Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 2041
حَدَّثَنَا هَارُونُ أَبُو مُوسَى الْمُسْتَمْلِيُّ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ رُؤْبَةَ التَّغْلَبِيُّ عَنْ عَبْدِ الْوَاحِدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُسْرٍ النَّصْرِيِّ عَنْ وَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَرْأَةُ تَحُوزُ ثَلَاثَةَ مَوَارِيثَ عَتِيقَهَا وَلَقِيطَهَا وَوَلَدَهَا الَّذِي لَاعَنَتْ عَلَيْهِهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا يُعْرَفُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ حَرْبٍ
Esan digu [Harun Abu Musa Al Mustamli Al Baghdadik]; esan digu [Muhammad bin Harbek]; esan digu ['Umar bin Ru'yah At Taghlibi]-k ['Abdul Wahid bin 'Abdullah bin Busr An Nashri-k] [Watsilah bin Al Asqa'-k] esan duela; Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: 'Emakume batek hiru herentzia lor ditzake: esklabo askatu batetik, aurkitzen duen haurrarengandik eta senarrarekin mula'anah egin duen haurrengandik'. Hasan Gharib-en hadith bat da, bide honetatik izan ezik ezagutzen ez duguna, hain zuzen ere, Muhammad bin Harben hadithetik.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2042
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَمَرِضْتُ عَامَ الْفَتْحِ مَرَضًا أَشْفَيْتُ مِنْهُ عَلَى الْمَوْتِ فَأَتَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي مَالًا كَثِيرًا وَلَيْسَ يَرِثُنِي إِلَّا ابْنَتِي أَفَأُوصِي بِمَالِي كُلِّهِ قَالَ لَا قُلْتُ فَثُلُثَيْ مَالِي قَالَ لَا قُلْتُ فَالشَّطْرُ قَالَ لَا قُلْتُ فَالثُّلُثُ قَالَ الثُّلُثُ وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ إِنَّكَ إِنْ تَدَعْ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَدَعَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ وَإِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً إِلَّا أُجِرْتَ فِيهَا حَتَّى اللُّقْمَةَ تَرْفَعُهَا إِلَى فِي امْرَأَتِكَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُخَلَّفُ عَنْ هِجْرَتِي قَالَ إِنَّكَ لَنْ تُخَلَّفَ بَعْدِي فَتَعْمَلَ عَمَلًا تُرِيدُ بِهِ وَجْهَ اللَّهِ إِلَّا ازْدَدْتَ بِهِ رِفْعَةً وَدَرَجَةً وَلَعَلَّكَ أَنْ تُخَلَّفَ حَتَّى يَنْتَفِعَ بِكَ أَقْوَامٌ وَيُضَرَّ بِكَ آخَرُونَ اللَّهُمَّ أَمْضِ لِأَصْحَابِي هِجْرَتَهُمْ وَلَا تَرُدَّهُمْ عَلَى أَعْقَابِهِمْ لَكِنْ الْبَائِسُ سَعْدُ ابْنُ خَوْلَةَ يَرْثِي لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ مَاتَ بِمَكَّةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ لَيْسَ لِلرَّجُلِ أَنْ يُوصِيَ بِأَكْثَرَ مِنْ الثُّلُثِ وَقَدْ اسْتَحَبَّ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ الثُّلُثِ لِقَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ
Esan zigun [Ibn Abu 'Umarrek]; esan zigun [Sufyan bin 'Uyainahk] [Az Zuhritik] ['Amir bin Sa'd bin Abu Waqqash]-engandik [bere aitaren] esanez: Fathu Makkahren urtean, gaixo nengoen eta hiltzear nengoela sentitu nuen. Orduan, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam bisitatu ninduen, eta esan nion: 'Alaren Mezularia, egia esan, aberastasun handia dut, baina inork ez nau oinordetzan hartuko, nire alaba izan ezik. Testamentua egin behar al dut nire ondasun guztiekin?', erantzun zuen: 'Ez'. 'Edo bi heren?', erantzun zuen: 'Ez'. Berriro esan nuen: 'Edo erdia?', erantzun zuen: 'Ez'. Berriro esan nuen: 'Orduan, heren bat?'. Azkenean esan zuen: 'Heren bat. Hala ere, heren bat asko da. Izan ere, zure oinordekoak ondo uzten badituzu, hobe da pobre uztea eta jendeari eskean ibiltzea baino.' Eta ez gastatu ezer saririk jaso ezean, zure emaztearen ahoan jartzen duzun janari zati bat arte'. Orduan galdetu nion: 'Alaren Mezularia, abandonatu al naute nire hijrah-etik?'. Erantzun zuen: 'Egia esan, ez zara atzean utziko nire ondoren, Alaren aurpegia espero duzun ekintzak egin arte, horrela zure maila -Haren aurrean- are handiagoa bihurtuz. Eta zorionez, nire ondoren hil ondoren, jendeak zuregandik etekina aterako du, eta beste batzuek istripuak izango dituzte. O Ala, onartu nire lagunen hijrah-a, eta ez ukatu haien amaiera'. Hala ere, Al Ba`is Sa'd bin Khaulah-k, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, heredatu egin zuen, Mekan hil ahal izateko. Abu Isak esan zuen: Haditha Ibn Abbas-engandik ere kontatua da. Hau Hasan Sahih-en hadith bat da. Eta hadith hau Sa'd bin Abu Waqhas-en narratzaile bat baino gehiagok ere kontatu dute. Imu adituaren arabera, hadith hau praktikan jartzen da, hots, gizon batek ezin du bere aberastasunaren herena baino gehiago utzi. Bitartean, jakintsu batzuentzat, Mustahab da - Sunnah - testamentua herena baino gutxiago bada, sallallaahu 'alaihi wasallam profetaren hitzetan oinarrituta: 'Eta heren hori kopuru handia da'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2043
