Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 4061
حَدَّثَنَا مُؤَمَّلُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ شَابُورَ عَنْ يَحْيَى بْنِ الْحَارِثِ عَنْ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِي أُمَامَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ أَحَبَّ لِلَّهِ وَأَبْغَضَ لِلَّهِ وَأَعْطَى لِلَّهِ وَمَنَعَ لِلَّهِ فَقَدْ اسْتَكْمَلَ الْإِيمَانَ
Sinabi sato [Muammal Ibnul Fadhl] nagsabi, nagsabi sato [Muhammad bin Syu'aib bin Syabur] gikan ki [Yahya Ibnul Harits] gikan ki [Al Qasim] gikan ki [Abu Umamah] gikan ki Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, siya nagsabi: 'An siisay man na namomoot para sa Allah, huli ta ikinakaongis ni Allah, huli ta, itinatao para ki Allah asin nagbabawal -nagkakapot- para sa kapakanan ni Allah, dangan an saiyang pagtubod perpekto'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4062
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَكْمَلُ الْمُؤْمِنِينَ إِيمَانًا أَحْسَنُهُمْ خُلُقًا
Sinabi sato [si Ahmad bin Hanbal] nagsabi, sinabi sato ni [Yahya bin Sa'id] gikan ki [Muhammad bin Amru] gikan ki [Abu Salamah] gikan ki [Abu Hurairah] sinabi niya, 'An Sugo ni Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'An mga paratubod na igwa kan pinakamarahay na pagtubod iyo an igwa kan pinakamarahay na moral'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4063
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ ثَوْرٍ عَنْ مَعْمَرٍ قَالَ وَأَخْبَرَنِي الزُّهْرِيُّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَعْطَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رِجَالًا وَلَمْ يُعْطِ رَجُلًا مِنْهُمْ شَيْئًا فَقَالَ سَعْدٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطَيْتَ فُلَانًا وَفُلَانًا وَلَمْ تُعْطِ فُلَانًا شَيْئًا وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مُسْلِمٌ حَتَّى أَعَادَهَا سَعْدٌ ثَلَاثًا وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَوْ مُسْلِمٌ ثُمَّ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي أُعْطِي رِجَالًا وَأَدَعُ مَنْ هُوَ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْهُمْ لَا أُعْطِيهِ شَيْئًا مَخَافَةَ أَنْ يُكَبُّوا فِي النَّارِ عَلَى وُجُوهِهِمْ
Sinabi niya sato [si Muhammad bin Ubaid] nagsabi, sinabi sato [si Muhammad bin Tsaur] gikan sa [Ma'mar] sabi niya; nagbareta sako [Az Zuhri] gikan ki [Amir bin Sa'd bin Abu Waqash] gikan sa [saiyang ama] siya nagsabi, 'An Sugo ni Allah sallallaahu 'alaihi wasallam sarong beses nagtao nin sarong bagay sa nagkapirang lalaki, alagad dai ini itinao sa arin man sa sainda. Dangan nagsabi si Sa'd, 'O Sugo ni Allah, nagtatao ka sa siring asin siring asin siring asin siring, alagad dai ka nagtatao nin ano man sa saro pang siring asin siring, dawa ngani siya sarong paratubod?' An Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam dangan nagsabi: 'O siya sarong Muslim sana?' Inutro ni Sa'd an pahayag na ini nin tolong beses, asin an Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam pirming nagsasabi: 'O siya sarong Muslim sana?' pagkatapos kaiyan an Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'Nagtao ako sa nagkapirang tawo asin dai nagtao sa iba na mas gusto ko kisa sainda, huli sa takot na an saindang mga lalawgon mailubog sa kalayo'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4064
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ ثَوْرٍ عَنْ مَعْمَرٍ قَالَ وَقَالَ الزُّهْرِيُّ { قُلْ لَمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِنْ قُولُوا أَسْلَمْنَا } قَالَ نَرَى أَنَّ الْإِسْلَامَ الْكَلِمَةُ وَالْإِيمَانَ الْعَمَلُ
Sinabi sato [ni Muhammad bin Ubaid] nagsabi, sinabi sato [si Ibn Tsaur] gikan sa [Ma'mar] sabi niya; [Az zuhri] nagsabi manungod sa tataramon ni Allah: '-sabi -sainda-: 'Dai pa kamo nagtutubod, alagad magsabi, 'Kami nagpasakop'- ' -Qs. Al Hujurat: 14- sabi niya, 'Kami an nagtutubod na an Islam iyo an pagtaram mantang an pagtubod iyo an praktis'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4065
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ ح و حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الْمَعْنَى قَالَا حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَسَمَ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ قَسْمًا فَقُلْتُ أَعْطِ فُلَانًا فَإِنَّهُ مُؤْمِنٌ قَالَ أَوْ مُسْلِمٌ إِنِّي لَأُعْطِي الرَّجُلَ الْعَطَاءَ وَغَيْرُهُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْهُ مَخَافَةَ أَنْ يُكَبَّ عَلَى وَجْهِهِ
