Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 41
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ ابْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ قَالَ حَدَّثَنِي جُنَادَةُ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ حَدَّثَنَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَأَنَّ عِيسَى عَبْدُ اللَّهِ وَابْنُ أَمَتِهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَأَنَّ النَّارَ حَقٌّ أَدْخَلَهُ اللَّهُ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا مُبَشِّرُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ هَانِئٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ عَلَى مَا كَانَ مِنْ عَمَلٍ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ
Загъта нын [Давуд бин Русяид] загъта нын [аль-Валид] -ома Ибн Муслим- [Ибн Джабир]-æй загъта, загъта нын [Умаир бин Хани] загъта, загъта нын [Джунадæ бин Абу Умайя] загъта нын [Убада бин Аш-Шамит] загъта, саллаллах саллах загъта: Чи зæгъа дыууæ Калима Шахадайы, ома: нæй хуыцау -кæцыйæн ис бар кувынæн- иунæг Аллахæй дарддæр, нæй Уымæн æмбал, æмæ Мæхæмæт, Йæ лæггадгæнæг æмæ Минæвар, æвдисæн кæны, Пехуымпар Иса кæй у Аллахы лæггадгæнæг, Йæ лæггадгæнæджы фырт æмæ Аллахы ныхас -Пехуымпар Исаам - кæцы æвæрынц Мария Мария, афтæмæй дзæнæт у æцæг æмæ зындон дæр у æцæг, цыран Аллах бацæудзæн уæларвмæ, кæй фæнды, уыдонæн, кæцытæ йæ фæнды, уæларвы аст дуары иуæй. Æмæ нын радзырдтой [Ахмад бин Ибрагим ад-Даураки] нын радзырдта [Мубасысир бин Исмаил] [аль-Аузайæ] [Умаир бин Ханийæ] ацы санады дæнцæгимæ, æрмæст уый кой кодта, 'Аллах æм бацыд йæ хъуыддæгтæм гæсгæ' æнæ кой кæнгæйæ, 'бацыд уæларвы аст кулдуарæй, кæцытæ бацыдысты'.
Hadith
Imam Muslim : 42
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ الصُّنَابِحِيِّ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ أَنَّهُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الْمَوْتِ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَهْلًا لِمَ تَبْكِي فَوَاللَّهِ لَئِنْ اسْتُشْهِدْتُ لَأَشْهَدَنَّ لَكَ وَلَئِنْ شُفِّعْتُ لَأَشْفَعَنَّ لَكَ وَلَئِنْ اسْتَطَعْتُ لَأَنْفَعَنَّكَ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ مَا مِنْ حَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ فِيهِ خَيْرٌ إِلَّا حَدَّثْتُكُمُوهُ إِلَّا حَدِيثًا وَاحِدًا وَسَوْفَ أُحَدِّثُكُمُوهُ الْيَوْمَ وَقَدْ أُحِيطَ بِنَفْسِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ
Загъта нын [Кутайба бин Саид] загъта нын [Лайтс] [Ибн Аджланæй] [Мухаммад бин Яхья бин Хаббанæй] [Ибн Мухайризæй] [аш-Шунабихийæ] [Убада бин аш-Шамитæй], зæгъгæ, уый загъта: «Куы йæм бацыдтæн, уæд рынчын уыд, æмæ ныккуыдтаин». Уæдæ загъта: «Фæлæуу, цæмæн кæуыс? Аллахæй, кæд æз амæлон хъизæмаргæнæгæй, уæд дын æвдисæн лæууын, æмæ мын кæд лæвæрд æрцæуа æххуыс, уæд дын æххуыс кæнын, æмæ кæд мæ бон у, уæд дын пайда æрхæсдзынæн». Уый фæстæ загъта: «Аллахæй, ахæм хадис нæй, кæцы дын фехъуыстон Аллахы минæварæй, кæцыйы ис хорздзинад, фæлæ дын æй æнæмæнгæй зæгъдзынæн, иу хадис йеддæмæ, æмæ дын æй абон зæгъдзынæн. Æмæ йæ æз æцæгæйдæр мæхиуыл бафтыдтон. Æз фехъуыстон, Аллахы минæвар (саллаллаху алейхи ва саллам) куыд загъта: «Чи æвдисæн лæууы, Аллахæй дарддæр хуыцау кæй нæй, æмæ Мæхæмæт Аллахы минæвар кæй у, уымæн Аллах æнæмæнгæй зындон нæ ныууадздзæн».
