Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadisi
Hadisi
Imam Muslim : 1
وَهُوَ الْأَثَرُ الْمَشْهُورُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَدَّثَ عَنِّي بِحَدِيثٍ يُرَى أَنَّهُ كَذِبٌ فَهُوَ أَحَدُ الْكَاذِبِينَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ أَيْضًا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ
Ó sì jẹ́ olókìkí nínú ìwé Ànábì Sallallahu Alaihi Wasallam, “Ẹnikẹ́ni tó bá sọ hadith kan láti ọ̀dọ̀ mi, tí wọ́n sọ pé ó jẹ́ irọ́, nígbà náà òun - olùsọ̀rọ̀ náà - jẹ́ ọ̀kan lára àwọn òpùrọ́ wọ̀nyẹn.” Ó ti sọ fún wa pé [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti sọ fún wa [Waki'] láti ọ̀dọ̀ [Syu'bah] láti ọ̀dọ̀ [al Hakam] láti ọ̀dọ̀ [Abdurrahman bin Abu Laila] láti ọ̀dọ̀ [Samurah bin Jundab]. - nínú ìtàn mìíràn, a mẹ́nu kàn án - a sì ti sọ fún wa pé [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti sọ fún wa [Waki'] láti ọ̀dọ̀ [Syu'bah] àti [Sufyan] láti ọ̀dọ̀ [Habib] láti ọ̀dọ̀ [Maimun bin Abu Syabib] láti ọ̀dọ̀ [al-Mughirah bin Syu'bah] àwọn méjèèjì sọ pé, ‘Rásùlláh Sallallahu 'alaihi wasallam sọ nípa èyí’.
Hadisi
Imam Muslim : 2
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَكْذِبُوا عَلَيَّ فَإِنَّهُ مَنْ يَكْذِبْ عَلَيَّ يَلِجْ النَّارَ
Ó sì ti sọ fún wa pé [Abubakar bin Abu Syaibah] ti sọ fún wa [Ghundar] láti [Syu'bah] - nínú ìtàn mìíràn, a mẹ́nu kàn án - Ó sì ti sọ fún wa pé [Muhammad bin al Mutsana] àti [Ibn Basysyar] méjèèjì sọ pé, wọ́n ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Ja'far] ti sọ fún wa pé [Syu'bah] láti [Mansur] láti [Rib'i bin Hirasy] pé òun gbọ́ ìwàásù [Ali], ó ní, 'Ojiṣẹ Allah (kí ìkẹ́ àti ọlà Ọlọ́hun máa bá a) sọ pé: 'Ẹ má ṣe purọ́ ní orúkọ mi, nítorí pé ẹnikẹ́ni tí ó bá purọ́ ní orúkọ mi yóò lọ sí ọ̀run àpáàdì dájúdájú'.
Hadisi
Imam Muslim : 3
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهُ لَيَمْنَعُنِي أَنْ أُحَدِّثَكُمْ حَدِيثًا كَثِيرًا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَعَمَّدَ عَلَيَّ كَذِبًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
[Zuhair bin Harb] tó jẹ́ ìbátan wa [Ismail] - ìyẹn ni Ibn 'Ulayyah - láti ọ̀dọ̀ [Abdul Aziz bin Shuhaib] láti ọ̀dọ̀ [Anas bin Malik] tó sọ pé, 'Dájúdájú, ohun kan tó ń dí mi lọ́wọ́ láti sọ ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn Hédíìsì fún ọ ni pé Ojiṣẹ Allah sallallahu 'alaihi wasallam sọ pé: 'Ẹnikẹ́ni tó bá mọ̀ọ́mọ̀ parọ́ nípa mi, kí ó gba ipò rẹ̀ nínú Iná.'
Hadisi
Imam Muslim : 4
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
Ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] ti sọ fún wa pé [Abu Awanah] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hashin] láti ọ̀dọ̀ [Abu Salih] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hurairah] ó ní, ‘Ojiṣẹ Allah sallallahu 'alaihi wasallam sọ pé: ‘Ẹnikẹ́ni tó bá purọ́ ní orúkọ mi, kí ó jókòó sí ipò rẹ̀ láti ọ̀run àpáàdì.’
Hadisi
Imam Muslim : 5
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ رَبِيعَةَ قَالَ أَتَيْتُ الْمَسْجِدَ وَالْمُغِيرَةُ أَمِيرُ الْكُوفَةِ قَالَ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ و حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قَيْسٍ الْأَسْدِيُّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْأَسَدِيِّ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ وَلَمْ يَذْكُرْ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ
Ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ti sọ fún wa pé [baba mi] ti sọ fún wa pé [Sa'id bin 'Ubaid] ti sọ fún wa pé [Ali bin Rabi'ah] ni, ó ní, 'Mo lọ sí mọ́sálásí nígbà tí al-Mughirah, gómìnà Kufa.' Ó ní, 'Lẹ́yìn náà [al-Mughirah] sọ pé, 'Mo gbọ́ tí Ojiṣẹ́ Allah sallallaahu 'alaihi wasallam' sọ pé: 'Ní tòótọ́, irọ́ pípa ní orúkọ mi kò jọ pípa ní orúkọ ẹlòmíràn, ẹnikẹ́ni tí ó bá mọ̀ọ́mọ̀ parọ́ ní orúkọ mi, jẹ́ kí ó jókòó ní ipò rẹ̀ láti ọ̀run àpáàdì'. A sì ti sọ fún mi pé [Ali bin Hujr gẹ́gẹ́ bí Sa'di] ti sọ fún wa pé [Ali bin Mushir] ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Qais al Asdi] láti ọ̀dọ̀ [Ali bin Rabi'ah al Asdi] láti ọ̀dọ̀ [al-Mughirah bin Syu'bah] láti ọ̀dọ̀ Ànábì sallallaahu 'alaihi wasallam pẹ̀lú irú hadith bẹ́ẹ̀, ṣùgbọ́n kò sọ pé, 'Ní tòótọ́, pípa ní orúkọ mi kò jọ pípa ní orúkọ ẹnìkan'.
