Imam Abu Dawud : 4561
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُبْشِيٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَطَعَ سِدْرَةً صَوَّبَ اللَّهُ رَأْسَهُ فِي النَّارِسُئِلَ أَبُو دَاوُد عَنْ مَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ هَذَا الْحَدِيثُ مُخْتَصَرٌ يَعْنِي مَنْ قَطَعَ سِدْرَةً فِي فَلَاةٍ يَسْتَظِلُّ بِهَا ابْنُ السَّبِيلِ وَالْبَهَائِمُ عَبَثًا وَظُلْمًا بِغَيْرِ حَقٍّ يَكُونُ لَهُ فِيهَا صَوَّبَ اللَّهُ رَأْسَهُ فِي النَّارِ حَدَّثَنَا مَخْلَدُ بْنُ خَالِدٍ وَسَلَمَةُ يَعْنِي ابْنَ شَبِيبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ ثَقِيفٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ يَرْفَعُ الْحَدِيثَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Yenna-aɣ-d [Nashr bin Ali] yenna-d, yenna-aɣ-d [Abu Usamah] si [Ibn Juraij] si [Uthman bin Abu Suleyman] si [Saɛid bin Muhammad bin Jubair bin Muth’im] si [Abdullah bin Hubsyi] yenna-d: ‘Rasulullah yella cullahollahu ‘ala. ad yessers aqerruy-is deg lǧennet n tmes’. Abu Dawud steqsan-t yiwet n tikkelt ɣef lḥadit-a, yerna yerra-d : « S tɣawla, anamek n lḥadit-a d akken win ara iqelɛen aseklu n bidara deg wenrar n bidara s lbaṭel yerna s lbaṭel; ɣas d amkan n tmeɣra i yimsebriden d lmal, Öebbi ad imḍel aqerruy-is di lǧennet’. Nnan-aɣ-d [Makhlad bin Khalid] ed [Salamah] - anamek-nnes Salamah bin Syabib - nnan-d deg sin; yenna-aɣ-d [Abdurrazaq] yenna-d, yenna-aɣ-d [Maɛmar] si [Uthman bin Abu Suleyman] si [yiwen n wergaz si Tsaqif] si [Urwah bin Az Zubair] yerna yeqqen-it-id ɣer Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam am ḥadit-nni’.
Imam Abu Dawud : 4562
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ وَحُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَسَّانُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَسَأَلْتُ هِشَامَ بْنَ عُرْوَةَ عَنْ قَطْعِ السِّدْرِ وَهُوَ مُسْتَنِدٌ إِلَى قَصْرِ عُرْوَةَ فَقَالَ أَتَرَى هَذِهِ الْأَبْوَابَ وَالْمَصَارِيعَ إِنَّمَا هِيَ مِنْ سِدْرِ عُرْوَةَ كَانَ عُرْوَةُ يَقْطَعُهُ مِنْ أَرْضِهِ وَقَالَ لَا بَأْسَ بِهِ زَادَ حُمَيْدٌ فَقَالَ هِيَ يَا عِرَاقِيُّ جِئْتَنِي بِبِدْعَةٍ قَالَ قُلْتُ إِنَّمَا الْبِدْعَةُ مِنْ قِبَلِكُمْ سَمِعْتُ مَنْ يَقُولُ بِمَكَّةَ لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَطَعَ السِّدْرَ ثُمَّ سَاقَ مَعْنَاهُ
Nnan-aɣ-d [Ubaydullah bin Ɛumar bin Maisarah] ed [Humaid bin Mas’adah] nnan-d deg sin; yenna-aɣ-d [Hassan bin Ibrahim] yenna-d : « Steqsaɣ [Hsyyam bin Urwah] ɣef wegzam n tẓegwa n bidara, deg tallit-nni, yella yettkel ɣef tɣawsiwin n Urwah, Hisyam yerra-as-d sakkin : « D acu ay d-tenniḍ ɣef teggura-a ed mashara’ - iferran n tewwura, ttwaxedmen si tẓegwa n Urwah’. Urwah iqes it si tebḥirt-is’. [Urwah] yenna-d : « D ayen yelhan ». -Yerna-d Humaid- Hisham bin Urwah yenna-d imiren -i Hassan bin Ibrahim-, ‘A aɣref n Lɛiraq, belli -aqesser n tteǧra n bidara ur yettwaḥsab ara- d lbiḍa kan ay d-tewwiḍ ɣur-i’. Hassan yenna-d : « Nniɣ-d imiren : « D lbidḥa kan ay d-yekkan seg-k -A Hisham-, deg Mekka sliɣ i yiwen yenna-d d akken Amazan n Rebbi sallallahu alaihi wasallam yeɛlem amdan ay igezmen aseklu n bidara... sakkin, ḥadit-nni yettwabder-d s unamek-nnes akk ».
