Imam Muslim : 621
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا قَالَ الْقَارِئُ { غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ } فَقَالَ مَنْ خَلْفَهُ آمِينَ فَوَافَقَ قَوْلُهُ قَوْلَ أَهْلِ السَّمَاءِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ
Agwara anyị [Qutaibah bin Sa'id] agwaala anyị [Ya'qub, ya bụ Ibn Abdurrahman] site na [Suhail] site na [nna ya] site na [Abu Hurairah ra] na Onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam kwuru, 'Ọ bụrụ na onye na-agụ akwụkwọ ahụ asị, 'Ghairil Maghdhubi Alaihim wala adh-Dhallin -Ọ bụghị ụzọ ndị iwe na-ewe, ọ bụghịkwa ụzọ ndị na-emehie ihe -' mgbe ahụ ndị nọ n'azụ ya na-asị, 'Amen' mgbe ahụ okwu ya kwekọrọ n'okwu ndị eluigwe, n'ezie a ga-agbaghara mmehie ya gara aga'.
Imam Muslim : 622
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُا سَقَطَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ نَعُودُهُ فَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَصَلَّى بِنَا قَاعِدًا فَصَلَّيْنَا وَرَاءَهُ قُعُودًا فَلَمَّا قَضَى الصَّلَاةَ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا أَجْمَعُونَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ خَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ فَصَلَّى لَنَا قَاعِدًا ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَهُ حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صُرِعَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمَا وَزَادَ فَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَكِبَ فَرَسًا فَصُرِعَ عَنْهُ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ وَفِيهِ إِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي أَنَسٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَقَطَ مِنْ فَرَسِهِ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَلَيْسَ فِيهِ زِيَادَةُ يُونُسَ وَمَالِكٍ
Ọ gwara anyị [Yahya bin Yahya], [Qutaibah bin Sa'id], [Abu Bakr bin Abi Syaibah], [Amru an-Naqid], [Zuhair bin Harb] na [Abu Kuraib] niile e si n'ọnụ [Sufyan] [Abu Bakr] kwuo, gwara anyị [Sufyan bin Uyainah] site na [az-Zuhri], o kwuru, sị, 'Anụrụ m [Anas bin Malik] ka ọ na-ekwu, sị, 'Onye Amụma Sallallahu Alaihi Wasallama si n'ịnyịnya ya daa, akpụkpọ ahụ dị n'akụkụ aka nri ya gbapụrụ, anyị kwụsịrị ileta ya, mgbe ahụ oge eruola maka ekpere. Ya mere, o kpere ekpere ka anyị nọdụrụ ala, anyị kpee ekpere n'azụ ya ka anyị nọdụrụ ala. Mgbe e kpechara ekpere ahụ, ọ sịrị, 'a na-eme ka imam bụrụ onye ndu ka a na-eso. Ọ bụrụ na o mee takbir, mee takbir, ọ bụrụkwa na o mee isiala, kpọọ isiala, ọ bụrụ na o bulie elu, bulie elu.' Mgbe ọ sịrị, 'Samiallahu liman hamidahu - ka Allah nụ ndị na-eto ya -' mgbe ahụ ị ga-asị, 'Rabbana wa laka al-Hamdu - Rabaị anyị na Gị nwere otuto niile -', mgbe ọ na-ekpe ekpere nọdụrụ ala, mgbe ahụ unu niile kpee ekpere nọdụrụ ala.' Agwara anyị [Qutaibah bin Sa'id] agwaala anyị [Laits] - site n'ụzọ ọzọ nke ịkọ akụkọ - ma gwa anyị [Muhammad bin Rumh] agwaala anyị [al-Laits] site na [Ibn Shihab] site na [Anas bin Malik], o kwuru, 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam dara site n'ịnyịnya ya, wee kpụpụ akpụkpọ ahụ ya, wee kpee ekpere ma duzie anyị n'ekpere. Kwuo okwu dịka nke ahụ. Agwara m [Harmalah bin Yahya] na [Ibn Wahb] agwaala m [Yunus] si [Ibn Shihab] agwaala m [Anas bin Malik] na onye ozi Allah (udo na ngọzi Chineke dịrị ya) dara n'ikiri ụkwụ site n'ịnyịnya ya, akpụkpọ ahụ dị n'akụkụ aka nri ya gbapụrụ agbapụ' dịka hadith nke abụọ si kwuo, o kwukwara, 'Ọ bụrụ na ọ kpee ekpere guzoro ọtọ kpee ekpere guzoro'. Agwara anyị [Ibn Abi Umar] agwaala anyị [Ma'n bin Isa] si [Malik bin Anas] si [az-Zuhri] si [Anas] na onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nọ n'ịnyịnya, wee daa n'azụ ya, akpụkpọ ahụ dị n'akụkụ aka nri ya gbapụrụ agbapụ' dịka hadith ha si kwuo. Na n'ime ya, 'Ọ bụrụ na ọ kpee ekpere guzoro ọtọ, kpee ekpere guzoro'. Ọ gwara anyị ['Abd bin Humaid' agwaala anyị [Abdurrazzaq] agwaala anyị [Ma'mar] si [az-Zuhri] agwaala m [Anas] na Onye Amụma Sallallahu Alaihi Wasallama si n'ịnyịnya ya daa, akpụkpọ ahụ dị n'akụkụ aka nri ya wee gbapụ. Mgbe ahụ, o wetara hadith ahụ, Yunus na Malik agbakwunyeghịkwa ya.
Imam Muslim : 623
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَخَلَ عَلَيْهِ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ يَعُودُونَهُ فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسًا فَصَلُّوا بِصَلَاتِهِ قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ أَنْ اجْلِسُوا فَجَلَسُوا فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي جَمِيعًا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Agwara anyị na [Abu Bakr bin Abi Syaibah] gwara anyị ['Abdah bin Sulayman] si [Hisham] site n'aka [nna ya] site n'aka [Aisha], sị, 'Onye ozi Allah, Sallallaahu Alaihi Wasallam, mere mkpesa, ọtụtụ mmadụ si n'aka ndị enyi ya bịara leta ya, mgbe ahụ, Onye ozi Allah, Sallallaahu Alaihi Wasallam, kpere ekpere mgbe ọ nọdụrụ ala, wee kpee ekpere site n'ịgbaso ekpere ya mgbe ọ na-eguzo, wee fee aka ka ha nọdụ ala, ha wee nọdụ ala. Mgbe ekpere ahụ gwụchara, ọ tụgharịrị wee sị, 'E mere ka Imam duo, ọ bụrụ na ọ kpọọ isiala, ị kpọọ isiala, ọ bụrụkwa na o bulie isiala, ị na-ebuli isiala, ọ bụrụkwa na o kpee ekpere mgbe ọ nọdụrụ ala, ị na-ekpe ekpere mgbe ọ nọdụrụ ala.' Ọ gwala anyị [Abu ar-Rabi' az-Zahrani] agwaala anyị [Hammad, ya bụ Ibn Zaid] -- site n'ụzọ ọzọ nke ịkọ akụkọ -- ma gwa anyị [Abu Bakr bin Abi Syaibah] na [Abu Kuraib] ha abụọ kwuru, gwakwara anyị [Ibn Numair] -- site n'ụzọ ọzọ nke ịkọ akụkọ -- ma gwa anyị [Ibn Numair] o kwuru, gwakwara anyị [Nna m] ihe niile e dere site na [Hisam bin Urwah] na islanad a, ha kwuru, gwakwara anyị [Nna m] ihe dị ka nke ahụ.