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا الْأَشْعَثُ بْنُ جَابِرٍ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ حَدَّثَهُعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الرَّجُلَ لَيَعْمَلُ وَالْمَرْأَةُ بِطَاعَةِ اللَّهِ سِتِّينَ سَنَةً ثُمَّ يَحْضُرُهُمَا الْمَوْتُ فَيُضَارَّانِ فِي الْوَصِيَّةِ فَتَجِبُ لَهُمَا النَّارُ ثُمَّ قَرَأَ عَلَيَّ أَبُو هُرَيْرَةَ{ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصَى بِهَا أَوْ دَيْنٍ غَيْرَ مُضَارٍّ وَصِيَّةً مِنْ اللَّهِ إِلَى قَوْلِهِ ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَنَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الَّذِي رَوَى عَنْ الْأَشْعَثِ بْنِ جَابِرٍ هُوَ جَدُّ نَصْرِ بْنِ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيِّ
Esan digu [Nashr bin 'Ali Al Jahdhamik]; esan digu ['Abdush Shamad bin 'Abdul Warits]; esan digu [Nashr bin 'Alik]; esan digu [Al Asy'ats bin Jabir-ek] [Syahr bin Hausyab-ek] [Abu Hurairah-ek] esan digula Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, esan zuela: 'Egia esan, gizon batek eta emakume batek hirurogei urtez Allahri obedientzian jardun dezakete, eta gero, heriotza iristen denean, biek egiten dute zerbait arriskutsua beren oinordekoentzat, eta horrela biak infernura joan behar dute'. Orduan, Abu Hurairah-ek bertso hau irakurri zidan: 'MIM BA'DI WASIYYATIY YUUSHAA BIHAA AU DAININ GHAIRA MUDLAARRIW WASIYYATAM MINALLAAH - berak egindako testamentua bete ondoren edo bere zorrak ordaindu ondoren oinordekoei kalterik eragin gabe. -Alak hau ezarri zuen Allahrengandik datorren benetako Shari'ah gisa. -QS An Nisa': 12- Alaren hitza arte, 'DZALIKAL FAUZUL 'ADZIIM -eta hori garaipen handia da-'. -QS An Nisa': 13- Abu Isak esan zuen; Hadith hau hasan shahih gharib da, Nashr bin Aliri dagokionez, zeinak Ats'ats bin Jabirrengandik narratu zuen, Nahsr bin Ali Al Jahdlamiren aitona zen.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2044
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا حَقُّ امْرِئٍ مُسْلِمٍ يَبِيتُ لَيْلَتَيْنِ وَلَهُ مَا يُوصِي فِيهِ إِلَّا وَوَصِيَّتُهُ مَكْتُوبَةٌ عِنْدَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Esan digu [Ibn Abu 'Umarrek]; esan digu [Sufyanek] [Ayyubek] [Nafi'-k] [Ibn 'Umarrek] esan zuela; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallamek esan zuen: 'Ez dago musulman batek bi egunez gaua pasatzeko eskubiderik, utzi beharreko ondasunak dituenean, bere testamentua bere alboan idatzita ez badago'. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan Sahih hadith bat da. Eta [Az Zuhritik] [Salim]-etik [Ibnu 'Umar]-etik sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta-rengandik ere kontatu da, honelako hadithekin.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2045
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو قَطَنٍ عَمْرُو بْنُ الْهَيْثَمِ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ مِغْوَلٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ أَبِي أَوْفَىأَوْصَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا قُلْتُ كَيْفَ كُتِبَتْ الْوَصِيَّةُ وَكَيْفَ أَمَرَ النَّاسَ قَالَ أَوْصَى بِكِتَابِ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ
Esan digu [Ahmad bin Mani'-k]; esan digu [Abu Qathan 'Amr bin Al Haitsam Al Baghdadi]; esan digu [Malik bin Mighwal]-ek [Thalhah bin Musharrif]-engandik, esan zuen; Behin galdetu nion [Ibn Abu Aufa-ri, 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek testamentu bat egin al zuen - bere ondasunei buruz -?'. Erantzun zuen, 'Ez'. Orduan berriro galdetu nion, 'Orduan, zergatik da derrigorrezkoa testamentua? Eta zergatik agindu zien jendeari egiteko?'. Erantzun zuen, 'Alaren Liburuarekin egin du testamentua'. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan Sahih Gharib-en haditha da. Ez dakigu hau Malik bin Mighwal-en hadithatik izan ezik.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2046
