Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 3181
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ الْمُعَلَّى بْنِ زِيَادٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ بَشِيرٍ الْمُزَنِيِّ عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ النَّاجِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَجَلَسْتُ فِي عِصَابَةٍ مِنْ ضُعَفَاءِ الْمُهَاجِرِينَ وَإِنَّ بَعْضَهُمْ لَيَسْتَتِرُ بِبَعْضٍ مِنْ الْعُرْيِ وَقَارِئٌ يَقْرَأُ عَلَيْنَا إِذْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَامَ عَلَيْنَا فَلَمَّا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَكَتَ الْقَارِئُ فَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ مَا كُنْتُمْ تَصْنَعُونَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ كَانَ قَارِئٌ لَنَا يَقْرَأُ عَلَيْنَا فَكُنَّا نَسْتَمِعُ إِلَى كِتَابِ اللَّهِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ مِنْ أُمَّتِي مَنْ أُمِرْتُ أَنْ أَصْبِرَ نَفْسِي مَعَهُمْ قَالَ فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسْطَنَا لِيَعْدِلَ بِنَفْسِهِ فِينَا ثُمَّ قَالَ بِيَدِهِ هَكَذَا فَتَحَلَّقُوا وَبَرَزَتْ وُجُوهُهُمْ لَهُ قَالَ فَمَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَرَفَ مِنْهُمْ أَحَدًا غَيْرِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْشِرُوا يَا مَعْشَرَ صَعَالِيكِ الْمُهَاجِرِينَ بِالنُّورِ التَّامِّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ تَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَبْلَ أَغْنِيَاءِ النَّاسِ بِنِصْفِ يَوْمٍ وَذَاكَ خَمْسُ مِائَةِ سَنَةٍ
A y’a fɔ an ye ko [Ja’far bin Sulaiman] ka bɔ [Al Mu’allim bin Ziyad] ka bɔ [Al ‘Ala bin Basyir Al Muzni] ka bɔ [Abu Ash Shiddiq An Nahi] ka bɔ [Abu Sa’id Al Khudri] ko: ‘Ne tun siginin be mɔgɔ barikaman dɔw cɛma minw tun be u ka yɔrɔ dɔ datugu, ani dɔw tun be u ka yɔrɔ dɔ datugu, ani dɔw tun be muha dɔw cɛma. a ye alikurana kalan an ye, yɔrɔnin kelen, Rasulullah nana lɔ an gɛrɛfɛ. Tuma min na Rasulullah wulila, alikurana kalanbagaw y’u daa tugu. O kɔ, a ye foli kɛ ani k’u ɲininga ko: ‘Aw be mun lo kɛra? An y’a jaabi ko: ‘E Ala ka ciden, ale lo be se alikurana kalan na an cɛma, a b’a kalan anw n’a mɛnbagaw ye’. Abu Sa’id ko: ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam o kɔ, a ko: ‘Tando ka kɛ Ala ye min ye dan ne ka mɔgɔw cɛma, n ye mɔgɔ min ci ko a ka muɲu u kɔrɔ’. Abu Sa’id ko: ‘O tuma na, Rasulullah sigira an cɛmancɛ la walisa a ka se ka kɛ n’an ye’. O kɔ, a ko n’a bolo tagamasiɲɛ ye i n’a fɔ nin -o kɔ, u y’u yɛrɛ lamini ani u ɲɛda y’u yɛrɛ yira a la-’. Abu Sayidi ko: «Ne ma Ala ka ciden ye k’u si lɔn ni ne tɛ. O kɔ, a ko: ‘Aw ka nisɔndiya, aw Muhajirin fantanw, n’aw ye yeelen dafanin sɔrɔ kiti loon na, aw bena don sankolo la tile tilancɛ ka kɔn nafolotigiw ɲɛ, ani o tile tilancɛ ye saan waa kɛmɛ duuru ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3182
