Imam Abu Dawud : 3881
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَهَذَا حَدِيثُهُ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ رُكَانَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَقِتْ فِي الْخَمْرِ حَدًّا وَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ شَرِبَ رَجُلٌ فَسَكِرَ فَلُقِيَ يَمِيلُ فِي الْفَجِّ فَانْطُلِقَ بِهِ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا حَاذَى بِدَارِ الْعَبَّاسِ انْفَلَتَ فَدَخَلَ عَلَى الْعَبَّاسِ فَالْتَزَمَهُ فَذُكِرَ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَحِكَ وَقَالَ أَفَعَلَهَا وَلَمْ يَأْمُرْ فِيهِ بِشَيْءٍقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا مِمَّا تَفَرَّدَ بِهِ أَهْلُ الْمَدِينَةِ حَدِيثُ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ هَذَا
A fɔra an ye [Al Hasan bin Ali] ni [Muhamadu Ibnuli Mutsanna] fɛ -ani nin ye hadisi ye- u fila bɛɛ ko; a y’a fɔ an ye ko [Abu Ashim] ka bɔ [Ibn Juraij] la ka bɔ [Muhamadu bin Ali bin Rukanah] ka bɔ [Ikrimah] ka bɔ [Ibn Abbas] la ko: ‘Kamer koo la, Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam ma ɲangili latigɛ’. Ibn Abbas ko 'Cɛɛ dɔ ye khamer min fɔɔ a ye dɔrɔ min, o kɔ, o cɛɛ yera siraba dɔ kan, o la, u y'a ta ka taga n'a ye cira sallallaahu 'alaihi wasallam ɲɛfɛ.' A tun be ɲini ka se Al Abbas ka soo tuma min na, a y’a yɛrɛ sɔgɔ ka boli ka taga dogo Al Abbas ka soo. O kɔ, o y’a lase cira sallallaahu ‘alayihi wasallam ma fɔɔ a yɛlɛla. A ko: ‘Yala a y’o lo kɛ tiɲɛn na wa?’ A ma ɲangili foyi di’. Abu Dawud ko: ‘Nin ye hadisi ye min lakali Madina mɔgɔw dɔrɔn lo fɛ, o ye Al Hasan bin Ali ka hadisi ye’.
Imam Abu Dawud : 3882
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو ضَمْرَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُتِيَ بِرَجُلٍ قَدْ شَرِبَ فَقَالَ اضْرِبُوهُ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَمِنَّا الضَّارِبُ بِيَدِهِ وَالضَّارِبُ بِنَعْلِهِ وَالضَّارِبُ بِثَوْبِهِ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ أَخْزَاكَ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقُولُوا هَكَذَا لَا تُعِينُوا عَلَيْهِ الشَّيْطَانَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ دَاوُدَ بْنِ أَبِي نَاجِيَةَ الْإِسْكَنْدَرَانِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَحَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ وَابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ ابْنِ الْهَادِ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ قَالَ فِيهِ بَعْدَ الضَّرْبِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَصْحَابِهِ بَكِّتُوهُ فَأَقْبَلُوا عَلَيْهِ يَقُولُونَ مَا اتَّقَيْتَ اللَّهَ مَا خَشِيتَ اللَّهَ وَمَا اسْتَحْيَيْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ أَرْسَلُوهُ وَقَالَ فِي آخِرِهِ وَلَكِنْ قُولُوا اللَّهُمَّ اغْفِرْ لَهُ اللَّهُمَّ ارْحَمْهُ وَبَعْضُهُمْ يَزِيدُ الْكَلِمَةَ وَنَحْوَهَا
A fɔra an ye [Qutaiba bin Sa’id] ko, a fɔra an ye [Abu Dhamrah] ka bɔ [Yazid Ibnul Had] ka bɔ [Muhamadu bin Ibrahima] ka bɔ [Abu Salamah] ka bɔ [Abu Hurairah] ko: ‘Cɛɛ dɔ min tun ye diwɛn min, u nana n’a ye Ala ka Mas. ‘A bugɔ’. Abu Huraira ko: «An cɛma, mɔgɔ dɔw be yen minw be bugɔ n’u bolow ye, n’u ka sanbara n’u ka fani ye. A tagara tuma min na, an dɔw ko Ala k’aw maloya! O la, cira sallallaahu a ko: ‘I kana o fɔ, kana Sutana dɛmɛ a lafilili la’. A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Dawudi bin Abu Najiya Al Iskandarani] ko, a y’a fɔ an ye [Ibnu Wahb] ko, a y’a fɔ ne ye [Yahya bin Ayyub] ani [Haiwah bin Syuraih] ani [Ibnu Lahi’ah] ka bɔ [Ibnu Had] la n’u ka sanad n’u kɔrɔw ye. -Dɔlɔminbaga- bugɔli kɔ, a y’a fɔ a ka hadisi kɔnɔ ko: ‘O kɔ, Ala ka ciden y’a fɔ a tɔɲɔgɔnw ye ko: ‘Badish him’. O la, jama kɔsegira diwɛnminbaga fɛ k’a fɔ a ye ko: «I tɛ siran Ala ɲɛ!» Dɔw ko: «Aw tɛ siran Ala ɲɛ!» Mɔgɔ dɔw tun b’a fɔra ko: ‘Maloya tɛ aw la Ala ka ciden na sallallaahu alayihi wasallam! ’ O kɔ, u y’o tigi labila. A ka kuma laban na, a ko: ''I kana o fɔ, nka i ka fɔ ''E Ala, yafa a ma, e Ala, i ka hinu a la''. Ani u dɔw be kumadenw n’o ɲɔgɔnna fɛnw fara a kan’.