Hadith
Imam Muslim : 43
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلَّا مُؤْخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوهُ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ
Загъта нын [Хаддаб бин Халид аль-Азди] загъта нын [Хаммам] загъта нын [Къатада] загъта нын [Анас бин Малик] [Муадз бин Джабалæй] уый загъта: «Иу хатт мемæ уыдтæн пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам балцы, æмæ йемæ æндæр æмæ æндæр хæдтулгæйы хицæндзинад нæ уыд. Уый фæдзырдта: — О Муадз бин Джабал! Æз дарддæр дзуапп лæвæрдтон: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Нæ фæндаг адарддæр кодтам. Стæй та ногæй фæдзырдта: — О, Муадз бин Джабал! Æз ын дзуапп радтон: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Дарддæр цыдыстæм нæ фæндаг æмæ та ногæй фæдзырдта: — О Муадз бин Джабал! Æз та йын дзуапп радтон: «Æз райстон дæ сидт, о Аллахы минæвар». Уый загъта: «Зоныс, адæймагæн йæ хæстæ Аллахы раз?» Æз ын дзуапп радтон: «Аллах æмæ йæ минæвар хуыздæр зонынц». Уый загъта: «Уый у Йæм кувын æмæ Йемæ æмбал ма кæнын». Цасдæр рæстæг нæ фæндаг адарддæр кодтам, æмæ та ногæй фæдзырдта: — О, Муадз бин Джабал! Æз ын дзуапп радтон: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам загъта: «Зонут, цы хæстæ ис Аллахы адæймæгты раз, куы кæнынц, уæлдæр цы загътон, уыдон?» Æз ын дзуапп радтон: «Аллах æмæ йæ минæвар хуыздæр зонынц». Æппынфæстаг загъта: «Аллах сæ нæ хъизæмар кæндзæн».
Hadith
Imam Muslim : 44
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ يُقَالُ لَهُ عُفَيْرٌ قَالَ فَقَالَ يَا مُعَاذُ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ وَمَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَحَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُعَذِّبَ مَنْ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا تُبَشِّرْهُمْ فَيَتَّكِلُوا
Махæн загътой [Абу Бакр бин Абу Сяибæ] нын [Абу аль-Ахваш Саллам бин Сулейм] [Абу Исхакæй] [Амру бин Маймунæй] [Муадз бин Джабалæй] загъта, зæгъгæ, æз цыдтæн Аллахы минæваримæ хæрæгыл, кæцы хуындис Уфаир». Уый фæстæ загъта: «О Муадз, зоныс, цы у Аллахы бар лæггадгæнæгæн æмæ цы у лæггадгæнæгæн йæ бар Аллахæн». Муадз загъта: «Æз уæд дзуапп радтон: «Аллах æмæ йæ минæвар хуыздæр зонынц». Уый загъта: «Æцæгæйдæр, Аллахы бар лæггадгæнджытыл у, цæмæй кувой Аллахæн æмæ йæ ницæмæй æфсæрмы кæнат, æмæ лæггадгæнæджы бар Аллахы ныхмæ уый у, æмæ уæ ма хъизæмар кæнат, ницæмæй йæ чи æфсæрмы кæна, уый». Муадз загъта: «Æз уæд загътон: «О, Аллахы минæвар, мæ бон нæу адæмæн ацы хабар хъусын кæнын? ' Уый дзуапп радта: 'Ма сын зæгъ, цæмæй йыл æнцой кæной'.
Hadith
Imam Muslim : 45
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ وَالْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُمَا سَمِعَا الْأَسْوَدَ بْنَ هِلَالٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُعَاذُ أَتَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَلَا يُشْرَكَ بِهِ شَيْءٌ قَالَ أَتَدْرِي مَا حَقُّهُمْ عَلَيْهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ هِلَالٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذًا يَقُولُا دَعَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجَبْتُهُ فَقَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى النَّاسِ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ
Загъта нын [Мухаммад бин аль-Муцана] æмæ [Ибн Башяр], [Ибн аль-Муцана] загъта, загъта нын [Мухаммад бин Джафар] нын радзырдта [Сюба] [Абу Хушейнæй] æмæ [аль-Асиат бин Сулеймæй], сæ дыууæ дæр кæй фехъуыстой [аль-Асвад бин Хибалл] Джабалл Джабаллæй, уый загъта, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам загъта: «О Муадз, зоныс, цавæр бартæ ис Аллахæн лæггадгæнджытæн?» Муадз дзуапп радта: «Аллах æмæ йæ минæвар хуыздæр зонынц». Уый загъта: «Ома, Аллахæн кувынц, æнæ йемæ æмбаст кæнгæйæ». Уый фæстæ та ногæй загъта: «Уæдæ адæмæн цы бар ис Аллахы раз, кæд афтæ кæнынц?» Муадз дзуапп радта: «Аллах æмæ йæ минæвар хуыздæр зонынц». Уый фæстæ загъта: «Аллах æй нæ хъизæмар кæндзæн». Загъта нын [аль-Касим бин Закария] загъта нын [Хусейн] [Заидæйæ] [Абу Хушайнæй] [аль-Асвад бин Хилалæй] уый загъта; Æз фехъуыстон [Муадз] куыд загъта, афтæмæй мæм фæдзырдта Аллахы минæвар, æмæ йын дзуапп радтон. Уый бафарста: «Цы бар ис Аллахæн адæмыл... сæ хадис куыд зæгъы, афтæмæй».
