Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 161

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَعَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ كُلُّهُمْ عَنْ عَبْدِ الصَّمَدِ بْنِ عَبْدِ الْوَارِثِ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ ثَابِتِ بْنِ الضَّحَّاكِ الْأَنْصَارِيِّ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ عَنْ الثَّوْرِيِّ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ ثَابِتِ بْنِ الضَّحَّاكِ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَلَفَ بِمِلَّةٍ سِوَى الْإِسْلَامِ كَاذِبًا مُتَعَمِّدًا فَهْوَ كَمَا قَالَ وَمَنْ قَتَلَ نَفْسَهُ بِشَيْءٍ عَذَّبَهُ اللَّهُ بِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ هَذَا حَدِيثُ سُفْيَانَ وَأَمَّا شُعْبَةُ فَحَدِيثُهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حَلَفَ بِمِلَّةٍ سِوَى الْإِسْلَامِ كَاذِبًا فَهْوَ كَمَا قَالَ وَمَنْ ذَبَحَ نَفْسَهُ بِشَيْءٍ ذُبِحَ بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ

hi byerile [Ishaq bin Ibrahim] na [Ishaq bin Mansur] na [Abd al-Warits bin Abd ash-Shamad] hinkwaswo ku suka eka [Abd ash-Shamad bin Abd al-Warits] ku suka eka [Syu’bah] ku suka eka [Ayyub] ku suka eka [Abu Qilabah] ku suka eka [Thabit bin adl-Dlahhak al-Ansari]. -eka ku hlamuseriwa kun’wana ku vuriwa- Naswona swi hi byeriwile hi [Muhammad bin Rafi’] ku suka eka [Abdurrazzaq] ku suka eka [ats-Tsauri] ku suka eka [Khalid al-Hadzdza’] ku suka eka [Abu Qilabah] ku suka eka [Tsabit bin adl-Dlahhak] u te, ‘Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loyi a hlambanyaka hi vukhongeri byo karhi handle ka Vuislem hi mavunwa ni hi vomu, kutani u hilaha a vulaka hakona. Loyi a tidlayaka hi xitirho, Allah u ta n’wi xanisa hi xitirho xexo eTiheleni ta Jahannam’. Leyi i hadith [Sufyan] Loko ku ri hadith [Syu’bah], ku vuriwa leswaku Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loyi a hlambanyaka hi vukhongeri byin’wana handle ka Islam hi mavunwa, kutani u tano hilaha a vulaka hakona. Naswona loyi a ti dlayaka hi -xitirho-, kutani u ta dlayiwa hi Siku ra ku Pfuka hi xitirho xexo'.

Hadith

Imam Muslim : 162

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ شَهِدْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُنَيْنًا فَقَالَ لِرَجُلٍ مِمَّنْ يُدْعَى بِالْإِسْلَامِ هَذَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلَمَّا حَضَرْنَا الْقِتَالَ قَاتَلَ الرَّجُلُ قِتَالًا شَدِيدًا فَأَصَابَتْهُ جِرَاحَةٌ فَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلُ الَّذِي قُلْتَ لَهُ آنِفًا إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَإِنَّهُ قَاتَلَ الْيَوْمَ قِتَالًا شَدِيدًا وَقَدْ مَاتَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى النَّارِ فَكَادَ بَعْضُ الْمُسْلِمِينَ أَنْ يَرْتَابَ فَبَيْنَمَا هُمْ عَلَى ذَلِكَ إِذْ قِيلَ إِنَّهُ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنَّ بِهِ جِرَاحًا شَدِيدًا فَلَمَّا كَانَ مِنْ اللَّيْلِ لَمْ يَصْبِرْ عَلَى الْجِرَاحِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَأُخْبِرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ أَشْهَدُ أَنِّي عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ثُمَّ أَمَرَ بِلَالًا فَنَادَى فِي النَّاسِ أَنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا نَفْسٌ مُسْلِمَةٌ وَأَنَّ اللَّهَ يُؤَيِّدُ هَذَا الدِّينَ بِالرَّجُلِ الْفَاجِرِ

Naswona u hi byerile [Muhammad bin Rafi’] na [Abd bin Humaid] hinkwaswo ku suka eka [Abdurrazzaq], [Ibn Rafi’] u vule leswaku, u hi byerile [Abdurrazzaq] u hi byerile [Ma’mar] ku suka eka [az-Zuhri] ku suka eka [Ibn al-Musayyab] ku suka eka [Abu Hurairah] u te, ‘Hi swin’we na Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam va lwa na Hunain, kutani a byela wanuna loyi a a tiviwa tani hi Mumoslem: ‘Munhu loyi u le xikarhi ka vanhu va Tihele’. Loko ha ha ri endhawini ya mhangu, hi vone wanuna loyi a ri karhi a lwa swinene lerova a vaviseka swinene. Kutani munhu un’wana u vike eka Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘Oho Rasulullah! Wanuna loyi u n’wi vuleke khale, leswaku a a ri n’wini wa Tihele, namuntlha u lwile hi matimba swinene kutani a fa.’ Kutani Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve eka yena) u te: "U ta ya eTiheleni." Van’wana va Mamoslem a va kanakana. Hi xitshuketa, un’wana u tile kutani a vika leswaku a nga fanga a ri karhi a lwa, kambe u vavisekile swinene. Vusiku byebyo, u heleriwe hi ku lehisa mbilu hi ku vava ka swilondza swa yena, kutani a tidlaya, naswona leswi swi vikiwile eka Murhumiwa wa Allah. Murhumiwa wa Allah u ye emahlweni a vula takbir: "Allahu Akbar! Ndzi nyikela vumbhoni bya leswaku ndzi nandza wa Allah na Murhumiwa wa Yena." Kutani Murhumiwa wa Allah u lerise Bilal leswaku a tivisa un’wana ni un’wana leswaku a nga kona loyi a nga ta nghena eParadeyisini handle ka moya-xiviri kumbe munhu loyi a titsongahataka eka Allah. Naswona leswaku Allah u tiyisile vukhongeri lebyi hi wanuna wa matimba."

Hadith

Imam Muslim : 163

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيُّ حَيٌّ مِنْ الْعَرَبِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْتَقَى هُوَ وَالْمُشْرِكُونَ فَاقْتَتَلُوا فَلَمَّا مَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى عَسْكَرِهِ وَمَالَ الْآخَرُونَ إِلَى عَسْكَرِهِمْ وَفِي أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ لَا يَدَعُ لَهُمْ شَاذَّةً إِلَّا اتَّبَعَهَا يَضْرِبُهَا بِسَيْفِهِ فَقَالُوا مَا أَجْزَأَ مِنَّا الْيَوْمَ أَحَدٌ كَمَا أَجْزَأَ فُلَانٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ أَنَا صَاحِبُهُ أَبَدًا قَالَ فَخَرَجَ مَعَهُ كُلَّمَا وَقَفَ وَقَفَ مَعَهُ وَإِذَا أَسْرَعَ أَسْرَعَ مَعَهُ قَالَ فَجُرِحَ الرَّجُلُ جُرْحًا شَدِيدًا فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ بِالْأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَى سَيْفِهِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَخَرَجَ الرَّجُلُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ قَالَ وَمَا ذَاكَ قَالَ الرَّجُلُ الَّذِي ذَكَرْتَ آنِفًا أَنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَأَعْظَمَ النَّاسُ ذَلِكَ فَقُلْتُ أَنَا لَكُمْ بِهِ فَخَرَجْتُ فِي طَلَبِهِ حَتَّى جُرِحَ جُرْحًا شَدِيدًا فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ بِالْأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَيْهِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ إِنَّ الرَّجُلَ لِيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ الْجَنَّةِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ وَهُوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ وَإِنَّ الرَّجُلَ لِيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ النَّارِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ وَهُوَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ

Ku hi byeriwile leswaku [Qutaibah bin Sa’id] u hi byerile [Ya’qub] - ku nga Ibn Abdurrahman al-Qari - - vito ra ximutana eArabia - ku suka eka [Abu Hazim] ku suka eka [Sahal bin Sa’id as-Saidi] leswaku Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u hlangane na vaseketeri va swikwembu swo tala, kutani ku pfuke nyimpi. Loko Murhumiwa wa Allah a tlhelela eka vuthu ra Mamoslem, naswona vapfumeri va tlhelela eka masocha ya vona, a ku ri na wanuna loyi a humaka exikarhi ka Vaseketeri va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam loyi a nga pfumelelanga nala ku hundza. U hlongorisa ni ku hlasela nala hi banga rakwe. Munghana un’wana wa Muprofeta u te, ‘Namuntlha a ku na un’we exikarhi ka hina loyi a enerisekeke hakunene tani hi leswi va nga xiswona’. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u ye emahlweni a ku: ‘Tiva! U wela eka ntlawa wa vativi va Tihele. Wanuna un’wana wo huma eka Mamoslem u te, ‘Ndzi ta n’wi landzelela nkarhi hinkwawo’. Sahl bin Sa’ad u tlhele a ku, ‘Wanuna u humile swin’we na so and so, loko so and so a yima loko a ri karhi a lwa kutani na yena wa yima, loko so and so a famba hi rivilo, kutani u famba hi rivilo leri fanaka. Wanuna loyi u te, ‘Fulan u vavisekile swinene. Leswi a nga swi koti ku tiyisela ku vava loku a ku ri na kona, a lava ku fa hi ku hatlisa, kutani a veka xikhomo xa banga ra yena ehansi a ti tlhava. Wanuna loyi u humile a ya hlangana na Murhumiwa wa Allah kutani a ku, ‘Ndzi nyikela vumbhoni bya leswaku wena, Muhammad, u murhumiwa wa Allah’. Muprofeta u vutisile, ‘Xana ku hoxeka yini hi wena? ' Wanuna loyi u te, 'Wanuna loyi u n'wi vitanaka mutivi wa Tihele loko vanhu vo tala va kaneta leswi, kutani ndzi ku nyikela vumbhoni, O Murhumiwa wa Allah mayelana na swin'wana na swin'wana, ndzi humile ndzi n'wi landzelela eka nyimpi hinkwayo ku kondza ndzi kuma leswaku u vavisekile swinene, a lava ku fa hi ku hatlisa, kutani a a veke xikhomo xa banga ra yena ehansi na tlhari ra banga exikarhi ka swifuva swa yena swimbirhi kutani a ri tshikilela eka yena lerova a dlaya.' hi yexe'. Kutani Murhumiwa wa Allah (ku rhula ni mikateko ya Allaah a swi ve na yena) u te: ‘Hakunene, ku ni vanhu lava endlaka mintirho yo fana ni mintirho ya mutivi wa le Tilweni ematihlweni ya vanhu, hambileswi a nga mutivi wa Tihele. Naswona ku tlhela ku va na vavanuna lava endlaka mintirho leyinene hi mintirho ya mutivi wa Tihele ematihlweni ya vanhu, hambi leswi a nga mutivi wa Tilo''.

Hadith

Imam Muslim : 164

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا الزُّبَيْرِيُّ وَهُوَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ خَرَجَتْ بِهِ قُرْحَةٌ فَلَمَّا آذَتْهُ انْتَزَعَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ فَنَكَأَهَا فَلَمْ يَرْقَأْ الدَّمُ حَتَّى مَاتَ قَالَ رَبُّكُمْ قَدْ حَرَّمْتُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ ثُمَّ مَدَّ يَدَهُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَقَالَ إِي وَاللَّهِ لَقَدْ حَدَّثَنِي بِهَذَا الْحَدِيثِ جُنْدَبٌ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْمَسْجِدِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُ حَدَّثَنَا جُنْدَبُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيُّ فِي هَذَا الْمَسْجِدِ فَمَا نَسِينَا وَمَا نَخْشَى أَنْ يَكُونَ جُنْدَبٌ كَذَبَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ بِرَجُلٍ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ خُرَاجٌ فَذَكَرَ نَحْوَهُ

hi byerile [Muhammad bin Rafi’] u hi byerile [az-Zubairi] - ku nga Muhammad bin Abdullah bin az-Zubair - u hi byerile [Syaiban] u te, Ndzi twe [al-Hasan] a ku, ‘Hakunene, a ku ri na wanuna emahlweni ka wena loyi a a ri na xirhumbana lexi humaka, naswona loko xirhumbana xi n’wi endla a xaniseka kutani a duvula nseve ku suka eka socket ya xona, kutani a n’wi flayed ku kondza ngati yi khuluka yi nga yimi kukondza a fa. Rabb ya wena u te: 'Ndzi n'wi yirise tilo'. Kutani al-Hasan u tlakuse voko ra yena a kongoma emosque kutani a ku, ‘Hi Allah, [Jundub] u hi hlamuserile hadith leyi ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam eka mosque leyi’. Naswona u hi byerile [Muhammad bin Abu Bakr al-Muqaddami] u hi byerile [Wahab bin Jarir] u hi byerile [tatana] u te, ndzi twe [al-Hasan] a ku, u hi byerile [Jundub bin Abdullah al-Bajali] eka mosque leyi, kutani u nga rivali naswona u nga vileli hi Jundub a hemba hi vito ra Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, ku vula yena. Jundub u vule leswaku Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Munhu un’wana emahlweni ka wena a ri na swirhumbana eka yena...kutani u boxe hadith yo fana na yoleyo’.

Hadith

Imam Muslim : 165

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ أَبُو زُمَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ أَقْبَلَ نَفَرٌ مِنْ صَحَابَةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا فُلَانٌ شَهِيدٌ فُلَانٌ شَهِيدٌ حَتَّى مَرُّوا عَلَى رَجُلٍ فَقَالُوا فُلَانٌ شَهِيدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَلَّا إِنِّي رَأَيْتُهُ فِي النَّارِ فِي بُرْدَةٍ غَلَّهَا أَوْ عَبَاءَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ اذْهَبْ فَنَادِ فِي النَّاسِ أَنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ قَالَ فَخَرَجْتُ فَنَادَيْتُ أَلَا إِنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ

[Zuhair bin Harb] u hi byerile [Hashim bin al-Qasim] u hi byerile [Ikrimah bin Ammar] u te, [Simak al-Hanafi Abu Zumail] u te, [Abdullah bin Abbas] u te, [Umar bin al-Khattab] u te, ‘Loko nyimpi ya Khaibar yi humelela, nhlayo ya vanghana va tile eka Muprofeta sallallaahu ’alaihi wasallam naswona va ku, ‘Mun’wana i mudlawela-ripfumelo, mufana na un’wana i mudlawela-ripfumelo,’ ku kondza va hundza hi le ka wanuna va ku, ‘Mun’wana i mudlawela-ripfumelo.’ Kutani Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘E-e, hakunene ndzi n’wi vonile eTiheleni hi xiambalo kumbe jazi leri a ri tekeke - ri nga si hangalasiwa -’. Kutani Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u tlhele a ku: ‘Oho Ibn al-Khaththab, famba u ya byela vanhu leswaku a nga kona loyi a nga ta nghena etilweni handle ka lava pfumelaka’. Kutani Umar aku, ‘Ndzi humile ndzi huwelela, ‘Tiva leswaku akuna munhu loyi anga nghenaka etilweni handle ka mupfumeri’.

