Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 1721
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَيُّوبُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ بِالْبَطْحَاءِ ثُمَّ هَجَعَ بِهَا هَجْعَةً ثُمَّ دَخَلَ مَكَّةَوَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَفْعَلُهُ
A fɔra an ye [Ahmadu bin Hanbal], a fɔra an ye [Affan] ye, a fɔra an [Hamadu bin Salamah] ye, a fɔra an [Humaid] ye ka bɔ [Bakr bin Abdullah] ka bɔ [Ibnu Umar] ani [Ayyub], ka bɔ [Nafilaahu] la ko . ‘Asr, Maghrib ani Isha’ seliw Al Bathha` kɔnɔ ka sɔrɔ ka sinɔgɔ yen ka sɔrɔ ka taga Mɛka, ani Ibn Umar y’o kɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1722
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عِيسَى بْنِ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ أَنَّهُ قَالَوَقَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ بِمِنًى يَسْأَلُونَهُ فَجَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَمْ أَشْعُرْ فَحَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَذْبَحَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اذْبَحْ وَلَا حَرَجَ وَجَاءَ رَجُلٌ آخَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَمْ أَشْعُرْ فَنَحَرْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ قَالَ ارْمِ وَلَا حَرَجَ قَالَ فَمَا سُئِلَ يَوْمَئِذٍ عَنْ شَيْءٍ قُدِّمَ أَوْ أُخِّرَ إِلَّا قَالَ اصْنَعْ وَلَا حَرَجَ
A fɔra an ye [Al Qa’nabi] ka bɔ [Malik] fɛ ka bɔ [Ibn Shihab] fɛ ka bɔ [Isa bin Talhah bin Ubaidullah] ka bɔ [Abdullah bin Amr bin Al’Ash] fɛ ko a ko; Rasulullah a lɔra hiji Wada wagati la Mina, u y’a ɲininga, o kɔ, cɛɛ dɔ nana k’a fɔ; E Ala ka ciden, tiɲɛ na, ne tun t’a lɔn, o la, ne ye sogo faga ka sɔrɔ ka kititigɛla fili. A ko: ‘A fili, o tɛ foyi ye!’ Abdullah bin Amri ko; O wagati la, u tun t’a ɲininga koo dɔ la min be na fɔlɔ wala min be laban, nka a ko: ‘I k’o kɛ, o tɛ foyi ye!’
Hadith
Imam Abu Dawud : 1723
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ قَالَخَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجًّا فَكَانَ النَّاسُ يَأْتُونَهُ فَمَنْ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ سَعَيْتُ قَبْلَ أَنْ أَطُوفَ أَوْ قَدَّمْتُ شَيْئًا أَوْ أَخَّرْتُ شَيْئًا فَكَانَ يَقُولُ لَا حَرَجَ لَا حَرَجَ إِلَّا عَلَى رَجُلٍ اقْتَرَضَ عِرْضَ رَجُلٍ مُسْلِمٍ وَهُوَ ظَالِمٌ فَذَلِكَ الَّذِي حَرِجَ وَهَلَكَ
A y’a fɔ an ye [Usman bin Abu Siyaba], a y’a fɔ an ye [Jarir] ka bɔ [Asi Siyabani] ka bɔ [Ziyad bin ‘Ilaqah] ka bɔ [Usamah bin Siyarik] la, a ko; N bɔra ni kira sallallaahu alayihi wasallam ye ka taga hiji kɛ. Mɔgɔw nana a fɛ, o kɔ, dɔw ko; E Ala ka ciden, n ye sa’i kɛ ka kɔn tawaf kɛli ɲɛ. Walima n’ ye koow bila n’ ɲɛfɛ ani n’ ye koow bila n’ kɔ. A ko: ‘A ka ɲi, a ka ɲi’. Ni mɔgɔ min ye silamɛ bonya nɔgɔ, ka tilenbaliyako kɛ, o tigi ye jurumunkɛla ye, a bena tunu.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1724
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنِي كَثِيرُ بْنُ كَثِيرِ بْنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وِدَاعَةَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِمَّا يَلِي بَابَ بَنِي سَهْمٍ وَالنَّاسُ يَمُرُّونَ بَيْنَ يَدَيْهِ وَلَيْسَ بَيْنَهُمَا سُتْرَةٌ قَالَ سُفْيَانُ لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْكَعْبَةِ سُتْرَةٌقَالَ سُفْيَانُ كَانَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنَا عَنْهُ قَالَ أَخْبَرَنَا كُثَيْرٌ عَنْ أَبِيهِ قَالَ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ لَيْسَ مِنْ أَبِي سَمِعْتُهُ وَلَكِنْ مِنْ بَعْضِ أَهْلِي عَنْ جَدِّي