Imam Abu Dawud : 4563
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي بُرَيْدَةَ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي الْإِنْسَانِ ثَلَاثُ مِائَةٍ وَسِتُّونَ مَفْصِلًا فَعَلَيْهِ أَنْ يَتَصَدَّقَ عَنْ كُلِّ مَفْصِلٍ مِنْهُ بِصَدَقَةٍ قَالُوا وَمَنْ يُطِيقُ ذَلِكَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ النُّخَاعَةُ فِي الْمَسْجِدِ تَدْفِنُهَا وَالشَّيْءُ تُنَحِّيهِ عَنْ الطَّرِيقِ فَإِنْ لَمْ تَجِدْ فَرَكْعَتَا الضُّحَى تُجْزِئُكَ
Yenna-aɣ-d [Aḥmad bin Muḥemmed Al Marwazi] yenna-d; yenna-yi-d [Ali bin Ḥusin] yenna-d; yenna-yi-d [baba] yenna-d; yenna-yi-d [Abdullah bin Buridah] yenna-d: ‘Sliɣ [Abu Buraidah] yenna-d: ‘Sliɣ i Umazan n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Llan kraḍ n tmerwin d sḍis n yiferdisen deg wemdan, dɣa yessefk ad yefk lxir i yal yiwen si yiferdisen-a’. Nnan iêbiben: "a Nnbi n Öebbi, anwa ar a t ixedmen"! Yenna-d: ‘Ad tmeḍleḍ lḥemla n tmes deg tmesgida neɣ kra ay d-tessufuɣeḍ si webrid - d lxir -, ma yella ur t-tufiḍ ara ihi snat n tmerwin n dhuha ad k-iɛeṭṭel’.
Imam Abu Dawud : 4564
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ عَبَّادٍ وَهَذَا لَفْظُهُ وَهُوَ أَتَمُّ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عُقَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ أَبِي ذَرٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُصْبِحُ عَلَى كُلِّ سُلَامَى مِنْ ابْنِ آدَمَ صَدَقَةٌ تَسْلِيمُهُ عَلَى مَنْ لَقِيَ صَدَقَةٌ وَأَمْرُهُ بِالْمَعْرُوفِ صَدَقَةٌ وَنَهْيُهُ عَنْ الْمُنْكَرِ صَدَقَةٌ وَإِمَاطَتُهُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ صَدَقَةٌ وَبُضْعَتُهُ أَهْلَهُ صَدَقَةٌ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ يَأْتِي شَهْوَةً وَتَكُونُ لَهُ صَدَقَةٌ قَالَ أَرَأَيْتَ لَوْ وَضَعَهَا فِي غَيْرِ حَقِّهَا أَكَانَ يَأْثَمُ قَالَ وَيُجْزِئُ مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ رَكْعَتَانِ مِنْ الضُّحَى قَالَ أَبُو دَاوُد لَمْ يَذْكُرْ حَمَّادٌ الْأَمْرَ وَالنَّهْيَحَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ أَخْبَرَنَا خَالِدٌ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عُقَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الدِّيلِىِّ عَنْ أَبِي ذَرٍّ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَذَكَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي وَسْطِهِ
Yenna-aɣ-d [Musaddad] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ḥammad bin Zaid]. -S ubrid nniḍen i d-yettwabder- Yenna-yaɣ-d [Ahmad bin Mani’] si [Abbad bin Abbad] -wagi d lafadz-is, yerna aya d win ikemlen ugar- si [Washil] si [Yahya bin Uqail] si [Yahya bin Ya’mar] si [Abu Dzar day’allah yenna-d: lḥeqq n warraw n Adam ilaq ad yettunefk lxir, asellem yettunefken i yemdanen ara d-yemlil d lxir, yal lameṛ ara d-yefk i lxir d lxir, yal lḥeṛma n lxir d lxir, aḍegger n tɣawsiwin i d-iḥebsen abrid d lxir, yerna lḥirfa n tmeṭṭut-is d lxir’. Steqsan imeddukal: “a Amazan n Öebbi, a d-taseḍ ɣer tmeṭṭut-ik s ccehwat, daɣen, tettwaḥseb d lxir”! Yerra- yas: ‘Acu i tɣileḍ ma yella yexdem akka i win ur nelli ara d ayla- s, eɛni ad yednub?’. Yenna-d syin : « U ayagi akk yezmer ad yettwabeddel s snat n rraqat n dhuha ». Abu Dawud yenna-d : « Ḥemmad ur d-yebder ara lḥeqq d lḥeqq n -amar maɛruf-'. Yenna-aɣ-d [Wahb bin Baqiyyah] yenna-d, yenna-aɣ-d [Khalid] si [Washil] si [Yahya bin Uqail] si [Yahya bin Yaɛmar] si [Abul Aswad Ad Dili] si [Abu Dzar] s yiwen n ḥadit. Yerna yebder-d Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam di tlemmast n -hadith-'.
