Imam Abu Dawud : 4561
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُبْشِيٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَطَعَ سِدْرَةً صَوَّبَ اللَّهُ رَأْسَهُ فِي النَّارِسُئِلَ أَبُو دَاوُد عَنْ مَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ هَذَا الْحَدِيثُ مُخْتَصَرٌ يَعْنِي مَنْ قَطَعَ سِدْرَةً فِي فَلَاةٍ يَسْتَظِلُّ بِهَا ابْنُ السَّبِيلِ وَالْبَهَائِمُ عَبَثًا وَظُلْمًا بِغَيْرِ حَقٍّ يَكُونُ لَهُ فِيهَا صَوَّبَ اللَّهُ رَأْسَهُ فِي النَّارِ حَدَّثَنَا مَخْلَدُ بْنُ خَالِدٍ وَسَلَمَةُ يَعْنِي ابْنَ شَبِيبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ ثَقِيفٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ يَرْفَعُ الْحَدِيثَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Atwebele [Nashr bin Ali] atile, atile [Abu Usamah] ukufuma kuli [Ibn Juraij] ukufuma kuli [Uthman bin Abu Sulaiman] ukufuma kuli [Sa’id bin Muhammad bin Jubair bin Muth’im] ukufuma kuli [Abdullah bin Hubsyi] atile, ‘Lesa ali uwacilapo ukuwamya. akabika umutwe wakwe muli helo wa mulilo’. Abu Dawud inshita imo aipwishiwe pali iyi hadishi, kabili ayaswike ukuti, ‘Mu kulungatika, ubupilibulo bwa iyi hadishi bwa kuti onse uuputula umuti wa bidara mu mpanga ya bidara ukwabula umulimo kabili ukwabula uluse; nangu ca kuti ni cifulo ca kufisama ku baleendauka ne fifuyo, Allah akafimba umutwe wakwe muli helo’. Catwebelwe ukuti [Makhlad bin Khalid] na [Salama] - ukupilibula Salama bin Syabib - bonse babili batile; 10:10, 11. 10 Ukufuma ku muntu ukufuma ku Tsaqif, kabili atile kuli Kasesema nga fintu caba kuli iyo hadith.
Imam Abu Dawud : 4562
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ وَحُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَسَّانُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَسَأَلْتُ هِشَامَ بْنَ عُرْوَةَ عَنْ قَطْعِ السِّدْرِ وَهُوَ مُسْتَنِدٌ إِلَى قَصْرِ عُرْوَةَ فَقَالَ أَتَرَى هَذِهِ الْأَبْوَابَ وَالْمَصَارِيعَ إِنَّمَا هِيَ مِنْ سِدْرِ عُرْوَةَ كَانَ عُرْوَةُ يَقْطَعُهُ مِنْ أَرْضِهِ وَقَالَ لَا بَأْسَ بِهِ زَادَ حُمَيْدٌ فَقَالَ هِيَ يَا عِرَاقِيُّ جِئْتَنِي بِبِدْعَةٍ قَالَ قُلْتُ إِنَّمَا الْبِدْعَةُ مِنْ قِبَلِكُمْ سَمِعْتُ مَنْ يَقُولُ بِمَكَّةَ لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَطَعَ السِّدْرَ ثُمَّ سَاقَ مَعْنَاهُ
Catwebelwe ukuti [Ubaidulla bin Umar bin Maisara] na [Humaid bin Masadah] bonse babili batile; atile, ‘Nalipwishe [Hisyam Bin Urwah] pa lwa kucemena umuti wa bidara, pali ilya nshita alishintilile pa miti ya kwa Urwah, Hisyam lyene ayaswike ukuti, ‘Bushe muletontonkanya shani pali ifi fipatala ne mashadara’ - amabuula ya mwinshi, yapangilwe ukufuma ku miti ya bidara’. Urwah aliciputule ukufuma mu mpanga yakwe’. [Urwah] atile, ‘Ico cili bwino’. -Humaid alundilepo- Hisham bin Urwah lyene atile -kuli Hasan Bin Bin Ibrahim-, 'Mwe bantu ba ku Iraq, ukuti -ukuputula umuti wa bidara takwasuminishiwa- ni busangu fye ubo mwandetele kuli ine'. Hassan atile, ‘Ine lyene natile, ‘Ni busangu fye ubufuma kuli iwe -O Hisham-, mu Mecca naumfwile umuntu umo alelanda ukuti Umutumwa wa kwa Lesa atukile umuntu uwaputule umuti wa bidara lyena hadith yalandwa mu bupilibulo bwa iko ubwapwililika’.