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ حَدَّثَنَا شُرَحْبِيلُ بْنُ مُسْلِمٍ الْخَوْلَانِيُّ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ الْبَاهِلِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي خُطْبَتِهِ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ إِنَّ اللَّهَ قَدْ أَعْطَى لِكُلِّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ فَلَا وَصِيَّةَ لِوَارِثٍ الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ وَمَنْ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ أَوْ انْتَمَى إِلَى غَيْرِ مَوَالِيهِ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ التَّابِعَةُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ لَا تُنْفِقُ امْرَأَةٌ مِنْ بَيْتِ زَوْجِهَا إِلَّا بِإِذْنِ زَوْجِهَا قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَلَا الطَّعَامَ قَالَ ذَلِكَ أَفْضَلُ أَمْوَالِنَا ثُمَّ قَالَ الْعَارِيَةُ مُؤَدَّاةٌ وَالْمِنْحَةُ مَرْدُودَةٌ وَالدَّيْنُ مَقْضِيٌّ وَالزَّعِيمُ غَارِمٌقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَمْرِو بْنِ خَارِجَةَ وَأَنَسٍ وَهُوَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ وَرِوَايَةُ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ أَهْلِ الْعِرَاقِ وَأَهْلِ الْحِجَازِ لَيْسَ بِذَلِكَ فِيمَا تَفَرَّدَ بِهِ لِأَنَّهُ رَوَى عَنْهُمْ مَنَاكِيرَ وَرِوَايَتُهُ عَنْ أَهْلِ الشَّامِ أَصَحُّ هَكَذَا قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ قَال سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ أَصْلَحُ حَدِيثًا مِنْ بَقِيَّةَ وَلِبَقِيَّةَ أَحَادِيثُ مَنَاكِيرُ عَنْ الثِّقَاتِ و سَمِعْت عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ زَكَرِيَّا بْنَ عَدِيٍّ يَقُولُ قَالَ أَبُو إِسْحَقَ الْفَزَارِيُّ خُذُوا عَنْ بَقِيَّةَ مَا حَدَّثَ عَنْ الثِّقَاتِ وَلَا تَأْخُذُوا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَيَّاشٍ مَا حَدَّثَ عَنْ الثِّقَاتِ وَلَا عَنْ غَيْرِ الثِّقَاتِ
Esan digu ['Ali bin Hujr] eta [Hannad] biek esan zutela; esan digu [Isma'il bin 'Ayyasy]; esan digu [Syurahbil bin Muslim Al Khaulani]-rengandik [Abu Umamah Al Bahili] esan zuela; Entzun nuen Alaren Mezulariak (Alaren bakea eta bedeinkapenak berarengan izan daitezela) Hajj Wadan zehar egindako sermoian esaten: 'Egia esan, Alakek eskubidea duen orori eman dio bere eskubidea. Beraz, ez dago testamenturik oinordekoentzat. Haur baten patua bere aitarentzat da. Adultero batentzat, harrikatu egiten da - harrikatu egiten da - eta kontuak Alaren esku uzten dira. Eta bere aitaz beste norbaiten esku uzten duenak, edo bere tutoreaz besteko tutore bat badu, orduan Alaren madarikazioa eroriko zaio gainean Piztuera Egunera arte. Emazte batek ezin du gastatu bere senarraren ondasunetan, bere baimenarekin izan ezik'. Orduan galdetu zioten: 'Oi Alaren Mezularia, janaria ere ez al dago baimenduta?' Erantzun zuen: 'Janaria da dugun altxorrik garrantzitsuena'. Gero berriro esan zuen: «Emakume biluziek zigorra jasoko dute. Opariak ukatuko dira, zorrak, berriz, itzuliko dira. Eta bermatzaile batek ordainduko du». Abu Isak esan zuen: «Hadith esanguratsua Amru bin Kharijah eta Anasengandik ere kontatu zen. Hau Hasan Sahih hadith bat da. Eta baita ere Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en Umamah-tik kontatu da, bide honetatik aparte. Isma'il bin Ayyas-en historia Irakeko herriarengandik. Bitartean, Hijaz-eko jendea ez da horrelakoa, tafarrud dagoen hadith-ei dagokienez -hadith-a narratzeko narratzaile indibiduala-, Munkarul Hadith-ek -istorio gaiztoak dituzten narratzaileek- haiengandik kontatu baitute. Eta Siriako herriaren historia benetakoagoa da. Hau da Muhammad bin Isma'il-ek esan zuena. Esan zuen: «Muhammad bin Isma'il-ek esaten entzun nuen; Ahmad bin Al Hasan-ek esaten entzun nuen; esan zuen Ahmad bin Hambal-ek; Isma'il bin 'Ayyasy-k besteek baino hadith hobea zuen». Beste arrazoi bat Ats Tsiqqah-etik kontatzen diren Munkar hadithak dira. Eta Abdullah bin Abdurrahman esaten entzun nuen; Zakariya bin 'Adi entzun nuen esaten; Abu Ishaq Al Fazarik esan zuen: "Har ezazu Al Baqiyyah-tik, hots, Ats Tsiqqaat-etik kontatu zuten hadith-a". Eta ez hartu Isma'il bin 'Ayyasyren hadith-a, Ats Tsiqqaat-etik edo Ats Tsiqqaat-etik kontatu zuen ala ez.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2047