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Hanbal], a y’a fɔ an ye [Sufyan bin Uyainah], a y’a fɔ ne ye [Katsir bin Katsir bin Al Muthalib bin Abu Wida’ah] ka bɔ [a ka denbaya mɔgɔ dɔw] la, ka bɔ [a bɛnba] fɛ, ko a tun ye kira ye min tun be dola’alam ka yɔrɔ la. Sahm, k’a sɔrɔ mɔgɔw tun be tɛmɛna a ɲɛfɛ, ani sutrah -delili barikada- tun tɛ u fila cɛ. Sufyan ko; sutra si tɛ a ni Kaaba cɛ. Sufyan ko; [Ibn Juraij] y’an lalɔnniya o koo la. A ko; tun y’an [Kutsair] lalɔnniya ka bɔ [a fa] fɛ, a ko; N y’a ɲininga o kɔ, a ko; N’ m’o mɛn n’ facɛ fɛ, nka n’ somɔgɔw dɔ fɛ, n’ mamacɛ fɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1725
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ حَدَّثَنِي يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ تَعَالَى عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَّةَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهِمْ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ اللَّهَ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ وَسَلَّطَ عَلَيْهَا رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ وَإِنَّمَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ النَّهَارِ ثُمَّ هِيَ حَرَامٌ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ لَا يُعْضَدُ شَجَرُهَا وَلَا يُنَفَّرُ صَيْدُهَا وَلَا تَحِلُّ لُقْطَتُهَا إِلَّا لِمُنْشِدٍ فَقَالَ عَبَّاسٌ أَوْ قَالَ قَالَ الْعَبَّاسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِلَّا الْإِذْخِرَ فَإِنَّهُ لِقُبُورِنَا وَبُيُوتِنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا الْإِذْخِرَقَالَ أَبُو دَاوُد وَزَادَنَا فِيهِ ابْنُ الْمُصَفَّى عَنْ الْوَلِيدِ فَقَامَ أَبُو شَاهٍ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اكْتُبُوا لِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اكْتُبُوا لِأَبِي شَاهٍ قُلْتُ لِلْأَوْزَاعِيِّ مَا قَوْلُهُ اكْتُبُوا لِأَبِي شَاهٍ قَالَ هَذِهِ الْخُطْبَةُ الَّتِي سَمِعَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَ وَلَا يُخْتَلَى خَلَاهَا
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Hanbal], a y’a fɔ an ye [Ali Walid bin Muslim], a y’a fɔ an ye [Ali Auza’i], a y’a fɔ ne ye [Yahya bin Abu Kathir] ka bɔ [Abu Salama] la, ka bɔ [Abu Huraira] la, a ko; Tuma min na Ala Ta’ala ye Maka minɛ Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam sababu la, a lɔra u cɛma ka Ala tando o kɔfɛ ko: ‘Tiɲɛ na, Ala ye sama bali ka bɔ Kaaba kɔnɔ, Ala ye fanga di Kaaba ma a ka ciden ni lanabagaw kan. Tiɲɛ na, a daganin lo ne fɛ wagati dɔɔnin kɔnɔ tilefɛ, o kɔ, a ka ɲi ka kɛ haramu ye fɔɔ ka taga se lahara loon ma, yiri si man kan ka tigɛ, kongosogo si man kan ka gwɛn, ani fɛɛn si tɛ sɔrɔ min ye halal ye fɔɔ mɔgɔ min b’a fɛ k’o fɔ’. O kɔ, Abasi ko; E Ala ka ciden, fo Idzkhir, bari nin falenfɛnw ye an ka kaburuw n’an ka soow ta ye. O kɔ, Rasulullah ko: ‘Fo ni idzkhir’. Abu Dawuda ko; ani [Ibn Al Mushthafa] ye dɔ fara a kan ka bɔ [Ali Walid] la; o kɔ, Abu Shah, cɛ dɔ min bɔra