Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 3141
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ الْحَضْرَمِيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ حَضْرَمَوْتَ وَرَجُلٌ مِنْ كِنْدَةَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الْحَضْرَمِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ هَذَا غَلَبَنِي عَلَى أَرْضٍ كَانَتْ لِأَبِي فَقَالَ الْكِنْدِيُّ هِيَ أَرْضِي فِي يَدِي أَزْرَعُهَا لَيْسَ لَهُ فِيهَا حَقٌّ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْحَضْرَمِيِّ أَلَكَ بَيِّنَةٌ قَالَ لَا قَالَ فَلَكَ يَمِينُهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ فَاجِرٌ لَيْسَ يُبَالِي مَا حَلَفَ لَيْسَ يَتَوَرَّعُ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ لَيْسَ لَكَ مِنْهُ إِلَّا ذَلِكَ
A y’a fɔ an ye ko [Abu Al Ahwash] ka bɔ [Simak] ka bɔ [‘Alqamah bin Wail bin Hujr Al Hadlrami] ka bɔ [a facɛ] la ko: ‘Cɛɛ dɔ bɔra Hadlramaut ani cɛɛ dɔ bɔra Kinda nana Rasulullah fɛ. Hadlramaut mɔgɔ min ko: ‘E Ala ka ciden, tiɲɛ na, nin mɔgɔ ye jamana min mara, min tun ye ne facɛ ta ye fɔlɔ’. O kɔ, Kindi ko nin dugukolo ye ne ka dugukolo ye, ne ta lo ani ne y’a dan, jo t’a fɛ jamana nin na! 'Alqamah bin Wail ko ''O kɔ, cira (saw) ye Hadrami mɔgɔw ɲininga ko dalilu b'aw bolo wa?' Hadrami y’a jaabi ko: ‘Ɔn ɔn.’ O kɔ, cira ko: ‘Kali ye aw ta ye’. Hadrami ko : « E Ala ka ciden, jurumun ka di a ye, a be kali min na, o t’a janto o la! A t’a yɛrɛ tanga foyi ma’. O kɔ, cira ko: ‘I tɛ se ka foyi kɛ n’o tɛ’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3142
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنَا رَجُلٌ مِنْ مُزَيْنَةَ وَنَحْنُ عِنْدَ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْنِي لِلْيَهُودِ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي أَنْزَلَ التَّوْرَاةَ عَلَى مُوسَى مَا تَجِدُونَ فِي التَّوْرَاةِ عَلَى مَنْ زَنَى وَسَاقَ الْحَدِيثَ فِي قِصَّةِ الرَّجْمِحَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ يَحْيَى أَبُو الْأَصْبَغِ حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَبِإِسْنَادِهِ قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ مِنْ مُزْيَنَةَ مِمَّنْ كَانَ يَتَّبِعُ الْعِلْمَ وَيَعِيهِ يُحَدِّثُ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيِّبِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَاهُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ يَعْنِي لِابْنِ صُورِيَا أُذَكِّرُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي نَجَّاكُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ وَأَقْطَعَكُمْ الْبَحْرَ وَظَلَّلَ عَلَيْكُمْ الْغَمَامَ وَأَنْزَلَ عَلَيْكُمْ الْمَنَّ وَالسَّلْوَى وَأَنْزَلَ عَلَيْكُمْ التَّوْرَاةَ عَلَى مُوسَى أَتَجِدُونَ فِي كِتَابِكُمْ الرَّجْمَ قَالَ ذَكَّرْتَنِي بِعَظِيمٍ وَلَا يَسَعُنِي أَنْ أَكْذِبَكَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ
A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Yahya bin Faris] y’a fɔ an ye ko [Abdurrazzaq] y’a fɔ an ye [Ma’mar] ka bɔ [Az Zuhri] y’a fɔ an ye [cɛ dɔ Muzainah] - o wagati la an tun be Sa’id bin Al Musayyab gɛrɛfɛ - ka bɔ [Abu Hurailam] a ko: ka kali i ye Ala tɔgɔ la, min ye tawurata jigi Musa fɛ, i be ɲangili jumɛn sɔrɔ tawurata kɔnɔ mɔgɔ minw be kakalaya kɛ? Abu Hurairah ye hadisi nin ka tagamaɲɔgɔnya kofɔ kabakuruw ciko la. A y’a fɔ an ye ko [Abdul Aziz bin Yahya Abu Al Ashbagh] y’a fɔ ne ye [Muhamadu bin Salamah] ka bɔ [Muhamadu bin Ishaq] ka bɔ [Az Zuhri] la ni nin hadisi ye ani n’a ka sanad ye. A ko; A y’o fɔ n ye [Muzainah cɛ] ka bɔ mɔgɔ dɔ la min be tugu lɔnniya kɔ ani k’a faamu, a y’o fɔ ka bɔ Sa’id bin Al Musayyab fɛ, o kɔ, a ye hadisi kofɔ n’a kɔrɔ ye’. A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Al Mutsanna] y’a fɔ an ye [Abdul A’la] y’a fɔ an ye [Sa’id] ka bɔ [Qatadah] ka bɔ [Ikrimah] la ko kira sallallahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ Ibn Shuriya ye ko: ‘Ne b’aw hakili jigi Ala la min y’aw kisi ka bɔ Firawona ka denbaya la ani a y’aw datugu ni Man ye, a y’aw fara ɲɔgɔn kan. Komi Salwa ka aw, ani ka Tawurata jigi Musa kan. Yala i ye kabakuruw ci i ka kitabu kɔnɔ wa?’ Ibn Shuriya y’a jaabi ko: ‘I ye n hakili jigi kooba dɔ la, kuun t’a la n ka galon tigɛ i la... o kɔ, a ye hadisi kofɔ’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3143
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ وَمُوسَى بْنُ مَرْوَانَ الرَّقِّيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ عَنْ بَحِيرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ سَيْفٍ عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ فَقَالَ الْمَقْضِيُّ عَلَيْهِ لَمَّا أَدْبَرَ حَسْبِيَ اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَلُومُ عَلَى الْعَجْزِ وَلَكِنْ عَلَيْكَ بِالْكَيْسِ فَإِذَا غَلَبَكَ أَمْرٌ فَقُلْ حَسْبِيَ اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ
A fɔra an ye [Abdul Wahab bin Najda] ni [Musa bin Marwan Ar Raqqi] k’u ko; a y’a fɔ an ye [Baqiyyah bin Al Walid] ka bɔ [Bahir bin Sa’d] ka bɔ [Khalid bin Ma’dan] ka bɔ [Saif] ka bɔ [‘Auf bin Malik] la ko a y’a fɔ u ye, ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam tun ye latigɛli dɔ di mɔgɔ fila cɛ, o kɔ, mɔgɔ min latigɛra a kan, o ye sucient ye ani a bɔra. latangabaga’. O kɔ, cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘Tiɲɛ na, Ala be barikantanya jalaki, i ka kan ka koow kɛ ni hakili ye, n’i ye fɛɛn dɔ sɔrɔ min man di i ye o tuma na, i k’a fɔ ko: HASBIALLAHU WA NI’MAL WAKIL -Ala be ne wasa ani ale lo ye latangabaga ɲuman ye-’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3144
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ وَبْرِ بْنِ أَبِي دُلَيْلَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ عَنْ أَبِيهِعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَيُّ الْوَاجِدِ يُحِلُّ عِرْضَهُ وَعُقُوبَتَهُقَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ يُحِلُّ عِرْضُهُ يُغَلَّظُ لَهُ وَعُقُوبَتَهُ يُحْبَسُ لَهُ
A fɔra an ye ko [Abdullah bin Muhamadu An Nufaili] y’a fɔ an ye ko [Abdullah bin Al Mubarak] ka bɔ [Wabr bin Abu Dulailah] ka bɔ [Muhamadu bin Maimun] ka bɔ [Amru bin Asy Sharid] ka bɔ [A facɛ] ka bɔ Rasulullah sallallahu a ko a ka mɔgɔ min be se ka sara, o tun ye: juru, bonya ani ɲangili ye halal ye a fɛ’. Ibn Al Mubarak ko, ‘Halal ka bonya kɔrɔ ye ko a ka kan ka mɔgɔ kan kɔrɔta -ka kɔrɔfɔli-, halal ka ɲangili kɔrɔ ye ka mɔgɔ don kaso la’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3145
حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ أَخْبَرَنَا هِرْمَاسُ بْنُ حَبِيبٍ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدَّهِ قَالَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِغَرِيمٍ لِي فَقَالَ لِي الْزَمْهُ ثُمَّ قَالَ لِي يَا أَخَا بَنِي تَمِيمٍ مَا تُرِيدُ أَنْ تَفْعَلَ بِأَسِيرِكَ
A y’a fɔ an ye ko [Mu’adz bin Asad] y’a fɔ an ye ko [An Nadlr bin Syumail] y’a fɔ an ye ko [Hirmas bin Habib] cɛɛ dɔ bɔra Beduin jamanadenw na, ka bɔ [a fa] ka bɔ [a bɛnba] la a ko: ‘Ne nana kira fɛ sallallaahu ‘alaihi wasallam n’a ye ko: O kɔ, a y’u ɲininga ko: ‘E Banu Tamim balimaw, aw b’a fɛ ka mun lo kɛ aw ka kasodenw na?’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3146
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَبَسَ رَجُلًا فِي تُهْمَةٍ
A y’a fɔ an ye ko [Ibrahima bin Musa Ar Razi] y’a fɔ an ye [Abdurrazzaq] ka bɔ [Ma’mar] ka bɔ [Bahz bin Hakim] ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [a bɛnba] la ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ye cɛɛ dɔ minɛ jalaki dɔ kosɔn’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3147
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ وَمُؤَمَّلُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ ابْنُ قُدَامَةَ حَدَّثَنِي إِسْمَعِيلُ عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ ابْنُ قُدَامَةَ إِنَّ أَخَاهُ أَوْ عَمَّهُ وَقَالَ مُؤَمَّلٌإِنَّهُ قَامَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَخْطُبُ فَقَالَ جِيرَانِي بِمَا أُخِذُوا فَأَعْرَضَ عَنْهُ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ ذَكَرَ شَيْئًا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلُّوا لَهُ عَنْ جِيرَانِهِلَمْ يَذْكُرْ مُؤَمَّلٌ وَهُوَ يَخْطُبُ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Kudama] ni [Muhamadu bin Hisham], [Ibn Kudama] ko; y’a fɔ n ye [Isma’il] ka bɔ [Bahz bin Hakim] ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [a bɛnba] la, Ibn Qudamah ko, ‘Tiɲɛ na, a balimacɛ walima a belencɛ, k’a sɔrɔ Mu’ammal ko, ‘Tiɲɛ na, a wulila ka na kira sallallaahu ‘alaihi wasallam kunbɛn k’a to waajuli la. O kɔ, a ko: ‘Mun lo kama u be ne sigiɲɔgɔnw minɛna?’ o kɔ, a k’a yɛrɛ mabɔ a ra siɲaga fla. O kɔ, a ye koo dɔ kofɔ, o kɔ, cira ko: ‘Aw ka sigiɲɔgɔnw hɔɔrɔnya!’. Nka, Mu`ammal ma lafadz kofɔ, "tuma min na a tun be waajuli kɛra".
Hadith
Imam Abu Dawud : 3148
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا عَمِّي حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ إِسْحَقَ عَنْ أَبِي نُعَيْمٍ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يُحَدِّثُ قَالَأَرَدْتُ الْخُرُوجَ إِلَى خَيْبَرَ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ وَقُلْتُ لَهُ إِنِّي أَرَدْتُ الْخُرُوجَ إِلَى خَيْبَرَ فَقَالَ إِذَا أَتَيْتَ وَكِيلِي فَخُذْ مِنْهُ خَمْسَةَ عَشَرَ وَسْقًا فَإِنْ ابْتَغَى مِنْكَ آيَةً فَضَعْ يَدَكَ عَلَى تَرْقُوَتِهِ
A y’a fɔ an ye ko [Ubaidullah bin Sa’dan bin Ibrahim] y’a fɔ an ye ko [n’ belencɛ] y’a fɔ an ye [n’ facɛ] ka bɔ [Ibn Ishaq] ka bɔ [Abu Nu’aim Wahb bin Kaisan] ka bɔ [Jabir bin Abdullah] ka bɔ [Jabir bin Abdullah] la ko a y’a mɛn a b’o fɔra, a ko: ‘N’ b’a fɛ ka taga, Ibrahima ka . 'alaihi wasallam, n ye foli kɛ o kɔ, n ko, 'Tiɲɛ na, n b'a fɛ ka taga Khaibar'. O kɔ, a ko: ‘N’i nana ne ka lasigiden fɛ, i ka wasaq tan ni duuru ta a fɛ, n’a b’a fɛ ka tagamasiɲɛ dɔ sɔrɔ i fɛ, i k’i bolo don a kamankun na!’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3149