Imam Muslim : 624
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّيْنَا وَرَاءَهُ وَهُوَ قَاعِدٌ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُ النَّاسَ تَكْبِيرَهُ فَالْتَفَتَ إِلَيْنَا فَرَآنَا قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْنَا فَقَعَدْنَا فَصَلَّيْنَا بِصَلَاتِهِ قُعُودًا فَلَمَّا سَلَّمَ قَالَ إِنْ كِدْتُمْ آنِفًا لَتَفْعَلُونَ فِعْلَ فَارِسَ وَالرُّومِ يَقُومُونَ عَلَى مُلُوكِهِمْ وَهُمْ قُعُودٌ فَلَا تَفْعَلُوا ائْتَمُّوا بِأَئِمَّتِكُمْ إِنْ صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا وَإِنْ صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا حُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الرُّؤَاسِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ خَلْفَهُ فَإِذَا كَبَّرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَبَّرَ أَبُو بَكْرٍ لِيُسْمِعَنَا ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ اللَّيْثِ
Ọ gwara anyị [Qutaibah bin Sa'id] agwaala anyị [Laits] -- site n'ụzọ ọzọ o si akọ akụkọ -- ma gwa anyị [Muhammad bin Rumh] agwaala anyị [al-Laits] site n'aka [Abu az-Zubair] site n'aka [Jabir], sị, 'Onye ozi Allah sallallaahu alaihi wasallam kwara ákwá, anyị wee kpee ekpere n'azụ ya, mgbe ọ nọ ọdụ, Abu Bakr nụrụ takbir ya nye mmadụ. Mgbe ahụ, ọ tụgharịrị lee anyị anya, wee hụ ka anyị na-ekpe ekpere ka anyị guzoro ọtọ. Mgbe ahụ, o feere anyị aka ka anyị nọdụ ala, wee kpee ekpere site n'ịgbaso ekpere ya mgbe anyị nọdụrụ ala. Mgbe ọ sịrị, 'Ị fọrọ nke nta ka ị mee ihe ndị Peshia na ndị Rom mere, ha guzoro n'ihu eze ha, ka ha nọdụrụ ala, yabụ emela ya. Kpee ekpere na imam gị. Ọ bụrụ na o guzoro ọtọ kpee ekpere, ị na-ekpe ekpere guzoro ọtọ, ọ bụrụkwa na o kpee ekpere nọdụrụ ala, ị na-ekpe ekpere mgbe ị nọdụrụ ala." Ọ gwara anyị [Yahya bin Yahya] agwaala anyị [Humaid bin Abdurrahman ar-Ruasi] site n'aka [nna ya] site n'aka [Abu az-Zubair] site n'aka [Jabir], sị, 'Rasulullah sallallaahu alaihi wasallam duru anyị n'ekpere, ebe Abu Bakr nọ n'azụ ya. Mgbe Rasulullah sallallaahu alaihi wasallam kwuru takbir, mgbe ahụ ọ mere takbir ka o gee anyị takbir ya'. Mgbe ahụ o kwuru banyere hadith nke al-Laits.
Imam Muslim : 625
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي الْحِزَامِيَّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّمَا الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَلَا تَخْتَلِفُوا عَلَيْهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا أَجْمَعُونَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Agwara anyị [Qutaibah bin Sa'id] agwaala anyị [al-Mughirah ya bụ al-Hizami] site na [Abu az-Zinad] site na [al-A'raj] site na [Abu Hurairah ra] na Onye Amụma sallallaahu'alaihiwasallam kwuru, 'E mere Imam ka ọ bụrụ onye nlereanya, yabụ unu emegidela ya. Ọ bụrụ na ọ na-eme takbir, unu na-eme takbir, ọ bụrụ na o weliri isi ya elu, unu na-ebuli isi unu elu. Ọ bụrụ na ọ sị, 'Samiallahu liman hamidahu', sị, 'Allahumma Rabbana laka al-Hamdu'. Ọ bụrụ na ọ na-akpọ isiala, unu na-akpọ isiala. Ọ bụrụ na ọ na-ekpe ekpere ka ọ nọdụrụ ala, unu niile na-ekpe ekpere ka ọ nọdụrụ ala.' Ọ gwara anyị [Muhammad bin Rafi'] agwaala anyị [Abdurrazzaq] agwaala anyị [Ma'mar] site na [Hammam bin Munabbih] site na [Abu Hurairah ra] site na Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam na ihe ndị yiri ya.
Imam Muslim : 626
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَلِّمُنَا يَقُولُ لَا تُبَادِرُوا الْإِمَامَ إِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا قَالَ { وَلَا الضَّالِّينَ } فَقُولُوا آمِينَ وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ إِلَّا قَوْلَهُ { وَلَا الضَّالِّينَ } فَقُولُوا آمِينَ وَزَادَ وَلَا تَرْفَعُوا قَبْلَهُ
Ọ gwara anyị [Ishaq bin Ibrahim] na [Ibn Khasyram] sị, ha abụọ agwaala anyị [Isa bin Yunus] agwaala anyị [al-A'masy] site n'aka [Abu Salih] site n'aka [Abu Hurairah] sị, 'Onye ozi Allah sallallaahu alaihi wasallam kụziiri anyị,' ọ sịrị, 'Unu agakwala n'ihu imam. Ọ bụrụ na ọ na-eme takbir, mee takbir, mgbe ọ sịrị, 'Waladhdhallin'. Ya mere, sị, 'Amen'. Ọ bụrụ na ọ na-akpọ isiala, mgbe ahụ kpọọ isiala. Ọ bụrụ na ọ sị, 'Sami'allahu liman hamidahu', sị, 'Allahumma Rabbana laka al-Hamdu''. [Qutaiba] kọrọ anyị [Abdul Aziz, ya bụ, ad-Darawardi] site na [Suhail bin Abi Salih] site na [nna ya] site na [Abu Hurairah ra] site na Onye Amụma sallallaahu'alaihiwasallam nwere hadith yiri ya ma e wezụga okwu ya, 'Waladhdhallin' wee sị 'Amen'. O kwukwara, sị, 'Unu ebulila isi unu elu tupu oge eruo'.