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنِي عَبْدُ السَّلَامِ يَعْنِي ابْنَ مُطَهَّرٍ أَبُو ظَفَرٍ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ خَلَفٍ الْعَمِّىُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَأَنْ أَقْعُدَ مَعَ قَوْمٍ يَذْكُرُونَ اللَّهَ تَعَالَى مِنْ صَلَاةِ الْغَدَاةِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أَعْتِقَ أَرْبَعَةً مِنْ وَلَدِ إِسْمَعِيلَ وَلَأَنْ أَقْعُدَ مَعَ قَوْمٍ يَذْكُرُونَ اللَّهَ مِنْ صَلَاةِ الْعَصْرِ إِلَى أَنْ تَغْرُبَ الشَّمْسُ أَحَبُّ إِلَيَّ مَنْ أَنْ أَعْتِقَ أَرْبَعَةً
A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Al Mutsanna] y’a fɔ ne ye ko [Abdusalamu bin Muthahhar Abu Zafar] y’a fɔ an ye [Musa bin Khalaf Al ‘Ammi] ka bɔ [Qatadah] ka bɔ [Anas bin Malik] a ko: ‘Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘I ni mɔgɔw ye, min ko: k’a ta sɔgɔma delili ra fɔ ka taga se terebɔ ma, o ka ca ni den naani hɔɔrɔnyali ye ne fɛ. Isimayili. Tiɲɛ na, ne siginin be ni jama dɔ ye min tun be Ala ka zikr kalan k’a ta Asr seli la ka taga se tileben ma, o ka bon ne fɛ ka tɛmɛ jɔn naani hɔɔrɔnyali kan.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3183
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ عَلَيَّ سُورَةَ النِّسَاءِ قَالَ قُلْتُ أَقْرَأُ عَلَيْكَ وَعَلَيْكَ أُنْزِلَ قَالَ إِنِّي أُحِبُّ أَنْ أَسْمَعَهُ مِنْ غَيْرِي قَالَ فَقَرَأْتُ عَلَيْهِ حَتَّى إِذَا انْتَهَيْتُ إِلَى قَوْلِهِ{ فَكَيْفَ إِذَا جِئْنَا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ }الْآيَةَ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَإِذَا عَيْنَاهُ تَهْمِلَانِ
A y’a fɔ an ye ko [Usman bin Abu Syaiba] y’a fɔ an ye ko [Hafsh bin Ghiyats] ka bɔ [Al A’masy] ka bɔ [Ibrahima] ka bɔ [‘Abidah] ka bɔ [Abdullah] ko: ‘Rasulullah sallallaahu ‘alayihi wasallam y’a fɔ n ye ko: ‘I ka Sura An Nisa kalan n ye!’ N ko: «Yala ne ka kan ka kalan kɛ i ye k’a sɔrɔ alikurana be jigira i fɛ wa?» A ko: ‘Ne ninsɔn ka di k’o mɛn mɔgɔ wɛrɛ fɛ min tɛ ne ye’. Abdullah ko: 'O kɔ, ne ye alikurana kalan a ye fɔɔ a nana a ka kumaw na: '-O la, mun lo bena kɛ kafiriw la, n'an nana ni seere ye -ciden-...-' -Qs. An Nisa: 41- O kɔ, n ye n kuun kɔrɔta k’a sɔrɔ a ɲɛ fila bɛɛ tun fanin be ɲɛji la’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3184
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ حَدَّثَنِي الشَّعْبِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَنَزَلَ تَحْرِيمُ الْخَمْرِ يَوْمَ نَزَلَ وَهِيَ مِنْ خَمْسَةِ أَشْيَاءَ مِنْ الْعِنَبِ وَالتَّمْرِ وَالْعَسَلِ وَالْحِنْطَةِ وَالشَّعِيرِ وَالْخَمْرُ مَا خَامَرَ الْعَقْلَ وَثَلَاثٌ وَدِدْتُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يُفَارِقْنَا حَتَّى يَعْهَدَ إِلَيْنَا فِيهِنَّ عَهْدًا نَنْتَهِي إِلَيْهِ الْجَدُّ وَالْكَلَالَةُ وَأَبْوَابٌ مِنْ أَبْوَابِ الرِّبَا
