Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 2021
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ قَالَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ أَعْيَانَ بَنِي الْأُمِّ يَتَوَارَثُونَ دُونَ بَنِي الْعَلَّاتِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْحَارِثِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ
[Ибн Әбү Гомәр] безгә сөйләгән; [Суфиян] безгә [Әбү Исхак]тан [Әл-Харис]тан [Али] сөйләгән: Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәлам болай дип хөкем иткән: "Чынлыкта, бер ананың балалары бер-берсенә варис, ләкин бер атаның балалары арасында алай түгел". Әбү Гайсә болай дигән: "Бу хәдисне без Әбү Исхакның хәдисеннән башка белмибез, ул Әл-Харисның Алидән килгән хәдисеннән. Әһле галимнәрнең кайберләре Әл-Харис турында фикер белдергәннәр. Һәм күпчелек галимнәр фикеренчә, бу хәдисне куллану рөхсәт ителә.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2022
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَعْدٍ أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي قَيْسٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَجَاءَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي وَأَنَا مَرِيضٌ فِي بَنِي سَلَمَةَ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ كَيْفَ أَقْسِمُ مَالِي بَيْنَ وَلَدِي فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ شَيْئًا فَنَزَلَتْ{ يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلَادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَغَيْرُهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ
Безгә [Габд бин Хөмәйд] сөйләде; безгә [Габдрахман бин Сәгъд] сөйләде; безгә [Әмр бин Әбу Кайс] әйтте [Мөхәммәд бин Әл Мөнкадирдан] [Җабир бин Габдуллаһ] әйтте: "Бервакыт Рәсүлүллаһ миңа Бәни Сәләмәдә авырып ятканда килде. Аннары мин: "Әй Нәбийуллаһ, мин байлыгымны балаларым арасында ничек бүләм", - дидем. Ләкин ул җавап бирмәде, шуңа күрә "Чыннан да, Аллаһ сезгә байлыгыгызны балаларыгыз арасында бүлү турында васыять итте. Ягъни, малайларның өлеше кызлар өлеше белән бертигез", - дигән аять иңде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис - хәсән-шәһих хәдис. [Шугъба], [Ибн Уяйнә] һәм башкалар аны [Мөхәммәд бин Әл Мөнкадирдан] [Җабир] риваять иттеләр."
Hadith
Imam Tirmidzi : 2023
حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَغْدَادِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُمَرِضْتُ فَأَتَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي فَوَجَدَنِي قَدْ أُغْمِيَ عَلَيَّ فَأَتَى وَمَعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَهُمَا مَاشِيَانِ فَتَوَضَّأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَبَّ عَلَيَّ مِنْ وَضُوئِهِ فَأَفَقْتُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَقْضِي فِي مَالِي أَوْ كَيْفَ أَصْنَعُ فِي مَالِي فَلَمْ يُجِبْنِي شَيْئًا وَكَانَ لَهُ تِسْعُ أَخَوَاتٍ حَتَّى نَزَلَتْ آيَةُ الْمِيرَاثِ{ يَسْتَفْتُونَكَ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلَالَةِ }الْآيَةَ قَالَ جَابِرٌ فِيَّ نَزَلَتْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әл-Фәзл бин Әш-Шабба әл-Багдадига] хәбәр итте; безгә [Ибн Уяйнәгә] хәбәр итте; безгә [Мөхәммәд бин Әл-Мөнкадирга] хәбәр итте, ул [Җәбир бин Габдуллаһның] болай дигәнен ишеткән: "Бервакыт мин авырдым, аннары Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа килде һәм мине аңсыз хәлдә тапты. Ул Әбу Бәкер һәм Госман белән килде, икесе дә йөрделәр, аннары Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа тәһарәт суы сипте, һәм мин уяндым. Мин сорадым: "Әй Аллаһның Илчесе, мин үз милкем турында ничек карар кабул итәргә тиеш? Яки мин үз милкем белән нәрсә эшләргә тиеш?" Ләкин ул минем соравыма җавап бирмәде. Аның тугыз апасы бар иде, Мират аяте төшкәнче. Алар сездән фәтва сорыйлар, әйтегез: "Сезгә Әл-Кәләлә мәсьәләсендә фәтва бирүче Аллаһ". Җәбир әйтте: "Минем проблемам турында бу аять төште". Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдисе".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2024