Imam Muslim : 627
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَعْلَى وَهُوَ ابْنُ عَطَاءٍ سَمِعَ أَبَا عَلْقَمَةَ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا الْإِمَامُ جُنَّةٌ فَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ فَإِذَا وَافَقَ قَوْلُ أَهْلِ الْأَرْضِ قَوْلَ أَهْلِ السَّمَاءِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ
Ọ gwara anyị [Muhammad bin Basysyar] agwaala anyị [Muhammad bin Ja'far] agwaala anyị [Syu'bah] - site na ụzọ ndị ọzọ e si akọ akụkọ -, ma gwa anyị [Ubaidullah bin Mu'adz] na lafazh bụ nke ya, gwakwara anyị [nna m] agwaala anyị [Syu'bah] site na [Ya'la, ọ bụkwa Ibn 'Atha'] na ọ nụrụ [Abu 'Alqamah], ọ nụrụ [Abu Hurairah] ka ọ na-ekwu, 'Onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam kwuru, 'Imam bụ ọta, ọ bụrụ na ọ na-ekpe ekpere mgbe ọ nọ ọdụ, ị na-ekpe ekpere mgbe ị nọ ọdụ. Mgbe ọ sịrị, 'Sami'allahu liman hamidahu', sị, 'Allahumma laka al-Hamdu'. Ya mere, ọ bụrụ na okwu nke ndị ụwa dabara na okwu nke ndị eluigwe, a ga-agbaghara ha mmehie ha gara aga.'
Imam Muslim : 628
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ حَيْوَةَ أَنَّ أَبَا يُونُسَ مَوْلَى أَبِي هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلَّوْا قُعُودًا أَجْمَعُونَ
Agwara m [Abu ath-Tahir] agwaala anyị [Ibnu Wahb] site na [Haiwah] na [Abu Yunus maula Abu Hurairah] agwaala ya, o kwuru, anụrụ m [Abu Hurairah] Radhiyallahu'anhu ka Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam] na o kwuru, 'E mere Imam ka ọ duru mmadụ, mgbe ọ na-eme takbir, mgbe ọ na-eme takbir, mgbe ọ na-akpọ isiala, mgbe ahụ ị na-akpọ isiala. Mgbe ọ sịrị, 'Sami'allahu liman hamidahu', sị, 'Allahumma laka al-Hamdu'. Ọ bụrụkwa na ọ na-ekpe ekpere, mgbe ahụ ị na-ekpe ekpere ka ị na-eguzo, ọ bụrụkwa na ị na-ekpe ekpere ka ị nọdụrụ ala, mgbe ahụ unu niile na-ekpe ekpere ka unu nọdụrụ ala.'
Imam Muslim : 629
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يُونُسَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ فَقُلْتُ لَهَا أَلَا تُحَدِّثِينِي عَنْ مَرَضِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ بَلَى ثَقُلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ فَقُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَتْ وَالنَّاسُ عُكُوفٌ فِي الْمَسْجِدِ يَنْتَظِرُونَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِصَلَاةِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ قَالَتْ فَأَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَأَتَاهُ الرَّسُولُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُكَ أَنْ تُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَكَانَ رَجُلًا رَقِيقًا يَا عُمَرُ صَلِّ بِالنَّاسِ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ أَنْتَ أَحَقُّ بِذَلِكَ قَالَتْ فَصَلَّى بِهِمْ أَبُو بَكْرٍ تِلْكَ الْأَيَّامَ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَدَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ أَحَدُهُمَا الْعَبَّاسُ لِصَلَاةِ الظُّهْرِ وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَلَمَّا رَآهُ أَبُو بَكْرٍ ذَهَبَ لِيَتَأَخَّرَ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ لَا يَتَأَخَّرَ وَقَالَ لَهُمَا أَجْلِسَانِي إِلَى جَنْبِهِ فَأَجْلَسَاهُ إِلَى جَنْبِ أَبِي بَكْرٍ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي وَهُوَ قَائِمٌ بِصَلَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاعِدٌ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَدَخَلْتُ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ لَهُ أَلَا أَعْرِضُ عَلَيْكَ مَا حَدَّثَتْنِي عَائِشَةُ عَنْ مَرَضِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَاتِ فَعَرَضْتُ حَدِيثَهَا عَلَيْهِ فَمَا أَنْكَرَ مِنْهُ شَيْئًا غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَسَمَّتْ لَكَ الرَّجُلَ الَّذِي كَانَ مَعَ الْعَبَّاسِ قُلْتُ لَا قَالَ هُوَ عَلِيٌّ
Ọ gwara anyị na [Ahmad bin Abdullah bin Yunus] gwara anyị na [Zaidah] agwaala anyị [Musa bin Abi Aisyah] site n'aka [Ubaidullah bin Abdullah], o kwuru sị, 'A gara m leta [Aisyah], wee sị ya, 'Ị̀ ga-agwa m maka ọrịa nke Onyeozi Chineke sallallaahu'alaihiwasallam?' Ọ zara, 'Ee, enwere m ya. Onye Amụma ahụ, sallallaahu 'alaihi wasallam, ike gwụrụ m - n'ihi na ọ na-arịa ọrịa - wee sị, 'Ndị mmadụ hà na-ekpe ekpere ọnụ?' Anyị zara, 'Mba, n'ihi na ha na-eche gị, Onyeozi Allah'. Ọ sịrị, 'Tinye m mmiri n'ime akpa'. Mgbe ahụ, anyị mere ya, wee saa ahụ wee malite iguzo ọtọ, wee tụda onwe ya wee nweta onwe ya, wee jụọ, 'Ndị mmadụ hà kpere ekpere ọnụ?' Anyị zara, 'Ọ ka dịbeghị, ha na-eche gị, Onyeozi Allah'. Ọ sịrị ọzọ, 'Tinye m mmiri n'ime akpa'. Mgbe ahụ anyị mere ya, wee saa ahụ, wee malite iteta, wee tụbọọ ọzọ, wee teta n'uche. Mgbe ahụ, ọ sịrị, 'Ndị mmadụ hà kpere ekpere?' Anyị zara, 'Ọ kabeghị, ha na-eche gị, O Onyeozi Allah'. Ọ sịkwara ọzọ, 'Tinye m mmiri n'ime ite ahụ'. Mgbe ahụ, anyị mere ya, wee saa ahụ, wee malite iteta, wee teta n'uche.' Mgbe ahụ, ọ sịrị, 'Ndị mmadụ hà kpere ekpere?' Anyị zara, 'Ọ kabeghị, ha na-eche gị, O Onyeozi Allah'. Ọ sịkwara ọzọ, 'Tinye m mmiri n'ime ite ahụ'. Mgbe ahụ, anyị mere ya, wee saa ahụ, wee malite iteta, wee tụbọọ ọzọ, wee teta n'uche.' Aisyah kwuru, 'Ndị mmadụ zukọrọ ichere Ya Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam n'ụlọ alakụba maka ekpere mgbede ikpeazụ'. Aisyah kwuru ọzọ, 'Mgbe ahụ, Onyeozi Allah zigara onye ozi na Abu Bakr ka o duzie ndị mmadụ n'ekpere.' Onye ahụ bịakwutere Abu Bakr wee sị, 'Onye ozi Allah nyere gị iwu ka ị kpee ekpere ka ị duru ndị mmadụ'. Ya mere, Abu Bakr kwuru - ọ bụ ezie na ọ bụ nwoke na-adịghị ike - nke pụtara na ọ dị nro -, 'O Umar, kpee ekpere ka ị duru ndị mmadụ'. Aisyah kwuru ọzọ, 'Umar kwukwara, sị, 'I nwere ikike karịa na nke ahụ'. Aisyah kwuru, 'Mgbe ahụ, Abu Bakr kpere ekpere ka ọ duru ha n'ụbọchị ahụ, mgbe ahụ, Onyeozi Allah sallallahu alaihi wasallam nwere nchegbu n'ime onwe ya, wee pụta na mmadụ abụọ n'azụ ya, otu n'ime ha bụ al-Abbas maka ekpere etiti ehihie ebe Abu Bakr na-edu ndị mmadụ. Mgbe Abu Bakr hụrụ ya, ọ laghachiri ozugbo. Onyeozi ahụ nyere ya ihe mgbaàmà ka ọ ghara ịlaghachi azụ. Onyeozi Allah gwara mmadụ abụọ ahụ na-akwado ya, sị, 'Nọdụnụ m n'akụkụ ya'. Ha abụọ wee nọdụ ala n'akụkụ Abu Bakr, n'oge ahụ, Abu Bakr kpere ekpere nye Onyeozi Allah sallallahu alaihi wasallam mgbe ndị mmadụ na-ekpe ekpere n'ekpere Abu Bakr, Onyeozi ahụ sallalhu alaihi wasallam kpere ekpere ka ọ nọ ọdụ. [Ubaidullah] kwuru, sị, 'Ezutere m [Abdullah bin Abbas], wee sị ya, 'M̀ ga-akọwara gị hadith nke Aisyah gwara m gbasara ọrịa nke onye amụma sallallaahu'alaihiwasallam'. Ya mere, ọ sịrị, 'Gwa m.' Mgbe ahụ, akọwara m hadith ahụ nye ya. Ya mere, o yiri ka ọ gọnarịghị hadith Aisyah ma ọlị. Ọ bụ naanị na ọ jụrụ, 'Aisyah ò kwuru aha nwoke ahụ kwadoro onye amụma ahụ na al-Abbas?' M zara, 'Mba'. Ọ sịrị, 'Ọ bụ Ali'.