Sinabi sato [si Ahmad bin Hanbal] nagsabi, sinabi sato [si Abdurrazaq]. -sa ibang paagi ini sinasabi- Nagsabi sato [si Ibrahim bin Basysyar] nagsabi, nagsabi sato [si Sufyan] sa kahulugan, parehong nagsabi; nagsabi sato [si Ma'mar] gikan ki [Az Zuhri] gikan ki [Amir bin Sa'd] gikan sa [saiyang ama] siya nagsabi, 'An Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam nagdistribwir nin sarong bagay sa mga Muslim'. Ako -Sa'd- dangan nagsabi, 'Itao mo an siring asin siring, huli ta siya sarong paratubod'. Sia nagsabi: ‘O Muslim sana daw sia? Tunay, nagtao ako nin regalo sa sarong lalaki, mantang an saro pa - an dai tinawan - mas nagustuhan ko pa saiya; Ini huli ta nahahadit siya na an saiyang lalawgon mahulog sa -impyerno-'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4066
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ وَاقِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عُمَرَ يُحَدِّثُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ
Sinabi sato [si Abu Al Walid Ath Thayalisi] nagsabi, nagsabi sato [si Syu'bah] nagsabi; [Si Waqid bin Abdullah] nagpaaram sako gikan sa [saiyang ama] na nadangog niya [si Ibn Umar] na nagsabi gikan sa Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam, siya nagsabi: 'Dai kamo magbalik sa dai pagtubod pagkatapos kong bayaan kamo, dangan maggaradanan kamo'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4067
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ فُضَيْلِ بْنِ غَزْوَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا رَجُلٍ مُسْلِمٍ أَكْفَرَ رَجُلًا مُسْلِمًا فَإِنْ كَانَ كَافِرًا وَإِلَّا كَانَ هُوَ الْكَافِرُ
Sinabi sa samo [si Uthman bin Abu Syaibah] nagsabi, sinabi sa samo [Jarir] gikan ki [Fudhail bin Ghazwan] gikan ki [Nafi'] gikan ki [Ibn Umar] sinabi niya, 'Si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'An sarong Muslim na dai nagtutubod sa saiyang tugang na Muslim, kun siring ini sarong totoong indel. Alagad kun bako ining totoo, dangan an dai pagtubod mabalik saiya - an tawong nag-akusar -'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4068
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْبَعٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ فَهُوَ مُنَافِقٌ خَالِصٌ وَمَنْ كَانَتْ فِيهِ خَلَّةٌ مِنْهُنَّ كَانَ فِيهِ خَلَّةٌ مِنْ نِفَاقٍ حَتَّى يَدَعَهَا إِذَا حَدَّثَ كَذَبَ وَإِذَا وَعَدَ أَخْلَفَ وَإِذَا عَاهَدَ غَدَرَ وَإِذَا خَاصَمَ فَجَرَ
Sinabi sa samo [si Abu Bakr bin Abu Syaibah] nagsabi, sinabi sa samo [si Abdullah bin Numair] nagsabi, sinabi sa samo [Al A'masy] gikan ki [Abdullah bin Murrah] gikan sa [Masruq] gikan ki [Abdullah bin Amru] siya nagsabi, 'An Sugo ni Allah sallahualahuallam nagsabi: saiya apat na bagay, kun siring siya sarong tunay na parasaginsagin, alagad kun igwa sana nin nagkapira, kun siring igwa nin nagkapirang pagsaginsagin sa saiya sagkod na bayaan niya ini; Kun ika nagtataram ika nagpuputik, kun ika naggigibo nin sarong panuga ika saimong mababalga, kun ika tatawan nin tiwala ika ika nagtataluib asin kun ika dai minaoyon, ika ika magdadaya.'
Hadith
Imam Abu Dawud : 4069
حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ الْأَنْطَاكِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو إِسْحَقَ الْفَزَارِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزْنِي الزَّانِي حِينَ يَزْنِي وَهُوَ مُؤْمِنٌ وَلَا يَسْرِقُ حِينَ يَسْرِقُ وَهُوَ مُؤْمِنٌ وَلَا يَشْرَبُ الْخَمْرَ حِينَ يَشْرَبُهَا وَهُوَ مُؤْمِنٌ وَالتَّوْبَةُ مَعْرُوضَةٌ بَعْدُ
Sinabi sato [si Abu Salih Al Anthaki] nagsabi, nagsabi sato [si Abu Ishaq Al Fazari] gikan sa [Al A'masy] gikan sa [Abu Salih] gikan sa [Abu Hurairah] sinabi niya, 'Si Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'An tawong naggigibo nin pagsambay dai inaapod na paratubod kun siya parahabon, dai inaapod na paratubod naghahabon, an tawong nag-iinom nin arak dai inaapod na mga paratubod kun sinda nag-iinom nin khamer, asin an pinto nin pagsolsol danay na mabubuksan pagkatapos'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4070