Hadith
Imam Muslim : 46
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا قُعُودًا حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فِي نَفَرٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِنَا فَأَبْطَأَ عَلَيْنَا وَخَشِينَا أَنْ يُقْتَطَعَ دُونَنَا وَفَزِعْنَا فَقُمْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ فَزِعَ فَخَرَجْتُ أَبْتَغِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَيْتُ حَائِطًا لِلْأَنْصَارِ لِبَنِي النَّجَّارِ فَدُرْتُ بِهِ هَلْ أَجِدُ لَهُ بَابًا فَلَمْ أَجِدْ فَإِذَا رَبِيعٌ يَدْخُلُ فِي جَوْفِ حَائِطٍ مِنْ بِئْرٍ خَارِجَةٍ وَالرَّبِيعُ الْجَدْوَلُ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا شَأْنُكَ قُلْتُ كُنْتَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا فَقُمْتَ فَأَبْطَأْتَ عَلَيْنَا فَخَشِينَا أَنْ تُقْتَطَعَ دُونَنَا فَفَزِعْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مِنْ فَزِعَ فَأَتَيْتُ هَذَا الْحَائِطَ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ وَهَؤُلَاءِ النَّاسُ وَرَائِي فَقَالَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَأَعْطَانِي نَعْلَيْهِ قَالَ اذْهَبْ بِنَعْلَيَّ هَاتَيْنِ فَمَنْ لَقِيتَ مِنْ وَرَاءِ هَذَا الْحَائِطِ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ فَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ لَقِيتُ عُمَرُ فَقَالَ مَا هَاتَانِ النَّعْلَانِ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ هَاتَانِ نَعْلَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي بِهِمَا مَنْ لَقِيتُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ فَضَرَبَ عُمَرُ بِيَدِهِ بَيْنَ ثَدْيَيَّ فَخَرَرْتُ لِاسْتِي فَقَالَ ارْجِعْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْهَشْتُ بُكَاءً وَرَكِبَنِي عُمَرُ فَإِذَا هُوَ عَلَى أَثَرِي فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قُلْتُ لَقِيتُ عُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالَّذِي بَعَثْتَنِي بِهِ فَضَرَبَ بَيْنَ ثَدْيَيَّ ضَرْبَةً خَرَرْتُ لِاسْتِي قَالَ ارْجِعْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ يَا عُمَرُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا فَعَلْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَبَعَثْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ بِنَعْلَيْكَ مَنْ لَقِيَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرَهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ فَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَتَّكِلَ النَّاسُ عَلَيْهَا فَخَلِّهِمْ يَعْمَلُونَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَلِّهِمْ
