Imam Abu Dawud : 121
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأَ أَحَدُكُمْ فَلْيَجْعَلْ فِي أَنْفِهِ مَاءً ثُمَّ لِيَنْثُرْ
Kitugambirwe [Abdullah bin Maslamah] kuruga ahari [Malik] kuruga ahari [Abu Az-Zinad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] ngu Omutumwa wa Allah (okusaasira kwa Allah n’emigisha ya Allah ebe ahariwe) akagira ati: ‘Omwe omuriimwe ku araakore okunaaba, reka ate amaizi omu kifuba kye.
Imam Abu Dawud : 122
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ قَارِظٍ عَنْ أَبِي غَطَفَانَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَنْثِرُوا مَرَّتَيْنِ بَالِغَتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا
Atugambiire [Ibrahimu bin Musa] atugambiire [Waki’] atugambiire [Ibn Abi Dzi`b] kuruga [Qarizh] kuruga [Abu Ghathafan] kuruga [Ibn Abbas] akagira ati; Rasulullah akagira ati: ‘Beristinsyaqlah - Ofuuhe amaizi omu nyindo yaawe, reero oihe - omu bwijwire emirundi ebiri nari eshatu’.
Imam Abu Dawud : 123
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ فِي آخَرِينَ قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ عَنْ أَبِيهِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ قَالَكُنْتُ وَافِدَ بَنِي الْمُنْتَفِقِ أَوْ فِي وَفْدِ بَنِي الْمُنْتَفِقِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ نُصَادِفْهُ فِي مَنْزِلِهِ وَصَادَفْنَا عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ فَأَمَرَتْ لَنَا بِخَزِيرَةٍ فَصُنِعَتْ لَنَا قَالَ وَأُتِينَا بِقِنَاعٍ وَلَمْ يَقُلْ قُتَيْبَةُ الْقِنَاعَ وَالْقِنَاعُ الطَّبَقُ فِيهِ تَمْرٌ ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَلْ أَصَبْتُمْ شَيْئًا أَوْ أُمِرَ لَكُمْ بِشَيْءٍ قَالَ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَبَيْنَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جُلُوسٌ إِذْ دَفَعَ الرَّاعِي غَنَمَهُ إِلَى الْمُرَاحِ وَمَعَهُ سَخْلَةٌ تَيْعَرُ فَقَالَ مَا وَلَّدْتَ يَا فُلَانُ قَالَ بَهْمَةً قَالَ فَاذْبَحْ لَنَا مَكَانَهَا شَاةً ثُمَّ قَالَ لَا تَحْسِبَنَّ وَلَمْ يَقُلْ لَا تَحْسَبَنَّ أَنَّا مِنْ أَجْلِكَ ذَبَحْنَاهَا لَنَا غَنَمٌ مِائَةٌ لَا نُرِيدُ أَنْ تَزِيدَ فَإِذَا وَلَّدَ الرَّاعِي بَهْمَةً ذَبَحْنَا مَكَانَهَا شَاةً قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي امْرَأَةً وَإِنَّ فِي لِسَانِهَا شَيْئًا يَعْنِي الْبَذَاءَ قَالَ فَطَلِّقْهَا إِذًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لَهَا صُحْبَةً وَلِي مِنْهَا وَلَدٌ قَالَ فَمُرْهَا يَقُولُ عِظْهَا فَإِنْ يَكُ فِيهَا خَيْرٌ فَسَتَفْعَلْ وَلَا تَضْرِبْ ظَعِينَتَكَ كَضَرْبِكَ أُمَيَّتَكَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْبِرْنِي عَنْ الْوُضُوءِ قَالَ أَسْبِغْ الْوُضُوءَ وَخَلِّلْ بَيْنَ الْأَصَابِعِ وَبَالِغْ فِي الِاسْتِنْشَاقِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَائِمًاحَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي إِسْمَعِيلُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ عَنْ أَبِيهِ وَافِدِ بَنِي الْمُنْتَفِقِ أَنَّهُ أَتَى عَائِشَةَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ قَالَ فَلَمْ يَنْشَبْ أَنْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَقَلَّعُ يَتَكَفَّأُ وَقَالَ عَصِيدَةٌ مَكَانَ خَزِيرَةٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ فِيهِ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَمَضْمِضْ
