Imam Muslim : 1
وَهُوَ الْأَثَرُ الْمَشْهُورُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَدَّثَ عَنِّي بِحَدِيثٍ يُرَى أَنَّهُ كَذِبٌ فَهُوَ أَحَدُ الْكَاذِبِينَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ أَيْضًا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ
Mpe azalaki atsar oyo ayebani mingi ya Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘Oyo azali koyebisa hadith epai na ngai, oyo balobaka ete ezali lokuta, boye ye - moyekoli - azali moko ya bato wana ya lokuta’. Ayebisaki biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ayebisi biso [Waki’] uta na [Syu’bah] uta na [al Hakam] uta na [Abdurrahman bin Abu Laila] uta na [Samurah bin Jundab]. -na lisolo mosusu elobelami- mpe elobami mpe na biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ayebisi biso [Waki’] uta na [Syu’bah] mpe [Sufyan] uta na [Habib] uta na [Maimun bin Abu Syabib] uta na [al-Mughirah bin Syu’bah] bango mibale balobaki, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam alobaki mpo na likambo oyo’.
Imam Muslim : 2
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَكْذِبُوا عَلَيَّ فَإِنَّهُ مَنْ يَكْذِبْ عَلَيَّ يَلِجْ النَّارَ
Mpe ayebisi biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ayebisi biso [Ghundar] uta na [Syu’bah] -na lisolo mosusu elobelami- Mpe ayebisaki biso [Muhammad bin al Mutsanna] mpe [Ibn Basysyar] bango mibale balobi, ayebisaki biso [Muhammad bin Ja’far] ayebisaki biso [Syu’bah] uta na [Mansur] uta na [Rib’i Hirasy] ete ayokaki [Ali] kosakola, alobaki, ‘Ntoma ya Allah (kimia mpe mapamboli ya Allaah ezala likolo na ye) alobaki: ‘Kokosa na kombo na ngai te, mpo moto nyonso oyo akosa na kombo na ngai akokende na lifelo ya solo’.
Imam Muslim : 3
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهُ لَيَمْنَعُنِي أَنْ أُحَدِّثَكُمْ حَدِيثًا كَثِيرًا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَعَمَّدَ عَلَيَّ كَذِبًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
Ayebisaki biso [Zuhair bin Harb] ayebisi biso [Ismail] - elingi koloba Ibn 'Ulayyah - uta na [Abdul Aziz bin Shuhaib] uta na [Anas bin Malik] ete alobaki, 'Ya solo, eloko oyo epekisi ngai nayebisa bino ba hadiths ebele ezali, ete Ntoma ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam alobi: 'Oyo asali lokuta na nko na ngai kombo, tika azua kiti na ye na lifelo''.
Imam Muslim : 4
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
Ayebisaki biso [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] ayebisi biso [Abu Awanah] uta na [Abu Hashin] uta na [Abu Salih] uta na [Abu Hurairah] alobaki, ‘Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam alobi: ‘Oyo akosi na kombo na ngai, tika azwa kiti na ye uta na lifelo’.
Imam Muslim : 5
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ رَبِيعَةَ قَالَ أَتَيْتُ الْمَسْجِدَ وَالْمُغِيرَةُ أَمِيرُ الْكُوفَةِ قَالَ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ و حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قَيْسٍ الْأَسْدِيُّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْأَسَدِيِّ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ وَلَمْ يَذْكُرْ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ
Ayebisaki biso [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ayebisi biso [tata na ngai] ayebisi biso [Sa’id bin ‘Ubaid] ayebisi biso [Ali bin Rabi’ah] alobaki, ‘Nakendeki na mosquée ntango al-Mughirah, gouverneur ya Kufa. Alobaki, ‘Bongo [al-Mughirah] alobaki, ‘Nayokaki Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam alobi: ‘Ya solo, kokosa na kombo na ngai ezali ndenge moko te na kokosa na kombo ya moto mosusu, oyo akosi na kombo na ngai na nko, tika azwa kiti na ye uta na lifelo’. Mpe eyebisami na ngai [Ali bin Hujr ndenge Sa’di] ayebisaki biso [Ali bin Mushir] ayebisi biso [Muhammad bin Qais al Asdi] uta na [Ali bin Rabi’ah al Asdi] uta na [al-Mughirah bin Syu’bah] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam na hadith ya boye, kaka alobaki te, ‘Ya solo, kokosa na kombo na ngai ezali ndenge moko te na kokosa na kombo ya moto’.