Imam Muslim : 630
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ قَالَ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُ قَالَتْ أَوَّلُ مَا اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَيْتِ مَيْمُونَةَ فَاسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِهَا وَأَذِنَّ لَهُ قَالَتْ فَخَرَجَ وَيَدٌ لَهُ عَلَى الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ وَيَدٌ لَهُ عَلَى رَجُلٍ آخَرَ وَهُوَ يَخُطُّ بِرِجْلَيْهِ فِي الْأَرْضِ فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَحَدَّثْتُ بِهِ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ هُوَ عَلِيٌّ
Ọ gwara anyị [Muhammad bin Rafi'] na [Abd bin Humaid] na lafazh bụ nke Ibn Rafi', ha abụọ kwuru, gwara anyị [Abdurrazzaq] agwaala anyị [Ma'mar], o kwuru, [az-Zuhri], ma gwa m [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah] na [Aisyah] agwaala ya na-asị, 'Oge mbụ Rasulallah sallallaahu 'alaihi Wasallama mere mkpesa na ọ na-arịa ọrịa n'ụlọ Maimunah, wee rịọ nwunye ya ka ha nye ya ikike ịnọ n'ụlọ Aisyah. Ha wee nye ya ikike'. Aisyah kwuru, 'Mgbe ahụ, ọ pụtara, otu aka kwadoro al-Fadhl bin Abbas, aka nke ọzọ nọkwa n'ahụ nwoke ọzọ, ebe ọ na-enweghị ike ịga ije na ụkwụ abụọ n'ala'. Ya mere Ubaidullah kwuru, 'Mgbe ahụ, agwaara m [Ibn Abbas], ya mere ọ jụrụ, 'Ị maara onye nwoke ahụ Aisyah na-akpọghị aha. Ọ bụ Ali''.
Imam Muslim : 631
حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاشْتَدَّ بِهِ وَجَعُهُ اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ تَخُطُّ رِجْلَاهُ فِي الْأَرْضِ بَيْنَ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَبَيْنَ رَجُلٍ آخَرَ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَأَخْبَرْتُ عَبْدَ اللَّهِ بِالَّذِي قَالَتْ عَائِشَةُ فَقَالَ لِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ هَلْ تَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الْآخَرُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ عَلِيٌّ
Ọ gwara m [Abdul Malik bin Syu'aib bin al-Laits] agwaala m [nna m] site n'aka [nna nna m], o kwuru, gwakwara m [Uqail bin Khalid] [Ibn Shihab], gwara m [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah bin Mas'ud] na [Aisyah], nwunye onye amụma Sallallahu Alaihi Wasallama kwuru, sị, 'Mgbe onye ozi Allah Sallallahu Alaihi Wasallama dị arọ, ihe mgbu ahụ dịkwa njọ, ya mere ọ rịọrọ ndị nwunye ya ka ha nye ya ikike ka o rịa ọrịa ahụ n'ụlọ m. Ha nyere ya ikike, wee pụta n'elu ụkwụ n'etiti mmadụ abụọ, ụkwụ ya abụọ enweghị ike ịga ije n'ala, ya bụ, n'etiti Abbas bin Abdul Muthtalib na nwoke ọzọ'. [Ubaidullah] kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, agwara m Abdullah na Aisyah kwuru, ya mere [Abdullah bin Abbas] gwara m, 'Ị maara onye nwoke ọzọ Aisyah na-akpọghị aha ya bụ'. Onye na-akọ akụkọ ahụ kwuru, 'Asịrị m, 'Mba, amaghị m'. Ibn Abbas kwuru sị, 'Ọ bụ Ali'.
Imam Muslim : 632
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَقَدْ رَاجَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذَلِكَ وَمَا حَمَلَنِي عَلَى كَثْرَةِ مُرَاجَعَتِهِ إِلَّا أَنَّهُ لَمْ يَقَعْ فِي قَلْبِي أَنْ يُحِبَّ النَّاسُ بَعْدَهُ رَجُلًا قَامَ مَقَامَهُ أَبَدًا وَإِلَّا أَنِّي كُنْتُ أَرَى أَنَّهُ لَنْ يَقُومَ مَقَامَهُ أَحَدٌ إِلَّا تَشَاءَمَ النَّاسُ بِهِ فَأَرَدْتُ أَنْ يَعْدِلَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ
Ọ gwara anyị [Abdul Malik bin Syu'aib bin al-Laits] agwaala m [nna m] site n'aka [nna nna m], ọ gwakwara m [Uqail bin Khalid], ọ sịrị, [Ibn Shihab] agwaala m [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah bin Mas'ud] na [Aisha], nwunye onye amụma kwuru, sị, 'N'ezie alaghachitela m ileta onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam n'oge ahụ. Ọ dịghị ihe na-eduga m ịga leta onye ozi Allah mgbe mgbe, mana n'ihi na ọ dịghị mgbe ọ tụrụ m n'anya na ndị mmadụ ga-ahụ onye ndu n'anya mgbe ọ nwụsịrị nke nwere ike ịnọchi ọkwa ya ruo mgbe ebighị ebi, ọ bụrụkwa na nke a abụghị eziokwu, n'ihi na echere m na ọ dịghị onye ga-anọchi ọkwa ya kama ndị mmadụ ga-enwe mmetụta na ike gwụrụ ha n'ebe ọ nọ. Ya mere achọrọ m ka onye amụma ahụ Sallallahu 'alaihi wasallam nye Abu Bakr oche ndị isi.
