Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 1

وَهُوَ الْأَثَرُ الْمَشْهُورُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَدَّثَ عَنِّي بِحَدِيثٍ يُرَى أَنَّهُ كَذِبٌ فَهُوَ أَحَدُ الْكَاذِبِينَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ أَيْضًا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ

Eye enye Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam ƒe atsar xɔŋkɔ, ‘Amesiame si gblɔ hadith tso gbɔnye, si wogblɔ be enye alakpa la, ekema eya - ŋutinyagblɔla - nye alakpatɔ mawo dometɔ ɖeka’. Egblɔ na mí be [Abu Bakr bin Abu Syaibah] gblɔ na mí [Waki’] tso [Syu’bah] gbɔ tso [al Hakam] gbɔ tso [Abdurrahman bin Abu Laila] gbɔ tso [Samurah bin Jundab] gbɔ. -le nuŋlɔɖi bubu me la, woyɔe- eye wogblɔe na mí hã be [Abu Bakr bin Abu Syaibah] gblɔ na mí [Waki’] tso [Syu’bah] kple [Sufyan] tso [Habib] gbɔ tso [Maimun bin Abu Syabib] gbɔ tso [al-Mughirah bin Syu’bah] gbɔ wo ame evea siaa gblɔ be, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam gblɔ tso esia ŋu’.

Hadith

Imam Muslim : 2

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَكْذِبُوا عَلَيَّ فَإِنَّهُ مَنْ يَكْذِبْ عَلَيَّ يَلِجْ النَّارَ

Eye egblɔ na mí be [Abu Bakr bin Abu Syaibah] gblɔ na mí [Ghundar] tso [Syu’bah] -le nuŋlɔɖi bubu me la, woyɔe- Eye wògblɔ na mí [Muhammad bin al Mutsanna] kple [Ibn Basysyar] wo ame evea siaa gblɔ be, egblɔ na mí [Muhammad bin Ja’far] gblɔ na mí [Syu’bah] tso [Mansur] gbɔ tso [Rib’i gbɔ Hirasy] be yese [Ali] wònɔ gbeƒã ɖem la, egblɔ be, ‘Allah ƒe dɔla (Allaah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) gblɔ be: ‘Mègada alakpa le nye ŋkɔ me o, elabena amesiame si ada alakpa le nye ŋkɔ me la, ayi dzomavɔ me godoo’.

Hadith

Imam Muslim : 3

و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهُ لَيَمْنَعُنِي أَنْ أُحَدِّثَكُمْ حَدِيثًا كَثِيرًا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَعَمَّدَ عَلَيَّ كَذِبًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ

[Zuhair bin Harb] gblɔ na mí [Ismail] - si nye Ibn 'Ulayyah - tso [Abdul Aziz bin Shuhaib] gbɔ tso [Anas bin Malik] gbɔ be egblɔ be, 'Nyateƒee, nane si xe mɔ nam be nyemagblɔ hadith geɖewo na mi o enye be Allah ƒe dɔla shallallahu 'alaihi wasallam gblɔ be: ‘Amesiame si ɖoe koŋ agblɔ alakpa tso ŋunye la, na wòaxɔ ɖe eteƒe le Dzoa.''

Hadith

Imam Muslim : 4

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ

Egblɔ na mí [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] gblɔ na mí [Abu Awanah] tso [Abu Hashin] gbɔ tso [Abu Salih] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ be, ‘Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Amesiame si da alakpa le nye ŋkɔ me la, nexɔ eƒe zikpui tso dzomavɔ me’.

Hadith

Imam Muslim : 5

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ رَبِيعَةَ قَالَ أَتَيْتُ الْمَسْجِدَ وَالْمُغِيرَةُ أَمِيرُ الْكُوفَةِ قَالَ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ و حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قَيْسٍ الْأَسْدِيُّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْأَسَدِيِّ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ وَلَمْ يَذْكُرْ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ

Egblɔ na mí [Muhammad bin Abdullah bin Numair] gblɔ na mí be [fofonye] gblɔ na mí be [Sa’id bin ‘Ubaid] gblɔ na mí [Ali bin Rabi’ah] be egblɔ be, ‘Meyi gbedoxɔ me esime al-Mughirah, Kufa ƒe nutodziɖula. Egblɔ be, ‘Ekema [al-Mughirah] gblɔ be, ‘Mese Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Nyateƒee, alakpadada le nye ŋkɔ me mesɔ kple alakpadada le ame bubu ƒe ŋkɔ me o, amesiame si ɖoe koŋ da alakpa le nye ŋkɔ me la, nexɔ eƒe zikpui tso dzomavɔ me’. Eye wogblɔ nam [Ali bin Hujr abe alesi Sa’di] gblɔ na mí ene [Ali bin Mushir] gblɔ na mí [Muhammad bin Qais al Asdi] tso [Ali bin Rabi’ah al Asdi] gbɔ tso [al-Mughirah bin Syu’bah] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ kple hadith sia tɔgbe, ɖeko megblɔ be, ‘Nyateƒee, alakpadada le nye ŋkɔ me enye menye nu ɖeka kple alakpadada le ame aɖe ƒe ŋkɔ me o’.