Imam Abu Dawud : 4565
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ نَزَعَ رَجُلٌ لَمْ يَعْمَلْ خَيْرًا قَطُّ غُصْنَ شَوْكٍ عَنْ الطَّرِيقِ إِمَّا كَانَ فِي شَجَرَةٍ فَقَطَعَهُ وَأَلْقَاهُ وَإِمَّا كَانَ مَوْضُوعًا فَأَمَاطَهُ فَشَكَرَ اللَّهُ لَهُ بِهَا فَأَدْخَلَهُ الْجَنَّةَ
Yenna-yaɣ-d [Isa bin Hammad] yenna-yaɣ-d [Al Laits] si [Muḥemmed bin Ajlan] si [Zaid bin Aslam] si [Abu Salih] si [Abu Hurairah] si Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: ‘Argaz i d-irefden lxir ɣef kra n tɣawsa yelhan ur yexdim ara same time - ma yella lferq-nni yella ɣef tteǧra syin ad t-yeqḍeɛ. yerna yessers-it, neɣ aɛeqqa-nni isennanen yella deg ubrid yerna yekkes-it. Ihi, Isnemmer it Öebbi, Issers it deg igenni’.
Imam Abu Dawud : 4566
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِرِوَايَةً وَقَالَ مَرَّةً يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَتْرُكُوا النَّارَ فِي بُيُوتِكُمْ حِينَ تَنَامُونَ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Muhammad bin Hanbal] yenna-d, yenna-aɣ-d [Sufyan] si [Az Zuhri] si [Salim] si [baba-s] s umezruy, yiwet n tikkelt ay d-yenna d akken ḥadit-a yewweḍ ɣer Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: ‘Ur ttaǧǧat ara timest n wexxam-nwen ad tesserɣ deg-wen’.
Imam Abu Dawud : 4567
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ التَّمَّارُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ طَلْحَةَ حَدَّثَنَا أَسْبَاطٌ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجَاءَتْ فَأْرَةٌ فَأَخَذَتْ تَجُرُّ الْفَتِيلَةَ فَجَاءَتْ بِهَا فَأَلْقَتْهَا بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُمْرَةِ الَّتِي كَانَ قَاعِدًا عَلَيْهَا فَأَحْرَقَتْ مِنْهَا مِثْلَ مَوْضِعِ الدِّرْهَمِ فَقَالَ إِذَا نِمْتُمْ فَأَطْفِئُوا سُرُجَكُمْ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَدُلُّ مِثْلَ هَذِهِ عَلَى هَذَا فَتُحْرِقَكُمْ
Yenna-aɣ-d [Sliman bin Abdurrahman At Tammar] yenna-d, yenna-aɣ-d [Amru bin Thalhah] yenna-d, yenna-aɣ-d [Asbath] si [Simak] si [Ikrimah] si [Ibn Abbas] yenna-d: ‘Yusa-d yiwen n uɣersiw yerna ijebbed-it-id lfeṭṭa n th Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam, dɣa ɣef yiwen n lḥebs ameẓyan ay ɣef yeqqim akken ad yeččar lḥebs-nni d ameqran am yedrimen. drham. Yenna-d syin: ‘Ma yella yiwen deg-wen yebɣa ad yeṭṭes, ihi ad t-yesfeḍ tafat-nwen, acku Cciṭan ad d-yesmekti -aɣersiw-agi ad yexdem -am- akka yerna ad k-yesreɣ’.
