Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 41
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ ابْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ قَالَ حَدَّثَنِي جُنَادَةُ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ حَدَّثَنَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَأَنَّ عِيسَى عَبْدُ اللَّهِ وَابْنُ أَمَتِهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَأَنَّ النَّارَ حَقٌّ أَدْخَلَهُ اللَّهُ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا مُبَشِّرُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ هَانِئٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ عَلَى مَا كَانَ مِنْ عَمَلٍ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ
Дийцина вайга [Давуд бин Русяида] дийцина вайга [ал-Валида] -иза ду Ибн Муслим- [Ибн Джабирера] цо элира, дийцина вайга [Умайр бин Хьаниъ] цо элира, дийцина вайга [Джунада бин Абу Умайя] дийцина вайга [Убада бин Абу УмайяхӀа] дийцина вайга [Убада бин ӀахьуллахӀал аш-Схьамит вас]. аьлла: «Ши Калимат ШахӀада аьллачо, масала: цхьа а дела вац -Ӏибадат дан бакъо йолуш- цхьа АллахӀ воцург, Цунна накъост вац, ткъа Мухьаммад, Цуьнан лай а, элча а, тоьшалла до, Ӏиса-пайхамар АллахӀан лай ву аьлла, Цуьнан Дешан лайн кӀант ву аьлла, АллахӀан а, Цуьнан лайн а, Марьяман а кӀант ву аьлла. са Цуьнан, ялсамане бакъ ю, жоьжахате а бакъ ю, цигахь АллахӀа шена луучу ялх неӀарх цхьанна чухула ялсамане чувогӀур ву луурш'. Ткъа вайга дийцина [Ахьмад бин ИбрахӀим ад-Дауракъис] вайга дийцина [Мубасисиир бин ИсмаьӀал] [ал-Аузáи] тӀера [Умайр бин ХьаниӀ] хӀокху санадехь масалца, цо бен хьахийна дац: «АллахӀ цу чу велира шен Ӏамалшка хьаьжжина», 'ентеред цо лаам ца хьахош'.
Hadith
Imam Muslim : 42
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ الصُّنَابِحِيِّ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ أَنَّهُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الْمَوْتِ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَهْلًا لِمَ تَبْكِي فَوَاللَّهِ لَئِنْ اسْتُشْهِدْتُ لَأَشْهَدَنَّ لَكَ وَلَئِنْ شُفِّعْتُ لَأَشْفَعَنَّ لَكَ وَلَئِنْ اسْتَطَعْتُ لَأَنْفَعَنَّكَ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ مَا مِنْ حَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ فِيهِ خَيْرٌ إِلَّا حَدَّثْتُكُمُوهُ إِلَّا حَدِيثًا وَاحِدًا وَسَوْفَ أُحَدِّثُكُمُوهُ الْيَوْمَ وَقَدْ أُحِيطَ بِنَفْسِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ
Дийцина вайга [Къутайба бин СаӀида] дийцина вайга [Лайтс] [Ибн Ажланера] [Мухьаммад бин Яхья бин Хьаббанера] [Ибн Мухьайризера] [аш-ШунабихӀи] [Убада бин аш-Шамит]ера [Убада бин аш-Шамит] дийцина, цо аьлла: «Иза иштта велха вара, ас цуьнга хьошалгӀа вахча. Цундела цо элира: «ДӀалаца, хьо хӀунда воьлху? ВаллахӀи, нагахь санна со шахӀид хилла велча, ас шуна тоьшалла до, нагахь санна суна шафаӀат деллехь, ас шуна шафаӀат до, нагахь санна сан ницкъ белахь, ас шуна пайданаш ло». ТӀаккха цо элира: «ВаллахӀи, цхьа а хьадис дац хьуна, АллахӀан элчанера саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам хезнарг, шена чохь дика дерг долуш, амма ас иза шеко йоцуш дуьйцур ду хьуна, цхьа хьадис доцург, тахана дуьйцур ду ас хьуна иза». Ткъа иза боккъал а сайна чу диллина ас. Суна хезира АллахӀан элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) олуш: «Цхьа а дела вац - Ӏибадат дан хьакъ волуш - АллахӀ воцург, Мухьаммад АллахӀан элча ву аьлла тоьшалла динарг, шеко йоцуш, АллахӀа жоьжахате хьарам йийр ю цунна».