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غَنْمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ خَارِجَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطَبَ عَلَى نَاقَتِهِ وَأَنَا تَحْتَ جِرَانِهَا وَهِيَ تَقْصَعُ بِجِرَّتِهَا وَإِنَّ لُعَابَهَا يَسِيلُ بَيْنَ كَتِفَيَّ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ أَعْطَى كُلَّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ وَلَا وَصِيَّةَ لِوَارِثٍ وَالْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ وَمَنْ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ أَوْ انْتَمَى إِلَى غَيْرِ مَوَالِيهِ رَغْبَةً عَنْهُمْ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ لَا يَقْبَلُ اللَّهُ مِنْهُ صَرْفًا وَلَا عَدْلًاقَالَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ لَا أُبَالِي بِحَدِيثِ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ فَوَثَّقَهُ وَقَالَ إِنَّمَا يَتَكَلَّمُ فِيهِ ابْنُ عَوْنٍ ثُمَّ رَوَى ابْنُ عَوْنٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أَبِي زَيْنَبَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Esan digu [Qutaibah-ek]; esan digu [Abu 'Awanah-ek] [Qatadah-etik] [Syahr bin Hausyab-etik] ['Abdurrahman bin Ghanm]-etik ['Amr bin Kharijah]-etik]; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek behin sermoi bat eman zuela bere gameluaren gainean, ni bere gameluaren lepoaren azpian nengoela, eta haren listua isurtzen ari zela eta aparra tantaka ari zitzaidala sorbalden artean. Beraz, entzun nion esaten: 'Egia esan, Alak-ek eskubidea duten guztiei eman die haien eskubidea. Beraz, ez dago testamenturik oinordekoentzat. Haurraren patua aitarena da. Adultero batentzat, harri-harria da. Aitaz beste norbaitekin harremana duenak edo tutoreaz beste norbaitekin tutoretza duenak, gorroto dituelako, Alaren madarikazioa eroriko zaio eta Alak-ek ez du onartuko beragandik, sunnah praktika bat edo derrigorrezko praktika bat izan'. Abu Isak esan zuen; Ahmad bin Al Husain-ek esaten entzun nuen; Ahmad bin Hanbal-ek esan zuen; Ez zait axola Syahri bin Hausyab-en haditha. Eta behin Muhammad bin Isma'ili Syahri bin Hausyab-i buruz galdetu nion, eta hark ere tsiqqah egin zuen eta esan zuen: 'Horri buruz iruzkindu duen bakarra Ibn 'Aun izan da. Orduan, Ibn 'Aunek Hilal bin Abu Zainab-engandik, Syahri bin Hausyab-engandik, narratu zuen. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan Sahih haditha bat da.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2048
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيِّ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى بِالدَّيْنِ قَبْلَ الْوَصِيَّةِ وَأَنْتُمْ تُقِرُّونَ الْوَصِيَّةَ قَبْلَ الدَّيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُ يُبْدَأُ بِالدَّيْنِ قَبْلَ الْوَصِيَّةِ
Esan digu [Ibn Abu 'Umarrek]; esan digu [Sufyan bin 'Uyainahk] [Abu Ishaq Al Hamdani]-rengandik [Al Harith]-engandik ['Ali]-rengandik, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak zorren ordainketa lehenetsi zuela, testamentua bete aurretik. Bitartean, zure borondatea zorren ordainketaren gainetik lehenesten duzu. Abu Isak esan zuen: Jakintsu gehienen arabera, hadith hau praktikatzen da. Hain zuzen ere, zorrarekin hasi behar duzu lehenik, testamentua bete aurretik.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2049
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي حَبِيبَةَ الطَّائِيِّ قَالَ أَوْصَى إِلَيَّ أَخِي بِطَائِفَةٍ مِنْ مَالِهِ فَلَقِيتُ أَبَا الدَّرْدَاءِ فَقُلْتُ إِنَّ أَخِي أَوْصَى إِلَيَّ بِطَائِفَةٍ مِنْ مَالِهِ فَأَيْنَ تَرَى لِي وَضْعَهُ فِي الْفُقَرَاءِ أَوْ الْمَسَاكِينِ أَوْ الْمُجَاهِدِينَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَقَالَ أَمَّا أَنَا فَلَوْ كُنْتُ لَمْ أَعْدِلْ بِالْمُجَاهِدِينَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَثَلُ الَّذِي يَعْتِقُ عِنْدَ الْمَوْتِ كَمَثَلِ الَّذِي يُهْدِي إِذَا شَبِعَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Esan digu [Bundar]; esan digu ['Abdurrahman bin Mahdik]; esan digu [Sufyanek] [Abu Ishaq-ek] [Abu Habibah Ath Tha'ik] esan digu: Nire anaiak bere ondasun pila bat utzi dit. Beraz, [Abu Darda`]rengana joan eta esan nion: 'Egia esan, nire anaiak bere ondasun pila bat utzi dit. Beraz, zer iruditzen zaizu, fuqara` edo pobreei edo Mujahideenei esleitu behar diet Alaren bidean?' Beraz, erantzun zuen: Nire ustez, ez diet justiziarik egin mujahideenei. Behin, sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta entzun nion esaten: 'Esklabo bat hiltzear dagoenean askatzen duen pertsona baten parabola -sakarat-, aseta dagoenean opari bat ematen dion pertsona baten antzekoa da'. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan hadith autentikoa da.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2050