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُوَيْدٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ أَخْبَرَنَا نَافِعٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ الْهَادِ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيَّ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا زَنَى الرَّجُلُ خَرَجَ مِنْهُ الْإِيمَانُ كَانَ عَلَيْهِ كَالظُّلَّةِ فَإِذَا انْقَطَعَ رَجَعَ إِلَيْهِ الْإِيمَانُ
Sinabi sato [Ishaq bin Suwaid Ar Ramli] nagsabi, sinabi sato [Ibn Abu Maryam] nagsabi, nagsabi sato [Nafi'] -an boot sabihon Nafi' bin Zaid- sabi niya; nagsabi sako [si Ibnul Had] na [si Sa'id bin Abu Sa'id Al Maqburi] nagsabi saiya, Na sarong beses nadangog niya [si Abu Hurairah] na nagsabi, 'An Sugo ni Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'Kun an sarong tawo magkomiter nin pagsambay dangan an pagtubod na yaon saiya minaluwas na garo sarong panganoron, kun iyan tapos na dangan an pagtubod minabalik saiya'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4071
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ قَالَ حَدَّثَنِي بِمِنًى عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْقَدَرِيَّةُ مَجُوسُ هَذِهِ الْأُمَّةِ إِنْ مَرِضُوا فَلَا تَعُودُوهُمْ وَإِنْ مَاتُوا فَلَا تَشْهَدُوهُمْ
Sinabi niya sato [si Musa bin Isma'il] nagsabi, sinabi sato [si Abdul Aziz bin Abu Hazim] sinabi niya; sinabi niya sako sa Mina, gikan sa [saiyang ama] gikan ki [Ibn Umar] gikan sa Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam, siya nagsabi: 'An mga Qadariyah iyo an mga magi kan ummah na ini, kun sinda may helang dai mo sinda pagbisitahon, asin kun sinda magadan dai mo sinda pag-ibanan'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4072
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عُمَرَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عُمَرَ مَوْلَى غُفْرَةَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ أُمَّةٍ مَجُوسٌ وَمَجُوسُ هَذِهِ الْأُمَّةِ الَّذِينَ يَقُولُونَ لَا قَدَرَ مَنْ مَاتَ مِنْهُمْ فَلَا تَشْهَدُوا جَنَازَتَهُ وَمَنْ مَرِضَ مِنْهُمْ فَلَا تَعُودُوهُمْ وَهُمْ شِيعَةُ الدَّجَّالِ وَحَقٌّ عَلَى اللَّهِ أَنْ يُلْحِقَهُمْ بِالدَّجَّالِ
Sinabi niya sato [si Muhammad bin Abu Kathir] nagsabi, nagsabi sato [si Sufyan] gikan ki [Umar bin Muhammad] gikan ki [Umar] - sarong dating oripon - na pinatalingkas ni- Ghufrah - gikan sa [sarong lalaki] na si Ansar, gikan sa [Hudzaifah] sinabi niya, 'An Sugo ni Allah sallallaahu 'alahial iyo an nagsabi, asin an saiyang mahika iyo an nasyonal: an magi kan Ummah na ini iyo an mga tawong nagsasabi na 'mayo nin kapaladan'. Kun may magadan, dai mo pagbisitahon an saiyang bangkay, asin kun may naghehelang, dai mo man pagbisitahon. Sinda an grupo ni Dajjal, kaya deretso ni Allah na mag-iba sainda sa Dajjal'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4073
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ أَنَّ يَزِيدَ بْنَ زُرَيْعٍ وَيَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ حَدَّثَاهُمْ قَالَا حَدَّثَنَا عَوْفٌ قَالَ حَدَّثَنَا قَسَامَةُ بْنُ زُهَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى الْأَشْعَرِيُّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ آدَمَ مِنْ قَبْضَةٍ قَبَضَهَا مِنْ جَمِيعِ الْأَرْضِ فَجَاءَ بَنُو آدَمَ عَلَى قَدْرِ الْأَرْضِ جَاءَ مِنْهُمْ الْأَحْمَرُ وَالْأَبْيَضُ وَالْأَسْوَدُ وَبَيْنَ ذَلِكَ وَالسَّهْلُ وَالْحَزْنُ وَالْخَبِيثُ وَالطَّيِّبُ زَادَ فِي حَدِيثِ يَحْيَى وَبَيْنَ ذَلِكَوَالْإِخْبَارُ فِي حَدِيثِ يَزِيدَ
Sinabi sato [si Musaddad] na [si Yazid bin Zurai'] asin [Yahya bin Sa'id] nagsabi sainda, pareho sindang nagsabi; nagsabi sato [Auf] sabi niya; sinabi sato [si Qasamah bin Zuhair] sabi niya; nagsabi sato [si Abu Musa Al Asy'ari] na siya nagsabi, 'An Sugo ni Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'Si Allah naglalang ki Adan gikan sa sarong dakop nin daga gikan sa gabos na klase nin daga. Dangan an mga aki nag-abot na manlaen-laen susog sa mga elemento kan daga. Igwa nin mga may pula, puti, itom, asin idtong mga kolor na nasa pag-ultanan. An iba maboot asin an iba magaspang, an iba maraot asin an iba marahay'. Asin igwa nin dagdag sa hadith ni Yahya; 'asin igwa man nin nagkapira sa mga -atributo', siring sa lafadz -editoryal- an hadith sa itaas sarong kasaysayan ni Yazid.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4074
