Imam Abu Dawud : 2241
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ بَحْرِ بْنِ بَرِّيٍّ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا خَرَجَ ثَلَاثَةٌ فِي سَفَرٍ فَلْيُؤَمِّرُوا أَحَدَهُمْ
A fɔra an ye [Ali bin Bahr bin Barri], a fɔra an ye [Hatim bin Isma’il] ye, a fɔra an ye [Muhamadu bin ‘Ajlan], ka bɔ [Nafi’] la, ka bɔ [Abu Salamah] la, ka bɔ [Abu Sa’id Al Khudri] la, ko cira tun be yen min ko: tagama la, o tuma na, u ka kan k’u dɔ sigi k’a kɛ ɲɛmɔgɔ ye!’
Imam Abu Dawud : 2242
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ بَحْرٍ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ ثَلَاثَةٌ فِي سَفَرٍ فَلْيُؤَمِّرُوا أَحَدَهُمْقَالَ نَافِعٌ فَقُلْنَا لِأَبِي سَلَمَةَ فَأَنْتَ أَمِيرُنَا
A fɔra an ye [Ali bin Bahr], a fɔra an ye [Hatim bin Isma’il] ye, a fɔra an ye [Muhamadu bin ‘Ajlan], ka bɔ [Nafi’] la, ka bɔ [Abu Salamah] la, ka bɔ [Abu Hurairah] la, ko kira ka kan ka kɛ mɔgɔ saba ye, ‘alaihi wasallam ka kan ka kɛ mɔgɔ saba ye. o ye i n’a fɔ ɲamɔgɔ’. Nafi’ ko; o kɔ, an y’a fɔ Abu Salama ye ko; o tuma ele le ye an kuntigi ye.
Imam Abu Dawud : 2243
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُسَافَرَ بِالْقُرْآنِ إِلَى أَرْضِ الْعَدُوِّقَالَ مَالِكٌ أُرَاهُ مَخَافَةَ أَنْ يَنَالَهُ الْعَدُوُّ
A fɔra an ye [Abdullah bin Maslamah Al Qa’nabi], ka bɔ [Malik] fɛ, ka bɔ [Nafi’] fɛ, ko [Abdullah bin Umar] ko; Nabi sallallaahu a ye bali ka taga hiji la ka alikurana ta ka taga jugu jamana dɔ la. Malik ko; N’ y’o ye sabu n’ tun be hami ko juguw bena alikurana minɛ.
Imam Abu Dawud : 2244
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ أَبُو خَيْثَمَةَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ خَيْرُ الصَّحَابَةِ أَرْبَعَةٌ وَخَيْرُ السَّرَايَا أَرْبَعُ مِائَةٍ وَخَيْرُ الْجُيُوشِ أَرْبَعَةُ آلَافٍ وَلَنْ يُغْلَبَ اثْنَا عَشَرَ أَلْفًا مِنْ قِلَّةٍقَالَ أَبُو دَاوُد وَالصَّحِيحُ أَنَّهُ مُرْسَلٌ
A y’a fɔ an ye [Zuhair bin Harb Abu Khaitsamah], a y’a fɔ an ye [Wahb bin Jarir], a y’a fɔ an ye [n’ facɛ], a ko; N ye [Yunus] mɛn [Az Zuhri] fɛ, [Ubaidullah bin Abdullah] fɛ [Ibn Abbas] fɛ, kira sallallaahu alayihi wasallam fɛ, a ko; min ka fisa, o ye teri ye min hakɛ ye mɔgɔ naani ye, ani sɔrɔdasikulu min ka fisa ni bɛɛ ye, o ye mɔgɔ kɛmɛ ye, min ka fisa, o ye sɔrɔdasikulu ye min hakɛ ye mɔgɔ waa naani ye. Ani mɔgɔ waga tan ni fila (12 000) jateden tɛna se sɔrɔ u ka dɔgɔya kosɔn. Abu Dawuda ko; tiɲɛ lo, hadisi ye mursal hadisi ye.
