Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 2301
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدِّمَشْقِيُّ أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبٍ أَخْبَرَنِي أَبُو زَرْعَةَ يَحْيَى بْنُ أَبِي عَمْرٍو السَّيْبَانِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ حَدَّثَهُ عَنْ وَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ فَخَرَجْتُ إِلَى أَهْلِي فَأَقْبَلْتُ وَقَدْ خَرَجَ أَوَّلُ صَحَابَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَطَفِقْتُ فِي الْمَدِينَةِ أُنَادِي أَلَا مَنْ يَحْمِلُ رَجُلًا لَهُ سَهْمُهُ فَنَادَى شَيْخٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَ لَنَا سَهْمُهُ عَلَى أَنْ نَحْمِلَهُ عَقَبَةً وَطَعَامُهُ مَعَنَا قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَسِرْ عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ تَعَالَى قَالَ فَخَرَجْتُ مَعَ خَيْرِ صَاحِبٍ حَتَّى أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْنَا فَأَصَابَنِي قَلَائِصُ فَسُقْتُهُنَّ حَتَّى أَتَيْتُهُ فَخَرَجَ فَقَعَدَ عَلَى حَقِيبَةٍ مِنْ حَقَائِبِ إِبِلِهِ ثُمَّ قَالَ سُقْهُنَّ مُدْبِرَاتٍ ثُمَّ قَالَ سُقْهُنَّ مُقْبِلَاتٍ فَقَالَ مَا أَرَى قَلَائِصَكَ إِلَّا كِرَامًا قَالَ إِنَّمَا هِيَ غَنِيمَتُكَ الَّتِي شَرَطْتُ لَكَ قَالَ خُذْ قَلَائِصَكَ يَا ابْنَ أَخِي فَغَيْرَ سَهْمِكَ أَرَدْنَا
A y’a fɔ an ye [Ishaq bin Ibrahima Ad Damasyqi Abu An Nadhr], a y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Syu’aib], a y’a fɔ ne ye [Abu Zar’ah bin Abu Amr As Saibani], ka bɔ [Amr bin Abdullah] la ko a y’a fɔ a ye ka bɔ [Asilah bin]. Rasulullah tun be Tabuk kɛlɛ la, o kɔ, n bɔra ka taga n ka somɔgɔw fɛ ka na, k’a sɔrɔ Rasulullah teri fɔlɔ tun bɔra, o kɔ, n ye kulekan ci Madina; mɔgɔ dɔ be yen min be sɔn ka na ni mɔgɔ dɔ ye ani ale lo ye yɔrɔw ye wa? O kɔ, bangebaga dɔw tun be Ansarw cɛma minw tun be kulela; janko an k’a niyɔrɔ tilan, n’an ye so kan kɔfɛ, ani a ka dumuni n’an ye. Ne ko; Ɔnhɔn. Watsila ko; o kɔ, ne tagamana ni Ala ta’ala ka duba ye. A ko; N bɔra ni n teriw ye fo Ala ka fai` - kɛlɛ bolofɛnw - di an ma. Ne ye ɲɔgɔmɛ dɔw sɔrɔ, o kɔ, ne y’u ɲɛminɛ fɔɔ ka taga se ale fɛ. O kɔ, a bɔra ka sigi a ka bɔrɔ kan a ka ɲɔgɔmɛ bɔrɔw cɛma o kɔ, a ko; aw ye ɲɔgɔmɛw labɔ ka kɔsegi! O kɔ, a ko; aw ye ɲɔgɔmɛw bila ka taga ɲa fɛ! O kɔ, a ko; Ne m’i ka ɲɔgɔmɛw lɔn nka ɲɔgɔmɛ ɲumanw lo. A ko; Tiɲɛ na, nin ɲɔgɔmɛw ye i ka ghanimah ye, ne ye min sarati i ye. A ko; I ta ɲɔgɔmɛw mina, ne balemacɛ.» An b’a fɛ ka min kɛ, o ka ca n’aw ka tilanyɔrɔw ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2302
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ عَجِبَ رَبُّنَا عَزَّ وَجَلَّ مِنْ قَوْمٍ يُقَادُونَ إِلَى الْجَنَّةِ فِي السَّلَاسِلِ
A y’a fɔ an ye [Musa bin Isma’il], a y’a fɔ an ye [Hamadu bin Salamah], a y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Ziyad], a ko; N y’a mɛn [Abu Huraira] b’a fɔra ko; N y’a mɛn ko Rasulullah ko; An Matigi ‘azza wajalla kabakoyara jama dɔ la min tun be taga n’a ye sankolo la ni jɔlɔkɔ ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2303
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرِو بْنِ أَبِي الْحَجَّاجِ أَبُو مَعْمَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ جُنْدُبِ بْنِ مَكِيثٍ قَالَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ غَالِبٍ اللَّيْثِيَّ فِي سَرِيَّةٍ وَكُنْتُ فِيهِمْ وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَشُنُّوا الْغَارَةَ عَلَى بَنِي الْمُلَوِّحِ بِالْكَدِيدِ فَخَرَجْنَا حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالْكَدِيدِ لَقِينَا الْحَارِثَ بْنَ الْبَرْصَاءِ اللَّيْثِيَّ فَأَخَذْنَاهُ فَقَالَ إِنَّمَا جِئْتُ أُرِيدُ الْإِسْلَامَ وَإِنَّمَا خَرَجْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْنَا إِنْ تَكُنْ مُسْلِمًا لَمْ يَضُرَّكَ رِبَاطُنَا يَوْمًا وَلَيْلَةً وَإِنْ تَكُنْ غَيْرَ ذَلِكَ نَسْتَوْثِقُ مِنْكَ فَشَدَدْنَاهُ وِثَاقًا
