Imam Abu Dawud : 4481
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا خَالِدٌ حَدَّثَنَا سُهَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ سَعِيدٍ الْأَعْشَى قَالَ أَبُو دَاوُد وَهُوَ سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مُكْمِلٍ الزُّهْرِيُّ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ بَشِيرٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ عَالَ ثَلَاثَ بَنَاتٍ فَأَدَّبَهُنَّ وَزَوَّجَهُنَّ وَأَحْسَنَ إِلَيْهِنَّ فَلَهُ الْجَنَّةُحَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ ثَلَاثُ أَخَوَاتٍ أَوْ ثَلَاثُ بَنَاتٍ أَوْ بِنْتَانِ أَوْ أُخْتَانِ
Yandi me songa beto [Musaddad] me tuba, me songa beto [Khalid] me tuba, me songa beto [Suhail] -disongidila Suhail bin Abu Salih- katuka na [Sa’id Al A’sya] -Abu Dawud me tuba; Yandi kele Sa’id bin ‘Abdurrahman bin Mukmil Az Zuhri- katuka na [Ayyub bin Basyir Al Ansari] katuka na [Abu Sa’id Al Khudri] yandi tubaka nde: ‘Konso muntu yina ke kebaka bana tatu ya bankento, na nima yandi ke longa bo mpi ke kwelaka bo mambu ya mbote, mpi ke salaka bo mambu ya mbote. na nima yandi ta baka zulu’. Yandi me tubila beto [Yusuf bin Musa] me tuba, me tubila beto [Jarir] katuka na [Suhail] ti sanad yai, yandi me tubila nde, ‘Bampangi-bankento tatu, to bana-bankento tatu, to bana-bankento zole, to bampangi-bankento zole’.
Imam Abu Dawud : 4482
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا النَّهَّاسُ بْنُ قَهْمٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَدَّادٌ أَبُو عَمَّارٍ عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا وَامْرَأَةٌ سَفْعَاءُ الْخَدَّيْنِ كَهَاتَيْنِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَأَوْمَأَ يَزِيدُ بِالْوُسْطَى وَالسَّبَّابَةِ امْرَأَةٌ آمَتْ مِنْ زَوْجِهَا ذَاتُ مَنْصِبٍ وَجَمَالٍ حَبَسَتْ نَفْسَهَا عَلَى يَتَامَاهَا حَتَّى بَانُوا أَوْ مَاتُوا
Yandi me songa beto [Musaddad] me tuba, me songa beto [Yazid bin Zurai’] me tuba, me songa beto [Nahhas bin Qahm] yandi me tuba; Yandi tubaka nde: ‘Na nima na Kilumbu ya Lufutumuku mono ta vanda ti nkento mosi yina matama na yandi kele ndombe yonso zole —sambu yandi ke kudipesaka mingi na kisalu mpi yandi ke vandaka ve ti ntangu ya kuyidika nitu na yandi. musapi -. Yo kele nkento mosi ya mufwidi yina bakala na yandi fwaka; kuvandaka ti kisika mpi luse ya kitoko, yandi vandaka kuditanina -kukwela ve- sambu na kusansa bana na yandi tii kuna bo ta yela to ta fwa’.
Imam Abu Dawud : 4483
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ بْنِ سُفْيَانَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَازِمٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ سَهْلٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ كَهَاتَيْنِ فِي الْجَنَّةِ وَقَرَنَ بَيْنَ أُصْبُعَيْهِ الْوُسْطَى وَالَّتِي تَلِي الْإِبْهَامَ
Yandi me songa beto [Muhammad bin Ash Shabbah bin Sufyan] me tuba, me songa beto [Abdul Aziz] - disongidila Abdul Aziz bin Abu Hazim - yandi me tuba nde; me songa mono [tata na mono] katuka na [Sahl] nde Ntumwa tubaka nde: ‘Mono ti nkengidi ya bana yina me konda tata na paladisu kele mutindu yai - na nima yandi kangaka misapi na yandi zole kisika mosi; musapi ya kati-kati ti musapi ya index-'.