Imam Muslim : 633
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رَافِعٍ قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنَا وَقَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَمَّا دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْتِي قَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ إِذَا قَرَأَ الْقُرْآنَ لَا يَمْلِكُ دَمْعَهُ فَلَوْ أَمَرْتَ غَيْرَ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا بِي إِلَّا كَرَاهِيَةُ أَنْ يَتَشَاءَمَ النَّاسُ بِأَوَّلِ مَنْ يَقُومُ فِي مَقَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ فَرَاجَعْتُهُ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَقَالَ لِيُصَلِّ بِالنَّاسِ أَبُو بَكْرٍ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ
Ọ gwara anyị [Muhammad bin Rafi'] na ['Abd bin Humaid] na lafazh bụ nke Ibn Rafi', Abd kwuru, gwara anyị ebe Ibn Rafi' kwuru, gwakwara anyị [Abdurrazzaq] agwaala anyị [Ma'mar], [az-Zuhri] kwuru, ma gwa m [Hamzah bin Abdullah bin Umar] site na [Aisyah], o kwuru, sị, 'Mgbe Rasulallah sallallaahu 'alaihi wasallam batara n'ụlọ m, wee sị, 'Gwa Abu Bakr ka o duzie ekpere maka ndị mmadụ''. Aisyah kwuru, 'Ya mere, m kwuru, 'O onye ozi Allah, n'ezie Abu Bakr bụ nwoke na-adịghị ike, mgbe ọ gụrụ Koran, ọ nweghị ike igbochi anya mmiri ya, ọ bụrụ na ị nye iwu maka onye ọzọ na-abụghị Abu Bakr - mgbe ahụ ọ ga-aka mma-''. O kwuru ọzọ, 'Site n'aka Allah, naanị ihe m na-echegbu onwe m bụ na ndị mmadụ ga-enwe ike gwụ ike na onye ndu mbụ nke nọchiri ọkwa nke Rasulallah Shallallahu'alaihiwasallam'. O kwuru ọzọ, 'Mgbe ahụ m kwughachiri ya ugboro abụọ ma ọ bụ atọ.' Ya mere, o kwuru, sị, 'Ka ndị mmadụ kpee ekpere n'okpuru nduzi Abu Bakr, n'ihi na unu bụ ndị enyi Yusuf - n'igosi ihe dị iche na ihe dị n'uche'.
Imam Muslim : 634
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ بِلَالٌ يُؤْذِنُهُ بِالصَّلَاةِ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ وَإِنَّهُ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يُسْمِعْ النَّاسَ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ لِحَفْصَةَ قُولِي لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ وَإِنَّهُ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يُسْمِعْ النَّاسَ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَتْ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّكُنَّ لَأَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَأَمَرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ قَالَتْ فَلَمَّا دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ وَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَقَامَ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ وَرِجْلَاهُ تَخُطَّانِ فِي الْأَرْضِ قَالَتْ فَلَمَّا دَخَلَ الْمَسْجِدَ سَمِعَ أَبُو بَكْرٍ حِسَّهُ ذَهَبَ يَتَأَخَّرُ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُمْ مَكَانَكَ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى جَلَسَ عَنْ يَسَارِ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِالنَّاسِ جَالِسًا وَأَبُو بَكْرٍ قَائِمًا يَقْتَدِي أَبُو بَكْرٍ بِصَلَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَقْتَدِي النَّاسُ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ مُسْهِرٍ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَفِي حَدِيثِهِمَا لَمَّا مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَضَهُ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ مُسْهِرٍ فَأُتِيَ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أُجْلِسَ إِلَى جَنْبِهِ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِالنَّاسِ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُهُمْ التَّكْبِيرَ وَفِي حَدِيثِ عِيسَى فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَأَبُو بَكْرٍ إِلَى جَنْبِهِ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُ النَّاسَ
Ọ gwara anyị [Abu Bakr bin Abi Syaibah] agwaala anyị [Abu Mu'awiyah] na [Waki'] - site na ụzọ ndị ọzọ nke ịkọ akụkọ - ma gwa anyị [Yahya bin Yahya] na lafazh bụ nke ya, o kwuru, gwakwara anyị [Abu Muawiyah] site na [al-A'masy] site na [Abrahim] site na [al-Aswad] site na [Aisyah], o kwuru, sị, 'Mgbe onye ozi Allah Mgbe ọ dị ya arọ, Bilal bịara gwa ya ka o kpee ekpere, ya mere o kwuru, sị, "Ị ga-enye Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere dịka onye ndu maka ndị mmadụ." Ya mere, Aisyah kwuru, 'Mgbe ahụ ka m kwuru, sị, 'Onye ozi Allah, n'ezie Abu Bakr bụ nwoke na-ebe ákwá ngwa ngwa, n'ezie mgbe ọ guzoro n'ọnọdụ gị, ọ gaaraghị enwe ike ime ka ụmụ mmadụ mara ya. A sị na ị nyere Umar iwu.' Aisyah gwara ya, onye ozi Allah sallallaahu alaihi wasallam kwuru, sị, 'Ị bụ enyi Yusuf - n'igosi zhahir, ihe dị iche na onwe ya -.' Nye Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere ka ọ na-edu ndị mmadụ'. Aisyah kwuru, sị, 'Gị nye Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere ka ọ na-edu ndị mmadụ'. Aisyah kwuru ọzọ, sị, 'Mgbe ọ banyere n'ekpere, onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam' tụrụ ya ụjọ, ya mere o guzoro n'etiti mmadụ abụọ, ebe ụkwụ ya abụọ enweghị ike ịzọ ụkwụ n'ala'. O kwuru, sị, 'Mgbe ọ banyere n'ụlọ alakụba, Abu Bakr nụrụ nzọụkwụ ya, ya mere ọ malitere ịla azụ, onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nyere ya ihe mgbaàmà, 'Guzo ebe ị nọ'. Onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam bịara wee nọdụ n'akụkụ aka ekpe nke Abu Bakr'. Aisyah kwuru, sị, 'Onye ozi Chineke sallallaahu 'alaihi wasallam duuru ndị mmadụ n'ekpere ka ha nọdụrụ ala, ebe Abu Bakr guzoro. Abu Bakr soro ekpere onye amụma ahụ sallallaahu'alaihi wasallam, ebe ndị mmadụ na-eso ekpere Abu Bakr. Ọ gwara anyị [Minjab bin al-Harits at-Tamimi] agwaala anyị [Ibnu Mushir] - site n'ụzọ ọzọ nke ịkọ akụkọ - Ọ gwakwara anyị [Ishaq bin Ibrahim] agwaala anyị [Isa bin Yunus] ha abụọ kọrọ akụkọ site na [al-A'masy] na islanad a, na na hadith nke abụọ, 'Mgbe Rasulallah shallahu 'alaihi wasallam tara ahụhụ site na ọrịa nke mere ka ọ nwụọ n'ime'. Na na Ibn Mushir, a kpọtara onye amụma shallahu 'alaihi wasallam ka ọ nọdụ ala n'akụkụ ya, 'Onye amụma shallahu 'alaihi wasallam duru ndị mmadụ ebe Abu Bakr gere ha ntị'. Na na hadith nke Isa, 'Mgbe ahụ onye ozi Allah shallahu 'alaihi wasallam nọdụrụ ala ikpe ekpere, ebe Abu Bakr kwagara n'akụkụ ya, ebe Abu Bakr gbara takbir nye ndị mmadụ'.