A y’a fɔ an ye [Abdullah bin Amri bin Abu Al Hajaj Abu Ma’mar], a y’a fɔ an ye [Abdullah Warits], a y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Ishaq] ka bɔ [Ya’qub bin Utbah] la, ka bɔ [Silamɛ bin Abdullah] ka bɔ [Jundub bin Makits] la; Rasulullah ye Abdullah bin Ghalib Al Laits ci ni sɔrɔdasikulu dɔ ye, ne fana tun b’u cɛma. Ani, a y’a fɔ u ye k’u ka jɛnsɛn ka taga kɛlɛ kɛ ni Bani Al Mulawwih ye Al Kadid dugu kɔnɔ. O kɔ, an bɔra ka taga se Al Kadid, an ye Al Harith bin Al Barsha` Al Laitsi kunbɛn, o kɔ, an y’a minɛ. O kɔ, a ko; Tiɲɛn na, n’ nana silamɛya don. Tiɲɛ na, ne bɔra ka taga Ala ka ciden fɛ. O ra, an b’a fɔ; N’i ye silamɛ ye o tuma na an ka kɔrɔsilikɛlaw tɛna foyi kɛ i la tile kelen ni suu kelen. Ani n’aw tɛ ten o tuma na an bena aw siri ani an bena aw ka siriw sɛgɛsɛgɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2304
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ الْمِصْرِيُّ وَقُتَيْبَةُ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْلًا قِبَلَ نَجْدٍ فَجَاءَتْ بِرَجُلٍ مِنْ بَنِي حَنِيفَةَ يُقَالُ لَهُ ثُمَامَةُ بْنُ أُثَالٍ سَيِّدُ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَرَبَطُوهُ بِسَارِيَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ فَخَرَجَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَاذَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ قَالَ عِنْدِي يَا مُحَمَّدُ خَيْرٌ إِنْ تَقْتُلْ تَقْتُلْ ذَا دَمٍ وَإِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ تُعْطَ مِنْهُ مَا شِئْتَ فَتَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ الْغَدُ ثُمَّ قَالَ لَهُ مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ فَأَعَادَ مِثْلَ هَذَا الْكَلَامِ فَتَرَكَهُ حَتَّى كَانَ بَعْدَ الْغَدِ فَذَكَرَ مِثْلَ هَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَطْلِقُوا ثُمَامَةَ فَانْطَلَقَ إِلَى نَخْلٍ قَرِيبٍ مِنْ الْمَسْجِدِ فَاغْتَسَلَ فِيهِ ثُمَّ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ قَالَ عِيسَى أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ وَقَالَ ذَا ذِمٍّ
A y’a fɔ an ye [Isa bin Hamadi Al Mishri], ani [Kutaba], Kutaba ko; a y’a fɔ an ye [Al Laits bin Sa’d] ka bɔ [Sa’id bin Abu Sa’id] fɛ ko a ye [Abu Huraira] ka kuma mɛn; Rasulullah ye sotigiw ka kɛlɛbolo dɔ ci ka taga Najd, o kɔfɛ, kɛlɛbolo nana ni mɔgɔ dɔ ye min bɔra Banu Hanifah la, o tɔgɔ ko Tsumamah bin Utsal, Yamamah jamanadenw ɲɛmɔgɔ. O kɔ, u y’a siri misiri boon dɔ la, o kɔ, Ala ka ciden bɔra ka na a fɛ. O kɔ, a ko: ‘I be cogo di, e Tsumama?’ A ko; Ne ka kɛnɛ, e Muhamadu. N’i ye mɔgɔ faga, i be mɔgɔ faga joli be min na, n’i ye diya di, i be diya di mɔgɔ ma min bena waleɲuman lɔn. Ani, n’i be nafolo fɛ, i ka min ɲini, i bena o sɔrɔ. O kɔ, Rasulullah (s.a.w) y’a to yen. O kɔ, a dugusagwɛ, a ko: ‘I be cogo di, e Tsumama?’ o kɔ, a segira o kumaw kan tuun. O kɔ, a bɔra a kɔrɔ. O kɔ, a dugusagwɛ, a ye kuma nin ɲɔgɔn fɔ. O kɔ, a ko: ‘Aw ka Tsumama to a ka taga!’ O kɔ, a tagara dati yiri dɔ fɛ misiri gɛrɛfɛ, o kɔ, a y’a ko o la o kɔfɛ a donna misiri kɔnɔ k’a fɔ; N be seereya kɛ ko ala si tɛ yen min ka kan ni batoli ye ni Ala tɛ ani n be seereya kɛ ko Muhamadu ye a ka baarakɛla n’a ka ciden ye. Abu Huraira y’o hadisi kofɔ. Yesu ko; a y’an [Al Laits] lalɔnniya ani a ko; mɔgɔ min be ni nɛni ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2305
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو الرَّازِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ يَعْنِي ابْنَ الْفَضْلِ عَنْ ابْنِ إِسْحَقَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَعْدِ بْنِ زُرَارَةَ قَالَقُدِمَ بِالْأُسَارَى حِينَ قُدِمَ بِهِمْ وَسَوْدَةُ بِنْتُ زَمْعَةَ عِنْدَ آلِ عَفْرَاءَ فِي مُنَاخِهِمْ عَلَى عَوْفٍ وَمُعَوِّذٍ ابْنَيْ عَفْرَاءَ قَالَ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ يُضْرَبَ عَلَيْهِنَّ الْحِجَابُ قَالَ تَقُولُ سَوْدَةُ وَاللَّهِ إِنِّي لَعِنْدَهُمْ إِذْ أَتَيْتُ فَقِيلَ هَؤُلَاءِ الْأُسَارَى قَدْ أُتِيَ بِهِمْ فَرَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهِ وَإِذَا أَبُو يَزِيدَ سُهَيْلُ بْنُ عَمْرٍو فِي نَاحِيَةِ الْحُجْرَةِ مَجْمُوعَةٌ يَدَاهُ إِلَى عُنُقِهِ بِحَبْلٍ ثُمَّ ذَكَرَ الْحَدِيثَقَالَ أَبُو دَاوُد وَهُمَا قَتَلَا أَبَا جَهْلِ بْنَ هِشَامٍ وَكَانَا انْتَدَبَا لَهُ وَلَمْ يَعْرِفَاهُ وَقُتِلَا يَوْمَ بَدْرٍ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Amri Ar Razi], a ko; y’a fɔ an ye [Salama bin Al Fadhl] ka bɔ [Ibn Ishaq] fɛ, a ko; a y’a fɔ n ye [Abidula bin Abu Bakri] ka bɔ [Yaya bin Abdula bin Abdurrahman bin Sa’d bin Zurarah] fɛ, a ko; Jɔɔn caaman tun yira ‘Auf ni ‘Mu’awwidz, ‘Afra’ den fila la tuma min na [Saudah bint Zam’ah] tun be ‘Afra’ denbaya ka soo u ka ɲɔgɔmɛw sirinin be yɔrɔ min na, ani o tun kɛra sanni a ka wajibiya ka hijab don. Yahya ko; Sawuda ko; Ala ka sira la, n tun be u ka soo n nana tuma min na. O kɔ, a ko; o kasodenw tun minana. O kɔ, n kɔsegira n ka soo, Rasulullah tun b’a kɔnɔ. Ani a y’a sɔrɔ ko Abu Yazid Suhail bin ‘Amr tun be so kɔnɔ, a bolow sirinin lo a kan na ni juru ye. O kɔ, Yahya ye hadisi kofɔ. Abu Dawuda ko; ani u fila bɛɛ tun ye Abu Jahl bin Hisham faga, u fila bɛɛ tun y’a bisimila, u m’a lɔn, u fila bɛɛ fagara Badri kɛlɛ wagati la.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2306