Imam Abu Dawud : 4563
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي بُرَيْدَةَ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي الْإِنْسَانِ ثَلَاثُ مِائَةٍ وَسِتُّونَ مَفْصِلًا فَعَلَيْهِ أَنْ يَتَصَدَّقَ عَنْ كُلِّ مَفْصِلٍ مِنْهُ بِصَدَقَةٍ قَالُوا وَمَنْ يُطِيقُ ذَلِكَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ النُّخَاعَةُ فِي الْمَسْجِدِ تَدْفِنُهَا وَالشَّيْءُ تُنَحِّيهِ عَنْ الطَّرِيقِ فَإِنْ لَمْ تَجِدْ فَرَكْعَتَا الضُّحَى تُجْزِئُكَ
Atwebele ukuti [Ahmad bin Muhamadi Al Marwazi] atile; anjebele [Ali Bin Husain] ukuti; anjebele [tata] atile; atile, ‘Naumfwile [Abu Buraidah] alelanda ukuti, ‘Naumfwile Umutumwa wa kwa Lesa alelanda ukuti: ‘Mu muntu muli ifilonganino imyanda itatu na makumi mutanda, eico afwile ukupeela ifya bupe kuli cimo na cimo ica ifi filonganino’. Abanankwe batile, ‘O Kasesema wa kwa Allah, nani akacicita!’ Yatile: ‘Ukufiika amafi mu mosque nelyo icintu cimo ico upoosa ukufuma mu musebo - ni cipe ca nkumbu -, nga ca kuti taucisanga ninshi imipepele ibili iya dhuha yalilinga kuli iwe’.
Imam Abu Dawud : 4564
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ عَبَّادٍ وَهَذَا لَفْظُهُ وَهُوَ أَتَمُّ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عُقَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ أَبِي ذَرٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُصْبِحُ عَلَى كُلِّ سُلَامَى مِنْ ابْنِ آدَمَ صَدَقَةٌ تَسْلِيمُهُ عَلَى مَنْ لَقِيَ صَدَقَةٌ وَأَمْرُهُ بِالْمَعْرُوفِ صَدَقَةٌ وَنَهْيُهُ عَنْ الْمُنْكَرِ صَدَقَةٌ وَإِمَاطَتُهُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ صَدَقَةٌ وَبُضْعَتُهُ أَهْلَهُ صَدَقَةٌ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ يَأْتِي شَهْوَةً وَتَكُونُ لَهُ صَدَقَةٌ قَالَ أَرَأَيْتَ لَوْ وَضَعَهَا فِي غَيْرِ حَقِّهَا أَكَانَ يَأْثَمُ قَالَ وَيُجْزِئُ مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ رَكْعَتَانِ مِنْ الضُّحَى قَالَ أَبُو دَاوُد لَمْ يَذْكُرْ حَمَّادٌ الْأَمْرَ وَالنَّهْيَحَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ أَخْبَرَنَا خَالِدٌ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عُقَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الدِّيلِىِّ عَنْ أَبِي ذَرٍّ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَذَكَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي وَسْطِهِ
Atwebele [Musaddad] atile, atwebele [Hamad bin Zaid]. -Mu nshila imbi calumbulwa- Catwebelwe kuli [Ahmad bin Mani'] ukufuma kuli [Abbad bin Abbad] -ici e lafadz yakwe, kabili ici calicilapo ukufikilishiwa- ukufuma kuli [Washil] ukufuma kuli [Yahya bin Uqail] ukufuma kuli [Yahya bin Ya'mar] ukufuma kuli [Abu Dzar] 'atile: ukulongana kwa bana ba kwa Adamu kulingile ukupeelwa ifya bupe, ukuposha kwapeelwa abantu abo asangana ni fya nkumbu, ifunde lyonse ilyo apeela ku busuma ni fya nkumbu, ukukaanya konse ukwa bubi ni fya nkumbu, ukupoosa ifintu ificingilila inshila ni fya nkumbu, kabili ukulala no mukashi wakwe ni fya nkumbu’. Abanankwe baipwishe ukuti, ‘We Mutumwa wa kwa Allah, ukwisa ku mukashi obe no kufwaisha na ko kwapendelwa nga fya bupe!’ Ayaswike ukuti: ‘Bushe muletontonkanya ukuti nga ca kuti acitile ifyo ku muntu uushaba wakwe, bushe kuti alufyanya?’ Lyene atile na kabili: ‘Kabili fyonse ifyo kuti fyabikwa pa cifulo ca rak’ah shibili isha dhuha’. Abu Dawud atile, ''Hamad talandilepo ukukonkomesha no kukansha -amar ma'ruf-''. Atwebele [Wahb bin Baqiyyah] atile, atwebele [Khalid] ukufuma kuli [Washil] ukufuma kuli [Yahya bin Uqail] ukufuma kuli [Yahya bin Ya’mar] ukufuma kuli [Abul Aswad Ad Dili] ukufuma kuli [Abu Dzar] ne hadith imo ine. Kabili alandilepo pa lwa Kasesema pa kati ka -hadith-'.
Imam Abu Dawud : 4565
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ نَزَعَ رَجُلٌ لَمْ يَعْمَلْ خَيْرًا قَطُّ غُصْنَ شَوْكٍ عَنْ الطَّرِيقِ إِمَّا كَانَ فِي شَجَرَةٍ فَقَطَعَهُ وَأَلْقَاهُ وَإِمَّا كَانَ مَوْضُوعًا فَأَمَاطَهُ فَشَكَرَ اللَّهُ لَهُ بِهَا فَأَدْخَلَهُ الْجَنَّةَ
Atwebele [Isa bin Hammad] atile, atwebele [Al Laits] ukufuma kuli [Muhammad bin Ajlan] ukufuma kuli [Zaid bin Aslam] ukufuma kuli [Abu Salih] ukufuma kuli [Abu Hurairah] ukufuma kuli Rasulullah, atile: ‘Umuntu uubuula umusambo onse uwa myunga nangu ca kuti acitile fyonse ifisuma. inshita imo ine - nga ca kuti umusampi uli pa muti lyena alauputula. kabili alicipoosele, nelyo umusampi wa myunga wali mu nshila kabili alicifumishe. Eico Allah amutashishe no kumubika mu mulu'.
Imam Abu Dawud : 4566
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِرِوَايَةً وَقَالَ مَرَّةً يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَتْرُكُوا النَّارَ فِي بُيُوتِكُمْ حِينَ تَنَامُونَ
Ukufuma kuli [Sufyan] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Salim] ukufuma kuli [wishi] mu lyashi lya kale, lintu fye atile iyi hadith yafikile kuli Kasesema, atile: ‘Mwileka umulilo wenu ulepya muli imwe.’
Imam Abu Dawud : 4567
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ التَّمَّارُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ طَلْحَةَ حَدَّثَنَا أَسْبَاطٌ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجَاءَتْ فَأْرَةٌ فَأَخَذَتْ تَجُرُّ الْفَتِيلَةَ فَجَاءَتْ بِهَا فَأَلْقَتْهَا بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُمْرَةِ الَّتِي كَانَ قَاعِدًا عَلَيْهَا فَأَحْرَقَتْ مِنْهَا مِثْلَ مَوْضِعِ الدِّرْهَمِ فَقَالَ إِذَا نِمْتُمْ فَأَطْفِئُوا سُرُجَكُمْ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَدُلُّ مِثْلَ هَذِهِ عَلَى هَذَا فَتُحْرِقَكُمْ
Ici citabo ca kuti: “Asbath” ukufuma kuli Simak ukufuma kuli Ikrimah ukufuma kuli Ibn Abbas atile, ‘Icipe caishile no kucikokola no kucikokola ku ntanshi. Mukalamba wa ng’anda, e kutila pa cipuna icinono ico aikelepo pa kuti icipuna capya nga nshi nga ndalama. dirhamu. Lyene atile: 'Nga umo pali imwe alefwaya ukulala, lyena lekeni azime amalaiti yenu, pantu Satana akafunda uyu -imbeba- ukucita -nga- ifi no kumuoca'.
