Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 61
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ يُحِبُّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَمَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَمَنْ كَانَ أَنْ يُلْقَى فِي النَّارِ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ يَهُودِيًّا أَوْ نَصْرَانِيًّا
Mae wedi dweud wrthym fod [Muhammad bin al-Mutsanna] a [Ibn Basysyar] ill dau wedi dweud, mae wedi dweud wrthym fod [Muhammad bin Ja'far] wedi dweud wrthym [Syu'bah] meddai, Clywais [Qatadah] yn adrodd hadith gan [Anas] meddai, 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Tri pheth os ydynt mewn person yna bydd yn blasu melyster ffydd; Yr hwn sy'n caru person arall, nid yw'n ei garu ac eithrio er mwyn Allah, y person y mae Allah a'i Negesydd yn ei garu yn fwy na'r ddau hynny, a'r person a fyddai'n hytrach cael ei daflu i'r tân na dychwelyd i anghrediniaeth ar ôl i Allah ei achub ohono'. Mae wedi dweud wrthym fod [Ishaq bin Manshur] wedi dweud wrthym fod [an-Nadlar bin Syumail] wedi dweud wrthym [Hammad] gan [Tsabit] gan [Anas] dywedodd, 'Dywedodd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yn ôl eu hadith, dim ond ei fod wedi dweud, 'Yn lle iddo ddychwelyd fel Iddew neu Gristion''.
Hadith
Imam Muslim : 62
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ ح و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ وَفِي حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ الرَّجُلُ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
Ac mae wedi dweud wrthyf fod [Zuhair bin Harb] wedi dweud wrthym [Ismail bin Ulayyah]. -mewn naratif arall dywedir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Syaiban bin Abu Syaibah] wedi dweud wrthym [Abdul Warits] oddi wrth [Abdul Aziz] oddi wrth [Anas] dywedodd, 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Nid oes gwas sy'n credu - ac yn hadith Abdul Warits 'dyn- nes ei fod yn fy ngharu i yn fwy na'i deulu a'i gyfoeth a phob bod dynol''.
Hadith
Imam Muslim : 63
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَلَدِهِ وَوَالِدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
Mae wedi dweud wrthym [Muhammad bin al-Mutsanna] a [Ibn Basysyar] fod y ddau wedi dweud, mae wedi dweud wrthym [Muhammad bin Ja'far] fod wedi dweud wrthym [Syu'bah] ei fod wedi dweud, Clywais [Qatadah] yn adrodd hadith gan [Anas bin Malik] ei fod wedi dweud, 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Nid oes yr un ohonoch yn credu nes i mi gael fy ngharu yn fwy na'i blant, ei rieni a bodau dynol. popeth'.
Hadith
Imam Muslim : 64
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ أَوْ قَالَ لِجَارِهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
Mae wedi dweud wrthym [Muhammad bin al-Mutsanna] a [Ibn Basysyar] fod y ddau wedi dweud, mae wedi dweud wrthym [Muhammad bin Ja'far] fod wedi dweud wrthym [Syu'bah] ei fod wedi dweud, Clywais [Qatadah] yn cael ei adrodd gan [Anas bin Malik] gan y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam, dywedodd: 'Nid oes yr un ohonoch yn credu nes ei fod yn caru ei frawd, neu nes ei fod yn dweud, 'am ei gymydog fel y mae'n caru iddo'i hun yn Unig'.
Hadith
Imam Muslim : 65
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ حَتَّى يُحِبَّ لِجَارِهِ أَوْ قَالَ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
Wedi dweud wrthym fod [Zuhair bin Harb] wedi dweud wrthym [Yahya bin Sa'id] gan [Husain al-Mu'allim] gan [Qatadah] gan [Anas] gan y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam, dywedodd: 'Wrth yr Un y mae fy enaid yn Ei Law, ni chreda unrhyw was nes iddo garu ei gymydog, neu nes iddo ddweud, 'am ei frawd fel y mae'n caru iddo'i hun'.