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُأَنَّ بَرِيرَةَ جَاءَتْ تَسْتَعِينُ عَائِشَةَ فِي كِتَابَتِهَا وَلَمْ تَكُنْ قَضَتْ مِنْ كِتَابَتِهَا شَيْئًا فَقَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ ارْجِعِي إِلَى أَهْلِكِ فَإِنْ أَحَبُّوا أَنْ أَقْضِيَ عَنْكِ كِتَابَتَكِ وَيَكُونَ لِي وَلَاؤُكِ فَعَلْتُ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ بَرِيرَةُ لِأَهْلِهَا فَأَبَوْا وَقَالُوا إِنْ شَاءَتْ أَنْ تَحْتَسِبَ عَلَيْكِ وَيَكُونَ لَنَا وَلَاؤُكِ فَلْتَفْعَلْ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ابْتَاعِي فَأَعْتِقِي فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَنْ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلَيْسَ لَهُ وَإِنْ اشْتَرَطَ مِائَةَ مَرَّةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عَائِشَةَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْوَلَاءَ لِمَنْ أَعْتَقَ
Esan digu [Qutaibah]-k; esan digu [Al Laits]-ek [Ibnu Shihab]-engandik ['Urwah]-tik ['Aisyah-ek] jakinarazi ziola Barirah 'Aisyah-ri bere Kitabah-ari buruzko laguntza eskatzera etorri zela -diru kopuru bat ordainduz askatasunerako akordioa-, baina Aisyah-ek ez zuela denborarik izan betetzeko. Orduan Aisyah-ek Barirahi esan zion: "Itzuli zure nagusiarengana, zure idatziak betetzeko prest badaude eta zure zaintza nire eskubidea bada, zalantzarik gabe egingo dut". Azkenean Barirah-ek bere nagusiei esan zien hau, baina hauek errezeloso zeuden, esanez: "Nahi badu, askatu zaitzake, baina zure zaintza zurekin geratzen da". Orduan, Aishak hau Alaren Mezulariari (bakea eta Alaren bedeinkapenak berarengan izan daitezela) kontatu zion, eta Alaren Mezulariak (bakea eta Alaren bedeinkapenak berarengan izan daitezela) esan zuen: "Zer gertatuko zaie Qibatullah-en ez dagoen baldintza bat jartzen badute? Alaren Liburuan ez dagoen baldintza bat jartzen duenak, baldintza hori ez du zentzurik berarentzat, ehun aldiz baldintza bat jarri arren". Abu Isak esan zuen: "Hau Hasan Sahih hadith bat da. Eta hadith hau Aisharen narratzaile bat baino gehiagok kontatu dute. Ahlul Imiren arabera, hadith hau praktikatzen da. Hain zuzen ere, zaintza askatzen duenaren jabetza da".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2051
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا أَرَادَتْ أَنْ تَشْتَرِيَ بَرِيرَةَ فَاشْتَرَطُوا الْوَلَاءَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْطَى الثَّمَنَ أَوْ لِمَنْ وَلِيَ النِّعْمَةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
Esan digu [Bundar]; esan digu ['Abdurrahman bin Mahdik]; esan digu [Sufyanek] [Mansurrengandik] [Ibrahim]rengandik [Al Aswad]rengandik ['Aisyah]rengandik; Barirah erosi nahi zuen, baina bere nagusiak Al Wala` eskatzen zuen - haien jabetza iraunkorra -, beraz, sallallaahu 'alaihi wasallam profetak esan zuen: 'Izan ere, tutoretza - jabetza eskubideak - ordaintzen duenarentzat edo waliyun ni'mahrentzat dira - askatzen duenarentzat -'. Abu Isak esan zuen: Haditha Ibn Umar eta Abu Hurairahrengandik ere kontatua da. Eta hau Hasan Sahih haditha da. Eta Ahlul Ilmiren arabera, hadith hau praktikatzen da.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2052
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ بَيْعِ الْوَلَاءِ وَعَنْ هِبَتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى عَنْ بَيْعِ الْوَلَاءِ وَعَنْ هِبَتِهِ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَمَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ وَيُرْوَى عَنْ شُعْبَةَ قَالَ لَوَدِدْتُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ دِينَارٍ حِينَ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ أَذِنَ لِي حَتَّى كُنْتُ أَقُومُ إِلَيْهِ فَأُقَبِّلُ رَأْسَهُ وَرَوَى يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ وَهْمٌ وَهِمَ فِيهِ يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ وَالصَّحِيحُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَتَفَرَّدَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ
Esan digu [Ibn Abu 'Umarrek]; esan digu [Sufyan bin 'Uyainahk]; esan digu ['Abdullah bin Dinarrek] entzun zuela ['Abdullah bin 'Umar] Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, Al Wala` -jabetza- saltzea debekatu zuela eta eman ere egin zuela. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan Sahih hadith bat da, ez dakigu horri buruz Abdullah bin Dinarren hadith-etik izan ezik, Ibn Umarrengandik, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetarengandik, Al Wala` saltzea edo ematea debekatu zuela esanez. Hadith hau [Syu'bahk], [Sufyan Ats Tsauri] eta [Malik bin Anas]-ek ere kontatu dute [Abdullah bin Dinarrengandik]. Eta Syu'bahrengandik ere kontatu da, esan zuen: 'Egia esan, nahi nuke Abdullah bin Dinarrek hadith hau kontatzean bere burua musukatzen uztea'. [Yahya bin Sulaim] hadith hau ere narratu zuen [Ubaidullah bin Umar]-engandik, [Nafi'-rengandik] [Ibn Umar]-engandik, sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta-rengandik, baina bertan Wahm dago. Benetakoa Ubaidullah bin Umar-rena da, Abdullah bin Dinar-ena, Ibn Umar-ena, sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta-rengandik. Eta hau ere Ubaidullah bin Umar-en narratzaile bat baino gehiagok kontatu zutena da. Abu Isak esan zuen; Abdullah bin Umar izan zen hadith hau narratzen bakarrik.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2053