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ قَالَ سَمِعْتُ مَنْصُورَ بْنَ الْمُعْتَمِرِ يُحَدِّثُ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَبِيبٍ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلَام قَالَ كُنَّا فِي جَنَازَةٍ فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِبَقِيعِ الْغَرْقَدِ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَلَسَ وَمَعَهُ مِخْصَرَةٌ فَجَعَلَ يَنْكُتُ بِالْمِخْصَرَةِ فِي الْأَرْضِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ مَا مِنْ نَفْسٍ مَنْفُوسَةٍ إِلَّا كَتَبَ اللَّهُ مَكَانَهَا مِنْ النَّارِ أَوْ مِنْ الْجَنَّةِ إِلَّا قَدْ كُتِبَتْ شَقِيَّةً أَوْ سَعِيدَةً قَالَ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَفَلَا نَمْكُثُ عَلَى كِتَابِنَا وَنَدَعُ الْعَمَلَ فَمَنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ السَّعَادَةِ لَيَكُونَنَّ إِلَى السَّعَادَةِ وَمَنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ الشِّقْوَةِ لَيَكُونَنَّ إِلَى الشِّقْوَةِ قَالَ اعْمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ أَمَّا أَهْلُ السَّعَادَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِلسَّعَادَةِ وَأَمَّا أَهْلُ الشِّقْوَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِلشِّقْوَةِ ثُمَّ قَالَ نَبِيُّ اللَّهِ { فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى وَأَمَّا مَنْ بَخِلَ وَاسْتَغْنَى وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى }
Sinabi niya sato [si Musaddad bin Musarhad] nagsabi, sinabi sato [si Al Mu'tamir] sinabi niya; Nadangog ko [si Mansur Ibnul Mu'tamir] na nag-istorya gikan ki [Sa'd bin Ubaidah] gikan ki [Abdullah bin Habib, Abu 'Abdurrahman As Sulami] gikan ki [Ali Alaihis Salam] na siya nagsabi, 'Kami kaidto yaon sa sementeryo kan Baqi Gharqad asin kan panahon na idto yaon si Rasulullah sallahullahiallam. Dangan nagrani si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, nagtukaw, may darang sugkod. Dangan nagdrowing siya nin linya gamit an saiyang sugkod asin itinaas an saiyang payo, sinabi niya: 'Mayo sa saindo kundi si Allah na nagdeterminar kan saiyang lugar; sa impiyerno o sa langit. Asin mayo sa saindo apwera ki Allah an nagdeterminar kun siya magigin maogma o miserable'. Dangan naghapot an sarong lalaki, 'Bako daw na mas marahay na magsilensio sana kita asin sunudon an ipinagboot kan satong kapaladan asin bayaan an pagkamoot. Nin huli ta kun siya saro sa mga tawong nakatalagang magkaigwa nin kaogmahan dangan siya magigin maogma, asin kun siya kabali sa mga tawong nakatalagang magkaigwa nin kasakitan dangan siya magigin miserable'. Sabi niya: 'Dapat kamong magpadagos sa paggibo nin mga marahay na gibo, huli ta an lambang saro tatawan nin kaginhawahan -na ipagpadagos an saindang kapaladan-. An mga tawong nakatalagang magin maogma mas madaling makamtan an kaogmahan na iyan, asin an mga tawong nakatalagang magin miserable magigin mas pasil na makamtan an kasakitan.' Dangan siya nagbasa: '-Kun para sa tawong nagtatao -kan saiyang kayamanan sa dalan ni Allah- asin diosnon, asin nagkukumpirma na yaon an pinakamarahay na balos -langit-, dangan kami mag-aandam para saiya nin sarong madaling dalan. Asin kun manungod sa mga tawong kuripot asin naghohona na sinda igo na, asin nagnenegar kan pinakamarahay na balos. dangan Kami mag-aandam para saiya -sarong masakit na dalan- -Qs. Al Lail: 5-10-.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4075
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ تَكَلَّمَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوَفَّقَ اللَّهُ لَنَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ دَاخِلًا فِي الْمَسْجِدِ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَفَقَّرُونَ الْعِلْمَ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَالْأَمْرَ أُنُفٌ فَقَالَ إِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَهُ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَبَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعْرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا نَعْرِفُهُ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَاتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ ثَلَاثًا ثُمَّ قَالَ يَا عُمَرُ هَلْ تَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْحَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُثْمَانَ بْنِ غِيَاثٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِيَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَذَكَرْنَا لَهُ الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَذَكَرَ نَحْوَهُ زَادَ قَالَ وَسَأَلَهُ رَجُلٌ مِنْ مُزَيْنَةَ أَوْ جُهَيْنَةَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِيمَا نَعْمَلُ أَفِي شَيْءٍ قَدْ خَلَا أَوْ مَضَى أَوْ فِي شَيْءٍ يُسْتَأْنَفُ الْآنَ قَالَ فِي شَيْءٍ قَدْ خَلَا وَمَضَى فَقَالَ الرَّجُلُ أَوْ بَعْضُ الْقَوْمِ فَفِيمَ الْعَمَلُ قَالَ إِنَّ أَهْلَ الْجَنَّةِ يُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَإِنَّ أَهْلَ النَّارِ يُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا الْفِرْيَابِيُّ عَنْ سُفْيَانَ قَالَ حَدَّثَنَا عَلْقَمَةُ بْنُ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ ابْنِ يَعْمَرَ بِهَذَا الْحَدِيثِ يَزِيدُ وَيَنْقُصُ قَالَ فَمَا الْإِسْلَامُ قَالَ إِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَحَجُّ الْبَيْتِ وَصَوْمُ شَهْرِ رَمَضَانَ وَالِاغْتِسَالُ مِنْ الْجَنَابَةِ قَالَ أَبُو دَاوُد عَلْقَمَةُ مُرْجِئٌ
Sinabi sa samo [Ubaidullah bin Mu'adz] nagsabi, sinabi sa samo [An sakong ama] nagsabi, sinabi sa samo [Kahmas] gikan ki [Ibn Buraidah] gikan ki [Yahya bin Ya'mar] siya nagsabi, 'An tawong enot na nagtaram manungod sa isyu nin kapaladan sa siyudad nin Basrah iyo si Ma'bad Alhani Juhan. Si Humaid bin 'Abdurrahman Al Himyari asin ako nagduman para sa Hajj o Umrah. Dangan kami nag-ungol, 'Kun makasabat kami nin saro sa mga kairiba ni Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, hahapoton mi siya manungod sa kun ano an sinasabi kan mga tawo manungod sa kapaladan. Dangan itinalaan kami ni Allah na manompongan [si Abdullah bin Umar] kan siya malaog na sa moske, kaya kami kan sakuyang amigo nagdulok saiya. Naisip ko na an sakuyang amigo iyo an magrerepresentar kan orolay sakuya, kaya ako nagsabi, 'O Abu 'Abdurrahman, sa tahaw ta igwa nin mga naglataw na mga tawo na nagbabasa kan Koran asin maigot sa paghanap nin kaaraman, alagad sinda nagtutubod na mayo nin kapaladan, asin an mga bagay nangyayari sana na mayong ano man na pakikiaram kan kapaladan!' Dangan sinabi ni Ibn Umar, 'Kun makasabat ka sainda dangan sabihon mo na ako nasuhay sa sainda asin sinda man nasuhay sakuya. Asin sa paagi kan Saro na sinumpa ni Abdullah bin Umar sa Saiyang ngaran, kun igwa sinda nin bulawan na arog kadakula kan Bukid Uhud, asin dangan ginagastos ninda ini, dangan dai ini aakoon ni Allah sagkod na sinda magtubod sa kapaladan'. Dangan siya nagsabi, '[Si Umar Ibnul Khaththab] nagsabi sako, siya nagsabi, 'Mantang kami kaiba ni Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, biglang nag-abot an sarong lalaki na nakasulot nin puting marhay na mga gubing asin an saiyang buhok maitom na gayo. Mayo nin mga senyales na sia nasa halawig na pagbaklay, alagad mayo sa samo an nakakamidbid sa saiya. Dangan siya nagdulok sa Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam, siya nagsandig sa saiyang mga tuhod sa mga tuhod kan Propeta asin ibinugtak an mga palad kan saiyang mga kamot sa saiyang duwang hita. Pagkatapos kaiyan sinabi niya, 'O Muhammad, sabihi ako manungod sa Islam?' Si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam dangan nagsimbag: 'An Islam iyo na kamo nagpapatotoo na mayo nin diyos na maninigong sambahon apwera ki Allah asin si Muhammad iyo an Saiyang sugo. Naggigibo ka nin mga pamibi, nagbabayad ka nin zakat, nag-aayuno ka sa laog kan Ramadan asin naggigibo nin pilgrimage pasiring sa Baitullah kun kaya mo'. Sabi kan lalaki, 'Tama ka'. Sabi ni Umar, 'Nabigla kami saiya, naghapot siya asin siya mismo an nagkumpirma kaini'. Naghapot giraray an lalaki, 'Sabihi ako manungod sa pagtubod?' Nagsimbag siya: 'An pagtubod iyo na kamo nagtutubod ki Allah, sa Saiyang mga anghel, sa Saiyang mga libro, sa Saiyang mga Sugo, sa Huring Aldaw asin nagtutubod sa kapaladan; an maraot o an marahay'. Sabi kan lalaki, 'Tama ka'. An lalaki nagpadagos, 'Sabihi ako kun ano an ihsan?' Siya nagsimbag: 'Kamo nagsasamba ki Allah na garo baga nahihiling nindo Siya, kun dai nindo Siya nahihiling, totoo nanggad na nahihiling Niya kamo'. Naghapot giraray an lalaki, 'Sabihan mo ako manungod sa Aldaw nin Paghukom?' Nagsimbag siya: 'Bako man na an tawong hinahapot mas nakakaaram kisa sa tawong naghahapot'. Naghapot an lalaki, 'Kun siring sabihi ako kan mga tanda?' Nagsimbag siya: 'Kun an sarong oripon nangaki sa saiyang kagurangnan, dangan mahihiling mo an mga tawong huba an bitis - mga dukha - asin