Imam Abu Dawud : 2245
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْأَنْبَارِيُّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا بَعَثَ أَمِيرًا عَلَى سَرِيَّةٍ أَوْ جَيْشٍ أَوْصَاهُ بِتَقْوَى اللَّهِ فِي خَاصَّةِ نَفْسِهِ وَبِمَنْ مَعَهُ مِنْ الْمُسْلِمِينَ خَيْرًا وَقَالَ إِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى إِحْدَى ثَلَاثِ خِصَالٍ أَوْ خِلَالٍ فَأَيَّتُهَا أَجَابُوكَ إِلَيْهَا فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ادْعُهُمْ إِلَى الْإِسْلَامِ فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ وَأَعْلِمْهُمْ أَنَّهُمْ إِنْ فَعَلُوا ذَلِكَ أَنَّ لَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَأَنَّ عَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ فَإِنْ أَبَوْا وَاخْتَارُوا دَارَهُمْ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّهُمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يُجْرَى عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَلَا يَكُونُ لَهُمْ فِي الْفَيْءِ وَالْغَنِيمَةِ نَصِيبٌ إِلَّا أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَادْعُهُمْ إِلَى إِعْطَاءِ الْجِزْيَةِ فَإِنْ أَجَابُوا فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ فَإِنْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ تَعَالَى وَقَاتِلْهُمْ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ تَعَالَى فَلَا تُنْزِلْهُمْ فَإِنَّكُمْ لَا تَدْرُونَ مَا يَحْكُمُ اللَّهُ فِيهِمْ وَلَكِنْ أَنْزِلُوهُمْ عَلَى حُكْمِكُمْ ثُمَّ اقْضُوا فِيهِمْ بَعْدُ مَا شِئْتُمْقَالَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ قَالَ عَلْقَمَةُ فَذَكَرْتُ هَذَا الْحَدِيثَ لِمُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ فَقَالَ حَدَّثَنِي مُسْلِمٌ قَالَ قَالَ أَبُو دَاوُد هُوَ ابْنُ هَيْصَمٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ مُقَرِّنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ
A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Suleman Al Anbari], a y’a fɔ an ye [Waki’] ka bɔ [Sufyan] ka bɔ [‘Alqamah bin Murtsad] ka bɔ [Suliman bin Buraidah], ka bɔ [a fa] fɛ, a ko; Tuma min na Rasulullah sallallaahu wa’alaihi wa sallam ye ɲɛmɔgɔ dɔ ci ka taga sɔrɔdasikulu dɔ la walima sɔrɔdasikulu dɔ la, a y’a ci ko a ka siran Ala ɲɛ a yɛrɛ la kɛrɛnkɛrɛnnin na, ka ɲumanya kɛ silamɛw ye minw tun b’a fɛ. A ko: ‘N’i y’i jugu kunbɛn ka bɔ musiriw cɛma, i k’a weele ka na koo saba nunu dɔ la kelen na; O fɛn saba nunu bɛɛ la, u b’a fɛ ka min kɛ, i ka sɔn o ma, k’i yɛrɛ tanga ka binkanni kɛ u kan, o kɔ, i k’u weele silamɛya la. N’u y’i ka welekan labato, sɔn o ma u fɛ ani i kana u kɛlɛ, o kɔ, i k’u weele u ka bɔ u ka jamana na ka taga muhajirin jamana na, k’a fɔ u ye ko n’u y’o kɛ o tuma na muhajirin jama ka joo ye min ye ani u ka wajibiw ye muhajirin jama ka wajibiw ye. O kɔ, n’u banna k’u ka jamana sugandi, o tuma na, a fɔ u ye k’u be i n’a fɔ silamɛ beduinw, Ala ka sariya be u kan i n’a fɔ a be lanabagaw kan cogo min na ani u niyɔrɔ tɛ fai` ni kɛlɛ bolofɛnw na fo n’u ye jihadi kɛ ɲɔgɔn fɛ ni silamɛw ye. Ani n'u banna ka don silamɛya la o tuma na, i k'a ɲini u fɛ u ka Jizyah di ani n'u y'o kɛ i ka sɔn o ma, i kana bin u kan, o kɔfɛ n'u banna o tuma na, i ka dɛmɛ ɲini Ala fɛ k'u kɛlɛ. Ani n’i ye fangabon dɔ sigibagaw lamini, u b’a fɛ i k’u bila Ala Ta’ala sariya sanfɛ, o tuma na, kana u bila. Sabu tiɲɛ na, aw m’a lɔn Ala ye min latigɛ u kan. Nka a k’a kɛ i ta sariya sanfɛ! O kɔ, i ka latigɛli dɔ di u ma o kɔ ka kɛɲɛ n’i sago ye’. Sufyan bin Uyaina ko; [Alikama] ko; o kɔ, n ye nin hadisi fɔ [Muqatil bin Hayyan] ye o kɔ, a ko; y’a fɔ n ye [silamɛ] ka bɔ [An Nu’man bin Muqarrin] fɛ ka bɔ cira sallallahu aleyhi wasallam fɛ i n’a fɔ Suleman bin Buraidah ka hadisi.