Imam Abu Dawud : 4568
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا سَالَمْنَاهُنَّ مُنْذُ حَارَبْنَاهُنَّ وَمَنْ تَرَكَ شَيْئًا مِنْهُنَّ خِيفَةً فَلَيْسَ مِنَّا
Iqqar-aɣ-d [Ishaq bin Ismaɛil] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Sufyan] si [Ibn Ajlan] si [baba-s] si [Abu Hurairah] yenna-d: ‘Mazan n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Nekni ur nexdim ara talwit yid-sen - kra n yizerman d win seg-sen -, ddnub. ugade-ten, ihi ur yelli ara si terbaɛt-iw’.
Imam Abu Dawud : 4569
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ بَيَانٍ السُّكَّرِيُّ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ يُوسُفَ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْتُلُوا الْحَيَّاتِ كُلَّهُنَّ فَمَنْ خَافَ ثَأْرَهُنَّ فَلَيْسَ مِنِّي
Yenna-yaɣ-d [Abdul Hamid bin Bayan As Sukari] si [Ishaq bin Yusuf] si [Sharik] si [Abu Ishaq] si [Al Qasim bin Abdurrahman] si [baba-s] si [Ibn Mas’ud] yenna-d: ‘Rasulullah sllallahu ’alaihiy is the all, ṭṭef-iten d iɛdawen, ihi ur yelli ara si terbaɛt-iw’.
Imam Abu Dawud : 4570
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ مُسْلِمٍ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَيَرْفَعُ الْحَدِيثَ فِيمَا أَرَى إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ تَرَكَ الْحَيَّاتِ مَخَافَةَ طَلَبِهِنَّ فَلَيْسَ مِنَّا مَا سَالَمْنَاهُنَّ مُنْذُ حَارَبْنَاهُنَّ
Yenna-aɣ-d [Uthman bin Abu Syaibah] yenna-d, yenna-aɣ-d [Abdullah bin Numair] yenna-d, yenna-aɣ-d [Musa bin Muslim] yenna-d: ‘Sliɣ [Ikrimah] yettmeslay-d ɣef ḥadith-a i [Ibn Abbas], yenna-d: ‘Rasulullah isfraelahallah wass: azrem ɣef ljal n nneqma, imir-nni ur yelli ara si terbaɛt-nneɣ. D tidet, ur nesɛi ara talwit si wasmi ay ten-nennuɣ’.
Imam Abu Dawud : 4571
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ مُوسَى الطَّحَّانِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَابِطٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِأَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا نُرِيدُ أَنْ نَكْنُسَ زَمْزَمَ وَإِنَّ فِيهَا مِنْ هَذِهِ الْجِنَّانِ يَعْنِي الْحَيَّاتِ الصِّغَارَ فَأَمَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِهِنَّ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Mani’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Marwan bin Muɛawiyah] si [Musa bin Ath Thahhan] yenna-d; yenna-aɣ-d [‘Abdurrahman bin Sabith] si [Al Abbas bin Abdul Muthallib] dakken yenna-d yiwet n tikkelt i Umazan n Ṛebbi, s tidet, nebɣa ad nessezdeg aman n Zamzam, maca llan deg-s aṭas n yizerman imeẓyanen’. Syin, Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yumeṛ ad nɣen izerfan'.