Itwe [Qutaibah bin Sa’id] tukagambira ebibiina ebindi, bikagira ngu; Atugambiire [Yahya bin Sulaim] kuruga ahari [Isma’il bin Kathir] kuruga ahari [‘Ashim bin Laqith bin Shabrah] kuruga ahari [Ishe, Laqith bin Shabrah] akagira ati; Nkaba ndi omutumwa wa Bani Muntafiq narishi nkaba nyejumba omu ntumwa ya Bani Muntafiq aha Mutumwa wa Allah saw. "Ku twataayaayiire Rasulullah, kikashangwa ngu titukabugana omuka ye, kureka tukabugana Aisyah Ummul Mukminin wenka," Laqith yagumizamu; Bwanyima we -'Aisyah- akatukorera eby'okurya bya Khazirah - ekika ky'obushera obutairwemu enyama eyaabaire etemeirwe omu bicweka bikye -. Bwanyima y'okutukorera eby'okurya, bakatureetera ekikopo ekirimu emizeituuni, reero omutumwa wa Allah (saww) yaija yagira ati: 'Otungire eby'okurya nari oragiirwe kukukorera eby'okurya?' We -Laqith- akagira ati, Twagarukamu tuti, Eego, iwe Mutumwa wa Allah. Laqith akagumizamu ati; Twaba tushutami na nabi sallallaahu 'alaihi wasallam, ahonaaho omuriisa w'embuzi akaija yaariisa embuzi ye sallallaahu 'alaihi wasallam omukiina kye aine omwana gw'entaama ogurikuborooga. Mbwenu akagira ati: Noosherura ki, imwe n'enki? Omuriisa w’entaama akagarukamu ati; Embuzi ezaire omwana gw'embuzi. Akagira ati: ‘Muteere embuzi omu mwanya gwayo’. Reero yaagaruka yaagira ati: ‘Otakateekateeka ngu embuzi egi tukabaita ahabw’okugira ngu okaba oriho. Twine embuzi igana, titurikwenda ezirengire ahari ezo. Omuriisa yaaba aine embuzi ezirengire ahari emwe - ahabw'okuba omuntu yaaheza kuzaara - obwo nitubaaga embuzi emwe nk'embuzi eyaabaire ezaarwa'. Laqith akagumizamu ati; Nkagira nti; Ai Mutumwa wa Allah, buzima nyine omukazi mubi omu kugamba. Akagira ati: ‘Reero mumutaane’. Laqith akagira ati; Nkagira nti; Ai omutumwa wa Allah, buzimazima abaire munywani wangye w’amagara kandi nkazaara abaana kuruga ahariwe. Akagira ati: ‘Mumuhe obuhabuzi! Ku araabe ari murungi, buzima naija kworobera obuhabuzi bwawe, kandi otateera omukazi waawe, nk'oku waateera omuzaana waawe'. Mbwenu nkagira nti, Ai Mutumwa wa Allah, ngambira aha ku orikubaasa kunaaba. Akagarukamu ati, ‘Hikirizibwa okunaaba kwawe, okite ahagati y’enkumu zaawe kandi obe omunyabwengye munonga omu kukuuma kwawe okwihaho waaba noosiiba’. [‘Uqbah bin Mukrim] atugambiire [Yahya bin Sa’id] atugambiire [Ibnu Juraij] angambiire [Isma’il bin Katsir] kuruga ahari [‘Ashim bin Laqith bin Shabrah] kuruga ahari [ishe, omutumwa wa Bani Muntafiq] ngu rimwe akabugana omushaija orikwetwa Aisyah. Akagambaho ati; Tihariho bwire buraingwa bwanyima y’ekyo, Rasulullah akaija arikugyendera omu iraka rihango. Kandi akagamba ahari ‘Ashidah’ omu mwanya gwa Khazirah. Atugambiire [Muhammad bin Yahya bin Faris] atugambiire [Abu Ashim] atugambiire [Ibn Juraij] na hadiisi egi, akagimugambira; Waaba nookora okunaaba, oshemeze akanwa.
Imam Abu Dawud : 124
حَدَّثَنَا أَبُو تَوْبَةَ يَعْنِي الرَّبِيعَ بْنَ نَافِعٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْمَلِيحِ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ زَوْرَانَ عَنْ أَنَسٍ يَعْنِي ابْنَ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا تَوَضَّأَ أَخَذَ كَفًّا مِنْ مَاءٍ فَأَدْخَلَهُ تَحْتَ حَنَكِهِ فَخَلَّلَ بِهِ لِحْيَتَهُ وَقَالَ هَكَذَا أَمَرَنِي رَبِّي عَزَّ وَجَلَّقَالَ أَبُو دَاوُد وَالْوَلِيدُ بْنُ زَوْرَانَ رَوَى عَنْهُ حَجَّاجُ بْنُ حَجَّاحٍ وَأَبُو الْمَلِيحِ الرَّقِّيُّ
Kitugambirwe [Abu Taubah, Ar-Rabi’ bin Nafi’] akatugambira [Abu Al-Malih] kuruga ahari [Al-Walid bin Zauran] kuruga ahari [Anas bin Malik] ngu Omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam ku yaabaire naakora okunaaba akaba atwara amaizi n’ekiganja kyago ahagati y’ekiganja kye, akagira ati: ‘Oku nikwo Rabb wangye ‘azza wajalla yaaragiire’. Abu Dawud akagira ati: Hajaj bin Hajaj akagamba kuruga ahari Al-Walid bin Zauran na Abu Al-Malih Ar-Raqi.