Imam Abu Dawud : 2246
حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ الْأَنْطَاكِيُّ مَحْبُوبُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا أَبُو إِسْحَقَ الْفَزَارِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَقَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ اغْزُوا وَلَا تَغْدِرُوا وَلَا تَغُلُّوا وَلَا تُمَثِّلُوا وَلَا تَقْتُلُوا وَلِيدًا
A y’a fɔ an ye [Abu Salih Al Anthoki Mahbub bin Musa], a y’a fɔ an ye [Abu Ishaq Al Fazari], ka bɔ [Sufyan] fɛ ka bɔ [Alqamah bin Martsad] fɛ, ka bɔ [Suliman bin Buraidah] fɛ, ka bɔ [a fa] fɛ, ko kira sallallahu ko; ‘Aw ye kɛlɛ kɛ Ala tɔgɔ la, Ala sira kan, ka Ala kafiribagaw kɛlɛ! Kɛlɛ, kana kɔsegi, kana janfa -ghanimah tilanyɔrɔ la-, ani kana tigɛ -farikolo yɔrɔw tigɛ-, ani kana denmisɛnninw faga!’
Imam Abu Dawud : 2247
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ حَسَنِ بْنِ صَالِحٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ الْفِزْرِ حَدَّثَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ انْطَلِقُوا بِاسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ وَعَلَى مِلَّةِ رَسُولِ اللَّهِ وَلَا تَقْتُلُوا شَيْخًا فَانِيًا وَلَا طِفْلًا وَلَا صَغِيرًا وَلَا امْرَأَةً وَلَا تَغُلُّوا وَضُمُّوا غَنَائِمَكُمْ وَأَصْلِحُوا وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ
A y’a fɔ an ye [Usman bin Abu Syaiba], a y’a fɔ an ye [Yahya bin Adam], ani [‘Ubaidullah bin Musa] ka bɔ [Hasan bin Salih] ka bɔ [Khalid bin Al Fizr] la, a y’a fɔ ne ye [Anas bin Malik], ko Ala ka ciden (s.a.w) y’a fɔ an ye. ka tɛmɛ Ala ka ciden ka diinan kan, ani aw kana mɔgɔkɔrɔbaw, denmisɛnninw ani musow faga. Ani aw kana janfa - ghanimah tilanni na -, ka aw ka kɛlɛ bolofɛnw lajɛn. Aw ye hɛɛrɛ dan ka ɲuman kɛ, tiɲɛ na, ɲuman kɛbagaw ka di Ala ye’.
Imam Abu Dawud : 2248
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَرَّقَ نَخْلَ بَنِي النَّضِيرِ وَقَطَعَ وَهِيَ البُوَيْرَةُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَا قَطَعْتُمْ مِنْ لِينَةٍ أَوْ تَرَكْتُمُوهَا
Yala a y’a fɔ an ye [Qutaiba bin Sa’id?], a y’a fɔ an ye [Al Laits], ka bɔ [Nafi’] fɛ ka bɔ [Ibn Umar] fɛ, ko Ala ka ciden tun ye dati yiriw jeni minw tun ye Bani Nadhir ta ye, ka yiriw tigɛ, o ye Buwairah dugu la. O kɔ, Ala 'azza wajalla ye ayata nin jigi: 'Aw ye fɛɛn o fɛɛn tigɛ dati yiri la -min ye kafiriw ta ye- walima aw ye min to -a ka falen-.......'.