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَدَبَ أَصْحَابَهُ فَانْطَلَقُوا إِلَى بَدْرٍ فَإِذَا هُمْ بِرَوَايَا قُرَيْشٍ فِيهَا عَبْدٌ أَسْوَدُ لِبَنِي الْحَجَّاجِ فَأَخَذَهُ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلُوا يَسْأَلُونَهُ أَيْنَ أَبُو سُفْيَانَ فَيَقُولُ وَاللَّهِ مَالِي بِشَيْءٍ مِنْ أَمْرِهِ عِلْمٌ وَلَكِنْ هَذِهِ قُرَيْشٌ قَدْ جَاءَتْ فِيهِمْ أَبُو جَهْلٍ وَعُتْبَةُ وَشَيْبَةُ ابْنَا رَبِيعَةَ وَأُمَيَّةُ بْنُ خَلَفٍ فَإِذَا قَالَ لَهُمْ ذَلِكَ ضَرَبُوهُ فَيَقُولُ دَعُونِي دَعُونِي أُخْبِرْكُمْ فَإِذَا تَرَكُوهُ قَالَ وَاللَّهِ مَالِي بِأَبِي سُفْيَانَ مِنْ عِلْمٍ وَلَكِنْ هَذِهِ قُرَيْشٌ قَدْ أَقْبَلَتْ فِيهِمْ أَبُو جَهْلٍ وَعُتْبَةُ وَشَيْبَةُ ابْنَا رَبِيعَةَ وَأُمَيَّةُ بْنُ خَلَفٍ قَدْ أَقْبَلُوا وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَهُوَ يَسْمَعُ ذَلِكَ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّكُمْ لَتَضْرِبُونَهُ إِذَا صَدَقَكُمْ وَتَدَعُونَهُ إِذَا كَذَبَكُمْ هَذِهِ قُرَيْشٌ قَدْ أَقْبَلَتْ لِتَمْنَعَ أَبَا سُفْيَانَ قَالَ أَنَسٌ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا وَوَضَعَ يَدَهُ عَلَى الْأَرْضِ وَهَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا وَوَضَعَ يَدَهُ عَلَى الْأَرْضِ وَهَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا وَوَضَعَ يَدَهُ عَلَى الْأَرْضِ فَقَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا جَاوَزَ أَحَدٌ مِنْهُمْ عَنْ مَوْضِعِ يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ بِهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُخِذَ بِأَرْجُلِهِمْ فَسُحِبُوا فَأُلْقُوا فِي قَلِيبِ بَدْرٍ
A y’o fɔ an ye [Musa bin Ismayi] minkɛ, a ko; a y’a fɔ an ye [Hamadu] ka bɔ [Thabit] ka bɔ [Anas] la ko Rasulullah y’a ka tɔɲɔgɔnw weele, o kɔ, u tagara Badri, ani a y’a sɔrɔ u ye kurayishi ɲɔgɔmɛ caaman sɔrɔ minw kan, jɔɔn finman dɔ tun be yen min tun ye Bani Hajjalahu Rasulullah shallah ta ye, o kɔ, a tun ye casulullah ye. wasalamu. O kɔ, o k’a ɲininka; Abu Sufyan be min? O kɔ, jɔn ko; Ala, n t’o lɔn fiyo. Nka, Kurayshi tun nana, u cɛma, Abu Jahl ni Utba ani Syaiba, Rabiya dencɛ fila, ani Umayya bin Khalaf. A ka o fɔ o ye minkɛ, o k’a bugɔ, o kɔ, a ko; a to ne, a to ne! N’ bena o fɔ aw ye. O kɔ, u y'a to a kelen tuma min na, a ko; Ala, n t’a lɔn Abu Sufyan koo la fiyo. Nka, Kurayshi tun nana, u cɛma, Abu Jahl ni Utba ani Syaiba, Rabiya dencɛ fila, ani Umayya bin Khalaf. O nana. O wagati la, cira sallallaahu ‘alayihi wasallam tun be delili kɛra ani a y’o mɛn, o kɔ, a bɔra tuma min na a ko; Ne niin be min bolo, i bena a bugɔ siga t’a la n’a ye tiɲɛ fɔ i ye, ani n’a ye ngalon tigɛ i ye, i bena a to a ka taga. Nin ye Kuraysi ye, u nana ka Abu Sufyan bali. Anasi ko; Rasulullah ko: ‘Nin ye yɔrɔ ye, Fulan bena faga yɔrɔ min na sini’. A y’a bolow la duguma’. Ani, Fulan bena faga yɔrɔ min na sini, o le ye nin ye’. A y’a bolow la duguma’. Ani, Fulan bena faga yɔrɔ min na sini, o le ye nin ye’. A k’a borow la dugu ma. Anasi ko; Ala ka barika la, mɔgɔ si tɛ u cɛma min be tɛmɛ Ala ka ciden bolo la. O kɔ, Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ k’u ka lajɛn, o kɔ, k’u minɛ u senw na k’u sama k’u fili Badri dingɛ kɔnɔ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2307
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ بْنِ عَلِيٍّ الْمُقَدَّمِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَشْعَثُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي السِّجِسْتَانِيَّ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ وَهَذَا لَفْظُهُ ح و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ قَالَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَتْ الْمَرْأَةُ تَكُونُ مِقْلَاتًا فَتَجْعَلُ عَلَى نَفْسِهَا إِنْ عَاشَ لَهَا وَلَدٌ أَنْ تُهَوِّدَهُ فَلَمَّا أُجْلِيَتْ بَنُو النَّضِيرِ كَانَ فِيهِمْ مِنْ أَبْنَاءِ الْأَنْصَارِ فَقَالُوا لَا نَدَعُ أَبْنَاءَنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ قَدْ تَبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنْ الْغَيِّ }قَالَ أَبُو دَاوُد الْمِقْلَاتُ الَّتِي لَا يَعِيشُ لَهَا وَلَدٌ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Umar bin Ali Muqadami], a ko; a y’a fɔ an ye [Asiyati bin Abdullah As Sijistani], ani a lakalira ka bɔ sira wɛrɛ la: A y’a fɔ an ye [Ibnu Basyyar], a ko; y’a fɔ an ye [Ibn Abu Adi], ani a bayɛlɛmani ye nin ye. Ani a lakalira ka bɔ sira wɛrɛ la: A lakalira an [Al Hasan bin Ali] ye, a ko; y’a fɔ an ye [Wahb bin Jarir], ka bɔ [Syuba] ka bɔ [Abu Bisyr] ka bɔ [Sa’id? bin Jubair] ka bɔ [Ibn Abas] fɛ, a ko; Muso dɔ tun be yen, den tun t’a fɛ sabu a tun be to ka sa, o kɔ, a y’a kali a yɛrɛ la ko n’ale ye den ɲanaman sɔrɔ, a bena a kɛ yahutu ye. O kɔ, Bani Nadhirw gwɛnna tuma min na, Ansar denw tun b’u cɛma, o tuma na, u ko; an tɛna an ta denw to yi. O kɔ, Ala ye ayata nin jigi: ‘Jagoya tɛ yen ka -don- diinɛ -silamɛya- kɔnɔ; Tiɲɛn na, sira ɲuman ka gwɛ ka tɛmɛ sira jugu kan’. Abu Dawuda ko; Miqlat ye muso ye min tɛ ni den ɲɛnama ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2308
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْمُفَضَّلِ قَالَ حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ بْنُ نَصْرٍ قَالَ زَعَمَ السُّدِّيُّ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ سَعْدٍ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ فَتْحِ مَكَّةَ أَمَّنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسَ إِلَّا أَرْبَعَةَ نَفَرٍ وَامْرَأَتَيْنِ وَسَمَّاهُمْ وَابْنُ أَبِي سَرْحٍ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ وَأَمَّا ابْنُ أَبِي سَرْحٍ فَإِنَّهُ اخْتَبَأَ عِنْدَ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ فَلَمَّا دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسَ إِلَى الْبَيْعَةِ جَاءَ بِهِ حَتَّى أَوْقَفَهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ بَايِعْ عَبْدَ اللَّهِ فَرَفَعَ رَأْسَهُ فَنَظَرَ إِلَيْهِ ثَلَاثًا كُلُّ ذَلِكَ يَأْبَى فَبَايَعَهُ بَعْدَ ثَلَاثٍ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَمَا كَانَ فِيكُمْ رَجُلٌ رَشِيدٌ يَقُومُ إِلَى هَذَا حَيْثُ رَآنِي كَفَفْتُ يَدِي عَنْ بَيْعَتِهِ فَيَقْتُلُهُ فَقَالُوا مَا نَدْرِي يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا فِي نَفْسِكَ أَلَا أَوْمَأْتَ إِلَيْنَا بِعَيْنِكَ قَالَ إِنَّهُ لَا يَنْبَغِي لِنَبِيٍّ أَنْ تَكُونَ لَهُ خَائِنَةُ الْأَعْيُنِقَالَ أَبُو دَاوُد كَانَ عَبْدُ اللَّهِ أَخَا عُثْمَانَ مِنْ الرِّضَاعَةِ وَكَانَ الْوَلِيدُ بْنُ عُقْبَةَ أَخَا عُثْمَانَ لِأُمِّهِ وَضَرَبَهُ عُثْمَانُ الْحَدَّ إِذْ شَرِبَ الْخَمْرَ
A y’o fɔ an ye [Usman bin Abu Siyaba] minkɛ, a ko; y’a fɔ an ye [Amadu bin Al Mufadhal], a ko; a y’a fɔ an ye [Asibati bin Nasiri], a ko; [I n’a fɔ Suddi] y’a fɔ cogo min na ko a bɔra [Mush’ab bin Sa’d] la, a bɔra [Sa’id] la, a ko; tuma min na Mɛki minɛna, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ye lakana di bɛɛ ma fɔɔ cɛ naani ni muso fila, ani a y’u tɔgɔ fɔ, ani Ibn Abu Sarh fana. O kɔ, Sa’id ye hadisi kofɔ, a ko; Ibnu Abu Sarh ta fan fɛ, a dogora Usman bin Affan ka luu kɔnɔ, o kɔ, tuma min na Rasulullah ye bɛnkan wele, Usman y’a ta ka taga n’a ye Usman ɲɛfɛ k’a fɔ ko; E Ala ka kira, i ka kantigiya kɛ Abdullah ye. O kɔ, a y’a kuun kɔrɔta k’a filɛ siɲɛ saba, o siɲɛ kelen kelen bɛɛ la, a tun be sigasiga k’a ka kantigiya layidu ta. O kɔ, a ye kali a la siɲɛ saba, a y’a ɲɛsin a tɔɲɔgɔnw ma k’a fɔ u ye ko: ‘Yala hakilitigi dɔ tɛ aw cɛma min nana nin mɔgɔ fɛ a ye ne ye yɔrɔ min na wa? Ne y’a dabila ka kantigiya kɛ a ye, o kɔ, a y’a faga wa?’ O ko; An t’a lɔn, Ala ka ciden, min b’i dusukun na. Yala i ma tagamasiyɛn kɛ an ye ni i ɲadenw ye wa? A ko: ‘Tiɲɛn na, a ma kan ka kɛ ni kira ɲɛɛ ye min be janfa kɛ’. Abu Dawuda ko; Abdullah tun ye Usman balimacɛ ye. Al Walid bin Uqbah tun ye Usman balimacɛ ye a bamuso fɛ, Usman tun y’a bugɔ tuma min na a tun be dɔlɔ minna.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2309