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا ابْنُ طَاوُوسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَلْحِقُوا الْفَرَائِضَ بِأَهْلِهَا فَمَا بَقِيَ فَهُوَ لِأَوْلَى رَجُلٍ ذَكَرٍحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ ابْنِ طَاوُوسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ ابْنِ طَاوُوسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا
Безгә [Абдуллаһ бин Абдуррахман] сөйләде; безгә [Мөслим бин Ибраһим] әйтте; безгә [Вуһайб] әйтте; безгә [Ибн Сәвәс] әйтте, ул [атасыннан] [Ибн Сәвәс] әйтте, ул [Ибн Сәвәс] әйтте, ул [атасыннан] [Ибн Сәвәс] әйтте, ул Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Фараид эшләрен белгечләргә калдырыгыз. Ә калганы ирләр өчен". Безгә [Абдн Сәвәс] әйтте, ул [Абдн Сәвәс] әйтте, ул [Мә'мәрдән] [Ибн Сәвәс] әйтте, ул [атасыннан] [Ибн Сәвәс] әйтте, ул Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам мурсалда.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2025
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ يَحْيَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ ابْنِي مَاتَ فَمَا لِي فِي مِيرَاثِهِ قَالَ لَكَ السُّدُسُ فَلَمَّا وَلَّى دَعَاهُ فَقَالَ لَكَ سُدُسٌ آخَرُ فَلَمَّا وَلَّى دَعَاهُ قَالَ إِنَّ السُّدُسَ الْآخَرَ طُعْمَةٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ مَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ
Безгә [Әл Хәсән бин Арафа] сөйләде; безгә [Язид бин Харун] сөйләде, ул [Хәммәм бин Яхъя] әйтте, ул [Катада] әйтте, ул [Әл Хәсән] әйтте, ул [Имран бин Хөсәен] әйтте: Бер кеше Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә килде һәм сорады: "Чыннан да, минем улым үлде, аның мирасыннан минем өлешем нинди?" Ул җавап бирде: "Алтыдан бер өлеш". Ул аркасына борылгач, тагын әйтте: "Һәм сезгә калган алтыдан бер өлеш бирелә". Ул аркасына борылгач, Пәйгамбәр тагын әйтте: "Чыннан да, калган алтыдан бер өлеш сезнең өчен өстәмә ризык - әшһабул фурудл булмаганлыктан-"". Әбү Гайсә әйтте: "Бу - Хәсән Сахих хәдис. Иң мәгънәле хәдис шулай ук Мә'кил бин Ясардан риваять ителгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2026
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ قَالَ مَرَّةً قَالَ قَبِيصَةُ و قَالَ مَرَّةً رَجُلٌ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍ قَالَجَاءَتْ الْجَدَّةُ أُمُّ الْأُمِّ وَأُمُّ الْأَبِ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَقَالَتْ إِنَّ ابْنَ ابْنِي أَوْ ابْنَ بِنْتِي مَاتَ وَقَدْ أُخْبِرْتُ أَنَّ لِي فِي كِتَابِ اللَّهِ حَقًّا فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ مَا أَجِدُ لَكِ فِي الْكِتَابِ مِنْ حَقٍّ وَمَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى لَكِ بِشَيْءٍ وَسَأَسْأَلُ النَّاسَ قَالَ فَسَأَلَ النَّاسَ فَشَهِدَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْطَاهَا السُّدُسَ قَالَ وَمَنْ سَمِعَ ذَلِكَ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ قَالَ فَأَعْطَاهَا السُّدُسَ ثُمَّ جَاءَتْ الْجَدَّةُ الْأُخْرَى الَّتِي تُخَالِفُهَا إِلَى عُمَرَقَالَ سُفْيَانُ وَزَادَنِي فِيهِ مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَلَمْ أَحْفَظْهُ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَلَكِنْ حَفِظْتُهُ مِنْ مَعْمَرٍ أَنَّ عُمَرَ قَالَ إِنْ اجْتَمَعْتُمَا فَهُوَ لَكُمَا وَأَيَّتُكُمَا انْفَرَدَتْ بِهِ فَهُوَ لَهَا