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا الْمُثَنَّى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ كَعْبٍ الْعَدَوِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَدَارَأْتُمْ فِي طَرِيقٍ فَاجْعَلُوهُ سَبْعَةَ أَذْرُعٍ
A fɔra an ye [Silamɛ bin Ibrahima] a fɔra an ye [Al cutsanna bin Sa’id] a fɔra an ye [Qatadah] ka bɔ [Busyair bin Ka’b Al ‘Adawi] ka bɔ [Abu Hurairah] ka bɔ cira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, a ko: ‘Ni aw be ni -di- a ka bon!’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3150
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَابْنُ أَبِي خَلَفٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا اسْتَأْذَنَ أَحَدُكُمْ أَخَاهُ أَنْ يَغْرِزَ خَشَبَةً فِي جِدَارِهِ فَلَا يَمْنَعُهُ فَنَكَّسُوا فَقَالَ مَا لِي أَرَاكُمْ قَدْ أَعْرَضْتُمْ لَأُلْقِيَنَّهَا بَيْنَ أَكْتَافِكُمْقَالَ أَبُو دَاوُد وَهَذَا حَدِيثُ ابْنُ أَبِي خَلَفٍ وَهُوَ أَتَمُّ
A fɔra an ye [Musadad] ni [Ibnu Abu Khalaf] k’u ko; y’a fɔ an ye [Sufyan] ka bɔ [Az Zuhri] fɛ ka bɔ [Al A’raj] fɛ ka bɔ [Abu Hurairah] fɛ ko: ‘Ala ka ciden ko: ‘Ni aw dɔ ye sira ɲini a balimacɛ fɛ ka yiri don a kogo la, o tuma na, a ka sira di, o tuma na, u b’a fɔ ko ɔnhɔn n’u kuun ye. O kɔ, a ko; ‘Mun na ne bele b’a yera ko i be banna o la. Tiɲɛn na, ne bena o lase u ma’. Abu Dawuda ko; Nin ye Ibn Abu Khalaf ka hadisi ye, wa a dafanin lo ka tɛmɛ hadisi bɛɛ kan.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3151
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ لُؤْلُؤَةَ عَنْ أَبِي صِرْمَةَ قَالَ غَيْرَ قُتَيْبَةَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ أَبِي صِرْمَةَ صَاحِبِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ ضَارَّ أَضَرَّ اللَّهُ بِهِ وَمَنْ شَاقَّ شَاقَّ اللَّهُ عَلَيْهِ
A y’a fɔ an ye ko [Qutayba bin Sa’id] y’a fɔ an ye ko [Al Laits] ka bɔ [Yahya] la ka bɔ [Muhamadu bin Yahya bin Habban] ka bɔ [Luluah] ka bɔ [Abu Shirmah] la - ka fara o kan, Qutaibah ye nin hadisi kofɔ ka bɔ Shirmah la - cira teri dɔ tun be bɔ ’s.a.w. wasallam, ko a ko: ‘Mɔgɔ o mɔgɔ ye juguman - juguman lase mɔgɔ wɛrɛw ma, o tuma na, Ala bena tɔɔrɔ lase u ma, ani mɔgɔ o mɔgɔ be koow gɛlɛya mɔgɔw ma, Ala bena koow gɛlɛya a yɛrɛ ma’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3152
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْعَتَكِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا وَاصِلٌ مَوْلَى أَبِي عُيَيْنَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ يُحَدِّثُ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍأَنَّهُ كَانَتْ لَهُ عَضُدٌ مِنْ نَخْلٍ فِي حَائِطِ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَ وَمَعَ الرَّجُلِ أَهْلُهُ قَالَ فَكَانَ سَمُرَةُ يَدْخُلُ إِلَى نَخْلِهِ فَيَتَأَذَّى بِهِ وَيَشُقُّ عَلَيْهِ فَطَلَبَ إِلَيْهِ أَنْ يَبِيعَهُ فَأَبَى فَطَلَبَ إِلَيْهِ أَنْ يُنَاقِلَهُ فَأَبَى فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَطَلَبَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيعَهُ فَأَبَى فَطَلَبَ إِلَيْهِ أَنْ يُنَاقِلَهُ فَأَبَى قَالَ فَهِبْهُ لَهُ وَلَكَ كَذَا وَكَذَا أَمْرًا رَغَّبَهُ فِيهِ فَأَبَى فَقَالَ أَنْتَ مُضَارٌّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْأَنْصَارِيِّ اذْهَبْ فَاقْلَعْ نَخْلَهُ