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ قَالَ أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ يَرْبُوعٍ الْمَخْزُومِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي جَدِّي عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَوْمَ فَتْحِ مَكَّةَ أَرْبَعَةٌ لَا أُؤَمِّنُهُمْ فِي حِلٍّ وَلَا حَرَمٍ فَسَمَّاهُمْ قَالَ وَقَيْنَتَيْنِ كَانَتَا لِمِقْيَسٍ فَقُتِلَتْ إِحْدَاهُمَا وَأَفْلَتَتْ الْأُخْرَى فَأَسْلَمَتْقَالَ أَبُو دَاوُد لَمْ أَفْهَمْ إِسْنَادَهُ مِنْ ابْنِ الْعَلَاءِ كَمَا أُحِبُّ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Al’Ala`], a ko; y’a fɔ an ye [Zaid bin Al Hubab], a ko; y’a fɔ an ye [‘Amru bin Usman bin Abdurrahman bin Sayidi bin Yarbu’ Al Makhzumi], a ko; y’a fɔ n ye [n bɛnba], ka bɔ [n fa] fɛ ko Ala ka ciden (s.a.w) y’a fɔ Mɛki minɛ wagati la ko: ‘Mɔgɔ naani tun be yen, n ma garanti foyi di minw ma, hali haram jamana kɔfɛ, haram jamana kɔnɔ’. O kɔ, a y’u tɔgɔ fɔ k’a fɔ ko: ani dɔnkilidala jɔn fila minw ye Miqyas ta ye. O kɔ, u ye kelen faga ka tɔ kelen labila, o kɔ, a donna silamɛya la. Abu Dawuda ko; N’ ma Ibn Al ‘Ala` ka sanad faamu ka ɲɛ i n’a fɔ n’ tun b’a fɛ cogo min na.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2310
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ مَكَّةَ عَامَ الْفَتْحِ وَعَلَى رَأْسِهِ الْمِغْفَرُ فَلَمَّا نَزَعَهُ جَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ ابْنُ خَطَلٍ مُتَعَلِّقٌ بِأَسْتَارِ الْكَعْبَةِ فَقَالَ اقْتُلُوهُقَالَ أَبُو دَاوُد ابْنُ خَطَلٍ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ وَكَانَ أَبُو بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيُّ قَتَلَهُ
A fɔra an ye [Al Qa’nabi], ka bɔ [Malik] fɛ ka bɔ [Ibn Shihab] fɛ ka bɔ [Anas bin Malik] fɛ ko Ala ka ciden donna Mɛki kɔnɔ Mɛki minɛ wagati la, wa a tun be kungolo datugu. O kɔ, a k’a bɔ tuma min na, cɛ dɔ nana a fɛ k’a fɔ a ye ko; Ibn Khathal be nɔrɔnin be Kaaba ka fanikolon kan. O kɔ, a ko: ‘A’ y’a faga! Abu Dawuda ko; Ibn Khathal tɔgɔ ko Abdullah, Abu Barza Al Aslami lo y’a faga.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2311
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ الرَّقِّيُّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الرَّقِّيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ قَالَأَرَادَ الضَّحَّاكُ بْنُ قَيْسٍ أَنْ يَسْتَعْمِلَ مَسْرُوقًا فَقَالَ لَهُ عُمَارَةُ بْنُ عُقْبَةَ أَتَسْتَعْمِلُ رَجُلًا مِنْ بَقَايَا قَتَلَةِ عُثْمَانَ فَقَالَ لَهُ مَسْرُوقٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ وَكَانَ فِي أَنْفُسِنَا مَوْثُوقَ الْحَدِيثِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أَرَادَ قَتْلَ أَبِيكَ قَالَ مَنْ لِلصِّبْيَةِ قَالَ النَّارُ فَقَدْ رَضِيتُ لَكَ مَا رَضِيَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
A y’a fɔ an ye [Ali bin Al Husain Ar Raqqi], a ko; y’a fɔ an ye [Abdullah bin Ja’far Ar Raqqi], a ko; a y’a fɔ ne ye [Ubayidula bin Amri], ka bɔ [Zaid bin Abu Unayisa] fɛ ka bɔ [Amiri bin Mura] fɛ ka bɔ [Ibrahima] fɛ, a ko; [Adh Dhahhak bin Qais] tun b’a fɛ ka lɔyɔrɔ di Masruq ma, o kɔ, Umara bin Uqba y’a fɔ a ye ko; i bena lɔyɔrɔ di mɔgɔ dɔ ma min be Usman fagabaga tɔw cɛma wa? O la, Masruq y’a fɔ a ye ko; y’a fɔ an ye [Abdullah bin Mas’ud], an hakili la ko mɔgɔ min ka hadisi la, lanaya b’a la, ko kira sallallaahu ‘alaihi wasallam tuma min na a tun b’a fɛ k’i fa faga a ko; jɔn le bɛna nin den janto?» A ko; tasuman. Ne nisɔndiyanin lo ni kira sallallaahu alayihi wasallam ka diyanye ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2312
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ ابْنِ تِعْلَى قَالَغَزَوْنَا مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَأُتِيَ بِأَرْبِعَةِ أَعْلَاجٍ مِنْ الْعَدُوِّ فَأَمَرَ بِهِمْ فَقُتِلُوا صَبْرًاقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ لَنَا غَيْرُ سَعِيدٍ عَنْ ابْنِ وَهْبٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ بِالنَّبْلِ صَبْرًا فَبَلَغَ ذَلِكَ أَبَا أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيَّ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْهَى عَنْ قَتْلِ الصَّبْرِ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ كَانَتْ دَجَاجَةٌ مَا صَبَرْتُهَا فَبَلَغَ ذَلِكَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَأَعْتَقَ أَرْبَعَ رِقَابٍ