[Ибн Әбү Гомәр] безгә сөйләде; [Суфиян] безгә сөйләде; [Әз-Зүһри] безгә бер тапкыр әйтте; [Кабиша] әйтте; һәм башка бер тапкыр; Кабиша бин Зу'айбтан бер кеше әйтте: "Әби, ананың әнисе һәм әтинең әнисе [Әбү Бәкер] янына килеп: "Чыннан да, улым яки кызым үлде, һәм миңа Коръән буенча аның милкеннән өлешем бар дип әйттеләр", - диде. Шуннан соң Әбү Бәкер: "Мин Коръәндә сезнең өлешегез барлыгын тапмадым, һәм мин Аллаһ илчесенең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) сезгә өлеш биргәнен ишетмәдем. Ләкин мин кешеләрдән сорармын", - диде. Аннары Әбү Бәкер сәхабәләрдән сорады, һәм [Мөгыйрә бин Шөгъбә] Аллаһ илчесенең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) аңа алтыдан бер өлеш биргәнен раслады. Әбү Бәкер: "Моны сезнең белән кем ишетте?" - дип сорады. Мугыйрә: "[Мөхәммәд бин Мәслама]", - дип җавап бирде. Кабиша: "Аннары Әбү Бәкер аңа алтыдан бер өлеш бирде", - диде. Аннары тагын бер әби - әтисенең әнисе - Гомәр янына килде - Суфьян әйтте; Мәгъмәр аны Зөһридән өстәде, ләкин мин Зөһридән ятламыйм, ләкин мин аны Мәгъмәрдән ятладым; Чыннан да, Гомәр әйтте: "Әгәр сез икегез бергә булсагыз - ягъни икегез дә исән булсагыз - алтыдан бер өлеш икегезгә дә, ә кемегез ялгыз калса - алтыдан бер өлеш аңа җитә".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2027
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ إِسْحَقَ بْنِ خَرَشَةَ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍ قَالَجَاءَتْ الْجَدَّةُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ تَسْأَلُهُ مِيرَاثَهَا قَالَ فَقَالَ لَهَا مَا لَكِ فِي كِتَابِ اللَّهِ شَيْءٌ وَمَا لَكِ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْءٌ فَارْجِعِي حَتَّى أَسْأَلَ النَّاسَ فَسَأَلَ النَّاسَ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ حَضَرْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَعْطَاهَا السُّدُسَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ هَلْ مَعَكَ غَيْرُكَ فَقَامَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ مِثْلَ مَا قَالَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ فَأَنْفَذَهُ لَهَا أَبُو بَكْرٍ قَالَ ثُمَّ جَاءَتْ الْجَدَّةُ الْأُخْرَى إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ تَسْأَلُهُ مِيرَاثَهَا فَقَالَ مَا لَكِ فِي كِتَابِ اللَّهِ شَيْءٌ وَلَكِنْ هُوَ ذَاكَ السُّدُسُ فَإِنْ اجْتَمَعْتُمَا فِيهِ فَهُوَ بَيْنَكُمَا وَأَيَّتُكُمَا خَلَتْ بِهِ فَهُوَ لَهَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ بُرَيْدَةَ وَهَذَا أَحْسَنُ وَهُوَ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عُيَيْنَةَ
Безгә [Әл-Әнсари] сөйләде; безгә [Мән] сөйләде; безгә [Мәлик] сөйләде [Ибн Шиһабтан] [Госман бин Исхак бин Харасиядән] [Кабиша бин Зу'аибтан] ул болай диде: "Бер әби Әбу Бәкер янына мирастагы өлеше турында сорарга килде. Шуннан соң Әбу Бәкер аңа: "Синең өлешең Коръәндә дә, Пәйгамбәрнең сөннәтендә дә бөтенләй искә алынмаган. Шуңа күрә мин кешеләрдән сораганчы кире кайт", - диде. Аннары [Әл-Мөгыйрә бин Сю'ба]: "Мин бервакыт Аллаһның Илчесе саллаллаһу галәйһи вәссәлам янына бардым. Күрәсең, ул аңа алтыдан бер өлеш биргән", - диде. Шуңа күрә Әбу Бәкер: "Моны сездән башка күргән кеше бармы?" - дип сорады. Аннары [Мөхәммәд бин Мәслим] торып басты һәм Әл-Мөгыйрә бин Сю'ба әйткәнне әйтте, шуңа күрә Әбу Бәкер шунда ук аны башкарды." Аннары башка бер әби Гомәр бин әл-Хәстәбкә мирастан үз өлеше турында сорарга килде, һәм Гомәр әйтте: "Сезнең өлешегез Коръәндә бөтенләй искә алынмаган. Ләкин сезнең өлешегез шул алтыдан бер өлеш. Әгәр сез икегез дә шул алтыдан бер өлештә булсагыз, шул алтыдан бер өлеш сезнең арагызда бүленә. Әмма сезнең берәрегез үлгән булса, шул алтыдан бер өлеш аңа карый." Әбү Гайсә әйтте: "Шул ук хәдис Бурайдадан да риваять ителә. Ләкин бу хәдис Ибн Уяйнә хәдисеннән яхшырак һәм ышанычлырак."