Imam Abu Dawud : 125
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَاشِدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَرِيَّةً فَأَصَابَهُمْ الْبَرْدُ فَلَمَّا قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُمْ أَنْ يَمْسَحُوا عَلَى الْعَصَائِبِ وَالتَّسَاخِينِ
Atugambiire [Ahmad bin Muhammad bin Hanbal] atugambiire [Yahya bin Sa’id] kuruga [Tsaur] kuruga [Rashid bin Sa’d] kuruga [Tsauban] akagira ati; Omurangi sallallaahu 'alaihi wasallam rimwe akatuma eihe - kurwana bataine we -, bwanyima bakashwekwa omubwire bw'obufuki. Nahabwekyo bwanyima y'okuhika ahari nabi sallallaahu 'alaihi wasallam, akabaragiira kusiimura ebitambaara byabo na khuf.
Imam Abu Dawud : 126
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِي مَعْقِلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ وَعَلَيْهِ عِمَامَةٌ قِطْرِيَّةٌ فَأَدْخَلَ يَدَهُ مِنْ تَحْتِ الْعِمَامَةِ فَمَسَحَ مُقَدَّمَ رَأْسِهِ وَلَمْ يَنْقُضْ الْعِمَامَةَ
Atugambiire [Ahmad binu Salih] atugambiire [Ibnu Wahb] atugambiire [Mu’awiyah binu Shalih] kuruga ahari [Abdul Aziz binu Muslim] kuruga ahari [Abu Ma’qil] kuruga ahari [Anas binu Malik] akagira ati; Obwire obumwe nkareeba nabi sallallaahu 'alaihi wasallam nakora okunaaba obwo ajwaire ekijwaro kya qithriyah, akashohoza emikono ye kuruga ahansi y'ekijwaro kye reero yaasiimura omu maisho g'omutwe gwe atakaihaho ekijwaro.
Imam Abu Dawud : 127
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ شَدَّادٍ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ يَدْلُكُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ بِخِنْصَرِهِ
Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Ibn Lahi’ah] kuruga ahari [Yazid bin ‘Amru] kuruga ahari [Abu Abdirrahman Al Hubuliy] kuruga ahari [Al-Mustaurid bin Syaddad] akagira ati; Obwire obumwe nkareeba nabi sallallaahu 'alaihi wasallam ku yaabaire naakora okunaaba, akasiiga ebigyere byombi n'orukumu rwe rukye.
Imam Abu Dawud : 128
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي عَبَّادُ بْنُ زِيَادٍ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَاهُ الْمُغِيرَةَ يَقُولُعَدَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ قَبْلَ الْفَجْرِ فَعَدَلْتُ مَعَهُ فَأَنَاخَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَبَرَّزَ ثُمَّ جَاءَ فَسَكَبْتُ عَلَى يَدِهِ مِنْ الْإِدَاوَةِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثُمَّ حَسَرَ عَنْ ذِرَاعَيْهِ فَضَاقَ كُمَّا جُبَّتِهِ فَأَدْخَلَ يَدَيْهِ فَأَخْرَجَهُمَا مِنْ تَحْتِ الْجُبَّةِ فَغَسَلَهُمَا إِلَى الْمِرْفَقِ وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ عَلَى خُفَّيْهِ ثُمَّ رَكِبَ فَأَقْبَلْنَا نَسِيرُ حَتَّى نَجِدَ النَّاسَ فِي الصَّلَاةِ قَدْ قَدَّمُوا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ فَصَلَّى بِهِمْ حِينَ كَانَ وَقْتُ الصَّلَاةِ وَوَجَدْنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَقَدْ رَكَعَ بِهِمْ رَكْعَةً مِنْ صَلَاةِ الْفَجْرِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَفَّ مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَصَلَّى وَرَاءَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ الرَّكْعَةَ الثَّانِيَةَ ثُمَّ سَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَلَاتِهِ فَفَزِعَ الْمُسْلِمُونَ فَأَكْثَرُوا التَّسْبِيحَ لِأَنَّهُمْ سَبَقُوا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالصَّلَاةِ فَلَمَّا سَلَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُمْ قَدْ أَصَبْتُمْ أَوْ قَدْ أَحْسَنْتُمْ
Atugambiire [Ahmad bin Salih] atugambiire [Abdullah bin Wahb] atugambiire [Yunus bin Yazid] kuruga [Ibn Shihab] akangambira [‘Abbad bin Ziyad] ngu [‘Urwah bin Al-Mughirah bin Syu’bah] amugambiire], ngu we ondiijo; akagira ati, Omu rutaro rwa Tabuk omushekye gutakahikire, omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam rimwe akaza omu muhanda gwa bagyenzi be, n’ahabw’ekyo naanye nkaruga omu muhanda hamwe nawe. Reero omurangi saw.al.al.ha akatandika emotoka ye, bwanyima yasheeshasheesha. Ku naaherize, nkashuka amaizi omu ngaro kuruga omu kikopo. Akanaaba ebiganja bye reero yaanaaba omu maisho. Bwanyima y'ekyo akazingira emikono ebiri y'ekijwaro kye ekyabaire kikingire kandi kirikuhurira kigumire, atyo yaakigarura omunda reero yaakiiha ahansi y'ekijwaro, reero yaanaaba engaro ze kuhika aha bikumu, kandi yaasiimura omutwe, reero yaasiimura aha mutwe gwa khuf ye. Bwanyima y'ekyo akaza omu motoka, twagumizamu n'orugyendo rwaitu, kuhisya obu twashangire abantu - banywani baitu - barikushaba, bakatoorana Abdurrahman bin Auf kuba imam, akashaba nabo aha kutandika kw'obwire kandi twashanga ngu Abdurrahman bin Auf akaba akozire nabo rak'ah emwe y'okushaba kwa Fajr. Nahabwekyo Rasulullah akaija yataaha omu shafu n'abasiraamu yashaba enyima ya Abdurrahman bin Auf ahabwa rak'ah ya kabiri. Abdurrahman ku yaaherize kumuramutsya, nabi saw nabi akeemerera kuheza okushaba. Nahabwekyo ahonaaho abasiraamu bakakwatwaho, bwanyima baingi aharibo bakashoma ‘Subhaanallah’, ahabwokuba bakaba babandize nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam omukushaba. Bwanyima ya Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kumuramutsya, akabagira ati: ‘Eki murikukora kihikire’ nari shi ‘eki murikukora ni kirungi’.