Imam Abu Dawud : 3883
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ ح و حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ هِشَامٍ الْمَعْنَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَلَدَ فِي الْخَمْرِ بِالْجَرِيدِ وَالنِّعَالِوَجَلَدَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَرْبَعِينَ فَلَمَّا وُلِّيَ عُمَرُ دَعَا النَّاسَ فَقَالَ لَهُمْ إِنَّ النَّاسَ قَدْ دَنَوْا مِنْ الرِّيفِ وَقَالَ مُسَدَّدٌ مِنْ الْقُرَى وَالرِّيفِ فَمَا تَرَوْنَ فِي حَدِّ الْخَمْرِ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ نَرَى أَنْ تَجْعَلَهُ كَأَخَفِّ الْحُدُودِ فَجَلَدَ فِيهِ ثَمَانِينَ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ جَلَدَ بِالْجَرِيدِ وَالنِّعَالِ أَرْبَعِينَ وَرَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ضَرَبَ بِجَرِيدَتَيْنِ نَحْوَ الْأَرْبَعِينَ
A y’a fɔ an ye [Silamɛ bin Ibrahima] ko, a y’a fɔ an ye [Hisham]. -cogo wɛrɛ la a kofɔra- A y’a fɔ an ye [Musaddad] ko, a y’a fɔ an ye [Yahya] ka bɔ [Hsyam] la kɔrɔ la, ka bɔ [Qatadah] ka bɔ [Anas bin Malik] la a ko, ‘Kira sallallaahu ‘alaihi wasallam tun be diwɛn minbagaw ɲangi ni sɔgɔlanw ni datumu yiriw ye. Abu Bakri, Ala ka hɛrɛ kɛ a ye, y’a bugɔ siɲɛ binaani, o la, tuma min na Umar kɛra kalifa ye, a ye jama weele k’a fɔ ko: ‘Sisan, mɔgɔ caaman siginin be Ar Rif dugu la - dugu min na datumu yiri caaman be falen -, o tuma na sariya dancɛw ye jumɛnw ye - lash - i ka opinion minni na? O kɔ, Abdurrahman bin Auf y’a fɔ a ye ko: ‘Ne fɛ, i ka kan ka ɲangili fitinin di a ma,’ Umar y’a ɲangi ni bugɔli biwɔɔrɔ ye. Abu Dawud ko: ‘[Ibnu Abu Aruba] y’a lakali ka bɔ [Qatadah] la, ka bɔ cira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, ko a ye diwɛnminbaga bugɔ ni datumu yiriw ni sanbara ye siɲɛ binaani’. [Syuba] y’a lakali ka bɔ [Qatadah] la, ka bɔ [Anas] la, ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam fɛ, a ko: ‘A ye nɛrɛmugu fila bugɔ siɲɛ binaani’.
Imam Abu Dawud : 3884
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ وَمُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ الْمَعْنَى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ الْمُخْتَارِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ الدَّانَاجُ حَدَّثَنِي حُضَيْنُ بْنُ الْمُنْذِرِ الرَّقَاشِيُّ هُوَ أَبُو سَاسَانَ قَالَشَهِدْتُ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ وَأُتِيَ بِالْوَلِيدِ بْنِ عُقْبَةَ فَشَهِدَ عَلَيْهِ حُمْرَانُ وَرَجُلٌ آخَرُ فَشَهِدَ أَحَدُهُمَا أَنَّهُ رَآهُ شَرِبَهَا يَعْنِي الْخَمْرَ وَشَهِدَ الْآخَرُ أَنَّهُ رَآهُ يَتَقَيَّأُ فَقَالَ عُثْمَانُ إِنَّهُ لَمْ يَتَقَيَّأْ حَتَّى شَرِبَهَا فَقَالَ لِعَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَقِمْ عَلَيْهِ الْحَدَّ فَقَالَ عَلِيٌّ لِلْحَسَنِ أَقِمْ عَلَيْهِ الْحَدَّ فَقَالَ الْحَسَنُ وَلِّ حَارَّهَا مَنْ تَوَلَّى قَارَّهَا فَقَالَ عَلِيٌّ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ أَقِمْ عَلَيْهِ الْحَدَّ قَالَ فَأَخَذَ السَّوْطَ فَجَلَدَهُ وَعَلِيٌّ يَعُدُّ فَلَمَّا بَلَغَ أَرْبَعِينَ قَالَ حَسْبُكَ جَلَدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْبَعِينَ أَحْسَبُهُ قَالَ وَجَلَدَ أَبُو بَكْرٍ أَرْبَعِينَ وَعُمَرُ ثَمَانِينَ وَكُلٌّ سُنَّةٌ وَهَذَا أَحَبُّ إِلَيَّ
A y’a fɔ an ye [Musaddad bin Musarhid] ni [Musa bin Isma’il] kɔrɔ la, u fila bɛɛ ko; 10:10, 11. Al Walid - ka khamer min, tɔ kelen y’a ye a be fɔnɔ -khar kosɔn-. O kɔ, Usman ko: ‘A tun tɛ se ka fɔnɔ fɔɔ n’a ye khamer min! ’ O kɔ, a y’a fɔ [Ali] radiallahu ‘anhu ye ko: ‘Aw ye ɲangili min sɔrɔ a kan, o faga’. O kɔ, Ali y’a fɔ Al Hasan ye fana ko: ‘I ka ɲangili min sɔrɔ a kan, o faga’. O la, Al Hasan y’a fɔ ko: ‘Minw ka kan n’a ye, aw ka fanga di olu ma’. Ali radiallahu ‘anhu labanna k’a fɔ Abdullah bin Ja’far ye ko: ‘I ka ɲangili min tun be a kan, o faga’. O la, Abdullah sinna ka gosi ta k’a bugɔ -Al Walid-, k’a sɔrɔ Ali b’a jate. O la, a sera mɔgɔ bi naani jate la tuma min na, Ali ko: ‘A ka ca! Kira sallallahu (saw) bugɔra siɲɛ binaani, Abu Bakri bugɔra siɲɛ binaani, Umar bugɔra siɲɛ biwɔɔrɔ. O bɛɛ ye sunna ye, nka nin kelen le ka di ne ye -siɲɛ binaani-'.