Hadith

Imam Muslim : 6

و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَى بِالْمَرْءِ كَذِبًا أَنْ يُحَدِّثَ بِكُلِّ مَا سَمِعَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَفْصٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ ذَلِكَ

Eye wògblɔ na mí be [Ubaidullah bin Mu’adz al Anbari] gblɔ na mí [fofonye] -le nuŋlɔɖi bubu me la, woyɔe-, Eye wògblɔ na mí [Muhammad bin al Mutsanna] gblɔ na mí [Abdurrahman bin Mahdi] wo ame evea siaa gblɔ, egblɔ na mí [Syu’bah] tso [Khubaib bin Abdurrahman] gbɔ tso [Hafsh bin Ashim] gbɔ egblɔ be, 'Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam gblɔ be: 'Esɔ gbɔ be woabu ame be enye alakpatɔ ne egblɔ nusianu si wòse'. Egblɔ na mí [Abu Bakr bin Abu Syaibah] gblɔ na mí be [Ali bin Hafsh] gblɔ na mí [Syu’bah] tso [Khubaib bin Abdurrahman] gbɔ tso [Hafsh bin ‘Ashim] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ kple hadith ma ke’.

Hadith

Imam Muslim : 7

و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ سَيَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي أُنَاسٌ يُحَدِّثُونَكُمْ مَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ

Eye egblɔ na mí [Muhammad bin Abdullah bin Numair] kple [Zuhair bin Harb] wo ame evea siaa gblɔ, egblɔ na mí [Abdullah bin Yazid] egblɔ, egblɔ nam [Sa’id bin Abu Ayyub] egblɔ, egblɔ nam [Abu Hani’] tso [Abu Uthman Muslim bin Yasar] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ tso Rasulullah sallallaahu ‘alaihi gbɔ wasallam, be egblɔ be: ‘Anye be amewo anɔ nye ummah ƒe nuwuwu anɔ hadith aɖe si miese kpɔ o eye mia fofowo hã mese kpɔ o la gblɔm na mi. Eyata mianɔ adzɔge eye woawo hã woanɔ adzɔge’.

Hadith

Imam Muslim : 8

و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ أَنَّهُ سَمِعَ شَرَاحِيلَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ يَأْتُونَكُمْ مِنْ الْأَحَادِيثِ بِمَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ لَا يُضِلُّونَكُمْ وَلَا يَفْتِنُونَكُمْ

Egblɔ nam [Harmalah bin Yahya bin Abdullah bin Harmalah bin Imran at-Tujibi] yegblɔ, egblɔ na mí [Ibn Wahb] egblɔ, egblɔ na mí [Abu Syuraih] be yese [Syarahil bin Yazid] gblɔ, egblɔ nam [Muslim bin Yasar] be yese [Abu Hurairah] gblɔ be, ‘Allah ƒe dɔla (ŋutifafa kple blessings of Allaah be upon him) gblɔ be: ‘Anɔ anyi Le ɣeyiɣi ƒe nuwuwu la, Dajjal alakpatɔwo atsɔ hadith siwo miese kpɔ o eye mia fofowo hã mese kpɔ o la vɛ na mi. Eya ta te ɖa le wo ŋu eye mite ɖa le wo ŋu. Womate ŋu aflu wò o eye womate ŋu agblɔ busunya ɖe ŋuwò o’.

Hadith

Imam Muslim : 9

حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ قَالَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوُفِّقَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ دَاخِلًا الْمَسْجِدَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي أَحَدُنَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ شِمَالِهِ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَذَكَرَ مِنْ شَأْنِهِمْ وَأَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَأَنَّهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ مَلِيًّا ثُمَّ قَالَ لِي يَا عُمَرُ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مَطَرٍ الْوَرَّاقِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ لَمَّا تَكَلَّمَ مَعْبَدٌ بِمَا تَكَلَّمَ بِهِ فِي شَأْنِ الْقَدَرِ أَنْكَرْنَا ذَلِكَ قَالَ فَحَجَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَجَّةً وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ كَهْمَسٍ وَإِسْنَادِهِ وَفِيهِ بَعْضُ زِيَادَةٍ وَنُقْصَانُ أَحْرُفٍ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِهِمْ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ زِيَادَةٍ وَقَدْ نَقَصَ مِنْهُ شَيْئًا و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ