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَ خَطَبَنَا عَلِيٌّ فَقَالَمَنْ زَعَمَ أَنَّ عِنْدَنَا شَيْئًا نَقْرَؤُهُ إِلَّا كِتَابَ اللَّهِ وَهَذِهِ الصَّحِيفَةَ صَحِيفَةٌ فِيهَا أَسْنَانُ الْإِبِلِ وَأَشْيَاءٌ مِنْ الْجِرَاحَاتِ فَقَدْ كَذَبَ وَقَالَ فِيهَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةُ حَرَامٌ مَا بَيْنَ عَيْرٍ إِلَى ثَوْرٍ فَمَنْ أَحْدَثَ فِيهَا حَدَثًا أَوْ آوَى مُحْدِثًا فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ لَا يَقْبَلُ اللَّهُ مِنْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ صَرْفًا وَلَا عَدْلًا وَمَنْ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ أَوْ تَوَلَّى غَيْرَ مَوَالِيهِ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ لَا يُقْبَلُ مِنْهُ صَرْفٌ وَلَا عَدْلٌ وَذِمَّةُ الْمُسْلِمِينَ وَاحِدَةٌ يَسْعَى بِهَا أَدْنَاهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ عَلِيٍّ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Esan digu [Hannadek]; esan digu [Abu Mu'awiyahk] [Al A'masy-rengandik] [Ibrahim At Taimi-rengandik] [bere aita]-rengandik esan zuen; [Alik] behin sermoi bat eman zigun, esanez: "Alaren Liburua - Korana - izan ezik irakurtzen dugun zerbait dugula uste duenak, eta Sahifah honetan gameluen hortzak edo harrizko zerbait, orduan gezurra esan du". Eta bere sermoian, hau ere esan zuen; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: "Medina hiria haram da -santua-, hau da, 'Air eta Tsaur arteko eremua. Beraz, bertan gaiztakeria egiten duenak, edo gaiztakeria egiteko asmoa duenak, Ala-ren, Aingeruen eta gizateria osoaren madarikazioa eroriko zaio. Ala-k ez du onartuko berarengandik, derrigorrezko ekintzak edo sunnah ekintzak izan. Eta bere aitaz beste norbaitekin harremana duenak, edo bere tutoreaz beste norbaitekin tutoretza duenak, orduan Ala-ren, Aingeruen eta gizateria osoaren madarikazioa eroriko zaio gainean, eta ez du gehiago onartuko, derrigorrezko praktika edo sunnah praktika den. Musulmanen Dhimmah bat da. Eta are handiagoa izango da, haien artean baxuena'. Abu Isak esan zuen; Batzuk [Al A'masy-rengandik] kontatu zituzten [Ibrahim At Tamimi-rengandik], [Al Harits bin Suwaid-engandik], [Ali-rengandik] horrelako hadithekin. Abu Isak esan zuen; Hau Hasan hadith autentikoa da. Eta modu batean baino gehiagotan kontatu da Ali-rengandik Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-engandik.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2054
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الْجَبَّارِ الْعَطَّارُ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي فَزَارَةَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ امْرَأَتِي وَلَدَتْ غُلَامًا أَسْوَدَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ لَكَ مِنْ إِبِلٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا أَلْوَانُهَا قَالَ حُمْرٌ قَالَ فَهَلْ فِيهَا أَوْرَقُ قَالَ نَعَمْ إِنَّ فِيهَا لَوُرْقًا قَالَ أَنَّى أَتَاهَا ذَلِكَ قَالَ لَعَلَّ عِرْقًا نَزَعَهَا قَالَ فَهَذَا لَعَلَّ عِرْقًا نَزَعَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Esan digute ['Abdul Jabbar bin Al 'Ala bin 'Abdul Jabbar Al 'Aththar] eta [Sa'id bin 'Abdurrahman Al Makhzumi] biek esan zutela; esan digu [Sufyanek] [Az Zuhri]-tik [Sa'id bin Al Musayyab-etik] [Abu Hurairah-etik] esan zuela: Banu Fararah-eko gizon bat Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-engana joan zena eta esan zuen: 'Oi Rasulullah, bere emazteak haur beltz bat erditu du'. Beraz, Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek galdetu zuen: 'Gamelurik baduzue?' Gizonak erantzun zuen: 'Bai'. Berriro galdetu zuen: 'Orduan, zeintzuk dira azalaren koloreak?' Gizonak erantzun zuen: 'Gorriak'. Berriro galdetu zuen: 'Berderik ba al dago?' Gizonak erantzun zuen: 'Bai'. Berriro galdetu zuen: 'Orduan, nondik dator kolorea?' Gizonak erantzun zuen: «Agian sustraietatik atera zituen». Azkenean esan zuen: «Beraz, gauza bera gertatzen da honekin, agian atera zuen sustraitik». Abu Isak esan zuen: «Hau Hasanen hadith autentikoa da».