Imam Abu Dawud : 2249
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ عَنْ ابْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ صَالِحِ بْنِ أَبِي الْأَخْضَرِ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ عُرْوَةُ فَحَدَّثَنِي أُسَامَةُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَهِدَ إِلَيْهِ فَقَالَ أَغِرْ عَلَى أُبْنَى صَبَاحًا وَحَرِّقْ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو الْغَزِّيُّ سَمِعْتُ أَبَا مُسْهِرٍ قِيلَ لَهُ أُبْنَى قَالَ نَحْنُ أَعْلَمُ هِيَ يُبْنَى فِلَسْطِينَ
A fɔra an ye [Hannad bin As Sarri] fɛ, ka bɔ [Ibnu Al Mubarak] fɛ ka bɔ [Salih bin Abu Al Akhdar] fɛ, ka bɔ [Az Zuhri] fɛ, [Urwah] ko; y’a fɔ n ye [Usamah] ko Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam ye layidu ta a ye loon dɔ la, a ko: ‘Aw ka Ubna kɛlɛ - Palɛsitini yɔrɔ min be Ramlah ni ‘Asqalan cɛ - sɔgɔmada fɛ k’u ka sɛnɛfɛnw jeni!’
Imam Abu Dawud : 2250
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ بَعَثَ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُسْبَسَةَ عَيْنًا يَنْظُرُ مَا صَنَعَتْ عِيرُ أَبِي سُفْيَانَ
A y’a fɔ an ye [Harun bin Abdullah], a y’a fɔ an ye [Hasyim bin Al Qasim], a y’a fɔ an ye [Suliman bin Al Mugirah] ka bɔ [Tabit] ka bɔ [Anas] la, a ko; Nabi ye Busbasah ci ka kɛ sɛgɛsɛgɛlikɛla ye walisa k’a filɛ Abu Sufyan ka karavan be min kɛra.
Imam Abu Dawud : 2251
حَدَّثَنَا عَيَّاشُ بْنُ الْوَلِيدِ الرَّقَّامُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ عَلَى مَاشِيَةٍ فَإِنْ كَانَ فِيهَا صَاحِبُهَا فَلْيَسْتَأْذِنْهُ فَإِنْ أَذِنَ لَهُ فَلْيَحْتَلِبْ وَلْيَشْرَبْ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِيهَا فَلْيُصَوِّتْ ثَلَاثًا فَإِنْ أَجَابَهُ فَلْيَسْتَأْذِنْهُ وَإِلَّا فَلْيَحْتَلِبْ وَلْيَشْرَبْ وَلَا يَحْمِلْ
A fɔra an ye [‘Ayyasy bin Al Walid Ar Raqqam], a fɔra an ye [Abdul A’la], a fɔra an ye [Sa’id] ka bɔ [Qatada] ka bɔ [Al Hasan] ka bɔ [Samurah bin Jundub], ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ka kan ka ɲɛnamaya kɛ yen, a ko: ‘Ni a nana yen an ka ɲɛnamaya kɛ. aw ye sira ɲini a fɛ, n’a sɔnna, a ka nɔnɔ bɔ ka min. Ani ni tigi tɛ yen o tuma na a ka -tigi- weele siɲɛ saba, n’a y’a jaabi o tuma na a ka sira ɲini, n’o tɛ o tuma na a ka minni kɛ, ka minni kɛ a kana a ta n’a ye’.