Hadith
Imam Muslim : 66
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مَنْ لَا يَأْمَنُ جَارُهُ بَوَائِقَهُ
Wedi dweud wrthym [Yahya bin Ayyub] a [Qutaibah bin Sa'id] ac [Ali bin Hujr] i gyd ohonyn nhw gan [Isma'il bin Ja'far], dywedodd [Ibn Ayyub], mae wedi dweud wrthym [Ismail] meddai, mae wedi dweud wrthym [al-Ala'] gan [ei dad] gan [Abu Hurairah] fod Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam wedi dweud: 'Ni fydd yn mynd i mewn i'r nefoedd, un nad yw ei gymdogion yn ddiogel rhag niwed'.
Hadith
Imam Muslim : 67
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ
Mae wedi dweud wrthym ni [Harmalah bin Yahya] wedi dweud wrthym ni [Ibn Wahab] dywedodd, mae wedi dweud wrthyf i [Yunus] gan [Ibn Shihab] gan [Abu Salamah bin Abdurrahman] gan [Abu Hurairah] gan Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, dywedodd: 'Pwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, yna gadewch iddo lefaru geiriau da neu fod yn dawel. A phwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, gadewch iddo anrhydeddu ei gymydog. A phwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, gadewch iddo anrhydeddu ei westeion'.
Hadith
Imam Muslim : 68
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي حُصَيْنٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِي جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي حَصِينٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ
Wedi dweud wrthym fod [Abu Bakr bin Abu Syaibah] wedi dweud wrthym [Abu al-Ahwash] gan [Abu Hushain] gan [Abu Salih] gan [Abu Hurairah] dywedodd, 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, 'Pwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, peidiwch â niweidio ei gymydog. A phwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, anrhydeddwch ei westeion. A phwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, dywedwch eiriau da neu aros yn dawel'. Ac mae wedi cael ei ddweud wrthym fod [Ishaq bin Ibrahim] wedi dweud wrthym [Isa bin Yunus] gan [al-A'masy] gan [Abu Salih] gan [Abu Hurairah] dywedodd, 'Dywedodd Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam fel hadith Abu Hushain, dim ond ei fod wedi dweud, 'A gwna ddaioni i'w gymdogion''.
Hadith
Imam Muslim : 69
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو أَنَّهُ سَمِعَ نَافِعَ بْنَ جُبَيْرٍ يُخْبِرُ عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْخُزَاعِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ
Mae wedi dweud wrthym [Zuhair bin Harb] a [Muhammad bin Abdullah bin Numair] i gyd ohonyn nhw o [Ibn Uyainah] dywedodd [Numair] fod wedi dweud wrthym [Sufyan] o [Amru] ei fod wedi clywed [Nafi' bin Jubair] yn adrodd gan [Abu Syuraih al-Khuza'i] fod y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam wedi dweud: 'Pwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, gadewch iddo wneud daioni i'w gymdogion. Pwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, gadewch iddo anrhydeddu ei westeion. A phwy bynnag sy'n credu yn Allah a'r Dydd Olaf, gadewch iddo siarad geiriau da neu aros yn dawel'.