Imam Abu Dawud : 4572
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اقْتُلُوا الْحَيَّاتِ وَذَا الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرَ فَإِنَّهُمَا يَلْتَمِسَانِ الْبَصَرَ وَيُسْقِطَانِ الْحَبَلَ قَالَ وَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَقْتُلُ كُلَّ حَيَّةٍ وَجَدَهَا فَأَبْصَرَهُ أَبُو لُبَابَةَ أَوْ زَيْدُ بْنُ الْخَطَّابِ وَهُوَ يُطَارِدُ حَيَّةً فَقَالَ إِنَّهُ قَدْ نُهِيَ عَنْ ذَوَاتِ الْبُيُوتِ
Yenna-yaɣ-d [Musaddad] yenna-yaɣ, yenna-yaɣ-d [Sufyan] si [Az Zuhri] si [Salim] si [baba-s] belli Amazan n Öebbi (s.a.w) yenna-d: ‘Nɣet akk izerman; n tmeẓẓuɣt d tmeẓẓuɣt n tmeẓẓuɣt. Imi sin-nni zemren ad sderɣlen allen yerna ad sneqsen aɛebbuḍ’. Netta - amḥaddi - yenna-d : « Abdellah yella dima yettneɣ izerman ay d-yufa, armi ay t-iwala Abu Lubabah, neɣ Zaid Ibnul Khaththab yiwet n tikkelt yettḍafar izerman. Ihi Abu Lubabah yenna-d: “S tidet, d lḥeṛm ad nɣeḍ izerman deg wexxam”.
Imam Abu Dawud : 4573
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ أَبِي لُبَابَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ قَتْلِ الْجِنَّانِ الَّتِي تَكُونُ فِي الْبُيُوتِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ ذَا الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرَ فَإِنَّهُمَا يَخْطِفَانِ الْبَصَرَ وَيَطْرَحَانِ مَا فِي بُطُونِ النِّسَاءِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ وَجَدَ بَعْدَ ذَلِكَ يَعْنِي بَعْد مَا حَدَّثَهُ أَبُو لُبَابَةَ حَيَّةً فِي دَارِهِ فَأَمَرَ بِهَا فَأُخْرِجَتْ يَعْنِي إِلَى الْبَقِيعِ حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ وَأَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَسُامَةُ عَنْ نَافِعٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ نَافِعٌ ثُمَّ رَأَيْتُهَا بَعْدُ فِي بَيْتِهِ
Yeḥka-yaɣ-d Al Qaɛnabi seg Malik seg Nafi seg Abu Lubabah belli Amazan n Öebbi (taẓallit d sslam n Ṛebbi fell-as) iḥeṛṛem anɣi n yizerman imeẓyanen deg uxxam, anagar izerman n ssem akked yizerman n tɣemmar wezzilen. Imi zemren ad d-ssiwḍen aderɣal d uɛeṭṭel deg tlawin. Muḥemmed bin Ubaid iḥka-yaɣ-d belli Ḥemmad bin Zaid iḥka-yaɣ-d seg Ayyub belli Nafi yenna-d: Ibn Ɛumar yufa-d yiwen n uzrem deg wexxam-is deffir ma yesla i yiwen n lḥadit n Abu Lubabah. Yumeṛ ad t-id-ssufɣen azrem-nni, dɣa yettwaḍegger ɣer Baqi. Ibn As Sarh d Ahmad bin Saɛid al-Hamdani ḥekkun-aɣ-d belli Ibn Wahb ḥekkun-aɣ-d belli Usamah ḥekkun-iyi-d seg Nafi ɣef ḥadit-agi. Inna Nafi: deffir waya, wala$ azrem deg uxxam is.
Imam Abu Dawud : 4574
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي يَحْيَى قَالَ حَدَّثَنِي أَبِيأَنَّهُ انْطَلَقَ هُوَ وَصَاحِبٌ لَهُ إِلَى أَبِي سَعِيدٍ يَعُودَانِهِ فَخَرَجْنَا مِنْ عِنْدِهِ فَلَقِيَنَا صَاحِبٌ لَنَا وَهُوَ يُرِيدُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيْهِ فَأَقْبَلْنَا نَحْنُ فَجَلَسْنَا فِي الْمَسْجِدِ فَجَاءَ فَأَخْبَرَنَا أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْهَوَامَّ مِنْ الْجِنِّ فَمَنْ رَأَى فِي بَيْتِهِ شَيْئًا فَلْيُحَرِّجْ عَلَيْهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَإِنْ عَادَ فَلْيَقْتُلْهُ فَإِنَّهُ شَيْطَانٌ
Iḥka-yaɣ-d [Musaddad] yenna-d, iḥka-aɣ-d [Yahya] seg [Muḥemmed bin Abu Yahya] yenna-d; yella yenna-yi-d [i baba] d akken netta ed yiwen seg yemdukal-nnes ddan ad ẓren Abu Saɛid, dɣa neffeɣ seg tama n Abu Saɛid. Sakkin, nemlal [ameddakel-nneɣ] ay yebɣan ad iẓer Abu Saɛid. Syin nruḥ ɣer lǧameɛ, neqqim dinna. Syin, yusa-d netta - ameddakel-nneɣ - yerna yenna-d d akken yesla [Abu Saɛid Al Khudri] yenna-d : « Amazan n Rebbi, ad t-iɛawen Rebbi, yenna-d : « S tidet, azrem-nni aberkan seg lǧennet, win ara t-iẓren deg wexxam-nnes, yessefk ad t-yessuter ad t-yeǧǧ alamma d kraḍ n tikkal, yerna ma yella kill, yessefk ad t-yeǧǧ deg wexxam-nnes.