A y’o fɔ an ye [Sa’id bin Mansur] minkɛ, a ko; y’a fɔ an ye [Abdullah bin Wahb], a ko; a y’a fɔ ne ye [Amri bin Al Harith] ka bɔ [Bukayiri bin Abdullah bin Al Asyajj] fɛ, ka bɔ [Ibnu Ya’la] fɛ, a ko; An ye kɛlɛ kɛ ni Abdurrahman bin Khalid bin Al Walid ye loon dɔ, o kɔ, jugu barikaman naani dira a ma, o kɔ, a ye yamaruya di k’u faga. O kɔ, u y’u faga k’u minɛ duguma ani k’u bon ni kabakuruw ye. Abu Dawuda ko; ka fara o kan, Sa’id y’a fɔ n ye ka bɔ Ibn Wahb fɛ nin hadisi kɔnɔ, a ko; ni ka biɲɛw fili. O kɔ, a sera [Abu Ayyub Al Ansari] ma, o kɔ, a ko; N y’a mɛn ko kira sallallaahu ‘alayihi wasallam ye mɔgɔfaga bali k’a minɛ k’a fili. Ne niin be min bolo, n’a tun ye kɔnɔ ye, ne tun tɛna a kɛ n’ ka laɲinita ye. O kɔ, o koo sera Abdurrahman bin Khalid bin Al Walid ma, o kɔ, a ye jɔn naani bɔ kaso la.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2313
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ ثَمَانِينَ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ هَبَطُوا عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ مِنْ جِبَالِ التَّنْعِيمِ عِنْدَ صَلَاةِ الْفَجْرِ لِيَقْتُلُوهُمْ فَأَخَذَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِلْمًا فَأَعْتَقَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ }إِلَى آخِرِ الْآيَةِ
A y’a fɔ an ye [Musa bin Isma’il], a y’a fɔ an ye [Hamadu], a ko; y’a fɔ an ye [Thabit] ka bɔ [Anas] fɛ ko mɔgɔ biwɔɔrɔ bɔra Mɛki ka jigi ka na cira sallallaahu ‘alaihi wasallam n’a tɔɲɔgɔnw fɛ ka bɔ kulu kan Tan’im dugu la fajiri seli wagati la k’u faga. O kɔ, Rasulullah y’u minɛ u y’u yɛrɛ di, o kɔ, Rasulullah y’u labila. O kɔ, Ala ye ayata nin jigi: ‘Ale lo y’u bolow bali ka -aw halaki- ani k’aw bolow bali ka -aw halaki- Mɛki dugu cɛmancɛ la, Ala kɛnin kɔ k’aw sɔrɔ u kan, ani Ala be aw ka koow bɛɛ ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2314
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِأُسَارَى بَدْرٍ لَوْ كَانَ مُطْعِمُ بْنُ عَدِيٍّ حَيًّا ثُمَّ كَلَّمَنِي فِي هَؤُلَاءِ النَّتْنَى لَأَطْلَقْتُهُمْ لَهُ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Yaya bin Farisi], a ko; a y’a fɔ an ye [Abdurazaki], a ko; a y’a fɔ an ye [Ma’mar] ka bɔ [Az Zuhri] la, ka bɔ [Muhamadu bin Jubair bin Muth’im] fɛ ka bɔ [a fa] fɛ ko kira sallallaahu ‘alayihi wasallam y’a fɔ Badiri kasodenw ye ko; Ni Muth’im bin Adi tun be niin na ka kuma n’ fɛ o kafiriw koo la, n’ tun bena u hɔɔrɔnya a ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2315
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو نُوحٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ فَأَخَذَ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْفِدَاءَ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ مَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَكُونَ لَهُ أَسْرَى حَتَّى يُثْخِنَ فِي الْأَرْضِ إِلَى قَوْلِهِ لَمَسَّكُمْ فِيمَا أَخَذْتُمْ }مِنْ الْفِدَاءِ ثُمَّ أَحَلَّ لَهُمْ اللَّهُ الْغَنَائِمَقَالَ أَبُو دَاوُد سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يُسْأَلُ عَنْ اسْمِ أَبِي نُوحٍ فَقَالَ إِيشْ تَصْنَعُ بِاسْمِهِ اسْمُهُ اسْمٌ شَنِيعٌ قَالَ أَبُو دَاوُد اسْمُ أَبِي نُوحٍ قُرَادٌ وَالصَّحِيحُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ غَزْوَانَ
A y’o fɔ an ye [Amadu bin Muhamadu bin Hanbali] minkɛ, a ko; a y’o fɔ an ye [Abu Nuh], a ko; a y’an [Ikrima bin ‘Amar] lalɔnniya, a ko; y’a fɔ an ye [Al Hanafi lajɛ], a ko; a y’o fɔ ne ye [Ibn Abbas], a ko; y’a fɔ ne ye [Umar bin Al Kathab], a ko; Badri kɛlɛ wagati la, kira sallallaahu ‘alaihi wasallam ye kunmabɔsara ta, Ala ‘azza wajalla ye ayata nin jigi: ‘A ma kan ka kira ka kasodenw sɔrɔ sanni a ka se k’a juguw paralize dugukolo kan’. Fo ka taga se a ka kumaw ma: ‘Siga t’a la, tɔɔrɔba bena aw sɔrɔ aw ka kunmabɔsara kosɔn’. O kunmabɔsara kosɔn, Ala ye kɛlɛ bolofɛnw haramuya o ye. Abu Dawuda ko; N y’a mɛn ko Ahmadu bin Hanbal ye Abu Nuh tɔgɔ ɲininga, o kɔ, a ko; I bena mun lo kɛ n’a tɔgɔ ye? A tɔgɔ ye tɔgɔjugu lo ye. Abu Dawuda ko; Abu Nuhu tɔgɔ tun ye Qurad, min tun ka ɲi, o tun ye Abdurrahman bin Gazwan ye.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2316
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْمُبَارَكِ الْعَيْشِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي الْعَنْبَسِ عَنْ أَبِي الشَّعْثَاءِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَعَلَ فِدَاءَ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ يَوْمَ بَدْرٍ أَرْبَعَ مِائَةٍ