Hadith
Imam Muslim : 70
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ كِلَاهُمَا عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ وَهَذَا حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ قَالَ أَوَّلُ مَنْ بَدَأَ بِالْخُطْبَةِ يَوْمَ الْعِيدِ قَبْلَ الصَّلَاةِ مَرْوَانُ فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ الصَّلَاةُ قَبْلَ الْخُطْبَةِ فَقَالَ قَدْ تُرِكَ مَا هُنَالِكَ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَمَّا هَذَا فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ رَأَى مِنْكُمْ مُنْكَرًا فَلْيُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِلِسَانِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِقَلْبِهِ وَذَلِكَ أَضْعَفُ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَعَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي قِصَّةِ مَرْوَانَ وَحَدِيثِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ
Mae wedi dweud wrthym fod [Abu Bakr bin Abu Syaibah] wedi dweud wrthym [Waki'] gan [Sufyan]. -mewn naratif arall dywedir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Muhammad bin al-Mutsanna] wedi dweud wrthym fod [Muhammad bin Ja'far] wedi dweud wrthym [Syu'bah] gan [Qais bin Muslim] gan [Thariq bin Shihab] a dyma hadith Abu Bakr, 'Y person cyntaf i bregethu ar Hari Raya cyn sefydlu gweddi Hari Raya oedd Marwan. Yna cododd dyn i fyny a dweud wrtho, 'Dylid perfformio'r weddi Eid cyn darllen y bregeth'. Atebodd Marwan, 'Yn wir, mae llawer o'r hyn sydd yn y bregeth wedi'i adael allan'. Yna dywedodd [Abu Said], 'Yn wir, mae'r person hwn wedi penderfynu -gwneud- fel y clywais unwaith gan Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, gan ddweud: 'Pwy bynnag yn eich plith sy'n gweld drwg, gadewch iddo ei atal â'i law.' os nad yw'n gallu, gadewch iddo ei atal ar lafar, os nad yw'n gallu, gadewch iddo ei atal â'i galon. Dyna'r ffydd wannaf'. Wedi dweud wrthym fod [Abu Kuraib Muhammad bin al-Ala'] wedi dweud wrthym fod [Abu Mua'wiyah] wedi dweud wrthym [al-A'masy] gan [Ismail bin Raja'] gan [ei dad] gan [Abu Sa'id al-Khudri] gan [Qais bin Muslim] gan [Thariq bin Shihab] gan [Abu Sa'id al-Khudri] yn stori Marwan, a hadith Abu Sa'id gan y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam, megis hadith Syu'bah a Sufyan'.
Hadith
Imam Muslim : 71
حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِعَبْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ نَبِيٍّ بَعَثَهُ اللَّهُ فِي أُمَّةٍ قَبْلِي إِلَّا كَانَ لَهُ مِنْ أُمَّتِهِ حَوَارِيُّونَ وَأَصْحَابٌ يَأْخُذُونَ بِسُنَّتِهِ وَيَقْتَدُونَ بِأَمْرِهِ ثُمَّ إِنَّهَا تَخْلُفُ مِنْ بَعْدِهِمْ خُلُوفٌ يَقُولُونَ مَا لَا يَفْعَلُونَ وَيَفْعَلُونَ مَا لَا يُؤْمَرُونَ فَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِيَدِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِلِسَانِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِقَلْبِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَلَيْسَ وَرَاءَ ذَلِكَ مِنْ الْإِيمَانِ حَبَّةُ خَرْدَلٍ قَالَ أَبُو رَافِعٍ فَحَدَّثْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَأَنْكَرَهُ عَلَيَّ فَقَدِمَ ابْنُ مَسْعُودٍ فَنَزَلَ بِقَنَاةَ فَاسْتَتْبَعَنِي إِلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ يَعُودُهُ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ فَلَمَّا جَلَسْنَا سَأَلْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثْتُهُ ابْنَ عُمَرَ قَالَ صَالِحٌ وَقَدْ تُحُدِّثَ بِنَحْوِ ذَلِكَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ و حَدَّثَنِيهِ أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ بْنِ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَارِثُ بْنُ الْفُضَيْلِ الْخَطْمِيُّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا كَانَ مِنْ نَبِيٍّ إِلَّا وَقَدْ كَانَ لَهُ حَوَارِيُّونَ يَهْتَدُونَ بِهَدْيِهِ وَيَسْتَنُّونَ بِسُنَّتِهِ مِثْلَ حَدِيثِ صَالِحٍ وَلَمْ يَذْكُرْ قُدُومَ ابْنِ مَسْعُودٍ وَاجْتِمَاعِ ابْنِ عُمَرَ مَعَهُ
