Imam Abu Dawud : 1
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدٍ يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا ذَهَبَ الْمَذْهَبَ أَبْعَدَ
Nutti himamee jira [Abdullah bin Maslamah bin Qa’nab al Qa’nabi] [Abdul Aziz i.e. bin Muhammad] irraa [Muhammad i.e. bin Amru] irraa [Abu Salamah] irraa [Al Mughirah bin Syu’bah] irraa akka nutti himetti, gaafa Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam of boqochiisuuf deemuu barbaade, akka fagaate.
Imam Abu Dawud : 2
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا أَرَادَ الْبَرَازَ انْطَلَقَ حَتَّى لَا يَرَاهُ أَحَدٌ
[Musaddad bin Musarhad] nutti himeera [Isa bin Yunus] [Isma’il bin Abdul Malik] irraa [Abu az Zubair] irraa [Jabir bin Abdullah] irraa akka nutti himeetti Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo of boqochiisuu barbaadan hanga namni isa hin arginetti akka deeme.
Imam Abu Dawud : 3
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا أَبُو التَّيَّاحِ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْخٌ قَالَلَمَّا قَدِمَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ الْبَصْرَةَ فَكَانَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي مُوسَى فَكَتَبَ عَبْدُ اللَّهِ إِلَى أَبِي مُوسَى يَسْأَلُهُ عَنْ أَشْيَاءَ فَكَتَبَ إِلَيْهِ أَبُو مُوسَى إِنِّي كُنْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ فَأَرَادَ أَنْ يَبُولَ فَأَتَى دَمِثًا فِي أَصْلِ جِدَارٍ فَبَالَ ثُمَّ قَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَحَدُكُمْ أَنْ يَبُولَ فَلْيَرْتَدْ لِبَوْلِهِ مَوْضِعًا
Nutti himeera [Musaa bin Ismaa’il] nutti himeera [Hammad] nutti himeera [Abu At Tayyah] jedhe; [Sheek tokko] erga nutti himee booda akkana jedhe; Abdullaahi bin Abbaas Gaafa Basraa dhufu, yeroo hadiisa [Abuu Muusaa] irraa odeessuu, Abdallaan waa’ee waan hedduu gaafachuuf jecha xalayaa Abuu Muusaaf barreesse. Kanaaf Abuu Muusaan xalayaa itti barreesse -deebii isaaf-, dhugaa dubbachuuf guyyaa tokko Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam waliin ture, fincaa'uus waan barbaadeef, bakka lafa lallaafaa dallaa jala jirutti deeme, sana booda sallallaahu alaihi wasallam akkana jedhe: 'Isin keessaa namni tokko fincaan yoo barbaade, sana booda bakka lafa lallaafaa qabu haa barbaadu'.
Imam Abu Dawud : 4
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ وَعَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ عَنْ حَمَّادٍ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ وَقَالَ عَنْ عَبْدِ الْوَارِثِ قَالَ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ الْخُبُثِ وَالْخَبَائِثِقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ وَقَالَ مَرَّةً أَعُوذُ بِاللَّهِ و قَالَ وُهَيْبٌ فَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَمْرٍو يَعْنِي السَّدُوسِيَّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ هُوَ ابْنُ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ وَقَالَ شُعْبَةُ وَقَالَ مَرَّةً أَعُوذُ بِاللَّهِ
Nutti himeera [Musaddad bin Musarhad] [Hammad bin Zaid] fi [Abdul Warits] [Abdul Aziz bin Shuhaib] irraa [Anas] irraa nutti himee jira jedhe; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, yeroo mana fincaanii seenuu barbaadu - inni - Musaddad - Hammad irraa odeesse - akkana jedhe: 'Yaa Rabbi, dhugumatti sitti maganfadha' - yeroo ta'u wanti inni Abdul Hariis irraa odeesse - akkana jedhe: 'Ani sheyxaana dhiiraa fi sheyxaana dubaraa irraa Rabbitti maganfadha'. Abuu Daawud akkana jedhan; Syu'baan Abdul Aziz irraa odeesse -lafazh waliin-; 'Yaa Rabbi dhugumatti sitti maganfadha', yeroo biraa -lafazh- waliin odeesse; 'Rabbiin maganfadha', Wuhaayib immoo akkana jedhe; 'Rabbiitti haa maganfatu'. Nutti himee jira [Al Hasan bin Amru, jechuunis As Sadusi] [Waki'] irraa [Syu'bah] irraa [Abdul Aziz, jechuunis Ibn Shuhaib] irraa [Anas] irraa jecha hadiisa kanaa wajjin nuuf hime, inni -Syu'bah- Jecha-Jechoota kanaan -Abdul Aziz irraa odeesse; 'Yaa Rabbi dhugumatti sitti maganfadha'. Syu'baan akkana jedhe; Abdul Aziiz yeroo biraa -jecha waliin- odeesse; 'Rabbiin maganfadha'.