Загъта нын [Зухайр бин Харб] загъта нын [Умар бин Юнус аль-Ханафи] загъта нын [Икрима бин Аммар] уый загъта, загъта нын [Абу Касир] уый загъта, загъта нын [Абу Хурайрæ] уый загъта, 'Иу хæсты мах иу хатт бадтыстæм Аллахы минæвар саллахурайæн йæ алыварс, æмæ уым уыдысты Алахира, æмæ уым уыдысты Алахиримæ Умар. Уый фæстæ нæ алфæмблай ацыди æмæ фæстæмæ афтæ фæстиат кодта, æмæ тыхстæм, знаг æй куы баййафа, кæнæ та исты бæллæх æрцæуа, зæгъгæ. Не ’ппæт дæр тынг тыхстæм, æмæ йæ уавæрæй тынгдæр чи тыхсти, уый уыдтæн æз. Уæдæ æз сыстадтæн æмæ рацыдтæн Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам агурынмæ, цалынмæ нæ бахæццæ дæн Бани Наджарæй Ансарты цæхæрадонмæ. Бацæуæн ссардзынæн, зæгъгæ, йæ алывæрсты рацу-бацу кодтон, фæлæ мæ къухы нæ бафтыд. Æмæ рабæрæг, цæхæрадоны æддейæ кæй цыд цæугæдон, кæцы цыд цæхæрадоны къуымæй. Уæдæ æз бацæуынмæ хъавыдтæн, æрчъиаг нарæг дзыхъхъæй куыд бацæуынмæ хъавы, афтæ. Æмæ ма ссардтон Пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам дæр. Уый ныхъхъæр кодта: «Абу Хурайрæ! Æз ын дзуапп радтон: «О, Аллахы минæвар». Цы хабар у?', бафарста уый. Æз ын дзуапп радтон: «Хорз, минæвар, ды уыдтæ немæ, стæй æвиппайды нæ ныууагътай æмæ уыйбæрц рæстæг нал æрыздæхтæ, æмæ мах дæ æдасдзинадæй тынг тыхстæм, уæлдайдæр та мæн, минæвар». Афтæмæй ацы цæхæрадонмæ хъавыдтæн хæрз нарæг дзыхъхъæй феретау бацæуынмæ, æмæ уыдон - иннæ æмбæлттæ - мæ фæстæ уыдысты. Дзургæйæ мын радта йæ дыууæ къахыдарæсы: «О Абу Хурайра, райс мæ ацы дыууæ къахыдарæсы, æмæ ацы цæхæрадоны фæстæ кæуыл æмбæлай, уый æвдисæн уыдзæн, хуыцау кæй нæй - кæцыйæн ис бар кувынæн - æрмæстдæр Аллах æмæ уый йæ зæрдæйы ныссагъта уыцы уырнындзинад, уымæ гæсгæ йын ратт уæларвон хорз хабар». Æмæ æнæнхъæлæджы фыццаг адæймаг, кæцы мæ фембæлд, уыд Умар, æмæ уый бафарста: «Цы сты уыцы дыууæ къахыдарæсы, о Абу Хурайра? Æз ын дзуапп радтон: «Адон сты Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæн йæ дыууæ къахыдарæсы, уый мын загъта, цæмæй сæ райсон æмæ мæ фыццаг хатт чи фембæлд, уымæн фехъусын кæнон уæларвон хабар, уый та æвдисæн лæууыд, æрмæстдæр Аллахæй дарддæр хуыцау кæй нæй, æмæ йыл уый йæ зæрдæйæ баууæндыд». Уæдæ мæ Умар йæ къухæй ныццавта мæ риуы астæу — хуры æфсæн — цалынмæ æз нæ ахаудтæн, уæдмæ, стæй загъта: «Фæстæмæ æрбаздæх, о Абу Хурайра! — Уæдæ æз æрыздæхтæн Аллахы минæвармæ, йæ цæссыгтæ æмбæхсгæйæ, æмæ рабæрæг, Умар дæр мæ фæдыл кæй цыд. Уайтагъд Пехуымпар саллаллаху алейхи васаллям бафарста: «Цы дæ хъыгдары, Абу Хурайра? Æз ын дзуапп радтон: «Æз фембæлдтæн Умарыл, стæй йын загътон, цы мын бафæдзæхстай, уый, фæлæ мæ æвиппайды тынг ныццавта раст хуры æхсæны, цалынмæ æз нæ ныффæлдæхтæн, уæдмæ, уый фæстæ мын загъта: «Фæстæмæ æрбаздæх!» ' Уæдæ Апостол загъта: 'О Умар, цæмæн афтæ бакодтай? Умар дзуапп радта: «О Аллахы минæвар, раст у, ды Абу Хурайрæйы дæ дыууæ къахыдарæсимæ кæй арвыстай æмæ йын загътай, цæмæй фыццаг адæймагæн фехъусын кæна дзæнæты хорз хабар, уый та æвдисæн лæууыд, зæгъгæ, æндæр хуыцау нæй - кувынæн аккаг - æрмæстдæр Аллах йæ зæрдæйы фидар уырнындзинадимæ? Уый дзуапп радта: «О, раст у». Умар загъта: «Хуыздæр у, афтæ ма кæн, о Аллахы минæвар, уымæн æмæ æцæгæй дæр тынг тыхсын, адæм ыл кæй æнцой кæндзысты, æмæ хорз хъуыддæгтæ кæнæнт». Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам загъта -Абу Хурайрæйæн-: 'Уадз æмæ -ацы хадис нæ зонгæйæ- ''.