Mae [Amr an-Naqid] ac [Abu Bakr bin an-Nadlr] ac [Abd bin Humaid] wedi adrodd wrthym ac mae'r geiriad yn perthyn i Abd. Dywedasant, mae [Ya'qub bin Ibrahim bin Sa'd] wedi adrodd wrthym, meddai, mae [fy nhad] wedi adrodd wrthym o [Salih bin Kaisan] o [al-Harith] o [Ja'far bin Abdullah bin al-Hakam] o [Abdurrahman bin al-Miswar] o [Abu Rafi'] o [Abdullah bin Mas'ud] fod Negesydd Allah shallallahu 'alaihi wasallam wedi dweud: 'Ni anfonwyd proffwyd gan Allah at genedl o'i flaen ond roedd ganddo amddiffynwyr a chymdeithion a lynodd wrth y sunnah ac a ddilynodd ei orchmynion, yna daeth ar eu hôl bobl a ddywedodd yr hyn na wnaethant, a gwnaeth yr hyn na orchmynnwyd iddynt.' Pwy bynnag sy'n ymladd jihad â'i ddwylo yn eu herbyn yw credadun, pwy bynnag sy'n ymladd â'i dafod yn eu herbyn yw credadun, pwy bynnag sy'n ymladd â'i galon yn eu herbyn yw credadun, ac ar ôl hynny nid oes ffydd mor fawr â gronyn o fwstard'. Dywedodd Abu Rafi', 'Yna dywedais wrth Abdullah bin Umar, ond fe'm gwadodd. Pan ddaeth Ibn Mas'ud a stopio yn Qanah, dilynodd Abdullah bin Umar fi a'm gwahodd i ddilyn Ibnu Mas'ud, felly pan eisteddom i lawr, gofynnais i Ibn Mas'ud am yr hadith hwn, felly dywedodd yr hadith wrthyf fel y dywedais wrth Ibn Umar'. Dywedodd Salih, "Mae wedi cael ei ddweud fel 'na gan Abu Rafi yn wir." Ac mae wedi cael ei adrodd i ni [bod Abu Bakr bin Ishaq bin Muhammad] wedi ein hysbysu [bod Ibn Abu Maryam] wedi ein hysbysu [Abdul Aziz bin Muhammad] dywedodd, wedi fy hysbysu i [al-Harith bin al-Fudlail al-Hathmi] gan [Ja'far bin Abdullah bin al-Hakam] gan [Abdurrahman bin Miswar bin Makhramah] gan [Abu Rafi'] cyn-gaethwas y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam, gan [Abdullah bin Mas'ud] fod Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam wedi dweud: 'Nid oes Proffwyd ond bod ganddo amddiffynwr sy'n ceisio arweiniad gyda'i arweiniad, ac yn cymryd sunnah gyda'i sunnah,' fel hadith Salih, ond nid yw'n sôn am ddyfodiad Ibn Mas'ud a chasglu Ibn Umar gydag ef'.
Hadith
Imam Muslim : 72
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ كُلُّهُمْ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ قَالَ سَمِعْتُ قَيْسًا يَرْوِي عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ قَالَ أَشَارَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ نَحْوَ الْيَمَنِ فَقَالَ أَلَا إِنَّ الْإِيمَانَ هَهُنَا وَإِنَّ الْقَسْوَةَ وَغِلَظَ الْقُلُوبِ فِي الْفَدَّادِينَ عِنْدَ أُصُولِ أَذْنَابِ الْإِبِلِ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنَا الشَّيْطَانِ فِي رَبِيعَةَ وَمُضَرَ
Wedi dweud wrthym fod [Abu Bakr bin Abu Syaibah] wedi dweud wrthym [Abu Usamah]. -mewn naratif arall dywedir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Ibnu Numair] wedi dweud wrthym [fy nhad]. -mewn naratif arall dywedir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Abu Kuraib] wedi dweud popeth wrthym [Ibn Idris] gan [Ismail bin Abu Khalid]. -mewn naratif arall mae'n cael ei grybwyll- Ac mae wedi dweud wrthym [Yahya bin Habib al-Haritsi] a bod y lafazh yn eiddo iddo, mae wedi dweud wrthym [Mu'tamir] gan [Ismail] dywedodd, Clywais [Qais] yn cael ei adrodd gan [Abu Mas'ud] dywedodd, 'Gwnaeth y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam ystum â'i law tuag at Yemen, gan ddweud: 'Cofiwch, yn wir mae ffydd yma -Yemen-, tra bod trais a chalon anodd yn bodoli yn y bugail a wnaeth lais uchel ger gwaelod cynffon y camel pan ymddangosodd pâr o gyrn y diafol yn y Bani Rabi'ah a'r Bani Mudlar'.