A y’a fɔ an ye ko [Suleiman bin Daud Al ‘Ataki] y’a fɔ an ye ko [Hamadu] y’a fɔ an ye [Washil] ko Abu Uyainah ka jɔn kɔrɔ, a ko; N y’a mɛn [Abu Jafar Muhamadu bin Ali] b’a fɔra [Samura bin Jundub] ye ko a tun be ni dati yiri fitinin dɔ ye Ansar cɛɛ dɔ ka nanko la’. Samura ko: ‘Cɛɛ be ni denbaya ye’. Muhamadu ko: ‘Samura donna a ka datumuforo kɔnɔ loon dɔ la fɔɔ Ansar cɛ hakili ɲagamina ani a dusukun gwɛlɛyara. O kɔ, a y’a ɲini Samura fɛ a k’o dati yiri feere, nka Samura banna. O kɔ, Ansar cɛɛ y’a ɲini a fɛ a k’a yɛlɛma, nka Samura banna. O la, a nana kira sallallaahu alayihi wasallam fɛ k’o koo fɔ a ye. O kɔ, cira sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a ɲini Samura fɛ a ka dati yiri feere, nka a banna, o kɔ, a y’a ɲini a fɛ a k’a yɛlɛma nka Samura banna hali bi. A ko fana ko: ‘Aw k’o ɲɔgɔn di a ma ani aw ma’. -fɛn dɔ min be mɔgɔ ladiya-, nka a banna. A y’a fɔ o kɔ ko: ‘E lo be madlarat -gɛlɛya- bila mɔgɔ la’. O kɔ, Rasulullah y’a fɔ Ansar ye ko: ‘Aw ka taga datumu yiri bɔ!’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3153
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا اللَّيْثِ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ حَدَّثَهُأَنَّ رَجُلًا خَاصَمَ الزُّبَيْرَ فِي شِرَاجِ الْحَرَّةِ الَّتِي يَسْقُونَ بِهَا فَقَالَ الْأَنْصَارِيُّ سَرِّحْ الْمَاءَ يَمُرُّ فَأَبَى عَلَيْهِ الزُّبَيْرُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلزُّبَيْرِ اسْقِ يَا زُبَيْرُ ثُمَّ أَرْسِلْ إِلَى جَارِكَ قَالَ فَغَضِبَ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ كَانَ ابْنَ عَمَّتِكَ فَتَلَوَّنَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ اسْقِ ثُمَّ احْبِسْ الْمَاءَ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى الْجَدْرِفَقَالَ الزُّبَيْرُ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأَحْسَبُ هَذِهِ الْآيَةَ نَزَلَتْ فِي ذَلِكَ{ فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ }الْآيَةَ
A y’a fɔ an ye ko [Abu Al Walid Ath Thayalisi] y’a fɔ an ye [Al Laits] ka bɔ [Az Zuhri] ka bɔ [’Urwah] ko [Abdullah bin Az Zubair] y’a fɔ a ye, ko cɛɛ dɔ tun be yen min tun be juguya la ni Az Zubair ye jii bolisiraw koo la minw be sɔrɔ farakurun gɛlɛnw kan u be baara kɛ ni minw ye. O kɔ, Ansar ko: «A to jii ka tɛmɛ!» Nka Az Zubair banna. O kɔ, Rasulullah y’a fɔ Az Zubair ye ko: ‘I ka falenfɛnw jigi, e Az Zubair, o kɔ, a ka jigi i sigiɲɔgɔnw fɛ!’ O la, Ansar dimina, o kɔ, a ko: «E, Ala ka ciden, yala i tɛnɛmuso dencɛ lo!» O kɔ, Rasulullah ɲɛda yɛlɛmana, a ko: ‘Aw k’aw ka falenfɛnw jii, o kɔ, aw ka jii minɛ fɔɔ a ka segi a lɔyɔrɔ fɔlɔ la’. Az Zubair ko: ‘Ala ka sira la, ne tun b’a miiri tiɲɛ na ko nin ayati nin jigira o koo la; '-O la, i ka Matigi tɔgɔ la, u -in essence- tɛ la a la fɔɔ n'u y'i kɛ kititigɛla ye...- ' -Qs. Nisa: 65-.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3154