mga paraataman nin karnero na nagkokompetensya sa pagtogdok nin halangkaw na mga edipisyo'. Sabi ni Umar, 'An lalaki dangan naghale, asin ako nagdanay na silensyo sa laog nin tolong aldaw. Dangan sia nagsabi: 'O Umar, aram mo kun siisay an tawong naghapot kan hapot na iyan?' Nagsimbag ako, 'Si Allah asin an Saiyang Sugo mas nakakaaram. Sabi niya: 'Iyan si Gabriel, nagdigdi siya saimo tanganing tukduan ka manungod sa saimong relihiyosong mga bagay'. Sinabi niya sato [si Musaddad] nagsabi, sinabi sato [si Yahya] gikan ki [Uthman bin Ghiyats] sinabi niya; nagsabi sako [si Abdullah bin Buraidah] gikan sa [Yahya bin Ya'mar] asin [Humaid bin 'Abdurrahman] parehong nagsabi, 'Nakipag-olay kami ki [Abdullah bin Umar], dangan sinabi mi saiya an manungod sa kapaladan asin kun ano an sinasabi kan mga tawo manungod diyan.... dangan nasambit niya an hadith. Alagad idinagdag niya, sinabi niya 'Dangan igwa nin sarong tawo gikan sa Muzainah o Juhainah na naghapot sa Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam, 'O Sugo ni Allah, paano kita dapat maggibo nin pagkamoot? An praktis daw nakabasar sa kapaladan na nakaagi na o ini nakabasar sa sarong bagay na bago?' nagsimbag siya: 'Base sa sarong bagay na napagdeterminaran'. An lalaki, o an nagkapirang tawo naghapot giraray, 'Kun siring, taano ta kita naggigibo nin pagkamoot?' Nagsimbag siya: 'Tunay nanggad, magigin mas madali para sa mga tawo sa langit an paggibo nin marahay na mga gibo sa paagi kan mga gibo kan mga tawo sa langit, asin an mga tawo sa impiyerno magigin mas madali sa paggibo nin marahay na mga gibo sa paagi kan mga gibo kan mga tawo sa impiyerno'. Sinabi niya sato [si Mahmud bin Khalid] nagsabi, sinabi sato [si Al Firyabi] gikan sa [Sufyan] sabi niya; nagsabi sato [Alqamah bin Martsad] gikan ki [Sulaiman bin Buraidah] gikan ki [Ibn Ya'mar] na may parehong hadith, 'magdagdag asin magbaba'. Naghapot siya, 'Kun siring, ano an Islam?' Nagsimbag siya: 'Maggibo nin mga pamibi, magbayad nin zakat, mag-Hajj, mag-ayuno sa bulan nin Ramadan, asin magkarigos nin Junub'. Sabi ni Abu Dawud, 'Si Alqamah sarong murjiah'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4076
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ الْهَمْدَانِيِّ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَاكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْلِسُ بَيْنَ ظَهْرَيْ أَصْحَابِهِ فَيَجِيءُ الْغَرِيبُ فَلَا يَدْرِي أَيُّهُمْ هُوَ حَتَّى يَسْأَلَ فَطَلَبْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَجْعَلَ لَهُ مَجْلِسًا يَعْرِفُهُ الْغَرِيبُ إِذَا أَتَاهُ قَالَ فَبَنَيْنَا لَهُ دُكَّانًا مِنْ طِينٍ فَجَلَسَ عَلَيْهِ وَكُنَّا نَجْلِسُ بِجَنْبَتَيْهِ وَذَكَرَ نَحْوَ هَذَا الْخَبَرِ فَأَقْبَلَ رَجُلٌ فَذَكَرَ هَيْئَتَهُ حَتَّى سَلَّمَ مِنْ طَرَفِ السِّمَاطِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا مُحَمَّدُ قَالَ فَرَدَّ عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Sinabi sa samo [si Uthman bin Abu Syaibah] nagsabi, sinabi sa samo [Jarir] gikan ki [Abu Farwah Al Hamdani] gikan ki [Abu Zur'ah bin Amru bin Jarir] gikan ki [Abu Dzar] asin [Abu Hurairah] pareho sindang nagsabi, 'Kan si Rasulullah shallah 'alai 'alai nakikipag-ulay sa saiyang mga estranghero, nag-abot asin mayo sa samo an nakakamidbid saiya, sagkod na siya naghagad na mahiling -siya-. Dangan naghagad kami saiya nin permiso na gumibo nin tukawan, tanganing sabaton siya kan mga dayuhan. Dangan ginibo mi siya nin tukawan hale sa dalipay na medyo halangkaw, dangan nagtukaw siya diyan mantang kami nagtutukaw sa kataid niya... Dangan sinabi niya an hadith. Dangan nag-abot an sarong lalaki...dangan nasambitan niya an kamugtakan kan lalaki sagkod na nagkumusta siya hale sa poro kan kongregasyon, nagsabi siya, 'May peace be upon you, O Muhammad'. Siya - an parasaysay - nagsabi, 'An Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam dangan nagsimbag kan saiyang pagbati'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4077
