Imam Muslim : 61
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ يُحِبُّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَمَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَمَنْ كَانَ أَنْ يُلْقَى فِي النَّارِ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ يَهُودِيًّا أَوْ نَصْرَانِيًّا
[މުޙައްމަދު ބިން މުޘައްނަ] އަދި [އިބްނު ބަޝްޔާރު] ދެމީހުންވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، [ޝުޢޫބާ] ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [ޤަތަދާ] [އަނާސްގެ] އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ އަޑު އަޅުގަނޑަށް އިވިފައި ވާއިރު، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އީމާންކަމުގެ ފޮނިކަމުގެ ރަހަ އޭނާއަށް ލިބިދޭނެއެވެ: އެހެން މީހަކުދެކެ ލޯބިވާ މީހަކު، الله ގެ ޙައްޤުގައި މެނުވީ އޭނާދެކެ ލޯބިނުވާ މީހަކާއި، އެހެން އެއްޗަކަށްވުރެ الله އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ އޭނާއަށް ލޯބިވެވޮޑިގެންވާ މީހެކެވެ.' [އިޝާޤު ބިން މަންސޫރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، [އަންނަދުލާރ ބިން ޝުމާޢީލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، [ޙައްމާދު] [ތަބިތު] އިން [އަނަސް] ގެ ކިބައިން ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 62
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ ح و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ وَفِي حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ الرَّجُلُ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
އަދި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ، [އިސްމާޢީލް ބިން އުލައިއްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނެވެ. -އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގައި ބަޔާންވެގެންވާ- އަދި [ޝައިބާން ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [ޢަބްދުލް ވަރީތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވަނީ، އެދެމީހުންވެސް [ޢަބްދުލްޢަޒީޒުން] [އަނަސް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ އާއިލާއާއި، އޭނާގެ މުއްސަނދިކަމާއި، ހުރިހާ އިންސާނުން''.
Imam Muslim : 63
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَلَدِهِ وَوَالِدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
އެއީ [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނަ] އާއި [އިބްނު ބަޝްޔާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، ދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައި، އެއީ [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، [ޝުޢުބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ އަދި އެކަލޭގެފާނަށް ޞުލްޙަ ދެއްވައި ވިދާޅުވިއެވެ: 'ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން އެއްވެސް މީހަކު އޭނާގެ ދަރިންނާއި، އޭނާގެ މައިންބަފައިންނާއި، ހުރިހާ އިންސާނުންނަށްވުރެ ބޮޑަށް އޭނާއަށް ލޯބިވާހާ ހިނދަކު ހަގީގަތުގައި އީމާން ނުވެއެވެ.'
Imam Muslim : 64
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ أَوْ قَالَ لِجَارِهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘައްނަ] އާއި [އިބްނު ބަޝްޔާރު]، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު]، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [ޝުޢުބާ] ވިދާޅުވެފައި، [ޤަތަދާ] [އަނަސް ބިން މާލިކު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވި އަޑު އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ، ރަސޫލުﷲ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ރަޙްމަތް ލައްވާށި. ބުނީ: 'ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން އެއްވެސް މީހަކު އޭނާގެ ބޭބެދެކެ ލޯބި ނުވާހާ ހިނދަކު، ނުވަތަ 'އަމިއްލައަށް ލޯބިވާ އެއްޗެއް އަވަށްޓެރިޔާއަށްޓަކައި' ނުބުނާހާ ހިނދަކު ހަގީގަތުގައި ގަބޫލެއް ނުކުރެއެވެ.
Imam Muslim : 65
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ حَتَّى يُحِبَّ لِجَارِهِ أَوْ قَالَ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
[ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދު] [ޙުސައިން އަލްމުޢައްލިމް] ގެ އަރިހުން [ޤަތަދާ] އިން [އަނަސް] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 66
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مَنْ لَا يَأْمَنُ جَارُهُ بَوَائِقَهُ
ޔަޙްޔާ ބިން އައްޔޫބު އާއި ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދާއި ޢަލީ ބިން ޙުޖުރު މި އެންމެން ވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވަނީ އިސްމާޢީލް ބިން ޖަޢުފަރުގެ އަރިހުންނެވެ. އިބްނު އައްޔޫބު ވިދާޅުވީ، އިސްމާޢީލް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން ކަމަށް، އޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އަލްއަލާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަބޫ ހުރައިރާގެ އަރިހުން އޭނާގެ ބައްޕަގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައިވާ ވާހަކައެވެ.