Imam Abu Dawud : 4568
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا سَالَمْنَاهُنَّ مُنْذُ حَارَبْنَاهُنَّ وَمَنْ تَرَكَ شَيْئًا مِنْهُنَّ خِيفَةً فَلَيْسَ مِنَّا
Ici citabo ca kutila, “Ishaq bin Isma’il] atile, “Tatwatala twapanga umutende na bo. ukutiina kuli bene, lyene tali ukufuma mwi bumba lyandi’.
Imam Abu Dawud : 4569
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ بَيَانٍ السُّكَّرِيُّ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ يُوسُفَ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْتُلُوا الْحَيَّاتِ كُلَّهُنَّ فَمَنْ خَافَ ثَأْرَهُنَّ فَلَيْسَ مِنِّي
Ici citusosele kuli [Abdul Hamid bin Bayan Nga Sukari] ukufuma kuli [Ishaq bin Yusuf] ukufuma kuli [Sharik] ukufuma kuli [Al Qasim bin 'Abdurrahman] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Ibn Mas'ud] atile, 'Kasula uuli onse atile: mubapoke nga balwani, lyene te mwi bumba lyandi’.
Imam Abu Dawud : 4570
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ مُسْلِمٍ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَيَرْفَعُ الْحَدِيثَ فِيمَا أَرَى إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ تَرَكَ الْحَيَّاتِ مَخَافَةَ طَلَبِهِنَّ فَلَيْسَ مِنَّا مَا سَالَمْنَاهُنَّ مُنْذُ حَارَبْنَاهُنَّ
Ici cishinka ca kuti, “Naumfwile [Ikrimah] ukulondolola iyi hadith kuli [Ibn Abbas], atile, ‘Naumfwile [Ikrimah] ukulondolola iyi hadith kuli [Ibn Abbas], atile: insoka pa mulandu wa kubwesha, lyene tali ukufuma mwi bumba lyesu. Mu cine cine, tatwatala twakwata umutende ukufuma apo twalwile na bo’.
Imam Abu Dawud : 4571
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ مُوسَى الطَّحَّانِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَابِطٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِأَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا نُرِيدُ أَنْ نَكْنُسَ زَمْزَمَ وَإِنَّ فِيهَا مِنْ هَذِهِ الْجِنَّانِ يَعْنِي الْحَيَّاتِ الصِّغَارَ فَأَمَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِهِنَّ
Atwebele [Ahmad bin Mani’] atile, atwebele [Marwan bin Mu’awiyah] ukufuma kuli [Musa bin Ath Thahhan] atile; ukuti inshita imo atile ku Mutumwa wa kwa Lesa ati, ‘Mu cine cine tulefwaya ukusangulula amenshi ya Zamzam, lelo muli yene muli insoka ishinono ishingi’. Lyena Kasesema alandile ukuti bafwile ukuipaya insoka.