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ يَعْنِي ابْنَ كَثِيرٍ عَنْ أَبِي مَالِكِ بْنِ ثَعْلَبَةَ عَنْ أَبِيهِ ثَعْلَبَةَ بْنِ أَبِي مَالِكٍ أَنَّهُ سَمِعَ كُبَرَاءَهُمْيَذْكُرُونَ أَنَّ رَجُلًا مِنْ قُرَيْشٍ كَانَ لَهُ سَهْمٌ فِي بَنِي قُرَيْظَةَ فَخَاصَمَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَهْزُورٍ يَعْنِي السَّيْلَ الَّذِي يَقْتَسِمُونَ مَاءَهُ فَقَضَى بَيْنَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْمَاءَ إِلَى الْكَعْبَيْنِ لَا يَحْبِسُ الْأَعْلَى عَلَى الْأَسْفَلِ
A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Al ‘Ala] y’a fɔ an ye ko [Abu Usamah] ka bɔ [Al Walid bin Katsir] ka bɔ [Abu Malik bin Tsa’labah] ka bɔ [Tsa’labah bin Malik] la ko a y’u ka [bonyatigiw] ka kuma mɛn ko kurayisi cɛɛ dɔ tun be ni yɔrɔ dɔw ye Bani Qurayilla saahilah ka Ala ka ’ wasallam ka ɲɛsin jii bolisiraw ma, u tun be min tilan n’a ka jii ye. O kɔ, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ye sariya dɔ bɔ u ye, ko jii lɔnin dan be se seenkun na, mɔgɔw minw ka dugukolo be sanfɛ, olu tɛ se k’a bali dugumamɔgɔw ma.’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3155
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنِي أَبِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي السَّيْلِ الْمَهْزُورِ أَنْ يُمْسَكَ حَتَّى يَبْلُغَ الْكَعْبَيْنِ ثُمَّ يُرْسِلُ الْأَعْلَى عَلَى الْأَسْفَلِ
A y’a fɔ an ye ko [Ahmadu bin ‘Abdah] y’a fɔ an ye ko [Al Mughirah bin Abdurrahman] y’a fɔ n’ ye n’ facɛ [Abdurrahman bin Al Harith] fɛ ka bɔ [‘Amru bin Syu’aib] fɛ ka bɔ [a facɛ] fɛ ka bɔ [a bɛnba] fɛ ko Ala ka ciden ka dan sigi. yiriw kan - ye senkala janya ye. O kɔ, min ka dugukolo be sanfɛ, ale b’o di min ka dugukolo be duguma.’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3156
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ عُثْمَانَ حَدَّثَهُمْ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي طُوَالَةَ وَعَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَاخْتَصَمَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلَانِ فِي حَرِيمِ نَخْلَةٍ فِي حَدِيثِ أَحَدِهِمَا فَأَمَرَ بِهَا فَذُرِعَتْ فَوُجِدَتْ سَبْعَةَ أَذْرُعٍ وَفِي حَدِيثِ الْآخَرِ فَوُجِدَتْ خَمْسَةَ أَذْرُعٍ فَقَضَى بِذَلِكَقَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ فَأَمَرَ بِجَرِيدَةٍ مِنْ جَرِيدِهَا فَذُرِعَتْ
A y’a fɔ an ye [Mahmudu bin Khalid] ko [Muhamadu bin Usman] y’o fɔ u ye tuma min na, a ko; y’a fɔ an ye ko [Abdul Aziz bin Muhamadu] ka bɔ [Abu Thuwalah] la ani [Amru bin Yahya] ka bɔ [a fa] fɛ ka bɔ [Abu Sa’id Al Khudri] fɛ ko: ‘Cɛɛ fila ye ŋunuŋunu Ala ka ciden fɛ u ka datumuforo dancɛw koo la. O kɔ, a y’a fɔ ko u k’a suma, o kɔ, u y’a dan suma ani a y’a ye ko a be kɛ nɔngɔn ɲa wolonfila ye. Ani hadisi wɛrɛ kɔnɔ, a y’a ye ko sumanikɛlan ye nɛgɛkunbɛnnan duuru ye, o la, a y’a latigɛ n’o ye.’ Abdul Aziz ko, ‘O kɔ, a ye yamaruya di ko u ka dati yiribolo dɔ ta, o kɔ, dancɛ sumana’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3157