Imam Abu Dawud : 129
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ التَّيْمِيِّ حَدَّثَنَا بَكْرٌ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ نَاصِيَتَهُ وَذَكَرَ فَوْقَ الْعِمَامَةِقَالَ عَنْ الْمُعْتَمِرِ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَعَلَى نَاصِيَتِهِ وَعَلَى عِمَامَتِهِ قَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنِ ابْنِ الْمُغِيرَةِ
Atugambiire [Musaddad] atugambiire [Yahya bin Sa’id] Hadiisi. Kandi atugambiire [Musaddad] atugambiire [Al-Mu’tamir] kuruga [At-Taimi] atugambiire [Bakr] kuruga [Al Hasan] kuruga [Ibn Al-Mughirah bin Syu’bah] kuruga [Al-Mughirah bin Syu’bah] ngu Omutumwa wa Allah akakora ebirungi bye. Kandi Mughirah akagamba ngu akagisiimura aha mutwe gwe. Akagira ngu kuruga ahari [Al-Mu’tamir] mpurire [Tata] arikushoborora hadiisi kuruga ahari [Bakr bin Abdullah] kuruga ahari [Al Hasan] kuruga ahari [Ibnu Al-Mughirah bin Syu’bah] kuruga ahari [Al-Mughirah] ngu omutumwa wa Allah nk’oku sallallaahu ‘alaihi wasallam yaabaire akoresa kusiimura gye khuwaf aha mutwe gw’ebibiri bye ekijwaro ky'omutwe. Bakr akagira ati; Buzima, nkakihurira kuruga ahari Ibn Al-Mughirah .
Imam Abu Dawud : 130
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ يَذْكُرُ عَنْ أَبِيهِ قَالَكُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَكْبِهِ وَمَعِي إِدَاوَةٌ فَخَرَجَ لِحَاجَتِهِ ثُمَّ أَقْبَلَ فَتَلَقَّيْتُهُ بِالْإِدَاوَةِ فَأَفْرَغْتُ عَلَيْهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ وَوَجْهَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ ذِرَاعَيْهِ وَعَلَيْهِ جُبَّةٌ مِنْ صُوفٍ مِنْ جِبَابِ الرُّومِ ضَيِّقَةُ الْكُمَّيْنِ فَضَاقَتْ فَادَّرَعَهُمَا ادِّرَاعًا ثُمَّ أَهْوَيْتُ إِلَى الْخُفَّيْنِ لِأَنْزَعَهُمَا فَقَالَ لِي دَعْ الْخُفَّيْنِ فَإِنِّي أَدْخَلْتُ الْقَدَمَيْنِ الْخُفَّيْنِ وَهُمَا طَاهِرَتَانِ فَمَسَحَ عَلَيْهِمَاقَالَ أَبِي قَالَ الشَّعْبِيُّ شَهِدَ لِي عُرْوَةُ عَلَى أَبِيهِ وَشَهِدَ أَبُوهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ وَعَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ قَالَ تَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ هَذِهِ الْقِصَّةَ قَالَ فَأَتَيْنَا النَّاسَ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ يُصَلِّ بِهِمْ الصُّبْحَ فَلَمَّا رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَادَ أَنْ يَتَأَخَّرَ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ أَنْ يَمْضِيَ قَالَ فَصَلَّيْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُ رَكْعَةً فَلَمَّا سَلَّمَ قَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى الرَّكْعَةَ الَّتِي سُبِقَ بِهَا وَلَمْ يَزِدْ عَلَيْهَا قَالَ أَبُو دَاوُد أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ وَابْنُ الزُّبَيْرِ وَابْنُ عُمَرَ يَقُولُونَ مَنْ أَدْرَكَ الْفَرْدَ مِنْ الصَّلَاةِ عَلَيْهِ سَجْدَتَا السَّهْوِ
Atugambiire [Musaddad] atugambiire [Isa bin Yunus] angambiire [taata] kuruga [Ash-Sha’bi] akagira ati; Obwire obumwe nkahurira [Urwah bin Al-Mughirah bin Syu’bah] arikukigambaho kuruga ahari [ishe], akagira ati; Obwire obumwe tukaba turi na nabi sallallaahu 'alaihi wasallam omu guruupu, kandi nyowe nkaba ndi omwe nkoreire ekikopo ky'amaizi. Bwanyima akaza kwehuumuza. Ku yaizire, nkamubugana obwo ndikureeta ekikopo ky’amaizi. Nkamushukira amaizi, reero yaanaaba ebiganja bye n’omu maisho. Reero akaba ari haihi kwihaho emikono ye ebiri obwo omu bwire obwo ajwaire ekijwaro ky’obwoya bw’Abarooma ekyabaire kiine emikono mikye, n’ahabw’ekyo akarekura emikono ye yombi. Bwanyima y'ekyo nkareeba ahansi aha khuf ze ibiri ngu mbijuure. Mbwenu yangira ati, Reka khufu ibiri, ahabwokuba nkata ebigyere byangye omu khufu ibiri obwo zombi zishemeire, akasiiga aha mutwe gwa khufu ibiri zonka. Taata akagira ati; Ashi-Sha’bi akagira ati; Urwah akanjuririra ahari ishe, kandi ishe akaha obujurizi ahari Rasulullah saw. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam akakyerererwa rimwe..., bwanyima yagamba aha byafaayo ebi, yagira ati; Reero twaza omubantu kyashangwa ngu Abdurrahman bin 'Auf akaba nashaba Fajr nabo. Abdurrahman ku yaareebire nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akaba ari haihi kugaruka enyima, kwonka yamumanyisa omukono ngu agumizemu n’okushaba kwe. Naagira ati; Nahabwekyo nyowe na nabi sallallaahu 'alaihi wasallam tukashaba rak'a emwe enyima ya Abdurrahman, ku yamuramutsya, nabi sallallaahu 'alaihi wasallam akeemerera kukora eshaara eyaabaire esigaire enyima, kandi tarayongyeireho. Abu Dawudi akagira ati; Abu Sa’id Al-Khudri, Ibnu Az-Zubair na Ibnu Umar bakagira ngu omuntu weena orikushaba wenka - bwanyima y’okuguma na Imam - aine kukora okufukama ahabwa sahwi.
Imam Abu Dawud : 131
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ يَعْنِي ابْنَ حَفْصِ بْنِ عُمَرَ بْنِ سَعْدٍ سَمِعَ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّأَنَّهُ شَهِدَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ يَسْأَلُ بِلَالًا عَنْ وُضُوءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَانَ يَخْرُجُ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَآتِيهِ بِالْمَاءِ فَيَتَوَضَّأُ وَيَمْسَحُ عَلَى عِمَامَتِهِ وَمُوقَيْهِقَالَ أَبُو دَاوُد هُوَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مَوْلَى بَنِي تَيْمِ بْنِ مُرَّةَ
Atugambiire [Ubaidullah bin Mu’adz] atugambiire [Tata] atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Abu Bakr bin Hafsh bin Umar bin Sa’d] akahurira [Abu Abdillah] kuruga ahari [Abu Abdirrahman As-Sulami] ngu rimwe akareeba ‘Abdurrahman owa [bin] Rasulullah, Bilal akagira ati; Obwire bumwe akaza aheeru kusheesha, bwanyima naamureetera amaizi, bwanyima yaakora ablution yaasiimura ekijwaro kye ky'okujwara n'enkaito ibiri. Abu Dawudi akagira ati; Niwe Abu Abdillah, owaabaire ari omusahaya wa Bani Taim bin Murrah.
Imam Abu Dawud : 132
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ الدِّرْهَمِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ دَاوُدَ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ أَنَّ جَرِيرًابَالَ ثُمَّ تَوَضَّأَ فَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَقَالَ مَا يَمْنَعُنِي أَنْ أَمْسَحَ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ قَالُوا إِنَّمَا كَانَ ذَلِكَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ قَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ
Atugambiire [Ali bin Husain Ad-Dirhami] atugambiire [Ibnu Dawud] kuruga ahari [Bukair bin ‘Amir] kuruga ahari [Abu Zur’ah bin ‘Amru bin Jarir] ngu [Jarir] rimwe akareeba akasheeshasheesha, reero yaakora okunaaba, reero akagisiimuura preven the khuven n’obu kiraabe ngu, nkagira ngu, omutumwa wa Allah (saww) arikugisiimura? Abashahawe bakagira bati, Okusiimura khufu ibiri kukabaho aaya eri omu Surah Al-Ma’idah etakashuruirwe, n’ahabw’ekyo akagarukamu ati, “Tindahindukire omu Busiraamu okwihaho bwanyima y’okushururwa kwa Surah Al-Ma’idah.”