Imam Muslim : 67
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު ވަޙްހާބު] ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޞަލަމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް [ޔޫނުސް] އަށް ރިވާވެގެން ވެއެވެ ހިމޭނުން ތިބޭށެވެ.
Imam Muslim : 68
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي حُصَيْنٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِي جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي حَصِينٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [އަބޫލްއަޙްވާޝް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [އަބޫ ޙުސައިން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [އަބޫ ޞާލިޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. އަދި الله އާއި އާޚިރަތް ދުވަހަށް އީމާންވާ މީހަކު އޭނާގެ މެހެމާނަށް އިޙްތިރާމް ކުރާށެވެ. އަދި الله އާއި އާޚިރަތް ދުވަހަށް އީމާންވާ މީހާ ހެޔޮ ބަސްތައް ބުނެ ނުވަތަ ހިމޭނުން ހުއްޓެވެ.' އަދި [އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އީސާ ބިން ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އަލްއަޢްމާޝް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އަބޫ ޞާލިޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވިއެވެ އަވަށްޓެރިޔާ.''
Imam Muslim : 69
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو أَنَّهُ سَمِعَ نَافِعَ بْنَ جُبَيْرٍ يُخْبِرُ عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْخُزَاعِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ
[ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އާއި [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ނޫމައިރު] އެންމެންވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އިބްނު އުޔާނާ] ގެ އަރިހުން ކަމަށާއި އޭނާ ބުނި ގޮތުގައި [ނުމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] [ޢަމްރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދިނީ [ނަފީޢު ބިން ޖުބައިރު] [އަބޫ ޝުރައިޙް އަލް ޚުޒާޢީ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވި އަޑު އިވިފައިވާ ވާހަކައެވެ الله އަށް އީމާންވެ އާޚިރަތް ދުވަހު އޭނާގެ އަވަށްޓެރިޔާއަށް އޯގާތެރިވާން ޖެހެއެވެ. الله އާއި އާޚިރަތް ދުވަހަށް އީމާންވާ މީހަކު އޭނާގެ މެހެމާނަށް ދީލަތިވާން ޖެހެއެވެ. އަދި الله އާއި އާޚިރަތްދުވަހަށް އީމާންވާ މީހާ ހެޔޮ ބަސްތައް ބުނަން ނުވަތަ ހިމޭނުން ހުންނަންވާނެއެވެ.'
Imam Muslim : 70
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ كِلَاهُمَا عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ وَهَذَا حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ قَالَ أَوَّلُ مَنْ بَدَأَ بِالْخُطْبَةِ يَوْمَ الْعِيدِ قَبْلَ الصَّلَاةِ مَرْوَانُ فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ الصَّلَاةُ قَبْلَ الْخُطْبَةِ فَقَالَ قَدْ تُرِكَ مَا هُنَالِكَ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَمَّا هَذَا فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ رَأَى مِنْكُمْ مُنْكَرًا فَلْيُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِلِسَانِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِقَلْبِهِ وَذَلِكَ أَضْعَفُ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَعَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي قِصَّةِ مَرْوَانَ وَحَدِيثِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ވާކީޢު] ކިޔައިދެއްވީ [ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުންނެވެ. -އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގައި އެވާހަކަ އަންގަވާފައިވަނީ- އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާޙް] ދެންނެވީ [ޤައިޞް ބިން މުސްލިމް] ގެ ފަރާތުންވެސް [ތަރިޤް ބިން ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން އަދި މިއީ އަބޫބަކުރުގެ ޙަދީޘް ކަމުގައިވާ، 'ޢީދު ނަމާދު ޤާއިމުވުމުގެ ކުރިން އެންމެ ފުރަތަމަ ޢީދުގައި ދަރުސް ދެއްވި މީހަކީ މަރްވާން އެވެ. ދެން މީހަކު ތެދުވެ އޭނާއަށް ބުނީ ދަރުސް ކިޔުމުގެ ކުރިން އީދު ނަމާދު ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. މަރްވާން ޖަވާބު ދިނީ، 'ހަމަކަށަވަރުން ދަރުސްގައި ހުރި ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ދޫކޮށްލާފައިވާ' ކަމަށެވެ. ދެން [އަބޫ ސަޢީދު] ވިދާޅުވިއެވެ. އޭނާއަށް ކުޅަދާނަ ނުވާނަމަ ދުލުން އެކަން ހުއްޓުވާށެވެ، އަދި ކުޅަދާނަ ނުވާނަމަ ހިތުން އެކަން ހުއްޓުވާށެވެ. އެއީ އީމާންކަމުގެ އެންމެ ބަލިކަށި މީހާއެވެ. [އަބޫ ކުރައިބް މުޙައްމަދު ބިން އަލްޢަލާޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަލްއަޢްމާސީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އިސްމާޢީލް ބިން ރާޖާޢު] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން [ޤައިޞް ބިން މުސްލިމް] ގެ އަރިހުން [ތަރިޤް ބިން ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން މަރްވާންގެ ވާހަކައިގައި، އަދި ޙަދީޘް... އަބޫ ސަޢީދުގެ އަރިހުން ނަބިއްޔާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން، ޝުޢޫބާ އާއި ސުފްޔާންގެ ޙަދީޘްފަދައިންނެވެ.