Imam Abu Dawud : 4572
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اقْتُلُوا الْحَيَّاتِ وَذَا الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرَ فَإِنَّهُمَا يَلْتَمِسَانِ الْبَصَرَ وَيُسْقِطَانِ الْحَبَلَ قَالَ وَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَقْتُلُ كُلَّ حَيَّةٍ وَجَدَهَا فَأَبْصَرَهُ أَبُو لُبَابَةَ أَوْ زَيْدُ بْنُ الْخَطَّابِ وَهُوَ يُطَارِدُ حَيَّةً فَقَالَ إِنَّهُ قَدْ نُهِيَ عَنْ ذَوَاتِ الْبُيُوتِ
Atwebele [Musaddad] atile, atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Salim] ukufuma kuli [wishi] ukuti Umutumwa wa kwa Lesa (umutende ne fipaalo fya kwa Lesa fibe pali wene) atile: ‘Ipaya insoka shonse; ifya busungu ne fya micila iipi. Pantu fyonse fibili kuti fyalenga amenso ukuba impofu no kufumya inda’. Wene - uwalondolola - atile, 'Abdullah lyonse aleipaya insoka asangile, ukufika ilyo Abu Lubaba, nangu Zaid Ibnul Khathab inshita imo amumwene alekonka insoka.' E ico Abu Lubaba atile, ‘Mu cine cine, calikanishiwa ukuipaya insoka mu ng’anda’.
Imam Abu Dawud : 4573
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ أَبِي لُبَابَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ قَتْلِ الْجِنَّانِ الَّتِي تَكُونُ فِي الْبُيُوتِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ ذَا الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرَ فَإِنَّهُمَا يَخْطِفَانِ الْبَصَرَ وَيَطْرَحَانِ مَا فِي بُطُونِ النِّسَاءِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ وَجَدَ بَعْدَ ذَلِكَ يَعْنِي بَعْد مَا حَدَّثَهُ أَبُو لُبَابَةَ حَيَّةً فِي دَارِهِ فَأَمَرَ بِهَا فَأُخْرِجَتْ يَعْنِي إِلَى الْبَقِيعِ حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ وَأَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَسُامَةُ عَنْ نَافِعٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ نَافِعٌ ثُمَّ رَأَيْتُهَا بَعْدُ فِي بَيْتِهِ
Catushimikilwe kuli [Al Qa’nabi] ukufuma kuli [Malik] ukufuma kuli [Nafi’] ukufuma kuli [Abu Lubaba] ukuti Umutumwa wa kwa Lesa (umutende ne mapaalo ya kwa Lesa yabe pali wene) alikeene ukuipaya insoka ishinono mu ng’anda, ukufumyako fye insoka sha busungu ne nsoka sha micila iipi. Pantu fyonse fibili kuti fyafumyapo ukumona no kufumyapo ifyaba mu fumo lya mwanakashi. Atile, atile, ‘[Ibn Umar] inshita imo asangile insoka mu ng’anda yakwe pa numa ya kumfwa hadith ukufuma kuli Abu Lubabah. Lyena alandile ukuti insoka ipooselwe ukufuma, eico insoka yapooselwe mu Baqi''. Catwebelwe ukuti [Ibnu As Sarh] na [Ahmad Bin Sa’id Al Hamdani] bonse babili batile; alitushimikiile [Ibn Wahb] ukuti; alinjishibishe [Usama] ukufuma kuli [Nafi’] pali iyi hadith. Nafi' atile, 'Pa numa ya ico namwene -insoka- mu ng'anda yakwe'.
Imam Abu Dawud : 4574
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي يَحْيَى قَالَ حَدَّثَنِي أَبِيأَنَّهُ انْطَلَقَ هُوَ وَصَاحِبٌ لَهُ إِلَى أَبِي سَعِيدٍ يَعُودَانِهِ فَخَرَجْنَا مِنْ عِنْدِهِ فَلَقِيَنَا صَاحِبٌ لَنَا وَهُوَ يُرِيدُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيْهِ فَأَقْبَلْنَا نَحْنُ فَجَلَسْنَا فِي الْمَسْجِدِ فَجَاءَ فَأَخْبَرَنَا أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْهَوَامَّ مِنْ الْجِنِّ فَمَنْ رَأَى فِي بَيْتِهِ شَيْئًا فَلْيُحَرِّجْ عَلَيْهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَإِنْ عَادَ فَلْيَقْتُلْهُ فَإِنَّهُ شَيْطَانٌ
Atile kuli ifwe [Musaddad] atile, atile kuli ifwe [Yaya] ukufuma kuli [Muhammad bin Abu Yaya] atile; alinjebele [batata] ukuti wene na cibusa wakwe baile ku kutandalila Abu Sa’id, eico twafumine ku lubali lwa kwa Abu Sa’id. Lyena twasangile [cibusa wesu] uwalefwaya ukukumanya Abu Sa’id. Lyene twaile ku ng’anda ya mapepo no kwikala kulya. Lyena wene - cibusa wesu - aishile no kubilisha ukuti aumfwile [Abu Sa’id Al Khudri] atile, ‘Umutumwa wa kwa Lesa atile: ‘Mu cine cine insoka iyafiita yafuma ku bajini, onse uumona mu ng’anda yakwe afwile ukumwipusha ukufuma imiku itatu, kabili nga ca kuti yashala mu ng’anda.