Imam Abu Dawud : 133
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَأَحْمَدُ بْنُ أَبِي شُعَيْبٍ الْحَرَّانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا دَلْهَمُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ حُجَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّجَاشِيَّ أَهْدَى إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُفَّيْنِ أَسْوَدَيْنِ سَاذَجَيْنِ فَلَبِسَهُمَا ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَيْهِمَاقَالَ مُسَدَّدٌ عَنْ دَلْهَمِ بْنِ صَالِحٍ قَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا مِمَّا تَفَرَّدَ بِهِ أَهْلُ الْبَصْرَةِ
Atugambiire [Musaddad] na [Ahmad bin Syu’aib Al Harrani] bombi bakagira ngu; Kitugambirwe [Waki’] akatugambira [Dalham bin Salih] kuruga ahari [Hujair bin Abdullah] kuruga ahari [Ibnu Buraidah] kuruga ahari [ishe] ngu omugabe wa Najasyi rimwe akaha Rasulullah ekiconco ky’okujwara enkaito z’ebicupuri ezirikushemeza, n’ahabw’ekyo akazijwara aha mutwe gw’enkaito. bombi bombi. Musaddad akagira ati; kuruga omu rurembo Dalham. Abu Dawudi akagira ati; Eki nikitwariramu na hadiisi ezaabaire nizigambwaho abaturagye ba Basrah bonka.
Imam Abu Dawud : 134
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا ابْنُ حَيٍّ هُوَ الْحَسَنُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَامِرٍ الْبَجَلِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَسِيتَ قَالَ بَلْ أَنْتَ نَسِيتَ بِهَذَا أَمَرَنِي رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ
Kitugambirwe [Ahmad bin Yunus] atugambiire [Ibn Hayy, nikwo kugira ngu Al Hasan bin Salih] kuruga ahari [Bukair bin ‘Amir Al-Bajali] kuruga ahari [Abdurrahman bin Abu Nu’m] kuruga ahari [Al-Mughirah bin Syu’bah] ngu Omutumwa wa Ruhanga n’omutumwa wa Ruhanga. okukora okunaaba-, nikwo naagambire; Iwe Mutumwa wa Allah, oyebirwe? Akagarukamu ati: ‘Naiwe oyebirwe, eki nikyo Rabb wangye Azza wa Jalla yaaragiire kukora’.
Imam Abu Dawud : 135
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَسْحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةُ أَيَّامٍ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَلَيْلَةٌقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ بِإِسْنَادِهِ قَالَ فِيهِ وَلَوْ اسْتَزَدْنَاهُ لَزَادَنَا
Atugambiire [Hafsh bin Umar] atugambiire [syu’bah] kuruga ahari [Al Hakkam] na [Hammad] kuruga ahari [Ibrahim] kuruga ahari [Abu Abdillah Al-Jadali] kuruga ahari [Khuzaiman bin Thabit] kuruga ahari Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, akagira ati: ‘Okusiimura ni khufler ahabw’abamwe babiri, kandi n’okusiimura abashatu ahabw’abamwe. okugumaho n’ekiro kimwe n’ekiro kimwe’. Abu Dawudi akagira ati; Egambirwe [Mansur bin Al-Mu’tamir] kuruga ahari [Ibrahimu At-Taimi] na sanad ye, akamugambira; Kandi twamushaba ebindi, buzima naija kutuha obwire obundi.’
Imam Abu Dawud : 136
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الرَّبِيعِ بْنِ طَارِقٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ رَزِينٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ قَطَنٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ عِمَارَةَقَالَ يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَكَانَ قَدْ صَلَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْقِبْلَتَيْنِ أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ نَعَمْ قَالَ يَوْمًا قَالَ يَوْمًا قَالَ وَيَوْمَيْنِ قَالَ وَيَوْمَيْنِ قَالَ وَثَلَاثَةً قَالَ نَعَمْ وَمَا شِئْتَقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ الْمِصْرِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ رَزِينٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ نُسِيٍّ عَنْ أُبَيِّ بْنِ عِمَارَةَ قَالَ فِيهِ حَتَّى بَلَغَ سَبْعًا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ وَمَا بَدَا لَكَ قَالَ أَبُو دَاوُد وَقَدْ اخْتُلِفَ فِي إِسْنَادِهِ وَلَيْسَ هُوَ بِالْقَوِيِّ وَرَوَاهُ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَقَ السَّيْلَحِينِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيَّوبَ وَقَدْ اخْتُلِفَ فِي إِسْنَادِهِ
Atugambiire [Yahya bin Ma’in] atugambiire [‘Amru bin Ar-Rabi’ bin Tariq] atugambiire [Yahya bin Ayyub] kuruga ahari [Abdurrahman bin Razin] kuruga ahari [Muhammad bin Yazid] kuruga ahari [Ayyub bin Qathan] kuruga ahari [Ubay bin Qathan] kuruga ahari [Ubay bin Qathan] kuruga ahari [Ubay bin Qathan] owabaire ari] owe bi Yah ’, akashaba na Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam arikureeba ahari Qibla zombi, akagira ati; Ai Mutumwa wa Allah, nimbaasa kusiimura khuf zombi? Akagarukamu ati: ‘Eego’. Akagaruka yaabuuza ati; Eizooba rimwe? Akagarukamu ati: ‘Eego, eizooba rimwe’. Akagaruka yaabuuza ati; Ebiro bibiri? Akagarukamu ati: ‘Eego, ebiro bibiri’. Akagaruka yaabuuza ati; Ebiro bishatu? Akagarukamu ati: ‘Eego, nk’oku orikwenda!’ Abu dawud akagira ati: Hadiisi egi ekagambwaho [Ibnu Abi Maryam Al-Mishri] kuruga ahari [Yahya bin Ayyub] kuruga ahari [Abdurrahman bin Razin] kuruga ahari [Muhammad bin Yazid bin Abi Ziyad] kuruga ahari [Ubadah bin Nusiy] kuruga ahari [Ubay bin it Immarah] akagira omu; Okuhisya obu omubaro mushanju gwagambirweho, kandi nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagarukamu ati: ‘Eego, nk’oku orikwenda’. Abu Dawudi akagira ati; Isnadi ya hadiisi egi ekahakanisibwa, kandi hadiisi egi teine maani, kandi nayo ekagambwaho [Ibn Abi Maryam] na [Yahya bin Ishak As-Sailahini] kuruga ahari [Yahya bin Ayyub], kandi isnadi nayo neehakanisibwa.