Hadith
Imam Tirmidzi : 2028
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَفِي الْجَدَّةِ مَعَ ابْنِهَا إِنَّهَا أَوَّلُ جَدَّةٍ أَطْعَمَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُدُسًا مَعَ ابْنِهَا وَابْنُهَا حَيٌّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ وَرَّثَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْجَدَّةَ مَعَ ابْنِهَا وَلَمْ يُوَرِّثْهَا بَعْضُهُمْ
[Әл Хәсән бин Арафә] безгә сөйләгән; [Язид бин Харун] безгә [Мөхәммәд бин Салим]дән [Әш Шаъби]дән [Мәсрук]дән [Габдуллаһ бин Мәсуд] сөйләгән, ул улы белән исән булган әби турында болай дигән: "Ул Аллаһның Илчесе улы исән чагында мирасның алтыдан бер өлешен улы белән бергә биргән беренче әби иде". Әбү Гайсә болай дигән: "Бу хәдис, без бу юлдан башка мәрфуъ турында бернинди риваять тә белмибез. Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вә сәлләмнең кайбер сәхабәләре әбигә улы белән бергә мирастан өлеш биргәннәр, ә кайберләре аңа мирастан өлеш бирмәгәннәр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2029
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حَكِيمِ بْنِ عَبَّادِ بْنِ حُنَيْفٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ كَتَبَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ إِلَى أَبِي عُبَيْدَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ مَوْلَى مَنْ لَا مَوْلَى لَهُ وَالْخَالُ وَارِثُ مَنْ لَا وَارِثَ لَهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَالْمِقْدَامِ بْنِ مَعْدِي كَرِبَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Бундар] сөйләде; безгә [Әбу Әхмәт әз-Зүбәйри] сөйләде; безгә [Суфиян] сөйләде, ул ['Абдуррахман бин Әл-Харис], ул [Хаким бин Әббәд бин Хунайф], ул [Әбу Умама бин Сәхл бин Хунайф], ул болай диде: [Гомәр бин Хаттаб] бервакыт Әбу Убайдага хат язып, анда болай дип язылган: Чыннан да, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Аллаһ һәм Аның Илчесе валидее булмаганнар өчен валидее, ә апалары варислары булмаган балаларны мирас итеп алалар". Әбу Гайсә болай диде: мәгънәле хәдис шулай ук якын дуслар Айшә һәм Микдәм бин Мәдидән дә риваять ителгән. Бу - ышанычлы Хәсән хәдис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2030
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَاوُوسٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْخَالُ وَارِثُ مَنْ لَا وَارِثَ لَهُوَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ أَرْسَلَهُ بَعْضُهُمْ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَائِشَةَ وَاخْتَلَفَ فِيهِ أَصْحَابُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَرَّثَ بَعْضُهُمْ الْخَالَ وَالْخَالَةَ وَالْعَمَّةَ وَإِلَى هَذَا الْحَدِيثِ ذَهَبَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي تَوْرِيثِ ذَوِي الْأَرْحَامِ وَأَمَّا زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فَلَمْ يُوَرِّثْهُمْ وَجَعَلَ الْمِيرَاثَ فِي بَيْتِ الْمَالِ