A y’a fɔ an ye [Abdurahman bin Al Mubarak Al ‘Aisyi], a ko; y’a fɔ an ye [Sufyan bin Habib], a ko; a y’a fɔ an ye [Syu’ba] ka bɔ [Abu Al’Anbas] fɛ, ka bɔ [Abu Asy Sya’tsa`] fɛ ka bɔ [Ibn Abbas] fɛ, ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam tun ye jahiliyah mɔgɔw kɛ kunmabɔsara ye Badiri kɛlɛ wagati la mɔgɔ kɛmɛ naani kama.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2317
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبَّادٍ عَنْ أَبِيهِ عَبَّادِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا بَعَثَ أَهْلُ مَكَّةَ فِي فِدَاءِ أَسْرَاهُمْ بَعَثَتْ زَيْنَبُ فِي فِدَاءِ أَبِي الْعَاصِ بِمَالٍ وَبَعَثَتْ فِيهِ بِقِلَادَةٍ لَهَا كَانَتْ عِنْدَ خَدِيجَةَ أَدْخَلَتْهَا بِهَا عَلَى أَبِي الْعَاصِ قَالَتْ فَلَمَّا رَآهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَقَّ لَهَا رِقَّةً شَدِيدَةً وَقَالَ إِنْ رَأَيْتُمْ أَنْ تُطْلِقُوا لَهَا أَسِيرَهَا وَتَرُدُّوا عَلَيْهَا الَّذِي لَهَا فَقَالُوا نَعَمْ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَ عَلَيْهِ أَوْ وَعَدَهُ أَنْ يُخَلِّيَ سَبِيلَ زَيْنَبَ إِلَيْهِ وَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَيْدَ بْنَ حَارِثَةَ وَرَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ كُونَا بِبَطْنِ يَأْجَجَ حَتَّى تَمُرَّ بِكُمَا زَيْنَبُ فَتَصْحَبَاهَا حَتَّى تَأْتِيَا بِهَا
A y’a fɔ an ye [Abdulla bin Muhamadu An Nufaili], a y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Salamah] ka bɔ [Muhamadu bin Ishaq] la, ka bɔ [Yahya bin Abbad] ka bɔ [a facɛ la, o ye ‘Abbad bin Abdullah bin Az Zubair] ye, ka bɔ [Aisyah] la, a ko; Tuma min na Kurayisi mɔgɔw ye kunmabɔsara ci u ka jɔnw kama, Zainab ye Abu Al’Ash ka kunmabɔsara ci, a y’a ka kannifɛn ci Khadijah ma, min tun b’a fɛ ka kɔrɔ, tuma min na a ye Abu Al’Ash kunbɛn o kannifɛn na. Ayisa ko; O kɔ, Ala ka ciden (s.a.w) y’a ye tuma min na, o y’a dusu minɛ kosɔbɛ, k’a fɔ ko: ‘E ka miiri la, i ka kan k’a ka kasoden bɔ kaso la, k’a ka bololafɛnw segi a ma wa?’ O ko; Ɔnhɔn. Ani Rasulullah tun ye bɛnkan dɔ ta n’a ye walima ka layidu ta a ye ko a bena Zainab to a ka segi ka na a fɛ. O kɔ, Rasulullah tun ye Zaid bin Harithsah ni Ansor cɛ dɔ ci. A ko: ‘I ka kan ka to Ya`jaj cɛmancɛ la - yɔrɔ min be kilomɛtɛrɛ seegi bɔ Mɛki la - fɔɔ Zainab ka tɛmɛ i fɛ, o kɔ, i ka taga n’a ye fɔɔ i ka na n’a ye’.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2318
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ حَدَّثَنَا عَمِّي يَعْنِي سَعِيدَ بْنَ الْحَكَمِ قَالَ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ وَذَكَرَ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ مَرْوَانَ وَالْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَاهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حِينَ جَاءَهُ وَفْدُ هَوَازِنَ مُسْلِمِينَ فَسَأَلُوهُ أَنْ يَرُدَّ إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعِي مَنْ تَرَوْنَ وَأَحَبُّ الْحَدِيثِ إِلَيَّ أَصْدَقُهُ فَاخْتَارُوا إِمَّا السَّبْيَ وَإِمَّا الْمَالَ فَقَالُوا نَخْتَارُ سَبْيَنَا فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ إِخْوَانَكُمْ هَؤُلَاءِ جَاءُوا تَائِبِينَ وَإِنِّي قَدْ رَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّ إِلَيْهِمْ سَبْيَهُمْ فَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُطَيِّبَ ذَلِكَ فَلْيَفْعَلْ وَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يَكُونَ عَلَى حَظِّهِ حَتَّى نُعْطِيَهُ إِيَّاهُ مِنْ أَوَّلِ مَا يُفِيءُ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلْيَفْعَلْ فَقَالَ النَّاسُ قَدْ طَيَّبْنَا ذَلِكَ لَهُمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا لَا نَدْرِي مَنْ أَذِنَ مِنْكُمْ مِمَّنْ لَمْ يَأْذَنْ فَارْجِعُوا حَتَّى يَرْفَعَ إِلَيْنَا عُرَفَاؤُكُمْ أَمْرَكُمْ فَرَجَعَ النَّاسُ وَكَلَّمَهُمْ عُرَفَاؤُهُمْ فَأَخْبَرُوهُمْ أَنَّهُمْ قَدْ طَيَّبُوا وَأَذِنُوا