Imam Abu Dawud : 137
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنْ وَكِيعٍ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي قَيْسٍ الْأَوْدِيِّ هُوَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ ثَرْوَانَ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو دَاوُد كَانَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ لَا يُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ لِأَنَّ الْمَعْرُوفَ عَنْ الْمُغِيرَةِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرُوِيَ هَذَا أَيْضًا عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَلَيْسَ بِالْمُتَّصِلِ وَلَا بِالْقَوِيِّ قَالَ أَبُو دَاوُد وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَابْنُ مَسْعُودٍ وَالْبَرَاءُ بْنُ عَازِبٍ وَأَنَسُ بْنُ مَالِكٍ وَأَبُو أُمَامَةَ وَسَهْلُ بْنُ سَعْدٍ وَعَمْرُو بْنُ حُرَيْثٍ وَرُوِيَ ذَلِكَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَابْنِ عَبَّاسٍ
Kitugambirwe [Uthman bin Abu Syaibah] kuruga ahari [Waki’] kuruga ahari [Sufyan Ats-Tsauri] kuruga ahari [Abu Qais Al Audi, nikwo kugira ngu Abdurrahman bin Tsarwan] kuruga ahari [Huzail bin Syurahbil] kuruga ahari [Al-Mughirah bin Syu’bah] ngu Rasulullah ‘akaba ari ow’ahaiguru. aha masokisi ge abiri n’enkaito ze. Abu Dawudi akagira ati; Abdurrahman bin Mahdi taragambire hadiisi egi, ahabwokuba ekyamanyirwe kuruga Mughirah n’okugira ngu nabi akasiiga aha mutwe gwa khuf ibiri. Abu Dawudi akagira ati; Kandi eki nakyo kikagambwa kuruga ahari Abu Musa Al Asy’ari kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, ngu akasiimura ahaiguru y’ebisokisi byombi. Kwonka hadiisi egi terikugumizamu kandi tegumire. Abu Dawudi akagira ati; Banywani abaabaire basiimura aha mutwe gw’ebisokisi byombi bakaba bari Ali bin Abi Talib, Ibnu Mas’ud, Al-Bara` bin ‘Azib, Anas bin Malik, Abu Umamah, Sahal bin Sa’ad, na Amru bin Huraits. Nikyo kimwe, kikagambwaho kuruga ahari Umar bin Al-Khatthab na Ibn Abbas.
Imam Abu Dawud : 138
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَعَبَّادُ بْنُ مُوسَى قَالَا حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ عَبَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنِي أَوْسُ بْنُ أَبِي أَوْسٍ الثَّقَفِيُّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى نَعْلَيْهِ وَقَدَمَيْهِ وَقَالَ عَبَّادٌ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى كِظَامَةَ قَوْمٍ يَعْنِي الْمِيضَأَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ مُسَدَّدٌ الْمِيضَأَةَ وَالْكِظَامَةَ ثُمَّ اتَّفَقَا فَتَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى نَعْلَيْهِ وَقَدَمَيْهِ
Atugambiire [Musaddad] na [Abbad bin Musa] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Husyaim] kuruga ahari [Ya’la bin ‘Atha`] kuruga ahari [ishe] - akagira ngu ‘Abbad- angambiire [Aus bin Abu Aus Ats-Tsaqafi] ngu Omutumwa wa Allah saw. Abbad akagira ati; Obwire obumwe nkareeba Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam arikuza omu mwanya gw’okunaabamu abantu, kwonka Musaddad taragambire aha mwanya gw’okunaabamu, obwo bombi bakaikirizana aha lafazh; bwanyima yaanaaba, yaasiimura aha mutwe gw’enkaito ze ibiri n’ebigyere bye.