Imam Muslim : 71
حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِعَبْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ نَبِيٍّ بَعَثَهُ اللَّهُ فِي أُمَّةٍ قَبْلِي إِلَّا كَانَ لَهُ مِنْ أُمَّتِهِ حَوَارِيُّونَ وَأَصْحَابٌ يَأْخُذُونَ بِسُنَّتِهِ وَيَقْتَدُونَ بِأَمْرِهِ ثُمَّ إِنَّهَا تَخْلُفُ مِنْ بَعْدِهِمْ خُلُوفٌ يَقُولُونَ مَا لَا يَفْعَلُونَ وَيَفْعَلُونَ مَا لَا يُؤْمَرُونَ فَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِيَدِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِلِسَانِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِقَلْبِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَلَيْسَ وَرَاءَ ذَلِكَ مِنْ الْإِيمَانِ حَبَّةُ خَرْدَلٍ قَالَ أَبُو رَافِعٍ فَحَدَّثْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَأَنْكَرَهُ عَلَيَّ فَقَدِمَ ابْنُ مَسْعُودٍ فَنَزَلَ بِقَنَاةَ فَاسْتَتْبَعَنِي إِلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ يَعُودُهُ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ فَلَمَّا جَلَسْنَا سَأَلْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثْتُهُ ابْنَ عُمَرَ قَالَ صَالِحٌ وَقَدْ تُحُدِّثَ بِنَحْوِ ذَلِكَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ و حَدَّثَنِيهِ أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ بْنِ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَارِثُ بْنُ الْفُضَيْلِ الْخَطْمِيُّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا كَانَ مِنْ نَبِيٍّ إِلَّا وَقَدْ كَانَ لَهُ حَوَارِيُّونَ يَهْتَدُونَ بِهَدْيِهِ وَيَسْتَنُّونَ بِسُنَّتِهِ مِثْلَ حَدِيثِ صَالِحٍ وَلَمْ يَذْكُرْ قُدُومَ ابْنِ مَسْعُودٍ وَاجْتِمَاعِ ابْنِ عُمَرَ مَعَهُ
އެއީ [ޢަމްރޫ އަން-ނަޤީދު] އާއި [އަބޫބަކުރު ބިން އަން-ނަދުލް] އަދި [ޢަބްދު ބިން ޙުމައިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ވާހަކައެއް ކަމަށާއި އެ އަޑުއެހުން ނިސްބަތްވަނީ ޢަބްދު އަށެވެ. އެއުރެން ބުނެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެފައި އޮތީ [ޔަޢުޤޫބު ބިން އިބްރާހީމް ބިން ސަޢުދު] އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް] [ޞާލިޙް ބިން ކައިސަން] ގެ އަރިހުން [އަލްޙަރިޘް] ގެ އަރިހުން [ޖަޢުފަރު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން އަލްޙަކަމް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން އަލް މިޞްވާރު] ގެ އަރިހުން [އަބުދުالله ބިން މަސްޢޫދު] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ކަމަށް މާތްالله އޭނާއަށް ބަރަކާތް ލައްވައި ޞުލްޙަ ދެއްވުން އެދެމެވެ. އެމީހުންނާ ދެކޮޅަށް އަތުން ހަނގުރާމަކުރާ މީހަކީ މުއުމިނެއް، ދުލުން ހަނގުރާމަކުރާ މީހަކީ މުއުމިނެއް، އެމީހުންނާ ދެކޮޅަށް ހިތުން ހަނގުރާމަކުރާ މީހަކީ މުއުމިނެއް، އަދި އޭގެ ފަހުން ކަދުރު ދަނޑިއެއްގެ އީމާންތެރިކަމެއް ނެތެވެ.' އަބޫ ރަފީޢު ވިދާޅުވިއެވެ. އިބްނު މަސްޢޫދު އައިސް ޤަނާގައި މަޑުކޮށްލިއިރު، ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު އަހަރެންގެ ފަހަތުން ގޮސް އިބްނު މަސްޢޫދަށް ތަބާވުމަށް ދަޢުވަތު ދެއްވިއެވެ. ޞާލިޙް ވިދާޅުވީ، 'އަބޫ ރަފީގެ ކިބައިން އެގޮތަށް