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Hanbal] y’a fɔ an ye [Isma’il bin Ibrahim] y’a fɔ an ye [Abu Hayyan] y’a fɔ ne ye [Ash Sya’bi] ka bɔ [Ibn Umar] ka bɔ [Umar] la a ko, ‘Tuma min na diwɛn bali benna a ka bali loon na five wagati la, diwɛn tun be made at; rɛzɛn, datumu, lii, alikama ani ɲɔ. Ani diwɛn ye fɛɛn ye min be hakili datugu, ani fɛɛn saba be yen, n b’a fɛ Ala ka ciden kana to an fɛ k’o koo saba nunu ɲɛfɔ an ye fɔɔ an k’u faamu; -cɛyɛn- bɛnba dɔ, mɔgɔw minw deenw ni bangebagaw tɛ yen, ani sapitiri damadɔ minw be kuma tɔnɔ koo la’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3185
حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مُوسَى الْخُتَّلِيُّ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ قَالَلَمَّا نَزَلَ تَحْرِيمُ الْخَمْرِ قَالَ عُمَرُ اللَّهُمَّ بَيِّنْ لَنَا فِي الْخَمْرِ بَيَانًا شِفَاءً فَنَزَلَتْ الْآيَةُ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ{ يَسْأَلُونَكَ عَنْ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ }الْآيَةَ قَالَ فَدُعِيَ عُمَرُ فَقُرِئَتْ عَلَيْهِ قَالَ اللَّهُمَّ بَيِّنْ لَنَا فِي الْخَمْرِ بَيَانًا شِفَاءً فَنَزَلَتْ الْآيَةُ الَّتِي فِي النِّسَاءِ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى }فَكَانَ مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ يُنَادِي أَلَا لَا يَقْرَبَنَّ الصَّلَاةَ سَكْرَانُ فَدُعِيَ عُمَرُ فَقُرِئَتْ عَلَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ بَيِّنْ لَنَا فِي الْخَمْرِ بَيَانًا شِفَاءً فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ{ فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ }قَالَ عُمَرُ انْتَهَيْنَا
A fɔra an ye ko [Abbad bin Musa Al Khuttali] y’a fɔ an ye ko [Isma’il bin Ja’far] ka bɔ [Isirayɛli] ka bɔ [Abu Ishaq] ka bɔ [‘Amru] ka bɔ [Umar bin Al Khathab] ko: ‘Tuma min na diwɛn balili jigira witis ka ɲɛfɔli kɛ an ye ko: ‘O. O kɔ, aya min be sɔrɔ sura Al Baqarah -219- kɔnɔ, o nana: ‘-U b’i ɲininga diwɛn ni tulonkɛ koo la...-’. Ammar ko: O kɔ, u ye Umar weele ka aaya kalan a ye, a ko tugun ko: ‘E Ala, i ka diwɛn ɲɛfɔ an ye ni ɲɛfɔli ye min be mɔgɔ wasa’. O kɔ, ayata min be sɔrɔ sura An Nisaa` -41- kɔnɔ, o nana: ‘-Aw lanabagaw, aw kana delili kɛ k’aw to dɔrɔmin na.....-’ Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam ye pɛrɛn tuma min na delili kɛra o kɔ, a pɛrɛnna ko: ‘Aw k’a lɔn ko dɔrɔminbaga ma daga ka gwɛrɛ a la! ’ O kɔ, Umar weelera ka aya kalan a ye, o kɔ, a ko: ‘E Ala, i ka khamr ɲɛfɔ an ye ni ɲɛfɔli ye min be mɔgɔ wasa!’. O la, nin vɛrise jigira: ‘-..... i bena lalɔ wa?- ’ -Qs. Al Ma`idah: 91- Umar ko : « An y’an lɔ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3186