Hadith

Imam Muslim : 166

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ وَهْبٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ ثَوْرِ بْنِ زَيْدٍ الدُّؤَلِيِّ عَنْ سَالِمٍ أَبِي الْغَيْثِ مَوْلَى ابْنِ مُطِيعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ ثَوْرٍ عَنْ أَبِي الْغَيْثِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى خَيْبَرَ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلَمْ نَغْنَمْ ذَهَبًا وَلَا وَرِقًا غَنِمْنَا الْمَتَاعَ وَالطَّعَامَ وَالثِّيَابَ ثُمَّ انْطَلَقْنَا إِلَى الْوَادِي وَمَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدٌ لَهُ وَهَبَهُ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُذَامَ يُدْعَى رِفَاعَةَ بْنَ زَيْدٍ مِنْ بَنِي الضُّبَيْبِ فَلَمَّا نَزَلْنَا الْوَادِي قَامَ عَبْدُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَحُلُّ رَحْلَهُ فَرُمِيَ بِسَهْمٍ فَكَانَ فِيهِ حَتْفُهُ فَقُلْنَا هَنِيئًا لَهُ الشَّهَادَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَلَّا وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ الشَّمْلَةَ لَتَلْتَهِبُ عَلَيْهِ نَارًا أَخَذَهَا مِنْ الْغَنَائِمِ يَوْمَ خَيْبَرَ لَمْ تُصِبْهَا الْمَقَاسِمُ قَالَ فَفَزِعَ النَّاسُ فَجَاءَ رَجُلٌ بِشِرَاكٍ أَوْ شِرَاكَيْنِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَصَبْتُ يَوْمَ خَيْبَرَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شِرَاكٌ مِنْ نَارٍ أَوْ شِرَاكَانِ مِنْ نَارٍ

hi byerile [Abu ath-Tahir] u te, u hi byerile [Ibnu Wahab] ku suka eka [Malik bin Anas] ku suka eka [Tsaur bin Zaid ad-Duali] ku suka eka [Salim Abu al-Ghaits] khale ka hlonga ra Ibn Muthi’, ku suka eka [Abu Hurairah]. -eka ku hlamuseriwa kun’wana ku boxiwile- Naswona u hi byerile [Qutaibah bin Sa’id] naswona leyi i hadith, u hi byerile [Abdul Aziz] -ku nga Ibn Muhammad- ku suka eka [Tsaur] ku suka eka [Abu al-Ghaits] ku suka eka [Abu Hurairah] u te, ‘Hi siku ra Khaibar hi humile na Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam ku kondza Allah a hi nyika ku hlula, kambe a ku nga ri ghanimah - swilo leswi phangiweke swa nyimpi - leswi hi swi kumeke hi xivumbeko xa nsuku kumbe silivhere, kambe ku tlula kwalaho a ku ri nhundzu, swakudya ni swiambalo. Kutani hi tsutsumela exitsungeni. Naswona Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam hi nkarhi wolowo swin’we ni hlonga ra yena va nyikeriwile tanihi nyiko hi wanuna wo huma eJudzam loyi hi ntolovelo a a vitaniwa Rifa’ah bin Zaid ku suka eka rixaka ra Adl-Dlubaib. Loko hi fika exitsungeni, hlonga ra Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ri yime leswaku ri ntshunxa swirhendzevutana swa xitulu xa rona. Kambe hi xitshuketa u duvuriwile hi nseve, kutani a hlangana na rifu ra yena kwalaho. Hi te, ‘Hi n’wi hoyozela, Wena Murhumiwa wa Allah, ku va a dlayiwile ripfumelo’. Kambe Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ematshan’wini ya sweswo u te: ‘E-e, hi Loyi moya wa Muhammad wu nga evokweni ra yena, hakunene u ta dyiwa hi ndzilo wa tihele hikwalaho ka xifunengeto lexi humaka eka ghanimah ya nyimpi ya Khaibar lexi a xi tekeke a nga si xi hangalasa’. Abu Huraitah u te, ‘Vanhu va hlamarile. Endzhaku ka sweswo wanuna un’wana u tile a rhwale xirhundzu kumbe swimbirhi swa swirhendzevutani swa tintangu kutani a ku, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, ndzi kume leswi hi nkarhi wa nyimpi ya Khaibar’. Kutani Murhumiwa wa Allah u te: 'Ntlhambi wa tintangu leti humaka endzilweni wa tihele kumbe tintambhu timbirhi ta tintangu leti humaka endzilweni wa tihele''.

Hadith

Imam Muslim : 167

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ سُلَيْمَانَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ الطُّفَيْلَ بْنَ عَمْرٍو الدَّوْسِيَّ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ لَكَ فِي حِصْنٍ حَصِينٍ وَمَنْعَةٍ قَالَ حِصْنٌ كَانَ لِدَوْسٍ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَأَبَى ذَلِكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلَّذِي ذَخَرَ اللَّهُ لِلْأَنْصَارِ فَلَمَّا هَاجَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَدِينَةِ هَاجَرَ إِلَيْهِ الطُّفَيْلُ بْنُ عَمْرٍو وَهَاجَرَ مَعَهُ رَجُلٌ مِنْ قَوْمِهِ فَاجْتَوَوْا الْمَدِينَةَ فَمَرِضَ فَجَزِعَ فَأَخَذَ مَشَاقِصَ لَهُ فَقَطَعَ بِهَا بَرَاجِمَهُ فَشَخَبَتْ يَدَاهُ حَتَّى مَاتَ فَرَآهُ الطُّفَيْلُ بْنُ عَمْرٍو فِي مَنَامِهِ فَرَآهُ وَهَيْئَتُهُ حَسَنَةٌ وَرَآهُ مُغَطِّيًا يَدَيْهِ فَقَالَ لَهُ مَا صَنَعَ بِكَ رَبُّكَ فَقَالَ غَفَرَ لِي بِهِجْرَتِي إِلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا لِي أَرَاكَ مُغَطِّيًا يَدَيْكَ قَالَ قِيلَ لِي لَنْ نُصْلِحَ مِنْكَ مَا أَفْسَدْتَ فَقَصَّهَا الطُّفَيْلُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ وَلِيَدَيْهِ فَاغْفِرْ

hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Ishaq bin Ibrahim] hinkwavo ka vona ku suka eka [Sulaiman], [Abu Bakr] u vule leswaku, u hi byerile [Sulaiman bin Harb] u hi byerile [Hammad bin Zaid] ku suka eka [Hajjaj ash-Shawwaf] ku suka eka [Abu az-Zubair] ku suka eka [Jabir] leswaku Ath Thufail bin Amru Ad Dausi u tile eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam loko a ri karhi a ku, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, xana u lava ku tshama ekhokholweni leri tiyeke naswona ri nga ku sirhelelaka?’. Mutlhokovetseri u te, ‘Fort leyi a yi ri ya vanhu va Daus hi nkarhi wa Jahiliyiah’. Hambiswiritano, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u arile hikuva a a tsakela leswi Allah a swi tshembiseke eka vanhu va le Ansar. Loko Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam a rhurhela eMedina, Abu Thufail bin Amru na yena u rhurhele a heleketiwa hi wanuna loyi a humaka eka vanhu va yena. Hambiswiritano, munghana wa Abu Thufail a nga swi kotanga ku tiyisela -climate- ya Medina kutani a vabya, kutani a teka swikero a tsema swikunwana swa tintiho ta yena ku kondza mavoko ya yena ya funengetiwa hi ngati, naswona u file hambi ku ri ku fa. Hambiswiritano, enorhweni wa yena, Abu Thufail u vone wanuna loyi a ri exiyin’weni lexinene swinene, loko a ri karhi a funengeta mavoko yakwe. Kutani Abu Thufal a vutisa wanuna loyi, ‘Xana xikwembu xa wena xi ku endle yini? ' Wanuna loyi u hlamurile, 'U ndzi rivalerile hikwalaho ka hijra ya mina eka Yena, Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam'. Kutani Abu Thufail u vutisile nakambe, ‘Kambe ha yini ndzi ku vona u funengete mavoko ya wena? ' Wanuna loyi a hlamula a ku, 'Ku vuriwile eka mina 'A hi nge swi lunghisi leswi u swi onheke'. Abu Thufail u tlhele a byela norho eka Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kutani a ku: ‘O Allah, rivalela mavoko ya yena’.

Hadith

Imam Muslim : 168

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَأَبُو عَلْقَمَةَ الْفَرْوِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلْمَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَبْعَثُ رِيحًا مِنْ الْيَمَنِ أَلْيَنَ مِنْ الْحَرِيرِ فَلَا تَدَعُ أَحَدًا فِي قَلْبِهِ قَالَ أَبُو عَلْقَمَةَ مِثْقَالُ حَبَّةٍ و قَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ مِنْ إِيمَانٍ إِلَّا قَبَضَتْهُ

hi byerile [Ahmad bin Abdah adl-Dlabbi] u hi byerile [Abdul Aziz bin Muhammad] na [Abu Alqamah al-Farwi] havambirhi va te, u hi byerile [Shafwan bin Sulaim] ku suka eka [Abdullah bin Salman] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Abu Hurairah] u te, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Indeed Allah u ta pfurheta moya lowu olovaka swinene, wo olova ku fana na silika ku suka eka tlhelo ra Yemen, a nge pfumali munhu loyi embilwini ya yena ku nga na -Abu Alqamah u te- ntiko wa mavele, -kasi Abdul Aziz u te; hambi ku ri ntiko wa mbewu ya sinapi - ku suka eka ripfumelo handle ka loko Allah a ta n'wi endla a fa'.

Hadith

Imam Muslim : 169

حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَادِرُوا بِالْأَعْمَالِ فِتَنًا كَقِطَعِ اللَّيْلِ الْمُظْلِمِ يُصْبِحُ الرَّجُلُ مُؤْمِنًا وَيُمْسِي كَافِرًا أَوْ يُمْسِي مُؤْمِنًا وَيُصْبِحُ كَافِرًا يَبِيعُ دِينَهُ بِعَرَضٍ مِنْ الدُّنْيَا

hi byerile [Yahya bin Ayyub] na [Qutaibah] na [Ibn Hujr] hinkwavo ka vona ku suka eka [Ismail bin Ja’far] u te [Ibnu Ayyub] u hi byerile [Ismail] u te, u ndzi byerile [al-Ala’] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Abu Hurairah] leswaku Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Quickly endla mintirho leyinene ku nga si fika ku lumbeta ku fana ni vusiku bya ntima swinene. Nimixo munhu i mupfumeri, kutani i mupfumeri nimadyambu. Nimadyambu wanuna i mupfumeri, kutani i mupfumeri nimixo. U xavise vukhongeri bya yena hi ku titsakisa ka misava’.

Hadith

Imam Muslim : 170

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ جَلَسَ ثَابِتُ بْنُ قَيْسٍ فِي بَيْتِهِ وَقَالَ أَنَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ وَاحْتَبَسَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ فَقَالَ يَا أَبَا عَمْرٍو مَا شَأْنُ ثَابِتٍ اشْتَكَى قَالَ سَعْدٌ إِنَّهُ لَجَارِي وَمَا عَلِمْتُ لَهُ بِشَكْوَى قَالَ فَأَتَاهُ سَعْدٌ فَذَكَرَ لَهُ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ثَابِتٌ أُنْزِلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَلَقَدْ عَلِمْتُمْ أَنِّي مِنْ أَرْفَعِكُمْ صَوْتًا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَذَكَرَ ذَلِكَ سَعْدٌ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَلْ هُوَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ و حَدَّثَنَا قَطَنُ بْنُ نُسَيْرٍ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ ثَابِتُ بْنُ قَيْسِ بْنِ شَمَّاسٍ خَطِيبَ الْأَنْصَارِ فَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ بِنَحْوِ حَدِيثِ حَمَّادٍ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِ ذِكْرُ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ و حَدَّثَنِيهِ أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ صَخْرٍ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ } وَلَمْ يَذْكُرْ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ فِي الْحَدِيثِ و حَدَّثَنَا هُرَيْمُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الْأَسَدِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَذْكُرُ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ وَلَمْ يَذْكُرْ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ وَزَادَ فَكُنَّا نَرَاهُ يَمْشِي بَيْنَ أَظْهُرِنَا رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ

hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] u hi byerile [Al Hasan bin Musa] u hi byerile [Hammad bin Salamah] ku suka eka [Thabit Al Bunani] ku suka eka [Anas bin Malik] leswaku u te, ‘Loko ndzimana leyi yi paluxiwile: ‘-O n’wina lava pfumelaka, mi nga tlakusi rito ra n’wina ehenhla ka rito ra Muprofeta-’ -Qs. Al Hujurat: 2- ku fikela emakumu ka ndzimana, Thabit bin Qais a a tshamile endlwini ya yena kutani a ku, ‘Ndzi un’wana wa vanhu va Tihele! Naswona minkarhi hinkwayo a a papalata Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam ku kondza Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam a vutisa Sa’ad bin Mu’adz hi mhaka leyi. U vutisile: ‘Oho Abu Amru, xana xiyimo xa Thabit xi njhani? Xana wa vabya? ' Sa'd u hlamurile, 'Xiyimo xa yena xi fana na ntolovelo naswona a ndzi si twa mahungu ya leswaku wa vabya'. Anas u te, ‘Kutani Sa’d u n’wi endzerile kutani a n’wi byela hi mbulavurisano wa yena na Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve ehenhla ka yena). Thabit u te, ‘Ndzimana leyi yi paluxiwile, kasi hinkwenu mi swi tiva leswaku ndzi munhu wo twala swinene eka vanhu, ndzi tlula rito ra Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve ehenhla ka yena). Kutani ndzi un’wana wa vanhu va Tihele.’ Ku vula yena. Kutani Sa'd u byele sweswo eka Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve ehenhla ka yena). Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve eka yena) u te, ‘Hakunene, i un’wana wa vanhu va Paradeyisi.’ [Qathan bin Nusyair] u vulavule na hina. [Ja’far bin Sulaiman] u hlamusele hina [Thabit] ku suka eka [Anas bin Malik] loyi a vuleke, ‘Thabit bin Qais a a ri muvulavuri exikarhi ka va-Ansar, loko ndzimana leyi yi paluxiwa, leswi nga tanihi le ka hadith ya Hammad. Hambiswiritano, eka hadith ya yena, vito ra Sa’d bin Mu’adh a ri boxiwanga.’ Naswona swi hi byeriwile [Ahmad bin Sa’id bin Shakr Ad-Darimi] u hi byerile [Habban] u hi byerile [Sualiman Ibnul Mughirah] ku suka eka [Thabit] ku suka eka [Anas] u te, ‘Loko ndzimana yi rhelela -... u nga tlakusi rito ra wena ku tlula rito ra Muprofeta -, naswona a nga vulanga vito ra Sa’d bin Mu’adz eka hadith'. Naswona u hi byerile [Huraim bin Abdul A’la al Asadi] u hi byerile [al Mu’tamir bin Sualiman] u te, ‘Ndzi twe [tatana] a vulavula ku suka eka [Thabit] ku suka eka [Anas] u te, ‘Loko ndzimana leyi yi paluxiwile u hlamusele hadith handle ko boxa vito ra Sa’d bin Mu’adz..’. Kutani a engetela a ku, ‘Munhu un’wana wa vanhu va le tilweni u fambe exikarhi ka hina’.

Hadith

Imam Muslim : 171

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ أُنَاسٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنُؤَاخَذُ بِمَا عَمِلْنَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ أَمَّا مَنْ أَحْسَنَ مِنْكُمْ فِي الْإِسْلَامِ فَلَا يُؤَاخَذُ بِهَا وَمَنْ أَسَاءَ أُخِذَ بِعَمَلِهِ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَالْإِسْلَامِ

hi byerile [Uthman bin Abu Syaibah] u hi byerile [Jarir] ku suka eka [Mansur] ku suka eka [Abu Wail] ku suka eka [Abdullah] u te, ‘Un’wana u komberile Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘O Rasulullah! Xana hi ta xupuriwa hikwalaho ka swiendlo leswi hi swi endleke hi nkarhi wa Jahiliya?’ Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam u hlamurile: 'Mani na mani eka n'wina loyi a endlaka leswinene hi nkarhi wa Vuislem, a nge xupuriwi hikwalaho ka swiendlo swa yena hi nkarhi wa Jahiliyah.' Kambe mani na mani loyi a endlaka vugevenga, u ta xupuriwa hikwalaho ka swiendlo swa yena hi nkarhi wa Jahiliyah na hi nkarhi wa Islam’.

Hadith

Imam Muslim : 172

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنُؤَاخَذُ بِمَا عَمِلْنَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

hi byerile [Muhammad bin Abdullah bin Numair] u hi byerile [tatana] na [Waki’]. -eka xitlhokovetselo xin’wana ku vuriwa- Naswona u hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] naswona lafazh i ya yena, u hi byerile [Waki’] ku suka eka [al-A’masy] ku suka eka [Abu Wail] ku suka eka [Abdullah] u te, ‘Hi vutisile, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, xana hi ta xupuriwa hikwalaho ka swiendlo swa hina hi nkarhi wa Jahiliyah? ' U hlamurile: 'Loyi a endleke leswinene hi nkarhi wa Islam, a nge xupuriwi hikwalaho ka swiendlo swa yena hi nkarhi wa ku pfumala vutivi, naswona loyi a endleke swilo swo biha hi nkarhi wa Islam u ta xupuriwa hikwalaho ka swiendlo swa yena hi nkarhi wa ku pfumala vutivi na Islam''. U hi byerile [Minjab bin al-Harits at-Tamimi] u hi byerile [Ali bin Mushir] ku suka eka [al-A'masy] hi sanad leyi xikombiso.

Hadith

Imam Muslim : 173

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ وَأَبُو مَعْنٍ الرَّقَاشِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ كُلُّهُمْ عَنْ أَبِي عَاصِمٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ يَعْنِي أَبَا عَاصِمٍ قَالَ أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ ابْنِ شِمَاسَةَ الْمَهْرِيِّ قَالَ حَضَرْنَا عَمْرَو بْنَ الْعَاصِ وَهُوَ فِي سِيَاقَةِ الْمَوْتِ فَبَكَى طَوِيلًا وَحَوَّلَ وَجْهَهُ إِلَى الْجِدَارِ فَجَعَلَ ابْنُهُ يَقُولُ يَا أَبَتَاهُ أَمَا بَشَّرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَذَا أَمَا بَشَّرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَذَا قَالَ فَأَقْبَلَ بِوَجْهِهِ فَقَالَ إِنَّ أَفْضَلَ مَا نُعِدُّ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ عَلَى أَطْبَاقٍ ثَلَاثٍ لَقَدْ رَأَيْتُنِي وَمَا أَحَدٌ أَشَدَّ بُغْضًا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنِّي وَلَا أَحَبَّ إِلَيَّ أَنْ أَكُونَ قَدْ اسْتَمْكَنْتُ مِنْهُ فَقَتَلْتُهُ فَلَوْ مُتُّ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ لَكُنْتُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلَمَّا جَعَلَ اللَّهُ الْإِسْلَامَ فِي قَلْبِي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ ابْسُطْ يَمِينَكَ فَلْأُبَايِعْكَ فَبَسَطَ يَمِينَهُ قَالَ فَقَبَضْتُ يَدِي قَالَ مَا لَكَ يَا عَمْرُو قَالَ قُلْتُ أَرَدْتُ أَنْ أَشْتَرِطَ قَالَ تَشْتَرِطُ بِمَاذَا قُلْتُ أَنْ يُغْفَرَ لِي قَالَ أَمَا عَلِمْتَ أَنَّ الْإِسْلَامَ يَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلَهُ وَأَنَّ الْهِجْرَةَ تَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلِهَا وَأَنَّ الْحَجَّ يَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلَهُ وَمَا كَانَ أَحَدٌ أَحَبَّ إِلَيَّ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا أَجَلَّ فِي عَيْنِي مِنْهُ وَمَا كُنْتُ أُطِيقُ أَنْ أَمْلَأَ عَيْنَيَّ مِنْهُ إِجْلَالًا لَهُ وَلَوْ سُئِلْتُ أَنْ أَصِفَهُ مَا أَطَقْتُ لِأَنِّي لَمْ أَكُنْ أَمْلَأُ عَيْنَيَّ مِنْهُ وَلَوْ مُتُّ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ لَرَجَوْتُ أَنْ أَكُونَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ ثُمَّ وَلِينَا أَشْيَاءَ مَا أَدْرِي مَا حَالِي فِيهَا فَإِذَا أَنَا مُتُّ فَلَا تَصْحَبْنِي نَائِحَةٌ وَلَا نَارٌ فَإِذَا دَفَنْتُمُونِي فَشُنُّوا عَلَيَّ التُّرَابَ شَنًّا ثُمَّ أَقِيمُوا حَوْلَ قَبْرِي قَدْرَ مَا تُنْحَرُ جَزُورٌ وَيُقْسَمُ لَحْمُهَا حَتَّى أَسْتَأْنِسَ بِكُمْ وَأَنْظُرَ مَاذَا أُرَاجِعُ بِهِ رُسُلَ رَبِّي