Hadisi
Imam Muslim : 6
و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَى بِالْمَرْءِ كَذِبًا أَنْ يُحَدِّثَ بِكُلِّ مَا سَمِعَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَفْصٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ ذَلِكَ
Ó sì ti sọ fún wa pé [Ubaidullah bin Mu'adz al Anbari] ti sọ fún wa [baba mi] - nínú ìtàn mìíràn, ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin al Mutsana] ti sọ fún wa pé [Abdurrahman bin Mahdi] àwọn méjèèjì sọ pé, ó ti sọ fún wa pé [Syu'bah] láti ọ̀dọ̀ [Khubaib bin Abdurrahman] láti ọ̀dọ̀ [Hafsh bin Ashim] ó ní, 'Rásùlullah shallallahu 'alaihi wasallam sọ pé: 'Ó tó kí a kà ènìyàn sí irọ́ tí ó bá sọ gbogbo ohun tí ó gbọ́'. Ó ti sọ fún wa pé [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti sọ fún wa pé [Ali bin Hafsh] ti sọ fún wa pé [Syu'bah] láti ọ̀dọ̀ [Khubaib bin Abdurrahman] láti ọ̀dọ̀ [Hafsh bin 'Ashim] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hurairah] láti ọ̀dọ̀ Ànábì sallallahu 'alaihi wasallam pẹ̀lú hadith kan náà'.
Hadisi
Imam Muslim : 7
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ سَيَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي أُنَاسٌ يُحَدِّثُونَكُمْ مَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ
Ó sì ti sọ fún wa [Muhammad bin Abdullah bin Numair] àti [Zuhair bin Harb] méjèèjì sọ pé, ó ti sọ fún wa [Abdullah bin Yazid] ó ní, ó ti sọ fún mi [Sa'id bin Abu Ayyub] ó ní, ó ti sọ fún mi [Abu Hani'] láti [Abu Uthman Muslim bin Yasar] láti [Abu Hurairah] láti ọ̀dọ̀ Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam,] pé ó ní: 'Àwọn ènìyàn kan wà ní ìgbẹ̀yìn àámá mi tí wọ́n ń sọ hadith kan fún yín tí ẹ̀yin kò gbọ́ rí, bẹ́ẹ̀ ni àwọn baba yín kò gbọ́. Nítorí náà, ẹ dúró sí ibẹ̀, wọ́n sì dúró sí ibẹ̀'.
Hadisi
Imam Muslim : 8
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ أَنَّهُ سَمِعَ شَرَاحِيلَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ يَأْتُونَكُمْ مِنْ الْأَحَادِيثِ بِمَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ لَا يُضِلُّونَكُمْ وَلَا يَفْتِنُونَكُمْ
Ó ti sọ fún mi [Harmalah bin Yahya bin Abdullah bin Harmalah bin Imran at-Tujibi] ó ti sọ, ó ti sọ fún wa [Ibn Wahb] ó ní, ó ti sọ fún wa [Abu Syuraih] pé òun gbọ́ [Syarahil bin Yazid] pé, òun ti sọ fún mi [Muslim bin Yasar] pé òun gbọ́ [Abu Hurairah] pé, ‘Ójíṣẹ́ Allah (ìkẹ́ àti ọpẹ́ Allāhu kí ó wà pẹ̀lú rẹ̀) sọ pé: ‘Ní òpin ayé, àwọn òpùrọ́ Dajjal yóò mú àwọn hadith wá fún ọ tí ìwọ kò gbọ́ rí, tí àwọn baba rẹ kò gbọ́ rí. Nítorí náà, yẹra fún wọn kí o sì yẹra fún wọn. Wọn kò lè tàn ọ́ jẹ, wọn kò sì lè sọ̀rọ̀ burúkú sí ọ.’
Hadisi
Imam Muslim : 9
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ قَالَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوُفِّقَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ دَاخِلًا الْمَسْجِدَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي أَحَدُنَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ شِمَالِهِ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَذَكَرَ مِنْ شَأْنِهِمْ وَأَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَأَنَّهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ مَلِيًّا ثُمَّ قَالَ لِي يَا عُمَرُ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مَطَرٍ الْوَرَّاقِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ لَمَّا تَكَلَّمَ مَعْبَدٌ بِمَا تَكَلَّمَ بِهِ فِي شَأْنِ الْقَدَرِ أَنْكَرْنَا ذَلِكَ قَالَ فَحَجَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَجَّةً وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ كَهْمَسٍ وَإِسْنَادِهِ وَفِيهِ بَعْضُ زِيَادَةٍ وَنُقْصَانُ أَحْرُفٍ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِهِمْ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ زِيَادَةٍ وَقَدْ نَقَصَ مِنْهُ شَيْئًا و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ
Ó ti sọ fún mi pé [Abu Khaitsamah, Zuhair bin Harb] ti sọ fún wa [Waki'] láti ọ̀dọ̀ [Kahmas] láti ọ̀dọ̀ [Abdullah bin Buraidah] láti ọ̀dọ̀ [Yahya bin Ya'mar]. - nínú ìtàn mìíràn, a sọ pé - Ó sì ti sọ fún wa [Ubaidullah bin Mu'adz al-'Anbari] àti pé èyí ni hadith, ó ti sọ fún wa pé [baba mi] ti sọ fún wa [Kahmas] láti ọ̀dọ̀ [Ibn Buraidah] láti ọ̀dọ̀ [Yahya bin Ya'mar] ó ní, 'Ẹni tí ó kọ́kọ́ sọ̀rọ̀ nípa àyànmọ́ ní Basrah ni Ma'bad al-Juhani, nítorí náà èmi àti Humaid bin Abdurrahman al-Himyari lọ sí Hajj tàbí Umrah, lẹ́yìn náà a sọ pé, 'Tí a bá pàdé ọ̀kan lára àwọn ọ̀rẹ́ Ojiṣẹ́ Allah, nígbà náà a ó bi í nípa ohun tí wọ́n sọ nípa àyànmọ́'. Nítorí náà, a fún [Abdullah bin Umar] ní taufik -láti ọ̀dọ̀ Allah - fún wa, nígbà tí ó ń wọ inú mọ́sálásí. Lẹ́yìn náà ni èmi àti ọ̀rẹ́ mi dojú kọ ọ́, ọ̀kan lára wa ní ọ̀tún rẹ̀ àti èkejì ní òsì rẹ̀. Lẹ́yìn náà ni mo rò pé ọ̀rẹ́ mi yóò sọ̀rọ̀ fún mi, mo sì wí pé, ‘Ìwọ Abu Abdurrahman, ní tòótọ́, a ti rí àwọn ènìyàn kan tí wọ́n ń ka Al-Quran tí wọ́n sì ń wá ìmọ̀, lẹ́yìn náà ni a ti sọ pé kò sí àyànmọ́, àti pé ọ̀rọ̀ wọn jẹ́ tuntun - kìí ṣe pé àyànmọ́ tàbí ìmọ̀ nípa Allah ṣáájú rẹ̀ -’ Nítorí náà [Abdullah ibn Umar] dáhùn pé, ‘Nígbà tí o bá pàdé àwọn ènìyàn wọ̀nyí, sọ fún wọn pé mo ti bọ́ lọ́wọ́ wọn, àti pé wọ́n ti bọ́ lọ́wọ́ mi. Àti nípasẹ̀ Ẹni tí àwọn ìránṣẹ́ Allah fi búra pé, bí ọ̀kan nínú yín bá ná wúrà bí òkè Uhud, a kò ní gba àánú rẹ̀ títí yóò fi gbàgbọ́ nínú àyànmọ́, rere àti búburú.’ Ó ní, ‘Lẹ́yìn náà ó bẹ̀rẹ̀ sí í sọ hadith náà ó sì wí pé, [Umar ibn al-Khattab] sọ pé, ‘A wà pẹ̀lú Ojiṣẹ́ Allah (ìkẹ́ àti ọlà Ọlọ́hun kí ó wà pẹ̀lú rẹ̀) nígbà kan rí, ọkùnrin kan sì wá sí ọ̀dọ̀ wa tí aṣọ rẹ̀ funfun gan-an, irun rẹ̀ dúdú gan-an, tí kò sì sí àmì ìrìn àjò kankan tí ó hàn sí i. Kò sí ẹnikẹ́ni nínú wa tó mọ̀ ọ́n títí tó fi dé ọ̀dọ̀ Ànábì (ìkẹ́ àti ọlà Olórun) tó sì tẹ eékún rẹ̀ mọ́ orúnkún rẹ̀, tó sì wí pé, ‘Ìwọ Muhammad, sọ fún mi nípa ẹ̀sìn Islam?’ Ójíṣẹ́ Ànábì (ìkẹ́ àti ọlà Olórun) dáhùn pé: ‘Ẹ̀rí pé kò sí ọlọ́run mìíràn àyàfi Allah àti pé Muhammad jẹ́ ìránṣẹ́ àti ojíṣẹ́ Rẹ̀, tó ń gbàdúrà, tó ń san zaka, tó ń gbààwẹ̀ Ramadan, tó sì ń rìnrìn àjò lọ sí Ilé tí o bá lè rìnrìn àjò lọ síbẹ̀.’ Ó ní, ‘Òótọ́ ni.’ Umar sọ pé, ‘Nítorí náà, ẹnu yà wá nítorí pé ó béèrè nípa rẹ̀, tó sì fìdí rẹ̀ múlẹ̀.’ Ó tún béèrè pé, ‘Sọ fún mi nípa ìgbàgbọ́ yìí?’ Ó dáhùn pé: ‘Ṣé o gbàgbọ́ nínú Allah, àwọn áńgẹ́lì Rẹ̀, àwọn ìwé Rẹ̀, àwọn Òjíṣẹ́ Rẹ̀, Ọjọ́ Ìkẹ́yìn, àti àyànmọ́ rere àti búburú’. Ó ní, ‘Òótọ́ ni o’. Ó béèrè pé, ‘Sọ fún mi nípa ìhān?’ Ó dáhùn pé: ‘Ṣé o ń jọ́sìn Allah bí ẹni pé o ń rí I, tí o kò bá rí I, dájúdájú Ó ń rí ọ’. Ó tún béèrè pé, ‘Ìgbà wo ni ọjọ́ ìkẹ́yìn yóò dé?’ Ó dáhùn pé: ‘Ẹni tí wọ́n bá béèrè kò mọ̀ ju ẹni tí ó béèrè lọ.’ Ó béèrè pé, ‘Ẹ sọ fún mi nípa àwọn àmì náà?’ Ó dáhùn pé: ‘Bí ẹrú bá bí ọmọ ọ̀gá rẹ̀, tí o sì rí ẹnìkan tí kò ní ẹsẹ̀, tí ó wà ní ìhòhò, tálákà, tí ó ń ṣọ́ ewúrẹ́, ṣùgbọ́n tí ó ń ṣògo nínú kíkọ́ ilé.’ Lẹ́yìn náà ó lọ. Nítorí náà, mo ṣì yà lẹ́nu, ó sì wí pé: ‘Ìwọ Umar, ṣé o mọ ẹni tí olùbéèrè náà jẹ́?’ Mo dáhùn pé, ‘Ọlọ́run àti Òjíṣẹ́ Rẹ̀ mọ̀ jù’. Ó wí pé: ‘Jébúríẹ́lì ni, ó wá sí ọ̀dọ̀ rẹ láti kọ́ ọ nípa ìmọ̀ ẹ̀sìn rẹ’’. Wọ́n ti sọ fún wa [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] àti [Abu Kamil al-Jahdari] àti [Ahmad bin Abdah] pé, ó ti sọ fún wa [Hammad bin Yazid] láti [Mathar al-Warraq] láti [Abdullah bin Buraidah] láti [Yahya bin Ya'mar] pé, ‘Nígbà tí Ma'bad sọ nǹkan kan tí ó sọ nípa ọ̀ràn àyànmọ́, a sẹ́’. Ó tún wí pé, ‘Lẹ́yìn náà ni mo ṣe Hajj pẹ̀lú Humaid bin Abdurrahman al-Himyari’. Lẹ́yìn náà ni wọ́n mẹ́nu ba Hadith náà pẹ̀lú ìtumọ̀ Hadith Kahmas. Ó ní àwọn lẹ́tà afikún àti àwọn lẹ́tà tí ó sọnù nínú rẹ̀. Ó sì ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Hatim] ti sọ fún wa pé [Yahya bin Sa'id al Qaththan] ti sọ fún wa pé [Uthman bin Ghiyats] ti sọ fún wa pé [Abdullah bin Buraidah] láti ọ̀dọ̀ [Yahya bin Ya'mar] àti pé [Humaid bin Abdurrahman] àwọn méjèèjì sọ pé, ‘A pàdé [Abdullah bin Umar], lẹ́yìn náà a mẹ́nu ba nípa àyànmọ́ àti èrò wọn nípa rẹ̀, lẹ́yìn náà ó sọ Hadith náà gẹ́gẹ́ bí wọ́n ṣe sọ láti ọ̀dọ̀ [Umar] radiallahu 'anhuma láti ọ̀dọ̀ Annabi sallallaahu 'alaihi wasallam, àti pé nínú rẹ̀ ni àfikún àti ìyọkúrò wà’. Ó sì ti sọ fún wa pé [Hajjaj bin ash-Sya'ir] ti sọ fún wa pé [Yunus bin Muhammad] ti sọ fún wa pé [al-Mu'tamir] láti ọ̀dọ̀ [baba rẹ̀] láti ọ̀dọ̀ [Yahya bin Ya'mar] láti ọ̀dọ̀ [Ibn Umar] láti ọ̀dọ̀ [Umar] láti ọ̀dọ̀ Ànábì Sallallahu 'alaihi wasallam pẹ̀lú àwọn àpẹẹrẹ ti hadith wọn'.