Imam Abu Dawud : 4484
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَاأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ حَتَّى قُلْتُ لَيُوَرِّثَنَّهُ
Yau me zabisama na beto [Musaddad] tubaka, yau me zabisama na beto [Hammad] katuka na [Yahya bin Sa’id] katuka na [Abu Bakr bin Muhammad] katuka na [Amrah] katuka na [‘Aisyah radliallahu ‘anha] nde Ntumwa fwete sala ntangu yonso mbote na mono pesaka mono . ‘ya kieleka yandi ta baka difwa’.
Imam Abu Dawud : 4485
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ بَشِيرٍ أَبِي إِسْمَعِيلَ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّهُ ذَبَحَ شَاةً فَقَالَ أَهْدَيْتُمْ لِجَارِي الْيَهُودِيِّ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ حَتَّى ظَنَنْتُ أَنَّهُ سَيُوَرِّثُهُ
Yandi me zabisa beto [Muhammad bin Isa] me tuba, me songa beto [Sufyan] katuka na [Basyir Abu Isma’il] katuka na [Mujahid] katuka na [Abdoullah bin Amru] nde yandi fwaka mbala mosi nkombo, na nima yandi tubaka nde, ‘Nge fwete pesa yo na nkweno na mono yina kele Muyuda. Nkutu, kilumbu mosi mono waka Ntumwa ke tuba nde: ‘Jibril ke pesaka mono ntangu yonso bandongisila sambu mono sala nkweno na mono mambu ya mbote, sambu mono vanda ti ngindu nde yandi ta baka difwa na yandi’.
Imam Abu Dawud : 4486
حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ أَبُو تَوْبَةَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَيَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَشْكُو جَارَهُ فَقَالَ اذْهَبْ فَاصْبِرْ فَأَتَاهُ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَقَالَ اذْهَبْ فَاطْرَحْ مَتَاعَكَ فِي الطَّرِيقِ فَطَرَحَ مَتَاعَهُ فِي الطَّرِيقِ فَجَعَلَ النَّاسُ يَسْأَلُونَهُ فَيُخْبِرُهُمْ خَبَرَهُ فَجَعَلَ النَّاسُ يَلْعَنُونَهُ فَعَلَ اللَّهُ بِهِ وَفَعَلَ وَفَعَلَ فَجَاءَ إِلَيْهِ جَارُهُ فَقَالَ لَهُ ارْجِعْ لَا تَرَى مِنِّي شَيْئًا تَكْرَهُهُ
Yandi tubaka nde, ‘Muntu mosi kwisaka na profete sambu na kubokuta sambu na nkweno na yandi. Yandi tubaka na nima nde: ‘Nge fwete kwenda kukanga ntima’. Muntu yina vutukaka na Ntumwa mbala zole to tatu, yandi tubaka nde: ‘Kwenda, mpi losa bima na nge yonso na balabala’. Na nima muntu yina losaka bima yonso na balabala, tii kuna bantu yulaka yandi. Na nima yandi tubilaka bo mambu ya mpasi yina yandi kutanaka ti yo tii kuna bo singaka nkweno na yandi ti kusinga ya ‘Allah ta pesa yandi ndola mpi ta natila yandi mambu ya mbi’. Na nima nkweno kwisaka na muntu yina mpi tubaka nde, ‘Kwenda na nzo, nge ta mona diaka ve kima yina nge ke mengaka sambu na mono’.
Imam Abu Dawud : 4487
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ
Yandi me zabisa beto [Muhammad Ibnul Mutawakkil Al Asqalani] me tuba, me songa beto [Abdurrazaq] me tuba, me songa beto [Ma’mar] katuka na [Az Zuhri] katuka na [Abu Salamah] katuka na [Abu Hurairah] yandi tubaka nde: ‘Ntumwa ya Nzambi sallallaahu ‘alaihi wasallam kwikila na yandi mpi bika Nzambi ya lukumu ya Nzambi ya Nzambi ya lukumu tubaka nde: ‘ banzenza na yandi. Konso muntu yina ke kwikilaka na Allah ti na kilumbu ya kusambisa, yandi sala ve nkweno na yandi mbi. Mpi konso muntu ya ke kwikila na Allah ti na Kilumbu ya Nsuka, bika yandi tuba mbote, kana yandi lenda ve, bika yandi vanda pima’.