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ السَّائِبِ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عَلَيْهِ السَّلَامأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ دَعَاهُ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ فَسَقَاهُمَا قَبْلَ أَنْ تُحَرَّمَ الْخَمْرُ فَأَمَّهُمْ عَلِيٌّ فِي الْمَغْرِبِ فَقَرَأَ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ فَخَلَطَ فِيهَا فَنَزَلَتْ{ لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى حَتَّى تَعْلَمُوا مَا تَقُولُونَ }
A y’a fɔ an ye ko [Musaddad] y’a fɔ an ye ko [Yahya] ka bɔ [Sufyan] y’a fɔ an ye ko [Ata bin As Saib] ka bɔ [Abu Abdurrahman As Sulami] ka bɔ [Ali bin Abu Talib] ko cɛ dɔ min bɔra Ansar y’a yɛrɛ weele ani Abdurrahman bin Auf, o kɔ, a ye widdene di u ma. O kɔ, Ali y’u ɲɛminɛ Magaribu seli la. Tuma min na a ye sura Al Ikhlash kalan k’a kunkolo yɛlɛma k’a to a kalan na, ayata nin jigira ko: ‘-Aw lanabagaw, aw kana delili kɛ k’aw dɔrɔ min, walisa aw ka kuma faamu...-’ -Qs. An ka Nisaa`: 41-.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3187
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيِّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَزِيدَ النَّحْوِيِّ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى }وَ{ يَسْأَلُونَكَ عَنْ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ }نَسَخَتْهُمَا الَّتِي فِي الْمَائِدَةِ{ إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْأَنْصَابُ }الْآيَةَ
A y’a fɔ an ye ko [Ahmadu bin Muhamadu Al Marwazi] y’a fɔ an ye [Ali bin Husain] ka bɔ [a fa] fɛ ka bɔ [Yazid An Nahwi] fɛ ka bɔ [Ikrimah] fɛ ka bɔ [Ibn Abbas] fɛ a y’a kalan ko: ‘-E aw lanabagaw, aw kana delili kɛ k’aw dɔrɔ min...-’ -Qs. An ka Nisaa`: 41-. Ani vɛrise nin: ‘-U b’i ɲininga diwɛn ni tulonkɛ koo la. A fɔ ko: ‘Jurumunba be yen o fila bɛɛ la ani nafa caaman be adamadenw na.....- ’ -Qs. Al Baqarah: 219-, a ko, ‘Aya fila nunu bɔra ka aaya min sɔrɔ sura Al Maaidah kɔnɔ, o y’u nɔnabila: 91: ‘-Tiɲɛ na -ka- diwɛn min, ka tulon kɛ, ka -saraka bɔ- boliw ye...-’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3188
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَكُنْتُ سَاقِيَ الْقَوْمِ حَيْثُ حُرِّمَتْ الْخَمْرُ فِي مَنْزِلِ أَبِي طَلْحَةَ وَمَا شَرَابُنَا يَوْمَئِذٍ إِلَّا الْفَضِيخُ فَدَخَلَ عَلَيْنَا رَجُلٌ فَقَالَ إِنَّ الْخَمْرَ قَدْ حُرِّمَتْ وَنَادَى مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْنَا هَذَا مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
A y’a fɔ an ye [Sulaiman bin Harb] y’a fɔ an ye [Hammad bin Zaid] ka bɔ [Thabit] ka bɔ [Anas] la a ko, ‘Ne tun be mɔgɔw di dɔlɔ min wagati dɔ la, dɔlɔ tun ye bali ye Abu Talha ka soo. O wagati la, an ka minfɛn tun be bɔ uii Fadlikh - khamer la ka bɔ datumu denmisɛnw na -. O kɔ, cɛɛ dɔ nana an fɛ k’a fɔ ko: ‘Tiɲɛ na, diwɛn ye haramu ye, ani Rasulullah welebaga y’o fɔ’, o la, an ko: ‘Nin ye Rasulullah welebaga ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3189