Yemeni jamanadenw na, o wulila k’a fɔ; E Ala ka ciden, i k’a sɛbɛn ne ye! O kɔ, Rasulullah ko: «Aw k’a sɛbɛ Abu Shah ye!» N ko Al Auzayi ma ko; Kira (saw) ka kuma min fɔra, o tun ye mun ye: 'Aw k'a sɛbɛn Abu Shah ye!' A ko; a ye waajuli min mɛn cira sallallaahu alayihi wasallam fɛ. A y’a fɔ an ye [Usman bin Abu Syaiba], a y’a fɔ an ye [Jarir] ka bɔ [Mansur] ka bɔ [Mujahid] ka bɔ [Thawus] ka bɔ [Ibn Abbas] ka nin maana nin na, a ko; yiri fana man kan ka tigɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1726
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُهَاجِرٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مَاهَكَ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا نَبْنِي لَكَ بِمِنًى بَيْتًا أَوْ بِنَاءً يُظِلُّكَ مِنْ الشَّمْسِ فَقَالَ لَا إِنَّمَا هُوَ مُنَاخُ مَنْ سَبَقَ إِلَيْهِ
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Hanbal], a y’a fɔ an ye [Abdurrahman bin Mahdi], a y’a fɔ an ye [Isirayɛli] ka bɔ [Ibrahima bin Muhajir] ka bɔ [Yusufu bin Mahik] ka bɔ [a bamuso] ka bɔ [Aisyah] la, a ko; Ne ko; E Ala ka ciden, yala an ma bon walima boon dɔ lɔ i ye min be se k’i tanga tile ma Mina wa? O kɔ, a ko; Tiɲɛn na, minw be na fɔlɔ, Mina ye lɔyɔrɔ ye olu fɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1727
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ يَحْيَى بْنِ ثَوْبَانَ أَخْبَرَنِي عِمَارَةُ بْنُ ثَوْبَانَ حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ بَاذَانَ قَالَأَتَيْتُ يَعْلَى بْنَ أُمَيَّةَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ احْتِكَارُ الطَّعَامِ فِي الْحَرَمِ إِلْحَادٌ فِيهِ
A y’a fɔ an ye [Al Hasan bin Ali], a y’a fɔ an ye [Abu Ashim] ka bɔ [Jafar bin Yahya bin Tsauban] la, a y’a fɔ an ye [Imarah bin Tsauban], a y’a fɔ ne ye [Musa bin Badzan]; a ko; Ne nana [Yala bin Umayya] fɛ, a ko; Tiɲɛ na, Rasulullah y’a fɔ ko: ‘Ka dumuni mara Haram dugukolo kan, o ye kufiri wale ye min be kɛ yen.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1728
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَجُلٌ لِابْنِ عَبَّاسٍ مَا بَالُ أَهْلِ هَذَا الْبَيْتِ يَسْقُونَ النَّبِيذَ وَبَنُو عَمِّهِمْ يَسْقُونَ اللَّبَنَ وَالْعَسَلَ وَالسَّوِيقَ أَبُخْلٌ بِهِمْ أَمْ حَاجَةٌ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ مَا بِنَا مِنْ بُخْلٍ وَلَا بِنَا مِنْ حَاجَةٍ وَلَكِنْ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى رَاحِلَتِهِ وَخَلْفَهُ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَرَابٍ فَأُتِيَ بِنَبِيذٍ فَشَرِبَ مِنْهُ وَدَفَعَ فَضْلَهُ إِلَى أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ فَشَرِبَ مِنْهُ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْسَنْتُمْ وَأَجْمَلْتُمْ كَذَلِكَ فَافْعَلُوا فَنَحْنُ هَكَذَا لَا نُرِيدُ أَنْ نُغَيِّرَ مَا قَالَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