Hadith
Imam Muslim : 47
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ مَا مِنْ عَبْدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهَا النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا فَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا
Загъта нын [Исаак бин Мансур] загъта нын [Муадз бин Хишам] уый загъта, загъта нын [мæ фыд] [Къатадæйæ] уый загъта, загъта нын [Анас бин Малик], зæгъгæ, Аллахы пехуымпар -иу балцы-, цалынмæ Муадз бин Джабал йæ хæдтулгæйыл уыд, уæд Расулуллах саллахулахуаллах хуыдтой: Муадз! Муадз дзуапп радта: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Расулуллах алейхи васаллям та ногæй фæдзырдта: «О Муадз!» Æз та йын дзуапп радтон: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Расулуллах алейхи васаллам æрбадзырдта: «О Муадз!» Æз та йын дзуапп радтон: «Æз æххæст кæнын дæ сидт, о Аллахы минæвар». Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам уæд загъта: «Чи зæгъа дыууæ калимæйы æууæнкæй, ома: нæй хуыцау - кувынæн аккаг - æрмæстдæр Аллах æмæ Мæхæмæт у йæ лæггадгæнæг æмæ минæвар, уый æнæмæнгæй уыдзæн æдас зындоны артæй». Уæд Муадз зæгъы, зæгъгæ, мæ бон у ацы хъуыддаг адæмæн зæгъын, цæмæй ацы хорз хабар парахат кæной? Пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам загъта: «Кæд афтæ бакæной, уæд ыл æнцой кæндзысты». Уæд Муадз йæ амæлæты размæ апарахат кодта хабар, тыхсти, аххос йæхиуыл кæй бавзæрдзæн -хадис æмбæхсыны тыххæй-'.
Hadith
Imam Muslim : 48
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عِتْبَانَ فَقُلْتُ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكَ قَالَ أَصَابَنِي فِي بَصَرِي بَعْضُ الشَّيْءِ فَبَعَثْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنِّي أُحِبُّ أَنْ تَأْتِيَنِي فَتُصَلِّيَ فِي مَنْزِلِي فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِهِ فَدَخَلَ وَهُوَ يُصَلِّي فِي مَنْزِلِي وَأَصْحَابُهُ يَتَحَدَّثُونَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ أَسْنَدُوا عُظْمَ ذَلِكَ وَكُبْرَهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ دُخْشُمٍ قَالُوا وَدُّوا أَنَّهُ دَعَا عَلَيْهِ فَهَلَكَ وَوَدُّوا أَنَّهُ أَصَابَهُ شَرٌّ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَقَالَ أَلَيْسَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ قَالُوا إِنَّهُ يَقُولُ ذَلِكَ وَمَا هُوَ فِي قَلْبِهِ قَالَ لَا يَشْهَدُ أَحَدٌ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَيَدْخُلَ النَّارَ أَوْ تَطْعَمَهُ قَالَ أَنَسٌ فَأَعْجَبَنِي هَذَا الْحَدِيثُ فَقُلْتُ لِابْنِي اكْتُبْهُ فَكَتَبَهُ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّهُ عَمِيَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تَعَالَ فَخُطَّ لِي مَسْجِدًا فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ قَوْمُهُ وَنُعِتَ رَجُلٌ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُمِ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ
Загъта нын [Сяибан бин Фаррух] загъта нын [Сулейман] - ома Ибн аль-Мугира - загъта уый, загъта нын [Табит] [Анас бин Маликæй] уый загъта, загъта нын [Махмуд бин ар-Раби] [Итбан бин Маликæй] уый загъта, 'Æз æрцыдтæн Мæдинæмæ, уæд æз фембæлдтæн Итбанмæ. Уый фæстæ йын загътон, цæмæй мын радзура хадис. Уый загъта: «Мæ цæстытæ æндавынц ахæм низæй, кæцы расайдта цалдæр хъуыддаджы, æз арвыстон минæвар Аллахы минæвармæ, кæцы мын загъта, зæгъгæ, æз тынг æнхъæлмæ кæсын йæ æрбацыдмæ, цæмæй мемæ хæдзармæ кувон, уымæ гæсгæ йæ сарæзтон куывды бынат». Итбан та загъта: «Уæд Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам æрбацыдысты, æрцæуын кæй фæндыд, уыцы æмбæлттæм æмæ дарддæр цыд хæдзармæ. Уый скуывта, цалынмæ æмбæлттæ ма сæхи æхсæн ныхас кодтой, цыран иуæй-иутæ дзырдтой Малик бин Духсюмы мæнгарддзинады тыххæй. Æмбæлттæ загътой, зæгъгæ, уыдон ракуырдтой Расулуллахæй, цæмæй скува Малик бин Духсюмæн, цæмæй йыл æрцæуа фыдбылыз. Стӕй ма сӕ фӕндыд, цӕмӕй йыл бӕллӕх ӕрцӕуа. Куывды фæстæ бафарста: «Дыууæ Калимæйы уырнынады нæ загъта, ома: нæй хуыцау - кувынæн аккаг - æрмæстдæр Аллах æмæ æз дæн Аллахы минæвар?» Æмбæлттæ дзуапп радтой: «Уый йæ дзырдта æрмæст йæ дзыхæй, фæлæ йæ зæрдæйæ нæ». Уый загъта: «Ахæм адæймаг нæй, æмæ зæгъа, кувынæн аккаг хуыцау нæй, æмæ æз дæн Аллахы минæвар, æмæ уый фæстæ зындонмæ ацæуы, кæнæ йæ ад кæны». Анас загъта: «Ацы хадис мæ дисы бафтыдта. Уæдæ æз загътон мæ фыртæн, ныффысс уыцы хадис, æмæ йæ уый ныффыста. Загъта нын [Абу Бакр бин Нафи' аль-Абди] загъта нын [Бахз] загъта нын [Хаммад] загъта нын [Цабит] [Анасæй] уый загъта, загъта нын [Итбан бин Малик], кæй уыд куырм, уымæ гæсгæ уый арвыста минæвар Расулуллахмæ саллаллаху алейхи салламмæ, æрбацу ардæм - Олеха Расулуллах-, цæмæй мын кувæн бынат уа. Уæдæ æрцыд Расулуллах алейхи васаллам йе мбæлттимæ, уый фæстæ ракой кодта уыдонæй иу лæджы æвзæр миниуджытæ, кæцыйы хуыдтой Малик бин ад-Духсюм... уый фæстæ ракой кодта цыдæр, куыд Сулейман бин аль-Мугирайы хадис».