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي سِنَانٍ عَنْ وَهْبِ بْنِ خَالِدٍ الْحِمْصِيِّ عَنْ ابْنِ الدَّيْلَمِيِّ قَالَ أَتَيْتُ أُبَيَّ بْنَ كَعْبٍ فَقُلْتُ لَهُوَقَعَ فِي نَفْسِي شَيْءٌ مِنْ الْقَدَرِ فَحَدِّثْنِي بِشَيْءٍ لَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يُذْهِبَهُ مِنْ قَلْبِي قَالَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ عَذَّبَ أَهْلَ سَمَاوَاتِهِ وَأَهْلَ أَرْضِهِ عَذَّبَهُمْ وَهُوَ غَيْرُ ظَالِمٍ لَهُمْ وَلَوْ رَحِمَهُمْ كَانَتْ رَحْمَتُهُ خَيْرًا لَهُمْ مِنْ أَعْمَالِهِمْ وَلَوْ أَنْفَقْتَ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فِي سَبِيلِ اللَّهِ مَا قَبِلَهُ اللَّهُ مِنْكَ حَتَّى تُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ وَتَعْلَمَ أَنَّ مَا أَصَابَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُخْطِئَكَ وَأَنَّ مَا أَخْطَأَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُصِيبَكَ وَلَوْ مُتَّ عَلَى غَيْرِ هَذَا لَدَخَلْتَ النَّارَقَالَ ثُمَّ أَتَيْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ فَقَالَ مِثْلَ ذَلِكَ قَالَ ثُمَّ أَتَيْتُ حُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ فَقَالَ مِثْلَ ذَلِكَ قَالَ ثُمَّ أَتَيْتُ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ فَحَدَّثَنِي عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ ذَلِكَ
Sinabi niya sato [si Muhammad bin Kathir] nagsabi, nagsabi sato [Sufyan] gikan ki [Abu Sinan] gikan ki [Wahb bin Khalid Al Himshi] gikan ki [Ibn Ad Dailami] sinabi niya, 'Nagduman ako sa [Ubay bin Ka'b], dangan sinabi ko saiya, 'Igwa nin sarong bagay na nakakapurisaw sako manungod sa bagay na kapaladan, kaya sabihan ako nin sarong bagay manongod sa sarong bagay na haleon ni Allah an sakuyang puso'. Nagsimbag siya, 'Kun si Allah nagpapasakit sa gabos na linalang sa kalangitan asin sa daga, kun siring bako ining inhustisya na ginigibo Niya sa sainda, asin kun tinatawan Niya sinda nin pagkaherak, tunay na an Saiyang pagkaherak mas marahay pa sa mga gibo na saindang ginibo. Kun magtao ka nin limos na may bulawan na arog kadakula kan Bukid nin Uhud sa dalan ni Allah, dai ini aakoon ni Allah sagkod na dai ka magtubod sa kapaladan. Asin aram mo na an ano man na nakatalagang magin kahirasan mo dai makakalampas saimo, asin an ano man na bakong nakatalagang magin kahirasan mo dai mo makukua. Kun ika magadan na bakong base sa pagtubod na ini, ika maduman sa impiyerno'. Si Abu Ad Dailami nagsabi, 'Dangan nagduman ako ki [Abdullah bin Mas'ud], asin sinabi niya an parehong bagay. Dangan nagduman ako ki [Hudzaifah Ibnul Yaman], dangan sinabi niya an parehong bagay. Dangan nagduman ako ki [Zaid bin Thabit], dangan sinabihan niya ako nin sarong hadith kan Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam arog man kaiyan'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4078
حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُسَافِرٍ الْهُذَلِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ رَبَاحٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَبِي عَبْلَةَ عَنْ أَبِي حَفْصَةَ قَالَ قَالَ عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ لِابْنِهِ يَا بُنَيَّ إِنَّكَ لَنْ تَجِدَ طَعْمَ حَقِيقَةِ الْإِيمَانِ حَتَّى تَعْلَمَ أَنَّ مَا أَصَابَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُخْطِئَكَ وَمَا أَخْطَأَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُصِيبَكَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَوَّلَ مَا خَلَقَ اللَّهُ الْقَلَمَ فَقَالَ لَهُ اكْتُبْ قَالَ رَبِّ وَمَاذَا أَكْتُبُ قَالَ اكْتُبْ مَقَادِيرَ كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ يَا بُنَيَّ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ مَاتَ عَلَى غَيْرِ هَذَا فَلَيْسَ مِنِّي
Sinabi sato [si Ja'far bin Musafir Al Hudzali] nagsabi, nagsabi sato [si Yahya bin Hassan] nagsabi, nagsabi sato [Al Walid bin Rabah] gikan ki [Ibrahim bin Abu Ablah] gikan ki [Abu Hafshah] sabi niya; [Ubadah bin Ash Shamit] nagsabi sa saiyang aki, ‘O aki ko, tunay na dai ka makakanamit kan kasiraman nin pagtubod sagkod na dai mo masabotan na an nakatalagang magin saimong kabtang dai ka maagihan, asin an dai nakatalagang magin saimong kabtang dai mo makukua. Sarong beses nadangog ko an Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam na nagsabi: 'An enot na bagay na linalang ni Allah sarong bolpen, dangan sinabihan siya ni Allah: 'Magsurat ka!' an pluma nagsimbag, 'O Rabb, ano an dapat kong isurat?' Si Allah nagsimbag: 'Isurat an gabos na kapaladan na mangyayari sagkod sa Aldaw nin Paghukom'. O aki ko, sarong beses nadangog ko an Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam na nagsabi: 'An siisay man na magadan na mayong pagtubod na arog kaini bakong gikan sa sakuyang grupo'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4079