Imam Abu Dawud : 3885
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ الدَّانَاجِ عَنْ حُضَيْنِ بْنِ الْمُنْذِرِ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَجَلَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْخَمْرِوَأَبُو بَكْرٍ أَرْبَعِينَ وَكَمَّلَهَا عُمَرُ ثَمَانِينَ وَكُلٌّ سُنَّةٌ قَالَ أَبُو دَاوُد و قَالَ الْأَصْمَعِيُّ وَلِّ حَارَّهَا مَنْ تَوَلَّيْ قَارَّهَا وَلِّ شَدِيدَهَا مَنْ تَوَلَّى هَيِّنَهَا قَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا كَانَ سَيِّدَ قَوْمِهِ حُضَيْنُ بْنُ الْمُنْذِرِ أَبُو سَاسَانَ
A y’a fɔ an ye ko: ‘Abu Bakri ye diwɛn ɲangi, ani min bɛɛ ye sunna ye’. Abu Dawud ko, ‘Al Ashma’I ko, ‘Aw ka fanga di mɔgɔw ma minw ka kan n’a ye, o kɔrɔ, aw ka mɔgɔw di minw be se ka kɛ mɔgɔ farimanw ye walima ka kɛ mɔgɔ dumanw ye’. Abu Dawudi y’a fɔ tugun ko: ‘A ka mɔgɔw ɲɛmɔgɔ ye Kudhayini Ibnuli Munziri Abu Sasan ye’.
Imam Abu Dawud : 3886
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا أَبَانُ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ ذَكْوَانَ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا شَرِبُوا الْخَمْرَ فَاجْلِدُوهُمْ ثُمَّ إِنْ شَرِبُوا فَاجْلِدُوهُمْ ثُمَّ إِنْ شَرِبُوا فَاجْلِدُوهُمْ ثُمَّ إِنْ شَرِبُوا فَاقْتُلُوهُمْحَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بِهَذَا الْمَعْنَى قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَالَ فِي الْخَامِسَةِ إِنْ شَرِبَهَا فَاقْتُلُوهُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَا فِي حَدِيثِ أَبِي غُطَيْفٍ فِي الْخَامِسَةِ
A y’a fɔ an ye [Musa bin Isma’il] ko, a y’a fɔ an ye [Aban] ka bɔ [Ashim] ka bɔ [Abu Shalih Dzakwan] ka bɔ [Mu’awiyah bin Abu Sufyan] a ko: ‘Ala ka ciden ko: ‘N’u ye diwɛn min, u bugɔ u la, n’u y’u bugɔ. o kɔ, aw ye o bugɔ, ni o ka minni kɛ tugun, aw ye o faga’. A fɔra an ye [Musa bin Isma’il] ko, a fɔra an ye [Hamadu] ka bɔ [Humaid bin Yazid] ka bɔ [Nafi’] ka bɔ [Ibn Umar] la ko Rasulullah sallallahu ‘alayihi wasallam ko n’o kɔrɔ ye. A - lakalibaga - ko, 'Ne hakili la, a y'a fɔ siɲɛ duurunan na: 'N'a y'a min tuguni, a faga'. Abu Dawud ko: ‘Abu Guthaif ka hadisi kɔnɔ fana ni lafadz ye “a siɲɛ duurunan na”’.