Hadith
Imam Tirmidzi : 2055
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهَا مَسْرُورًا تَبْرُقُ أَسَارِيرُ وَجْهِهِ فَقَالَ أَلَمْ تَرَيْ أَنَّ مُجَزِّزًا نَظَرَ آنِفًا إِلَى زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ فَقَالَ هَذِهِ الْأَقْدَامُ بَعْضُهَا مِنْ بَعْضٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى ابْنُ عُيَيْنَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَزَادَ فِيهِ أَلَمْ تَرَيْ أَنَّ مُجَزِّزًا مَرَّ عَلَى زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ قَدْ غَطَّيَا رُءُوسَهُمَا وَبَدَتْ أَقْدَامُهُمَا فَقَالَ إِنَّ هَذِهِ الْأَقْدَامَ بَعْضُهَا مِنْ بَعْضٍ وَهَكَذَا حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ احْتَجَّ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ بِهَذَا الْحَدِيثِ فِي إِقَامَةِ أَمْرِ الْقَافَةِ
Esan digu [Qutaibah-k]; esan digu [Al Laits-ek] [Ibn Shihab-ek] ['Urwah-ek] ['Aisyah-ek]-etik ['Urwah-ek]-etik ['Aisyah-ek] behin Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek aurpegi distiratsu eta pozik topatu zuela, eta esan ziola: 'Ez al zenuen ohartu Mujazziz Zaid bin Haritsah eta Usamah bin Zaid-i begira zegoela?' Berriro esan zuen: 'Egia esan, hanka honen zati bat beste zati batetik dator'. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan hadith autentikoa da. Ibn Uyainah-ek hadith hau Az Zuhri-tik Urwah-etik 'Aisyah-etik narratu du, eta gaineratu zuen: 'Ez al zenuen ohartu Mujazziz Zaid bin Harithah eta Usamah bin Zaid-en ondotik igaro zela, biek burua estalita zutela, hankak ikusgai zituzten bitartean?' Orduan esan zuen: 'Egia esan, hanka hauek, batzuk beste batzuetatik datoz'. Eta honela, [Sa'id bin Abdurrahmanek] eta beste batzuek hadith hau kontatu zuten [Sufyan bin Uyainah]-engandik [Zuhri]-rengandik [Urwah]-engandik [Aisha]-rengandik. Eta hadith hau hasan sahih da. Jakintsu batzuek hadith honekin eztabaidatu dute, batez ere Al Qafah-ren kontua babesteko aginduari dagokionez.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2056
حَدَّثَنَا أَزْهَرُ بْنُ مَرْوَانَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَوَاءٍ حَدَّثَنَا أَبُو مَعْشَرٍ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَهَادَوْا فَإِنَّ الْهَدِيَّةَ تُذْهِبُ وَحَرَ الصَّدْرِ وَلَا تَحْقِرَنَّ جَارَةٌ لِجَارَتِهَا وَلَوْ شِقَّ فِرْسِنِ شَاةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَأَبُو مَعْشَرٍ اسْمُهُ نَجِيحٌ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ وَقَدْ تَكَلَّمَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
[Azhar bin Marwan Al Bashri]-k esan digu; [Muhammad bin Sawa'-k] esan digu; [Abu Ma'syar]-ek [Sa'id-engandik] [Abu Hurairah-engandik] sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta-rengandik esan digu, esan zuen: 'Opariak eman behar dizkiozue elkarri, opariek gorrotoa kendu baitezakete bihotzean, eta ez gutxietsi zuen bizilagunaren oparia, ahuntz baten hanka zati bat besterik ez bada ere'. Abu Isak esan zuen: Hadith hau gharib da kate-kate honetatik ikusten bada. Abu Mi'syarri dagokionez, bere izena Najih da, Bani Hashim-en esklabo ohia, eta jakintsu batzuek bere memorizazioaren ikuspegitik eztabaidatu dute.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2057
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ الْمُكَتَّبُ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَثَلُ الَّذِي يُعْطِي الْعَطِيَّةَ ثُمَّ يَرْجِعُ فِيهَا كَالْكَلْبِ أَكَلَ حَتَّى إِذَا شَبِعَ قَاءَ ثُمَّ عَادَ فَرَجَعَ فِي قَيْئِهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو
Esan digu [Ahmad bin Mani'-k]; esan digu [Ishaq bin Yusuf Al Azraq-ek]; esan digu [Husain Al Mukattab-ek] ['Amr bin Syu'aib-engandik] [Thawus-engandik] [Ibn 'Umar-engandik] Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, esan zuela: 'Opari bat eman eta gero itzultzen duen pertsona baten adibidea ase arte jaten duen eta tu egiten duen txakur baten antzekoa da, eta gero berriro jaten duena'. Abu Isak esan zuen; Haditha Ibn Abbas eta Abdullah bin Amru-rengandik ere kontatua da.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2058
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ حَدَّثَنِي طَاوُوسٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ يَرْفَعَانِ الْحَدِيثَ قَالَلَا يَحِلُّ لِلرَّجُلِ أَنْ يُعْطِيَ عَطِيَّةً ثُمَّ يَرْجِعُ فِيهَا إِلَّا الْوَالِدَ فِيمَا يُعْطِي وَلَدَهُ وَمَثَلُ الَّذِي يُعْطِي الْعَطِيَّةَ ثُمَّ يَرْجِعُ فِيهَا كَمَثَلِ الْكَلْبِ أَكَلَ حَتَّى إِذَا شَبِعَ قَاءَ ثُمَّ عَادَ فِي قَيْئِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ الشَّافِعِيُّ لَا يَحِلُّ لِمَنْ وَهَبَ هِبَةً أَنْ يَرْجِعَ فِيهَا إِلَّا الْوَالِدَ فَلَهُ أَنْ يَرْجِعَ فِيمَا أَعْطَى وَلَدَهُ وَاحْتَجَّ بِهَذَا الْحَدِيثِ