Hadith
Imam Muslim : 43
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلَّا مُؤْخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوهُ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ
Дийцина вайга [Хьаддаб бин Халид ал-Аздис] дийцина вайга [Хьаммам] дийцина вайга [Къатада] дийцина вайга [Анас бин Малик] [МуӀадз бин Джабал] цо элира: «Цкъа соьца вара Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цхьана а некъа тӀехь сийсазалла а, цуьнца цхьаьна ца хилла. Цо кхайкхира: «ХӀай МуӀадз бин Джабал!» Ас кхин дӀа а жоп делира: «Ас кхочушбо хьан кхайкхам, хӀай Делан Элча». Кхин дӀа а некъ дӀабаьхьира оха. ТӀаккха юха а кхайкхира цо: «ХӀай МуӀадз бин Джабал!» Ас жоп делира: «Хьан кхайкхам кхочушбо ас, хӀай Делан Элча». Тхо кхидӀа а некъ дӀабаьхьира, тӀаккха цо юха а кхайкхира: «ХӀай МуӀадз бин Жабал!» Ас юха а жоп делира: «Ас къобалбина хьан кхайкхам, хӀай Делан Элча». Цо элира: «Адамийн АллахӀана тӀехь долу декхарш хаьий хьуна?». Ас жоп делира: «АллахӀана а, Цуьнан элчанна а дика хаьа». Цо элира: «Иза Цунна Ӏибадат дар ду, Цуьнца накъост ца лацар ду». Цхьа хан яьккхира оха тхан некъ, цо юха а кхайкхича: «ХӀай МуӀаз бин Жабал!» Ас жоп делира: «Хьан кхайкхам кхочушбо ас, хӀай Делан Элча». Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам аьлла: «Хьуна хаьий АллахӀан декхарш хӀун ду адамашна тӀехь, цара ас хьалха билгалдина хӀуманаш дича?» Ас жоп делира: «АллахӀана а, Цуьнан элчанна а дика хаьа». Эххар а элира цо: «АллахӀа хьийзор бац уьш».
Hadith
Imam Muslim : 44
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ يُقَالُ لَهُ عُفَيْرٌ قَالَ فَقَالَ يَا مُعَاذُ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ وَمَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَحَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُعَذِّبَ مَنْ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا تُبَشِّرْهُمْ فَيَتَّكِلُوا
Вайга дийцина [Абу Бакр бин Абу Сайба] вайга дийцина [Абу ал-Ахваш Саллам бин Сулайм] [Абу Исхьакъ] [Амру бин Маймун] [МуӀаз бин Джабал] цо аьлла: «Со АллахӀан элчанца Уфайр цӀе йолчу вир тӀехь вара». Цул тӀаьхьа цо элира: «ХӀай МуӀадж, хьуна хаьий, АллахӀан лайна тӀехь долу хьакъ хӀун ду, лайн АллахӀана тӀехь долу хьакъ хӀун ду». МуӀазас элира: «Ас тӀаккха жоп делира: «АллахӀна а, Цуьнан элчанна а дика хаьа». Цо элира: «Баккъалла а, АллахӀан хьакъ ду лайшна тӀехь, ахь АллахӀана Ӏибадат дар ду, цхьана а хӀуманца Цуьнах ширк ца яр ду, ткъа лайн хьакъ ду АллахӀана тӀехь, цхьана а хӀуманца Цунах ширк ца еш волчо хьо Ӏазап ца вар ду». МуӀазас элира: «Ас тӀаккха элира: «ХӀай Делан Элча, нахана хӀара хьехам бан мегар дац сан? — Цо жоп делира: «Цаьрга ма дийца, уьш цунах тешна хилийта».
Hadith
Imam Muslim : 45
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ وَالْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُمَا سَمِعَا الْأَسْوَدَ بْنَ هِلَالٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُعَاذُ أَتَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَلَا يُشْرَكَ بِهِ شَيْءٌ قَالَ أَتَدْرِي مَا حَقُّهُمْ عَلَيْهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ هِلَالٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذًا يَقُولُا دَعَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجَبْتُهُ فَقَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى النَّاسِ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ
Дийцина вайга [Мухьаммад бин ал-Муцанна] а, [Ибн Башяра] а, [Ибн ал-Муцанна] аьлла, дийцина вайга [Мухьаммад бин ДжаӀфара] дийцина вайга [СюӀбас] [Абу Хьушайнера] а, [ал-АсиӀат бин Сулаймера] а, цу шинна а биМузалад [ал-Хьудзан] хезна хилар. Жабал] цо элира: «РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «ХӀай МуӀадз, АллахӀан лайшна тӀехь муьлха бакъонаш ю хаьий хьуна?». МуӀазас жоп делира: «АллахӀана а, Цуьнан элчанна а дика хаьа». Цо элира: «Аьлча а, АллахӀана Ӏибадат до, Цуьнца цхьа а хӀума накъост а ца лоцуш». ТӀаккха цо юха а элира: «ТӀаккха адамийн хӀун бакъо ю АллахӀана тӀехь, нагахь санна цара иза леладахь?». МуӀазас жоп делира: «АллахӀана а, Цуьнан элчанна а дика хаьа». Цул тӀаьхьа цо элира: «АллахӀа хьийзор вац иза». Дийцина вайга [ал-Къасим бин Закарийяс] дийцина вайга [Хьусайна] [Зайдатера] [Абу Хьусайнера] [ал-Асвад бин ХӀилалера] цо аьлла; Суна хезира [МуаӀдзас] олуш: «АллахӀан Элчано саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам кхайкхира соьга, цундела ас цунна жоп делира». Цо хаьттира: «ХӀун бакъо ю АллахӀан адамашна тӀехь...церан хьадисехь ма-аллара».