A y’a fɔ an ye [Amr bin Aun], a y’a fɔ an ye [Khalid] ka bɔ [Humaid] ka bɔ [Bakr bin Abdullah] la, a ko; cɛɛ dɔ y’a fɔ [Ibn Abas] ye ko; mun na nin bon kɔnɔmɔgɔw be minfɛn nabidz di - minfɛn min be ɲigi ni datumu, diwɛn walima fɛɛn wɛrɛ ye -, k’a sɔrɔ u belencɛ deenw be nɔnɔ, lii ani sawiq min - dumuni min be bɔ alikama la k’a ɲagami ni tulu ye -? Yala nɛgɛrifɛn dɔ b’u fɛ wala mako dɔ b’u la wa? Ibnu Abbas ko; An tɛ nɛgɛrifɛnw ye, an mako t’o la fana, nka Ala ka ciden (s.a.w) tun b’a ka mɔbili kɔnɔ siɲɛ kelen, Usamah bin Zaid tun b’a kɔfɛ. O kɔ, a ye minfɛn ɲini, o kɔ, u ye nabidz di a ma o kɔ, a y’a dɔ min ka tɔ di Usamah bin Zaid ma, a y’a dɔ min. O kɔ, cira sallallahu ko: ‘I ye koɲuman kɛ, i ka kan ka min kɛ, o le lo’. O la, an be ten ani an t’a fɛ ka kira ka kuma yɛlɛma.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1729
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حُمَيْدٍأَنَّهُ سَمِعَ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ يَسْأَلُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ هَلْ سَمِعْتَ فِي الْإِقَامَةِ بِمَكَّةَ شَيْئًا قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لِلْمُهَاجِرِينَ إِقَامَةٌ بَعْدَ الصَّدْرِ ثَلَاثًا
A y’a fɔ an ye [Al Qa’nabi], a y’a fɔ an ye [Abdul Aziz Ad Darawardi], ka bɔ [Abdurrahman bin Humaid] fɛ ko a ye Umar bin Abdul Aziz ka ɲiningali mɛn [I n’a fɔ Saib bin Yazid]; Yala i delila ka kuma dɔ mɛn Mɛki dugu la wa? A ko; y’a fɔ n ye [Ibn Al Hadhrami], ko a y’a mɛn Rasulullah sallallahu alayihi wasallam b’a fɔra Muhajirin mɔgɔw ye ko: ‘Hiji kɛnin kɔ, mɔgɔ ka kan ka sigi Mɛki dugu kɔnɔ, o ye tile saba ye.’
Hadith
Imam Abu Dawud : 1730
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ الْكَعْبَةَ هُوَ وَأُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ وَعُثْمَانُ بْنُ طَلْحَةَ الْحَجَبِيُّ وَبِلَالٌ فَأَغْلَقَهَا عَلَيْهِ فَمَكَثَ فِيهَا قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَسَأَلْتُ بِلَالًا حِينَ خَرَجَ مَاذَا صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ جَعَلَ عَمُودًا عَنْ يَسَارِهِ وَعَمُودَيْنِ عَنْ يَمِينِهِ وَثَلَاثَةَ أَعْمِدَةٍ وَرَاءَهُ وَكَانَ الْبَيْتُ يَوْمَئِذٍ عَلَى سِتَّةِ أَعْمِدَةٍ ثُمَّ صَلَّىحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ الْأَذْرَمِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مَالِكٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ لَمْ يَذْكُرْ السَّوَارِيَ قَالَ ثُمَّ صَلَّى وَبَيْنَهُ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ ثَلَاثَةُ أَذْرُعٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَى حَدِيثِ الْقَعْنَبِيِّ قَالَ وَنَسِيتُ أَنْ أَسْأَلَهُ كَمْ صَلَّى
A fɔra an ye [Al Qa’nabi] ka bɔ [Malik] ka bɔ [Nafi’] ka bɔ [Abdullah bin Umar] fɛ ko Rasulullah donna Mɛki ni Usama bin Zaid ni Usman bin Talhah Al Hajabi ye, ani Bilali, o kɔ, a ye daa tugu ka to kɔnɔna na. Abdullah bin Umar ko; N ye [Bilal] ɲininga tuma min na a bɔra; Rasulullah ka mun lo kɛ? A ko; A ka samasen kelen lɔ a numanboroyanfan na, ka samasen fla lɔ a kininboroyanfan fɛ, ka samasen saba kɛ a kɔfɛyɔrɔ ra. Kaaba o wagati la, sinsinyɔrɔ wɔɔrɔ tun b’a la, o kɔ, a tun be delili kɛ. A y’a fɔ an ye [Abdulla bin Muhamadu bin Ishaq Al Adzrami], a y’a fɔ an ye [Abdurahman bin Mahdi] ka bɔ [Malik] la ni nin hadisi ye, a ma pilari dɔw kofɔ. A ko; o kɔ, a ye delili kɛ ale ni kibla cɛ, min be yɔrɔ min na, o ye mɛtɛrɛ saba ye. A y’a fɔ an ye [Usman bin Abu Syaiba], a y’a fɔ an ye [Abu Usamah] ka bɔ [‘Ubaidullah] ka bɔ [Nafi’] ka bɔ [Ibn Umar] ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam la, ka ɲɛsin Al-Qa’nabi ka hadisi kɔrɔ ma, ani n’ ɲinɛna k’a ɲininga; a ye raka joli lo kɛ?