Hadith
Imam Muslim : 73
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Mae wedi dweud wrthym fod [Abu ar-Rabi' az-Zahrani] wedi dweud wrthym fod [Hammad] wedi dweud wrthym fod [Ayyub] wedi dweud wrthym [Muhammad] gan [Abu Hurairah] dywedodd, 'Dywedodd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Mae pobl Yemen wedi dod, nhw yw'r bobl fwyaf tyner eu calon. Mae ffydd ym mhobl Yemen. Mae Fiqh hefyd yn bodoli ymhlith pobl Yemen. Mae doethineb hefyd yn gorwedd gyda phobl Yemen'. Mae wedi dweud wrthym fod [Muhammad bin al-Mutsanna] wedi dweud wrthym [Ibn Abu Adi]. -mewn naratif arall dywedir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Amru an-Naqid] wedi dweud wrthym [Ishaq bin Yusuf al-Azraq] y ddau o [Ibn Aun] gan [Muhammad] gan [Abu Hurairah] dywedodd, 'Dywedodd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam fel yr hadith hwn'.
Hadith
Imam Muslim : 74
و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ الْأَعْرَجِ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَضْعَفُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ
Ac wedi dweud wrthym [Amru an-Naqid] a [Hasan al-Hulwani] fod y ddau wedi dweud, wedi dweud wrthym [Ya'qub] - sef Ibn Ibrahim bin Sa'd - wedi dweud wrthym [fy nhad] gan [Salih] gan [al-A'raj] meddai, [Dywedodd Abu Hurairah]; 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Mae pobl Yemen wedi dod, nhw yw'r bobl fwyaf tyner eu calon. Mae Fiqh yn bodoli ymhlith pobl Yemen. Mae doethineb hefyd gyda phobl Yemen'.
Hadith
Imam Muslim : 75
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأْسُ الْكُفْرِ نَحْوَ الْمَشْرِقِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْإِبِلِ الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ
Mae Yahya bin Yahya wedi dweud wrthym, meddai, i mi ei adrodd ym mhresenoldeb Malik; gan Abu az-Zinad o al-A'raj o Abu Hurairah fod Negesydd Allah (heddwch a bendithion Allah arno) wedi dweud, 'Mae uchafbwynt anghrediniaeth yn y dwyrain - rhanbarth y Magiaid - ac mae balchder a thrahausrwydd ym mherchnogion ceffylau a chamelod sy'n pori arnynt, sef y Bedowiniaid, tra bod tawelwch ym mugeiliaid geifr - sy'n golygu pobl Yemen -'.
Hadith
Imam Muslim : 76
و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْكُفْرُ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ وَالْفَخْرُ وَالرِّيَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْوَبَرِ
Mae wedi dweud wrthym [Yahya bin Ayyub] a [Qutaibah] ac [Ibn Hujr] gan [Ismail bin Ja'far] fod [Ibnu Ayyub] wedi dweud wrthym [Ismail] ei fod wedi dweud, wedi dweud wrthyf [al-Ala'] gan [ei dad] gan [Abu Hurairah] fod Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam wedi dweud: 'Mae ffydd yn Yemen, mae anghrediniaeth yn y dwyrain - sy'n golygu'r Magi -, mae tawelwch yn y bugeiliaid geifr - sy'n golygu pobl Yemen -, ac mae balchder a riya' yn y rhai sy'n gwneud lleisiau uchel; bugeiliaid ceffylau a chamelod - Bedowiniaid-'.
Hadith
Imam Muslim : 77
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَزَادَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ
Mae wedi dweud wrthym fod [Harmalah bin Yahya] wedi dweud wrthym [Ibn Wahab] meddai, mae wedi dweud wrthyf [Yunus] gan [Ibn Shihab] meddai, mae wedi dweud wrthyf [Abu Salamah bin Abdurrahman] fod [Abu Hurairah] wedi dweud, 'Clywais Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yn dweud: 'Mae balchder a thrahausrwydd yn y bugeiliaid, sef y Bedowiniaid, tra bod heddwch i'r bugeiliaid geifr - sy'n golygu pobl yr Yemen-'. Ac mae wedi dweud wrthym fod [Abdullah bin Abdurrahman ad-Darimi] wedi dweud wrthym fod [Abu al-Yaman] wedi dweud wrthym [Syu'aib] gan [az-Zuhri] gyda'r sanad hwn er enghraifft, ac ychwanegodd, 'Mae ffydd gyda'r Yemeniaid, a doethineb gyda'r Yemeniaid'.