Hadith
Imam Muslim : 46
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا قُعُودًا حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فِي نَفَرٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِنَا فَأَبْطَأَ عَلَيْنَا وَخَشِينَا أَنْ يُقْتَطَعَ دُونَنَا وَفَزِعْنَا فَقُمْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ فَزِعَ فَخَرَجْتُ أَبْتَغِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَيْتُ حَائِطًا لِلْأَنْصَارِ لِبَنِي النَّجَّارِ فَدُرْتُ بِهِ هَلْ أَجِدُ لَهُ بَابًا فَلَمْ أَجِدْ فَإِذَا رَبِيعٌ يَدْخُلُ فِي جَوْفِ حَائِطٍ مِنْ بِئْرٍ خَارِجَةٍ وَالرَّبِيعُ الْجَدْوَلُ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا شَأْنُكَ قُلْتُ كُنْتَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا فَقُمْتَ فَأَبْطَأْتَ عَلَيْنَا فَخَشِينَا أَنْ تُقْتَطَعَ دُونَنَا فَفَزِعْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مِنْ فَزِعَ فَأَتَيْتُ هَذَا الْحَائِطَ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ وَهَؤُلَاءِ النَّاسُ وَرَائِي فَقَالَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَأَعْطَانِي نَعْلَيْهِ قَالَ اذْهَبْ بِنَعْلَيَّ هَاتَيْنِ فَمَنْ لَقِيتَ مِنْ وَرَاءِ هَذَا الْحَائِطِ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ فَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ لَقِيتُ عُمَرُ فَقَالَ مَا هَاتَانِ النَّعْلَانِ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ هَاتَانِ نَعْلَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي بِهِمَا مَنْ لَقِيتُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ فَضَرَبَ عُمَرُ بِيَدِهِ بَيْنَ ثَدْيَيَّ فَخَرَرْتُ لِاسْتِي فَقَالَ ارْجِعْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْهَشْتُ بُكَاءً وَرَكِبَنِي عُمَرُ فَإِذَا هُوَ عَلَى أَثَرِي فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قُلْتُ لَقِيتُ عُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالَّذِي بَعَثْتَنِي بِهِ فَضَرَبَ بَيْنَ ثَدْيَيَّ ضَرْبَةً خَرَرْتُ لِاسْتِي قَالَ ارْجِعْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ يَا عُمَرُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا فَعَلْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَبَعَثْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ بِنَعْلَيْكَ مَنْ لَقِيَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرَهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ فَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَتَّكِلَ النَّاسُ عَلَيْهَا فَخَلِّهِمْ يَعْمَلُونَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَلِّهِمْ
Дийцина тхуна [Зухьайр бин Харба] дийцина тхуна [Ӏумар бин Юнус ал-Хьанафи] дийцина тхуна [Икрима бин Аммара] цо аьлла, дийцина тхуна [Абу Касира] цо аьлла, дийцина тхуна [Абу ХӀурайра] цо аьлла: «Цхьана тӀамехь вай цкъа охьаховшура гонаха Элча АллахӀан цигахь а, А Бакалахьаля с. Ӏумар. ТӀаккха иза тхуна гонаха дӀа а вахана, юхавогӀуш тӀаьхьависна, мостагӀчуьнга лацалур ву, я цхьа бохам хир бу аьлла, саготта дара тхо. Тхо массо а чӀогӀа саготта дара, цуьнан хьолана уггаре а сагатдеш верг со вара. Цундела со хьала а гӀаьттина, РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам лаха аравелира, Бани Наджарера ансарийн долахь йолчу цхьана беша кхаччалц. Цунна го бина лелара со, подъезд кароре сатуьйсуш, амма ца кхаьчна. Ткъа цу бешан арахьара дӀадоьдуш хи хилар гучуделира, бешан цхьана маьӀӀера чудогӀуш. Цундела со чувала гӀоьртира, феррет готтачу Ӏуьргахула чуяла гӀерташ санна. И мне также карилось Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллям. Цо мохь