Hadith
Imam Abu Dawud : 1731
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ صَفْوَانَ قَالَقُلْتُ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ كَيْفَ صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ دَخَلَ الْكَعْبَةَ قَالَ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ
A y’a fɔ an ye [Zuhair bin Harb], a y’a fɔ an ye [Jarir] ka bɔ [Yazid bin Abu Ziyad] ka bɔ [Mujahid] ka bɔ [Abdurrahman bin Shafwan] la, a ko; N y’a fɔ [Umar bin Al Katab] ye ko; Nabi donna kababa kɔnɔ, a ye mun lo kɛ? A ka o jaabi ko; a ye rakaati fila kɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1732
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرِو بْنِ أَبِي الْحَجَّاجِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا قَدِمَ مَكَّةَ أَبَى أَنْ يَدْخُلَ الْبَيْتَ وَفِيهِ الْآلِهَةُ فَأَمَرَ بِهَا فَأُخْرِجَتْ قَالَ فَأُخْرِجَ صُورَةُ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَعِيلَ وَفِي أَيْدِيهِمَا الْأَزْلَامُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاتَلَهُمْ اللَّهُ وَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمُوا مَا اسْتَقْسَمَا بِهَا قَطُّ قَالَ ثُمَّ دَخَلَ الْبَيْتَ فَكَبَّرَ فِي نَوَاحِيهِ وَفِي زَوَايَاهُ ثُمَّ خَرَجَ وَلَمْ يُصَلِّ فِيهِ
A fɔra an ye [Abu Ma’mar Abdullah bin ‘Amr bin Abu Al Hajjaj], a fɔra an ye [Abdul Warits] ka bɔ [Ayyub] ka bɔ [Ikrimah] ka bɔ [Ibn Abbas] la ko kira sallallaahu ‘alaihi sallam tun be yen tuma min na a sera yen i n’a fɔ enabater, a banna ka kɛ yen i n’a fɔ enabater. o kosɔn a ko o ye o jaaw bɔ, o kosɔn o ka o jaaw bɔ. Ibnu Abbas ko; O kɔ, kira Ibrahima ni Isimayili ka jaaw bɔra, kalaw tun be jaaw fila nunu bolo. O kɔ, cira (s.a.w) ko; Ala ka kɛlɛ kɛ n’u ye -mushiriw-! Ala ka sira la, tiɲɛ na, olu - boliw batobagaw - b'a lɔn ko u fila si ma deli k'u ka siniɲasigi bɔ a la. O kɔ, a donna kababa kɔnɔ ka takbiri kɛ boonw ni boonw kɔnɔ, o kɔ, a bɔra ka delili kɛ kababa kɔfɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1733
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكُنْتُ أُحِبُّ أَنْ أَدْخُلَ الْبَيْتَ فَأُصَلِّيَ فِيهِ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِي فَأَدْخَلَنِي فِي الْحِجْرِ فَقَالَ صَلِّي فِي الْحِجْرِ إِذَا أَرَدْتِ دُخُولَ الْبَيْتِ فَإِنَّمَا هُوَ قَطْعَةٌ مِنْ الْبَيْتِ فَإِنَّ قَوْمَكِ اقْتَصَرُوا حِينَ بَنَوْا الْكَعْبَةَ فَأَخْرَجُوهُ مِنْ الْبَيْتِ
A y’a fɔ an ye [Al Qa’nabi], a y’a fɔ an ye [Abdul Aziz] ka bɔ [Alqamah] la ka bɔ [a bamuso] la ka bɔ [Aisha] la, a ko; N b’a fɛ ka don Kaaba kɔnɔ ka delili kɛ a kɔnɔ. O kɔ, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ye n bolo minɛ ka n don hijri kɔnɔ, a ko: ‘N’i b’a fɛ ka don kaaba kɔnɔ, tiɲɛ na, hijiri be kaaba kɔnɔ. Tiɲɛ na, i ka mɔgɔw y’a dɔgɔya Kaaba lɔtuma na, ka Hijri bɔ Kaaba kɔnɔ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1734