Hadith
Imam Muslim : 49
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا
Загъта нын [Мухаммад бин Яхья бин Абу Умар аль-Макки] æмæ [Бисыр бин аль-Хакам] дыууæ дæр загътой, загъта нын [Абдул Азиз] -ома Ибн Мухаммад ад-Дараварди- [Язид бин аль-Хад]-æй [Мухаммад бин Ибрагим]-æй [Амир бин Саад] Абдул-Аббат-Аббатæй] фехъуыста, Аллахы минæвар салляллаху алейхи васаллам куыд загъта: «Адæймаг, кæцы райгонд у Аллахæй куыд Рабб æмæ Исламæй куыд динæй æмæ Мæхæмæтæй куыд минæварæй, уæд уый бавзæрста уырнынады циндзинад».
Hadith
Imam Muslim : 50
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Загъта нын [Убайдуллах бин Саид] æмæ [Абд бин Хумаид] дыууæ дæр загътой, загъта нын [Абу Амир аль-Акади] загъта нын [Сулейман бин Билал] [Абдуллах бин Динарæй] [Абу Салихæй] [Абу Хурайрæйæ] Пехуымпарæй саллаллаху алейхæй, загъта: æвдай æмæ нудæс къалиумæ, æмæ худинаг уырнындзинадмæ хауы'.
Hadith
Imam Muslim : 51
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Загъта нын [Зухайр бин Харб] загъта нын [Джарир] [Сухайлæй] [Абдулла бин Динарæй] [Абу Салихæй] [Абу Хурайрæйæ] уый загъта: «Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам загъта: «Уырнындзинадæн ис æвдай æртæйæ æвдай æхсæз æмæ ссæдз æмæ ссæдзæм къалиутæ. Сæйрагдæр у ахæм ныхас, LAA ILAAHA ILLALLAHU -Аллахæй дарддæр кувынæн аккаг хуыцау нæй-. Æмæ æнæфæразгæдзинад аиуварс кæны фæндагæй æнæхъусдард хъуыддæгтæ. Æмæ худинаг у уырнынады хай».
Hadith
Imam Muslim : 52
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يَعِظُ أَخَاهُ فِي الْحَيَاءِ فَقَالَ الْحَيَاءُ مِنْ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ يَعِظُ أَخَاهُ
Мах радзырдтам [Абу Бакр бин Абу Сяибæйæн] æмæ [Амру ан-Накидæн] æмæ [Зухайр бин Харбæн] уыдон загътой, уыдон нын радзырдтой [Суфьян бин Уяйнæйæн] [аз-Зухрийæ] [Салимæй] [йæ фыдæй], зæгъгæ, Пехуымпар фехъуыста иу лæг йе фсымæры фæдзæхста, уымæн æмæ æфсæрмы кодта, загъта: Загъта нын [Абд бин Хумаид] загъта нын [Абдурраззак] загъта нын [Ма'мар] [аз-Зухрийæ] ахæм санадæй, зæгъгæ, «Уый ахызт Ансарты æхсæн иу лæджы цурæй, кæцы йе фсымæры уынаффæ кодта».