Imam Abu Dawud : 4575
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ مَوْهَبٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ صَيْفِيٍّ أَبِي سَعِيدٍ مَوْلَى الْأَنْصَارِ عَنْ أَبِي السَّائِبِ قَالَأَتَيْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ عِنْدُهُ سَمِعْتُ تَحْتَ سَرِيرِهِ تَحْرِيكَ شَيْءٍ فَنَظَرْتُ فَإِذَا حَيَّةٌ فَقُمْتُ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ مَا لَكَ قُلْتُ حَيَّةٌ هَاهُنَا قَالَ فَتُرِيدُ مَاذَا قُلْتُ أَقْتُلُهَا فَأَشَارَ إِلَى بَيْتٍ فِي دَارِهِ تِلْقَاءَ بَيْتِهِ فَقَالَ إِنَّ ابْنَ عَمٍّ لِي كَانَ فِي هَذَا الْبَيْتِ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ الْأَحْزَابِ اسْتَأْذَنَ إِلَى أَهْلِهِ وَكَانَ حَدِيثَ عَهْدٍ بِعُرْسٍ فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَمَرَهُ أَنْ يَذْهَبَ بِسِلَاحِهِ فَأَتَى دَارَهُ فَوَجَدَ امْرَأَتَهُ قَائِمَةً عَلَى بَابِ الْبَيْتِ فَأَشَارَ إِلَيْهَا بِالرُّمْحِ فَقَالَتْ لَا تَعْجَلْ حَتَّى تَنْظُرَ مَا أَخْرَجَنِي فَدَخَلَ الْبَيْتَ فَإِذَا حَيَّةٌ مُنْكَرَةٌ فَطَعَنَهَا بِالرُّمْحِ ثُمَّ خَرَجَ بِهَا فِي الرُّمْحِ تَرْتَكِضُ قَالَ فَلَا أَدْرِي أَيُّهُمَا كَانَ أَسْرَعَ مَوْتًا الرَّجُلُ أَوْ الْحَيَّةُ فَأَتَى قَوْمُهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَرُدَّ صَاحِبَنَا فَقَالَ اسْتَغْفِرُوا لِصَاحِبِكُمْ ثُمَّ قَالَ إِنَّ نَفَرًا مِنْ الْجِنِّ أَسْلَمُوا بِالْمَدِينَةِ فَإِذَا رَأَيْتُمْ أَحَدًا مِنْهُمْ فَحَذِّرُوهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ إِنْ بَدَا لَكُمْ بَعْدُ أَنْ تَقْتُلُوهُ فَاقْتُلُوهُ بَعْدَ الثَّلَاثِحَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ بِهَذَا الْحَدِيثِ مُخْتَصَرًا قَالَ فَلْيُؤْذِنْهُ ثَلَاثًا فَإِنْ بَدَا لَهُ بَعْدُ فَلْيَقْتُلْهُ فَإِنَّهُ شَيْطَانٌ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكٌ عَنْ صَيْفِيٍّ مَوْلَى ابْنِ أَفْلَحَ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو السَّائِبِ مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فَذَكَرَ نَحْوَهُ وَأَتَمَّ مِنْهُ قَالَ فَآذِنُوهُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَإِنْ بَدَا لَكُمْ بَعْدَ ذَلِكَ فَاقْتُلُوهُ فَإِنَّمَا هُوَ شَيْطَانٌ