Egblɔ nam be [Abu Khaitsamah Zuhair bin Harb] gblɔe na mí [Waki’] tso [Kahmas] gbɔ tso [Abdullah bin Buraidah] gbɔ tso [Yahya bin Ya’mar] gbɔ. -le nuŋlɔɖi bubu me la wogblɔe- Eye egblɔ na mí [Ubaidullah bin Mu’adz al-'Anbari] eye esia nye hadith la, egblɔ na mí [fofonye] gblɔ na mí [Kahmas] tso [Ibn Buraidah] gbɔ tso [Yahya bin Ya'mar] gbɔ be, 'Ame si ƒo nu tso dzɔgbese ŋu zi gbãtɔ le Basrah la nye Ma'bad al-Juhani, eyata nye kple Humaid bin.' Abdurrahman al-Himyari yi Hajj alo Umrah, emegbe míegblɔ be, ‘Ne míedo go Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam ƒe zɔhɛwo dometɔ ɖeka la, ekema míabiae tso nane si wogblɔ be edo ƒome kple dzɔgbese ŋu’. Eyata [Abdullah bin Umar] wotsɔ taufik -tso Allah- na mí, esime wònɔ gegem ɖe mosque la me. Emegbe mía kple xɔ̃nye míedze ŋgɔe, mía dometɔ ɖeka nɔ eƒe ɖusime eye evelia nɔ eƒe miame. Emegbe mesusu be xɔ̃nyea aƒo nu ɖe tanye, eyata megblɔ be, ‘Oo Abu Abdurrahman, nyateƒee, míekpɔ dukɔ aɖe wole Qur’an xlẽm hele sidzedze dim, eye emegbe wole gbɔgblɔm be dzɔgbese aɖeke meli o, eye be yewoƒe nya la nye nu yeye - dzɔgbese alo Allah ŋuti sidzedze do ŋgɔ na wo o -’ Eyata [Abdullah ibn Umar] ɖo eŋu be, ‘Ne èdo go ame siawo la, na woanya be mevo tso wo gbɔ, . eye be wovo tso gbɔnye. Eye to Amesi dzi Allah ƒe dɔlawo ka atam le la, ne mia dometɔ ɖeka zã sika abe Uhud To ene la, womaxɔ eƒe dɔmenyonyo o vaseɖe esime wòaxɔ dzɔgbese dzi se, nyui kple vɔ̃ siaa.’ Egblɔ be, ‘Ekema edze hadith la gbɔgblɔ gɔme eye wògblɔ be, [‘Umar bin al-Khattab] gblɔ be, ‘Míenɔ Allah ƒe dɔla (Allah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) gbɔ ɣeaɖeɣi, eye ŋutsu aɖe va mía gbɔ, si ƒe awuwo le ɣie ŋutɔ, eƒe taɖa le yibɔ ŋutɔ, eye mɔzɔzɔ ƒe dzesi aɖeke medze le eŋu o. Mía dometɔ aɖeke mede dzesii o, vaseɖe esime wòva Nyagblɔɖila (Allah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) gbɔ eye wòtsɔ eƒe klo ɖo eƒe klo dzi, eye wògblɔ be, ‘O Muhammad, na nyanyam tso Islam ŋu?’ Allah ƒe dɔla (Allah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) ɖo eŋu be: ‘Ðaseɖiɖi be mawu aɖeke meli o negbe Allah ko eye be Muhammad nye Eƒe dɔla kple dɔla, eɖo gbedodoɖa anyi, exea zakat, eye wòtsia nu dɔ Ramadan, eye wòwɔa mɔzɔzɔ yi Aƒea me ne ète ŋu zɔ mɔ yi afima.’ Egblɔ be, ‘Èto nyateƒe.’ Umar gblɔ be, 'Eyata ewɔ nuku na mí elabena ebia nya tso eŋu eye wòɖo kpe edzi.' Egabia ake be, ‘Gblɔ xɔse sia ŋu nya nam? ' Eɖo eŋu be: 'Miexɔ Allah, Eƒe dɔlawo, Eƒe agbalẽwo, Eƒe Dɔlawo, Ŋkeke Mamlɛa, kple dzɔgbevɔ̃e nyui kple vɔ̃ dzi se'. Egblɔ be, 'Èto nyateƒe'. Ebia be, 'Gblɔ ihsan ŋu nya nam? ' Eɖo eŋu be: 'Miesubɔa Allah abe ɖe miekpɔe ene, ekema ne miekpɔe o la, ekema ekpɔ mi vavã'. Egabia ake be, ‘Ɣekaɣie ŋkeke mamlɛa ava? ’ Eɖo eŋu be: ‘Amesi wobia nyae la menya nu nyuie wu amesi biae o.’ Ebia be, ‘Ekema gblɔ dzesiawo nam? ’ Eɖo eŋu be: ‘Ne kluvi dzi eƒe aƒetɔ ƒe vi, eye nèkpɔ ame aɖe si le afɔ ƒuƒlu, amama, ame dahe, gbɔ̃kplɔla, gake wòle adegbe ƒom le xɔtutu me’. Emegbe edzo. Eyata egawɔ nuku nam kokoko ɣemaɣi egblɔ be; ‘O Umar, ènya amesi nye nyabiala la?’ Meɖo eŋu be, ‘Allah kple Eƒe dɔla nya nyuie wu’. Egblɔ be: 'Gabriel ye nye ema, eva gbɔwò be yeafia nu wò tso wò mawusubɔsubɔ ŋuti sidzedze ŋu''. Wogblɔ na mí [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] kple [Abu Kamil al-Jahdari] kple [Ahmad bin Abdah] wogblɔ be, egblɔ na mí [Hammad bin Yazid] tso [Mathar al Warraq] gbɔ tso [Abdullah bin Buraidah] gbɔ tso [Yahya bin Ya’mar] gbɔ la, egblɔ be, ‘Ne Ma’bad gblɔ nya aɖe si wòƒo nu tso nya la ŋu dzɔgbese, emegbe míegbee’. Egagblɔ ake be, ‘Ekema mewɔ Hajj kple Humaid bin Abdurrahman al-Himyari’. Emegbe woyɔ hadith la kple gɔmesese si le Kahmas hadith la ŋu. Lɛta bubu aɖewo kple esiwo bu le eme. Eye egblɔ na mí be [Muhammad bin Hatim] gblɔ na mí [Yahya bin Sa’id al Qaththan] gblɔ na mí be [Uthman bin Ghiyats] gblɔ na mí [Abdullah bin Buraidah] tso [Yahya bin Ya’mar] kple [Humaid bin Abdurrahman] gbɔ wo ame evea siaa gblɔ be, ‘Míedo go [Abdullah bin Umar], emegbe míeƒo nu tso dzɔgbese kple woƒe nukpɔsusu le eŋu, emegbe egblɔ hadith la abe alesi wogblɔe tso [Umar] radialllahu ‘anhuma gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ ene, eye le eme la, wotsɔe kpe ɖe eŋu eye woɖee ɖa’. Eye egblɔ na mí be [Hajjaj bin ash-Sya’ir] gblɔ na mí be [Yunus bin Muhammad] gblɔ na mí [al-Mu’tamir] tso [fofoa gbɔ] tso [Yahya bin Ya’mar] gbɔ tso [Ibn Umar] gbɔ tso [Umar] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ kple woƒe hadith ƒe kpɔɖeŋuwo’.