[Исхак бин Мансур] безгә хәбәр итте; [Әбу Әшим] безгә [Ибн Җурайҗдан] [Әмр бин Мөслимнән] [Сәүстән] [Гайшәдән] ул болай диде: "Вариссыз баланы апасы мирас итеп ала". Бу Хәсән Гариб хәдисе, кайберләре бу хәдисне Айшәдән искә алмыйча гына үзгәртәләр. Пәйгамбәрнең сәхабәләре бу мәсьәләдә төрле фикердә булдылар, шуңа күрә кайберләре мирасны апасы ягыннан абыйларына, апасы ягыннан апаларына һәм апасы ягыннан апаларына бирделәр, бу хәдискә нигезләнеп галимнәр мирасны җәвүл-әрһәмгә бирергә тиеш дигән фикердә. Зәйд бин Сабит исә аларга мирас бирмәгән һәм үз байлыгын Бәйтүл-малга тапшырган.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2031
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَصْبِهَانِيِّ عَنْ مُجَاهِدٍ وَهُوَ ابْنُ وَرْدَانَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ مَوْلًى لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَعَ مِنْ عِذْقِ نَخْلَةٍ فَمَاتَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْظُرُوا هَلْ لَهُ مِنْ وَارِثٍ قَالُوا لَا قَالَ فَادْفَعُوهُ إِلَى بَعْضِ أَهْلِ الْقَرْيَةِوَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
[Бундар] безгә сөйләде; [Язид бин Харун] безгә сөйләде; [Суфиян] безгә ['Абдуррахман бин Әл Әшбиһанидан] [Мөҗәһид бин Варданнан] ['Урвадан] ['Гайшәдән] хәбәр итте: Пәйгамбәрнең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) колы хөрмә агачыннан егылып үлгән. Шуннан соң Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын булсын булсын булсын булсын): "Аның варислары бармы икәнен белегез", - диде. Сәхәбәләр: "Аның варислары юк", - диделәр. Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын ...
Hadith
Imam Tirmidzi : 2032
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَوْسَجَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَجُلًا مَاتَ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَدَعْ وَارِثًا إِلَّا عَبْدًا هُوَ أَعْتَقَهُ فَأَعْطَاهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِيرَاثَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْبَابِ إِذَا مَاتَ الرَّجُلُ وَلَمْ يَتْرُكْ عَصَبَةً أَنَّ مِيرَاثَهُ يُجْعَلُ فِي بَيْتِ مَالِ الْمُسْلِمِينَ
Безгә [Ибн Әбү Гомәр], безгә [Суфиян], ['Әмр бин Динар], ['Әүсәҗә], [Ибн Әббастан] сөйләгәнчә, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам заманында бер кеше үлгән һәм ул азат иткән хезмәтчедән башка варис калдырмаган, аннары Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аңа - үз хезмәтчесенә - мирасын биргән. Әбү Гайсә әйткәнчә: "Бу хәдис хәдис һәм ул галимнәр тарафыннан гамәлдә. Бу бүлектә, әгәр бер кеше үлсә һәм аның сәхабәсе булмаса, аның мирасы Бәйтүл Малга бирелә", - диелгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2033
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ ح و حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَرِثُ الْمُسْلِمُ الْكَافِرَ وَلَا الْكَافِرُ الْمُسْلِمَحَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَاهُ مَعْمَرٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ نَحْوَ هَذَا وَرَوَى مَالِكٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَحَدِيثُ مَالِكٍ وَهْمٌ وَهِمَ فِيهِ مَالِكٌ وَقَدْ رَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ فَقَالَ عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ وَأَكْثَرُ أَصْحَابِ مَالِكٍ قَالُوا عَنْ مَالِكٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عُثْمَانَ وَعَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ هُوَ مَشْهُورٌ مِنْ وَلَدِ عُثْمَانَ وَلَا يُعْرَفُ عُمَرُ بْنُ عُثْمَانَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَاخْتَلَفَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي مِيرَاثِ الْمُرْتَدِّ فَجَعَلَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ الْمَالَ لِوَرَثَتِهِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ و قَالَ بَعْضُهُمْ لَا يَرِثُهُ وَرَثَتُهُ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَاحْتَجُّوا بِحَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَرِثُ الْمُسْلِمُ الْكَافِرَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
Безгә [Сәгыйд бин Абдуррахман Әл Мәхзуми] һәм бердән артык кешегә, алар әйтүенчә, безгә [Суфиян] [әз-Зүһридән] - башка риваятьтә - һәм безгә ['Али бин Хуҗр]; безгә [Хөсәйем] [әз-Зүһридән] ['Али бин Хөсәеннән] ['Әмр бин Госманнан] [Усамә бин Зәйд] Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләгән: "Мөселман кәферне мирас итеп ала алмый, шулай ук кәфер дә мөэминне мирас итеп ала алмый". Безгә [Ибн Әбу Гомәр]; безгә [Суфиян]; безгә [әз-Зүһри] шундый хәдис белән сөйләгән. Әбу Гайсә болай дигән: "Мәгънәле хәдис шулай ук Җәбир һәм Габдулла бин Әмрдан да риваять ителгән. Бу хәдис - Хәсән Сахих. Бу шулай ук [Мә'мәр] һәм бердән артык риваятьче тарафыннан риваять ителгән. Әз-Зүһридән. Һәм [Мәлик] аны [Әз-Зүһридән] [Али ибн Хөсәеннән] [Гомәр ибн Усманнан] [Усамә ибн Зәйдтән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән охшаш хәдисләр белән риваять иткән. Мәлик хәдисендә "Вәхм" бар. Бу хәдисне кайберләре Мәликтән риваять иткәннәр, ул болай дигән: Әмр ибн Усманнан. Мәликнең күпчелек юлдашлары болай диделәр: Мәликтән Әмр ибн Усманнан. Әмр ибн Усман күбрәк Госманның улларының берсе буларак билгеле һәм Гомәр ибн Усман исеме белән билгеле түгел. Галимнәр фикеренчә, бу хәдис гамәлдә кулланыла. Кайберләре мөртәтнең мирасы турында төрле фикерләрдә. Шуңа күрә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең күпчелек юлдашлары милекне аның мөселман варислары өчен биргән. Ә кайберләре: "Аның мөселманнар булган варислары аның мирасын мирас итеп ала алмыйлар", - диделәр. Һәм алар Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең: "Мөселман кәфердән мирас ала алмый", - дигән хәдисе белән бәхәсләшәләр. Бу - Имам Асый Сяфигыйның фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2034
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ حَدَّثَنَا حُصَيْنُ بْنُ نُمَيْرٍ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَتَوَارَثُ أَهْلُ مِلَّتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ جَابِرٍ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى
[Хөмәйд бин Мәсәдә] безгә сөйләгән; [Хөшәйн бин Нумәйр] безгә [Ибн Әбү Ләйләдән] [Әбү әз-Зүбәйрдән] [Җабирдән] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән: "Төрле диндәге ике кешегә бер-берсен мирас итеп алу рөхсәт ителми", - диде. Әбү Гайсә болай диде: "Бу хәдисне без Җабир хәдисеннән, Ибн Әбү Ләйлә хәдисеннән генә белмибез."