Hadisi
Imam Muslim : 10
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُلَيَّةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الْآخِرِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتْ الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْبَهْمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا عَلَيَّ الرَّجُلَ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ فِي رِوَايَتِهِ إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ بَعْلَهَا يَعْنِي السَّرَارِيَّ
Ó sì ti sọ gbogbo nǹkan fún wa [Abubakar bin Abu Syaibah] àti [Zuhair bin Harb] láti ọ̀dọ̀ [Ibn Ulayyah], [Zuhair] sọ, ó ti sọ fún wa [Ismail bin Ibrahim] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hayyan] láti ọ̀dọ̀ [Abu Zur'ah bin Amru bin Jarir] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hurairah] pé, 'Ojiṣẹ Allah sallallaahu 'alaihi wasallam wà ní ọjọ́ kan níwájú àwọn ènìyàn, lẹ́yìn náà ọkùnrin kan wá sí ọ̀dọ̀ rẹ̀ nígbà tí ó ń sọ pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni ìgbàgbọ́?' Ó dáhùn pé, 'Ìwọ gbàgbọ́ nínú Allah, àwọn áńgẹ́lì Rẹ̀, ìwé Rẹ̀, o gbàgbọ́ nínú ìṣẹ̀lẹ̀ ìpàdé Rẹ̀, o gbàgbọ́ nínú àwọn Òjíṣẹ́ Rẹ̀, o sì gbàgbọ́ ní ọjọ́ ìkẹyìn àjíǹde'. Ó béèrè pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni Ìsìláàmù?' Ó dáhùn pé, 'Ìsìláàmù ni kí o máa jọ́sìn fún Allah kí o má sì ṣe àsopọ̀ ohunkóhun pẹ̀lú Rẹ̀, kí o máa ṣe àdúrà dandan, kí o san zakat dandan, kí o sì gbààwẹ̀ ní oṣù Ramadan.' Ó tún béèrè pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni ìsìláàmù?' ' Ó dáhùn pé, 'Ẹ máa jọ́sìn Allah bí ẹni pé ẹ ń rí I, nígbà náà tí ẹ kò bá rí I, dájúdájú Ó ń rí ọ'. Ó tún béèrè pé, 'Ìwọ Òjíṣẹ́ Allah, ìgbà wo ni Ọjọ́ Àjíǹde yóò dé?' Ó dáhùn pé, 'Kò sí ẹni tí a bi nípa rẹ̀ tí ó mọ ìdáhùn ju ẹni tí ó béèrè lọ, ṣùgbọ́n èmi yóò sọ fún ọ nípa àwọn àmì náà; ìyẹn ni pé, nígbà tí ìránṣẹ́bìnrin bá bí ọ̀gá rẹ̀. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì náà. -Ẹ̀kejì - bí ẹni tí ó wà ní ìhòhò, tí kò ní ẹsẹ̀ bá di olórí aráyé. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì náà. -Ẹ̀kẹta - bí àwọn olùṣọ́ ewúrẹ́ bá ń bá ara wọn díje nínú -ìkọ́lé - ilé. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì nínú àwọn àmì márùn-ún, kò sí ẹni tí ó mọ̀ ọ́n àyàfi Allah,' lẹ́yìn náà ó súllallaahu 'alaihi wasallam kà pé: '-Dájúdájú Allah, pẹ̀lú Rẹ̀ nìkan ni ìmọ̀ ọjọ́ ìdájọ́ wà; Òun sì ni Ẹni tí ó ń sọ òjò kalẹ̀, ó sì mọ ohun tí ó wà nínú ikùn. Kò sì sí ẹni tí ó lè mọ - pẹ̀lú ìdánilójú - ohun tí Ó máa ṣe lọ́la. Kò sì sí ẹni tí ó lè mọ ibi tí yóò kú ní ayé. Dájúdájú, Allāhu ni Onímọ̀, Onímọ̀-----Ìwé. Luqman: 34-. Lẹ́yìn náà ọkùnrin náà tún lọ. Nítorí náà, Ànábì sollalāhu 'alaihi wasallam' sọ pé: 'Ẹ pe ọkùnrin náà padà sí ọ̀dọ̀ mi'. Wọ́n sì bẹ̀rẹ̀ sí í pè é lẹ́ẹ̀kan sí i, ṣùgbọ́n wọn kò rí ohunkóhun. Nítorí náà, Ànábì sollalāhu 'alaihi wasallam' sọ pé: 'Jíbírì ni èyí, ó wá láti kọ́ àwọn ènìyàn nípa ẹ̀sìn wọn''. Ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Bisyr] ti sọ fún wa [Abu Hayyan at-Taimi] pẹ̀lú àṣà yìí, àfi nínú ìtàn náà ni gbólóhùn náà wà, 'Nígbà tí àwọn ìránṣẹ́ obìnrin bá bí ọkọ wọn, èyí ni àwọn àlè'.