Hadith

Imam Muslim : 10

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُلَيَّةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الْآخِرِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتْ الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْبَهْمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا عَلَيَّ الرَّجُلَ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ فِي رِوَايَتِهِ إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ بَعْلَهَا يَعْنِي السَّرَارِيَّ

Eye wògblɔ nusianu na mí [Abu Bakr bin Abu Syaibah] kple [Zuhair bin Harb] nusianu tso [Ibn Ulayyah] gbɔ, [Zuhair] gblɔ be, egblɔ na mí [Ismail bin Ibrahim] tso [Abu Hayyan] gbɔ tso [Abu Zur’ah bin Amru bin Jarir] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ egblɔ be, ‘Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam nye ɖeka gbe ɖeka le amewo ŋkume la, ekema ŋutsu aɖe va egbɔ esime wònɔ gbɔgblɔm be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye xɔse? ' Eɖo eŋu be, 'Miexɔ Allah, Eƒe dɔlawo, Eƒe agbalẽ dzi se, miexɔ nudzɔdzɔ si me wodo go Eyama dzi se, miexɔ Eƒe Dɔlawo dzi se, eye miexɔ tsitretsitsi ƒe ŋkeke mamlɛa dzi se'. Ebia be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye Islam? ' Eɖo eŋu be, 'Islam enye be miade ta agu na Allah eye miagade ha aɖeke kplii o, miawɔ gbedodoɖa siwo wòle be miawɔ, miaxe zakat si nye agbanɔamedzi, eye miatsi nu adɔ le Ramadan me.' Ebia ake be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye ihsan? ' Eɖo eŋu be, 'Miesubɔa Allah abe ɖe miekpɔe ene, ekema ne miekpɔe o la, ekema ekpɔ mi vavã'. Egabia ake be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, ɣekaɣie Tsitretsitsiŋkekea anye? ’ Eɖo eŋu be, ‘Ame aɖeke si wobia nya tso eŋu la menya ŋuɖoɖoa nyuie wu amesi biae o, gake magblɔ dzesiawo na mi; si fia be ne subɔvi nyɔnu aɖe dzi eƒe aƒetɔ. Ema nye dzesiawo dometɔ ɖeka. -Evelia- ne ame amama, afɔ ƒuƒlu va zu ameƒomea ƒe ŋgɔnɔla. Ema nye dzesiawo dometɔ ɖeka. -Etɔ̃lia- ne gbɔ̃kplɔlawo le ho ʋlim kple wo nɔewo le -xɔ-xɔwo me. Ema nye dzesi siwo le dzesi atɔ̃awo me dometɔ ɖeka, ame aɖeke menyae o negbe Allah ko,’ emegbe e sallallaahu ‘alaihi wasallam xlẽ be: ‘-Nyateƒee, Allah, Eya gbɔ koe Ʋɔnudrɔ̃gbe la ŋuti sidzedze le; eye Eyae nye Amesi na tsidzadza, eye wònya nusi le vidzidɔ me. Eye ame aɖeke mate ŋu anya - kple kakaɖedzi - nusi Wòawɔ etsɔ o. Eye ame aɖeke mate ŋu anya afi si wòaku le le anyigba dzi o. Nyateƒee, Allah nye Nunyala, Nusianu-' -Qs. Luqman: 34- ƒe xexlẽme. Emegbe ŋutsua gadzo. Eyata Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Yɔ ŋutsua trɔ gbɔ va gbɔnye’. Eyata wogadze kaƒoƒo gɔme ake, gake womekpɔ naneke o. Eyata Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam gblɔ be: 'Asia nye Jibril, eva be yeafia nu amewo tso woƒe mawusubɔsubɔ ŋu''. Egblɔ na mí be [Muhammad bin Abdullah bin Numair] gblɔ na mí be [Muhammad bin Bisyr] gblɔ na mí [Abu Hayyan at-Taimi] kple sanad sia be hadith aɖe le abe ema ene, le nuŋlɔɖia me koe nyagbea li be, ‘Ne nyɔnu subɔviwo dzi wo srɔ̃wo, si nye ahiãviwo’.

Hadith

Imam Muslim : 11

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلُونِي فَهَابُوهُ أَنْ يَسْأَلُوهُ فَجَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ لَا تُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَخْشَى اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى تَقُومُ السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا رَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الصُّمَّ الْبُكْمَ مُلُوكَ الْأَرْضِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ رِعَاءَ الْبَهْمِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ مِنْ الْغَيْبِ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ قَامَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوهُ عَلَيَّ فَالْتُمِسَ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ أَرَادَ أَنْ تَعَلَّمُوا إِذْ لَمْ تَسْأَلُوا

