесе дә болай диде: безгә [Мөхәммәд бин Җәгъфәр] [Шу'бадан] [Әл-Мугирә бин Ән-Ну'маннан] бу иснад белән сөйләде, аннары ул шундыйрак нәрсә әйтте. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2348
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّكُمْ مَحْشُورُونَ رِجَالًا وَرُكْبَانًا وَتُجَرُّونَ عَلَى وُجُوهِكُمْوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әхмәд бин Мани] сөйләде безгә [Язид бин Харун] сөйләде безгә [Бәхз бин Хәким] әйтте [атасыннан] [бабасыннан] әйтте: Мин Аллаһның Рәсүленең салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен ишеттем: "Чынлыкта, сез җәяү җыелачаксыз, машинада йөртеләчәксез һәм йөзегез белән сөйрәләчәксез". Бу очракта Әбү Һөрәйрәдән охшаш хәдис бар. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2349
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْرَضُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثَلَاثَ عَرْضَاتٍ فَأَمَّا عَرْضَتَانِ فَجِدَالٌ وَمَعَاذِيرُ وَأَمَّا الْعَرْضَةُ الثَّالِثَةُ فَعِنْدَ ذَلِكَ تَطِيرُ الصُّحُفُ فِي الْأَيْدِي فَآخِذٌ بِيَمِينِهِ وَآخِذٌ بِشِمَالِهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا يَصِحُّ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ قِبَلِ أَنَّ الْحَسَنَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَقَدْ رَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ عَلِيٍّ الرِّفَاعِيِّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا يَصِحُّ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ قِبَلِ أَنَّ الْحَسَنَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِي مُوسَى
Безгә [Әбу Курайб] безгә [Ваки] сөйләгән, ул ['Али бин 'Али]дан [Әл Хәсән]дан [Әбу Һөрәйрә] болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вә сәлләм болай диде: «Кыямәт көнендә кешеләр өч тапкыр буйсыначаклар, ике тапкыр кире кагу һәм сәбәпләр өчен, ә өченче тапкыр буйсынганда, шул вакытта битләр кулларында очачак, кайберәүләр аны уң куллары белән, ә кайберләре уң куллары белән алачаклар. Сул куллары белән». Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис ышанычлы түгел, чөнки Әл Хәсән аны Әбу Һөрәйрәдән ишетмәгән, ә кайберләре аны ['Али Әр-Рифаи'дан] [Әл Хәсән]дан [Әбу Муса] пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вә сәлләмнән риваять иткән. Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис ышанычлы түгел, чөнки Әл Хәсән аны Әбу Мусадан ишетмәгән».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2350
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ هَلَكَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى يَقُولُ{ فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَابًا يَسِيرًا }قَالَ ذَلِكَ الْعَرْضُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ حَسَنٌ وَرَوَاهُ أَيُّوبُ أَيْضًا عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Ибн Әл Мөбарәк], ['Осман бин Әл Әсвәд], [Ибн Әби Мәликә], ['Гайсә] әйтте: Мин Аллаһның Рәсүленең саллаһу галәйһи вә сәлләмнең: "Кем белән хөкем вакытында бәхәсләшсәләр, ул бәладә", - дигәнен ишеттем. Мин әйттем: Әй Аллаһның Рәсүле, Аллаһ Тәгалә әйтте: "Кемгә китабы уң кулыннан бирелсә, ул җиңел генә тикшереләчәк". - Әл-Инсыйкак: 7-8- Рәсүлүллаһ саллаһу галәйһи вә сәлләм әйтте: "Бу буйсыну", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - ышанычлы Хәсән, һәм [Әййуб] аны [Ибн Әби Мәликә]дән дә риваять итте.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2351