Imam Abu Dawud : 4575
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ مَوْهَبٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ صَيْفِيٍّ أَبِي سَعِيدٍ مَوْلَى الْأَنْصَارِ عَنْ أَبِي السَّائِبِ قَالَأَتَيْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ عِنْدُهُ سَمِعْتُ تَحْتَ سَرِيرِهِ تَحْرِيكَ شَيْءٍ فَنَظَرْتُ فَإِذَا حَيَّةٌ فَقُمْتُ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ مَا لَكَ قُلْتُ حَيَّةٌ هَاهُنَا قَالَ فَتُرِيدُ مَاذَا قُلْتُ أَقْتُلُهَا فَأَشَارَ إِلَى بَيْتٍ فِي دَارِهِ تِلْقَاءَ بَيْتِهِ فَقَالَ إِنَّ ابْنَ عَمٍّ لِي كَانَ فِي هَذَا الْبَيْتِ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ الْأَحْزَابِ اسْتَأْذَنَ إِلَى أَهْلِهِ وَكَانَ حَدِيثَ عَهْدٍ بِعُرْسٍ فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَمَرَهُ أَنْ يَذْهَبَ بِسِلَاحِهِ فَأَتَى دَارَهُ فَوَجَدَ امْرَأَتَهُ قَائِمَةً عَلَى بَابِ الْبَيْتِ فَأَشَارَ إِلَيْهَا بِالرُّمْحِ فَقَالَتْ لَا تَعْجَلْ حَتَّى تَنْظُرَ مَا أَخْرَجَنِي فَدَخَلَ الْبَيْتَ فَإِذَا حَيَّةٌ مُنْكَرَةٌ فَطَعَنَهَا بِالرُّمْحِ ثُمَّ خَرَجَ بِهَا فِي الرُّمْحِ تَرْتَكِضُ قَالَ فَلَا أَدْرِي أَيُّهُمَا كَانَ أَسْرَعَ مَوْتًا الرَّجُلُ أَوْ الْحَيَّةُ فَأَتَى قَوْمُهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَرُدَّ صَاحِبَنَا فَقَالَ اسْتَغْفِرُوا لِصَاحِبِكُمْ ثُمَّ قَالَ إِنَّ نَفَرًا مِنْ الْجِنِّ أَسْلَمُوا بِالْمَدِينَةِ فَإِذَا رَأَيْتُمْ أَحَدًا مِنْهُمْ فَحَذِّرُوهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ إِنْ بَدَا لَكُمْ بَعْدُ أَنْ تَقْتُلُوهُ فَاقْتُلُوهُ بَعْدَ الثَّلَاثِحَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ بِهَذَا الْحَدِيثِ مُخْتَصَرًا قَالَ فَلْيُؤْذِنْهُ ثَلَاثًا فَإِنْ بَدَا لَهُ بَعْدُ فَلْيَقْتُلْهُ فَإِنَّهُ شَيْطَانٌ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكٌ عَنْ صَيْفِيٍّ مَوْلَى ابْنِ أَفْلَحَ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو السَّائِبِ مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فَذَكَرَ نَحْوَهُ وَأَتَمَّ مِنْهُ قَالَ فَآذِنُوهُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَإِنْ بَدَا لَكُمْ بَعْدَ ذَلِكَ فَاقْتُلُوهُ فَإِنَّمَا هُوَ شَيْطَانٌ