Hadisi
Imam Muslim : 11
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلُونِي فَهَابُوهُ أَنْ يَسْأَلُوهُ فَجَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ لَا تُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَخْشَى اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى تَقُومُ السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا رَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الصُّمَّ الْبُكْمَ مُلُوكَ الْأَرْضِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ رِعَاءَ الْبَهْمِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ مِنْ الْغَيْبِ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ قَامَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوهُ عَلَيَّ فَالْتُمِسَ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ أَرَادَ أَنْ تَعَلَّمُوا إِذْ لَمْ تَسْأَلُوا
Ó ti sọ fún wa pé [Zuhair bin Harb] ti sọ fún wa pé [Jarir] láti ọ̀dọ̀ [Umarah] - ìyẹn Ibn al-Qa'qa' - láti ọ̀dọ̀ [Abu Zur'ah] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hurairah] ó ní, 'Rásùlúllah sallallaahu 'alaihi wasallam sọ pé: 'Béèrè lọ́wọ́ mi'. Ṣùgbọ́n wọ́n bẹ̀rù, wọ́n sì lọ́ra láti béèrè lọ́wọ́ rẹ̀. Ọkùnrin kan wá, ó sì jókòó níwájú eékún rẹ̀, ọkùnrin náà béèrè pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni Islam?' Ó dáhùn pé, 'Islam ni pé kí o má ṣe bá Allah ṣe àjọṣepọ̀ pẹ̀lú ohunkóhun, kí o máa gbàdúrà, kí o san zakat, kí o sì gbààwẹ̀ ní Ramadan.' Ó ní, 'O tọ́'. Lẹ́yìn náà ó tún béèrè pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni ìgbàgbọ́?' Ó dáhùn pé, 'Ìwọ gbàgbọ́ nínú Allah, àwọn áńgẹ́lì Rẹ̀, ìwé Rẹ̀, kí o gbàgbọ́ nínú ìṣẹ̀lẹ̀ ìpàdé Rẹ̀, kí o gbàgbọ́ nínú àwọn Òjíṣẹ́ Rẹ̀, kí o sì gbàgbọ́ ní Ọjọ́ Àjíǹde, kí o sì gbàgbọ́ nínú àyànmọ́ gbogbo ènìyàn'. Ó ní, 'O tọ́'. Lẹ́yìn náà ó tún béèrè pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah, kí ni ihsan?' ' Ó dáhùn pé, 'O bẹ̀rù -khasyyah- Allah bí ẹni pé o rí I, nígbà náà tí o kò bá rí I, dájúdájú Ó rí ọ'. Ó ní, 'O tọ́'. Lẹ́yìn náà ó tún béèrè pé, 'Ìwọ Òjíṣẹ́ Allah, ìgbà wo ni Ọjọ́ Ìdájọ́ yóò dé?' Ó dáhùn pé, 'Kò sí ẹni tí a bi nípa rẹ̀ tí ó mọ ìdáhùn ju ẹni tí ó béèrè lọ, ṣùgbọ́n èmi yóò sọ fún ọ nípa àwọn àmì náà; ìyẹn ni pé, nígbà tí o bá rí ẹrúbìnrin kan tí ó ń bí olúwa rẹ̀. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì náà. -Ẹ̀kejì - tí o bá rí ẹni tí kò ní ẹsẹ̀, adití, òmùgọ̀ tí ó ń di olórí -àwọn ènìyàn - lórí ilẹ̀ ayé. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì náà. -Ẹ̀kẹta - tí o bá rí àwọn olùṣọ́ ewúrẹ́ tí ń bá ara wọn díje sí àwọn ibi gíga nínú ilé ìkọ́lé. Ìyẹn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àmì nínú àwọn àmì márùn-ún ti ìbòjú, kò sí ẹni tí ó mọ̀ ọ́n àyàfi Allah,' lẹ́yìn náà ó kà pé: '-Dájúdájú Allah, pẹ̀lú Rẹ̀ nìkan ni ìmọ̀ ọjọ́ ìdájọ́ wà; Òun sì ni Ẹni tí ó ń sọ òjò kalẹ̀, ó sì mọ ohun tí ó wà nínú ikùn. Kò sì sí ẹni tí ó lè mọ - pẹ̀lú ìdánilójú - ohun tí Ó máa ṣe lọ́la. Kò sì sí ẹni tí ó lè mọ ibi tí yóò kú ní ayé. Dájúdájú, Allāhu jẹ́ Onímọ̀, Onímọ̀-' -Q. Luqman: 34-. Lẹ́yìn náà ọkùnrin náà dìde - ó kúrò - lẹ́yìn náà ni Ànábì sollalāhu 'alaihi wasallam sọ pé: 'Ẹ pè é wá sí ọ̀dọ̀ mi!' Nítorí náà ni wọ́n ṣe wá a kiri, ṣùgbọ́n wọn kò rí i. Lẹ́yìn náà ni Ànábì Allah (kí ìkẹ́ àti ọlà Ọlọ́hun máa bá a) sọ pé: "Ọkùnrin yìí ni Gébúrẹ́lì tí ó fẹ́ kí ẹ kọ́ ẹ̀sìn nítorí pé ẹ kò béèrè."
Hadisi
Imam Muslim : 12
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ فِيمَا قُرِئَ عَلَيْهِ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرُ الرَّأْسِ نَسْمَعُ دَوِيَّ صَوْتِهِ وَلَا نَفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُنَّ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَصِيَامُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ فَقَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ أَوْ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ
ti sọ fún wa [Qutaibah bin Sa'id bin Jamil bin Tharif bin Abdullah ats-Tsaqafi] láti ọ̀dọ̀ [Malik bin Anas] nínú ìtàn tí a kà lé e lórí, láti ọ̀dọ̀ [Abu Suhail] láti ọ̀dọ̀ [baba rẹ̀] pé ó gbọ́ [Thalha bin Ubaidullah] tí ó sọ pé, 'Ọkùnrin kan láti inú àwọn ènìyàn Nejd tí irun rẹ̀ dúró ní ìpẹ̀kun wá sí ọ̀dọ̀ Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, a gbọ́ ìró ohùn rẹ̀, ṣùgbọ́n a kò le lóye ohunkóhun tí ó sọ. Sọ ọ́ títí ó fi sún mọ́ Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, ó hàn gbangba pé ó ń béèrè nípa Islam. Nítorí náà Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam dáhùn pé: 'Islam ni àdúrà ní ìgbà márùn-ún ní ọ̀sán àti ní òru'. Ó tún béèrè pé, 'Ṣé mo ṣì ní àwọn ẹrù iṣẹ́ mìíràn yàtọ̀ sí I?' Ó dáhùn pé: 'Rárá, àyàfi tí o bá ṣe àwọn àdúrà sunnah àti ààwẹ̀ ní Ramadan'. Ó béèrè pé, 'Ṣé mo ṣì ní àwọn ẹrù iṣẹ́ mìíràn yàtọ̀ sí I?' Ó dáhùn pé: 'Rárá o, àyàfi tí o bá gbààwẹ̀ sunnah, tí Ojiṣẹ Allah sallallahu 'alaihi wasallam sì mẹ́nu ba ojuse zakat sí i'. Ó tún béèrè pé, 'Ṣé mo ṣì ní àwọn ojuse mìíràn yàtọ̀ sí Rẹ̀?' Ó dáhùn pé: 'Rárá o, àyàfi tí o bá ṣe àánú sunnah'. Oníròyìn náà sọ pé, 'Lẹ́yìn náà ọkùnrin náà yọ ìyọ̀ǹda rẹ̀ kúrò nígbà tí ó wí pé, 'Nípasẹ̀ Allah, èmi kò ní fi kún ju èyí lọ tàbí kí n yọ kúrò nínú rẹ̀'. Nítorí náà, Ànábì sallallahu 'alaihi wasallam sọ pé: 'Yóò láyọ̀ tí ó bá ṣe é ní tòótọ́-''. Ó ti sọ gbogbo nǹkan láti ọ̀dọ̀ [Yahya bin Ayyub] àti [Qutaibah bin Sa'id] fún wa láti ọ̀dọ̀ [Ismail bin Ja'far] láti ọ̀dọ̀ [Abu Suhail] láti ọ̀dọ̀ [baba rẹ̀] láti ọ̀dọ̀ [Thalha bin Ubaidullah] láti ọ̀dọ̀ Anabi sallallaahu 'alaihi wasallam' pẹ̀lú hadith yìí bíi hadith Malik, kìkì ó sọ pé, 'Ojiṣẹ Allah sallallaahu 'alaihi wasallam' sọ pé: 'Yóò láyọ̀, -nítorí baba rẹ̀ - tí ó bá tọ́', tàbí yóò lọ sí ọ̀run, -nítorí baba rẹ̀ - tí ó bá tọ́''.