Imam Abu Dawud : 4488
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ وَسَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ عُبَيْدٍ حَدَّثَهُمْ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ الْجَوْنِيِّ عَنْ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي جَارَيْنِ بِأَيِّهِمَا أَبْدَأُ قَالَ بِأَدْنَاهُمَا بَابًاقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ شُعْبَةُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ طَلْحَةُ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ
Yau me zabisama na beto [Musaddad bin Musarhad] ti [Sa’id bin Manshur] nde [Al Harith bin Ubaid] songaka bau katuka na [Abu Imran Al Jauni] katuka na [Thalhah] katuka na [‘Aisyah radiallahu ‘anha] yandi tubaka nde, ‘Keti mono fwete yula, ‘O Ntumwa ya Nzambi, mono fwete tula na kisika ya ntete inki na kati na bau? yandi vutulaka nde: ‘Mfinangani yina kielo na yandi kele pene-pene na nge’. Abu Dawud tubaka nde, ‘Syu’ba tubaka na hadith yai, kuvandaka ti muntu mosi ya ke tubilaka mambu na zina ya Talha, yandi vandaka muntu mosi ya katukaka na Quraish’.
Imam Abu Dawud : 4489
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْفُضَيْلِ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ أُمِّ مُوسَى عَنْ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلَام قَالَكَانَ آخِرُ كَلَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ الصَّلَاةَ اتَّقُوا اللَّهَ فِيمَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ
Bo me zabisaka beto nde [Zuhair bin Harb] ti [Utman bin Abu Syaiba] bo zole tubaka nde; me songa beto [Muhammad Ibnul Fudhail] katuka na [Mughirah] katuka na [Umm Musa] katuka na [Ali ‘Alaissalam] yandi tubaka nde, ‘Bangogo ya nsuka ya Ntumwa ya Nzambi vandaka nde, ‘Sala kisambu, sala kisambu, mpi wa Nzambi boma sambu na banswa ya bansadi na nge’.
Imam Abu Dawud : 4490
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ قَالَرَأَيْتُ أَبَا ذَرٍّ بِالرَّبَذَةِ وَعَلَيْهِ بُرْدٌ غَلِيظٌ وَعَلَى غُلَامِهِ مِثْلُهُ قَالَ فَقَالَ الْقَوْمُ يَا أَبَا ذَرٍّ لَوْ كُنْتَ أَخَذْتَ الَّذِي عَلَى غُلَامِكَ فَجَعَلْتَهُ مَعَ هَذَا فَكَانَتْ حُلَّةً وَكَسَوْتَ غُلَامَكَ ثَوْبًا غَيْرَهُ قَالَ فَقَالَ أَبُو ذَرٍّ إِنِّي كُنْتُ سَابَبْتُ رَجُلًا وَكَانَتْ أُمُّهُ أَعْجَمِيَّةً فَعَيَّرْتُهُ بِأُمِّهِ فَشَكَانِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ إِنَّكَ امْرُؤٌ فِيكَ جَاهِلِيَّةٌ قَالَ إِنَّهُمْ إِخْوَانُكُمْ فَضَّلَكُمْ اللَّهُ عَلَيْهِمْ فَمَنْ لَمْ يُلَائِمْكُمْ فَبِيعُوهُ وَلَا تُعَذِّبُوا خَلْقَ اللَّهِ
Yandi me zabisa beto [Utman bin Abu Syaibah] me tuba, me songa beto [Jarir] katuka na [Al A’masy] katuka na [Al Ma’rur bin Suwaid] yandi me tuba; Mono monaka [Abu Dharr] na Rabadzah me lwata lele ya nene ya velours, na ntangu mpika na yandi mpi me lwata lele yina mosi. Bantu tubaka nde, ‘O Abu Dzar, kana nge baka lele yina mpika na nge me lwata mpi nge lwata yo, yo ta kuma kibeni mayaka, na nima nge ta pesa mpika na nge lele ya nkaka’. Abu Dzar tubaka nde, ‘Kilumbu mosi mono kangaka muntu mosi, na ntangu mama na yandi vandaka nkento mosi ‘Ajam -muntu ya Arabi ve-. Na nima, mono sobaka muntu yina ti mama na yandi. Na nima, muntu yina bokutaka sambu na mono na mfumu ya insi, yandi tubaka nde: ‘O Abu Dzar, nge kele muntu yina kele kaka ti bima ya me bikala ya jahilliya’. Yandi landaka na kutuba nde: ‘Bo kele bampangi na nge, Allah me pona nge kuluta bo. Yo yina, konso muntu na kati ya bantu yina ta sala beno ve mambu ya mbote, beno fwete teka, mpi beno monisa ve bigangwa ya Allah mpasi’.