Imam Muslim : 6
و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَى بِالْمَرْءِ كَذِبًا أَنْ يُحَدِّثَ بِكُلِّ مَا سَمِعَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَفْصٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ ذَلِكَ
Mpe ayebisi biso [Ubaidullah bin Mu’adz al Anbari] ayebisi biso [tata na ngai] -na lisolo mosusu elobelami-, Mpe ayebisi biso [Muhammad bin al Mutsanna] ayebisi biso [Abdurrahman bin Mahdi] bango mibale balobi, ayebisi biso [Syu’bah] uta na [Khubaib bin Abdurrahman] uta na [Hafsh bin Ashim] alobaki, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam alobaki: ‘Ekoki mpo na moto kotalelama lokola lokuta soki ayebisi makambo nyonso oyo ayoki’. Ayebisaki biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ayebisi biso [Ali bin Hafsh] ayebisaki biso [Syu’bah] uta na [Khubaib bin Abdurrahman] uta na [Hafsh bin ‘Ashim] uta na [Abu Hurairah] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam na hadith moko’.
Imam Muslim : 7
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ سَيَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي أُنَاسٌ يُحَدِّثُونَكُمْ مَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ
Mpe ayebisi biso [Muhammad bin Abdullah bin Numair] mpe [Zuhair bin Harb] bango mibale balobi, ayebisi biso [Abdullah bin Yazid] alobi, ayebisi ngai [Sa’id bin Abu Ayyub] alobi, ayebisaki ngai [Abu Hani’] uta na [Abu Uthman Muslim bin Yasar] uta na [Abu Hurairah] uta na Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ete alobaki: ‘Ekozala ete bato bazali na nsuka ya ummah na ngai bazali koyebisa bino hadith oyo oyoká naino te mpe batata na yo mpe te. Yango yo botikala mosika mpe bango batikali mosika'.
Imam Muslim : 8
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ أَنَّهُ سَمِعَ شَرَاحِيلَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ يَأْتُونَكُمْ مِنْ الْأَحَادِيثِ بِمَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ لَا يُضِلُّونَكُمْ وَلَا يَفْتِنُونَكُمْ
Ayebisaki ngai [Harmalah bin Yahya bin Abdullah bin Harmalah bin Imran at-Tujibi] alobi, ayebisi biso [Ibn Wahb] alobi, ayebisaki biso [Abu Syuraih] ete ayokaki [Syarahil bin Yazid] alobi, ayebisaki ngai [Muslim bin Yasar] ete ayokaki [Abu Hurairah] alobi, ‘Motindami ya Allah (kimia mpe mapamboli ya Allaah ezala likolo na ye) alobaki: ‘Ekozala Na suka ya tango, bakosi ya Dajjal bakomemela bino ba hadiths oyo boyoka nanu te pe ba tata na bino pe bayoka nanu te. Na yango, bozala mosika na bango mpe bozala mosika na bango. Bakoki kobungisa yo nzela te mpe bakoki kofinga yo te’.
Imam Muslim : 9
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ قَالَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوُفِّقَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ دَاخِلًا الْمَسْجِدَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي أَحَدُنَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ شِمَالِهِ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَذَكَرَ مِنْ شَأْنِهِمْ وَأَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَأَنَّهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ مَلِيًّا ثُمَّ قَالَ لِي يَا عُمَرُ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مَطَرٍ الْوَرَّاقِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ لَمَّا تَكَلَّمَ مَعْبَدٌ بِمَا تَكَلَّمَ بِهِ فِي شَأْنِ الْقَدَرِ أَنْكَرْنَا ذَلِكَ قَالَ فَحَجَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَجَّةً وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ كَهْمَسٍ وَإِسْنَادِهِ وَفِيهِ بَعْضُ زِيَادَةٍ وَنُقْصَانُ أَحْرُفٍ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِهِمْ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ زِيَادَةٍ وَقَدْ نَقَصَ مِنْهُ شَيْئًا و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ
Ayebisaki ngai [Abu Khaitsamah Zuhair bin Harb] ayebisi biso [Waki’] uta na [Kahmas] uta na [Abdullah bin Buraidah] uta na [Yahya bin Ya’mar]. -na lisolo mosusu elobami- Mpe ayebisi biso [Ubaidullah bin Mu’adz al-’Anbari] mpe oyo ezali hadith, ayebisi biso [tata na ngai] ayebisi biso [Kahmas] uta na [Ibn Buraidah] uta na [Yahya bin Ya’mar] alobi, ‘Moto oyo alobelaki destin ya liboso na Basrah azalaki Ma’bad al-Juhani, yango ngai na Humaid bin Abdurrahman al-Himyari akendaki na Hajj to Umrah, sima tolobaki, ‘Soki tokutanaki na moko ya baninga ya Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, wana tokotuna ye na ntina ya likambo oyo balobaki oyo etali destin’. Na yango [Abdullah bin Umar] apesamaki taufik -na Allah- mpo na biso, ntango azalaki kokota na mosquée. Na nsima, ngai ná moninga na ngai tokutanaki na ye. Moko na biso azalaki na lobɔkɔ na ye ya mobali mpe mosusu na lobɔkɔ na ye ya mwasi. Na sima nakanisaki ete moninga na ngai akopesa ngai masolo, yango wana nalobaki, ‘Ee Abu Abdurrahman, ya solo ezali komonana liboso na biso bato moko bazali kotanga Coran mpe koluka boyebi mpe na nsima koloba ete destin ezali te, mpe likambo ezali ya sika - liboso te na destin mpe boyebi ya Allah -’. Yango wana [Abdullah bin Umar] ayanolaki ete, ‘Ntango bokokutana na bato oyo, na nsima yebisa bango ete nazali kotika bango, mpe ete bazali kotika ngai. Mpe na Moto oyo basaleli ya Allah balapi ndai na ye, soki moko na bino abimisi wolo lokola Ngomba Uhud, na ntembe te makabo na ye ya mabonza ekondimama te kino akondima nsuka ya malamu mpe ya mabe’. Alobaki, ‘Bongo abandaki koyebisa hadith mpe alobaki, [‘Umar bin al-Khaththab] alobaki, ‘Mbala moko tozalaki na ngambo ya Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, na nsima mobali moko ayaki oyo bilamba na ye ezalaki mpɛmbɛ mingi, nsuki na ye ezalaki moindo mingi, mpe bilembo ya mibembo na ye ezalaki komonana likoló na ye te. Moko te kati na biso ayebaki ye, kino ayaki epai ya Ntoma Shallallahu ‘Alaihi Wasalam mpe akitisaki libɔlɔngɔ na ye na libɔlɔngɔ ya Ntoma Shallallahu ‘Alaihi Wasalam, na nsima alobaki, ‘Ee Muhammad, yebisa ngai makambo ya Islam? ' Rasulullah Sallallahu 'Alaihi Wasalam ayanolaki: 'Tatola ete ezali na nzambe moko te -oyo azali na lotomo ya kosambela- longola se Allah mpe ete Muhammad azali mosali mpe motindami na ye, kotia mabondeli, kofuta zakat, mpe kokila Ramadan, mpe kosala mobembo na Baitullah soki ozali na makoki ya kosala mobembo epai na ye'. Alobaki, 'Ozali na raison'. Umar alobaki, 'Bongo tokamwaki na ye mpo atunaki mpo na yango mpe a confirmaki yango'. Atunaki lisusu, ‘Yebisa ngai bondimi oyo? ' Ayanolaki ete: 'Bondimaka Allah, ba anzelu na ye, mikanda na ye, bamemi-nsango na ye, mokolo ya suka, mpe nsuka ya malamu mpe ya mabe'. Alobaki, 'Ozali na raison'. Atunaki, 'Yebisa ngai makambo ya ihsan? ’ Ayanolaki ete: ‘Bosambelaka Allah lokola nde bozali komona Ye, boye soki bomoni Ye te, boye ya solo azali komona bino’. Atunaki lisusu, ‘Mokolo ya nsuka ekozala ntango nini? ’ Ayanolaki ete: ‘Moto oyo batuni ayebi malamu te koleka moto oyo atuni.’ Atunaki, ‘Bongo yebisa ngai bilembo? ’ Ayanolaki ete: ‘Soki moombo aboti mwana ya nkolo na ye, mpe omoni moto oyo azali makolo ngulu, bolumbu, mobola, mobateli ya ntaba, kasi azali komikumisa mpo na kotonga bandako’. Na nsima, alongwaki. Yango wana nazalaki kaka kokamwa alors alobaki; 'O Umar, oyebi nani azali motuna?' Nayanolaki ete, ‘Allah na Ntoma na Ye bayebi malamu koleka’. Alobi : 'Wana ezali Gabriel, ayaki epayi na yo pona koteya yo boyebi na yo ya lingomba''. Ayebisaki biso [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] mpe [Abu Kamil al-Jahdari] mpe [Ahmad bin Abdah] balobi, ayebisi biso [Hammad bin Yazid] uta [Mathar al Warraq] uta na [Abdullah bin Buraidah] uta na [Yahya bin Ya’mar] alobaki, ‘Ntango Ma’bad alobaki likambo moko ete alobelaki likambo ya destin, na nsima towanganaki yango’. Alobaki lisusu, 'Na sima nasalaki Hajj na Humaid bin Abdurrahman al-Himyari'. Na sima balobelaki hadith na tina ya hadith ya Kahmas. Ezali na mwa balɛtrɛ mosusu mpe oyo ezangi. Mpe ayebisi biso [Muhammad bin Hatim] ayebisi biso [Yahya bin Sa’id al Qaththan] ayebisi biso [Uthman bin Ghiyats] ayebisi biso [Abdullah bin Buraidah] uta na [Yahya bin Ya’mar] mpe [Humaid bin Abdurrahman] bango mibale balobaki, ‘Tokutanaki na [Abdullah bin Umar], sima tolobeli likambo ya destin mpe makanisi na bango na ntina na yango, na nsima alobelaki hadith ndenge bazalaki na yango epai ya [Umar] radialllahu ‘anhuma epai ya Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam, mpe kati na yango ezali na kobakisa mpe kolongola’. Mpe ayebisi biso [Hajjaj bin ash-Sya’ir] ayebisi biso [Yunus bin Muhammad] ayebisi biso [al-Mu’tamir] uta na [tata na ye] uta na [Yahya bin Ya’mar] uta na [Ibn Umar] uta na [Umar] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam na bandakisa ya hadith na bango’.