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِي عَلْقَمَةَ مَوْلَاهُمْ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْغَافِقِيِّ أَنَّهُمَا سَمِعَا ابْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَعَنَ اللَّهُ الْخَمْرَ وَشَارِبَهَا وَسَاقِيَهَا وَبَائِعَهَا وَمُبْتَاعَهَا وَعَاصِرَهَا وَمُعْتَصِرَهَا وَحَامِلَهَا وَالْمَحْمُولَةَ إِلَيْهِ
A y’a fɔ an ye ko [Usman bin Abu Syaiba] y’a fɔ an ye ko [Waki’ bin Al Jarrah] ka bɔ [Abdul Aziz bin Umar] fɛ ka bɔ [Abu ‘Alqamah] u ka jɔn kɔrɔ la, ani [Abdurrahman bin Abdullah Al Gafiqi] ko u fila bɛɛ tun ye [Ibnu Rahulam Umarul’ala] ka kuma mɛn ko: khamr dangali, minbaga, min b’a bɔn, feerekɛla, sanbaga, sɔgɔbaga, sɔgɔbaga, min b’a lase a ma ani min b’a lase a ma’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3190
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ السُّدِّيِّ عَنْ أَبِي هُبَيْرَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ أَبَا طَلْحَةَ سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَيْتَامٍ وَرِثُوا خَمْرًا قَالَ أَهْرِقْهَا قَالَ أَفَلَا أَجْعَلُهَا خَلًّا قَالَ لَا
A fɔra an ye ko [Zuhair bin Hazb] y’a fɔ an ye [Waki’] ka bɔ [Sufyan] ka bɔ [As Saddi] ka bɔ [Abu Hubairah] ka bɔ [Anas bin Malik] fɛ ko Abu Talhah ye kira ɲininga denmisɛnw koo la minw ye khamer ciyɛn sɔrɔ. A ko: ‘A’ ye diwɛn bɔn!’ Abu Talhah y’a ɲininga ko: ‘Yala n be se ka vinɛgiri dilan n’a ye wa?’ A y’a jaabi ko: ‘Ɔn ɔn’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3191
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُهَاجِرٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ الْعِنَبِ خَمْرًا وَإِنَّ مِنْ التَّمْرِ خَمْرًا وَإِنَّ مِنْ الْعَسَلِ خَمْرًا وَإِنَّ مِنْ الْبُرِّ خَمْرًا وَإِنَّ مِنْ الشَّعِيرِ خَمْرًا
A y’a fɔ an ye ko [Al Hasan bin Ali] y’a fɔ an ye ko [Yahya bin Adam] y’a fɔ an ye ko [Isirayɛli] ka bɔ [Ibrahima bin Muhajir] ka bɔ [Ash Sya’bi] ka bɔ [An Nu’man bin Basyir] a ko: ‘Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘Tiɲɛ na, a be se ka kɛ, diwɛn, alikama be se ka kɛ khamer ye ani ɔrzi fana be se ka kɛ khamer ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3192
حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ عَبْدِ الْوَاحِدِ أَبُو غَسَّانَ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ قَالَ قَرَأْتُ عَلَى الْفُضَيْلِ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ أَبِي حَرِيزٍ أَنَّ عَامِرًا حَدَّثَهُ أَنَّ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْخَمْرَ مِنْ الْعَصِيرِ وَالزَّبِيبِ وَالتَّمْرِ وَالْحِنْطَةِ وَالشَّعِيرِ وَالذُّرَةِ وَإِنِّي أَنْهَاكُمْ عَنْ كُلِّ مُسْكِرٍ