Imam Abu Dawud : 5
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَرْزُوقٍ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضِرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ هَذِهِ الْحُشُوشَ مُحْتَضَرَةٌ فَإِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ الْخَلَاءَ فَلْيَقُلْ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ الْخُبُثِ وَالْخَبَائِثِ
Nutti himee jira [Amru bin Marzuq] [Syu’bah] irraa [Qatadah] irraa [an Nadhr bin Anas] irraa [Zaid bin Arqam] irraa Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irraa nutti himee jira, akkana jedhe: ‘Dhugumatti, bakki isin fincaan itti gootan sheyxaanonni itti hirmaataniidha, kanaaf yeroo isin keessaa tokko mana fincaanii deemu haa jedhu; "Ani sheyxaana dhiiraa fi sheyxaana dubaraa irraa Rabbitti maganfadha."
Imam Abu Dawud : 6
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ سَلْمَانَ قَالَقِيلَ لَهُ لَقَدْ عَلَّمَكُمْ نَبِيُّكُمْ كُلَّ شَيْءٍ حَتَّى الْخِرَاءَةَ قَالَ أَجَلْ لَقَدْ نَهَانَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ أَوْ بَوْلٍ وَأَنْ لَا نَسْتَنْجِيَ بِالْيَمِينِ وَأَنْ لَا يَسْتَنْجِيَ أَحَدُنَا بِأَقَلَّ مِنْ ثَلَاثَةِ أَحْجَارٍ أَوْ نَسْتَنْجِيَ بِرَجِيعٍ أَوْ عَظْمٍ
[Musaddad bin Musarhad] nuuf [Abu Mu’awiyah] [al A’mash] irraa [Ibrahim] irraa [Abdurrahman bin Yazid] irraa [Salmaan] irraa nuuf hime akkana jedhe; akkana jedhame: ‘Dhugumatti Nabiyyiin kee waan hunda si barsiise dhimma manca’iinsaa illee?’. Salmaan akkana jedhee deebiseef: 'Eeyyee, inni (saw) yeroo fincaan ykn fincaan baasnu qiblaa fuulduratti akka hin ilaalle, harka mirgaatiin estiya akka hin raawwanne, tokko keenya dhagaa sadii gadi ta'een estiya akka hin raawwanne, ykn manca'aa ykn lafee beeyladaa irraa nu dhoowwe.'
Imam Abu Dawud : 7
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ الْقَعْقَاعِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا أَنَا لَكُمْ بِمَنْزِلَةِ الْوَالِدِ أُعَلِّمُكُمْ فَإِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ الْغَائِطَ فَلَا يَسْتَقْبِلْ الْقِبْلَةَ وَلَا يَسْتَدْبِرْهَا وَلَا يَسْتَطِبْ بِيَمِينِهِ وَكَانَ يَأْمُرُ بِثَلَاثَةِ أَحْجَارٍ وَيَنْهَى عَنْ الرَّوْثِ وَالرِّمَّةِ
Nutti himeera [Abdullah bin Muhammad an Nufaili] [Ibnul Mubarak] irraa [Muhammad bin Ajlan] irraa [al Qa'qa' bin Hakim] irraa [Abu Saalih] irraa [Abu Hurairah] irraa nutti himee jira jedhe; Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhe: ‘Dhugumatti ani siif akka ejjennoo warraa qofa, sin barsiisa; Yeroo namni tokko fincaa'uu barbaadu Qiblaatti hin fudhatinaa, dugda keessanis itti hin deebi'inaa, harka mirgaatiin sirna sanas hin raawwatinaa' jedheen. Akkasumas dhagaa sadiitiin akka kadhatan ajaje, manca’aa bineensotaa fi lafee jiidhaan kadhachuu dhorke.