Egblɔ na mí be [Zuhair bin Harb] gblɔ na mí [Jarir] tso [Umarah] - si nye Ibn al-Qa’qa’ - tso [Abu Zur’ah] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ egblɔ be, ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Mibia nye’. Gake vɔvɔ̃ ɖo wo eye womedi be yewoabiae o. Eyata ŋutsu aɖe va bɔbɔ nɔ eƒe klowo ŋgɔ, ŋutsua bia be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye Islam? ' Eɖo eŋu be, 'Islam enye be mèdea hadɔwɔlawo kple Allah kple naneke, doa gbe ɖa, xea zakat, eye nètsia nu dɔ le Ramadan me o.' Egblɔ be, 'Èto nyateƒe'. Emegbe egabia ake be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye xɔse? ' Eɖo eŋu be, 'Miexɔ Allah, Eƒe dɔlawo, Eƒe agbalẽ dzi se, miexɔ nudzɔdzɔ si me wodo goe dzi se, miexɔ Eƒe Dɔlawo dzi se, eye miexɔ Tsitretsitsi Ŋkeke dzi se eye miexɔ amesiame ƒe dzɔgbese dzi se'. Egblɔ be, 'Èto nyateƒe'. Emegbe egabia be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nye ihsan? ' Eɖo eŋu be, 'Èvɔ̃a -khasyyah- Allah abe ɖe nèkpɔe ene, ekema ne mèkpɔe o la, ekema ekpɔ wò vavã'. Egblɔ be, 'Èto nyateƒe'. Emegbe egabia ake be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, ɣekaɣie Ʋɔnudrɔ̃gbe la anye? ’ Eɖo eŋu be, ‘Ame aɖeke si wobia nya tso eŋu la menya ŋuɖoɖoa nyuie wu amesi biae o, gake magblɔ dzesiawo na mi; si fia be ne èkpɔ nyɔnu kluvi wòle eƒe aƒetɔ dzim. Ema nye dzesiawo dometɔ ɖeka. -Evelia- ne èkpɔ afɔ ƒuƒlu, tokunɔ, mumu wòzu -amegbetɔwo- ƒe ŋgɔnɔla le anyigba dzi. Ema nye dzesiawo dometɔ ɖeka. -Etɔ̃lia- ne èkpɔ gbɔ̃kplɔlawo wole ho ʋlim kple wo nɔewo vaseɖe kɔkɔƒewo le -xɔ-xɔwo me. Ema nye dzesi siwo le vivimeŋusẽ ƒe dzesi atɔ̃awo me dometɔ ɖeka, ame aɖeke menyae o negbe Allah ko,’ emegbe exlẽ bena: ‘-Nyateƒee, Allah, Eya gbɔ koe Ʋɔnudrɔ̃gbe la ŋuti sidzedze le; eye Eyae nye Amesi na tsidzadza, eye wònya nusi le vidzidɔ me. Eye ame aɖeke mate ŋu anya - kple kakaɖedzi - nusi Wòawɔ etsɔ o. Eye ame aɖeke mate ŋu anya afi si wòaku le le anyigba dzi o. Nyateƒee, Allah nye Nunyala, Nusianu-' -Qs. Luqman: 34- ƒe xexlẽme. Emegbe ŋutsua tso - ɖe eɖokui ɖa -, emegbe Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Yɔe va gbɔnye! ’ Ale wodi eyama, gake womekpɔe o. Emegbe Allah ƒe dɔla (si.

Hadith

Imam Muslim : 12

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ فِيمَا قُرِئَ عَلَيْهِ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرُ الرَّأْسِ نَسْمَعُ دَوِيَّ صَوْتِهِ وَلَا نَفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُنَّ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَصِيَامُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ فَقَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ أَوْ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ

Wogblɔ na mí [Qutaibah bin Sa’id bin Jamil bin Tharif bin Abdullah ats-Tsaqafi] tso [Malik bin Anas] gbɔ le nuŋlɔɖi si woxlẽ ɖe edzi me, tso [Abu Suhail] gbɔ tso [fofoa gbɔ] be ese [Thalhah bin Ubaidullah] gblɔ be, ‘Ŋutsu aɖe tso Nejdtɔwo me si ƒe taɖa tsi tre ɖe eƒe nuwuwu va Rasulullah sallallaahu gbɔ 'alaihi wasallam, míese eƒe gbe ƒe liʋiliʋilili, gake míete ŋu se nya aɖeke si wògblɔ gɔme o. gblɔe vaseɖe esime wòte ɖe Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ŋu, eva dze be Islam ŋue wònɔ biabiam. Eyata Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ɖo eŋu be: ‘Islam le gbe dom ɖa zi atɔ̃ zã kple keli’. Egabia ake be, ‘Ðe agbanɔamedziwo gakpɔtɔ le dzinye le Eyama megbea? ' Eɖo eŋu be: 'Ao, negbe ɖe nèwɔ sunnah gbedodoɖawo eye nètsi nu dɔ le Ramadan me ko'. Ebia be, ‘Ðe agbanɔamedziwo gakpɔtɔ le dzinye le Eyama megbea? ' Eɖo eŋu be: 'Ao, negbe ɖe nèwɔ sunnah nutsitsidɔ, eye Allah ƒe dɔla sallallaahu 'alaihi wasallam yɔ zakat ƒe agbanɔamedzi nɛ'. Egabia ake be, ‘Ðe agbanɔamedziwo gakpɔtɔ le dzinye le Eyama megbea? ' Eɖo eŋu be: 'Ao, negbe ɖe miewɔ sunnah dɔmenyonyo ko'. Nuŋlɔla la gblɔ be, ‘Ekema ŋutsua ɖe eƒe mɔkekea ɖa esime wònɔ gbɔgblɔm be, ‘Allah, nyematsɔ nu geɖe akpe ɖe eŋu wu esia alo aɖee le eme o’. Eyata Nyagblɔɖila sallallaahu 'alaihi wasallam gblɔ be: 'Akpɔ dzidzɔ nenye be -ewɔe-''. Egblɔ nusianu na mí [Yahya bin Ayyub] kple [Qutaibah bin Sa’id] tso [Ismail bin Ja’far] gbɔ tso [Abu Suhail] gbɔ tso [fofoa] gbɔ tso [Thalhah bin Ubaidullah] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ kple hadith sia abe Malik ƒe hadith ene, ɖeko wògblɔ be, ‘Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: 'Akpɔ dzidzɔ, -le fofoa ta- ne eƒe nya le eteƒe', alo ayi dziƒo, -le fofoa ta- ne eƒe nya sɔ''.