ރިވާވެފައި ވާނެ'' ކަމަށެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [އަބޫބަކުރު ބިން އިސްޙާޤު ބިން މުޙައްމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [އިބްނު އަބޫ މަރިޔަމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުލްޢަޒީޒް ބިން މުޙައްމަދު] އޭނާ ވިދާޅުވީ، އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ [އަލްޙަރިޘް ބިން އަލް ފުދުލައިލް އަލްޙަޘްމީ] އިން [ޖަޢުފަރު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން އަލްޙަކަމް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން މިސްވާރު ބިން މަޚްރަމާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ރަފީޢު] ގެ އަރިހުން ކުރީގެ އަޅެކެވެ ރަސޫލާ، ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނަށް ބަރަކާތް ލައްވައި ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ، [ޢަބްދުﷲ ބިން މަސްޢޫދު] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނަށް ބަރަކާތް ލައްވައި ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ މަސްޢޫދާއި އިބްނު ޢުމަރު އެކަލޭގެފާނާއެކު އެއްވެވަޑައިގަތުން'.
Imam Muslim : 72
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ كُلُّهُمْ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ قَالَ سَمِعْتُ قَيْسًا يَرْوِي عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ قَالَ أَشَارَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ نَحْوَ الْيَمَنِ فَقَالَ أَلَا إِنَّ الْإِيمَانَ هَهُنَا وَإِنَّ الْقَسْوَةَ وَغِلَظَ الْقُلُوبِ فِي الْفَدَّادِينَ عِنْدَ أُصُولِ أَذْنَابِ الْإِبِلِ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنَا الشَّيْطَانِ فِي رَبِيعَةَ وَمُضَرَ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫ އުސާމާ] އަށް ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. -އަނެއްކާ ރިވާޔަތެއްގައި އެވާހަކަ އަންގަވާފައި ވެއެވެ- އަދި [އިބްނު ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް] ރިވާކުރެއްވިއެވެ. -އަނެއްކާ ރިވާޔަތެއްގައި އެވާހަކަ އަންގަވާފައި ވެއެވެ- އަދި [އަބޫ ކުރުއިބް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްނު އިދްރީސް] އަށް ހުރިހާ ކަމެއް [އިސްމާޢީލް ބިން އަބޫ ޚާލިދު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. -އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގައި އެވާހަކަ އަންގަވާފައި- އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން ޙަބީބު އަލްޙަރީޘީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު ބަސްފުޅަކީ އޭނާގެ، [މުޢުތަމިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިސްމާޢީލް] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި އޭނާ ވިދާޅުވީ، [ޤައިޞް] [އަބޫ މަސްޢޫދު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާ އަޑުއަހާފައި އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. 'ހަނދާން ކުރާށެވެ، ހަމަކަށަވަރުން އީމާން މިތަނުގައި - ޔަމަނުގައި -، ހިތުގެ ހަރުކަށިކަމާއި ހަރުކަށިކަން އޮތީ ބަނޫ ރަބީޢަތާއި ބަނޫ މުދުލާރުގައި ޝައިޠާނާގެ ސޮރުތައް ފެނުމުން ޖަމަލުގެ ދޫނީގެ ބިންގަލުގެ ކައިރީގައި ބާރަށް ހަޅޭއްލަވާ ކުއްތާ ބެލެހެއްޓުންތެރިޔާގައެވެ'.