Imam Abu Dawud : 2252
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ شُرَحْبِيلَ قَالَ أَصَابَتْنِي سَنَةٌ فَدَخَلْتُ حَائِطًا مِنْ حِيطَانِ الْمَدِينَةِ فَفَرَكْتُ سُنْبُلًا فَأَكَلْتُ وَحَمَلْتُ فِي ثَوْبِي فَجَاءَ صَاحِبُهُ فَضَرَبَنِي وَأَخَذَ ثَوْبِي فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ مَا عَلَّمْتَ إِذْ كَانَ جَاهِلًا وَلَا أَطْعَمْتَ إِذْ كَانَ جَائِعًا أَوْ قَالَ سَاغِبًا وَأَمَرَهُ فَرَدَّ عَلَيَّ ثَوْبِي وَأَعْطَانِي وَسْقًا أَوْ نِصْفَ وَسْقٍ مِنْ طَعَامٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبَّادَ بْنَ شُرَحْبِيلَ رَجُلًا مِنَّا مِنْ بَنِي غُبَرَ بِمَعْنَاهُ
A y’a fɔ an ye ko [Ubaidullah bin Mu’adz Al Anbari] y’a fɔ an ye ko [n’ facɛ] y’a fɔ an ye ko [Syuba] bɔra [Abu Bisyr] ka bɔ [Abbad bin Syurabil] la, a ko; Kɔngɔ ye n minɛ, o kɔ, n donna Madina nanko la, o kɔ, n ye suman dɔ mugumugu k’a dumu, n y’a ta n ka faniw kɔnɔ. O kɔ, nankɔtigi nana ne bugɔ ka ne ta faniw ta. O kɔ, n nana Ala ka ciden fɛ, o kɔ, a y’a fɔ a ye ko: ‘I m’a kalan tuma min na a tun t’a lɔn, i m’a balo tuma min na kongo tun b’a la’. Walima a ko; sagiban -kongo-. A y’a fɔ ko a ka datiw di n’ ma ani ka n’ ka faniw segi n’ ma. A ye wasaq kelen wala wasaq tilancɛ dumuni di n’ ma. A y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Bashyar], a y’a fɔ an ye [Muhamadu bin Jafar], ka bɔ [Syu’ba] la, ka bɔ [Abu Bisyr] la a ko; N y’a mɛn ko [‘Abbad bin Surahbil] ye cɛɛ dɔ ye min bɔra Bani Gubar ani kɔrɔ b’a la.
Imam Abu Dawud : 2253
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ وَأَبُو بَكْرٍ ابْنَا أَبِي شَيْبَةَ وَهَذَا لَفْظُ أَبِي بَكْرٍ عَنْ مُعْتَمِرِ بْنِ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي حَكَمٍ الْغِفَارِيَّ يَقُولُ حَدَّثَتْنِي جَدَّتِي عَنْ عَمِّ أَبِي رَافِعِ بْنِ عَمْرٍو الْغِفَارِيِّ قَالَ كُنْتُ غُلَامًا أَرْمِي نَخْلَ الْأَنْصَارِ فَأُتِيَ بِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا غُلَامُ لِمَ تَرْمِي النَّخْلَ قَالَ آكُلُ قَالَ فَلَا تَرْمِ النَّخْلَ وَكُلْ مِمَّا يَسْقُطُ فِي أَسْفَلِهَا ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَهُ فَقَالَ اللَّهُمَّ أَشْبِعْ بَطْنَهُ
A fɔra an ye ko [Usman] ni [Abu Bakri] fila bɛɛ tun ye Abu Syaiba dencɛw ye, ani nin ye Abu Bakri ka kuma ye, ka bɔ [Mutamir bin Sulaiman] fɛ, a ko; N y’a mɛn [Ibnu Abu Hakam Al Gifari], a ko; y’a fɔ n ye [n mamamuso], ka bɔ [n kɔrɔcɛ Abu Rafi bin Amr Al Ghifari] fɛ, a ko; Ka kɔn o ɲɛ, n tun ye denmisɛn ye min tun be ansarw ka ɲɔyiriw fili, o kɔ, n tun be ɲɔgɔn kunbɛn ni kira sallallaahu ‘alaihi wasallam ye. O kɔ, a ko: ‘Denmisɛn, mun na i be ɲɔsunw filila?’ Ne ko; Ne ka domuni kɛ, a ko; Aw kana tamarosunw firi, min bɛ ben a jukɔrɔ, aw ye o domu!» o kɔ, a ye den kunkolo mɔmɔ k’a fɔ ko: ‘E Ala, a kɔnɔ fa!’.