Imam Abu Dawud : 4491
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ قَالَدَخَلْنَا عَلَى أَبِي ذَرٍّ بِالرَّبَذَةِ فَإِذَا عَلَيْهِ بُرْدٌ وَعَلَى غُلَامِهِ مِثْلُهُ فَقُلْنَا يَا أَبَا ذَرٍّ لَوْ أَخَذْتَ بُرْدَ غُلَامِكَ إِلَى بُرْدِكَ فَكَانَتْ حُلَّةً وَكَسَوْتَهُ ثَوْبًا غَيْرَهُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِخْوَانُكُمْ جَعَلَهُمْ اللَّهُ تَحْتَ أَيْدِيكُمْ فَمَنْ كَانَ أَخُوهُ تَحْتَ يَدَيْهِ فَلْيُطْعِمْهُ مِمَّا يَأْكُلُ وَلْيَكْسُهُ مِمَّا يَلْبَسُ وَلَا يُكَلِّفْهُ مَا يَغْلِبُهُ فَإِنْ كَلَّفَهُ مَا يَغْلِبُهُ فَلْيُعِنْهُقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ نَحْوَهُ
Yandi tubaka nde, ‘Mono kutanaka ti [Abu Dzar] na Rabdzah, na ntangu yina yandi vandaka kulwata lele mosi ti lele yina mpika na yandi vandaka kulwata. Yo yina beto yulaka nde, ‘O Abu Dzar! Kana nge baka lele ya mpika na nge sambu na kulwata, pana yandi ta pesa nge lele ya nkaka’. Abu Dzar tubaka nde: ‘Mono waka Ntumwa ya Nzambi saw ke tuba nde: ‘-Bo- kele bampangi na nge, Nzambi me tula bo na maboko na nge. Yo yina, konso muntu yina kele ti mpangi yina yandi ke tanina, bika yandi disa yandi na kutadila madia yina yandi ke diaka, mpi yandi lwatisa yandi bilele yina yandi ke lwataka. Kupesa yandi ve kizitu ya kuluta ngolo na yandi, kana yandi pesa yandi kizitu ya kuluta ngolo na yandi, pana bika yandi sadisa yandi'. Abu Dawud tubaka nde: ‘[Ibn Numair] telaka yo na [Al-Amasy] mutindu yina’.
Imam Abu Dawud : 4492
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ قَالَكُنْتُ أَضْرِبُ غُلَامًا لِي فَسَمِعْتُ مِنْ خَلْفِي صَوْتًا اعْلَمْ أَبَا مَسْعُودٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى مَرَّتَيْنِ لَلَّهُ أَقْدَرُ عَلَيْكَ مِنْكَ عَلَيْهِ فَالْتَفَتُّ فَإِذَا هُوَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هُوَ حُرٌّ لِوَجْهِ اللَّهِ تَعَالَى قَالَ أَمَا إِنَّكَ لَوْ لَمْ تَفْعَلْ لَلَفَعَتْكَ النَّارُ أَوْ لَمَسَّتْكَ النَّارُحَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ نَحْوَهُ قَالَ كُنْتُ أَضْرِبُ غُلَامًا لِي أَسْوَدَ بِالسَّوْطِ وَلَمْ يَذْكُرْ أَمْرَ الْعَتْقِ
Yandi me zabisa beto [Muhamed Ibnul ‘Ala`] yandi tubaka nde; me songa beto [Abu Mu’awiya]. -na mutindu ya nkaka yo ke tubilama- Me songa beto [Ibnul Mutsanna] yandi tubaka nde; me zabisa beto [Abu Mu’awiyah] katuka na [Al A’masy] katuka na [Ibrahim At Taimi] katuka na [tata na yandi] katuka na [Abu Mas’ud Al Ansari] yandi tubaka nde, ‘Mono bulaka mpika na mono. Na nima mono waka ndinga mosi na nima nde, ‘Zaba, O Abu Mas’ud! -Ibnul Mutsana tubaka nde; makelele yina vutukilaka mbala zole-. Ya kieleka, Allah kele ti makuki mingi sambu na beno kuluta beno sambu na yandi’. Na nima mono talaka na nima, mpi yo monanaka nde muntu yina vandaka kutuba vandaka Ntumwa saw. Mono tubaka na nima nde: ‘O Ntumwa ya Nzambi, ntangu yai yandi kele na kimpwanza sambu na Nzambi Ta’ala’. Yandi tubaka nde: ‘Kana nge sala ve mutindu yina, bilungi ta lemba nge, to yandi tubaka nde, ‘bilungi ta yoka nge kibeni tiya’. Yandi me zabisa beto [Abu Kamil] me tuba, me zabisa beto [Abdul Wahid] katuka na [Al A’masy] ti sanad mpi ntendula mosi ti hadith. Abu Mas’ud tubaka nde, ‘Mono bulaka bampika na mono ya ndombe ti fimbu.... mpi yandi ketubila ve ata fyoti ntuma ya kubasisa bampika na kimpika’.