Imam Muslim : 10
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُلَيَّةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الْآخِرِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتْ الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْبَهْمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا عَلَيَّ الرَّجُلَ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ فِي رِوَايَتِهِ إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ بَعْلَهَا يَعْنِي السَّرَارِيَّ
Mpe ayebisi biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] mpe [Zuhair bin Harb] nionso uta na [Ibn Ulayyah], [Zuhair] alobaki, ayebisi biso [Ismail bin Ibrahim] uta na [Abu Hayyan] uta na [Abu Zur’ah bin Amru bin Jarir] uta na [Abu Hurairah] alobaki, ‘Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam azalaki moko mokolo liboso ya bato, nde moto moko ayaki epai na ye ntango azalaki koloba ete, ‘Ee Ntoma ya Nzambe (Allah), kondima ezali nini? ' Ayanolaki ete, 'Bondimi Allah, ba anzelu na ye, buku na ye, bondimi likambo ya kokutana na Ye, bondimi na Bamemi-nsango na Ye, pe bondimi mokolo ya suka ya lisekwa'. Atunaki, ‘Ee Ntoma ya Allah, Islam ezali nini? ' Ayanolaki ete, 'Islam ezali ete bosambela Allah pe bosangani na ye eloko te, bosala mabondeli ya obligatoire, bofuta zakat ya obligatoire, pe bokila bilei na tango ya Ramadan.' Atunaki lisusu, ‘Ee Ntoma ya Nzambe (Allah), ihsan ezali nini? ' Ayanolaki ete, 'Bosambelaka Allah lokola nde bozali komona Ye, boye soki bomoni Ye te nde ya solo azali komona bino'. Atunaki lisusu, ‘Ee Ntoma ya Nzambe (Allah), mokolo ya lisekwa ekozala mokolo nini? ’ Ayanolaki ete, ‘Moto moko te oyo batuni mpo na yango ayebi eyano malamu koleka oyo atuni, kasi nakoyebisa bino bilembo; elingi koloba ntango mosaleli ya mwasi aboti nkolo na ye. Yango ezali moko ya bilembo. -Ya mibale- soki moto ya bolumbu, makolo ngulu akomi mokambi ya bomoto. Yango ezali moko ya bilembo. -Ya misato- soki babateli ya ntaba bazali kowelana bango na bango na -batongi- bandako. Yango ezali moko ya bilembo na bilembo mitano, moto moko te ayebi yango longola se Allah,’ sima ye sallallaahu ‘alaihi wasallam atangi: ‘-Ya solo Allah, kaka epai na Ye nde boyebi mokolo ya kosambisama; mpe Ye Ye oyo atindaka mbula, mpe ayebi nini ezali na kati ya libumu. Mpe moto moko te akoki koyeba - na bosolo - nini Akosala lobi. Mpe moto moko te akoki koyeba esika nini na mabele akokufa. Ya solo, Allah azali moto oyo ayebi makambo nyonso, oyo ayebi makambo nyonso-' -Qs. Luqman: 34-. Na nsima, mobali yango alongwaki lisusu. Yango wana Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam alobaki: ‘Benga mobali yango azonga epai na ngai’. Yango wana babandaki lisusu kobenga, kasi bamonaki eloko te. Yango wana Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam alobaki: 'Oyo ezali Jibril, ayaki koteya bato na ntina ya lingomba na bango''. Ayebisaki biso [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ayebisi biso [Muhammad bin Bisyr] ayebisi biso [Abu Hayyan at-Taimi] na sanad oyo hadith ya boye, kaka na lisolo ezali na fraze, ‘Ntango basali ya basi babotaka mibali na bango, elingi koloba makango’.