Imam Abu Dawud : 8
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ رِوَايَةًقَالَ إِذَا أَتَيْتُمْ الْغَائِطَ فَلَا تَسْتَقْبِلُوا الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ وَلَا بَوْلٍ وَلَكِنْ شَرِّقُوا أَوْ غَرِّبُوافَقَدِمْنَا الشَّامَ فَوَجَدْنَا مَرَاحِيضَ قَدْ بُنِيَتْ قِبَلَ الْقِبْلَةِ فَكُنَّا نَنْحَرِفُ عَنْهَا وَنَسْتَغْفِرُ اللَّهَ
Nutti himee jira [Musaddad bin Musarhad] [az Zuhri] irraa [Atha` bin Yazid al Laitsi] irraa [Abu Ayyuub] irraa [Abu Ayyuub] irraa [Sufyan] nuuf himee jira kan inni Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam irraa odeesse, akkana jedhe: ‘Yeroo bakka fincaan deemtan, sana booda yeroo xurii fi fincaan gootan Qibla fuuldura hin fudhatinaa, gara bahaatti malee ykn dhiha'. Sana booda gara Sooriyaa dhufne, bakki fincaan itti bahu Qiblaa fuulduratti ijaaramee waan argameef, isaan irraa garagalchinee Rabbiin araarama kadhanne.
Imam Abu Dawud : 9
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ مَعْقِلِ بْنِ أَبِي مَعْقِلٍ الْأَسَدِيِّ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَتَيْنِ بِبَوْلٍ أَوْ غَائِطٍقَالَ أَبُو دَاوُد وَأَبُو زَيْدٍ هُوَ مَوْلَى بَنِي ثَعْلَبَةَ
Nutti himee jira [Musaa bin Ismaa’il] nutti himeera [Wuhaib] [Amru bin Yahya] [Abu Zaid] irraa [Abu Ma’qil Al Asadi] irraa nutti himee jira jedhe; Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo fincaan ykn fincaan baannu qiblaa lamaan - Makkaa fi Baitul Maqdis - fuuldura keenya akka hin fudhanne nu dhoorkaniiru. Abuu Daawud akkana jedhan; Abuu Zaayid duraan sahayaa warra Banu Tsa'labaa ti.
Imam Abu Dawud : 10
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ عِيسَى عَنْ الْحَسَنِ بْنِ ذَكْوَانَ عَنْ مَرْوَانَ الْأَصْفَرِ قَالَرَأَيْتُ ابْنَ عُمَرَ أَنَاخَ رَاحِلَتَهُ مُسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةِ ثُمَّ جَلَسَ يَبُولُ إِلَيْهَا فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَلَيْسَ قَدْ نُهِيَ عَنْ هَذَا قَالَ بَلَى إِنَّمَا نُهِيَ عَنْ ذَلِكَ فِي الْفَضَاءِ فَإِذَا كَانَ بَيْنَكَ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ شَيْءٌ يَسْتُرُكَ فَلَا بَأْسَ
Nutti himeera [Muhammad bin Yahya bin Faris] [Shafwan bin Isa] irraa [Al Hasan bin Dzakwan] irraa [Marwan Al Ashfar] irraa nutti himee jira jedhe; Yeroo tokko [Ibn Umar] gaalli isaa Qiblaatti garagaltee arge, achiis taa’ee osoo gara fuulduraatti fincaa’e, sana booda gaafadhe; 'Yaa Abuu Abdurrahmaan kun haraama mitii?' Innis deebisee; 'Sirriidha, garuu bakka banaa ta'etti yoo goote, siifi Qiblaa gidduutti wanti si haguugee yoo jiraate, sun homaa miti'.
Imam Abu Dawud : 11
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَمِّهِ وَاسِعِ بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَلَقَدْ ارْتَقَيْتُ عَلَى ظَهْرِ الْبَيْتِ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى لَبِنَتَيْنِ مُسْتَقْبِلَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ لِحَاجَتِهِ
[Abdullah bin Maslamah] [Malik] irraa [Yahya bin Sa’id] irraa [Muhammad bin Yahya bin Habban] irraa [adeera isaa, Wasi’ bin Habban] irraa [Abdullah bin Umar] irraa erga nutti himee booda akkana jedhe; 'Dhugumatti, yeroo tokko foddaa mana tokkoo ol ba'een ture, sana booda Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam cilee lama irratti Baitul Maqdis fuuldura isaa haala fincaanii keessa jiru arge.'