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ سَمِعْتُ عَاصِمَ بْنَ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ يُحَدِّثُ عَنْ دَاوُدَ بْنِ جَمِيلٍ عَنْ كَثِيرِ بْنِ قَيْسٍ قَالَكُنْتُ جَالِسًا مَعَ أَبِي الدَّرْدَاءِ فِي مَسْجِدِ دِمَشْقَ فَجَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا أَبَا الدَّرْدَاءِ إِنِّي جِئْتُكَ مِنْ مَدِينَةِ الرَّسُولِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِحَدِيثٍ بَلَغَنِي أَنَّكَ تُحَدِّثُهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا جِئْتُ لِحَاجَةٍ قَالَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَلَكَ طَرِيقًا يَطْلُبُ فِيهِ عِلْمًا سَلَكَ اللَّهُ بِهِ طَرِيقًا مِنْ طُرُقِ الْجَنَّةِ وَإِنَّ الْمَلَائِكَةَ لَتَضَعُ أَجْنِحَتَهَا رِضًا لِطَالِبِ الْعِلْمِ وَإِنَّ الْعَالِمَ لَيَسْتَغْفِرُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالْحِيتَانُ فِي جَوْفِ الْمَاءِ وَإِنَّ فَضْلَ الْعَالِمِ عَلَى الْعَابِدِ كَفَضْلِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ عَلَى سَائِرِ الْكَوَاكِبِ وَإِنَّ الْعُلَمَاءَ وَرَثَةُ الْأَنْبِيَاءِ وَإِنَّ الْأَنْبِيَاءَ لَمْ يُوَرِّثُوا دِينَارًا وَلَا دِرْهَمًا وَرَّثُوا الْعِلْمَ فَمَنْ أَخَذَهُ أَخَذَ بِحَظٍّ وَافِرٍحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْوَزِيرِ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ قَالَ لَقِيتُ شَبِيبَ بْنَ شَيْبَةَ فَحَدَّثَنِي بِهِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي سَوْدَةَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ يَعْنِي عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَاهُ
A y’a fɔ an ye ko [Musaddad bin Musarhad] y’a fɔ an ye [Abdullah bin Daud] ko n’ y’a mɛn [‘Ashim bin Raja bin Haiwah] y’a fɔ [Daud bin Jamil] fɛ ka bɔ [Katsir bin Qais] fɛ ko: ‘Ne tun siginin be ni Abu Ad Darda ye Damasi misiriba kɔnɔ loon dɔ la, a ko: N nana aw fɛ ka bɔ Rasulullah dugu la, hadisi dɔ kosɔn min sera nne ma, aw y’o lakali ka bɔ kira sallallahu salallahu alayihi wasallam fɛ. Ani ne tun tɛna na ni o tɛ’. O kɔ, Abu Ad Darda ko: «Ne ye Ala ka ciden sallallahu alayihi wasallam ka kuma mɛn ko: «Mɔgɔ o mɔgɔ be tagama sira kan ka lɔnniya ɲini, Ala bena sankolo sira nɔgɔya a ye. Tiɲɛn na, mɛlɛkɛw b’u kamanw jigi k’a kɛ duga ye lɔnniya ɲinibaga fɛ. Mɔgɔ minw be ni lɔnniya ye, sankolo ni dugukolo sigibagaw bena yafa ɲini u fɛ, hali jɛgɛ minw be baji jukɔrɔ. Lɔnnikɛla min be Ala bato, ale ka fanga ka bon ni batobaga ye i n’a fɔ kalo ka fanga min be lolow bɛɛ kan kalo dafanin suu la. Lɔnnibagaw ye kiraw ka ciyɛntalaw ye, kiraw fana ma dinaari ni dirhamw bila mɔgɔw la, u tun be lɔnniya dɔrɔn lo bila mɔgɔw la. Ni min y’a ta, o tigi ye yɔrɔba dɔ ta’. A y’a fɔ an ye ko [Muhamadu bin Al Waziri Ad Dimasyqi] y’a fɔ an ye [Ali Walid] ko; N ye [Syabib bin Syaibah] kunbɛn o kɔ, a y’o fɔ n ye ka bɔ [Usman bin Abu Saudah] fɛ ka bɔ [Abu Ad Darda] fɛ ka bɔ cira sallallahu ‘alayihi wasallam n’a kɔrɔ ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 3158
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مِنْ رَجُلٍ يَسْلُكُ طَرِيقًا يَطْلُبُ فِيهِ عِلْمًا إِلَّا سَهَّلَ اللَّهُ لَهُ بِهِ طَرِيقَ الْجَنَّةِ وَمَنْ أَبْطَأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ يُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُ
A y’a fɔ an ye ko [Ahmadu bin Yunus] y’a fɔ an ye ko [Zaidah] ka bɔ [Al A’masy] ka bɔ [Abu Salih] ka bɔ [Abu Hurairah] ko: ‘Ala ka ciden ko: ‘Mɔgɔ si tɛ tagama lɔnniya ɲini sira kan nka Ala bena sira nɔgɔya a ye hali a ye. Mɔgɔ min be sumaya a ka kɛwalew la, o tigi tena foyi ɲa.»