Imam Muslim : 635
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فِي مَرَضِهِ فَكَانَ يُصَلِّي بِهِمْ قَالَ عُرْوَةُ فَوَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَخَرَجَ وَإِذَا أَبُو بَكْرٍ يَؤُمُّ النَّاسَ فَلَمَّا رَآهُ أَبُو بَكْرٍ اسْتَأْخَرَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْ كَمَا أَنْتَ فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِذَاءَ أَبِي بَكْرٍ إِلَى جَنْبِهِ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ
Ọ gwara anyị [Abu Bakr bin Abi Syaibah] na [Abu Kuraib] sị, ọ gwala anyị [Ibn Numair] site na [Hism] - site n'ụzọ ọzọ nke ịkọ akụkọ - ma gwa anyị [Ibn Numair] mgbe ha nọ nso, o kwuru, gwa anyị [nna m], o kwuru, gwa anyị [Hisham] site na [nna ya] site na [Aisyah ra], o kwuru, sị, 'Rasulallah sallallahu alaihi wasallam nyere Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere maka ndị mmadụ mgbe ha na-arịa ọrịa, wee kpee ekpere maka ha. Urwah kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, Rasulallah sallallahu alaihi wasallam nwere nchegbu banyere onwe ya, wee pụta, o wee pụta, o wee pụta na Abu Bakr na-edu ndị mmadụ, mgbe Abu Bakr hụrụ ya, ọ laghachiri azụ, mgbe ahụ, Rasulallah sallallahu alaihi wasallam nyere ya ihe mgbaàmà, 'Nọrọ ebe ị nọ, mgbe ahụ, Rasulallah sallallahu alaihi wasallam nọdụrụ ala n'akụkụ Abu Bakr n'otu ọkwa ahụ.' Abu Bakr kpere ekpere mgbe amụrụ ya Sallallahu Alaihi Wasallama, ebe ụmụ mmadụ kpere ekpere mgbe amụrụ ya Sallallahu Alaihi Wasallama.
Imam Muslim : 636
حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنِي وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ و حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَانَ يُصَلِّي لَهُمْ فِي وَجَعِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ حَتَّى إِذَا كَانَ يَوْمُ الِاثْنَيْنِ وَهُمْ صُفُوفٌ فِي الصَّلَاةِ كَشَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِتْرَ الْحُجْرَةِ فَنَظَرَ إِلَيْنَا وَهُوَ قَائِمٌ كَأَنَّ وَجْهَهُ وَرَقَةُ مُصْحَفٍ ثُمَّ تَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَاحِكًا قَالَ فَبُهِتْنَا وَنَحْنُ فِي الصَّلَاةِ مِنْ فَرَحٍ بِخُرُوجِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَكَصَ أَبُو بَكْرٍ عَلَى عَقِبَيْهِ لِيَصِلَ الصَّفَّ وَظَنَّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَارِجٌ لِلصَّلَاةِ فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ أَنْ أَتِمُّوا صَلَاتَكُمْ قَالَ ثُمَّ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَرْخَى السِّتْرَ قَالَ فَتُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ يَوْمِهِ ذَلِكَ و حَدَّثَنِيهِ عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَ آخِرُ نَظْرَةٍ نَظَرْتُهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَشَفَ السِّتَارَةَ يَوْمَ الِاثْنَيْنِ بِهَذِهِ الْقِصَّةِ وَحَدِيثُ صَالِحٍ أَتَمُّ وَأَشْبَعُ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ الِاثْنَيْنِ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمَا
Ọ gwara m [Amru an-Naqid] na [Hasan al-Hulwani] na [Abd bin Humaid] Abd kwuru, agwaala m, ebe mmadụ abụọ ndị ọzọ kwuru, agwaala anyị [Ya'qub], ya bụ Ibn Ibrahim bin Sa'ad, gwakwara m [nna m] site na [Salih] site na [Ibn Shihab], o kwuru, gwakwara m [Anas bin Malik] na Abu Bakr na-edu ekpere ahụ. Mgbe ha na-arịa ọrịa, Rasulallah Allahu Alaihi Wasallama dugara n'ọnwụ ya, ruo Mọnde, ka ha nọ n'ahịrị maka ekpere, Rasulallah Allahu Alaihi Wasallam meghere ákwà mgbochi nke ụlọ ahụ, wee legide anyị anya ka anyị guzoro, dị ka a ga-asị na ihu ya bụ ákwà ọcha mara mma, mgbe ahụ Rasulallah Allahu Alaihi Wasallama chịrị ọchị ma chịa ọchị. Onye na-akọ akụkọ ahụ kwuru, sị, 'Ya mere, anyị nwere mgbagwoju anya, anyị nọkwa n'ekpere n'ihi na obi dị anyị ụtọ maka ọpụpụ nke Onye-ozizi sallallahu'alaihiwasallam, Abu Bakr wee laghachi azụ iru n'ahịrị ndị ahụ, o wee chee na Onye-ozizi sallallahu 'alaihiwasallam' apụtala ikpe ekpere. Mgbe ahụ, Onye-ozizi sallallahu 'alaihiwasallam' jiri aka ya fee ha aka ka ha mechie ekpere ha. Onye-ozizi kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, Onye-ozizi sallallahu 'alaihiwasallam' batara, wee wedata ákwà mgbochi ahụ'. Onye-ozizi kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, Onye-ozizi sallallahu 'alaihiwasallam nwụrụ n'ụbọchị ahụ'. Mgbe ọ kọkwaara m ya [Amru an-Naqid] na [Zuhair bin Harb] kwuru, mgbe ọ kọọrọ anyị [Sufyan bin Uyainah] site na [az-Zuhri] site na [Anas], o kwuru, sị, 'Ọhụụ ikpeazụ m hụrụ nke Onye-ozizi sallallahu 'alaihiwasallam' bụ mgbe o wepụrụ ákwà mgbochi ahụ na Mọnde na akụkọ a'. Hadith Salih zuru oke ma zuo oke. Agwakwala m ya [Muhammad bin Rafi'] na [Abd bin Humaid] niile akọọrọ site na [Abdurrazzaq] agwaala anyị [Ma'mar] site na [az-Zuhri], o kwuru, gwakwara m [Anas bin Malik], o kwuru, 'Mgbe ọ ga-abịa na Mọnde' na ihe ndị yiri hadith nke abụọ.