hi byerile [Muhammad bin al-Mutsanna al-Anazi] na [Abu Ma’n ar-Raqasyi] na [Ishaq bin Manshur] hinkwaswo ku suka eka [Abu Ashim] naswona lafazh i ya Ibn al-Mutsanna, u hi byerile [adl-Dlahhak] - ku nga Abu Ashim - u vule leswaku, u hi byerile [Haiwah bin Syuraih] loyi a vuleke, u hi byerile [Yazid bin Abu Habib] ku suka eka [Ibn Shiimasah al-Mahri] u te, ‘Hi ve kona [Amru bin al-Ash], loko a ri karhi a hlamba mufi, kutani a rila nkarhi wo leha a hundzuluxela xikandza xa yena erirhangwini, kutani n’wana wa yena a sungula ku vula leswaku, ‘Oho tatana, xana Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam a nga ku nyikanga mahungu lamanene hi ndlela yoleyo, a nga ku nyikanga Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam a ku nyika mahungu lamanene hi ndlela yoleyo'. Mutlhokovetseri u te, ‘Kutani u hundzuluke emahlweni ka yena kutani a ku, ‘Hakunene nchumu wa nkoka swinene lowu hi wu tekaka i vumbhoni bya leswaku a ku na xikwembu - lexi faneleke ku gandzeriwa - handle ka Allah, na leswaku Muhammad i murhumiwa wa Allah, hakunene ndzi le ka swiyimo swinharhu; Ndzi tivonile, kambe a ku na munhu loyi a vengaka Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ku tlula mina, naswona a ku na nchumu lowu ndzi nga tsakelaka ku va ekusuhi na yena, leswaku ndzi ta n’wi dlaya, loko ndzi fa eka xiyimo xexo hakunene ndzi ta va exikarhi ka vanhu va tihele. Loko Allah a endla Islam embilwini ya mina, ndzi ye eka Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam kutani ndzi ku, ‘Tlakusa voko ra wena ra xinene, kutani ndzi ta tshembisa ku tshembeka eka wena’, kutani a tshambuluta voko ra yena ra xinene’. Amru bin al Ash u te, ‘Kutani ndzi khome voko ra mina’. U vutisile: ‘I yini lexi ku hoxeke, Amru? ' Ndzi hlamurile ndzi ku, 'Ndzi lava ku nyika swiyimo'. U te: ‘Hi swihi swiyimo leswi u swi kombelaka? ' Ndzi hlamurile ndzi ku, 'Hi xiyimo xa leswaku ndzi rivaleriwa'. U te: ‘Xana a wu swi tivi leswaku Islam yi sula swidyoho swa khale, na leswaku hijrah na yona yi sula swidyoho swa khale, naswona Hajj yi tlhele yi sula swidyoho swa khale’. Naswona a nga kona loyi ndzi n’wi rhandzeke ku tlula Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam, naswona a nga kona loyi a nga erivaleni ematihlweni ya mina ku tlula yena, naswona a ndzi swi koti ku tata mahlo ya mina -hi nchumu- ku tlula yena hikwalaho ka ku dzunisiwa ka yena, loko a ndzi komberiwa ku n’wi hlamusela, hakunene a ndzi ta tsandzeka, hikuva a ndzi tata mahlo ya mina hi yena. Naswona loko ndzo fa ndzi ri exiyin’weni xexo, hakunene ndzi ta tshemba leswaku ndzi ta va un’wana wa vaaki va le tilweni. Kutani hi hundze hi le ka swin'wana laha a ni nga swi tivi leswaku ni le ka xiyimo xihi, se loko ni lova, kutani a ku na wansati loyi a rila loyi a nga ta ndzi heleketa, naswona a ku nga ri na ndzilo. Loko u ndzi lahla, u ndzi fafazela misava, kutani u yima u rhendzela sirha ra mina kwalomu ka mpfhuka lowu kamela a yi dlayiwa ni nyama a yi averiwa kona, ku kondza ndzi ku twa ni ku vona leswi murhumiwa wa Hosi ya mina a swi tisaka.

Hadith

Imam Muslim : 174

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ دِينَارٍ وَاللَّفْظُ لِإِبْرَاهِيمَ قَالَا حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يَعْلَى بْنُ مُسْلِمٍ أَنَّهُ سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ نَاسًا مِنْ أَهْلِ الشِّرْكِ قَتَلُوا فَأَكْثَرُوا وَزَنَوْا فَأَكْثَرُوا ثُمَّ أَتَوْا مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا إِنَّ الَّذِي تَقُولُ وَتَدْعُو لَحَسَنٌ وَلَوْ تُخْبِرُنَا أَنَّ لِمَا عَمِلْنَا كَفَّارَةً فَنَزَلَ { وَالَّذِينَ لَا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلَا يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُونَ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ يَلْقَ أَثَامًا } وَنَزَلَ { يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ }

[Muhammad bin Hatim bin Maimun] na [Ibrahim bin Dinar] va hi byerile naswona marito i ya Ibrahim, havambirhi va te, [Hajjaj] - hi leswaku Ibn Muhammad - u hi byerile ku suka eka [Ibn Juraij] u te, [Ya’la bin Muslim] u ndzi tivise leswaku u twe [Sa’id bin Jubair] a byela eka [Ibn Abbas] leswaku vanhu va vapfumeri va swikwembu swo tala va dlaya, ni leswaku swi ya swi andza, naswona va endla vuoswi, naswona sweswo swi ya swi andza. Kutani va fika eka Muprofeta Muhammad sallallaahu ‘alaihi wasallam va ku, ‘Hakunene, leswi u tshameke u swi vula ni ku swi vitana i swinene, loko wo hi tivisa leswaku swiendlo swo biha leswi hi swi endleke swi nga sula, kutani ndzimana yi paluxiwile: ‘-Na lava va nga gandzeriki swikwembu swin’wana swin’we na Allah naswona va nga dlayi mimoya-xiviri leyi Allah a yi yiriseke -va dlaye- handle ka -swivangelo leswi faneleke, . naswona u nga endli vuoswi, mani na mani loyi a endlaka sweswo, hakunene u ta kuma -ku rihisela- hikwalaho ka swidyoho swa yena-- ' -Qs. Al Furqan: 68-. Kutani ndzimana yi rhelela: '-Vula, 'Oho malandza ya mina lama tlulaka swipimelo swa wona, mi nga heli matimba hi tintswalo ta Allah-' -Qs. Az Zumar: 53-.

Hadith

Imam Muslim : 175

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَأَيْتَ أُمُورًا كُنْتُ أَتَحَنَّثُ بِهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ هَلْ لِي فِيهَا مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ مِنْ خَيْرٍ وَالتَّحَنُّثُ التَّعَبُّدُ

hi byerile [Harmalah bin Yahya] u hi byerile [Ibnu Wahab] u te, u ndzi byerile [Yunus] ku suka eka [Ibn Shihab] u te, u ndzi byerile [Urwah bin az-Zubair] leswaku [Hakim bin Hizam] u n’wi byerile, leswaku u tshame a vutisa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘Xana u ehleketa yini hi swin’wana swa swilo leswinene leswi ndzi swi endleke? swi endle tano hi nkarhi wa Jahiliya? Xana ndzi ta kuma nchumu?’ Ku vula yena. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u hlamurile: ‘U nghene eka Islam hi leswi u swi tiseke loko wa ha ri na vutivi, ku nga va mintirho leyinene kumbe tawauts -vugandzeri-’.