Hadith
Imam Muslim : 53
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا السَّوَّارِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْحَيَاءُ لَا يَأْتِي إِلَّا بِخَيْرٍ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّهُ مَكْتُوبٌ فِي الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ وَقَارًا وَمِنْهُ سَكِينَةً فَقَالَ عِمْرَانُ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُحَدِّثُنِي عَنْ صُحُفِكَ
Загъта нын [Мухаммад бин аль-Муцаннæ] æмæ [Мухаммад бин Башяр] æмæ лафæ хауы Ибн аль-Муцаннæмæ, сæ дыууæ дæр загътой, загъта нын [Мухаммад бин Джафар] загъта нын [Сюба] [Къатадайæ] уый загъта: «Æз фехъуыстон [Абу ас Сау], фехъуыста Хуранæн Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæй, уый загъта: «Худинаг хорздзинадæй дарддæр ницы хæссы». Бусяир бин Кааб загъта: «Зондæй фыст у, худинагæй кæй цæуы бар æмæ сабырдзинад». Уæдæ [Имран] загъта: «Æз дын зæгъдзынæн -хадис- Расулуллахæй, æмæ мын -дæ хорзæхæй- зæгъ, цы ис дæ сыфтæй».
Hadith
Imam Muslim : 54
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ وَهُوَ ابْنُ سُوَيْدٍ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ حَدَّثَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فِي رَهْطٍ مِنَّا وَفِينَا بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَوْمَئِذٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ قَالَ أَوْ قَالَ الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا لَنَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَوْ الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا لِلَّهِ وَمِنْهُ ضَعْفٌ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتَا عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلَا أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُعَارِضُ فِيهِ قَالَ فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ قَالَ فَأَعَادَ بُشَيْرٌ فَغَضِبَ عِمْرَانُ قَالَ فَمَا زِلْنَا نَقُولُ فِيهِ إِنَّهُ مِنَّا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِنَّهُ لَا بَأْسَ بِهِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ الْعَدَوِيُّ قَالَ سَمِعْتُ حُجَيْرَ بْنَ الرَّبِيعِ الْعَدَوِيَّ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ
Загъта нын [Яхья бин Хабиб аль-Харици] загъта нын [Хаммад бин Заид] [Исхакъæй] - ома Ибн Суваидæй - [Абу Катада] радзырдта хадис, уый загъта, 'Мах уыдыстæм Имран бин Хушайны фарс къордæй, æмæ не 'хсæн уыдис Бусяир бин Кара', Хуран бин Хуран, уыцы рæстæджы. уый нын, загъта уый, 'Расулуллах шаллаллаху 'алейхи васаллам загъта: 'Худинаг æппæт хорз у'. Кæнæ та загъта: «Худинаг æппæт дæр хорз у». Уæдæ Бусяир бин Кааб загъта: «Æцæгæйдæр, иуæй-иу чингуыты кæнæ зонды мах æмбæлæм, худинагæй кæй цæуы сабырдзинад æмæ бар Аллахы раз, æфсæрмæй та лæмæгъдзинад». Уæдæ Имран мæсты кодта, цалынмæ йæ цæстытæ сырх нæ фесты, уæдмæ æмæ загъта: «Цæмæн уынын, æз дын Аллахы минæварæй иу хабар радзырдтон, ды та йæ ныхмæ дæ!» Абу Катада загъта: «Уæдæ Имран сфæлхатт кодта хадис». Абу Катада загъта: «Æмæ йæ Бусяир дæр ногæй сфæлхатт кодта, æмæ Имран смæсты». Абу Катда дарддæр дзырдта: «Уæдæ мах æдзух дзурæм уый тыххæй, уымæн æмæ ацы ныхæстæ махæй цæуынц, о Абу Нуджаид». Уый хорз у. Загъта нын [Исхак бин Ибрагим] загъта нын [ан-Надлр] загъта нын [Абу Наама аль-Адави] уый загъта, æз фехъуыстон [Худжаир бин ар-Раби аль-Адавийæ] пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæй, зæгъæм, Зад Хадид Хадидæй.
Hadith
Imam Muslim : 55
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْ لِي فِي الْإِسْلَامِ قَوْلًا لَا أَسْأَلُ عَنْهُ أَحَدًا بَعْدَكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ غَيْرَكَ قَالَ قُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ فَاسْتَقِمْ
Загъта нын [Абу Бакр бин Абу Сяибæ] æмæ [Абу Кураиб] дыууæ дæр загътой, загътой нын [Ибн Нумаир]. -æндæр радзырды фыст ис- Æмæ нын радзырдта [Кутайба бин Саид] æмæ [Исакъ бин Ибрагимæн] алцыдæр [Джарирæй]. -æндæр радзырды дзырдæуы- Æмæ нын [Абу Кураиб] радзырдта [Абу Усама] алцыдæр [Хисям бин Урвæйæ] [йæ фыдæй] [Суфьян бин Абдулла атс-Цакъафийæ], уæд загъта: «Æз загътон: «О Аллахы минæвар, зæгъ мын пысылмон дины ахæм ныхас, кæцы æз нæ бафарстон дæуæй фæстæдæр - æмæ Абухадийы тыххæй Усама- дæуæй уæлдай. Уæдæ йын дзуапп радта: «Зæгъ: «Æз æууæндын Аллахы» æмæ уæд скæн истикамæ».