Imam Muslim : 637
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمْ يَخْرُجْ إِلَيْنَا نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَذَهَبَ أَبُو بَكْرٍ يَتَقَدَّمُ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحِجَابِ فَرَفَعَهُ فَلَمَّا وَضَحَ لَنَا وَجْهُ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا نَظَرْنَا مَنْظَرًا قَطُّ كَانَ أَعْجَبَ إِلَيْنَا مِنْ وَجْهِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ وَضَحَ لَنَا قَالَ فَأَوْمَأَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْ يَتَقَدَّمَ وَأَرْخَى نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحِجَابَ فَلَمْ نَقْدِرْ عَلَيْهِ حَتَّى مَاتَ
Ọ gwara anyị [Muhammad bin al-Mutsanna] na [Harun bin Abdullah], ha abụọ kwuru, sị, 'Anụrụ m [nna m] ka ọ na-akọ akụkọ ahụ,' ka o kwuru, ọ kọọrọ anyị [Abdul Aziz] site n'aka [Anas], sị, 'Onye Amụma nke Allah subhanahu wata'ala apụtaghị idu anyị ruo ụbọchị atọ, wee kpee ekpere ahụ, Abu Bakr wee malite ịga n'ihu. Ya mere, Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam kwuru n'azụ hijab ahụ, wee bulie ya. Mgbe ihu Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam doro anyị anya, anyị ahụtụbeghị ihe ọ bụla dị egwu karịa ihu Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam mgbe ọ pụtara n'ihu anyị'. Onye na-akọ akụkọ ahụ kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam nyere Abu Bakr ihe mgbaàmà ka ọ bịa n'ihu, Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam mechiri ákwà mgbochi ahụ, anyị enweghịkwa ike ịhụ ya ọzọ ruo mgbe ọ nwụrụ'.
Imam Muslim : 638
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَدَّ مَرَضُهُ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَقَالَ مُرِي أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ قَالَ فَصَلَّى بِهِمْ أَبُو بَكْرٍ حَيَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Ọ gwara anyị na [Abu Bakr bin Abi Syaibah] agwaala anyị [Husain bin Ali] site na [Zaidah] site na [Abdul Malik bin Umair] site na [Abu Burdah] site na [Abu Musa], o kwuru sị, 'Onyeozi Allah sallallaahu alaihi wasallam dara ọrịa, mgbe ahụ ọrịa ya bịara dị njọ, ya mere o kwuru sị, 'Ị na-enye Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere ka ọ na-edu ndị mmadụ'. Ya mere, Aisyah kwuru, sị, 'O onye ozi Allah, n'eziokwu, Abu Bakr bụ nwoke na-adịghị ike - onye nwere mmetụta uche -, mgbe ọ nọ n'ọkwa gị, ọ gaghị enwe ike ikpe ekpere ka ọ duru ndị mmadụ'. Ya mere, o kwuru, sị, 'Ị na-enye Abu Bakr iwu ka o kpee ekpere ka ọ duru ndị mmadụ, ị dị ka nwunye Yusuf - nke pụtara na ọ bụrụ na ị nwere ọchịchọ ma ọ bụ ọchịchọ, ọ na-esiri ike igbochi ya -''. Onye na-akọ akụkọ ahụ kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, Abu Bakr kpere ekpere, na-eduga ha na ndụ nke Onye Amụma sallallaahu alaihi wasallam.'
Imam Muslim : 639
حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَهَبَ إِلَى بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ لِيُصْلِحَ بَيْنَهُمْ فَحَانَتْ الصَّلَاةُ فَجَاءَ الْمُؤَذِّنُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ أَتُصَلِّي بِالنَّاسِ فَأُقِيمُ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَصَلَّى أَبُو بَكْرٍ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ فِي الصَّلَاةِ فَتَخَلَّصَ حَتَّى وَقَفَ فِي الصَّفِّ فَصَفَّقَ النَّاسُ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ لَا يَلْتَفِتُ فِي الصَّلَاةِ فَلَمَّا أَكْثَرَ النَّاسُ التَّصْفِيقَ الْتَفَتَ فَرَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ امْكُثْ مَكَانَكَ فَرَفَعَ أَبُو بَكْرٍ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى مَا أَمَرَهُ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ ذَلِكَ ثُمَّ اسْتَأْخَرَ أَبُو بَكْرٍ حَتَّى اسْتَوَى فِي الصَّفِّ وَتَقَدَّمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى ثُمَّ انْصَرَفَ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَثْبُتَ إِذْ أَمَرْتُكَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ مَا كَانَ لِابْنِ أَبِي قُحَافَةَ أَنْ يُصَلِّيَ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لِي رَأَيْتُكُمْ أَكْثَرْتُمْ التَّصْفِيقَ مَنْ نَابَهُ شَيْءٌ فِي صَلَاتِهِ فَلْيُسَبِّحْ فَإِنَّهُ إِذَا سَبَّحَ الْتُفِتَ إِلَيْهِ وَإِنَّمَا التَّصْفِيحُ لِلنِّسَاءِ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَازِمٍ وَقَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيُّ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ وَفِي حَدِيثِهِمَا فَرَفَعَ أَبُو بَكْرٍ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَرَجَعَ الْقَهْقَرَى وَرَاءَهُ حَتَّى قَامَ فِي الصَّفِّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَزِيعٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ قَالَ ذَهَبَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصْلِحُ بَيْنَ بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ بِمِثْلِ حَدِيثِهِمْ وَزَادَ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَقَ الصُّفُوفَ حَتَّى قَامَ عِنْدَ الصَّفِّ الْمُقَدَّمِ وَفِيهِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجَعَ الْقَهْقَرَى
Ọ gwara m [Yahya bin Yahya], o kwuru, agụrụ m n'ihu [Malik] si n'aka [Abu Hazim] si n'aka [Sahl bin Sa'd as-Sa'idi] na onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam gara n'ebe Bani Amru bin Auf nọ ka ha mee udo, mgbe ahụ oge ekpere ruru, mgbe ahụ mu'adzdzin bịakwutere Abu Bakr, 'Ị̀ na-aga ikpe ekpere ka ị na-edu ndị mmadụ, ka m wee nwee ike ịkpọ iqama?' Ọ zara, 'Ee'. Ọ sịrị, 'Abubakr kpere ekpere, mgbe ahụ onye ozi Allah sallallaahu 'alaihi wasallam' bịara, mgbe ndị mmadụ na-ekpe ekpere, wee zọọ ụkwụ ruo mgbe ọ kwụsịrị n'ahịrị, mgbe ahụ ndị mmadụ kụrụ aka. Abu Bakr atụgharịghị n'ekpere. Agbanyeghị, mgbe ndị mmadụ nọgidere na-eti ya aka, ọ tụgharịrị isi ya, wee hụ onye ozi Allah sallallaahu'alaihi wasallam, mgbe ahụ onye ozi ahụ nyere ya ihe mgbaàmà ka ọ nọrọ jụụ ma nọrọ ebe ị nọ'. Mgbe ahụ, Abu Bakr weliri aka abụọ elu, wee too Allah dịka onye amụma nyere ya iwu ka o mee gbasara nke a. Mgbe ahụ, Abu Bakr laghachiri azụ ruo mgbe ọ kwụ ọtọ n'ahịrị, onye amụma ahụ wee gaa n'ihu kpee ekpere. Mgbe ahụ - mgbe o mechara - ọ tụgharịrị wee sị, 'Abubakr, gịnị gbochiri gị ịnọ ebe ị nọ mgbe m nyere gị iwu?' Abu Bakr zara, 'Ọ dịghị mma ka Ibn Abi Quhafah kpee ekpere n'ihu onye ozi Allah sallallaahu'alaihiwasallam'. Onye ozi Allah (udo na ngọzi Chineke dịrị ya) kwuru, 'Gịnị mere m ji hụ ka ị na-akụ aka gị karịa, onye ọ bụla chetara ihe n'ekpere ya, ya mee tasbih, n'ihi na onye ọ bụla na-eme tasbih, a ga-ele ya anya, ebe ịkụ aka ya bụ maka ụmụ nwanyị'. Ọ gwara anyị na [Qutaibah bin Sa'id] agwaala anyị [Abdul Aziz, ya bụ Ibn Abi Hazim], [Qutaibah] kwukwara, sị, [Ya'qub, ya bụ Ibn Abdurrahman al-Qari] kọrọ akụkọ sitere n'aka [Abu Hazim] site n'aka [Sahl bin Sa'd] na hadiths dịka hadith Malik, na na hadith nke abụọ, a hụrụ, 'Abubakr welitere aka ya, wee too Allah, o wee laghachi azụ n'azụ ya ruo mgbe ọ guzoro n'ahịrị -makmum-'. Ọ gwara anyị na [Muhammad bin Abdullah bin Bazi'] agwaala anyị na [Abdul 'A'la] agwaala anyị [Ubaidullah] site n'aka [Abu Hazim] site n'aka [Sahl bin Sa'd as-Sa'idi], sị, 'Onye Amụma sallallaahu 'alaihi wasallam gara ime udo n'etiti Banu Amru bin Auf' dịka hadith ha si dị. Ọ gbakwụnyere, sị, 'Mgbe ahụ, Onye Ozi Allah (udo na ngọzi Allah dịrị ya) bịara ma gbawaa n'usoro ruo mgbe ọ guzoro n'akụkụ ahịrị ihu.' Ma n'ime ya, e nwere okwu na Abu Bakr laghachiri azụ ọzọ.