Hadith
Imam Tirmidzi : 2035
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْقَاتِلُ لَا يَرِثُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا يَصِحُّ لَا يُعْرَفُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِسْحَقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي فَرْوَةَ قَدْ تَرَكَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ مِنْهُمْ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْقَاتِلَ لَا يَرِثُ كَانَ الْقَتْلُ عَمْدًا أَوْ خَطَأً و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَ الْقَتْلُ خَطَأً فَإِنَّهُ يَرِثُ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ
[Кутәйбә] безгә риваять итә; [Әл-Ләйс] безгә [Исхак бин 'Абдуллаһ]дан [Әз-Зүһри]дан [Хөмәйд бин 'Абдуррахман]дан [Әбу Һөрәйрә]дан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: "Үтерүчегә мирас калдырырга рөхсәт ителми." Әбу Гайсә әйтте: "Бу ялган хәдис, ул бу юлдан башка билгеле түгел. Исхак бин Абдуллаһ бин Әби Фәрвахны Әхмәд бин Хәнбәл кебек кайбер хәдис белгечләре ташлап киткән, ләкин бу хәдисне галимнәр үтерүчегә үтерү махсус булганмы-юкмы мирас калдырырга рөхсәт ителми дигән фикердә. Кайбер галимнәр, әгәр үтерү махсус булмаган булса, аңа мирас калдырырга рөхсәт ителә, һәм бу Маликның фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2036
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ قَالَ قَالَ عُمَرُ الدِّيَةُ عَلَى الْعَاقِلَةِ وَلَا تَرِثُ الْمَرْأَةُ مِنْ دِيَةِ زَوْجِهَا شَيْئًا فَأَخْبَرَهُ الضَّحَّاكُ بْنُ سُفْيَانَ الْكِلَابِيُّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَبَ إِلَيْهِ أَنْ وَرِّثْ امْرَأَةَ أَشْيَمَ الضِّبَابِيِّ مِنْ دِيَةِ زَوْجِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] һәм [Әхмәд бин Мани] һәм бердән артык кеше сөйләде, диделәр алар; безгә [Суфиян бин Уяйнә] [әз-Зүһри]дән [Сәгыйд бин Әл-Мусайяб] сөйләде, ул әйтте: Гомәр әйтте: "Дият акыллы кешегә йөкләнә. Хатын-кыз иренең Диятеннән бернәрсә дә мирас итеп алмый. Шуңа күрә [Әдл Длахак бин Суфиян Әл-Килаби] аңа Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вәссәлам аңа хат язганын хәбәр итте, анда: "Әйсәм бин Длибабиның хатыны иренең Диятенә мирас итеп алырга тиеш", - дип язылган. Әбү Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдисе".
Hadith
Imam Tirmidzi : 2037
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي جَنِينِ امْرَأَةٍ مِنْ بَنِي لِحْيَانَ سَقَطَ مَيِّتًا بِغُرَّةٍ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ ثُمَّ إِنَّ الْمَرْأَةَ الَّتِي قُضِيَ عَلَيْهَا بِالْغُرَّةِ تُوُفِّيَتْ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ مِيرَاثَهَا لِبَنِيهَا وَزَوْجِهَا وَأَنَّ عَقْلَهَا عَلَى عَصَبَتِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى يُونُسُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَرَوَاهُ مَالِكٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَمَالِكٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلٌ
Безгә [Кутайбә], безгә [Әл-Ләйтс], [Ибн Шиһаб], [Сәгыйд бин Әл-Мусайяб], [Әбу Һөрәйрә], Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәламнең Бәни Лиһьян хатын-кызының төшеп калган баласы өчен, ягъни кол азат итү юлы белән, дияте игълан иткәнен сөйләде. Аннары дияте билгеләнгән хатын-кыз вафат булды, шуңа күрә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аның мирасын балалары һәм ире өчен калдырырга карар кылды. Ә Акил - калганы - аның сәхабәләре өчен. Әбу Гайсә болай диде: [Юныс] бу хәдисне [Әз-Зүһри], [Сәгыйд бин Әл-Мусайяб], һәм [Әбу Сәлама], [Әбу Һөрәйрә], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам, мәсәлән, риваять кылды. [Әм [Малик] аны [Аз Зухридан] [Абу Саламахтан] [Абу Хурайрадан], һәм [Малик] [Аз Зухридан] [Сәид бин Аль Мусайяб] пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләмнән Мурсалда риваять кылды.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2038