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ مِنْ عِنْدِهَا وَهُوَ مَسْرُورٌ ثُمَّ رَجَعَ إِلَيَّ وَهُوَ كَئِيبٌ فَقَالَ إِنِّي دَخَلْتُ الْكَعْبَةَ وَلَوْ اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ مَا دَخَلْتُهَا إِنِّي أَخَافُ أَنْ أَكُونَ قَدْ شَقَقْتُ عَلَى أُمَّتِي
A fɔra an ye [Musaddad], a fɔra an ye [Abdullah bin Daud], ka bɔ [Isma’il bin Abdul Malik] ka bɔ [Abdullah bin Abu Awalkah] ka bɔ [Aisyah] la ko kira sallallaahu ‘alaihi sallam bɔra a gɛrɛfɛ nisɔndiya la ani o kɔ, a ko: ni ne tun k’a lɔn - ka ɲɛminɛli sɔrɔ - ne bɛ min kɛra sisan, o tuma na, ne tun tɛna don o ra, sabu ne tun bɛ hami tɔɔrɔ ra ne ta mɔgɔw ra.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1735
حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ وَسَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَمُسَدَّدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ الْحَجَبِيِّ حَدَّثَنِي خَالِي عَنْ أُمِّي صَفِيَّةَ بِنْتِ شَيْبَةَ قَالَتْ سَمِعْتُ الَأسْلَمِيَّةَ تَقُولُقُلْتُ لِعُثْمَانَ مَا قَالَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ دَعَاكَ قَالَ قَالَ إِنِّي نَسِيتُ أَنْ آمُرَكَ أَنْ تُخَمِّرَ الْقَرْنَيْنِ فَإِنَّهُ لَيْسَ يَنْبَغِي أَنْ يَكُونَ فِي الْبَيْتِ شَيْءٌ يَشْغَلُ الْمُصَلِّيَ قَالَ ابْنُ السَّرْحِ خَالِي مُسَافِعُ بْنُ شَيْبَةَ
A fɔra an ye [Ibn As Sarh] ni [Sa’id bin Manshur] ni [Musadad] ye, u ko; a y’a fɔ an ye [Sufyan] ka bɔ [Manshur Al Hajabi] la, a y’a fɔ ne ye [n’ belencɛ] fɛ, ka bɔ [n’ bamuso, o min ye Shafiya bint Syaibah] ye, a ko; N y’a mɛn [Alasilamiya] b’a fɔra ko; Ne ko [Usman] ma ko; Rasulullah ye mun fɔ i ye tuma min na a y’i weele? A ko; N ɲinɛna ka yamaruya di i ma ko i ka bakɔrɔn biɲɛ fila datugu, tiɲɛ na, a ma bɛn Kaaba ka fɛɛn dɔ sɔrɔ ka mɔgɔw minɛ minw be delili kɛra. Ibn As Sarh y’a fɔ ko; N’ belencɛ tɔgɔ ko Musafi bin Siyaba.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1736
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمُحَارِبِيُّ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ وَاصِلٍ الْأَحْدَبِ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ شَيْبَةَ يَعْنِي ابْنَ عُثْمَانَ قَالَقَعَدَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فِي مَقْعَدِكَ الَّذِي أَنْتَ فِيهِ فَقَالَ لَا أَخْرُجُ حَتَّى أَقْسِمَ مَالَ الْكَعْبَةِ قَالَ قُلْتُ مَا أَنْتَ بِفَاعِلٍ قَالَ بَلَى لَأَفْعَلَنَّ قَالَ قُلْتُ مَا أَنْتَ بِفَاعِلٍ قَالَ لِمَ قُلْتُ لِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ رَأَى مَكَانَهُ وَأَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَهُمَا أَحْوَجُ مِنْكَ إِلَى الْمَالِ فَلَمْ يُخْرِجَاهُ فَقَامَ فَخَرَجَ