[Yazid bin Mauhab Ar Ramli] yenna-aɣ-d, [Al Laith] yenna-aɣ-d seg [Ibn Ajlan] seg [Shaifi bin Abu Saɛid] - d akli aqbur n Al Ansar - seg [Abu Saɛib] yenna-d: ‘Mlaleɣ [Abu Saɛid Al Khudri], deg wakud aydeg nekk qqimeɣ ddaw kra n tɣawsa-nnes. Mi muqleɣ, yufa-d d azrem. Ihi beddeɣ - bɣiɣ ad tt-nɣeɣ -. Abu Saɛid yesteqsa-t imiren : « D acu i k-ixuṣṣen ? Nekk rriɣ-as : « Yella yiwen n uzrem dagi ». Abu Saɛid yuɣal yesteqsa-t : « Ihi d acu tebɣiḍ ? Nekk rriɣ-as: ‘Bɣiɣ ad t-nɣeɣ.’ Syin, Abu Saɛid iwehha-d ɣer yiwen wexxam yellan zdat wexxam-nnes, yenna-d: « Mmi-s n xali yella yettidir deg wexxam-nni, deg tallit n ṭṭrad n Ahzab yessuter ttesriḥ akken ad iẓer tameṭṭut-nnes, imi d tameṭṭut tamaynut. Syin, yefka-yas-d Umazan n Öebbi (s.a.w) ttesriê, yenna-yas ad d-yawi leslaê-is. Syin yuɣal s axxam, yufa tameṭṭut-is tbedd berra n uxxam. Netta - mmi-s n xali - syin yesken-d lmus-is $er tmeîîut-is - yettḥulfu belli ur telli ara d tidet -. Tameṭṭut-is tenna-yas : ‘Ur ttɛeṭṭileḍ ara alamma twalaḍ d acu i yi-yeǧǧan ad ffɣeɣ seg uxxam’. Yekcem sakkin ɣer wexxam, yufa-d yiwen n uzrem ameqran, yenɣa-t s tmeẓẓuɣt, sakkin, yeffeɣ-d s tmeẓẓuɣt yerna yella yettḥewwis. Ur ẓriɣ ara anwa i yemmuten d amezwaru, d argaz neɣ d azrem. Syin, usan-d wegdud-is $er Umazan n Öebbi sallallahu 'alaihi wasallam, nnan-as: 'Ssutret i Öebbi ad d-yesnekren ameddakel-nne$'. Yerra-yas: ‘Ssutret ssmaḥ i yemdukal-nwen’. Deffir waya yenna-d tikkelt nniḍen: ‘S tidet, yiwet n terbaɛt n lǧennet qqlen d Lislam di temdint n Lmedina, ma twalaḍ yiwen seg-sen, ḥeqq-it kraḍ n tikkal, syin ma yella deffir waya tebɣiḍ ad t-tenɣeḍ, nɣ-it deffir n tḥeqranit tis kraḍt’. Yenna-aɣ-d [Musaddad] yenna-d, yenna-aɣ-d [Yahya] seg [Ibn Ajlan] iḥekku-d ḥadith-a s tɣawla. Yenna-yas: ‘Efk-as kraḍ wussan, ma yella deffir waya mazal-it iban-d, nɣet-t, imi d cciṭan’. Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Saɛid Al Hamdani] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ibnu Wahb] yenna-d; yella ixebber-iyi-d [Malik] seg [Shaifi] - d akli aqbur - ay d-yessuffeɣ - Ibn Aflah - yenna-d; yessefhem-iyi-d [Abu As Saɛib] - d akli aqbur - ay d-yessuffeɣ - Hisyam bin Zuhrah - dakken yemlal [Abu Saɛid Al Khudri] ... sakkin, yebder-d yiwen n ḥadit yerna yella ikemmel ugar. Yenna-yas: ‘Efk-as kraḍ wussan, ma yella deffir waya mazal-it iban, nɣet-t, acku d cciṭan’.