Imam Abu Dawud : 12
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْحَقَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبَانَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَنَهَى نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِبَوْلٍ فَرَأَيْتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْبَضَ بِعَامٍ يَسْتَقْبِلُهَا
Nutti himeera [Muhammad bin Basysyar] nutti himeera [Wahb bin Jarir] nutti himee jira [abbaan koo] akkana jedhe; Yeroo tokko [Muhammad bin Ishaq] [Aban bin Saalih] irraa hadiisa tokko [Mujahid] irraa [Jabir bin Abdullah] irraa yeroo himu dhaga’eera akkana jedhe; Nabiyullah shallallahu 'alaihi wasallam yemmuu fincaannu qiblaa fuula dura nu dhoowwe, sana booda waggaa tokko dura osoo hin du'in, Qiblaa fuulduratti fincaa'ee arge.
Imam Abu Dawud : 13
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ رَجُلٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا أَرَادَ حَاجَةً لَا يَرْفَعُ ثَوْبَهُ حَتَّى يَدْنُوَ مِنْ الْأَرْضِقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَهُوَ ضَعِيفٌ قَالَ أَبُو عِيسَى الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بِهِ
Nutti himamee jira [Zuhair bin Harb] [Waki’] [Al A’masy] irraa [nama] [Ibn Umar] irraa [Ibn Umar] irraa akka nutti himetti Nabiyyi sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo of boqochiisuu barbaade, hanga lafatti dhihoo ta’utti uffata isaa akka hin kaafne. Abuu Daawud akkana jedhan; [Abdussalam bin Harb] [Al A'masy] irraa [Anas bin Malik] irraa odeesse, garuu inni -Al A'masy- dha'if. Abuu Isaa Ar Ramliin akkana jedhan; Nutti himee jira Ahmad bin Al Walid nutti himeera Amru bin 'Aun hadiisa kanaan Abdussalam nutti hime.
Imam Abu Dawud : 14
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ عِيَاضٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَعِيدٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَخْرُجْ الرَّجُلَانِ يَضْرِبَانِ الْغَائِطَ كَاشِفَيْنِ عَنْ عَوْرَتِهِمَا يَتَحَدَّثَانِ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَمْقُتُ عَلَى ذَلِكَقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا لَمْ يُسْنِدْهُ إِلَّا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ
Nutti himeera [Ubaidullah bin Umar bin Maisarah] nutti himeera [Ibnu Mahdi] [Ikrimah bin Ammar] [Yahya bin Abu Kathir] irraa [Hilal bin 'Iyadh] irraa nutti himeera jedhe; Erga natti himee booda [Abu Sa’id] akkana jedhe; Yeroo tokko Ergamaan Rabbii s.a.w akkana jechuu isaanii dhaga’eera: ‘Namoonni lama osoo lamaan isaanii qaama dhuunfaa isaanii saaxilamanii bakka fincaan itti baafatan hin deeminaa, sana booda haasa’aa, sababiin isaas dhugumatti Rabbiin ‘azza wajalla sana jibba’. Abuu Daawud akkana jedhan; Himni kun Ikrimah bin Ammaar malee hin dubbatamne.
Imam Abu Dawud : 15
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ وَأَبُو بَكْرِ ابْنَا أَبِي شَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَمَرَّ رَجُلٌ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِقَالَ أَبُو دَاوُد وَرُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَغَيْرِهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَيَمَّمَ ثُمَّ رَدَّ عَلَى الرَّجُلِ السَّلَامَ
[Usmaan] fi [Abu Bakr], lamaan isaanii iyyuu ilmaan Abuu Siyaaba akka jedhan nutti himameera; [Umar bin Sa’d] [Sufyan] irraa [Adh Dhahhak bin Usman] irraa [Nafi’] irraa [Ibn Umar] irraa nuuf himee jira jedhe; Yeroo tokko namni tokko Nabiyyii sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo fincaa'u bira darbe, sana booda namichi nagaa ittiin jedhe, garuu nagaa isaa hin deebisne. Abuu Daawud akkana jedhan; Ibnu Umar fi kanneen biroo irraa odeeffameera, Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam yommuu tayammum godhan, sana booda salaamna namichaa deebise.