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Hanbali], a y’a fɔ an ye [Abdurrahman bin Muhamadu Al Muharibi], ka bɔ [Asi Syaibani] ka bɔ [Washil Al Ahdab] ka bɔ [Syaqiq] ka bɔ [Syaiba bin Usman], a ko; [Umar bin Al Khathab] Ala ka hɛɛrɛ kɛ a ye siɲɛ kelen a siginin be yɔrɔ min na, o kɔ, a ko; Ne tɛna taga fɔɔ ni ne ye Kaaba nafolo tilan. Siyaba ko; Ne ko; aw tɛna o kɛ. A ko; tiɲɛ lo, tiɲɛn na, ne bena o kɛ. Siyaba ko; aw tɛna o kɛ. A ko; Mun na? Ne ko; sabu Rasulullah ye yɔrɔ ye, Abu Bakri radiallahu anhu fana y’o ye, u fila bɛɛ mako be nin nafolo nunu na ka tɛmɛ aw kan, nka u fila bɛɛ tɛ nin nafolo nunu sara. O kɔ, a wurira ka bɔ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1737
حَدَّثَنَا حَامِدُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ إِنْسَانٍ الطَّائِفِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الزُّبَيْرِ قَالَلَمَّا أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ لِيَّةَ حَتَّى إِذَا كُنَّا عِنْدَ السِّدْرَةِ وَقَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي طَرَفِ الْقَرْنِ الْأَسْوَدِ حَذْوَهَا فَاسْتَقْبَلَ نَخِبًا بِبَصَرِهِ و قَالَ مَرَّةً وَادِيَهُ وَوَقَفَ حَتَّى اتَّقَفَ النَّاسُ كُلُّهُمْ ثُمَّ قَالَ إِنَّ صَيْدَ وَجٍّ وَعِضَاهَهُ حَرَامٌ مُحَرَّمٌ لِلَّهِ وَذَلِكَ قَبْلَ نُزُولِهِ الطَّائِفَ وَحِصَارِهِ لِثَقِيفٍ
A y’a fɔ an ye [Hamid bin Yahya], a y’a fɔ an ye [Abdullah bin Al Harith] ka bɔ [Muhamadu bin Abdullah bin Insan Ath Thai] ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [Urwah bin Az Zubair] ka bɔ [Az Zubair] la, a ko; tuma min na anw ni Rasulullah bɔra Liyyah - kulu dɔ min ka surun Taif la -, fɔɔ an sera lote yiri dɔ la tuma min na Rasulullah lɔra Al Qarn Al Aswad gɛrɛfɛ - kulu fitinin dɔ min be Hijaz kɔnɔ min be Nakhib gɛrɛfɛ saan - a ka hill - filɛ. Tuma dɔw la, Az Zubair tun b’a fɔ ko; kuru kan. A wulila fo bɛɛ lɔra, o kɔ, a ko: ‘Tiɲɛ na, kongosogo minw be Wajj kan - Taif kulu kan - n’a ka ŋani yiriw ye haram ye, Ala y’u bali’. O kɛra sanni a ka lɔ ka Tsaqif lamini.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1738
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُشَدُّ الرِّحَالُ إِلَّا إِلَى ثَلَاثَةِ مَسَاجِدَ مَسْجِدِ الْحَرَامِ وَمَسْجِدِي هَذَا وَالْمَسْجِدِ الْأَقْصَى
A fɔra an ye [Musaddad], a fɔra an ye [Sufyan] ka bɔ [Az Zuhri] ka bɔ [Sa’id bin Al Musayyab] ka bɔ [Abu Hurairah] ka bɔ cira sallallahu ‘alaihi wasallam fɛ, a ko: ‘A daganin tɛ ka tagama kɛ a ye fɔɔ ka taga bato saba kɛ; Al Haram misiri, Nne ka misiri ani Al Aqsa’ misiri.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1739
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَمَا كَتَبْنَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا الْقُرْآنَ وَمَا فِي هَذِهِ الصَّحِيفَةِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةُ حَرَامٌ مَا بَيْنَ عَائِرَ إِلَى ثَوْرٍ فَمَنْ أَحْدَثَ حَدَثًا أَوْ آوَى مُحْدِثًا فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ لَا يُقْبَلُ مِنْهُ عَدْلٌ وَلَا صَرْفٌ وَذِمَّةُ الْمُسْلِمِينَ وَاحِدَةٌ يَسْعَى بِهَا