A y’a fɔ an ye ko [Malik bin Abdul Wahid Abu Gassan] y’a fɔ an ye [Mu’tamir] ko; N ye [Al Fudlail bin Maisarah] ka maana dɔ kalan ka bɔ [Abu Hariz] fɛ min [Amir] y’a fɔ a ye, ko [An Nu’man bin Basyir] ko: ‘N ye Rasulullah sallallaahu ‘alayihi wasallam mɛn a ko: ‘Tiɲɛ na, khamr be dilan ni jii, rɛzɛn, datumu, alikama kisɛw ye, . Ani, ne b’aw bali ka dɔrɔgifɛn bɛɛ kɛ’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3193
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا أَبَانُ حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْخَمْرُ مِنْ هَاتَيْنِ الشَّجَرَتَيْنِ النَّخْلَةِ وَالْعِنَبَةِقَالَ أَبُو دَاوُد اسْمُ أَبِي كَثِيرٍ الْغُبَرِيِّ يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غُفَيْلَةَ السَّحْمِيِّ وَقَالَ بَعْضُهُمْ أُذَيْنَةُ وَالصَّوَابُ غُفَيْلَةُ
A y’a fɔ an ye ko [Musa bin Isma’il] y’a fɔ an ye ko [Aban] y’a fɔ ne ye [Yahya] ka bɔ [Abu Kathir] ka bɔ [Abu Hurairah] la ko Ala ka ciden (s.a.w) ko: ‘Khamer dilanna ni yiri fila nunu ye; dati yiriw ni rɛzɛnsunw’. Abu Dawuda ko: «Abu Katiri tɔgɔ ko Al Gubara Yazidi bin Abdurrahman bin Gufayila As Sahmi.» K’a sɔrɔ dɔw b’a fɔ ko Udzainah, ani min ka ɲi, o ye Ghufailah’ ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3194
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى فِي آخَرِينَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ مُسْكِرٍ خَمْرٌ وَكُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ وَمَنْ مَاتَ وَهُوَ يَشْرَبُ الْخَمْرَ يُدْمِنُهَا لَمْ يَشْرَبْهَا فِي الْآخِرَةِ
A y’a fɔ an ye [Suliman bin Daud] ani [Muhamadu bin Isa] ani mɔgɔ wɛrɛw koo la. O ko; y’a fɔ an ye [Hamadu bin Zaid] ka bɔ [Ayyub] fɛ ka bɔ [Nafi’] fɛ ka bɔ [Ibn Umar] fɛ ko: ‘Ala ka ciden ko: ‘Fɛɛn o fɛɛn min be dɔrɔ min, o ye khamr ye, fɛɛn o fɛɛn min be dɔrɔ min, o ye haram ye. Ni mɔgɔ o mɔgɔ sara k’a to duvɛn min na, k’a sɔrɔ a ka di a ye, o tigi tɛna a min kiti lon na.»
Hadith
Imam Abu Dawud : 3195
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ النَّيْسَابُورِيُّ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُمَرَ الصَّنْعَانِيُّ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ أَبِي شَيْبَةَ يَقُولُ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كُلُّ مُخَمِّرٍ خَمْرٌ وَكُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ وَمَنْ شَرِبَ مُسْكِرًا بُخِسَتْ صَلَاتُهُ أَرْبَعِينَ صَبَاحًا فَإِنْ تَابَ تَابَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَإِنْ عَادَ الرَّابِعَةَ كَانَ حَقًّا عَلَى اللَّهِ أَنْ يَسْقِيَهُ مِنْ طِينَةِ الْخَبَالِ قِيلَ وَمَا طِينَةُ الْخَبَالِ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ صَدِيدُ أَهْلِ النَّارِ وَمَنْ سَقَاهُ صَغِيرًا لَا يَعْرِفُ حَلَالَهُ مِنْ حَرَامِهِ كَانَ حَقًّا عَلَى اللَّهِ أَنْ يَسْقِيَهُ مِنْ طِينَةِ الْخَبَالِ
A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Rafi’ An Naisaburi] y’a fɔ an ye [Ibrahima bin Umar Ash Shan’ani] ko; N ye [Nu’man bin Abu Syaibah] ka kuma mɛn ka bɔ [Thawus] fɛ ka bɔ [Ibn Abbas] fɛ ka bɔ kira sallallahu alayihi wasallam fɛ, a ko: ‘Fɛɛn o fɛɛn min be dɔrɔ min, o ye khamr ye, fɛɛn o fɛɛn min be dɔrɔ min, o ye haram ye. Ni mɔgɔ min ye dɔrɔ min, o tigi tɛ sɔn a ka delili ma sɔgɔma binaani kɔnɔ, n’a nimisara o tuma na, Ala bena nimisali di a ma. Ni a siɲɛ naaninan na, a ye minni kɛ tugun, o tuma na, Ala ka kan ka minni kɛ thinah al khabal kɔnɔ. A ɲiningara ko: «E Ala ka ciden, thinah al khabal ye mun ye?» A y’a jaabi ko: ‘Jahanama mɔgɔw ka nɔgɔ. Ni mɔgɔ o mɔgɔ ye diwɛn di denmisɛnnin ma k’a min, k’a sɔrɔ denmisɛnnin t’a lɔn halal ni haram ye min ye, Ala bena thinah al khabal’ di a ma.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3196
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ عَنْ دَاوُدَ بْنِ بَكْرِ بْنِ أَبِي الْفُرَاتِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَسْكَرَ كَثِيرُهُ فَقَلِيلُهُ حَرَامٌ
A y’a fɔ an ye ko [Isma’il bin Ja’far] ka bɔ [Daud bin Bakr bin Abu Al Furat] ka bɔ [Muhamadu bin Al Munkadir] ka bɔ [Jabir bin Abdullah] la ko: ‘Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘Fɛɛn dɔ min be yen, o ka ca.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3197
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْبِتْعِ فَقَالَ كُلُّ شَرَابٍ أَسْكَرَ فَهُوَ حَرَامٌقَالَ أَبُو دَاوُد قَرَأْتُ عَلَى يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ رَبِّهِ الْجُرْجُسِيِّ حَدَّثَكُمْ مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ الزُّبَيْدِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْحَدِيثِ بِإِسْنَادِهِ زَادَ وَالْبِتْعُ نَبِيذُ الْعَسَلِ كَانَ أَهْلُ الْيَمَنِ يَشْرَبُونَهُ قَالَ أَبُو دَاوُد سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مَا كَانَ أَثْبَتَهُ مَا كَانَ فِيهِمْ مِثْلُهُ يَعْنِي فِي أَهْلِ حِمْصٍ يَعْنِي الْجُرْجُسِيَّ
A fɔra an ye [Abdullah bin Maslamah Al Qa’nabi] fɛ ka bɔ [Malik] fɛ ka bɔ [Ibn Shihab] fɛ ka bɔ [Abu Salamah] fɛ ani [Aisyah] ka Ala ka hɛɛrɛ sɔrɔ a la, a ko: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam ɲiningara Al Bit’ - minfɛn dɔ min dilanna ka bɔ li. O kɔ, a y’a jaabi ko: ‘Dɔrɔminfɛn bɛɛ ye haramu ye’. Abu Daud ko: «Ne ye maana kalan ka kɔn [Yazid bin Abdu Rabi Al Jurjusi] [Muhamadu bin Harb] ka nin hadisi lakali aw ye ka bɔ [Az Zubaidi] fɛ ka bɔ [Az Zuhri] fɛ n’a ka sanad ye. A y'a fara a kan ko "Al Bit" ye minfɛn ye min be dilan ni li sɔgɔnin ye, Yemenikaw tun b'a min fɔlɔ. Abu Daud ko : « N ye Ahmad bin Hanbal ka kuma mɛn ko ala si tɛ yen min ka kan ni batoli ye ni Ala tɛ, ala si ma sabati ka tɛmɛ ale kan, mɔgɔ si tɛ ale ɲɔgɔnw cɛma, o kɔrɔ, Himsh ka mɔgɔw cɛma. Ani, a tun b’a fɛ ka min fɔ, o ye Al Jurjusi’ ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3198