Hadisi
Imam Muslim : 13
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ نُهِينَا أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ فَكَانَ يُعْجِبُنَا أَنْ يَجِيءَ الرَّجُلُ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ الْعَاقِلُ فَيَسْأَلَهُ وَنَحْنُ نَسْمَعُ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَتَانَا رَسُولُكَ فَزَعَمَ لَنَا أَنَّكَ تَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ أَرْسَلَكَ قَالَ صَدَقَ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ نَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ وَجَعَلَ فِيهَا مَا جَعَلَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَبِالَّذِي خَلَقَ السَّمَاءَ وَخَلَقَ الْأَرْضَ وَنَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِنَا وَلَيْلَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا زَكَاةً فِي أَمْوَالِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا صَوْمَ شَهْرِ رَمَضَانَ فِي سَنَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا حَجَّ الْبَيْتِ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقَ قَالَ ثُمَّ وَلَّى قَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَا أَزِيدُ عَلَيْهِنَّ وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُنَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَئِنْ صَدَقَ لَيَدْخُلَنَّ الْجَنَّةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نُهِينَا فِي الْقُرْآنِ أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِهِ
Ó ti sọ fún wa pé [Amru bin Muhammad bin Bukair an-Naqid] ti sọ fún wa pé [Hasyim bin al-Qasim Abu an-Nadlr] ti sọ fún wa pé [Sulaiman bin al-Mughirah] láti [Tsabit] láti ọ̀dọ̀ [Anas bin Malik] ó ní, ‘Wọ́n dí wa lọ́wọ́ láti béèrè lọ́wọ́ Ojiṣẹ́ Allah sallallahu 'alaihi wasallam nípa nǹkan kan, èyí ni ìfẹ́ wa fún dídé ọkùnrin kan láti inú àwọn olùgbé aginjù tí ó jẹ́ ọlọ́gbọ́n - ọlọ́gbọ́n -, lẹ́yìn náà ó béèrè, nígbà tí a gbọ́ ọ, ọkùnrin kan láti inú àwọn ará aginjù wá ó sì wí pé, ‘Ìwọ Muhammad, ojiṣẹ rẹ wá sí ọ̀dọ̀ wa, ó sì sọ fún wa pé o sọ pé Allah ni ó rán ọ’. Rasulullah dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Ta ni ó dá àwọn ọ̀run?’ Rasulullah dáhùn pé: ‘Allah’. Ó béèrè pé, ‘Ta ni ó dá ilẹ̀ ayé?’ Rasulullah dáhùn pé: ‘Allah’. Ó béèrè pé, ‘Ta ni ó dá ilẹ̀ ayé?’ Rasulullah dáhùn pé: ‘Allah’. Ó béèrè pé, ‘Ta ni ó dá àwọn òkè ńlá wọ̀nyí tí ó sì dá gbogbo ohun tí Ó dá nínú wọn?’ Ó dáhùn pé: ‘Allah’. Ó béèrè pé, ‘Ta ni ó dá àwọn òkè ńlá wọ̀nyí tí ó sì dá gbogbo ohun tí Ó dá nínú wọn?’ Ó dáhùn pé: ‘Allah’. Ó béèrè pé, ‘Nítorí náà, Ẹni tí ó dá àwọn ọ̀run, tí ó dá ilẹ̀ ayé, tí ó sì gbé àwọn òkè wọ̀nyí kalẹ̀, ṣé Allah ni ó rán ọ?’ Ó dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Ońṣẹ́ rẹ sọ pé a gbọ́dọ̀ máa gbàdúrà ní ìgbà márùn-ún lọ́sàn-án àti lóru, – ṣé òótọ́ ni èyí-?’ Ó dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Nípasẹ̀ Ẹni tí ó rán ọ, ṣé Allah ni ó pàṣẹ fún ọ láti ṣe èyí?’ Ó dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Ońṣẹ́ rẹ sọ pé ó pọndandan nínú ìwé láti gbààwẹ̀ Ramadlan ní ọdọọdún, – ṣé òótọ́ ni èyí-?’ Ó dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Nípasẹ̀ Ẹni tí ó rán ọ, ṣé Allah ni ó pàṣẹ fún ọ láti ṣe èyí?’ Ó dáhùn pé: ‘Bẹ́ẹ̀ ni’. Ó béèrè pé, ‘Nípasẹ̀ Ẹni tí ó rán ọ, ṣé Allah ni ó pàṣẹ fún ọ láti ṣe Hajj fún àwọn tí ó lè tẹ̀lé ọ̀nà Rẹ̀, – ṣé òótọ́ ni èyí-?’ Ó dáhùn pé, ‘Bẹ́ẹ̀ ni, ó tọ́’. Lẹ́yìn náà ó yípadà ó sì wí pé, ‘Nípasẹ̀ Ẹni tí ó rán ọ pẹ̀lú òtítọ́, èmi kò ní fi kún ojúṣe yìí, èmi kò sì ní yọ kúrò nínú rẹ̀’. Nítorí náà, Ànábì sollalāhu 'alaihi wasallam sọ pé: "Tí ohun tí ó sọ bá jẹ́ òótọ́, yóò wọ ọ̀run ní tòótọ́." Ó sọ fún wa pé [Abdullah bin Hasyim al-Abdi] ti sọ fún wa pé [Bahz] ti sọ fún wa pé [Sulaiman bin al-Mughirah] láti [Thabit] ó ní, [Anas] sọ pé, 'Wọ́n dí wa lọ́wọ́ láti béèrè nípa nǹkan kan láti inú Al-Qur'an lọ́wọ́ Ànábì Allah'. Lẹ́yìn náà ó mú hadith kan wá pẹ̀lú àpẹẹrẹ kan.