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ الْمَعْنَى قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ سَمِعَ طَاوُسًا يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يُخْبِرُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ احْتَجَّ آدَمُ وَمُوسَى فَقَالَ مُوسَى يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُونَا خَيَّبْتَنَا وَأَخْرَجْتَنَا مِنْ الْجَنَّةِ فَقَالَ آدَمُ أَنْتَ مُوسَى اصْطَفَاكَ اللَّهُ بِكَلَامِهِ وَخَطَّ لَكَ التَّوْرَاةَ بِيَدِهِ تَلُومُنِي عَلَى أَمْرٍ قَدَّرَهُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَنِي بِأَرْبَعِينَ سَنَةً فَحَجَّ آدَمُ مُوسَىقَالَ أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ عَمْرٍو عَنْ طَاوُسٍ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ
Sinabi sato [si Musaddad] nagsabi, sinabi sato [si Sufyan]. -sa ibang paagi ini nasambitan- Pagkatapos na sabihon sato [si Ahmad bin Salih] an kahulugan, sinabi niya; sinabi sato [Sufyan bin Uyainah] gikan sa [Amru bin Dinar] na nadangog niya [Thawus] na nagsabi; Nadangog ko [si Abu Hurairah] an bareta gikan sa Sugo ni Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, siya nagsabi: 'Si Adan asin Musa nag-argumento sa lambang saro. Sabi ni Musa, 'O Adan, ika an samong ama, dinanyaran mo kami asin ginibo mo kami hale sa paraiso! Si Adan nagsimbag, 'O Moises, pinili asin itinao saimo ni Allah an libro kan Torah, taano ta binabasol mo ako sa sarong bagay na ipinagboot ni Allah laban sako kwarentang taon bago ako linalang?' Kaya nadaog ni Adan an ki Moises. Sinabi ni Ahmad bin Salih na gikan ki Amru, gikan ki Thawus, nadangog niya si Abu Hurairah.
Hadith
Imam Abu Dawud : 4080
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مُوسَى قَالَ يَا رَبِّ أَرِنَا آدَمَ الَّذِي أَخْرَجَنَا وَنَفْسَهُ مِنْ الْجَنَّةِ فَأَرَاهُ اللَّهُ آدَمَ فَقَالَ أَنْتَ أَبُونَا آدَمُ فَقَالَ لَهُ آدَمُ نَعَمْ قَالَ أَنْتَ الَّذِي نَفَخَ اللَّهُ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَعَلَّمَكَ الْأَسْمَاءَ كُلَّهَا وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ أَخْرَجْتَنَا وَنَفْسَكَ مِنْ الْجَنَّةِ فَقَالَ لَهُ آدَمُ وَمَنْ أَنْتَ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ أَنْتَ نَبِيُّ بَنِي إِسْرَائِيلَ الَّذِي كَلَّمَكَ اللَّهُ مِنْ وَرَاءِ الْحِجَابِ لَمْ يَجْعَلْ بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ رَسُولًا مِنْ خَلْقِهِ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَفَمَا وَجَدْتَ أَنَّ ذَلِكَ كَانَ فِي كِتَابِ اللَّهِ قَبْلَ أَنْ أُخْلَقَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فِيمَ تَلُومُنِي فِي شَيْءٍ سَبَقَ مِنْ اللَّهِ تَعَالَى فِيهِ الْقَضَاءُ قَبْلِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى
Sinabi niya sato [si Ahmad bin Salih] sabi niya; sinabi sato [Ibn Wahb] sabi niya; nagbareta sako [si Hisyam bin Sa'd] gikan ki [Zaid bin Aslam] gikan sa [saiyang ama] na [si Umar Ibnul Khaththab] nagsabi, 'Si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam nagsabi: 'Si Moises nagsabi, 'O Rabb, ipahiling mo sako si Adan, an saro na nagkua sato asin sa saiyang sadiri hale sa langit'. Dangan ipinahiling saiya ni Allah si Adan, si Moises nagsabi, 'Ika si Adan na samong ama!' Nagsimbag si Adan, 'Tama'. Si Moises nagsabi giraray, 'Ika daw an tawong pinahangosan ni Allah nin espiritu, na tinawan nin kaaraman kan mga pangaran kan gabos na bagay, asin pinagbotan ni Allah an mga anghel na magduko, dangan sinda nagduko saimo?' Nagsimbag si Adan, 'Tama'. Naghapot si Musa, 'Kun siring, ano an nagtulod saimo na palayason kami asin an saimong sadiri sa langit?' Naghapot si Adan, 'Kun siring, siisay ka?' Nagsimbag si Moises, ‘Ako si Moises’. Naghapot si Adan, 'Ika daw an Propeta gikan sa mga aki ni Israel na inimbitaran ka ni Allah na magtaram gikan sa likod nin sarong belo na mayong siisay man na tagapag-ultanan?' Nagsimbag si Musa, 'Iyo'. Naghapot si Adan, 'Dai mo daw nasasabotan na ini gabos itinalaga ni Allah sa Saiyang libro - Al Lauhul Mahfudh - bago ako linalang?' Nagsimbag si Musa, 'Iyo'. Naghapot si Adan, 'Kun siring, taano ta binabasol mo ako sa sarong bagay na itinalaga ni Allah bago ako -lalang-?' Kan panahon na idto an Propeta sallallaahu 'alaihi wasallam dangan nagsabi: 'Dinaog ni Adan si Musa, dinaog ni Adan si Musa'.