Ukufuma kuli Shaifi Abu Sa’id - uwa kale umusha wa kwa Al Anshar - ukufuma kuli [Abu Sa’ib] atile, ‘Nakumanya [Abu Sa’id Al Khudri], ilyo nali uwaikala mwi samba lyakwe. Ilyo naloleshe, nasangile ukuti ni nsoka. Eico naiminine -ukufwaya ukwipaya-. Abu Sa’id lyene aipwishe ukuti, ‘Cinshi calubana kuli iwe?’ Nayaswike ukuti, ‘Kuli insoka pano’. Abu Sa’id aipwishe na kabili ati, ‘Nga ca kuti ulefwaya shani?’ Nayaswike ukuti, ‘Ndefwaya ukumwipaya’. Lyena Abu Sa’id alangishe ing’anda imo iyali pa ntanshi ya ng’anda yakwe no kutila, ‘Umwana wa kwa nkashi yandi inshita imo aikele muli iyo ng’anda, ilyo inkondo ya Ahzab yatendeke aipwishe insambu sha kukumanya umukashi wakwe, pantu alicili umukashi upya. Lyene Rasulullah alimupeele insambu no kumweba ukuti alete icilwilo. Lyene abweleele ku ng’anda no kusanga umukashi wakwe aiminine pa nse ya ng’anda. Wene - umwana wa kwa tatakulu - lyena asontele umufwi wakwe ku mukashi wakwe - ukusakamikwa ukuti ali uwa bucisenene -. Umukashi wakwe atile, ‘Wibutukisha mpaka umone icalengele ukuti nfume mu ng’anda’. Lyene aingile mu ng’anda no kusanga insoka ikalamba no kuipaya ne mfumo, pa numa ya ico afumine ne mfumo kabili aletutuma. Nshaishiba pali aba babili uwabalilepo ukufwa, umuntu nelyo insoka. Lyena abantu bakwe lyene baishile ku Mutumwa wa kwa Lesa no kutila, ‘Pepeni kuli Lesa ukuti abuushe cibusa wesu’. Ayaswike ukuti: ‘Lomba ubwelelo ku fibusa fyobe’. Pa numa ya ico atile na kabili: ‘Mu cine cine ibumba lya ba jinn lyalyalwike ku buIslam mu musumba wa Medina, nga mwamona umo pali bene lyene mucenjeshe imiku itatu, lyena nga pa numa ya ico mulefwaya ukumwipaya lyena mubepe pa numa ya kucenjesha kwalenga butatu’. Atile [Musaddad] atile, atile [Yahya] ukufuma kuli [Ibn Ajlan] alondolwele iyi hadith mu kulungatika. Atile: ‘Mupeele inshiku shitatu, nga ca kuti pa numa ya ico acili alemoneka lyena mwipaye, pantu ni ciwa’. Atile [Ahmad bin Sa’id Al Hamdani] atile, atile [Ibnu Wahb] atile; alishimikile kuli ine [Malik] ukufuma kuli [Shaifi] - umusha wa kale - uwalubulwa kuli - Ibn Aflah - atile; alinjishibishe [Abu As Sa’ib] - umusha wa kale - uwalubulwa kuli - Hisyam bin Zuhrah - ukuti alikumanya [Abu Sa’id Al Khudri] lyena alandile pali hadith umo wine kabili ali uwapwililika ukucilapo. Atile: ‘Mupeele inshiku shitatu, nga ca kuti pa numa ya ico acili alemoneka lyena mwipaye, pantu ni ciwa’.