Hadith
Imam Abu Dawud : 3159
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ ثَابِتٍ الْمَرْوَزِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي نَمْلَةَ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ بَيْنَمَا هُوَ جَالِسٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعِنْدَهُ رَجُلٌ مِنْ الْيَهُودِ مُرَّ بِجَنَازَةٍ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ هَلْ تَتَكَلَّمُ هَذِهِ الْجَنَازَةُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُ أَعْلَمُ فَقَالَ الْيَهُودِيُّ إِنَّهَا تَتَكَلَّمُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا حَدَّثَكُمْ أَهْلُ الْكِتَابِ فَلَا تُصَدِّقُوهُمْ وَلَا تُكَذِّبُوهُمْ وَقُولُوا آمَنَّا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ فَإِنْ كَانَ بَاطِلًا لَمْ تُصَدِّقُوهُ وَإِنْ كَانَ حَقًّا لَمْ تُكَذِّبُوهُ
A y’a fɔ an ye ko [Ahmadu bin Muhamadu bin Thabit Al Marwazi] y’a fɔ an ye ko [Abdurrazzaq] y’a fɔ an ye ko [Ma’mar] ka bɔ [Az Zuhri] y’a fɔ ne ye [Ibnu Abu Namlah Al Ansari] ka bɔ [a facɛ] fɛ ko tuma min na a tun siginin be Ala ka ciden gɛrɛfɛ a ka wagati la, min tun be yen a ka wagati la, o tun be yen. suu dɔ tɛmɛna a ɲafɛ. O kɔ, Yahutu ko: «E Muhamadu, yala nin suu be kuma wa?» O kɔ, cira y’a jaabi ko: ‘Ala lo b’a lɔn ka tɛmɛ’. Yahutucɛ ko: «Tiɲɛ na, suu be kumana.» Nabi sallallahu ko: ‘Gafe mɔgɔw be min fɔ aw ye, aw kana la o la, aw kana galon tigɛ. Nga a fɔ ko ne lara Ala n'a ka cidenw na. N’u be ngalon tigɛ, i t’o la ani n’u ye tiɲɛn ye, i t’o kɛ.’
Hadith
Imam Abu Dawud : 3160
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ خَارِجَةَ يَعْنِي ابْنَ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ قَالَقَالَ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَعَلَّمْتُ لَهُ كِتَابَ يَهُودَ وَقَالَ إِنِّي وَاللَّهِ مَا آمَنُ يَهُودَ عَلَى كِتَابِي فَتَعَلَّمْتُهُ فَلَمْ يَمُرَّ بِي إِلَّا نِصْفُ شَهْرٍ حَتَّى حَذَقْتُهُ فَكُنْتُ أَكْتُبُ لَهُ إِذَا كَتَبَ وَأَقْرَأُ لَهُ إِذَا كُتِبَ إِلَيْهِ
A y’a fɔ an ye ko [Ahmadu bin Yunus] y’a fɔ an ye [Ibn Abu Az Zinad] ka bɔ [a facɛ] fɛ ka bɔ [Kharija bin Zaid bin Tabit] fɛ a ko, [Zaid bin Tabit] ko: ‘Rasulullah sallallaahu ‘alayihi wasallam ye yamaruya di n ma ko n ka yahutuw ka sɛbɛninw kalan. O kɔ, ne ye Yahutuw ka sɛbɛninw kalan a ye’. Zaid ko: ‘Ala ka sira la, tiɲɛ na, n’ tɛ n’ yɛrɛ latanga yahutuw ma n’ ka sɛbɛri koo la. O kɔ, n’ y’a kalan ani kalo tilancɛ dɔrɔn kɔnɔ, n’ y’a lɔn ka ɲɛ. O kɔ, n’ be sɛbɛri kɛ a ye n’a -b’a fɛ- ka sɛbɛri kɛ ani n’ be kalan kɛ a ye n’a ye lɛtɛrɛ sɔrɔ’.