Imam Abu Dawud : 3887
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَاصِمٍ الْأَنْطَاكِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا سَكَرَ فَاجْلِدُوهُ ثُمَّ إِنْ سَكَرَ فَاجْلِدُوهُ ثُمَّ إِنْ سَكَرَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُقَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَا حَدِيثُ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا شَرِبَ الْخَمْرَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَا حَدِيثُ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ شَرِبُوا الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُمْ وَكَذَا حَدِيثُ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَذَا حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالشَّرِيدِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي حَدِيثِ الْجَدَلِيِّ عَنْ مُعَاوِيَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنْ عَادَ فِي الثَّالِثَةِ أَوْ الرَّابِعَةِ فَاقْتُلُوهُ
A y’a fɔ an ye [Nashr bin Ashim Al Anthaki] ko, a y’a fɔ an ye [Yazid bin Harun Al Wasithi] ko, a y’a fɔ an ye [Ibn Abu Dzi`b] ka bɔ [Al Harith bin Abdurrahman] ka bɔ [Abu Salama] ka bɔ [Abu Hurairah] a ko: ‘Ala ka ciden ye Ala ka ciden ye. a bugɔ, o kɔ n’a dɔrɔminna tugun i k’a bugɔ, o kɔ n’a dɔrɔminna tugun i k’a bugɔ, o kɔ n’a segira o kan siɲɛ naaninan o kɔ k’a faga’. Abu Dawud ko, ‘o cogo kelen na, [Umar bin Abu Salamah] ka hadisi, ka bɔ [a fa] fɛ, ka bɔ [Abu Hurairah] fɛ, ka bɔ kira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, a ko: ‘N’a ye khamer min, aw k’a bugɔ, n’a segira a kan siɲɛ naaninan, aw k’a faga’. O cogo kelen na, hadisi [Suhail] ka bɔ [Abu Salih] fɛ, ka bɔ [Abu Hurairah] fɛ, ka bɔ kira sallallaahu alayihi wasallam fɛ, a ko: ‘N’u ye minni kɛ siɲɛ naaninan, o tuma na, aw k’u faga’. O cogo kelen na, [Ibn Abu Nu’m] ka hadisi kɔnɔ ka bɔ [Ibn Umar] fɛ ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam fɛ. O cogo kelen na, Abdullah bin Amru ka hadisi min bɔra cira sallallahu la, ani Ash Sharid ka hadisi min bɔra cira sallallahu alayihi wasallam la, hadisi min lakali [Al Jadali] fɛ, ka bɔ [Mu’awiyah] fɛ, ko cira sallallahu alayihi wasallam ko wagati la, ko: ‘I. a faga’.
Imam Abu Dawud : 3888
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ الزُّهْرِيُّ أَخْبَرَنَا عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ شَرِبَ الْخَمْرَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ فِي الثَّالِثَةِ أَوْ الرَّابِعَةِ فَاقْتُلُوهُ فَأُتِيَ بِرَجُلٍ قَدْ شَرِبَ فَجَلَدَهُ ثُمَّ أُتِيَ بِهِ فَجَلَدَهُ ثُمَّ أُتِيَ بِهِ فَجَلَدَهُ ثُمَّ أُتِيَ بِهِ فَجَلَدَهُ وَرَفَعَ الْقَتْلَ وَكَانَتْ رُخْصَةٌقَالَ سُفْيَانُ حَدَّثَ الزُّهْرِيُّ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَعِنْدَهُ مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ وَمِخْوَلُ بْنُ رَاشِدٍ فَقَالَ لَهُمَا كُونَا وَافِدَيْ أَهْلِ الْعِرَاقِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ الشَّرِيدُ بْنُ سُوَيْدٍ وَشُرَحْبِيلُ بْنُ أَوْسٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ وَأَبُو غُطَيْفٍ الْكِنْدِيُّ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Abda Adh Dabbi] ko, a y’a fɔ an ye [Sufyan], [Az Zuhri] ko; y’a fɔ an ye ka bɔ [Qabishah bin Dzuaib] fɛ ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘Mɔgɔ o mɔgɔ ye khamer min, aw k’a bugɔ, n’a segira a kan tugun aw k’a bugɔ, n’a segira a kan siɲɛ sabanan walima naaninan, aw k’a faga’. O kɔ, u nana ni cɛɛ dɔ ye a ɲɛfɛ min ye khamr min, a y’a bugɔ, o kɔ, u y’a kunbɛn tugun a y’a bugɔ, o kɔ, u y’a kunbɛn tugun a y’a bugɔ, o kɔ, u y’a kunbɛn tugun a y’a bugɔ a ma faga, nka o tun ye lafiya ye’. [Sufyan] ko: «Az Zuhri ye nin hadisi lakali, k’a sɔrɔ a gɛrɛfɛ, Mansuri Ibnuli Mutamir ni Mikwali bin Rasiyidi tun be yen. O la, a y’a fɔ u fila ye ko: ‘Aw fila ka kɛ Iraki mɔgɔw ka cidenw ye ni nin hadisi ye’. Abu Dawudi ko: ‘Nin hadisi lakalibaga ye Asi Sharid bin Suweid, Syurabil bin Aus, Abdullah bin Amru, Abdullah bin Umar, Abu Gutaif Al Kindi, ani [Abu Salama bin ‘Abdurrahman] ye ka bɔ [Abu Huraira] fɛ’.
Imam Abu Dawud : 3889
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى الْفَزَارِيُّ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي حُصَيْنٍ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَلَا أَدِي أَوْ مَا كُنْتُ لِأَدِيَ مَنْ أَقَمْتُ عَلَيْهِ حَدًّا إِلَّا شَارِبَ الْخَمْرِ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَسُنَّ فِيهِ شَيْئًا إِنَّمَا هُوَ شَيْءٌ قُلْنَاهُ نَحْنُ
A fɔra an ye [Isma’il bin Musa Al Faari] ko, a fɔra an ye [Sharik] ka bɔ [Abu Hushain] ka bɔ [Umair bin Sa’id] ka bɔ [Ali radliallahu ‘anhu] a ko, ‘Ne ma deli ka ɲangili kɛ fɔɔ diwɛn minbagaw ka misaliya, bari Ala tun tɛ diwɛn minbagaw ye. koo o koo mana kɛ min o min ye. Nka o ye -an ka kumaw dɔrɔn lo ye’.