Imam Abu Dawud : 4576
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ هَاشِمٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ عَنْ حَيَّاتِ الْبُيُوتِ فَقَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ مِنْهُنَّ شَيْئًا فِي مَسَاكِنِكُمْ فَقُولُوا أَنْشُدُكُنَّ الْعَهْدَ الَّذِي أَخَذَ عَلَيْكُنَّ نُوحٌ أَنْشُدُكُنَّ الْعَهْدَ الَّذِي أَخَذَ عَلَيْكُنَّ سُلَيْمَانُ أَنْ لَا تُؤْذُونَا فَإِنْ عُدْنَ فَاقْتُلُوهُنَّ
Atwebele [Sa’id bin Sulaiman] ukufuma kuli [Ali bin Hasyim] atile; alitwebele [Ibn Abu Laila] ukufuma kuli [Thabit Al Bunani] ukufuma kuli [‘Abdurrahman bin Abu Laila] ukufuma kuli [wishi] atile, ‘Umusalu wa bufumu inshita imo aipwishiwe pa lwa kwipaya insoka mu ng’anda, atile; ‘Nga ca kuti umo uwa imwe abamona mu mayanda yakwe, mubebe ukuti, ‘Namulapa pa cipangano Noa amupokele, namulapa pa cipangano ico Solomoni amupokele; e kutila, pa kuti mwitusakamika, nga ca kuti bacili balebwela lyena mwipaye’.
Imam Abu Dawud : 4577
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَاقْتُلُوا الْحَيَّاتِ كُلَّهَا إِلَّا الْجَانَّ الْأَبْيَضَ الَّذِي كَأَنَّهُ قَضِيبُ فِضَّةٍقَالَ أَبُو دَاوُد فَقَالَ لِي إِنْسَانٌ الْجَانُّ لَا يَنْعَرِجُ فِي مِشْيَتِهِ فَإِذَا كَانَ هَذَا صَحِيحًا كَانَتْ عَلَامَةً فِيهِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Catushimikilwe [Amru bin Aun] atile, catushimikilwe kuli [Abu Awana] ukufuma kuli [Mughirah] ukufuma kuli [Ibrahim] ukufuma kuli [Ibn Mas’ud] atile, ‘Ipaya insoka shonse, ukufumyako fye shilya ishakwata imishipa iyabuuta nga inkondo sha silfere’. Abu Dawud atile, lyena umuntu umo anjebele ukuti ‘Insoka te kuti ikwelele ilyo ilekukula, nga ca kuti ico ca cine ninshi Lesa alefwaya ico cimo ica fishibilo’.
Imam Abu Dawud : 4578
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِ الْوَزَغِ وَسَمَّاهُ فُوَيْسِقًا
Atwebele ukuti [Ahmad bin Muhammad bin Hanbal] atile, atushimikile [Abdurrazaq] atile, atushimikile [Ma'mar] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Amir bin Sa'd] ukufuma kuli [wishi] atile, 'Kasula uukalamba alandile no kwipaya umushishi.'
Imam Abu Dawud : 4579
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّا عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَتَلَ وَزَغَةً فِي أَوَّلِ ضَرْبَةٍ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً وَمَنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّانِيَةِ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً أَدْنَى مِنْ الْأُولَى وَمَنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّالِثَةِ فَلَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً أَدْنَى مِنْ الثَّانِيَةِ
Ici citabo ca kuti: “Umutumwa wa kwa Lesa ali no kubwelulukila ku muntu uuli onse no kwipaya umuntu uwabipa. Uuli onse uukamwipaya ne fipuupu fibili akakwata ubusuma ubwingi nga nshi kabili ubwingi nga nshi, ubwacepako ukucila ubwa kubalilapo. Kabili onse uukamwipaya ne fipuupu fitatu akakwata ifisuma ifingi nga nshi, ifyacepako ukucila ica bubili’.
Imam Abu Dawud : 4580
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّا عَنْ سُهَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَخِي أَوْ أُخْتِي عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي أَوَّلِ ضَرْبَةٍ سَبْعِينَ حَسَنَةً
Atwebele ukuti [Muhammad bin Ash Shaba Al Bazaz] atile, atile [Isma’il bin Zakariya] ukufuma kuli [Suhail] atile; anjebele pa lwa munyinane nelyo [nkashi yandi] ukufuma kuli [Abu Hurairah] ukufuma kuli Kasesema, atile: ‘-Ukwipaya umupeto- no kuuma kumo icilambu ni milimo isuma amakumi cinelubali’.