أَدْنَاهُمْ فَمَنْ أَخْفَرَ مُسْلِمًا فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ لَا يُقْبَلُ مِنْهُ عَدْلٌ وَلَا صَرْفٌ وَمَنْ وَالَى قَوْمًا بِغَيْرِ إِذْنِ مَوَالِيهِ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ لَا يُقْبَلُ مِنْهُ عَدْلٌ وَلَا صَرْفٌحَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَبِي حَسَّانَ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُخْتَلَى خَلَاهَا وَلَا يُنَفَّرُ صَيْدُهَا وَلَا تُلْتَقَطُ لُقَطَتُهَا إِلَّا لِمَنْ أَشَادَ بِهَا وَلَا يَصْلُحُ لِرَجُلٍ أَنْ يَحْمِلَ فِيهَا السِّلَاحَ لِقِتَالٍ وَلَا يَصْلُحُ أَنْ يُقْطَعَ مِنْهَا شَجَرَةٌ إِلَّا أَنْ يَعْلِفَ رَجُلٌ بَعِيرَهُ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Kathir], a y’a fɔ an ye [Sufyan] ka bɔ [Al A’masy] ka bɔ [Ibrahima At Taimi] ka bɔ [a fa] ka bɔ [Ali] radiallahu ‘anhu, a ko; An tɛ foyi sɛbɛ ka bɔ Rasulullah sallallahu ‘alayihi wasallam fɛ fɔɔ alikurana, ani min be sɛbɛ nin kɔnɔ. Ali ko; Nabi ko: ‘Madina ye haramu ye ‘Air ni Tsaur cɛ - o fila bɛɛ ye kuluw tɔgɔ ye Madina kɔnɔ -. Ni mɔgɔ o mɔgɔ ye jurumun kɛ, walima ka mɔgɔ dɔ tanga min ye kojugu kɛ, Ala, mɛlɛkɛw ani adamadenw bɛɛ ka dangali bɛna kɛ o tigi ye, ko wajibi ni sunna wale tɛ sɔn a ma. Silamɛ ka latanga ye kelen ye, mɔgɔ min ka dɔgɔ ni bɛɛ ye, ale lo be se k’o di. Mɔgɔ o mɔgɔ ye silamɛ ka bɛnkan n’a ka lafiya tiɲɛ, Ala, mɛlɛkɛw ani adamadenw bɛɛ ka dangali bena kɛ o tigi ye, a ka wajibiyakow n’a ka sunnakow tɛ sɔn a ma. A fɔra an ye [Ibn Al Mutsanna], a fɔra an ye [Abdushshamad] ye, a fɔra an ye [Hammam] ye, a fɔra an ye [Qatadah] ye, ka bɔ [Abu Hassan] fɛ ka bɔ [Ali] radiallahu 'anhu fɛ nin maana nin kɔnɔ ka bɔ cira sallallahu, alahi ko: yiriw, ka bɛgɛn minw ɲinina, u kana u gwɛn ka taga ani min sɔrɔla, u kana o ta, fɔɔ mɔgɔ min y’o fɔ, ani a man kan mɔgɔ dɔ be o yɔrɔ la ka marifaw ta kɛlɛ kama ani a ma kan ka yiri tigɛ fɔɔ ni mɔgɔ dɔ b’a fɛ k’a ka ɲɔgɔmɛ balo’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 1740
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ أَنَّ زَيْدَ بْنَ الْحُبَابِ حَدَّثَهُمْ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ كِنَانَةَ مَوْلَى عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ عَدِيِّ بْنِ زَيْدٍ قَالَحَمَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلَّ نَاحِيَةٍ مِنْ الْمَدِينَةِ بَرِيدًا بَرِيدًا لَا يُخْبَطُ شَجَرُهُ وَلَا يُعْضَدُ إِلَّا مَا يُسَاقُ بِهِ الْجَمَلُ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Al ‘Ala`] ko [Zaid bin Al Hubab], a y’a fɔ u ye; y’a fɔ an ye [Suliman bin Kinanah], Usman bin Afan ka jɔɔn kɔrɔ dɔ, y’a fɔ an ye [Abdullah bin Abu Sufyan] ka bɔ [Adi bin Zaid] fɛ, a ko; Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ye dan sigi Madina ye Madina yɔrɔ bɛɛ la barid kelen -farsakh naani-, yiriw tun tɛ se ka tigɛ fɔɔ minw be kɛ ka ɲɔgɔmɛ mara.