Imam Abu Dawud : 3890
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ الْمِصْرِيُّ ابْنُ أَخِي رِشْدِينَ بْنِ سَعْدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ حَدَّثَهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَزْهَرَ قَالَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْآنَ وَهُوَ فِي الرِّحَالِ يَلْتَمِسُ رَحْلَ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أُتِيَ بِرَجُلٍ قَدْ شَرِبَ الْخَمْرَ فَقَالَ لِلنَّاسِ اضْرِبُوهُ فَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِالنِّعَالِ وَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِالْعَصَا وَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِالْمِيتَخَةِ قَالَ ابْنُ وَهْبٍ الْجَرِيدَةُ الرَّطْبَةُ ثُمَّ أَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تُرَابًا مِنْ الْأَرْضِ فَرَمَى بِهِ فِي وَجْهِهِ
A y’a fɔ an ye [Sulayiman bin Dawud Al Mahri Al Mishri bin Akhi Risydina bin Sa’d] ko, a y’a fɔ an ye [Ibnu Wahb] ko, a y’a fɔ ne ye [Usamah bin Zaid] ko [Ibnu Shihab] y’a fɔ a ye ka bɔ [‘Abdurrahman bin Azhar] ko a tun ye i n’a fɔ Ala ka sa’ wasallam sigiyɔrɔ dɔ la, a tun be Khalid ka soo Ibnul Walid ɲinina. Tuma min na a tun be o cogo la, cɛɛ dɔ min tun ye khamer min, u nana n’a ye kira sallallaahu ‘alaihi wasallam ɲɛfɛ, o kɔ, a y’a fɔ jama ye ko: ‘Aw k’a bugɔ!’ o kɔ, dɔw y’u bugɔ ni sanbaraw ye, ni berew ye ani Mitakhah -Ibn Wahb y’o kɔrɔ fɔ ko datumu yiriden jimanw-’. O kɔ, kira ye bɔgɔ ta k’a fili cɛɛ ɲɛda la.
Imam Abu Dawud : 3891
حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ قَالَ وَجَدْتُ فِي كِتَابِ خَالِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَزْهَرِ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِيهِ قَالَأُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَارِبٍ وَهُوَ بِحُنَيْنٍ فَحَثَى فِي وَجْهِهِ التُّرَابَ ثُمَّ أَمَرَ أَصْحَابَهُ فَضَرَبُوهُ بِنِعَالِهِمْ وَمَا كَانَ فِي أَيْدِيهِمْ حَتَّى قَالَ لَهُمْ ارْفَعُوا فَرَفَعُوافَتُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ جَلَدَ أَبُو بَكْرٍ فِي الْخَمْرِ أَرْبَعِينَ ثُمَّ جَلَدَ عُمَرُ أَرْبَعِينَ صَدْرًا مِنْ إِمَارَتِهِ ثُمَّ جَلَدَ ثَمَانِينَ فِي آخِرِ خِلَافَتِهِ ثُمَّ جَلَدَ عُثْمَانُ الْحَدَّيْنِ كِلَيْهِمَا ثَمَانِينَ وَأَرْبَعِينَ ثُمَّ أَثْبَتَ مُعَاوِيَةُ الْحَدَّ ثَمَانِينَ
A y’a fɔ an ye [Ibn As Sarh] ko; N y’a ye gafe kɔnɔ ko n’ belencɛ [Abdurrahman bin Abdul Hamid] ka bɔ [Uqail] ka bɔ [Ibn Shihab] y’a lakali a ye, ko [Abdullah bin Abdulrahman Ibnul Azhar] y’a lakali a ye ka bɔ [a facɛ] fɛ a ko: ‘Tuma min na cira sallallahu ‘alainaihi wasallam y’a fɔ a ye, a tun be . a ka bɔgɔ fili cɛɛ ɲada ra. O kɔ, a y’a fɔ a tɔɲɔgɔnw ye ko u ka -a ɲangi-, o la, u y’a bugɔ ni sanbara ye ani fɛɛn o fɛɛn tun b’u bolo, fɔɔ a ko: ‘A ka ca!’ o lɔra. Tuma min na kira sallallaahu ‘alaihi wasallam sara, Abu Bakri ye diwɛnminbagaw bugɔ siɲɛ binaani, Umar fana ye bugɔli kɛ siɲɛ binaani a ka masaya daminɛ na, o kɔfɛ a ye bugɔli kɛ siɲɛ biwɔɔrɔ a ka masaya laban na. O kɔ, Usman ye kuma fila nunu dafa - bi naani ni bi seegi -. O kɔ, Mu’awiyah y’o hakɛ sigi siɲɛ biwɔɔrɔ’.