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ الْحَسَنِ وَقَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُجَاءُ بِابْنِ آدَمَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ كَأَنَّهُ بَذَجٌ فَيُوقَفُ بَيْنَ يَدَيْ اللَّهِ فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ أَعْطَيْتُكَ وَخَوَّلْتُكَ وَأَنْعَمْتُ عَلَيْكَ فَمَاذَا صَنَعْتَ فَيَقُولُ يَا رَبِّ جَمَعْتُهُ وَثَمَّرْتُهُ فَتَرَكْتُهُ أَكْثَرَ مَا كَانَ فَارْجِعْنِي آتِكَ بِهِ فَيَقُولُ لَهُ أَرِنِي مَا قَدَّمْتَ فَيَقُولُ يَا رَبِّ جَمَعْتُهُ وَثَمَّرْتُهُ فَتَرَكْتُهُ أَكْثَرَ مَا كَانَ فَارْجِعْنِي آتِكَ بِهِ كُلِّهِ فَإِذَا عَبْدٌ لَمْ يُقَدِّمْ خَيْرًا فَيُمْضَى بِهِ إِلَى النَّارِقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدَ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الْحَسَنِ قَوْلَهُ وَلَمْ يُسْنِدُوهُ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ مُسْلِمٍ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Ибн Әл-Мөбәрәк] безгә [Исмәгыйль бин Мөслим] [Әл-Хәсән] һәм [Котада] [Әнәс] сөйләгән. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вә сәләм болай диде: «Кыямәт көнендә Адәм баласы сарык кебек китереләчәк, аннары Аллаһ каршында тукталачак, аннары Аллаһ аңардан сораячак: Мин сиңа бирдем, сиңа бирдем һәм рәхмәт әйттем, аннары син нәрсә эшләдең?» Ул җавап бирде: «Әй Раббым, мин аны җыйдым һәм үстердем, аннары аны тагын да күбрәк һәм күбрәк итәр өчен калдырдым, шуңа күрә мине кире кайтар, мин барысын да сиңа китерә алам, күрәсең, бу кол бернинди яхшылык китермәгән, аннары Аллаһ аны җәһәннәмгә сөйрәгән». Әбү Гайсә болай диде: «Күп кенә риваятьчеләр бу хәдисне Әл-Хәсән сүзләреннән риваять иттеләр һәм аны юк итмәделәр - аны Пәйгамбәр белән бәйләмәделәр - ә Исмәгыйль бин Мөслим хәдис мәсьәләсендә ятлау ягыннан көчсезләнде, һәм бу бүлектә Әбү Һөрәйрә һәм Әбү Сәгыйд Әл-Худридан хәдисләр бар».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2352
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الزُّهْرِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ سُعَيْرٍ أَبُو مُحَمَّدٍ التَّمِيمِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَعَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَاقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُؤْتَى بِالْعَبْدِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ أَلَمْ أَجْعَلْ لَكَ سَمْعًا وَبَصَرًا وَمَالًا وَوَلَدًا وَسَخَّرْتُ لَكَ الْأَنْعَامَ وَالْحَرْثَ وَتَرَكْتُكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَكُنْتَ تَظُنُّ أَنَّكَ مُلَاقِي يَوْمَكَ هَذَا قَالَ فَيَقُولُ لَا فَيَقُولُ لَهُ الْيَوْمَ أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَمَعْنَى قَوْلِهِ الْيَوْمَ أَنْسَاكَ يَقُولُ الْيَوْمَ أَتْرُكُكَ فِي الْعَذَابِ هَكَذَا فَسَّرُوهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ فَسَّرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ هَذِهِ الْآيَةَ{ فَالْيَوْمَ نَنْسَاهُمْ }قَالُوا إِنَّمَا مَعْنَاهُ الْيَوْمَ نَتْرُكُهُمْ فِي الْعَذَابِ
Безгә [Абдуллаһ бин Мөхәммәд әз-Зүһри әл-Бәшри] безгә [Мәлик бин Сөгайр Әбу Мөхәммәд әт-Тәмими әл-Куфи] безгә [Әл-Әмәш] [Әбу Салих]тан [Әбу Һөрәйрә]дән һәм [Әбу Сәгыйд] икесе дә Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вә сәләмнең болай дигәнен риваять иттеләр: «Кыямәт көнендә бер кол китереләчәк, аннары Аллаһ аңардан: «Мин сине колак, күрү, байлык һәм балалар белән тәэмин итмәдемме, сиңа терлек һәм иген бирдемме, сине җитәкче итеп калдырдым һәм чирек өлешен - ганимәтне - алдыммы, хәзер Миңа очрашырсың дип уйлыйсыңмы?» – дип сораячак. Хезмәтче: «Юк», – дип җавап бирде. Шуннан соң Аллаһ аңа: «Бүген мин сине оныттым, син Мине оныткан кебек», – дип әйтер. Әбу Гайсә: «Бу хәдис сахих гариб, Аллаһның «Бүген мин сине онытам» дигән сүзләренең мәгънәсенә килгәндә, ул бүген мин сине газапта калдырам, диде. Галимнәр бу сүзне шулай аңлатканнар. Әбу Гайсә болай дигән: Кайбер галимнәр бу аятьне «ФӘЛ ЙӘУМА НӘНСӘҺҮМ - шуңа күрә бу көндә - ахирәттә - без аларны онытабыз-» дип тәфсир итәләр. -Әл-Әраф: 51 - алар болай диделәр: Мәгънәсе шунда ки, бүген Без аларны газапта калдырачакбыз.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2353
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبَارَهَا }قَالَ أَتَدْرُونَ مَا أَخْبَارُهَا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ أَخْبَارَهَا أَنْ تَشْهَدَ عَلَى كُلِّ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ بِمَا عَمِلَ عَلَى ظَهْرِهَا أَنْ تَقُولَ عَمِلَ كَذَا وَكَذَا يَوْمَ كَذَا وَكَذَا قَالَ فَهَذِهِ أَخْبَارُهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Абдуллаһ бин Әл Мөбарәк] безгә [Сәгыйд бин Әбу Әйюб] безгә [Яхья бин Әбу Сөләйман]дән [Сәгыйд Әл Мәкбәри]дән [Әбу Һөрәйрә] әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вә сәләм укыды: «Шул көнне җир үзенең хәбәрләрен сөйләр». -Әз-Зәлзәлә: 4-, егет сорады: «Сез хәбәрнең нәрсә икәнен беләсезме?» Алар җавап бирделәр: «Аллаһ һәм Аның Илчесе яхшырак белә». Ул әйтте: «Хәбәр - җир йөзендә ир-ат яки хатын-кыз хезмәтченең: «Ул моны һәм моны эшләде, бу көнне һәм бу көнне», - дип әйтүе. Ул әйтте: «Бу хәбәр». Әбу Гайсә әйтте: «Бу хәдис хәсән гариб».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2354
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ التَّيْمِيُّ عَنْ أَسْلَمَ الْعِجْلِيِّ عَنْ بِشْرِ بْنِ شَغَافٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَجَاءَ أَعْرَابِيٌّ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا الصُّورُ قَالَ قَرْنٌ يُنْفَخُ فِيهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ وَلَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِهِ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Габдулла бин Әл Мөбарәк] безгә [Сөләйман әт-Тәйми]дән [Әсләм Әл-Иҗли]дән [Бысир бин Сягаф]дән [Габдулла бин Әмру бин Әл-Әш] болай диде: Бер бәдәви пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам янына килде, ул: "Труба нәрсә ул?" - дип сорады. Ул: "Мөрга өрелде", - дип җавап бирде. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдисне хәсән һәм берничә риваятьче Сөләйман әт-Тәймидән риваять иттеләр, без аны Сөләйман хәдисеннән генә беләбез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2355