Imam Abu Dawud : 2254
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَحْلِبَنَّ أَحَدٌ مَاشِيَةَ أَحَدٍ بِغَيْرِ إِذْنِهِ أَيُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَنْ تُؤْتَى مَشْرَبَتُهُ فَتُكْسَرَ خِزَانَتُهُ فَيُنْتَثَلَ طَعَامُهُ فَإِنَّمَا تَخْزُنُ لَهُمْ ضُرُوعُ مَوَاشِيهِمْ أَطْعِمَتَهُمْ فَلَا يَحْلِبَنَّ أَحَدٌ مَاشِيَةَ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذْنِهِ
A fɔra an ye [Abdullah bin Maslamah], ka bɔ [Malik] fɛ ka bɔ [Nafi’] fɛ, ka bɔ [Abdullah bin Umar] fɛ, ko Ala ka ciden (s.a.w) ko: ‘Mɔgɔ si kana mɔgɔ ka bɛgɛnw nɔnɔ bɔ n’a ma sɔn o ma. Yala aw dɔ b’a fɛ u ka taga bɔ a ka so sanfɛla la ani k’a ka dumuni marayɔrɔ ci, ani k’a ka dumuni ta wa? Min be dumuni mara u ye tiɲɛn na, o ye u ka bɛgɛnw ka nɔnɔ bɔrɔw ye. «Aw si man kan ka mɔgɔ ta bɛganw nɔnɔ bɔ ni a ma sɔn o ma.»
Imam Abu Dawud : 2255
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ }فِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسِ بْنِ عَدِيٍّ بَعَثَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَرِيَّةٍأَخْبَرَنِيهِ يَعْلَى عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ
A y’a fɔ an ye [Zuhair bin Harb], a y’a fɔ an ye [Hajaj], a ko; [Ibnu Jurayij] ko; Ala ka kuma min fɔra ko: ‘Aw lanabagaw, aw ka mɛnni kɛ Ala fɛ, aw ka mɛnni kɛ ciden n’aw ka ɲɛmɔgɔw fɛ’, o ɲɛsinna Abdullah bin Qais bin Adi ma, kira sallallaahu ‘alaihi wasallam tun y’a ci n’a ka sɔrɔdasikulu dɔ ye. A ye [Ya’la] lakali ne ye ka bɔ [Sa’id bin Jubair] fɛ, ka bɔ [Ibn Abbas] fɛ.
Imam Abu Dawud : 2256
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَرْزُوقٍ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ زُبَيْدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ جَيْشًا وَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ رَجُلًا وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَسْمَعُوا لَهُ وَيُطِيعُوا فَأَجَّجَ نَارًا وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَقْتَحِمُوا فِيهَا فَأَبَى قَوْمٌ أَنْ يَدْخُلُوهَا وَقَالُوا إِنَّمَا فَرَرْنَا مِنْ النَّارِ وَأَرَادَ قَوْمٌ أَنْ يَدْخُلُوهَا فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَوْ دَخَلُوهَا أَوْ دَخَلُوا فِيهَا لَمْ يَزَالُوا فِيهَا وَقَالَ لَا طَاعَةَ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ إِنَّمَا الطَّاعَةُ فِي الْمَعْرُوفِ
A fɔra an ye [Amr bin Marzuq], a fɔra an ye [Syu’bah] ka bɔ [Zubaid] fɛ, ka bɔ [Sa’d bin ‘Ubaidah] fɛ, ka bɔ [Abu Abdurrahman As Sulami] fɛ, ka bɔ [Ali] radiallahu ‘anhu fɛ ko Rasulullah ye dɔw ci u ka ɲɛmɔgɔ ye ani k’u ci u ma. aw ye lamɛnni kɛ, ka mɛnni kɛ. O kɔ, o tigi ye tasuma mɛnɛ ani k’a fɔ u ye ko u ka don tasuma kɔnɔ. O kɔ, o ko; tiɲɛn na, an be bolila a ɲɛ. Ani, mɔgɔ wɛrɛw b’a fɛ ka don a kɔnɔ. O kɔ, nin nana kira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, o kɔ, a ko: ‘n’u donna a kɔnɔ walima n’u donna a kɔnɔ, u bena to a kɔnɔ hali bi’. O kɔ, a ko: ‘Lamɛnni tɛ Ala ka kanminɛbaliya la. Tiɲɛn na, lamɛnni be sɔrɔ koo ɲumanw dɔrɔn lo la’.