Imam Abu Dawud : 3892
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَزْهَرَ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَدَاةَ الْفَتْحِ وَأَنَا غُلَامٌ شَابٌّ يَتَخَلَّلُ النَّاسَ يَسْأَلُ عَنْ مَنْزِلِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَأُتِيَ بِشَارِبٍ فَأَمَرَهُمْ فَضَرَبُوهُ بِمَا فِي أَيْدِيهِمْ فَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِالسَّوْطِ وَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِعَصًا وَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِنَعْلِهِ وَحَثَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التُّرَابَ فَلَمَّا كَانَ أَبُو بَكْرٍ أُتِيَ بِشَارِبٍ فَسَأَلَهُمْ عَنْ ضَرْبِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي ضَرَبَهُ فَحَزَرُوهُ أَرْبَعِينَفَضَرَبَ أَبُو بَكْرٍ أَرْبَعِينَ فَلَمَّا كَانَ عُمَرُ كَتَبَ إِلَيْهِ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ إِنَّ النَّاسَ قَدْ انْهَمَكُوا فِي الشُّرْبِ وَتَحَاقَرُوا الْحَدَّ وَالْعُقُوبَةَ قَالَ هُمْ عِنْدَكَ فَسَلْهُمْ وَعِنْدَهُ الْمُهَاجِرُونَ الْأَوَّلُونَ فَسَأَلَهُمْ فَأَجْمَعُوا عَلَى أَنْ يَضْرِبَ ثَمَانِينَ قَالَ و قَالَ عَلِيٌّ إِنَّ الرَّجُلَ إِذَا شَرِبَ افْتَرَى فَأَرَى أَنْ يَجْعَلَهُ كَحَدِّ الْفِرْيَةِ قَالَ أَبُو دَاوُد أَدْخَلَ عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ بَيْنَ الزُّهْرِيِّ وَبَيْنَ ابْنِ الْأَزْهَرِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَزْهَرِ عَنْ أَبِيهِ
A y’a fɔ an ye [Al Hasan bin Ali] ko, a y’a fɔ an ye [Usman bin Umar] ko, a y’a fɔ an ye [Usamah bin Zaid] ka bɔ [Az Zuhri] ka bɔ [‘Abdurrahman bin Azhar] a ko, ‘Wagati min na ne tun ye denmisɛn ye, sɔgɔmada min na, n’ ye Mekapi dugu minɛ ani Ala ka b ale) ka mɔgɔw ɲininga ko Khalid bin Walid ka soo be yɔrɔ min na. O tuma na, duvɛn minbaga dɔ nana a fɛ ani a y’a fɔ jama ye ko u k’ale ɲangi. O ra, fɛn o fɛn tun bɛ o boro, o ka cɛ bugɔ ni o ye; dɔw b’u bugɔ ni gosi ye, ni berew ani sanbara ye, k’a sɔrɔ cira sallallaahu alayihi wasallam tun be bɔgɔ fili u kan. Tuma min na Abu Bakri ye diwɛnminbaga dɔ kunbɛn, a ye jama ɲininga ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam bena ɲangili di cogo di. O kɔ, u y’a fɔ ko Ala ka ciden y’a bugɔ siɲɛ bi naani, o la, a ye dɔrɔminbaga bugɔ siɲɛ bi naani. Tuma min na Umar ye mara kɛ, Khalid Ibnul Walid y’a sɛbɛ a ma ko jama tun be khamer minna kosɔbɛ ani u tun be hudud ɲangiliw mafiɲɛya. Umar y’a jaabi ko: ‘U ka koo b’i bolo, o la, i k’u ɲininga -muhajirin-’. Komi Muhajirin teri caaman tun be Khalid gɛrɛfɛ, a y’u ɲininga, u sɔnna ka diwɛnminbagaw bugɔ siɲɛ biwɔɔrɔ.’ Ali, Ala ka hɛɛrɛ kɛ a ye, ko: ‘Ni cɛɛ ye khamer min, a be ngalon tigɛ nɔgɔya la, o la, ne hakili la, u ka ɲangili be bɛn ni firyah kɛbaga ta ye -min be jinaya jalaki k’a sɔrɔ dalilu si t’a la-’. Abu Dawud ko: ‘[Uqail bin Khalid] ye [Abdulla bin Abdurrahman Ibnu Azhar] bila [a fa] fɛ -i n’a fɔ sanad- nin hadisi kɔnɔ Az Zuhri ni Ibnu Azhar cɛ’.
Imam Abu Dawud : 3893
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ يَعْنِي ابْنَ خَالِدٍ حَدَّثَنَا الشُّعَيْثِيُّ عَنْ زُفَرَ بْنِ وَثِيمَةَ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ أَنَّهُ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُسْتَقَادَ فِي الْمَسْجِدِ وَأَنْ تُنْشَدَ فِيهِ الْأَشْعَارُ وَأَنْ تُقَامَ فِيهِ الْحُدُودُ
A y’a fɔ an ye ko [Hisyam bin Ammar] ko, a y’a fɔ an ye ko [Shadaqah] -o kɔrɔ ye Sadaqah bin Khalid- ko, a y’a fɔ an ye [Ash Syu’aitsi] ka bɔ [Zufar bin Watsimah] ka bɔ [Hakim bin Hizam] fɛ ko a ko: ‘Rasulullah be ɲangili kɛ ka bɔ yen. -bad- poyi ani ka hudud kɛ ka caya’.
Imam Abu Dawud : 3894
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي بُرْدَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ لَا يُجْلَدُ فَوْقَ عَشْرِ جَلَدَاتٍ إِلَّا فِي حَدٍّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ بُكَيْرَ بْنَ الْأَشَجِّ حَدَّثَهُ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ جَابِرٍ أَنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا بُرْدَةَ الْأَنْصَارِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
A fɔra an ye [Qutaiba bin Sa’id] ko, a fɔra an ye [Al Laits] ka bɔ [Yazid bin Abu Habib] ka bɔ [Bukair bin Abdullah Ibnul Asyaj] ka bɔ [Sulaiman bin Yasar] ka bɔ [‘Abdurrahman bin Jabir bin Abdullah] ka bɔ [A, wasallam ko: ‘Mɔgɔ man kan ka bugɔ ka tɛmɛ siɲɛ tan kan, fo ni hudud Allah Azza Wa Jalla waleyali lo’. A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Salih] ko, a y’a fɔ an ye [Ibnu Wahb] ko, a y’a fɔ ne ye [Amru] ko [Bukayiri Ibnu Asyaj] y’a fɔ a ye ka bɔ [Suliman bin Yasar] la a ko; a y’a fɔ n ye [‘Abdurrahman bin Jabir] ko [a facɛ] y’a fɔ a ye, ko a y’a mɛn [Abu Burdah Al Ansari] y’a fɔ ko: ‘N y’a mɛn ko Rasulullah ko...o kɔ, a y’a kɔrɔ fɔ’.