Hadith

Imam Muslim : 176

و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا وَقَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْ رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ أُمُورًا كُنْتُ أَتَحَنَّثُ بِهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ مِنْ صَدَقَةٍ أَوْ عَتَاقَةٍ أَوْ صِلَةِ رَحِمٍ أَفِيهَا أَجْرٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ مِنْ خَيْرٍ

Naswona u hi byerile [Hasan al-Hulwani] na [Abd bin Humaid], [al-Hulwani] u te, u hi byerile, naswona [Abd] u te, u ndzi byerile [Ya’qub] - ku nga Ibn Ibrahim bin Sa’ad - u hi byerile [tata wa mina] ku suka eka [Salih] ku suka eka [Ibn Shihab] loyi a vuleke, u ndzi byerile [Urwah bin az-Zubair] leswaku [Hakim bin Hizam] u n’wi vikile, leswaku u te eka Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘Oho Rasulullah, xana u ehleketa yini hi swilo swo hlayanyana, hi xivumbeko xa tintswalo, kumbe ku ntshunxa mahlonga, kumbe vunghana, leswi ndzi swi endleke hi nkarhi wa Jahiliyah? Xana ndzi kume hakelo yo karhi eka yena?’ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u hlamurile: ‘U nghene eka Islam hi swilo leswinene leswi u swi endleke khale’.

Hadith

Imam Muslim : 177

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَشْيَاءَ كُنْتُ أَفْعَلُهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ هِشَامٌ يَعْنِي أَتَبَرَّرُ بِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ لَكَ مِنْ الْخَيْرِ قُلْتُ فَوَاللَّهِ لَا أَدَعُ شَيْئًا صَنَعْتُهُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِلَّا فَعَلْتُ فِي الْإِسْلَامِ مِثْلَهُ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَعْتَقَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ مِائَةَ رَقَبَةٍ وَحَمَلَ عَلَى مِائَةِ بَعِيرٍ ثُمَّ أَعْتَقَ فِي الْإِسْلَامِ مِائَةَ رَقَبَةٍ وَحَمَلَ عَلَى مِائَةِ بَعِيرٍ ثُمَّ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ

hi byerile [Ishaq bin Ibrahim] na [Abd bin Humaid] havambirhi va vule, u hi byerile [Abdurrazzaq] u hi byerile [Ma'mar] ku suka eka [az-Zuhri] hi sanad leyi. -in another narration it is stated- And having told us [Ishaq bin Ibrahim] had told us [Abu Mu'awiyah] had told us [Hisyam bin Urwah] from [his father] from [Hakim bin Hizam] he said, I asked, 'O Messenger of Allah, -what do you think- about some of the things I did during the jahiliyyah period?, while Hisham mentioned, 'swiendlo leswinene leswi ndzi swi endleke? ' kutani Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam u hlamurile: 'U hundzukele eka Islam hikwalaho ka swilo leswinene leswi u swi endleke enkarhini lowu hundzeke'. Ndzi tlhele ndzi ku, ‘Hi Allah, a ku na ntirho lowunene lowu ndzi wu endleke hi nkarhi wa ku pfumala vutivi handle ka loko na mina ndzi wu endlile hi nkarhi wa Islam’. Swi hi byeriwile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] u hi byerile [Abdulah bin Numair] ku suka eka [Hisyam bin Urwah] ku suka eka [tata wa yena] leswaku [Hakim bin Hizam] u ntshunxe mahlonga ya dzana naswona u nyikele tikamela ta dzana hi tintswalo hi nkarhi wa ku pfumala vutivi, kutani a ntshunxa mahlonga ya dzana hi nkarhi wa nguva ya Vuislem naswona u nyike tikamela ta dzana hi ku pfuna. Kutani u ye eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam...kutani a boxa swin’wana swo fana na hadith ya vona’.

Hadith

Imam Muslim : 178

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ } شَقَّ ذَلِكَ عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالُوا أَيُّنَا لَا يَظْلِمُ نَفْسَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ هُوَ كَمَا تَظُنُّونَ إِنَّمَا هُوَ كَمَا قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ { يَا بُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ } حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى وَهُوَ ابْنُ يُونُسَ ح و حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ مُسْهِرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ كُلُّهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ قَالَ ابْنُ إِدْرِيسَ حَدَّثَنِيهِ أَوَّلًا أَبِي عَنْ أَبَانَ بْنِ تَغْلِبَ عَنْ الْأَعْمَشِ ثُمَّ سَمِعْتُهُ مِنْهُ

hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] u hi byerile [Abdullah bin Idris] na [Abu Mu’awiyah] na [Waki’] ku suka eka [al-A’masy] ku suka eka [Ibrahim] ku suka eka [Alqamah] ku suka eka [Abdullah] u te, ‘Loko ndzimana yi rhelela: ‘-Lava va pfumelaka, naswona ripfumelo ra vona a ri hlanganisiwanga na ku pfumaleka ka vululami-’ -Qs. Al An’am: 82-, kutani vanghana va titwa va tika hi mhaka leyi kutani va ku, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, loyi exikarhi ka hina a nga tidyohelangiki! ’ A hlamula a ku: ‘A hi swona leswi u vulaka swona. U tani hi leswi Luqman a vuleke n'wana wa yena: '-O n'wana wa mina, u nga balekeli Allah. Hakunene, shirk i ku pfumaleka ka vululami lokukulu-'. -Qs. Luqman: 13-. U hi byerile [Ishaq bin Ibrahim] na [Ali bin Kasyram] havambirhi va te, va hi byerile [Isa] ku nga -Ibn Yunus-. -eka xitlhokovetselo xin’wana ku vuriwile- Naswona u hi byerile [Minjab bin al-Harits at-Tamimi] u hi tivise [Ibnu Mushir]. -eka xitlhokovetselo xin’wana ku vuriwa- Naswona loko a hi byerile [Abu Kuraib] u hi byerile [Ibn Idris] hinkwaswo ku suka eka [al-A’masy] hi sanad leyi, [Abu Kuraib] u te, [Ibn Idris] u te, u ndzi byerile hi swona ro sungula [tata wa mina] ku suka eka [Aban bin Taghlib] ku suka eka [al-A’masy] kutani ndzi swi twa eka yena’.