Imam Abu Dawud : 4576
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ هَاشِمٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ عَنْ حَيَّاتِ الْبُيُوتِ فَقَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ مِنْهُنَّ شَيْئًا فِي مَسَاكِنِكُمْ فَقُولُوا أَنْشُدُكُنَّ الْعَهْدَ الَّذِي أَخَذَ عَلَيْكُنَّ نُوحٌ أَنْشُدُكُنَّ الْعَهْدَ الَّذِي أَخَذَ عَلَيْكُنَّ سُلَيْمَانُ أَنْ لَا تُؤْذُونَا فَإِنْ عُدْنَ فَاقْتُلُوهُنَّ
Yenna-aɣ-d [Saɛid bin Suleyman] si [Ali bin Hasyim] yenna-d; yenna-aɣ-d [Ibn Abu Laila] si [Thabit Al Bunani] si [Abdurrahman bin Abu Laila] si [baba-s] yenna-d: ‘Rasulullah sshallallahu ’alaihi wasallam steqsan-t yiwet n tikkelt ɣef tmenɣiwt n yizerman deg wexxam, yenna-d; ‘Mařa ca n yijjen zzaywem iẓra ten di tudrin nwem, xenni ini asen: ‘Necc jjaǧeɣ awem x lwaɛd i d awem iksi Nuḥ, jjaǧeɣ awem x lwaɛd i d awem iksi Suliman. dɣa, akken ur aɣ-tesqeɛdeḍ ara, ma yella mazal-iten ttqabalen-d ihi nɣiten-ten’.
Imam Abu Dawud : 4577
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَاقْتُلُوا الْحَيَّاتِ كُلَّهَا إِلَّا الْجَانَّ الْأَبْيَضَ الَّذِي كَأَنَّهُ قَضِيبُ فِضَّةٍقَالَ أَبُو دَاوُد فَقَالَ لِي إِنْسَانٌ الْجَانُّ لَا يَنْعَرِجُ فِي مِشْيَتِهِ فَإِذَا كَانَ هَذَا صَحِيحًا كَانَتْ عَلَامَةً فِيهِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Yenna-aɣ-d [Amru bin Aun] yenna-d, yenna-aɣ-d [Abu Awanah] si [Mughirah] si [Ibrahim] si [Ibn Mas’ud] yenna-d: ‘Nɣet akk izerfan, anagar wid yesɛan tiɣbula timellalin am ssif n lfeṭṭa’. Yenna-d Abu Dawud, sakkin yenna-yi-d yiwen ‘Azrem ur yezmir ara ad yeffeɣ mi ara iɛeddi, ma yella d tidet akka ihi ma yebɣa Rebbi aya d yiwet si tmitar’.
Imam Abu Dawud : 4578
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِ الْوَزَغِ وَسَمَّاهُ فُوَيْسِقًا
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Muhammad bin Hanbal] yenna-d, yenna-aɣ-d [Abdurrazaq] yenna-aɣ-d, yenna-aɣ-d [Maɛmar] si [Az Zuhri] si [Amir bin Saɛd] si [baba-s] yenna-d: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yumeṛ-it ad nɣen aɣersiw-nni n tmeẓẓuɣt’.
Imam Abu Dawud : 4579
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّا عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَتَلَ وَزَغَةً فِي أَوَّلِ ضَرْبَةٍ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً وَمَنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّانِيَةِ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً أَدْنَى مِنْ الْأُولَى وَمَنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّالِثَةِ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً أَدْنَى مِنْ الثَّانِيَةِ
Iqqar-aɣ-d [Muḥemmed bin Ash Shabbah Al Bazzaz] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Ismaɛil bin Zakariya] si [Suḥil] si [baba-s] si [Abu Hurairah] yenna-d: ‘Amazan n Ṛebbi s lxir, yenna-d: ‘Win ara yenɣen yiwen s lxir. Whoever kills him with two blows will get so much and so much goodness, lower than the first. And whoever kills him with three blows will get so and so many good things, lower than the second one'.
Imam Abu Dawud : 4580
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّا عَنْ سُهَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَخِي أَوْ أُخْتِي عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي أَوَّلِ ضَرْبَةٍ سَبْعِينَ حَسَنَةً
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Ash Shabbah Al Bazzaz] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ismaɛil bin Zakariya] si [Suḥil] yenna-d; yenna-yi-d ɣef gma-inu neɣ [weltma-inu] si [Abu Hurairah] si Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: ‘-Aneɣɣi n tmeẓẓuɣt- s yiwet n tɣawsa lfayda d sebɛin n tɣawsiwin yelhan’.