Hadisi
Imam Muslim : 14
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو أَيُّوبَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا عَرَضَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي سَفَرٍ فَأَخَذَ بِخِطَامِ نَاقَتِهِ أَوْ بِزِمَامِهَا ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوْ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي بِمَا يُقَرِّبُنِي مِنْ الْجَنَّةِ وَمَا يُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ فَكَفَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ نَظَرَ فِي أَصْحَابِهِ ثُمَّ قَالَ لَقَدْ وُفِّقَ أَوْ لَقَدْ هُدِيَ قَالَ كَيْفَ قُلْتَ قَالَ فَأَعَادَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ الرَّحِمَ دَعْ النَّاقَةَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍ وَأَبُوهُ عُثْمَانُ أَنَّهُمَا سَمِعَا مُوسَى بْنَ طَلْحَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ هَذَا الْحَدِيثِ
Ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ti sọ fún wa pé [bàbá mi] ti sọ fún wa pé [Amru bin Uthman] ti sọ fún wa pé [Musa bin Talha], ó ní, ó ti sọ fún mi [Abu Ayyub] pé ará Bedouin kan dí Ojiṣẹ́ Allah lọ́wọ́ nígbà tí ó wà ní ìrìn àjò, lẹ́yìn náà ó gba ìdè ràkúnmí rẹ̀ tàbí ìdè rẹ̀, lẹ́yìn náà ó sọ pé, ‘Ìwọ Rasulullah, tàbí ìwọ Muhammad, Sọ fún mi nípa ohun kan tí ó ń mú mi súnmọ́ ọ̀run àti ohun kan tí ó ń dí mi lọ́wọ́ iná àpáàdì?’ Oníròyìn náà sọ pé, ‘Nígbà náà ni Ànábì Sallallahu Alaihi Wasallama dúró, lẹ́yìn náà ó wo àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀, lẹ́yìn náà ó sọ pé: ‘Wọ́n ti fún un ní taufik tàbí wọ́n ti fún un ní ìtọ́sọ́nà’. Ó béèrè pé, ‘Kí ni o sọ?’ Oníròyìn náà sọ pé, ‘Lẹ́yìn náà ó tún un sọ.’ Ànábì Sallallahu Alaihi Wasallama sọ pé: ‘Ẹ máa jọ́sìn Allah, ẹ má ṣe fi ohunkóhun mú Un bínú, ẹ máa ṣe àdúrà, ẹ san zakat, kí ẹ sì so ìbáṣepọ̀ ọ̀rẹ́ pọ̀, lẹ́yìn náà ẹ fi ìbákadì sílẹ̀.’ Ó ti sọ fún wa [Muhammad bin Hatim] àti [Abdurrahman bin Bisyr] pé, ó ti sọ fún wa pé [Bahz] ti sọ fún wa pé [Syu'bah] ti sọ fún wa [Muhammad bin Uthman bin Abdullah bin Mauhab] àti bàbá rẹ̀ [Uthman] pé àwọn méjèèjì gbọ́ [Musa bin Talha] tí ó ń sọ láti ọ̀dọ̀ [Abu Ayyub] láti ọ̀dọ̀ Ànábì Sallallahu 'alaihi wasallam pẹ̀lú ohun kan bí hadith yìí'.
Hadisi
Imam Muslim : 15
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ أَعْمَلُهُ يُدْنِينِي مِنْ الْجَنَّةِ وَيُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ ذَا رَحِمِكَ فَلَمَّا أَدْبَرَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ تَمَسَّكَ بِمَا أُمِرَ بِهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ أَبِي شَيْبَةَ إِنْ تَمَسَّكَ بِهِ
Ó ti sọ fún wa pé [Yahya bin Yahya at-Tamimi] ti sọ fún wa [Abu al-Ahwash]. - nínú ìtàn mìíràn ó ti sọ - Wọ́n sì ti sọ fún wa pé [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti sọ fún wa pé [Abu al-Ahwash] láti ọ̀dọ̀ [Abu Ishak] láti ọ̀dọ̀ [Musa bin Talhah] láti ọ̀dọ̀ [Abu Ayyub] ó ní, 'Ọkùnrin kan wá sí ọ̀dọ̀ Ànábì sollalāhu 'alaihi wasallam', ó sì béèrè pé, 'Fi àṣà kan hàn mí tí ó ń mú mi sún mọ́ ọ̀run tí ó sì ń mú mi jìnnà sí iná àpáàdì?' Ó dáhùn pé: 'Ṣé ẹ ń jọ́sìn fún Allāhu, ẹ má ṣe fi ohunkóhun ṣọ̀fọ̀ Rẹ̀, ẹ máa ṣe àdúrà, ẹ máa san zakat, ẹ máa bá ìdílé yín ṣọ̀rẹ́.' Nígbà tí ó dágbére, Ànábì Allah (kí ìkẹ́ àti ọpẹ́ Allāhu máa bá a) sọ pé: "Tí ó bá dúró lórí ohun tí wọ́n pa láṣẹ fún un, dájúdájú yóò wọ ọ̀run." Àti nínú ìtàn [Ibnu Abu Syaibah], 'Tí ó bá dúró lórí rẹ̀'.
Hadisi
Imam Muslim : 16
و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ إِذَا عَمِلْتُهُ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّي الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا شَيْئًا أَبَدًا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا
Ó sì ti sọ fún mi pé [Abu Bakr bin Ishak] ti sọ fún wa pé [Affan] ti sọ fún wa pé [Wuhaib] ti sọ fún wa pé [Yahya bin Sa'id] láti ọ̀dọ̀ [Abu Zur'ah] láti ọ̀dọ̀ [Abu Hurairah] pé ará Bedouin kan wá sí ọ̀dọ̀ Ojiṣẹ́ Allah sallallahu 'alaihi wasallam, ó sì wí pé, 'Ìwọ Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam, fi àwọn iṣẹ́ wo hàn mí tí mo bá ń ṣe wọ́n? Ṣé kí n lọ sí ọ̀run?' Ó dáhùn pé: 'Ẹ jọ̀wọ́ sin Allah, ẹ má ṣe fi ohunkóhun ṣọ̀wọ́n fún Un, ẹ máa ṣe àdúrà tó yẹ, ẹ san zakat tó yẹ, kí ẹ sì gbààwẹ̀ ní oṣù Ramadan.' Ó ní, 'Nípasẹ̀ Ẹni tí ẹ̀mí mi wà lọ́wọ́ rẹ̀, èmi kò ní fi kún èyí títí láé tàbí kí n yọ kúrò nínú rẹ̀'. Nígbà tí ó dágbére, Ojiṣẹ́ Allah sọ pé: "Ẹnikẹ́ni tí ó bá fẹ́ rí ọkùnrin kan láti inú àwọn ènìyàn ọ̀run, kí ó wò ó."