Imam Abu Dawud : 2257
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ السَّمْعُ وَالطَّاعَةُ عَلَى الْمَرْءِ الْمُسْلِمِ فِيمَا أَحَبَّ وَكَرِهَ مَا لَمْ يُؤْمَرْ بِمَعْصِيَةٍ فَإِذَا أُمِرَ بِمَعْصِيَةٍ فَلَا سَمْعَ وَلَا طَاعَةَ
A fɔra an ye [Musaddad], a fɔra an [Yahya] ni [‘Ubaidullah] ye, a fɔra ne [Nafi’] ye, ka bɔ [Abdullah] fɛ ka bɔ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, ko a ko: ‘Silamɛ ka wajibi ye ka lamɛnni kɛ ani ka mɛnni kɛ i n’a fɔ a b’a fɛ cogo min na. ka mɛnni kɛ. Ni o y’a fɔ a ye ko a ka muruti, a man kan ka mɛnni kɛ, a man kan ka mɛnni kɛ’.
Imam Abu Dawud : 2258
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ بِشْرِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ مَالِكٍ مِنْ رَهْطِهِ قَالَبَعَثَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَرِيَّةً فَسَلَحْتُ رَجُلًا مِنْهُمْ سَيْفًا فَلَمَّا رَجَعَ قَالَ لَوْ رَأَيْتَ مَا لَامَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَعَجَزْتُمْ إِذْ بَعَثْتُ رَجُلًا مِنْكُمْ فَلَمْ يَمْضِ لِأَمْرِي أَنْ تَجْعَلُوا مَكَانَهُ مَنْ يَمْضِي لِأَمْرِي
A y’a fɔ an ye [Yahya bin Ma’in], a y’a fɔ an ye [Abdushamadi bin Abdul Warits], a y’a fɔ an ye [Suliman bin Al Mugirah], a y’a fɔ an ye [Humaid bin Hilal], ka bɔ [Bisyr bin Ashim] ka bɔ [Uqba bin Malik] ka bɔ a ka denbaya la, a ko; Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam tun ye sɔrɔdasi kulu dɔ ci o kɔfɛ n ye muru don u la kelen na, o kɔfɛ a segira tuma min na a ko; N’aw ye kira sallallaahu ‘alaihi wasallam ka nɛni ye an ma, a ko: ‘Yala aw be se ka mɔgɔ dɔ ci aw cɛma - i n’a fɔ ciden - ani o kɔ, a ma ne ka cikanw dafa, o kɔ, aw b’a kɛ mɔgɔ ye min be ne ka cikanw dafa wa?’