Imam Abu Dawud : 4493
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ مُوَرِّقٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ لَاءَمَكُمْ مِنْ مَمْلُوكِيكُمْ فَأَطْعِمُوهُ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَاَكْسُوهُ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَمَنْ لَمْ يُلَائِمْكُمْ مِنْهُمْ فَبِيعُوهُ وَلَا تُعَذِّبُوا خَلْقَ اللَّهِ
Yandi tubaka nde: ‘Ntumwa ya Nzambi tubaka nde: ‘Konso muntu na kati ya bampika na nge yina ke kuditwadisaka mbote na mutindu yina nge ke waka bo, pana yandi ke waka bo boma. bilele yina nge ke lwataka. Mpi konso muntu na kati ya bampika na beno yina ke sadila beno mambu ya mbote ve, beno teka yandi mpi beno monisa ve bigangwa ya Allah mpasi.’
Imam Abu Dawud : 4494
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ زُفَرَ عَنْ بَعْضِ بَنِي رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ وَكَانَ مِمَّنْ شَهِدَ الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حُسْنُ الْمَلَكَةِ يُمْنٌ وَسُوءُ الْخُلُقِ شُؤْمٌ
Yandi me zabisa beto [Ibrahim bin Musa] me tuba, me songa beto [Abdurrazaq] me tuba, me songa beto [Ma’mar] katuka na [Uthman bin Zufar] katuka na [Bantu ya nkaka ya Bani Rafi’ bin Makit] katuka na [Rafi’ bin Makit] - mpi yandi vandaka mosi na kati ya bantu yina monaka mambu yina vandaka kusalama ti bantu yina vandaka kukwikila na Nzambi. Profete saw tubaka nde: ‘Na kutuba ya mbote Kuvanda muntu ya mbote na bampika tanata balusakumunu, mpi kuvanda mbi tanata chance ya mbi’.
Imam Abu Dawud : 4495
حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُصَفَّى حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ زُفَرَ قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ عَنْ عَمِّهِ الْحَارِثِ بْنِ رَافِعٍ بْنِ مَكِيثٍ وَكَانَ رَافِعٌ مِنْ جُهَيْنَةَ قَدْ شَهِدَ الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حُسْنُ الْمَلَكَةِ يُمْنٌ وَسُوءُ الْخُلُقِ شُؤْمٌ
Yandi me zabisa beto [Ibnul Mushaffa] me tuba, me songa beto [Baqiyyah] me tuba, me songa beto [Uthman bin Zufar] yandi me tuba; me songa mono [Muhammad bin Khalid bin Rafi’ bin Makits] na mpangi na yandi ya bakala [Al Harith bin Rafi’ bin Makits] - Rafi’ vandaka muntu ya Juhainah mpi vandaka mbangi ya kuwakana yina Hudaibiyah salaka ti profete - katuka na Rasulullah sallallahu, saw. mpi kusala mambu ya mbi tanata chance ya mbi’.