Hadith

Imam Muslim : 13

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ نُهِينَا أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ فَكَانَ يُعْجِبُنَا أَنْ يَجِيءَ الرَّجُلُ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ الْعَاقِلُ فَيَسْأَلَهُ وَنَحْنُ نَسْمَعُ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَتَانَا رَسُولُكَ فَزَعَمَ لَنَا أَنَّكَ تَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ أَرْسَلَكَ قَالَ صَدَقَ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ نَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ وَجَعَلَ فِيهَا مَا جَعَلَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَبِالَّذِي خَلَقَ السَّمَاءَ وَخَلَقَ الْأَرْضَ وَنَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِنَا وَلَيْلَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا زَكَاةً فِي أَمْوَالِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا صَوْمَ شَهْرِ رَمَضَانَ فِي سَنَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا حَجَّ الْبَيْتِ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقَ قَالَ ثُمَّ وَلَّى قَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَا أَزِيدُ عَلَيْهِنَّ وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُنَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَئِنْ صَدَقَ لَيَدْخُلَنَّ الْجَنَّةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نُهِينَا فِي الْقُرْآنِ أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِهِ

Egblɔ na mí be [Amru bin Muhammad bin Bukair an-Naqid] gblɔ na mí [Hasyim bin al-Qasim Abu an-Nadlr] gblɔ na mí [Sulaiman bin al-Mughirah] tso [Tsabit] tso [Anas bin Malik] gbɔ be, ‘Woxe mɔ na mí be míagabia Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam tso nane ŋu, si nye míaƒe ŋudzedzekpɔkpɔ ɖe vava ŋu ƒe ŋutsu aɖe si tso gbedadaƒo nɔlawo me si nye nunyala -nunyala-, emegbe ebia, esime míele esem, emegbe ŋutsu aɖe tso dzogbetɔwo va gblɔ be, ‘O Muhammad, wò dɔla va mía gbɔ, emegbe wògblɔ na mí be ègblɔ be Allah dɔ wò’. Rasulullah ɖo eŋu be: ‘Nyateƒe’. Ebia be, ‘Amekae wɔ dziƒowo? ' Rasulullah ɖo eŋu be: 'Allah'. Ebia be, ‘Amekae wɔ anyigba? ' Rasulullah ɖo eŋu be: 'Allah'. Ebia be, ‘Amekae ɖo to siawo anyi, eye wòwɔ nusianu si le wo me, si wòwɔ? ' Eɖo eŋu be: 'Allah'. Ebia be, ‘Eyata to Amesi wɔ dziƒowo, wɔ anyigba, eye wòɖo to siawo anyi la, Allah ye dɔ mi ɖaa? ' Eɖo eŋu be: 'Ẽ'. Ebia be, ‘Miaƒe dɔla gblɔ be enye agbanɔamedzi na mí be míado gbe ɖa zi atɔ̃ le zã kple keli me, -nye nyateƒee nye esia-? ' Eɖo eŋu be: 'Ele alea'. Ebia be, ‘To Ame si dɔ wò dzi la, ɖe Allah ɖe gbe na wò be nàwɔ esia? ' Eɖo eŋu be: 'Ẽ'. Ebia be, 'Miaƒe dɔla gblɔ be le agbalẽa me la, enye sedziwɔwɔ na mí be míatsi nu adɔ Ramadlan ƒe sia ƒe, - nyateƒee nye esia -? ' Eɖo eŋu be: 'Ẽ'. Ebia be, ‘To Ame si dɔ wò dzi la, ɖe Allah ɖe gbe na wò be nàwɔ esia? ' Eɖo eŋu be: 'Ẽ'. Ebia be, 'Wò dɔla gblɔ be enye agbanɔamedzi na mí be míawɔ Hajj na mí amesiwo te ŋu zɔa Eƒe mɔ dzi, -ɖe esia nye nyateƒea-? ' Eɖo eŋu be, 'Ẽ, esɔ'. Emegbe etrɔ hegblɔ be, ‘To Amesi dɔ wò ɖa kple nyateƒe la dzi la, nyematsɔ agbanɔamedzi sia akpe ɖe eŋu o eye nyemaɖee le eme o’. Eyata Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gblɔ be: ‘Ne nya si wògblɔ la nye nyateƒe la, age ɖe dziƒo vavã’. Egblɔ na mí [Abdullah bin Hasyim al-Abdi] gblɔ na mí be [Bahz] gblɔ na mí [Sulaiman bin al-Mughirah] tso [Thabit] egblɔ be, [Anas] gblɔ be, ‘Woxe mɔ na mí be míagabia nu tso nane ŋu tso Qur’an me na Allah ƒe dɔla o’. Emegbe etsɔ hadith aɖe si me kpɔɖeŋu aɖe le vɛ.