Imam Muslim : 11
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلُونِي فَهَابُوهُ أَنْ يَسْأَلُوهُ فَجَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ لَا تُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَخْشَى اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى تَقُومُ السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا رَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الصُّمَّ الْبُكْمَ مُلُوكَ الْأَرْضِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ رِعَاءَ الْبَهْمِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ مِنْ الْغَيْبِ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ قَامَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوهُ عَلَيَّ فَالْتُمِسَ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ أَرَادَ أَنْ تَعَلَّمُوا إِذْ لَمْ تَسْأَلُوا
Ayebisaki biso [Zuhair bin Harb] ayebisi biso [Jarir] uta na [Umarah] - elingi koloba Ibn al-Qa’qa’ - uta na [Abu Zur’ah] uta na [Abu Hurairah] alobaki, ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam alobaki: ‘Botuna ngai’. Kasi babangaki mpe baboyaki kotuna ye. Bongo mobali moko ayaki afandaki liboso ya mabolongo na ye, mobali atuni, ‘Ee Ntoma ya Allah, Islam ezali nini? ' Ayanolaki ete, 'Islam ezali ete kosangisa baninga na Allah na eloko moko te, kosala mabondeli, kofuta zakat, mpe kokila bilei na Ramadan.' Alobaki, 'Ozali na raison'. Na sima atunaki lisusu, ‘Ee Ntoma ya Nzambe (Allah), kondima ezali nini? ' Ayanolaki ete, 'Bondimi Allah, baanzelu na ye, buku na ye, bondimi likambo ya kokutana na Ye, bondimi Bamemi-nsango na Ye, pe bondimi Mokolo ya Lisekwa pe bondimi destin ya nionso'. Alobaki, 'Ozali na raison'. Na sima atunaki lisusu, ‘Ee Ntoma ya Allah, ihsan ezali nini? ' Ayanolaki, 'Obanga -khasyyah- Allah lokola soki ozali komona Ye, sima soki ozali komona Ye te alors ya solo azali komona yo'. Alobaki, 'Ozali na raison'. Na sima atunaki lisusu, ‘Ee Ntoma ya Nzambe (Allah), mokolo ya bosambisi ekozala mokolo nini? ’ Ayanolaki ete, ‘Moto moko te oyo batuni mpo na yango ayebi eyano malamu koleka oyo atuni, kasi nakoyebisa bino bilembo; elingi koloba ntango omoni moombo ya mwasi azali kobota nkolo na ye. Yango ezali moko ya bilembo. -Ya mibale- soki omoni moto ya makolo ngulu, matoyi, baba akomi mokambi ya -bato- na mabele. Yango ezali moko ya bilembo. -Ya misato- soki omoni babateli ya ntaba bazali kobunda bango na bango kino na bosanda na -ba ndako-. Yango ezali moko ya bilembo na bilembo mitano ya occultation, moto moko te ayebi yango longola se Allah,’ sima atangi boye: ‘-Ya solo Allah, kaka epai na Ye nde boyebi ya Mokolo ya Kosambisama nde ezali; mpe Ye Ye oyo atindaka mbula, mpe ayebi nini ezali na kati ya libumu. Mpe moto moko te akoki koyeba - na bosolo - nini Akosala lobi. Mpe moto moko te akoki koyeba esika nini na mabele akokufa. Ya solo, Allah azali moto oyo ayebi makambo nyonso, oyo ayebi makambo nyonso-' -Qs. Luqman: 34-. Na sima mobali wana atɛlɛmaki - amilongolaki -, sima Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam alobi: ‘Benga ye epai na ngai! ’ Bongo balukaki ye, kasi bamonaki ye te. Yango wana Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam alobaki: 'Mobali oyo azali Jibril oyo alingi yo oyekola -lingomba- po osengaka te''.
Imam Muslim : 12
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ فِيمَا قُرِئَ عَلَيْهِ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرُ الرَّأْسِ نَسْمَعُ دَوِيَّ صَوْتِهِ وَلَا نَفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُنَّ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَصِيَامُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ فَقَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ أَوْ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ
Eyebisami na biso [Qutaibah bin Sa’id bin Jamil bin Tharif bin Abdullah ats-Tsaqafi] uta na [Malik bin Anas] na lisolo oyo etangamaki likolo na ye, uta na [Abu Suhail] uta na [tata na ye] ete ayokaki [Thalhah bin Ubaidullah] koloba ete, ‘Moto moko uta na bato ya Nejd oyo nsuki na ye etelemaki na nsuka ayaki epai ya Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, toyokaki koimaima ya mongongo na ye, kasi tokokaki kososola eloko moko te oyo alobaki. loba yango tiii akomaki pene na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, emonanaki que azalaki kotuna na ntina ya Islam. Yango wana Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ayanolaki: ‘Islam ezali kosambela mbala mitano na butu na moi’. Atunaki lisusu, ‘Nazali naino na mikumba longola se Ye? ' Ayanolaki: 'Te, longola se soki osali mabondeli ya sunnah pe okila bilei na tango ya Ramadan'. Atunaki, ‘Nazali naino na mikumba longola se Ye? ' Ayanolaki ete: 'Te, longola se soki osali kokila bilei ya sunnah, mpe Ntoma ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam alobeli mokumba ya zakat epai na ye'. Atunaki lisusu, ‘Nazali naino na mikumba longola se Ye? ' Ayanolaki: 'Te, longola se soki osali makabo ya sunnah'. Moyekoli alobaki ete, ‘Bongo mobali yango alongolaki konje na ye ntango azalaki koloba ete, ‘Na nzela ya Allah, nakobakisa mingi koleka oyo te mpe nakolongola yango te’. Yango wana Ntoma sallallaahu 'alaihi wasallam alobaki: 'Akosepela soki vraiment -asali yango-''. Ayebisaki biso [Yahya bin Ayyub] na [Qutaibah bin Sa’id] nionso uta na [Ismail bin Ja’far] uta na [Abu Suhail] uta na [tata na ye] uta na [Thalhah bin Ubaidullah] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam na hadith oyo lokola hadith ya Malik, kaka ye alobaki, ‘Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam alobaki: 'Akozala na esengo, -mpo na bolamu ya tata na ye- soki azali na ntina', to akokende na lola, -mpo na bolamu ya tata na ye- soki azali na ntina''.