Imam Muslim : 640
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ حَدِيثِ عَبَّادِ بْنِ زِيَادٍ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ غَزَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَبُوكَ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَتَبَرَّزَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِبَلَ الْغَائِطِ فَحَمَلْتُ مَعَهُ إِدَاوَةً قَبْلَ صَلَاةِ الْفَجْرِ فَلَمَّا رَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَيَّ أَخَذْتُ أُهَرِيقُ عَلَى يَدَيْهِ مِنْ الْإِدَاوَةِ وَغَسَلَ يَدَيْهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثُمَّ ذَهَبَ يُخْرِجُ جُبَّتَهُ عَنْ ذِرَاعَيْهِ فَضَاقَ كُمَّا جُبَّتِهِ فَأَدْخَلَ يَدَيْهِ فِي الْجُبَّةِ حَتَّى أَخْرَجَ ذِرَاعَيْهِ مِنْ أَسْفَلِ الْجُبَّةِ وَغَسَلَ ذِرَاعَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ ثُمَّ تَوَضَّأَ عَلَى خُفَّيْهِ ثُمَّ أَقْبَلَ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَأَقْبَلْتُ مَعَهُ حَتَّى نَجِدُ النَّاسَ قَدْ قَدَّمُوا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ فَصَلَّى لَهُمْ فَأَدْرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِحْدَى الرَّكْعَتَيْنِ فَصَلَّى مَعَ النَّاسِ الرَّكْعَةَ الْآخِرَةَ فَلَمَّا سَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُتِمُّ صَلَاتَهُ فَأَفْزَعَ ذَلِكَ الْمُسْلِمِينَ فَأَكْثَرُوا التَّسْبِيحَ فَلَمَّا قَضَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاتَهُ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ ثُمَّ قَالَ أَحْسَنْتُمْ أَوْ قَالَ قَدْ أَصَبْتُمْ يَغْبِطُهُمْ أَنْ صَلَّوْا الصَّلَاةَ لِوَقْتِهَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَالْحُلْوَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ نَحْوَ حَدِيثِ عَبَّادٍ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَأَرَدْتُ تَأْخِيرَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعْهُ
Ọ gwara m [Muhammad bin Rafi'] na [Hasan bin Ali al-Hulwani] niile kọrọ akụkọ sitere n'aka [Abdurrazzaq] [Ibnu Rafi'], ọ gwara anyị [Abdurrazzaq] agwaala m [Ibnu Juraij] site na hadith nke ['Abbad bin Ziyad] na [Urwah bin al-Mughirah bin Shu'bah] agwaala ya na [al-Mughirah bin Shu'bah] agwaala ya 'Na ya na onye ozi Allah Sallallahu 'alaihi wasallam lụrụ ọgụ n'agha Tabuk'. Al-Mughirah kwuru, 'Mgbe ahụ, Rasulullah Sallallahu 'alaihi wasallam gbapụrụ n'ụlọ mposi, wee wetara m mmiri tupu ekpere ụtụtụ.' Mgbe Oziziallah Sallallahu Alaihi Wasallama lọghachiri m, amalitere m ịwụsa mmiri n'aka ya site na bọket, wee saa aka ya ugboro atọ, wee saa ihu ya, wee malite iwepụ aka ya n'uwe ya, mgbe ahụ aka uwe ya dị warara, ya mere o tinyere aka ya n'uwe ya ruo mgbe o wepụtara ha n'okpuru uwe ahụ, wee saa aka ya ruo n'ikpere aka, wee saa ákwà n'ime khuf ya abụọ wee laghachi n'ihu'. Al-Mughirah kwuru, sị, 'Mgbe ahụ, esoro m ya gaa ruo mgbe m hụrụ nwoke ahụ nyere Abdurrahman bin Auf iwu ka ọ bịa n'ihu, wee duru ha. Mgbe ahụ Oziziallah Sallallahu Alaihi Wasallama chọtara otu n'ime rak'ah abụọ ahụ, wee kpee ekpere na ndị mmadụ n'ime rak'ah ikpeazụ. Mgbe Abdurrahman bin Auf kelere ya, Oziziallah Sallallahu Alaihi Wasallama biliri ọtọ imecha ekpere ya, nke a dọtara uche ndị Alakụba, ya mere ha mụbara ihe mkpuchi ekpere ha. Mgbe onye amụma Sallallahu alaihi wasallam kpere ekpere ya, o chere ha ihu wee sị, 'Unu emeela ihe ọma' ma ọ bụ sị, 'Unu emeela ihe ziri ezi, na-eme ka ha nwee mkpali ikpe ekpere n'oge'. Ọ gwala anyị [Muhammad bin Rafi'] na [al-Hulwani], ọ gwara anyị [Abdurrazzaq] site na [Ibn Juraij] ma gwa m [Ibn Shihab] site na [Ismail bin Muhammad bin Sa'id] site na [Hamzah bin al-Mughirah] dịka Hadith nke Abbad. [Al-Mughirah] kwuru, 'Mgbe ahụ, ezubere m ịkwụsị Abdurrahman, ya mere onye amụma Sallallahu alaihi wasallam kwuru, 'Hapụ ya ka ọ nọrọ.'