Imam Abu Dawud : 3895
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عُمَرَ يَعْنِي ابْنَ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا ضَرَبَ أَحَدُكُمْ فَلْيَتَّقِ الْوَجْهَ
A y’a fɔ an ye [Abu Kamil] ko, a y’a fɔ an ye [Abu Awanah] ka bɔ [Umar] - kɔrɔ ye Umar bin Abu Salamah - ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [Abu Hurairah] ka bɔ kira sallallaahu ‘alaihi wasallam, a ko: ‘Ni aw dɔ ye bugɔli kɛ, aw k’aw yɛrɛ mabɔ ɲɛda la’.
Imam Abu Dawud : 3896
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ مُوسَى عَنْ عَلِيِّ بْنِ صَالِحٍ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ قُرَيْظَةُ وَالنَّضِيرُ وَكَانَ النَّضِيرُ أَشْرَفَ مِنْ قُرَيْظَةَ فَكَانَ إِذَا قَتَلَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْظَةَ رَجُلًا مِنْ النَّضِيرِ قُتِلَ بِهِ وَإِذَا قَتَلَ رَجُلٌ مِنْ النَّضِيرِ رَجُلًا مِنْ قُرَيْظَةَ فُودِيَ بِمِائَةِ وَسْقٍ مِنْ تَمْرٍ فَلَمَّا بُعِثَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَتَلَ رَجُلٌ مِنْ النَّضِيرِ رَجُلًا مِنْ قُرَيْظَةَ فَقَالُوا ادْفَعُوهُ إِلَيْنَا نَقْتُلُهُ فَقَالُوا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَوْهُ فَنَزَلَتْ{ وَإِنْ حَكَمْتَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ }وَالْقِسْطُ النَّفْسُ بِالنَّفْسِ ثُمَّ نَزَلَتْ{ أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ }قَالَ أَبُو دَاوُد قُرَيْظَةُ وَالنَّضِيرُ جَمِيعًا مِنْ وَلَدِ هَارُونَ النَّبِيِّ عَلَيْهِ السَّلَام
A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu Ibnul ‘Ala] ko, a y’a fɔ an ye ko [Ubaidullah] - o kɔrɔ ye Ubaidullah bin Musa - ka bɔ [Ali bin Salih] ka bɔ [Simak bin Harb] ka bɔ [Ikrimah] ka bɔ [Ibnul Abbas] a ko, ‘Bani Quraidhah ni Bani Nadhirble cɛ, minw ka ca, olu be yen. Ni mɔgɔ min bɔra Bani Quraidhah la, o ye mɔgɔ dɔ faga min bɔra Bani Nadhir la, o tuma na a ka kan ka qishahed, k’a sɔrɔ ni mɔgɔ min bɔra Bani Nadhir la, o ye mɔgɔ dɔ faga min bɔra Bani Quraidhah la, o be se ka kunmabɔsara di min be se ka datugu bugu kɛmɛ bɔ. Tuma min na Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam cira, o tuma na, mɔgɔ dɔ bɔra Bani Nadhir la, a ye mɔgɔ dɔ faga min bɔra Bani Quraidha la, o tuma na, mɔgɔw minw bɔra Bani Quraidha la, olu ko: ‘Aw ka mɔgɔfagala di an ma, an k’a faga’. Bani Nadhir mɔgɔw y’a fɔ o kɔ ko: ‘E n’an cɛ, cira Muhamadu be yen!’ o kɔ, o nana a fɛ. O kɔ, Ala ye ayata nin jigi: '-n'i y'u ka koo latigɛ, i ka koo latigɛ u ni ɲɔgɔn cɛ tilenninya la..-' -Al Maidah: 42-. Al Qisth -just- ye niin ye niin kama’. O kɔ, o kɔ, ayata nin jigira ko: ‘-Jahiliya sariya ye mun ye, u b’a fɛ min na-’ -Al Maidah: 50-. Abu Dawuda ko: ‘Bani Quraydha ni Bani Nadiri fila bɛɛ ye cira Harun Alaihis Salam bɔnsɔnw ye’.