حَدَّثَنَا سُوَيْدٌ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْعَلَاءِ عَنْ عَطِيَّةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ أَنْعَمُ وَصَاحِبُ الْقَرْنِ قَدْ الْتَقَمَ الْقَرْنَ وَاسْتَمَعَ الْإِذْنَ مَتَى يُؤْمَرُ بِالنَّفْخِ فَيَنْفُخُ فَكَأَنَّ ذَلِكَ ثَقُلَ عَلَى أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُمْ قُولُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ عَلَى اللَّهِ تَوَكَّلْنَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَطِيَّةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Безгә [Сувайд] безгә [Абдуллаһ] безгә [Әбу Әл-Аллаһ] [Асиядән] [Әбу Сәгыйд] сөйләгән: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай дигән: «Мин ничек күңел ачам, ә сурнай өрүче фәрештә сурнайны йота һәм рөхсәтне ишетә, кайчан өрергә боерылса, ул өрә». Күрәсең, бу мәсьәләне Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре авыр кабул иткәннәр, аннары ул аларга: «Әйтегез: ХӘСБУНАЛЛАҺЫ ВӘ НЬӘМӘЛ ВӘКИЛЛ 'АЛЛАҺЫ ТӘВӘККӘЛНӘ» дип әйткән». Әбу Гайсә болай дигән: «Бу хәдис хәсән һәм бу хәдис берничә иснәд аша Асиядән, Әбу Сәгыйд әл-Худридан, Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнән риваять ителгән, күрәсең».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2356
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شِعَارُ الْمُؤْمِنِ عَلَى الصِّرَاطِ رَبِّ سَلِّمْ سَلِّمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Безгә ['Али бин Хуҗр] безгә ['Али бин Мушир] сөйләгән, ул [Абдуррахман бин Исхак]тан [Ән Нуъман бин Саъд]тан [Әл Мугирә бин Шюъба] әйткән: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вә сәләм әйткән: «Мөэминнәрнең Шигъарлары Шигъратта - кичү күперендә -: Әй Раббым, коткар, коткар» дигән сүз. Әбу Гайсә әйткән: Бу хәдис Әл Мугирә бин Шюъба хәдисеннән алынган, без аны Абдуррахман бин Исхак хәдисеннән генә беләбез, һәм бу бүлектә Әбу Һөрәйрәдән хәдис бар.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2357
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الصَّبَّاحِ الْهَاشِمِيُّ حَدَّثَنَا بَدَلُ بْنُ الْمُحَبَّرِ حَدَّثَنَا حَرْبُ بْنُ مَيْمُونٍ الْأَنْصَارِيُّ أَبُو الْخَطَّابِ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَشْفَعَ لِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ أَنَا فَاعِلٌ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَيْنَ أَطْلُبُكَ قَالَ اطْلُبْنِي أَوَّلَ مَا تَطْلُبُنِي عَلَى الصِّرَاطِ قَالَ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ أَلْقَكَ عَلَى الصِّرَاطِ قَالَ فَاطْلُبْنِي عِنْدَ الْمِيزَانِ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ أَلْقَكَ عِنْدَ الْمِيزَانِ قَالَ فَاطْلُبْنِي عِنْدَ الْحَوْضِ فَإِنِّي لَا أُخْطِئُ هَذِهِ الثَّلَاثَ الْمَوَاطِنَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Безгә [Абдуллаһ бин Әш Шаббаһ әл-Хасыйми] безгә [Бадал бин Әл Мөхәббир] безгә [Хәрб бин Мәймун әл-Әншари Әбу әл-Хәстәб] безгә [Нәдрил бин Әнәс бин Мәлик]дән [әтисеннән] болай диде: Мин Пәйгамбәрдән صلى الله عليه وسلم Кыямәт көнендә миңа шәфәгать итүен сорадым, ул: "Мин моны эшләрмен", - диде. Ул сорады: "Әй Аллаһның Илчесе, мин сине кайдан эзләргә тиеш?" Ул җавап бирде: "Шират өстендә беренче тапкыр эзләгәндә мине эзләгез", - диде. Ул сорады: "Әгәр мин Ширатта патша белән очрашмасам?" Ул җавап бирде: "Мине мизан янында эзләгез", - диде. Ул сорады: "Әгәр мин патша белән Мизан янында очрашмасам?" Ул җавап бирде: "Мине күл янында эзләгез, чөнки мин бу өч урыннан качмадым", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб, без аны бары тик шушы санад аша гына беләбез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2358
أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَأُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِلَحْمٍ فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ فَأَكَلَهُ وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً ثُمَّ قَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ هَلْ تَدْرُونَ لِمَ ذَاكَ يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُسْمِعُهُمْ الدَّاعِي وَيَنْفُذُهُمْ الْبَصَرُ وَتَدْنُو الشَّمْسُ مِنْهُمْ فَبَلَغَ النَّاسُ مِنْ الْغَمِّ وَالْكَرْبِ مَا لَا يُطِيقُونَ وَلَا يَحْتَمِلُونَ فَيَقُولُ النَّاسُ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ أَلَا تَرَوْنَ مَا قَدْ بَلَغَكُمْ أَلَا تَنْظُرُونَ مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ النَّاسُ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ عَلَيْكُمْ بِآدَمَ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ آدَمُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ قَدْ نَهَانِي عَنْ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُ نَفْسِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى أَهْلِ الْأَرْضِ وَقَدْ سَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ نُوحٌ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ قَدْ كَانَ لِي دَعْوَةٌ دَعَوْتُهَا عَلَى قَوْمِي نَفْسِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُونَ يَا إِبْرَاهِيمُ أَنْتَ نَبِيُّ اللَّهِ وَخَلِيلُهُ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ فَيَقُولُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنِّي قَدْ كَذَبْتُ ثَلَاثَ كَذِبَاتٍ فَذَكَرَهُنَّ أَبُو حَيَّانَ فِي الْحَدِيثِ نَفْسِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُوسَى فَيَأْتُونَ مُوسَى فَيَقُولُونَ يَا مُوسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَضَّلَكَ اللَّهُ بِرِسَالَتِهِ وَبِكَلَامِهِ عَلَى الْبَشَرِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ فَيَقُولُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنِّي قَدْ قَتَلْتُ نَفْسًا لَمْ أُومَرْ بِقَتْلِهَا نَفْسِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى فَيَأْتُونَ عِيسَى فَيَقُولُونَ يَا عِيسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَكَلَّمْتَ النَّاسَ فِي الْمَهْدِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ فَيَقُولُ عِيسَى إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ ذَنْبًا نَفْسِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُحَمَّدٍ قَالَ فَيَأْتُونَ مُحَمَّدًا فَيَقُولُونَ يَا مُحَمَّدُ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَخَاتَمُ الْأَنْبِيَاءِ وَقَدْ غُفِرَ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ فَأَنْطَلِقُ فَآتِي تَحْتَ الْعَرْشِ فَأَخِرُّ سَاجِدًا لِرَبِّي ثُمَّ يَفْتَحُ اللَّهُ عَلَيَّ مِنْ مَحَامِدِهِ وَحُسْنِ الثَّنَاءِ عَلَيْهِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ عَلَى أَحَدٍ قَبْلِي ثُمَّ يُقَالَ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ سَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي يَا رَبِّ أُمَّتِي يَا رَبِّ أُمَّتِي فَيَقُولُ يَا مُحَمَّدُ أَدْخِلْ مِنْ أُمَّتِكَ مَنْ لَا حِسَابَ عَلَيْهِ مِنْ الْبَابِ الْأَيْمَنِ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ وَهُمْ شُرَكَاءُ النَّاسِ فِيمَا سِوَى ذَلِكَ مِنْ الْأَبْوَابِ ثُمَّ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ كَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرَ وَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَبُصْرَىوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَأَنَسٍ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ اسْمُهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدِ بْنِ حَيَّانَ كُوفِيٌّ وَهُوَ ثِقَةٌ وَأَبُو زُرْعَةَ بْنُ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ اسْمُهُ هَرِمٌ
Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Абдуллаһ бин Әл-Мөбәрәк] безгә [Әбу Хәйян әт-Тайми]дән [Әбу Зуръа бин Әмру бин Җәрир]дән [Әбу Һөрәйрә] әйтте: Рәсүлүллаһка ит бирделәр, аннары бер егеткә кулын күтәрделәр, ул аны ашады һәм кулы аны шатландырды, аннары тешләде, аннары әйтте: "Әй, кешеләр җитәкчесе, Кыямәт көнендә, ни өчен икәнен беләсезме?" Аллаһ бер ачыклыкта барлык кешеләрне беренчесеннән алып соңгысына кадәр җыйды, чакыручы аларны ишетте, караш аларга үтеп керде һәм кояш якынлашты, кешеләрнең кайгылары һәм авырлыклары алар күтәрә алмаслык дәрәҗәгә җитте. Кешеләр бер-берсенә: "Сезгә нәрсә булганын күрмисезме, кем сезнең өчен Раббыгыз каршында шәфәгать итә икәнен күрмисезме?" - диделәр. Кешеләр бер-берсенә: "Адәм янына барыгыз", - диделәр. Алар Адәм белән очраштылар һәм әйттеләр: Син кешелекнең бабасы, Аллаһ сине Үз куллары белән яратты, сиңа рухын өрде һәм фәрештәләргә боерды, һәм алар сиңа баш ияләр, безгә Раббыбызга шәфәгать итегез, безнең хәлебезне күрмисезме, безгә нәрсә булганын күрмисезме? Адәм аларга әйтте: Минем Раббым хәзер бик ачулы. Ул моңарчы беркайчан да мондый ачуланмаган иде һәм аннан соң да мондый ачуланмаячак. Ул миңа агачка якын барырга тыя иде, ләкин мин тыңламадым, үзем, үзем, үзем. Миңа барыгыз, Нух янына барыгыз. Алар Нух янына килеп әйттеләр: Әй Нух, син җир йөзендә яшәүчеләргә беренче рәсүл, Аллаһ сине бик рәхмәтле кол дип атый, безгә Раббыбызга шәфәгать итегез, безнең хәлебезне күрмисезме, безгә нәрсә булганын күрмисезме? Нух аларга әйтте: Минем Раббым хәзер бик ачулы. Ул моңарчы беркайчан да мондый ачуланмаган иде һәм аннан соң да мондый ачуланмаячак. Мин үз халкым өчен явызлык сорый идем, үзем, үзем, үзем, миннән башка берәүгә барыгыз, Ибраһим янына барыгыз. Алар Ибраһим пәйгамбәргә килеп әйттеләр: Әй Ибраһим, син Аллаһның пәйгамбәре һәм җир йөзендәге кешеләр арасында Аның сөеклесе, безгә Раббыбызга шәфәгать бир, безнең хәлебезне күрмисеңме, безгә нәрсә булганын күрмисеңме? Нух аларга әйтте: Минем Раббым хәзер бик ачулы, Ул моңарчы беркайчан да мондый ачуланмаган иде һәм аннан соң да мондый ачуланмаячак, мин бер тапкыр өч тапкыр ялганладым - Әбү Хәйян бу хәдистә өчесен дә искә ала - үзем, үзем, үзем, миннән башкага барыгыз, Муса янына барыгыз. Алар Муса пәйгамбәр белән очраштылар һәм әйттеләр: Әй Муса, син Аллаһның рәсүле, Аллаһ сине үз хәбәрләре һәм сүзләре белән бөтен кешеләргә өстен кылды, безгә Раббыбызга шәфәгать бир, безнең хәлебезне күрмисеңме, безгә нәрсә булганын күрмисеңме? Муса аларга әйтте: Минем Раббым хәзер бик ачулы, Ул моңарчы беркайчан да мондый ачуланмаган иде һәм аннан соң да мондый ачуланмаячак, мин бер җанны үтердем, хәтта миңа аны үтерергә боерылмаган булса да, мин, үзем, үзем, миннән башкага