Esan zigun [Muhammad bin Basysyarrek]; esan zigun [Ibn Abu 'Adik] [Husain Al Mu'allim]-engandik ['Amr bin Syu'aib]-engandik; kontatu zidan [Thawus] [Ibn 'Umar] eta [Ibn Abbas]-engandik - biek interpretatu zuten hadith hau - esan zuen: 'Ez da halal norbaitek opari bat eman eta gero kentzea. Aita batek bere seme-alabari ematen dionari dagokionez izan ezik. Eta opari bat eman eta gero kentzen duen norbaiten parabola, ase arte jaten duen eta oka egiten duen, eta gero oka berriro jaten duen ahuntz baten antzekoa da'. Abu Isak esan zuen: Hau Hasan Sahih hadith bat da. Asy Syafi'ik esan zuen: 'Ez da halal norbaitek zerbait eman eta gero kentzen duenarentzat. Aita batek izan ezik, bere seme-alabari eman diona berreskura dezake'. Gero, hadith honekin eztabaidatu zuen.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2059
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْجُمَحِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا صَالِحٌ الْمُرِّيُّ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَخَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ نَتَنَازَعُ فِي الْقَدَرِ فَغَضِبَ حَتَّى احْمَرَّ وَجْهُهُ حَتَّى كَأَنَّمَا فُقِئَ فِي وَجْنَتَيْهِ الرُّمَّانُ فَقَالَ أَبِهَذَا أُمِرْتُمْ أَمْ بِهَذَا أُرْسِلْتُ إِلَيْكُمْ إِنَّمَا هَلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ حِينَ تَنَازَعُوا فِي هَذَا الْأَمْرِ عَزَمْتُ عَلَيْكُمْ أَلَّا تَتَنَازَعُوا فِيهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَائِشَةَ وَأَنَسٍ وَهَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ صَالِحٍ الْمُرِّيِّ وَصَالِحٌ الْمُرِّيُّ لَهُ غَرَائِبُ يَنْفَرِدُ بِهَا لَا يُتَابَعُ عَلَيْهَا
Esan digu ['Abdullah bin Mu'awiyah Al Jumahi Al Bashri]; esan digu [Salih Al Murri]; [Hisyam bin Hassan]-engandik [Muhammad bin Sirin]-engandik [Abu Hurairah]-engandik esan zuen; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam guregana etorri zen patuaz eztabaidatzen ari ginela, gero haserretu egin zen aurpegia gorritu arte, masailak granada moztuak bezala ziruditen arte, eta gero galdetu zuen: 'Horrela agindu al dizute ala gai honetarako bidali nauzue? Izan ere, aurrekoen suntsipena gai honetan izandako eztabaiden ondorioz izan zen. Horregatik, azpimarratzen dizuet gai honetan ez ados egoteko'. Abu Isak esan zuen: Hadith esanguratsua Umar, A'isyah eta Anas-engandik ere kontatu zen. Eta hadith hau Gharib da, ez dakigu Salih Al Murriren hadith-eko sanad lerro honetatik izan ezik, Salih Al Murrik Gharib-en hadith bat duen bitartean, berak bakarrik kontatu zuena eta inork ez zion jarraitu.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2060
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبِ بْنِ عَرَبِيٍّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ سُلَيْمَانَ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ احْتَجَّ آدَمُ وَمُوسَى فَقَالَ مُوسَى يَا آدَمُ أَنْتَ الَّذِي خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ أَغْوَيْتَ النَّاسَ وَأَخْرَجْتَهُمْ مِنْ الْجَنَّةِ قَالَ فَقَالَ آدَمُ وَأَنْتَ مُوسَى الَّذِي اصْطَفَاكَ اللَّهُ بِكَلَامِهِ أَتَلُومُنِي عَلَى عَمَلٍ عَمِلْتُهُ كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضَ قَالَ فَحَجَّ آدَمُ مُوسَىقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَجُنْدَبٍ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُ أَصْحَابِ الْأَعْمَشِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ و قَالَ بَعْضُهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Esan digu [Yahya bin Habib bin 'Arabi]; esan digu [Al Mu'tamir bin Sulaiman]; [nire aitak] esan digu [Sulaiman Al A'masy-rengandik] [Abu Salih-rengandik] [Abu Hurairah-rengandik] sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta-rengandik, esan zuen: 'Adam profetak eta Musak hizkuntzak trukatu zituzten. Moisesek esan zuen: 'Oi Adam, Alak sortu zaituena, eta bere espirituaren zati bat putz egin dizuna. Baina jendea desbideratu eta paradisutik kanporatu zenuen'. Orduan Adamek erantzun zuen: 'Oi Musa, Alak bere Hitzarekin purifikatu zaitu, kritikatzen ari nauzu egindako ekintza batengatik eta Alak zeruak eta lurra sortu aurretik dekretatu zuenagatik?' 'Beraz, Adam profetak Moisesen aurka eztabaidatu zuen'. Abu Isak esan zuen: Haditha Umar eta Jundub-engandik ere kontatzen da. Eta hau hasan sahih gharib hadith bat da bide honetatik ikusita, hots, Sulaiman At Tamimi-ren Al A'mash-eko hadith-etik. A'mashen lagun batzuek A'mashengandik Abu Salih-engandik Abu Hurairah-engandik, sallallaahu 'alaihi wasallam profetarengandik, antzeko hadithekin kontatu dituzte. Eta beste batzuek [Al A'mash-engandik] [Abu Salih-engandik] [Abu Sa'id-engandik], sallallaahu 'alaihi wasallam profetarengandik aipatzen dute. Eta hadith hau bide bat baino gehiagotan kontatu da Abu Hurairah-engandik, sallallaahu 'alaihi wasallam profetarengandik.