Imam Abu Dawud : 3897
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ إِيَادٍ حَدَّثَنَا إِيَادٌ عَنْ أَبِي رِمْثَةَ قَالَانْطَلَقْتُ مَعَ أَبِي نَحْوَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِأَبِي ابْنُكَ هَذَا قَالَ إِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ قَالَ حَقًّا قَالَ أَشْهَدُ بِهِ قَالَ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَاحِكًا مِنْ ثَبْتِ شَبَهِي فِي أَبِي وَمِنْ حَلِفِ أَبِي عَلَيَّ ثُمَّ قَالَ أَمَا إِنَّهُ لَا يَجْنِي عَلَيْكَ وَلَا تَجْنِي عَلَيْهِ وَقَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى }
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Yunus] ko, a y’a fɔ an ye [Ubaydullah] -kɔrɔ ye Ubaidullah bin Iyad- ko, a y’a fɔ an ye [Iyad] ka bɔ [Abu Rimtsah] la a ko; Ne ni n facɛ tagara cira sallallahu alayihi wasallam kunbɛn, o kɔ, kira sallallahu alayihi wasallam ye n facɛ ɲininga ko: ‘Nin ye i dencɛ ye wa?’. N facɛ y’a jaabi ko: ‘Ɔnhɔn, Kaaba Matigi tɔgɔ la’. A y’a ɲininga tugun ko: ‘Tiɲɛn lo wa?’ N facɛ y’a jaabi ko: ‘Ne b’o seereya’. Abu Rismtsah ko: ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam o kɔ, a yɛlɛla bari n bɔnin be n facɛ ma ani a ye kali min kɛ n kan, o kosɔn. O kɔ, a ko: ‘Aw k’a lɔn ko a tɛna aw ka jurumuw ta ani aw fana tɛna a ta jurumuw ta’. O kɔ, a ye vɛrise nin kalan: ‘-ani jurumunkɛla tɛ mɔgɔ wɛrɛw ka jurumuw ta-’ -Qs. Ali Isra: 15-.
Imam Abu Dawud : 3898
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ أَبِي الْعَوْجَاءِ عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْخُزَاعِيِّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أُصِيبَ بِقَتْلٍ أَوْ خَبْلٍ فَإِنَّهُ يَخْتَارُ إِحْدَى ثَلَاثٍ إِمَّا أَنْ يَقْتَصَّ وَإِمَّا أَنْ يَعْفُوَ وَإِمَّا أَنْ يَأْخُذَ الدِّيَةَ فَإِنْ أَرَادَ الرَّابِعَةَ فَخُذُوا عَلَى يَدَيْهِ وَمَنْ اعْتَدَى بَعْدَ ذَلِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ
A fɔra an ye [Musa bin Isma’il] ko, a fɔra an ye [Hamadu] ko, a fɔra an ye [Muhamadu bin Ishaq] ka bɔ [Al Harith bin Fudhail] ka bɔ [Sufyan bin Abu Al ‘Auja] ka bɔ [Abu Syuraih Al AKhuza’i] ka kolɔnni na ko Nabi ko: balawo min be sɔrɔ mɔgɔfaga la walima farikolo yɔrɔ dɔ ka nalomanya la o tuma na, a be se ka koo saba sugandi; ka qishas ɲini, ka yafa, walima ka sara ɲini. N’a b’a fɛ ka naaninan sɔrɔ, aw k’a bali, ani mɔgɔ o mɔgɔ mana tɛmɛ dan na o kɔ, a bena ɲangili jugu sɔrɔ.’
Imam Abu Dawud : 3899
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيُّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَمَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُفِعَ إِلَيْهِ شَيْءٌ فِيهِ قِصَاصٌ إِلَّا أَمَرَ فِيهِ بِالْعَفْوِ
A fɔra an ye [Musa bin Isma’il] ko, a fɔra an ye [Abdullah bin Bakr bin Abdullah Al Muzani] ka bɔ [Atha bin Abu Maimunah] ka bɔ [Anas bin Malik] a ko, ‘Ne ma deli ka cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ye min kɔnɔ, a ye ŋunuŋunu dɔ sɔrɔ. yafali’.
Imam Abu Dawud : 3900
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقُتِلَ رَجُلٌ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرُفِعَ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَفَعَهُ إِلَى وَلِيِّ الْمَقْتُولِ فَقَالَ الْقَاتِلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ مَا أَرَدْتُ قَتْلَهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْوَلِيِّ أَمَا إِنَّهُ إِنْ كَانَ صَادِقًا ثُمَّ قَتَلْتَهُ دَخَلْتَ النَّارَ قَالَ فَخَلَّى سَبِيلَهُ قَالَ وَكَانَ مَكْتُوفًا بِنِسْعَةٍ فَخَرَجَ يَجُرُّ نِسْعَتَهُ فَسُمِّيَ ذَا النِّسْعَةِ
A fɔra an ye [Usman bin Abu Syaibah] ko, a fɔra an ye [Abu Mu’awiyah] ka bɔ [Al A’masy] ka bɔ [Abu Salih] ka bɔ [Abu Hurairah] a ko: ‘Cɛɛ dɔ fagara Ala ka ciden ka wagati la. O la, o kititigɛsoba y’o koo bila kira (saw) bolo. O kɔ, kira y’o koo kalifa mɔgɔ min fagara, o tigi ladonbaga ma. O kɔ, mɔgɔfagala y’a ka haminankow lase kira ma ko: ‘E Ala ka ciden, tiɲɛ na, n tun t’a fɛ k’a faga fɔlɔ! O kɔ, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ mɔgɔ faganin ka lasigiden ye ko: ‘Ni mɔgɔfagala ka kuma ye tiɲɛ ye, o tuma na, i b’a faga, o tuma na, i bena taga jahanama kɔnɔ’. Abu Hurairah ko, ‘O kɔ, mɔgɔ faganin ka lasigiden ye mɔgɔfagala bɔ kaso la’. Abu Hurairah y’a fɔ tugun ko: ‘O wagati la, mɔgɔfagala tun sirinin lo ni juru ye, a tagara soo sirinin ni juru ye, u y’a tɔgɔ la ko ‘Cɛɛ min sirinin be juru la’.