Imam Muslim : 73
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
[އަބޫ ޢަރުއްރަބީޢު އައްޒަޙްރާނީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [ޙައްމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [އައްޔޫބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދަށް] [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އީމާންތެރިކަން އޮތީ ޔަމަނުންގެ މައްޗަށެވެ. ޖުރިސްޕްރޫޑެންސް ވެސް އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންގެ ކިބައިގައެވެ. ޙިކުމަތްވެސް އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންގެ ކިބައިގައެވެ. [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެން [އިބްނު އަބޫ އަދީ] އަށް ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. -އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގައި ބަޔާންވެގެންވަނީ- އަދި [ޢަމްރޫ އަން-ނަޤީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިޝާޤް ބިން ޔޫސުފްލް އަޒްރާޤު] އެދެމީހުންވެސް [އިބްނު ޢާން] ގެ އަރިހުން [މުޙައްމަދު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 74
و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ الْأَعْرَجِ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَضْعَفُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ
އަދި [ޢަމްރޫ އަން-ނަޤީދު] އާއި [ޙަސަން އަލްހުލްވާނީ] އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވީ، [ޔަޢުޤޫބު] - އެއީ އިބްނު އިބްރާހީމް ބިން ސަޢުދު - އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] [ޞާލިޙް] ގެ އަރިހުން [އަލްއަޢްރާޖް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ. 'الله ގެ ރަސޫލާ ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނަށް ރަޙްމަތް ލައްވާށި، ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ފިޤުހު އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންނާ އެކުގައެވެ. ޙިކުމަތް ވެސް އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންނާ އެކުގައެވެ.'
Imam Muslim : 75
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأْسُ الْكُفْرِ نَحْوَ الْمَشْرِقِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْإِبِلِ الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] ރިވާކުރައްވާފައި ވެއެވެ. ފަރާތުން [އަބޫ އަޒް ޒިނަދު] އިން [އަލްއަޢުރާޖް] އިން [އަބޫ ޙުރައިރާ] އިން މާތްالله ގެ ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނަށް ބަރަކާތް ލައްވައި ޞުލްޙަ ދެއްވުން އެދެމެވެ ދަނޑުވެރިން - މާނައަކީ ޔަމަނުގެ ރައްޔިތުން-'.
Imam Muslim : 76
و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْكُفْرُ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ وَالْفَخْرُ وَالرِّيَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْوَبَرِ
ޔަޙްޔާ ބިން އައްޔޫބާއި ޤުޠައިބާ އަދި އިބްނު ޙުޖުރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް އިސްމާޢީލް ބިން ޖަޢުފަރުގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި އިބްނު އައްޔޫބު އަޅުގަނޑުމެންނަށް އިސްމާޢީލްގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި އޭނާ ވިދާޅުވީ، އަލްއަލާ އޭނާގެ ބައްޕަ އަބޫ ޙުރައިރާގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް އަންގަވައިދެއްވީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށެވެ މެޖިއަނުން -، ހަމަޖެހުން އޮތީ ބިކަރު ގެންގުޅޭ މީހުންގެ ކިބައިގައި - މާނައަކީ ޔަމަނުގެ ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި -، އަދި ކިބުރުވެރިކަމާއި ދައްކާލުން އޮތީ އަސްތަކާއި ޖަމަލުތަކުގެ ބާރު އަޑުގަދަ މީހުންގެ ތެރޭގައި - ބަދޫއިންނެވެ."