Imam Abu Dawud : 139
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ قَالَ ذَكَرَهُ أَبِي عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِو قَالَ غَيْرُ مُحَمَّدٍ عَلَى ظَهْرِ الْخُفَّيْنِ
Atugambiire [Muhammad bin Ash-Shabbah Al-Bazzaz] atugambiire [Abdurrahman bin Abu Az-Zinad] akagira ati; [Tata] akagamba, kuruga ahari [Urwah bin Az-Zubair] kuruga ahari [Al-Mughirah bin Syu’bah] ngu omutumwa wa Allah saw. Omu bwire obwo, oyihireho Muhammad okugambaho; Akasiiga aha mutwe gwa khuf zombi.
Imam Abu Dawud : 140
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا حَفْصٌ يَعْنِي ابْنَ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَلَوْ كَانَ الدِّينُ بِالرَّأْيِ لَكَانَ أَسْفَلُ الْخُفِّ أَوْلَى بِالْمَسْحِ مِنْ أَعْلَاهُ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَاهِرِ خُفَّيْهِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ مَا كُنْتُ أَرَى بَاطِنَ الْقَدَمَيْنِ إِلَّا أَحَقَّ بِالْغَسْلِ حَتَّى رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَهْرِ خُفَّيْهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ لَوْ كَانَ الدِّينُ بِالرَّأْيِ لَكَانَ بَاطِنُ الْقَدَمَيْنِ أَحَقَّ بِالْمَسْحِ مِنْ ظَاهِرِهِمَا وَقَدْ مَسَحَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ظَهْرِ خُفَّيْهِ وَرَوَاهُ وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ قَالَ كُنْتُ أَرَى أَنَّ بَاطِنَ الْقَدَمَيْنِ أَحَقُّ بِالْمَسْحِ مِنْ ظَاهِرِهِمَا حَتَّى رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَاهِرِهِمَا قَالَ وَكِيعٌ يَعْنِي الْخُفَّيْنِ وَرَوَاهُ عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ كَمَا رَوَاهُ وَكِيعٌ وَرَوَاهُ أَبُو السَّوْدَاءِ عَنْ ابْنِ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ رَأَيْتُ عَلِيًّا تَوَضَّأَ فَغَسَلَ ظَاهِرَ قَدَمَيْهِ وَقَالَ لَوْلَا أَنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ
Atugambiire [Muhammad bin Al-’Ala] atugambiire [Hafsh bin Ghiyats] kuruga ahari [Al A’masy] kuruga ahari [Abu Ishaq] kuruga ahari [‘Abdu Khair] kuruga ahari [Ali radliallahu ‘anhu] akagira ati; Ediini - Obusiraamu - ku eraabe yaabaire neerugiirira aha biteekateeko, ahansi y’enkaito ekaba neija kuba ehikire kusiimurwa okukira ahaiguru, kandi buzima nkareeba nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam asiimuura ahaiguru ya khuf zombi. Atugambiire [Muhammad bin Rafi’] atugambiire [Yahya bin Adamu] akagira ati; Ku yaaherize kutugambira [Yazid bin Abdul Aziz] kuruga [Al A’masy] na isnad ye, na hadiisi egi, aka -Ali- akagira ati; Nkaba ntari kuteekateeka ngu ebigyere by’ebigyere nibyo birikukirayo kurungi omu kunaaba, kuhitsya obu naareebire nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikusiimura aha mutwe gwa khuf ze ibiri. Atugambiire [Muhammad bin Al-’Ala`] atugambiire [Hafsh bin Ghiyats] kuruga [Al A’masy] na hadiisi egi, we -Ali- akagira ati; Ediini - Obusiraamu - ku eraabe yaabaire neerugiirira aha byarugamu omu biteekateeko, buzima omunda y’ebigyere ekaba neija kuba ehikire kusiiga okukira ahaiguru. Kandi buzima nabi akasiimura aha mutwe gwa khufnya zombi. Kandi akagambwaho [Waki’] kuruga ahari [Al A’masy] n’omukazi we, we -Ali- akagira ati; Obwire obumwe nkaba ninteekateeka ngu ahansi y’ebigyere by’ebigyere niyo ehikire kusiiga okukira ahaiguru, kuhitsya obu naareebire nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikusiiga aheeru - ahaiguru - ya byombi. Waki' akagira ati; Nikimanyisa ekicweka kya khuf. Kandi ekyagambirwe [Isa bin Yunus] kuruga ahari [Al A’masy] nk’oku kyagambirwe Waki’ kandi kyagambirwa [Abu As-Sauda`] kuruga ahari [Ibnu Abdi Khair] kuruga ahari [ishe] akagira ati; Obwire bumwe nkareeba Ali arikukora okunaaba, yaanaaba aheeru - ahaiguru - y'ebigyere bye kandi yagira ati, Kuri hatariho ahabw'okugira ngu nkareeba Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam naakikora, ... obwo akagamba ahari Hadith egyo.