A y’a fɔ an ye [Ahmadu bin Abu Mariyamu], a y’a fɔ an ye [n’ belencɛ Sa’id bin Al Hakam], a ko; a y’a fɔ an ye [Al Laits bin Sa’d] ka bɔ [Uqail] ka bɔ [Ibn Shihab] fɛ, a ko; ani [Urwah bin Az Zubair] y’a fɔ ko [Marwan] ni [Al Miswar bin Makhramah] y’a fɔ a ye ko tuma min na ciden dɔ bɔra Hawazin silamɛw la ka na Rasulullah fɛ k’a ɲini a fɛ a k’u ka nafolo segi a ma, a y’a fɔ u ye ko: ‘Ni ne ye, ne ni mɔgɔ minw ka ca ni aw ye, olu lo ye mɔgɔw ye. O la, kasodenw wala nafolo sugandi!’ O kɔ, o ko; an bɛ an ta jɔnw le ɲanawoloma. O kɔ, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam wulila ka Ala tando, o kɔ, a ko: ‘Min be tugu o kɔ, tiɲɛ na, i balimaw nana nimisa cogoya la, n b’a fɛ ka jɔnw segi u ma. O la, aw cɛma, mɔgɔ o mɔgɔ b’a fɛ ka nin bila, a k’o kɛ, ani min b’a fɛ k’a niyɔrɔ ta fɔɔ an k’a di a ma kabini Ala ye fai` di an ma siɲɛ fɔlɔ min na, o tuma na, a k’o kɛ’. O kɔ, mɔgɔw ko; An ye nin to u bolo, e Ala ka ciden! O kɔ, Ala ka ciden (s.a.w) y’a fɔ u ye ko: ‘Tiɲɛ na, an t’a lɔn aw cɛma, jɔn lo be sɔn o ma, jɔn lo tɛ sɔn o ma. O ra, aw ye sekɔ ka na, fɔ aw ta ɲamɔgɔw ye aw ta ko ŋunuŋunu an fɛ!» O kɔ, mɔgɔw sekɔra ka taga kuma o ta ɲamɔgɔw fɛ. O kɔ, u y’a fɔ u ye k’u y’u bolo bɔ ani u y’a to u y’o kɛ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2319
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَفَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا عَلَيْهِمْ نِسَاءَهُمْ وَأَبْنَاءَهُمْ فَمَنْ مَسَكَ بِشَيْءٍ مِنْ هَذَا الْفَيْءِ فَإِنَّ لَهُ بِهِ عَلَيْنَا سِتَّ فَرَائِضَ مِنْ أَوَّلِ شَيْءٍ يُفِيئُهُ اللَّهُ عَلَيْنَا ثُمَّ دَنَا يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَعِيرٍ فَأَخَذَ وَبَرَةً مِنْ سَنَامِهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَيْسَ لِي مِنْ هَذَا الْفَيْءِ شَيْءٌ وَلَا هَذَا وَرَفَعَ أُصْبُعَيْهِ إِلَّا الْخُمُسَ وَالْخُمُسُ مَرْدُودٌ عَلَيْكُمْ فَأَدُّوا الْخِيَاطَ وَالْمِخْيَطَ فَقَامَ رَجُلٌ فِي يَدِهِ كُبَّةٌ مِنْ شَعْرٍ فَقَالَ أَخَذْتُ هَذِهِ لِأُصْلِحَ بِهَا بَرْذَعَةً لِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَّا مَا كَانَ لِي وَلِبَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَهُوَ لَكَ فَقَالَ أَمَّا إِذْ بَلَغَتْ مَا أَرَى فَلَا أَرَبَ لِي فِيهَا وَنَبَذَهَا
A y’o fɔ an ye [Musa bin Isma’il] minkɛ, a ko; y’a fɔ an ye [Hamadu] ka bɔ [Muhamadu bin Ishaq] la, ka bɔ [‘Amr bin Syu’aib] ka bɔ [a facɛ] la, ka bɔ [a bɛnba] la, nin maana nin kɔnɔ a ko; Rasulullah ko: ‘Aw k’u ka musow n’u ka deenw segi u ma! Mɔgɔ o mɔgɔ ye nin fai` yɔrɔ dɔ minɛ, ɲɔgɔmɛ wɔɔrɔ bena sɔrɔ a ye kabini Ala ye fai` di an ma siɲɛ fɔlɔ min na. O kɔ, cira sallallaahu ‘alaihi wasallam gwɛrɛla ɲɔgogo la k’a ka fanikolon bɔ a la k’a fɔ ko: ‘E mɔgɔw, tiɲɛ na, ne ma foyi sɔrɔ nin fai` la, nin fana tɛ, - a y’a boloden fila kɔrɔta - fɔɔ duurunan kelen, ani duurunan kelen be segi aw ma, o la, aw ka juru ni nɛgɛkunbɛnnan ta!’ o tuma na, cɛ dɔ tun lɔnin be, kunsigi nɛgɛlaman dɔ tun b’a bolo, a ko; N’ ye nin ta ka n’ ka sofaw sigiyɔrɔ labɛn. O kɔ, Rasulullah ko: ‘Ne ka niyɔrɔ ni Bani Abdul Muthtalib ka niyɔrɔ, o ye i ta ye, nka n’i ye min ye, i ye o sɔrɔ, o tuma na, ne mako tɛna o la’. A ka o sin fili.
Hadith
Imam Abu Dawud : 2320
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ ح و حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَا حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ أَبِي طَلْحَةَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا غَلَبَ عَلَى قَوْمٍ أَقَامَ بِالْعَرْصَةِ ثَلَاثًا قَالَ ابْنُ المُثَنَّى إِذَا غَلَبَ قَوْمًا أَحَبَّ أَنْ يُقِيمَ بِعَرْصَتِهِمْ ثَلَاثًاقَالَ أَبُو دَاوُد كَانَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ يَطْعَنُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ لِأَنَّهُ لَيْسَ مِنْ قَدِيمِ حَدِيثِ سَعِيدٍ لِأَنَّهُ تَغَيَّرَ سَنَةَ خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ وَلَمْ يُخْرِجْ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا بِأَخَرَةٍ قَالَ أَبُو دَاوُد يُقَالُ إِنَّ وَكِيعًا حَمَلَ عَنْهُ فِي تَغَيُّرِهِ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Al Mutsana], a ko; y’a fɔ an ye [Mu’adz bin Mu’adz], ani a lakalira ka bɔ sira wɛrɛ la: A y’a fɔ an ye [Harun bin Abdullah], a ko; o k’a fɔ an ye [Rauh], o ko; a y’a fɔ an ye [Sa’id] ka bɔ [Qatada] la ka bɔ [Anas] ka bɔ [Abu Talhah] la, a ko; Tuma min na Rasulullah ye jama dɔ mara a ka mara kɔnɔ, a sigira u ka dugukolo yɔrɔba dɔ kan tile saba kɔnɔ. Ibnu Ali Mutsana y’a fɔ ko; N’a ye jama dɔ kolo, a ninsɔn ka di ka to u ka jamana yɔrɔba dɔ la tile saba kɔnɔ. Abu Dawuda ko; Yahya bin Sa’id ye nin hadisi kɔrɔfɔ bari a ma don Sa’id ka hadisi tɛmɛninw na sanni a ka yɛlɛma, bari a yɛlɛmana saan bi naani ni duurunan na, wa a ma nin hadisi bɔ fo saan laban na. Abu Dawuda ko; Dɔw b’a fɔ ko Waki’ ye hadisi nin lakali a fɛ wagati min na yɛlɛmaniw tun b’a la.