Imam Abu Dawud : 2259
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ الْحِمْصِيُّ وَيَزِيدُ بْنُ قُبَيْسٍ مِنْ أَهْلِ جَبَلَةَ سَاحِلِ حِمْصَ وَهَذَا لَفْظُ يَزِيدَ قَالَا حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَلَاءِ أَنَّهُ سَمِعَ مُسْلِمَ بْنَ مِشْكَمٍ أَبَا عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُ حَدَّثَنَا أَبُو ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيُّ قَالَكَانَ النَّاسُ إِذَا نَزَلُوا مَنْزِلًا قَالَ عَمْرٌو كَانَ النَّاسُ إِذَا نَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْزِلًا تَفَرَّقُوا فِي الشِّعَابِ وَالْأَوْدِيَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ تَفَرُّقَكُمْ فِي هَذِهِ الشِّعَابِ وَالْأَوْدِيَةِ إِنَّمَا ذَلِكُمْ مِنْ الشَّيْطَانِ فَلَمْ يَنْزِلْ بَعْدَ ذَلِكَ مَنْزِلًا إِلَّا انْضَمَّ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ حَتَّى يُقَالَ لَوْ بُسِطَ عَلَيْهِمْ ثَوْبٌ لَعَمَّهُمْ
A y’a fɔ an ye [Amri bin Usman Al Himshi], ani [Yazid bin Qubais] Jabala dugumɔgɔw koo la, Himsh baji daa dɔ la. Ani nin ye Yazid ka lafazi ye, u ko; a y’a fɔ an ye [Ali Walid bin Muslim], ka bɔ [Abdullah bin Al’Ala`] fɛ, ko a y’a mɛn [Silamɛ bin Misykam Abu Ubaidullah] b’a fɔra ko; a y’a fɔ an ye [Abu Sa’laba Al Kusiyani], a ko; Fɔlɔ, ni mɔgɔw tun be lɔ yɔrɔ dɔ la... -k’a sɔrɔ ‘Amr ko; Fɔlɔ la, ni cira sallallaahu ‘alayihi wasallam lɔra yɔrɔ dɔ la, u tun be jɛnsɛn siraw kan kuluwow ni kuluw kɔnɔ. Rasulullah ko: ‘Tiɲɛ na, aw ka jɛnsɛnni kuluwow ni kuluw siraw kan, o bɔra Sutana lo la’. O kɔ, a ma lɔ yɔrɔ kelen na, nka dɔw farala dɔw kan fɔɔ a fɔra ko ni fani dɔ yɛlɛmana, siga t’a la, a bena se k’u ladon.
Imam Abu Dawud : 2260
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ أَسِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْخَثْعَمِيِّ عَنْ فَرْوَةَ بْنِ مُجَاهِدٍ اللَّخْمِيِّ عَنْ سَهْلِ بْنِ مُعَاذِ بْنِ أَنَسٍ الْجُهَنِيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَغَزَوْتُ مَعَ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَةَ كَذَا وَكَذَا فَضَيَّقَ النَّاسُ الْمَنَازِلَ وَقَطَعُوا الطَّرِيقَ فَبَعَثَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُنَادِيًا يُنَادِي فِي النَّاسِ أَنَّ مَنْ ضَيَّقَ مَنْزِلًا أَوْ قَطَعَ طَرِيقًا فَلَا جِهَادَ لَهُحَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ أَسِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ فَرْوَةَ بْنِ مُجَاهِدٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ مُعَاذٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ غَزَوْنَا مَعَ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَاهُ
A y’a fɔ an ye [Sa’id bin Manshur], a y’a fɔ an ye [Isma’il bin ‘Ayyasy], ka bɔ [Usaid bin Abdurrahman Al Khats’ami] fɛ, ka bɔ [Farwah bin Mujahid Al Lakhmi] fɛ, ka bɔ [Sahl bin Mu’adz bin Anas Al Juhani] fɛ, ka bɔ [a fa] fɛ, a ko; Nne ye kɛlɛ kɛ ni kira sallallahu 'alaihi wasallam ye nin kɛlɛ ni nin kɛlɛ kɔnɔ, o kɔfɛ mɔgɔw ye lɔyɔrɔw dɔgɔya ka sira datugu. O kɔ, kira ye mɔgɔ dɔ ci ka mɔgɔw weele; Mɔgɔ min be lɔyɔrɔ dɔgɔya walima ka sira datugu, o tuma na jihadi tɛ yen a ye. A y’a fɔ an ye [Amri bin Usman], a y’a fɔ an ye [Baqiyyah], ka bɔ [Al Auza’i] la, ka bɔ [Usaid bin Abdurrahman] la, ka bɔ [Farwah bin Mujahid] ka bɔ [Sahl bin Mu’adz] la, ka bɔ [a fa] la, a ko; An ye kɛlɛ kɛ loon dɔ la ni kira sallallaahu ‘alayihi wasallam ye... aw ka nin hadisi kɔrɔ faamu.