Hadith

Imam Muslim : 179

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ مِنْهَالٍ الضَّرِيرُ وَأُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ الْعَيْشِيُّ وَاللَّفْظُ لِأُمَيَّةَ قَالَا حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { لِلَّهِ مَا فِي السَّمَوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشَاءُ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ } قَالَ فَاشْتَدَّ ذَلِكَ عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ بَرَكُوا عَلَى الرُّكَبِ فَقَالُوا أَيْ رَسُولَ اللَّهِ كُلِّفْنَا مِنْ الْأَعْمَالِ مَا نُطِيقُ الصَّلَاةَ وَالصِّيَامَ وَالْجِهَادَ وَالصَّدَقَةَ وَقَدْ أُنْزِلَتْ عَلَيْكَ هَذِهِ الْآيَةُ وَلَا نُطِيقُهَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتُرِيدُونَ أَنْ تَقُولُوا كَمَا قَالَ أَهْلُ الْكِتَابَيْنِ مِنْ قَبْلِكُمْ سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا بَلْ قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ قَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ فَلَمَّا اقْتَرَأَهَا الْقَوْمُ ذَلَّتْ بِهَا أَلْسِنَتُهُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ فِي إِثْرِهَا { آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ } فَلَمَّا فَعَلُوا ذَلِكَ نَسَخَهَا اللَّهُ تَعَالَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا } قَالَ نَعَمْ { رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا } قَالَ نَعَمْ { رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ } قَالَ نَعَمْ { وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ } قَالَ نَعَمْ

ndzi byerile [Muhammad bin Minhal adl-Dlarir] na [Umayyah bin Bistham al-Aisyi] naswona lafazh i ya Umayyah, havumbirhi bya vona va vule leswaku, u hi byerile [Yazid bin Zurai’] u hi byerile [Rauh] - ku nga Ibn al-Qasim- ku suka eka [al-Ala’] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Abu Hurairah] yena u te, ‘Loko ndzimana yi hlavuteriwile eka Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘-Hinkwaswo leswi nga etilweni ni le misaveni i swa Allah. Naswona loko u veleka leswi nga embilwini ya wena kumbe loko u swi tumbeta, hakunene Allah u ta lulamisa swibalo na wena mayelana na swiendlo swa wena. Kutani Allah u rivalela loyi a n’wi rhandzaka naswona u xupula loyi a n’wi rhandzaka; naswona Allah i wa Matimba Hinkwawo ehenhla ka swilo hinkwaswo- ' -Qs. al-Baqarah: 284- ' Abu Hurairah u te, 'Kutani mhaka leyi yi twa yi tika eka vanghana va Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, kutani va ta eka Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam kutani va vula ku xeweta emovheni, va ku, 'Oho Rasulullah, hi nyikiwile ndzhwalo wa swiendlo leswi hi nga swi kotiki ku swi khongela, . ku titsona swakudya, jihad na tialms. Hakunene, ndzimana leyi yi hlavuriwile eka wena, naswona a hi swi koti ku yi endla! Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Xana u lava ku vula tani hi leswi Vanhu va Buku va vulaka swona loko u nga si vula leswaku, ‘Hi twile naswona hi nga yingisi’, kambe u ku, ‘Hi twile naswona hi yingise, Hi rivalele O Hosi ya hina naswona eka Wena i ku vuya’. Va hlamula va ku, ‘Hi twile naswona hi yingiserile, hi rivalele, Hosi ya hina, naswona eka Wena ku vuya’. Loko vanhu va yi hlaya, marito ya vona ya nkhinsame eka yona, kutani Allah a paluxela endzhaku ka sweswo: '-Murhumiwa u pfumerile eka Qur'an leyi a yi hlavuteriwile ku suka eka Hosi ya yena, na lava pfumelaka va pfumela. Un’wana na un’wana u pfumela eka Allah, tintsumi ta Yena, tibuku ta Yena na varhumiwa va Yena. -Va ku-, 'A hi endli ku hambana exikarhi ka un'wana -na un'wana- wa varhumiwa va Yena', kutani va ku, 'Ha twa naswona ha yingisa'. -Va khongerile-, 'Hi rivalele, We Hosi ya hina, naswona eka Wena ku vuya'. -Qs. al-Baqarah: 285-. Loko va endla leswi, Allah u swi sula, kutani a paluxa: '-Allah a nga tiki munhu handle ka ku ya hi vuswikoti bya yena. U kuma hakelo - eka mintirho leyinene - leyi a tikarhataka naswona u kuma nxupulo - eka leswo biha - leswi a swi endlaka. -Va khongerile-: 'Hosi ya hina, u nga hi xupuli loko hi rivala kumbe hi ri na nandzu-' Allah u hlamurile: 'Ina'. '-Oho Rabb ya hina, u nga hi veki ndzhwalo wo tika tani hi leswi U nga sindzisa eka lava va nga emahlweni ka hina-' Allah u hlamurile: 'Ina'. '-Oho Rabb ya hina, u nga hi rhwali leswi hi nga swi tiyiseleki-' Allah u hlamurile: 'Ina'. '-Ndzi kombela u hi rivalela; hi rivaleleni; u hi twela vusiwana. U Mupfuni wa hina, kutani hi pfune ku lwisana na lava nga pfumeriki'. -Qs. al-Baqarah: 286-. Allah u hlamurile a ku: ‘Ina’.

Hadith

Imam Muslim : 180

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ آدَمَ بْنِ سُلَيْمَانَ مَوْلَى خَالِدٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ } قَالَ دَخَلَ قُلُوبَهُمْ مِنْهَا شَيْءٌ لَمْ يَدْخُلْ قُلُوبَهُمْ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَسَلَّمْنَا قَالَ فَأَلْقَى اللَّهُ الْإِيمَانَ فِي قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ

hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Abu Kuraib] na [Ishaq bin Ibrahim] na lafazh i ya Abu Bakr, u vule leswaku [Ishaq] u hi byerile, kasi vanhu van’wana vambirhi va te, va hi byerile [Waki’] ku suka eka [Sufyan] ku suka eka [Adam bin Sulaiman] Khalid’s former hlonga, u te, ndzi twile [Sa’id bin Jubair] . byela eka [Ibn Abbas] u te, 'Loko a rhelela ndzimana: '-Naswona loko u veleka nchumu lowu nga embilwini ya wena kumbe u wu fihla, hakunene Allah u ta endla xibalo na wena mayelana na swiendlo swa wena-' -Qs. Albaqarah: 284-. Ibn Abbas u te, ‘Kutani ku vilela ku nghene etimbilwini ta vona ku suka eka yena loku nga si tshamaka ku nghena etimbilwini ta vona nikatsongo’. Kutani Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam u te: 'Vula, 'Ndza twa naswona ndza yingisa naswona ndzi tinyiketa''. Ibn Abbas u te, ‘Kutani Allah u veke ripfumelo etimbilwini ta vona, lava endzhaku va paluxeke ndzimana leyi nge: ‘-Allah a nga tiki munhu ndzhwalo handle ka ku ya hi vuswikoti bya yena. U kuma hakelo - eka mintirho leyinene - leyi a tikarhataka naswona u kuma nxupulo - eka leswo biha - leswi a swi endlaka. -Va khongerile-, 'Oho Rabb wa hina, u nga hi xupuli loko hi rivala kumbe hi ri na nandzu-' -Qs. Al Baqarah: 286-, Allah u ri: ‘Hakunene ndzi swi endlile’. '-Oho Rabb wa hina, naswona u nga hi sindzisi ndzhwalo wo tika tani hi leswi U vekeke eka lava va nga emahlweni ka hina-' -Qs. Al Baqarah: 286-, Allah u ri: ‘Ndzi swi endlile’. '-Oho Rabb wa hina, hi rivalele; hi rivaleleni; u hi twela vusiwana. U Mupfuni wa hina-' Allah u ri: 'Ndzi swi endlile'.