Hadith
Imam Muslim : 56
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ
Загъта нын [Кутайба бин Саид] загъта нын [Лайц]. -æндæр радзырды дзырдæуы- Æмæ нын загътой [Мухаммад бин Румх бин аль-Мухаджир] нын [аль-Лайтс] [Язид бин Абу Хабибæй] [Абу аль-Хаирæй] [Абдуллах бин Амруйæ] фехъусын кодта, зæгъгæ, иу лæг бафарста Расулуллах саллаллаху 'алаи, Ислам уыд хуыздæр? Уый дзуапп радта: «Ды хæрын кæныс æмæ салам дæттыс, кæй зоныс æмæ кæй нæ зоныс, уыдоны».
Hadith
Imam Muslim : 57
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ الْمِصْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ خَيْرٌ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Загъта нын [Абу ат-Тахир Ахмад бин Амру бин Абдулла бин Амру бин Сарх аль-Мишри] загъта нын [Ибн Вахаб] [Амру бин аль-Харитсæй] [Язид бин Абу Хабибæй] [Абу аль-Хаирæй] [Абу аль-Хаирæй], фехъуыста [Абдулла бин Амру бин аль-Аш] сæ дыууæйæ дæр, зæгъгæ, æнæмæнгæй бафарста манери, Аллахы минæвар, салляллаху алейхи васаллям, «Кæцы пысылмон у хуыздæр?» Уый дзуапп радта: «Ома, пысылмон, кæцыйы иннæ адæм æнкъарынц æдасдзинад йæ дзых æмæ йæ къухтæй зианæй».
Hadith
Imam Muslim : 58
حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَاصِمٍ قَالَ عَبْدٌ أَنْبَأَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الزُّبَيْرِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Махæн [Хасан аль-Хулвани] æмæ [Абд бин Хумаид] иууылдæр [Абу Ашимæй] радзырдтой, [Абд] загъта, нын [Абу Ашимæн] [Ибн Джурайджæй] фехъусын кодтой, зæгъгæ, уый фехъуыста [Абу аз-Зубайрæн], уый загъта: «Æз фехъуыстон [Джабирæн] дзурын: «Æз фехъуыстон Пехуымпар саламæй: «Пысылмон - æцæг - у, иннæ пысылмæттæ йæ дзыхы æмæ йæ къухты -тæссагдзинæдтæй- чи хъахъхъæнынц, ахæм».
Hadith
Imam Muslim : 59
و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ أَفْضَلُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ
Æмæ нын загъта [Саид бин Яхья бин Саид аль-Умави] загъта, загъта нын [мæ фыд] загъта нын [Абу Бурдах бин Абдуллах бин Абу Бурдах бин Абу Муса] [Абу Бурдахæй] [Абу Муссæйæ] уый загъта, æз загътон: «О Аллахы минæвар, чи у ахсджиагдæр пысылмон дины?» Уый дзуапп радта: «Пысылмæттæ йæ дзыхы æфхæрдæй æмæ йæ къухты æфхæрдæй æдас кæмæн сты, уый». Æмæ мын загъта [Ибрагим бин Саид аль-Джухайри] загъта мын [Абу Усама] уый загъта, уый мын загъта [Бураид бин Абдулла] ацы санадæй, уый загъта, 'Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам иу хатт бафарстой, 'Чи у ахсджиагдæр адæймаг пысылмæтты æхсæн? Уый фæстæ ахæм хадис кой кодта.
Hadith
Imam Muslim : 60
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ الثَّقَفِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ
Радзырдта нын [Исхак бин Ибрагим] æмæ [Мухаммад бин Яхья бин Абу Умар] æмæ [Мухаммад бин Басысяр] сеппæт дæр [ац-Цакафийæ] загъта [Ибн Абу Умар] нын радзырдта [Абдул Ваххаб] [Айюбæй] [Абу Къилабæйæ] [Анасаллахæй] Профессаллахийæ васаллам, уый загъта, 'Æртæ хъуыддаджы, кæд искæмæ сты, уæд уый бавзæрдзæн адджындзинад уырнындзинад; Аллах æмæ йæ минæвар алкæмæй тынгдæр кæй уарзынц, уый уарзы, Аллахы тыххæй йеддæмæ кæй нæ уарзы, ахæм адæймаджы, æмæ йе сæфт уыны, Аллах æй куы фервæзын кæна, уæд æнæууæнкдзинадмæ æрыздæхын, зындонмæ цæуын куыд æнæуынон у, афтæ».