Imam Abu Dawud : 4496
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ وَهَذَا حَدِيثُ الْهَمْدَانِيِّ وَهُوَ أَتَمُّ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو هَانِئٍ الْخَوْلَانِيُّ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ جُلَيْدٍ الْحَجْرِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَمْ نَعْفُو عَنْ الْخَادِمِ فَصَمَتَ ثُمَّ أَعَادَ عَلَيْهِ الْكَلَامَ فَصَمَتَ فَلَمَّا كَانَ فِي الثَّالِثَةِ قَالَ اعْفُوا عَنْهُ فِي كُلِّ يَوْمٍ سَبْعِينَ مَرَّةً
Yandi me zabisa beto [Ahmad bin Sa’id Al Hamdani] ti [Ahmad bin Amru bin As Sarh] - ye yai kele hadith ya Al Hamdani - ti hadith ya kuluta kukuka, bo zole tubaka nde; me songa beto [Ibn Wahb] yandi tubaka nde; me pesa mono rapore [Abu Hani` Al Khaulani] katuka na [Abu Hani` Al Khaulani] yandi tubaka nde; Mu kuwaka [Abdullah bin Omar] ke tuba nde, ‘Muntu mosi kwisaka na ntumwa ya Nzambi mpi yandi tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Nzambi, mbala ikwa beto fwete lolula mpika?’ Yandi vandaka pima. Bakala yina vutukilaka diaka ngiufula na yandi kansi yandi vandaka pima. Yo yina mbala ya tatu, yandi tubaka nde: ‘Lolula yandi mbala makumi nsambwadi na kilumbu’.
Imam Abu Dawud : 4497
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا ح و حَدَّثَنَا مُؤَمَّلُ بْنُ الْفَضْلِ الْحَرَّانِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عِيسَى حَدَّثَنَا فُضَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ عَنْ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَحَدَّثَنِي أَبُو الْقَاسِمِ نَبِيُّ التَّوْبَةِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قَذَفَ مَمْلُوكَهُ وَهُوَ بَرِيءٌ مِمَّا قَالَ جُلِدَ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَدًّاقَالَ مُؤَمَّلٌ حَدَّثَنَا عِيسَى عَنْ الْفُضَيْلِ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ
Yandi me zabisa beto [Ibrahim bin Musa Ar Razi] nde; me zabisa beto. -na mutindu ya nkaka bo ke tubila yo- Me songa beto [Muammal Ibnul Fadhl Al Harrani] yandi tubaka nde; me songa beto [Isa] me tuba, me songa beto [Fudhail] -disongidila Fudhail bin Ghazwan- katuka na [Ibn Abu Nu’m] katuka na [Abu Hurairah] yandi tubaka; Mono me songa Abul Qasim - Ntumwa - yandi tubaka nde : 'Konso muntu yina ta funda mpika na yandi - ya bizumba - na ntangu mpika yina ke tina kufunda yina, pana na kilumbu ya lufutumuku bo ta bula yandi fimbu bonso ndola sambu na yandi'. Muammal tubaka nde: ‘Nge me zabisa beto mambu ya Yezu katuka na Al Fudhail —disongidila Fudhail bin Ghazwan —’.
Imam Abu Dawud : 4498
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ قَالَ كُنَّا نُزُولًا فِي دَارِ سُوَيْدِ بْنِ مُقَرِّنٍ وَفِينَا شَيْخٌ فِيهِ حِدَّةٌ وَمَعَهُ جَارِيَةٌ لَهُ فَلَطَمَ وَجْهَهَا فَمَا رَأَيْتُ سُوَيْدًا أَشَدَّ غَضَبًا مِنْهُ ذَاكَ الْيَوْمَ قَالَ عَجَزَ عَلَيْكَ إِلَّا حُرُّ وَجْهِهَا لَقَدْ رَأَيْتُنَا سَابِعَ سَبْعَةٍ مِنْ وَلَدِ مُقَرِّنٍ وَمَا لَنَا إِلَّا خَادِمٌ فَلَطَمَ أَصْغَرُنَا وَجْهَهَا فَأَمَرَنَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعِتْقِهَا
Yandi tubaka nde, ‘Beto vandaka kutelama na nzo ya [Suwaid], na ntangu yina na kati na beto kuvandaka ti muntu mosi yina vandaka mununu mpi vandaka kuwa makasi kukonda mpasi. Kiboba yina nataka mpika mosi ya nkento yina na nima bulaka yandi mbata na luse. Yo yina, ata mbala mosi ve mono monaka Suwaid na makasi bonso kilumbu yina. Suwaid tubaka nde, ‘nge lenda sala kima ve katula kaka kukatula yandi na kimpika. Ya kieleka, beto kele bampangi nsambwadi ya dikanda ya ba Muqarrin, beto kele ve ti kima ya nkaka katula kaka mpika mosi ya nkento. Na nima mpangi na beto ya nsuka bulaka mpika yina na luse, yo yina Ntumwa songaka beto na kukatula yandi na kimpika.’