Hadith

Imam Muslim : 14

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو أَيُّوبَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا عَرَضَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي سَفَرٍ فَأَخَذَ بِخِطَامِ نَاقَتِهِ أَوْ بِزِمَامِهَا ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوْ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي بِمَا يُقَرِّبُنِي مِنْ الْجَنَّةِ وَمَا يُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ فَكَفَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ نَظَرَ فِي أَصْحَابِهِ ثُمَّ قَالَ لَقَدْ وُفِّقَ أَوْ لَقَدْ هُدِيَ قَالَ كَيْفَ قُلْتَ قَالَ فَأَعَادَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ الرَّحِمَ دَعْ النَّاقَةَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍ وَأَبُوهُ عُثْمَانُ أَنَّهُمَا سَمِعَا مُوسَى بْنَ طَلْحَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ هَذَا الْحَدِيثِ

Egblɔ na mí [Muhammad bin Abdullah bin Numair] gblɔ na mí [fofonye] gblɔ na mí [Amru bin Uthman] gblɔ na mí [Musa bin Talhah] egblɔ, egblɔ nam [Abu Ayyub], be Bedouin aɖe xe mɔ na Allah ƒe dɔla sallallaahu 'alaihi wasallam esime wònɔ mɔzɔzɔ aɖe dzi, emegbe exɔ eƒe tedzi alo eƒe kposɔ eƒe asikewo, emegbe egblɔ be, ‘Oo Rasulullah, alo Oo Muhammad, Gblɔ nane si te ɖe dziƒo ŋu kple nane si na mete ɖa tso dzomavɔ gbɔ ŋu nam? ' Nuŋlɔla la gblɔ be, 'Ekema Nyagblɔɖila sallallaahu 'alaihi wasallam tɔ emegbe ekpɔ eƒe zɔhɛwo, emegbe egblɔ be: 'Wotsɔ taufik nɛ alo wona mɔfiamee'. Ebia be, ‘Nya kae nègblɔ? ' Nuŋlɔla la gblɔ be, 'Ekema egbugbɔe gblɔ'. Eyata Nyagblɔɖila sallallaahu 'alaihi wasallam gblɔ be: 'Miedea ta agu na Allah, migado dziku nɛ kple naneke o, miedoa gbe ɖa, xea zakat, eye miatsɔ xɔlɔ̃wɔwɔ ƒe kadodowo do ƒome, emegbe midzo le tedzi la gbɔ''. Egblɔ na mí [Muhammad bin Hatim] kple [Abdurrahman bin Bisyr] wo ame evea siaa gblɔ, egblɔ na mí [Bahz] gblɔ na mí [Syu’bah] gblɔ na mí [Muhammad bin Uthman bin Abdullah bin Mauhab] kple fofoa [Uthman] be wo ame evea siaa se [Musa bin Talhah] gblɔe tso [Abu Ayyub] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu gbɔ 'alaihi wasallam kple nane abe hadith sia ene'.

Hadith

Imam Muslim : 15

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ أَعْمَلُهُ يُدْنِينِي مِنْ الْجَنَّةِ وَيُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ ذَا رَحِمِكَ فَلَمَّا أَدْبَرَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ تَمَسَّكَ بِمَا أُمِرَ بِهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ أَبِي شَيْبَةَ إِنْ تَمَسَّكَ بِهِ

Egblɔ na mí be [Yahya bin Yahya at-Tamimi] gblɔe na mí [Abu al-Ahwash]. -le nuŋlɔɖi bubu me la wogblɔe- Eye wogblɔe na mí [Abu Bakr bin Abu Syaibah] gblɔ na mí [Abu al-Ahwash] tso [Abu Ishaq] gbɔ tso [Musa bin Talhah] gbɔ tso [Abu Ayyub] gbɔ egblɔ be, ‘Ŋutsu aɖe va Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ, eye wòbia be, ‘Fia nuwɔna aɖe si te ɖe dziƒo ŋu wu la lam na mete ɖa tso dzomavɔ gbɔa? ' Eɖo eŋu be: 'Miedea ta agu na Allah, migaƒo asa nɛ kple naneke o, miedoa gbe ɖa, xea zakat, mielé kadodo me ɖe asi kple miaƒe ƒomea'. Esi wòdo gbe na wo la, Allah ƒe dɔla (ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) gblɔ be: "Ne elé nusi wode se nɛ be wòawɔ me ɖe asi la, age ɖe dziƒo godoo." Eye le [Ibn Abu Syaibah] ƒe ŋutinya aɖe me la, ‘Ne elé ɖe eŋu’.

Hadith

Imam Muslim : 16

و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ إِذَا عَمِلْتُهُ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّي الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا شَيْئًا أَبَدًا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا

Eye egblɔ nam be [Abu Bakr bin Ishaq] gblɔ na mí [Affan] gblɔ na mí [Wuhaib] gblɔ na mí [Yahya bin Sa’id] tso [Abu Zur’ah] gbɔ tso [Abu Hurairah] gbɔ be Bedouin aɖe va Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ eye wògblɔ be, ‘O Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, fia esi nuwɔnawo ne mewɔ wo. ɖe mayi dziƒoa? ' Eɖo eŋu be: 'Miedea ta agu na Allah, migaƒoa asa nɛ kple naneke o, miewɔa gbedodoɖa siwo wòle be miawɔ, mixea zakat si nye agbanɔamedzi, eye mietsia nu dɔ le Ramadan me.' Egblɔ be, ‘To Amesi ƒe Si me nye luʋɔ le dzi la, nyematsɔ nu sue aɖe akpe ɖe esia ŋu tegbee o eye nyemaɖee le eme o’. Esi wòdo gbe na wo la, Allah ƒe dɔla gblɔ be: "Amesiame si di be yeakpɔ ame aɖe tso dziƒotɔwo dome la, nekpɔe ɖa."