Hadith
Imam Muslim : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ عَنْ شُعَيْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً وَأَضْعَفُ قُلُوبًا الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ السَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْيَمَنِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ قِبَلَ مَطْلِعِ الشَّمْسِ
Dywedwyd wrthym fod [Abdullah bin Abdurrahman] wedi dweud wrthym [Abu al-Yaman] o [Syu'aib] o [az-Zuhri] wedi dweud wrthym [Sa'id bin al-Musayyab] fod [Abu Hurairah] wedi dweud, 'Clywais y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam yn dweud: 'Mae pobl Yemen wedi dod, nhw yw'r bobl fwyaf addfwyn, a'r rhai gwannaf o galonnau. Mae ffydd ym mhobl Yemen, mae doethineb ym mhobl Yemen a heddwch ym mhobl Yemen. Yn y cyfamser, mae balchder a thrahausrwydd yn y bugeiliaid, y Bedowiniaid, sef cyfeiriad codiad yr haul'.
Hadith
Imam Muslim : 79
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَلْيَنُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَذْكُرْ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَ حَدِيثِ جَرِيرٍ وَزَادَ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَصْحَابِ الْإِبِلِ وَالسَّكِينَةُ وَالْوَقَارُ فِي أَصْحَابِ الشَّاءِ
Mae wedi dweud wrthym ni [Abu Bakr bin Abu Syaibah] a [Abu Kuraib] ill dau, wedi dweud wrthym ni [Abu Mu'awiyah] gan [al-A'masy] gan [Abu Salih] gan [Abu Hurairah] dywedodd, 'Dywedodd Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam: 'Mae pobl Yemen wedi dod atoch chi, nhw yw'r bobl fwyaf addfwyn, a'r rhai mwyaf addfwyn o galon. Mae ffydd yn yr Yemeniaid a doethineb yn yr Yemeniaid, tra bod egwyddor anghrediniaeth yn y dwyrain - y Magi -'. Ac mae wedi cael ei ddweud wrthym ni [Qutaibah bin Sa'id] a [Zuhair bin Harb] ill dau, wedi dweud wrthym ni [Jarir] gan [al-A'masy] gyda'r sanad hwn, ac ni soniodd, 'Mae pwynt anghrediniaeth i gyfeiriad y dwyrain'. Ac mae wedi dweud wrthym ni [Muhammad bin al-Mutsanna] wedi dweud wrthym ni [Ibn Abu Adi]. -mewn naratif arall fe'i crybwyllir- Ac mae wedi dweud wrthym fod [Bisyr bin Khalid] wedi dweud wrthym [Muhammad] -sef Ibn Ja'far- wedi dweud, wedi dweud wrthym [Syu'bah] gan [al-A'masy] gyda'r sanad hwn fel yr hadith Jarir, ac ychwanegodd, 'Mae balchder a thrahausrwydd ymhlith bugeiliaid y camelod, tra bod tawelwch ymhlith bugeiliaid y geifr''.
Hadith
Imam Muslim : 80
و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ الْمَخْزُومِيُّ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِلَظُ الْقُلُوبِ وَالْجَفَاءُ فِي الْمَشْرِقِ وَالْإِيمَانُ فِي أَهْلِ الْحِجَازِ
Ac mae wedi dweud wrthym [Ishaq bin Ibrahim] ei fod wedi dweud wrthym [Abdullah bin al-Harits al-Makhzumi] gan [Ibn Juraij] ei fod wedi dweud, wedi dweud wrthym [Abu az-Zubair] ei fod wedi clywed [Jabir bin Abdullah] yn dweud, 'Dywedodd Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Mae calonnau caled a sych gyda phobl y Dwyrain, tra bod ffydd gyda phobl yr Hijaz'.