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ وَوَكِيعٌ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهِبٍ وَقَالَ بَعْضُهُمْ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ وَهْبٍ عَنْ تَمِيمٍ الدَّارِيِّ قَالَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا السُّنَّةُ فِي الرَّجُلِ مِنْ أَهْلِ الشِّرْكِ يُسْلِمُ عَلَى يَدَيْ رَجُلٍ مِنْ الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ أَوْلَى النَّاسِ بِمَحْيَاهُ وَمَمَاتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ وَهْبٍ وَيُقَالُ ابْنُ مَوْهِبٍ عَنْ تَمِيمٍ الدَّارِيِّ وَقَدْ أَدْخَلَ بَعْضُهُمْ بَيْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ وَهْبٍ وَبَيْنَ تَمِيمٍ الدَّارِيِّ قَبِيصَةَ بْنَ ذُؤَيْبٍ وَلَا يَصِحُّ رَوَاهُ يَحْيَى بْنُ حَمْزَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عُمَرَ وَزَادَ فِيهِ قَبِيصَةَ بْنَ ذُؤَيْبٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ عِنْدِي لَيْسَ بِمُتَّصِلٍ و قَالَ بَعْضُهُمْ يُجْعَلُ مِيرَاثُهُ فِي بَيْتِ الْمَالِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَاحْتَجَّ بِحَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْوَلَاءَ لِمَنْ أَعْتَقَ
Безгә [Әбу Кураиб] сөйләде; безгә [Әбу Усама], [Ибн Нумайр] һәм [Ваки] ['Габдел Азиз бин Гомәр бин Габдел Азиз] ['Габдел Азиз] ['Габдел Азиз] ['Габдел бин Маухиб] дан һәм кайберләрен Габдел бин Вахбтан [Тәмим Әд-Дари] дан сөйләде ул болай диде: Мин Аллаһның Рәсүленнән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) сорадым: "Мөшрик үзен мөселман кулына бирсә, сөннәт нинди була?" Шунда Рәсүлүллаһ (саллаллаһу галәйһи вәссәлам): "Ул исән калуга һәм үлемгә хаклырак кеше", - дип җавап бирде. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдисне без Габдел бин Вахбның - ул шулай ук Ибн Мәйхәб буларак та билгеле - Тәмим Әд-Даридан килгән хәдистән башка белмибез. Кайберләренә Габдел бин Вахб белән Тәмим Әд-Дари арасындагы Кабиша бин Зу'айб керә, ләкин бу дөрес түгел." [Яхья бин Хамза] аны [Габдел Азиз бин Гомәрдән] риваять иткән һәм анда: [Кабиша бин Зу'айб] дип өстәгән. Аннары кайбер галимнәр фикеренчә, бу хәдис гамәлдә кулланыла. Ләкин, минем фикеремчә, бу хәдиснең риваять чылбыры мутташил түгел. Ә кайберләре фикеренчә, мирас Байтул Малга тапшырылган, бу Имам Әш-Шәфигый фикере, һәм ул Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вәссәламнең: "Әл-Вәлә' - опекунлык - азат итүче өчен", - дигән хәдисе белән бәхәсләшкән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2039
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ عَاهَرَ بِحُرَّةٍ أَوْ أَمَةٍ فَالْوَلَدُ وَلَدُ زِنَا لَا يَرِثُ وَلَا يُورَثُقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى غَيْرُ ابْنِ لَهِيعَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ وَلَدَ الزِّنَا لَا يَرِثُ مِنْ أَبِيهِ
[Кутайбә] безгә сөйләде; [Ибн Ләһиә] безгә ['Әмр бин Сюайбтан] [аның әтисеннән] [аның бабасыннан] Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләде: "Кем дә булса ир ирекле хатын яки кол хатын белән зина кылса, аның баласы зина баласы. Ул мирас алмый һәм мирас та алмый". Әбү Гайсә әйтте: Ибн Ләһиәдән тыш, бу хәдис Әмр бин Сюайбтан да риваять ителгән. Бу хәдисне галимнәр гамәлдә кулланалар, зина баласы атасыннан мирас алырга тиеш түгел.
Hadith
Imam Tirmidzi : 2040
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَرِثُ الْوَلَاءَ مَنْ يَرِثُ الْمَالَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَوِيِّ
Безгә [Кутайбә]; безгә [Ибн Ләһиә]дән ['Әмр бин Сюайбтан] [аның әтисеннән] [аның бабасыннан] Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) болай дигән: "Мөлкәтен мирас итеп алган барлык сәхабәләрнең дә мәрхүм азат иткән колларның милкен мирас итеп алырга хокуклары бар". Әбү Гайсә болай дигән: "Бу хәдиснең санады көчле түгел".