Imam Muslim : 13
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ نُهِينَا أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ فَكَانَ يُعْجِبُنَا أَنْ يَجِيءَ الرَّجُلُ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ الْعَاقِلُ فَيَسْأَلَهُ وَنَحْنُ نَسْمَعُ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَتَانَا رَسُولُكَ فَزَعَمَ لَنَا أَنَّكَ تَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ أَرْسَلَكَ قَالَ صَدَقَ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ نَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ وَجَعَلَ فِيهَا مَا جَعَلَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَبِالَّذِي خَلَقَ السَّمَاءَ وَخَلَقَ الْأَرْضَ وَنَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِنَا وَلَيْلَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا زَكَاةً فِي أَمْوَالِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا صَوْمَ شَهْرِ رَمَضَانَ فِي سَنَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا حَجَّ الْبَيْتِ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقَ قَالَ ثُمَّ وَلَّى قَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَا أَزِيدُ عَلَيْهِنَّ وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُنَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَئِنْ صَدَقَ لَيَدْخُلَنَّ الْجَنَّةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نُهِينَا فِي الْقُرْآنِ أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِهِ
Ayebisaki biso [Amru bin Muhammad bin Bukair an-Naqid] ayebisi biso [Hasyim bin al-Qasim Abu an-Nadlr] ayebisi biso [Sulaiman bin al-Mughirah] uta na [Tsabit] uta na [Anas bin Malik] alobaki, ‘Bapekisaki biso kotuna Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam mpo na likambo moko, elingi koloba kosepela na biso mpo na boyei ya moto moko ya bavandi ya esobe oyo azalaki mayele -mayele-, sima atunaki, tango toyokaki yango, sima mobali moko awutaki bato ya esobe ayaki pe alobaki, ‘Ee Muhammad, motindami na yo ayaki epai na biso, sima a réclamer pona biso que olobaki que Allah atindaki yo’. Rasulullah ayanolaki ete: ‘Ezali bongo’. Atunaki, ‘Nani akela lola? ' Rasulullah ayanolaki ete: 'Allah'. Atunaki, ‘Nani akelaki mabele? ' Rasulullah ayanolaki ete: 'Allah'. Atunaki, ‘Nani atelemisaki bangomba oyo mpe asalaki nionso kati na yango oyo Ye akelaki? ' Ayanolaki ete: 'Allah'. Atunaki, ‘Bongo na Moto oyo akela lola, akelaki mabele, pe atelemisi bangomba oyo, ezali Allah nde atindaki bino? ' Ayanolaki ete: 'Ee'. Atunaki, ‘Motindami na yo alobi ete tosengeli kosambela mbala mitano na butu mpe moi, -ezali ya solo-? ' Ayanolaki ete: 'Ezali bongo'. Atunaki, ‘Na Moto oyo atindaki yo, Allah apesaki yo mitindo ete osala boye? ' Ayanolaki ete: 'Ee'. Atunaki, 'Motindami na yo alobi ete ezali obligatoire na buku kokila bilei Ramadlan mbula na mbula, - ezali ya solo -? ' Ayanolaki ete: 'Ee'. Atunaki, ‘Na Moto oyo atindaki yo, Allah apesaki yo mitindo ete osala boye? ' Ayanolaki ete: 'Ee'. Atunaki, ‘Motindami na yo alobi ete tozali na mokumba ya kosala Hajj mpo na baye kati na biso tozali na makoki ya kolanda nzela na Ye, -ezali ya solo-? ' Ayanolaki ete, 'Ee, ezali bongo'. Na nsima abalukaki mpe alobaki ete, ‘Na nzela ya Moto oyo atindaki yo na bosolo, nakobakisa mokumba oyo te mpe nakolongola yango te’. Yango wana Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam alobi: «Soki oyo alobi ezali ya solo, ako kota na lola ya solo ». Ayebisaki biso [Abdullah bin Hasyim al-Abdi] ayebisi biso [Bahz] ayebisi biso [Sulaiman bin al-Mughirah] uta na [Thabit] alobaki, [Anas] alobaki, ‘Topekisamaki kotuna likambo moko uta na Coran epai ya Ntoma ya Allah’. Na sima abimisi hadith moko na exemple.