Hadisi
Imam Muslim : 17
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الْمَكْتُوبَةَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ وَالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ شَيْبَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ وَأَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِمِثْلِهِ وَزَادَا فِيهِ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
Ó ti sọ fún wa [Abu Bakr bin Abu Syaibah] àti [Abu Kuraib] àti lafazhnya Abu Kuraib, àwọn méjèèjì sọ, ti sọ fún wa [Abu Mu'awiyah] láti [al-A'masy] láti [Abu Sufyan] láti [Jabir] ó ní, 'An-Nu'man bin Qauqal wá sí ọ̀dọ̀ Ànábì Sallallahu 'alaihi wasallam, ó sì bi í pé, 'Ìwọ Òjíṣẹ́ Ànábì, kí ni èrò rẹ nígbà tí mo bá gbàdúrà dandan, tí mo kọ ohun tí ó jẹ́ haram sílẹ̀, tí mo sì gba ohun tí ó jẹ́ halal láàyè, ṣé màá lọ sí ọ̀run?' Ànábì Sallallahu 'alaihi wasallam dáhùn pé: 'Bẹ́ẹ̀ ni'. Ó sì ti sọ fún mi [Hajjaj bin ash-Sya'ir] àti [al-Qasim bin Zakariya'] àwọn méjèèjì sọ pé, ó ti sọ fún wa [Ubaidullah bin Musa] láti [Syaiban] láti [al-A'masy] láti [Abu Salih] àti [Abu Sufyan] láti [Jabir] pé, 'An-Nu'man bin Qauqal sọ pé, 'Ìwọ Ojiṣẹ Allah', pẹ̀lú irú ìròyìn bẹ́ẹ̀, kìkì ó fi kún un pé, 'Èmi kò ní fi ìyókù kan kún ìyẹn'.
Hadisi
Imam Muslim : 18
و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الصَّلَوَاتِ الْمَكْتُوبَاتِ وَصُمْتُ رَمَضَانَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
Wọ́n sọ fún mi [Salamah bin Syabib] pé [al-Hasan bin A'yan] sọ fún wa [Ma'qil] - ìyẹn ni, Ibn Ubaidullah - láti ọ̀dọ̀ [Abu az-Zubair] láti ọ̀dọ̀ [Jabir] pé ọkùnrin kan béèrè lọ́wọ́ Ojiṣẹ́ Allah (kí ìkẹ́ àti ọlà Ọlọ́hun máa bá a), 'Kí ni èrò rẹ tí mo bá ṣe àwọn àdúrà pàtàkì, tí mo gbààwẹ̀ Ramadan, tí mo sọ ohun tí ó jẹ́ ẹ̀tọ́ di mímọ́, tí mo sì kọ ohun tí ó jẹ́ ẹ̀tọ́ di mímọ́, tí mi ò sì fi ohunkóhun kún un, ṣé màá wọ inú Párádísè?' Ojiṣẹ́ Allah (kí ìkẹ́ àti ọlà Ọlọ́hun máa bá a) dáhùn pé: 'Bẹ́ẹ̀ ni'. Ó ní, 'Nípasẹ̀ Allah, mi ò ní fi ohunkóhun kún un.'
Hadisi
Imam Muslim : 19
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ بْنَ حَيَّانَ الْأَحْمَرَ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسَةٍ عَلَى أَنْ يُوَحَّدَ اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَالْحَجِّ فَقَالَ رَجُلٌ الْحَجُّ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ لَا صِيَامُ رَمَضَانَ وَالْحَجُّ هَكَذَا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Ó ti sọ fún wa pé [Muhammad bin Abdullah bin Numair al-Hamdani] ti sọ fún wa pé [Abu Khalid] - ìyẹn Sulaiman bin Hayyan al-Ahmar - láti ọ̀dọ̀ [Abu Malik al-Asyja'i] láti ọ̀dọ̀ [Sa'ad bin Ubaidah] láti ọ̀dọ̀ [Ibn Umar] láti ọ̀dọ̀ Ànábì Sallallahu 'alaihi wasallam, ó sọ pé: 'Ìsìn Islam ni a kọ́ sórí ìpìlẹ̀ márùn-ún: Èyí ni pé kí Ọlọ́run sopọ̀, kí ó gbé àdúrà kalẹ̀, kí ó mú zakat, kí ó ààwẹ̀ Ramadan, àti Hajj. Ọkùnrin kan béèrè pé, 'Kí ni Hajj àti - lẹ́yìn náà - ààwẹ̀ Ramadan'. Ó dáhùn pé: 'Rárá o, ààwẹ̀ Ramadan àti - lẹ́yìn náà - Hajj'. Bẹ́ẹ̀ ni mo ṣe gbọ́ láti ọ̀dọ̀ Ànábì Allah Sallallahu 'alaihi wasallam'.
Hadisi
Imam Muslim : 20
و حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ الْعَسْكَرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ طَارِقٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعْدُ بْنُ عُبَيْدَةَ السُّلَمِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ عَلَى أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَيُكْفَرَ بِمَا دُونَهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
Ó ti sọ fún wa pé [Sahl bin Uthman al-Askari] ti sọ fún wa pé [Yahya bin Zakariya] ti sọ fún wa pé [Sa'ad bin Thariq] ó ní, ó ti sọ fún mi pé [Sa'ad bin Ubaidah as-Sulami] láti ọ̀dọ̀ [Ibn Umar] láti ọ̀dọ̀ Ànábì Sallallahu Alaihi Wasallama pé: 'Ẹ̀kọ́ ẹ̀sìn Islam ni a gbé kalẹ̀ lórí ìpìlẹ̀ márùn-ún: Èyí ni pé kí a máa jọ́sìn fún Allah àti pé kí a máa kọ̀ àwọn nǹkan mìíràn sílẹ̀, gbígbé àdúrà kalẹ̀, mímú zakat ṣẹ, sísin Ọlọ́run lọ sí Baitullah, àti ààwẹ̀ ní àkókò Ramadan.