Imam Abu Dawud : 4499
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ قَالَ حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ بْنُ سُوَيْدِ بْنِ مُقَرِّنٍ قَالَلَطَمْتُ مَوْلًى لَنَا فَدَعَاهُ أَبِي وَدَعَانِي فَقَالَ اقْتَصَّ مِنْهُ فَإِنَّا مَعْشَرَ بَنِي مُقَرِّنٍ كُنَّا سَبْعَةً عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَيْسَ لَنَا إِلَّا خَادِمٌ فَلَطَمَهَا رَجُلٌ مِنَّا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقُوهَا قَالُوا إِنَّهُ لَيْسَ لَنَا خَادِمٌ غَيْرَهَا قَالَ فَلْتَخْدُمْهُمْ حَتَّى يَسْتَغْنُوا فَإِذَا اسْتَغْنَوْا فَلْيُعْتِقُوهَا
Yandi me zabisa beto [Musaddad] me tuba, me songa beto [Yahya] katuka na [Sufyan] yandi me tuba; me songa mono [Salama bin Kuhail] yandi tubaka nde; [Mu’awiyah bin Suwaid bin Muqarrin] songaka mono nde yandi tubaka nde, ‘Kilumbu mosi mono bulaka mpika mosi ya ntama yina beto katulaka na kimpika, na nima [tata na mono] bingaka yandi mpi bingaka mono mpi. Tata na mono tubilaka mpika yina nde, ‘Vula mbi na yandi! Na ntangu ya Ntumwa beto vandaka bampangi nsambwadi, kansi beto vandaka ve ti bansadi katula kaka mosi. Na nima mosi na kati na beto bulaka mpika yina, na nima Rasulullah tubaka nde: ‘Beno katula mpika yina - nkento -’. Na nima bo vutulaka nde, ‘Beto kele ve ti bampika katula kaka yandi’. Yandi tubaka nde: ‘Bika mpika kusadisa bo tii kuna bo ta vanda diaka ve na mfunu na yo - bo lenda baka muntu ya nkaka sambu na kuyingisa bo -, kana bo kele diaka ve na mfunu na yo, bika bo katula bo na kimpika’.
Imam Abu Dawud : 4500
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَأَبُو كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ ذَكْوَانَ عَنْ زَاذَانَ قَالَأَتَيْتُ ابْنَ عُمَرَ وَقَدْ أَعْتَقَ مَمْلُوكًا لَهُ فَأَخَذَ مِنْ الْأَرْضِ عُودًا أَوْ شَيْئًا فَقَالَ مَا لِي فِيهِ مِنْ الْأَجْرِ مَا يَسْوَى هَذَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ لَطَمَ مَمْلُوكَهُ أَوْ ضَرَبَهُ فَكَفَّارَتُهُ أَنْ يُعْتِقَهُ
Na nima ya kuzabisa beto [Musaddad] ti [Abu Kamil] yandi tubaka nde; me zabisa beto [Abu Awanah] katuka na [Firas] katuka na [Abu Shalih Dzakwan] katuka na [Zadzan] yandi tubaka nde, ‘Mono kwisaka na [Ibn Omar], ntangu yandi katulaka bampika na yandi na kimpika na ntangu yina. Na nima yandi bakaka nti to kima mosi na ntoto mpi tubaka nde, ‘Ohh, keti mono fwete baka ve lufutu ya me fwanana ti nti yai?’ Mu kuwaka mfumu ya insi ke tuba nde: ‘Konso muntu yina ta bula mpika na yandi mbata to ta bula yandi, kafarah na yandi fwete katula yandi na kimpika’.