Imam Muslim : 14
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو أَيُّوبَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا عَرَضَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي سَفَرٍ فَأَخَذَ بِخِطَامِ نَاقَتِهِ أَوْ بِزِمَامِهَا ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوْ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي بِمَا يُقَرِّبُنِي مِنْ الْجَنَّةِ وَمَا يُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ فَكَفَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ نَظَرَ فِي أَصْحَابِهِ ثُمَّ قَالَ لَقَدْ وُفِّقَ أَوْ لَقَدْ هُدِيَ قَالَ كَيْفَ قُلْتَ قَالَ فَأَعَادَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ الرَّحِمَ دَعْ النَّاقَةَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍ وَأَبُوهُ عُثْمَانُ أَنَّهُمَا سَمِعَا مُوسَى بْنَ طَلْحَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ هَذَا الْحَدِيثِ
Ayebisaki biso [Muhammad bin Abdullah bin Numair] ayebisi biso [tata na ngai] ayebisi biso [Amru bin Uthman] ayebisi biso [Musa bin Talhah] alobi, ayebisi ngai [Abu Ayyub], ete Bedouin moko apekisaki Ntoma ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam tango azalaki na mobembo, sima azuaki ba reins ya kamela to reins na yango, sima alobaki, ‘Ee Rasulullah, to O Muhammad, Yebisa ngai likambo oyo ezali kopusana penepene na lola mpe eloko oyo ezali kopekisa ngai mosika na lifelo? ' Moyekoli alobaki, 'Bongo Ntoma sallallaahu 'alaihi wasallam atelemaki sima atalaki baninga na ye, sima alobaki: 'Bapesi ye taufik to bapesaki ye bokambi'. Atunaki, ‘Olobaki nini? ' Moyekoli ya lisolo alobaki, 'Na nsima azongelaki yango'. Yango wana Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam alobaki: ‘Osambelaka Allah, kosilikisa ye na eloko te, kosala mabondeli, kofuta zakat, mpe kokangisa ba liens ya boninga, sima botika kamela''. Ayebisi biso [Muhammad bin Hatim] na [Abdurrahman bin Bisyr] bango mibale balobi, ayebisi biso [Bahz] ayebisi biso [Syu’bah] ayebisi biso [Muhammad bin Uthman bin Abdullah bin Mauhab] na tata na ye [Uthman] que bango mibale bayokaki [Musa bin Talhah] koyebisa epayi ya [Abu Ayyub] epayi ya Prophète sallallaahu 'alaihi wasallam na eloko lokola hadith oyo'.
Imam Muslim : 15
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ أَعْمَلُهُ يُدْنِينِي مِنْ الْجَنَّةِ وَيُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ ذَا رَحِمِكَ فَلَمَّا أَدْبَرَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ تَمَسَّكَ بِمَا أُمِرَ بِهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ أَبِي شَيْبَةَ إِنْ تَمَسَّكَ بِهِ
Ayebisaki biso [Yahya bin Yahya at-Tamimi] ayebisi biso [Abu al-Ahwash]. -na lisolo mosusu elobami- Mpe elobami na biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ayebisi biso [Abu al-Ahwash] uta na [Abu Ishaq] uta na [Musa bin Talhah] uta na [Abu Ayyub] alobaki, ‘Moto moko ayaki epai ya Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam, mpe atunaki, ‘Lakisa ngai momesano oyo ezali kopusana penepene na lola mpe ezo bomba ngai mosika na lifelo? ' Ayanolaki: 'Osambela Allah, kokima ye na eloko te, kosala mabondeli, kofuta zakat, kobatela boyokani na libota na yo'. Tango alobaki abonnés, Ntoma ya Allah (kimia pe mapamboli ya Allaah ezala likolo na ye) alobaki: «Soki akangamaki na oyo bapesaki ye mitindo ya kosala, na ntembe te akokokota na lola ». Mpe na lisolo moko ya [Ibn Abu Syaibah], ‘Soki akangami na yango’.
Imam Muslim : 16
و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ إِذَا عَمِلْتُهُ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّي الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا شَيْئًا أَبَدًا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا
Mpe ayebisi ngai [Abu Bakr bin Ishaq] ayebisi biso [Affan] ayebisi biso [Wuhaib] ayebisi biso [Yahya bin Sa’id] uta na [Abu Zur’ah] uta na [Abu Hurairah] ete Bedouin moko ayaki epai ya Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam mpe alobaki, ‘Ee Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, lakisa ngai nini misala soki nazali kosalela yango. nakokende na lola? ' Ayanolaki ete: 'Bosambelaka Allah, bokimi Ye na eloko moko te, bosalaka mabondeli ya obligatoire, bofutaka zakat ya obligatoire, pe bokila bilei na Ramadan.' Alobaki ete, ‘Na Moto oyo molimo na ngai ezali na Loboko na ye, nakobakisa mwa moke oyo te mpo na libela to nakolongola yango te’. Tango apesaki mbote ya bopemi, Ntoma ya Nzambe (Allah) alobaki boye: «Oyo alingi komona moto oyo awuti na bato ya lola, atala ye ».