Imam Muslim : 77
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَزَادَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ
އަޅުގަނޑުމެން [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު ވަޙްހާބު] ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑަށް [ޔޫނުސް] އަށް [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން ރިވާވެފައި އޮތީ، އަޅުގަނޑަށް [އަބޫ ޞަލަމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ ކިބުރުވެރިކަން ކުއްތާ ބެލެހެއްޓުންތެރިންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭއިރު، މާނައަކީ ބަދުޢީންގެ ތެރޭގައި، ހަމަޖެހުން އޮތީ ބިކަރުތަކުގެ ކުއްތާ ބެލެހެއްޓުންތެރިންގެ ތެރޭގައި - މާނައަކީ ޔަމަނުގެ ރައްޔިތުންނެވެ.' އަދި އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުالله ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން އައްދަރީމީ] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [އަބޫލް ޔަމާން] [އަޒްޒުހްރީ] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫޢިބު] އަށް މި ފަދަ މި ފަތުރާ ސިލްސިލާއާއެކު ކިޔައިދެއްވައި، އިތުރަށް ވިދާޅުވިއެވެ.
Imam Muslim : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ عَنْ شُعَيْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً وَأَضْعَفُ قُلُوبًا الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ السَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْيَمَنِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ قِبَلَ مَطْلِعِ الشَّمْسِ
އަޅުގަނޑުމެން [ޢަބްދުالله ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަބޫލް ޔަމާން] [ޝުޢައިބު] ގެ އަރިހުން [އަޒް ޒުހުރީ] ގެ އަރިހުން [ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔަބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ ގޮތުގައި [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ އަދި އެންމެ ބަލިކަށި މީހުންގެ ތެރޭގައި އީމާންތެރިކަން އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންގެ ކިބައިގައި، އަދި ހަމަޖެހުން އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންގެ ކިބައިގައި ކަމަށްވާއިރު، ބޮޑާކަމާއި ކިބުރުވެރިކަން އޮތީ ކުއްތާ ބެލެހެއްޓުންތެރިންގެ ކިބައިންނެވެ.'
Imam Muslim : 79
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَلْيَنُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَذْكُرْ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَ حَدِيثِ جَرِيرٍ وَزَادَ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَصْحَابِ الْإِبِلِ وَالسَّكِينَةُ وَالْوَقَارُ فِي أَصْحَابِ الشَّاءِ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [އަބޫ ކުރުއިބް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ، [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] [އަލްއަޢްމާޝް] އިން [އަބޫ ޞާލިޙް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވިއެވެ. އީމާންތެރިކަން އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންނާއެކު ކަމަށާއި ޙިކުމަތް އޮތީ ޔަމަނުގެ މީހުންނާއެކު ކަމަށާއި، ކުފުރުގެ އަސްލަކީ އިރުމަތީގައި - މަޖިނިއަނުންގެ މީހުން ކަމަށެވެ. އަދި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އާއި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވީ، [ޖަރީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްޢަޢުމާޝް] އިން މި ފަތުރާ ސިލްސިލާއާއެކު ކިޔައިދެއްވިއެވެ. އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްނު އަބޫ އަދީ] ކިޔައިދެއްވިއެވެ. -އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގައި އެކަން ފާހަގަކުރެވިފައިވަނީ- އަދި [ބިޝްރު ބިން ޚާލިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [މުޙައްމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި -އެބަހީ. އިބްނު ޖަޢުފަރު- ދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވީ، [ޝުޢޫބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢްމާސީ] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ ޖަރީރުގެ ޙަދީޘް ފަދައިން މި ފަތުރާ ސިލްސިލާއާއެކު، އަދި އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، 'ބޮޑާކަމާއި ކިބުރުވެރިކަން އޮތީ ޖަމަލު ގެންގުޅޭ މީހުންގެ ކިބައިގައި ކަމަށާއި، ހަމަޖެހުން އޮތީ ބަކަރި ގެންގުޅޭ މީހުންގެ ކިބައިގައި'' ކަމަށެވެ.
Imam Muslim : 80
و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ الْمَخْزُومِيُّ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِلَظُ الْقُلُوبِ وَالْجَفَاءُ فِي الْمَشْرِقِ وَالْإِيمَانُ فِي أَهْلِ الْحِجَازِ
އަދި [އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުالله ބިން އަލްޙަރީޘްލްމަޚްޒޫމީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [އިބްނު ޖުރައިޖުން] އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ، [އަބޫ އަޒްޒުބައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުﷲ] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިފައިވާ ވާހަކައެވެ އިރުމަތީގައި، އީމާންކަން އޮތީ ހިޖާޒުންގެ އަހުލުވެރިންގެ މައްޗަށެވެ.'