барыгыз, Гайсә янына барыгыз. Алар Гайсә пәйгамбәр янына килеп әйттеләр: Әй, Гайсә, син Аллаһның илчесе, Аның сүзләре Мәрьямгә, Аның рухына җиткерелгән, син кешеләр белән бишектә чакта сөйләштең, безгә Раббыбызга шәфәгать бир, безнең хәлебезне күрмисеңме, безгә нәрсә булганын күрмисеңме? Гайсә пәйгамбәр аларга әйтте: Минем Раббым хәзер чыннан да ачулы, Ул моңарчы беркайчан да мондый ачуланмаган иде һәм аннан соң да мондый ачуланмаячак, Ул гөнаһ турында әйтми, мин, мин, мин, миннән башкага бар, Мөхәммәд янына бар. Алар Мөхәммәд янына килеп әйттеләр: Әй, Мөхәммәд, син Аллаһның илчесе, пәйгамбәрләрнең мөһере, синең гөнаһларың үткән һәм гафу ителгән, безгә Раббыбызга шәфәгать бир, безнең хәлебезне күрмисеңме? Аннары мин аршның төбенә җиткәнче бардым, Раббыма сәҗдә кылдым, аннары Аллаһ миңа кадәр беркемгә дә җиткерелмәгән мактау һәм мактау белән башлады, аннары бер тавыш ишетелде: Әй, Мөхәммәд, башыңны күтәр, сора, сиңа бирелер, шәфәгать ит, һәм сиңа шәфәгать итәргә рөхсәт ителәчәк. Аннары мин башымны күтәрдем, әйттем: И Раббым, өммәтем, И Раббым, өммәтем, И Раббым, өммәтем. Ул әйтте: И Мөхәммәд, өммәтеңнән булмаганнарны җәннәтнең уң ишекләреннән керт, һәм алар шул ишекләрдән тыш барлык кешеләрнең дуслары. Шуннан соң ул әйтте: "Җаным Аның кулында булган Зат белән ант итәм, җәннәтнең ике ишеге арасындагы ара Мәккә белән Һәҗәр арасындагы ара кебек һәм Мәккә белән Бәшрә арасындагы ара кебек". Бу очракта Әбү Бәкер Әш-Шиддик, Әнәс, Укба бин Әмир, Әбү Сәгыйдтән охшаш хәдисләр бар. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис хәсән сахих, ә Әбү Хәйян әт-Тәйминең исеме Яхья бин Сәгыйд бин Хәйян, куфи, ышанычлы, ә Әбү Зуръа бин Әмру бин Джарирның исеме Хәрим.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2359
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَفَاعَتِي لِأَهْلِ الْكَبَائِرِ مِنْ أُمَّتِيقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ
Безгә [Әл-Аббас Әл-Амбари] безгә ['Абдур-Раззак]дан [Мә'мәрдән] [Сабиттан] [Әнәстән] болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Минем шәфәгатем өммәтемнең зур гөнаһлары иясе өчен". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис бу санад аша хәсән-шәһих гариб, һәм бу очракта Җәбирдән дә шундый ук хәдис бар".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2360
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَفَاعَتِي لِأَهْلِ الْكَبَائِرِ مِنْ أُمَّتِيقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيٍّ فَقَالَ لِي جَابِرٌ يَا مُحَمَّدُ مَنْ لَمْ يَكُنْ مِنْ أَهْلِ الْكَبَائِرِ فَمَا لَهُ وَلِلشَّفَاعَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ يُسْتَغْرَبُ مِنْ حَدِيثِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ
Безгә [Мөхәммәд бин Басиар] безгә [Әбу Дауд Әс Таялиси]дән [Мөхәммәд бин Сабит Әл-Бунани]дән [Җәгъфәр бин Мөхәммәд]дән [әтисеннән] [Җәбир бин Абдуллаһ] әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вә сәләм әйтте: "Минем шәфәгатем зур гөнаһлар кылган өммәтем өчен". Мөхәммәд бин Али әйтте: аннары Җәбир миңа әйтте: "Әй Мөхәммәд, зур гөнаһлар кылмаган кешеләргә шәфәгать кирәк түгел". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис бу сәнәд юлыннан хәсән гариб һәм Җәгъфәр бин Мөхәммәд хәдисеннән гариб дип санала".