Hadith

Imam Muslim : 17

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الْمَكْتُوبَةَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ وَالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ شَيْبَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ وَأَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِمِثْلِهِ وَزَادَا فِيهِ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا

Egblɔ na mí [Abu Bakr bin Abu Syaibah] kple [Abu Kuraib] kple Abu Kuraib ƒe lafazhnya, wo ame evea siaa gblɔ be, egblɔ na mí [Abu Mu’awiyah] tso [al-A’masy] gbɔ tso [Abu Sufyan] tso [Jabir] gbɔ wògblɔ be, ‘An-Nu’man bin Qauqal va Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ eye wòbia be, ‘Oo Allah ƒe dɔla, nukae nèsusu ne medo gbe ɖa sedziwɔwɔ, xe mɔ ɖe nane si nye haram nu eye meɖe mɔ ɖe nane si nye halal ŋu la, ɖe mayi dziƒoa? ' Nyagblɔɖila sallallaahu 'alaihi wasallam ɖo eŋu be: 'Ẽ'. Eye egblɔ nam [Hajjaj bin ash-Sya’ir] kple [al-Qasim bin Zakariya’] wo ame evea siaa gblɔ be, egblɔ na mí [Ubaidullah bin Musa] tso [Syaiban] gbɔ tso [al-A’masy] gbɔ tso [Abu Salih] gbɔ eye [Abu Sufyan] tso [Jabir] gbɔ egblɔ be, ‘An-Nu’man bin Qauqal gblɔ be, ‘Oo Allah ƒe dɔla’, kple ame sia tɔgbe ka nya ta, eya koe gblɔ kpee be, ‘Eye nyematsɔ iota ɖeka akpe ɖe ema ŋu o’.

Hadith

Imam Muslim : 18

و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الصَّلَوَاتِ الْمَكْتُوبَاتِ وَصُمْتُ رَمَضَانَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا

Wogblɔ nam [Salamah bin Syabib] be [al-Hasan bin A’yan] gblɔ na mí [Ma’qil] - si nye Ibn Ubaidullah - tso [Abu az-Zubair] gbɔ tso [Jabir] gbɔ be ŋutsu aɖe bia Allah ƒe Dɔla (Allah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) be, ‘Nukae nèsusu ne mewɔ gbedodoɖa siwo wòle be mawɔ, nutsitsidɔ Ramadan, mawɔ woɖe mɔ ɖe nusi ŋu woɖe mɔ ɖo ŋu, eye woaxe mɔ ɖe nusi ŋu wode se ɖo nu, gake nyemetsɔ naneke kpe ɖe ema ŋu o, ɖe mage ɖe Paradiso mea?’ Allah ƒe dɔla (Allah ƒe ŋutifafa kple yayra nanɔ edzi) ɖo eŋu be: ‘Ẽ’. Egblɔ be, ‘Le Allah me la, nyematsɔ naneke akpe ɖe ema ŋu o.’

Hadith

Imam Muslim : 19

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ بْنَ حَيَّانَ الْأَحْمَرَ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسَةٍ عَلَى أَنْ يُوَحَّدَ اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَالْحَجِّ فَقَالَ رَجُلٌ الْحَجُّ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ لَا صِيَامُ رَمَضَانَ وَالْحَجُّ هَكَذَا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Egblɔ na mí be [Muhammad bin Abdullah bin Numair al-Hamdani] gblɔ na mí [Abu Khalid] - si nye Sulaiman bin Hayyan al-Ahmar - tso [Abu Malik al-Asyja’i] gbɔ tso [Sa’ad bin Ubaidah] gbɔ tso [Ibn Umar] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ, egblɔ be: ‘Wotu Islam ɖe atɔ̃ dzi gɔmeɖoanyiwo: Eyae nye be Allah nawɔ ɖeka, aɖo gbedodoɖa anyi, awɔ zakat, Ramadlan nutsitsidɔ, kple Hajj dzi. Ŋutsu aɖe bia be, 'Nukae nye Hajj kple -emegbe- Ramadan nutsitsidɔ'. Eɖo eŋu be: ‘Ao, nutsitsidɔ na Ramadan kple -emegbe- Hajj’. Ale mesee tso Allah ƒe dɔla sallallaahu ‘alaihi wasallam’ gbɔ.

Hadith

Imam Muslim : 20

و حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ الْعَسْكَرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ طَارِقٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعْدُ بْنُ عُبَيْدَةَ السُّلَمِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ عَلَى أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَيُكْفَرَ بِمَا دُونَهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ

Egblɔ na mí [Sahl bin Uthman al-Askari] gblɔ na mí [Yahya bin Zakariya] gblɔ na mí [Sa’ad bin Thariq] egblɔ, egblɔ nam [Sa’ad bin Ubaidah as-Sulami] tso [Ibn Umar] gbɔ tso Nyagblɔɖila sallallaahu ‘alaihi wasallam gbɔ, egblɔ be: ‘Woɖo Islam ɖe gɔmeɖoanyi atɔ̃ dzi: Eyae nye be Allah nanye wosubɔna eye be woagblẽ ŋkɔ le nu bubuwo ŋu, woaɖo gbedodoɖawo anyi, woawɔ zakat dzi, woawɔ mɔzɔzɔ yi Baitullah, eye woatsi nu dɔ le Ramadan me.