Imam Muslim : 17
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الْمَكْتُوبَةَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ وَالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ شَيْبَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ وَأَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِمِثْلِهِ وَزَادَا فِيهِ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
Ayebisaki biso [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Abu Kuraib] na lafazhnya ya Abu Kuraib, bango mibale balobi, ayebisaki biso [Abu Mu’awiyah] uta na [al-A’masy] uta na [Abu Sufyan] uta na [Jabir] alobaki, ‘An-Nu’man bin Qauqal ayaki epai ya Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam mpe atunaki, ‘Ee Ntoma ya Allah, okanisi nini tango nazali kosambela obligatoire, napekisi eloko oyo ezali haram pe na permettre eloko oyo ezali halal, nakokende na lola? ' Ntoma sallallaahu 'alaihi wasallam ayanolaki: 'Ee'. Mpe ayebisi ngai [Hajjaj bin ash-Sya’ir] mpe [al-Qasim bin Zakariya’] bango mibale balobaki, ayebisi biso [Ubaidullah bin Musa] uta na [Syaiban] uta na [al-A’masy] uta na [Abu Salih] mpe [Abu Sufyan] uta na [Jabir] alobaki, ‘Ee Ntoma ya Allah’, na moto ya boye rapport, kaka ye abakisaki, ‘Mpe nakobakisa ata iota moko te na yango’.
Imam Muslim : 18
و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الصَّلَوَاتِ الْمَكْتُوبَاتِ وَصُمْتُ رَمَضَانَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
Ayebisaki ngai [Salamah bin Syabib] ayebisi biso [al-Hasan bin A’yan] ayebisi biso [Ma’qil] - elingi koloba Ibn Ubaidullah - uta na [Abu az-Zubair] uta na [Jabir] ete moto moko atunaki Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘Okanisi nini soki nasali mabondeli ya obligatoire, kokila bilei na Ramadlan, kosala makambo na mibeko, mpe kosala makambo oyo ezali na mibeko te eloko oyo ezali haram, kasi nabakisi momeseno moko te na yango, nakokende na likoló?’ Rasulullah ayanolaki ete: ‘Ee’. Alobaki ete, ‘Na nzela ya Allah, nakobakisa ata moke te na momeseno oyo’.
Imam Muslim : 19
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ بْنَ حَيَّانَ الْأَحْمَرَ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسَةٍ عَلَى أَنْ يُوَحَّدَ اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَالْحَجِّ فَقَالَ رَجُلٌ الْحَجُّ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ لَا صِيَامُ رَمَضَانَ وَالْحَجُّ هَكَذَا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Ayebisaki biso [Muhammad bin Abdullah bin Numair al-Hamdani] ayebisi biso [Abu Khalid] - elingi koloba Sulaiman bin Hayyan al-Ahmar - uta na [Abu Malik al-Asyja’i] uta na [Sa’ad bin Ubaidah] uta na [Ibn Umar] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam, alobaki: ‘Islam etongami likolo ya mitano miboko: Elingi koloba ete Allah azala na bomoko, atelemisa losambo, akokisaka zakat, kokila bilei ya Ramadlan, mpe Hajj. Mobali moko atunaki, 'Hajj mpe -na nsima- kokila bilei ya Ramadan ezali nini'. Ayanolaki ete: ‘Te, kokila bilei mpo na Ramadan mpe -na nsima- Hajj’. Na ndenge wana nayokaki yango epayi ya Ntoma ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam’.
Imam Muslim : 20
و حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ الْعَسْكَرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ طَارِقٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعْدُ بْنُ عُبَيْدَةَ السُّلَمِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ عَلَى أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَيُكْفَرَ بِمَا دُونَهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
Ayebisaki biso [Sahl bin Uthman al-Askari] ayebisi biso [Yahya bin Zakariya] ayebisi biso [Sa’ad bin Thariq] alobi, ayebisi ngai [Sa’ad bin Ubaidah as-Sulami] uta na [Ibn Umar] uta na Ntoma sallallaahu ‘alaihi wasallam, alobi: ‘Islam etongamaki na miboko ya mitano: Elingi koloba ete Allah azala basambelaka mpe ete makambo mosusu esengeli kobebisa lokumu, kotya mabondeli, kokokisa zakat, kosala pèlerinage epai ya Baitullah, mpe kokila bilei na ntango ya Ramadan.