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِىِّ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ مُحَمَّدٍ يَعْنِي ابْنَ إِسْحَقَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ مَرْثَدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْيَزَنِيِّ عَنْ دَيْلَمٍ الْحِمْيَرِيِّ قَالَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا بِأَرْضٍ بَارِدَةٍ نُعَالِجُ فِيهَا عَمَلًا شَدِيدًا وَإِنَّا نَتَّخِذُ شَرَابًا مِنْ هَذَا الْقَمْحِ نَتَقَوَّى بِهِ عَلَى أَعْمَالِنَا وَعَلَى بَرْدِ بِلَادِنَا قَالَ هَلْ يُسْكِرُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَاجْتَنِبُوهُ قَالَ قُلْتُ فَإِنَّ النَّاسَ غَيْرُ تَارِكِيهِ قَالَ فَإِنْ لَمْ يَتْرُكُوهُ فَقَاتِلُوهُمْ
A y’a fɔ an ye ko [Hannad bin As Sari] y’a fɔ an ye ko [‘Abdah] ka bɔ [Muhamadu bin Ishaq] ka bɔ [Yazid bin Abu Habib] ka bɔ [Murtsad bin Abdullah Al Yazini] ka bɔ [Dailam Al Himyari] a ko: ‘Ne ye Rasulullah ɲininga siɲɛ dɔ la, n’ tun be jamana, an be baara gwɛlɛw kɛ yen, ani an be minfɛnw dilan ni alikama nin ye walisa an ka se ka fanga sɔrɔ k’an ka baara kɛ ani ka an ka jamana nɛnɛ muɲu wa?’ A y’a jaabi ko: ‘Yala o ye dɔrɔmin ye wa?’ Ne k’a jaabi ko: ‘Ɔnhɔn.’ A ko: ‘I ka bɔ nin minfɛn na!’ N ko, ‘Mɔgɔw t’a to yen’. A ko: ‘N’u ma taga, aw k’u kɛlɛ’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3199
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ عَنْ خَالِدٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَرَابٍ مِنْ الْعَسَلِ فَقَالَ ذَاكَ الْبِتْعُ قُلْتُ وَيُنْتَبَذُ مِنْ الشَّعِيرِ وَالذُّرَةِ فَقَالَ ذَلِكَ الْمِزْرُ ثُمَّ قَالَ أَخْبِرْ قَوْمَكَ أَنَّ كُلَّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ
A y’a fɔ an ye ko [Wahb bin Baqiyyah] ka bɔ [Khalid] ka bɔ [Ashim bin Kulaib] ka bɔ [Abu Burdah] ka bɔ [Abu Musa] ko: ‘Loon dɔ la, ne ye kira ɲininga minfɛn dɔ koo la min dilanna ni lii ye. O kɔ, a y’a jaabi ko: ‘O ye diwɛn ye’. N y'a ɲininga ko: ‹Yala a dilanna ni ɲɔji ni ɲɔ ye wa? A ko: ‘O ye diwɛn ye’. O kɔ, a ko: ‘A fɔ i ka mɔgɔw ye ko fɛɛn o fɛɛn be dɔrɔ min, o ye haramu ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3200
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ عَبْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ وَالْكُوبَةِ وَالْغُبَيْرَاءِ وَقَالَ كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ ابْنُ سَلَامٍ أَبُو عُبَيْدٍ الْغُبَيْرَاءُ السُّكْرُكَةُ تُعْمَلُ مِنْ الذُّرَةِ شَرَابٌ يَعْمَلُهُ الْحَبَشَةُ
A fɔra an ye ko [Musa bin Isma’il] y’a fɔ an ye ko [Hamadu] ka bɔ [Muhamadu bin Ishaq] ka bɔ [Yazid bin Abu Habib] ka bɔ [Al Walid bin ‘Abda] ka bɔ [Abdullah bin ‘Amru] la ko cira sallallaahu ‘alaihi small wasallam gambila, minfɛn min dilanna ni ɲɔ ye-. A ko: ‘Fɛɛn o fɛɛn min be dɔrɔ min, o ye haramu ye’. Abu Daud ko: ‘Ibn Salam Abu Ubaid ko, ‘Al Gubaira` ye sukrukah ye min be dilan ni ɲɔ ye, o ye minfɛn ye min be dilan Habasyah mɔgɔw fɛ’.