Imam Abu Dawud : 16
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ حُضَيْنِ بْنِ الْمُنْذِرِ أَبِي سَاسَانَ عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ أَنَّهُأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِ حَتَّى تَوَضَّأَ ثُمَّ اعْتَذَرَ إِلَيْهِ فَقَالَ إِنِّي كَرِهْتُ أَنْ أَذْكُرَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِلَّا عَلَى طُهْرٍ أَوْ قَالَ عَلَى طَهَارَةٍ
Nutti himee jira [Muhammad bin al Mutsanna] nutti himeera [Abdul A'laan] [Sa'id] irraa [Qatadah] irraa [Al Hasan] irraa [Hudhain bin Al Mundzir Abi Sasan] irraa [Al Muhajir bin Qunfudz] irraa [Al Muhajir bin Qunfudz] irraa akka nutti hime yeroo tokko Nabi sallallaahu alaihi wasallam yeroo fincaa'aa ture akka wal argan, sana booda Nabiyyiin nagaa jedhe, garuu hanga wuduu’a godhutti nagaa isaa hin deebisne, sana booda dhiifama gaafatee akkana jedhe: ‘Dhugumatti Maqaa Rabbii Ta’aalaa yoo qulqullaa’e malee kaasuun hin jaalladhu’.
Imam Abu Dawud : 17
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ خَالِدِ بْنِ سَلَمَةَ يَعْنِي الْفَأْفَاءَ عَنْ الْبَهِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ أَحْيَانِهِ
Nutti himee jira [Muhammad bin Al ’Ala] [Ibn Abi Za`idah] [abbaa isaa] irraa [Khalid bin Salamah] irraa, jechuunis Al Fa`fa] [Al Bahiy] irraa [Urwah] irraa [Aisyah] irraa nuuf himee jira jedhe; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yeroo hunda haala inni keessa ture hunda keessatti dhikr Rabbii azza wajalla.
Imam Abu Dawud : 18
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ أَبِي عَلِيٍّ الْحَنَفِيِّ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ وَضَعَ خَاتَمَهُقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا حَدِيثٌ مُنْكَرٌ وَإِنَّمَا يُعْرَفُ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اتَّخَذَ خَاتَمًا مِنْ وَرِقٍ ثُمَّ أَلْقَاهُ وَالْوَهْمُ فِيهِ مِنْ هَمَّامٍ وَلَمْ يَرْوِهِ إِلَّا هَمَّامٌ
[Nashr bin Ali] [Abu Ali Al Hanafi] irraa [Hammam] irraa [Ibn Juraij] irraa [Az Zuhri] irraa [Anas] irraa nutti himee jira jedhe; Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam mana fincaanii seenuu yommuu fedhu, ringii isaa irraa baase. Abuu Daawud akkana jedhan; Kuni hadiisa badaa yoo ta’u, [Ibn Juraij] irraa [Ziyad bin Sa’ad] irraa [Az Zuhri] irraa [Anas] irraa wanti beekamu Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam ringii meetii fayyadamee booda gatan. Dogoggorri asitti Hammam irraati, hadiisni kun Hammam irraa malee hin odeeffamne.
Imam Abu Dawud : 19
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ سَمِعْتُ مُجَاهِدًا يُحَدِّثُ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَمَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى قَبْرَيْنِ فَقَالَ إِنَّهُمَا يُعَذَّبَانِ وَمَا يُعَذَّبَانِ فِي كَبِيرٍ أَمَّا هَذَا فَكَانَ لَا يَسْتَنْزِهُ مِنْ الْبَوْلِ وَأَمَّا هَذَا فَكَانَ يَمْشِي بِالنَّمِيمَةِ ثُمَّ دَعَا بِعَسِيبٍ رَطْبٍ فَشَقَّهُ بِاثْنَيْنِ ثُمَّ غَرَسَ عَلَى هَذَا وَاحِدًا وَعَلَى هَذَا وَاحِدًا وَقَالَ لَعَلَّهُ يُخَفَّفُ عَنْهُمَا مَا لَمْ يَيْبَسَا قَالَ هَنَّادٌ يَسْتَتِرُ مَكَانَ يَسْتَنْزِهُحَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَاهُ قَالَ كَانَ لَا يَسْتَتِرُ مِنْ بَوْلِهِ وَقَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ يَسْتَنْزِهُ
Nutti himeera [Zuhair bin Harb] fi [Hannad bin As Sari] lamaan isaanii akka jedhan; Nutti himeera [Waki'] nutti himeera [Al A'masy] jedhe; [Mujaahid] [Thawus] irraa [Ibn Abbaas] irraa akkas jedhee himuu dhaga’e; Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo tokko qabrii lama bira darbee akkana jedhan: ‘Dhugumatti lamaan isaanii adabamaa jiru, lamaan isaanii iyyuu dilii gurguddaan adabamaa hin jiran. Isa kana garuu fincaan irraa waan of hin qulqulleessineef, inni kun ammoo namimah waliin waan deemeef ture'. Sana booda nama tokko damee damee jiidha qabu akka fudhatu ajaje, achiis walakkaatti kutee, achiis awwaala kana keessa dhaabee awwaala biraa keessatti tokko dhaabe, akkas jedhe: 'Hanga hin gogneetti lamaan isaanii salphisuu akka danda'u abdii guddaan qaba' jedhe. Haannaa lafazh yastatir waliin bakka yastanzih odeesse. Nutti himee jira [Usmaan bin Abuu Syaibah] [Jarir] irraa [Mansur] irraa [Mujahid] irraa [Ibn Abbaas] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa nutti himee jira, hiikni isaas jecha armaan olii jedhu; 'fincaan irraa of hin haguugne', Mu'aawiyaan garuu; 'qulqulluu miti'.
Imam Abu Dawud : 20
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَسَنَةَ قَالَانْطَلَقْتُ أَنَا وَعَمْرُو بْنُ الْعَاصِ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَجَ وَمَعَهُ دَرَقَةٌ ثُمَّ اسْتَتَرَ بِهَا ثُمَّ بَالَ فَقُلْنَا انْظُرُوا إِلَيْهِ يَبُولُ كَمَا تَبُولُ الْمَرْأَةُ فَسَمِعَ ذَلِكَ فَقَالَ أَلَمْ تَعْلَمُوا مَا لَقِيَ صَاحِبُ بَنِي إِسْرَائِيلَ كَانُوا إِذَا أَصَابَهُمْ الْبَوْلُ قَطَعُوا مَا أَصَابَهُ الْبَوْلُ مِنْهُمْ فَنَهَاهُمْ فَعُذِّبَ فِي قَبْرِهِقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ مَنْصُورٌ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ أَبِي مُوسَى فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ جِلْدِ أَحَدِهِمْ و قَالَ عَاصِمٌ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ جَسَدِ أَحَدِهِمْ
Nutti himeera [Musaddad] nutti himeera [Abdulwahid bin Ziyad] [Al A'masy] irraa [Zaid bin Wahb] irraa [Abdurrahman bin Hasanah] irraa nutti himeera jedhe; Yeroo tokko Amru bin Al Ash waliin Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam waliin wal arguuf deeme, sana booda gaachana qabatee bahe, sana booda ittiin of haguugee fincaan. Kanaaf jenna; 'Ilaa akka dubartii fincaa'utti fincaa'a'. Rasuullis kana waan dhaga’eef: ‘Ijoollee Israa’el keessaa tokko maal akka argate hin beektuu? Dur ilmaan Israa'el fincaan yommuu saaxilaman kutaa fincaan xuraa'e sana ni kutu, sana booda namni sun kana akka hin goone dhorka, kanaaf awwaala isaanii keessatti adabamu turan'. Abuu Daawud akkana jedhan; [Mansur] hadiisa kana ilaalchisee [Abu Wa`il] irraa [Abu Musa] irraa akkana jedhe, eereera; -Jechuun gogaa isaan keessaa tokko yoo tuqe. Gidduu kana [Ashiim] [Abu Wa`il] irraa [Abu Muusaa] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa akkana jedhe: 'Reeffi isaan keessaa tokkoo'.