туьйхира: «Абу ХӀурайра! — Ас жоп делира: «ХӀаъ, хӀай Делан Элча». ХӀун ду вон?', - хаьттира цо. Ас жоп делира: «Дера, хӀай элча, хьо тхоьца вара, тӀаккха цӀеххьана тхоьх дӀа а къаьстина, юха ца вогӀуш оццул хан яьккхина, тхо чӀогӀа саготта дара хьан кхерамзаллина, къаьсттина со, хӀай элча». Цундела со, ферт санна, вуно готтачу Ӏуьргахула кху беша чувала гӀоьртира, ткъа уьш - важа накъостий - суна тӀехьа бара. Цу олуш волчу хенахь цо шен ши мача елира суна: «ХӀай Абу ХӀурайра, хӀара сан ши мача схьаэца, хӀокху бешана тӀехьа хьуна дуьхьалкхеттачо тоьшалла дийр ду, цхьа а дела вац аьлла - Ӏибадат дан бакъо йолуш - АллахӀ воцург, цо и тешар шен даг чу диллина хиларна, цундела стигалан кхаъ лохьа цунна». Ткъа нисделла дуьххьара суна дуьхьалкхеттарг Ӏумар вара, цундела цо хаьттира: «ХӀун ду цу шина сандалехь, хӀай Абу ХӀурайра? ' Ас жоп делира: «ХӀара Пайхамаран саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам ши сандал ду, цо элира соьга, уьш схьа а эцна, стигалан кхаъ дӀакхачабе соьга дуьххьара вевзинчу стаге, цо тоьшалла деш волуш, цхьа а дела вац - Ӏибадат дан хьакъ волуш - АллахӀ воцург, ша шен дагца тешна цунах». Цундела Ӏумара шен куьг нийсса сан кийра юккъе - солнечный сплетение - тоьхна соьга, со охьавожалц, тӀаккха элира: «Юхавола, хӀай Абу ХӀурайра! — Цундела со юха а АллахӀан элчана тӀевахара, цуьнан юьхь бӀаьрхиш дӀа а лаьцна, Ӏумар а суна тӀаьхьаваьлла хилар гучуделира. Сихха Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам вопросил: «ХӀун ду хьуна, Абу ХӀурайра? — Ас жоп делира: «Суна Ӏумар вевзина, тӀаккха ас дийцира цуьнга ахь соьга омра динарг амма цӀеххьана цо суна чӀогӀа тоьхна нийсса малхан плексусехь, со ледара охьавожалц, цул тӀаьхьа цо элира: «Юхавола! ' Цундела Элчано элира: «ХӀай Ӏумар, ахь хӀунда дира хӀара? Ӏумара жоп делира: «ХӀай Делан Элча, бакъ дуй ахь Абу ХӀурайра хьайн ши сандалца вахийтина, цуьнга ялсаманин кхаъ баккха аьлла, шена дуьххьара дуьхьалкхеттачу стаге, цо тоьшалла деш, цхьа а дела вац - Ӏибадат дан хьакъ волуш - АллахӀ воцург, шен дагчохь чӀогӀа тешарца? — Цо жоп делира: «ХӀаъ, нийса ду». Ӏумара элира: «Иза ца дича дика ду ахь, хӀай Делан Элча, хӀунда аьлча, бакъдерг аьлча, со чӀогӀа саготта ву, нах шех дозуш хиларна, цаьрга дика Ӏамалш дӀаяхьарна». РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла -Абу ХӀурайра-пенте-: «ХӀара хьадис ца хууш- '' хуьлийла уьш.
Hadith
Imam Muslim : 47
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ مَا مِنْ عَبْدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهَا النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا فَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا
Дийцина тхуна [Исхьакъ бин Мансур] дийцина тхуна [МуӀадз бин ХӀишама] цо элира, дийцина тхуна [сан дас] [Къатадах] цо элира, дийцина тхуна [Анас бин Малик] АллахӀан пайхамар -цхьана некъа тӀехь-, ткъа МуӀадз бин Джабал шен машен тӀехь волуш хилла: — ХӀай МуӀадз! МуӀадз жоп делира: «Ас хьан кхайкхам кхочушбо, хӀай Делан Элча». РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам юха а кхайкхира: «ХӀай МуӀадз!» Ас юха а жоп делира: «Ас кхочушбо хьан кхайкхам, хӀай Делан Элча». РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам кхайкхина: «ХӀай МуӀадз!» Ас юха а жоп делира: «Ас кхочушбо хьан кхайкхам, хӀай Делан Элча». Цул тӀаьхьа РасулуллахӀа саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлларг: «Акъидатан ши Калимат аьлларг, масала: цхьа а дела вац - Ӏибадат дан хьакъ волуш - АллахӀ воцург, Мухьаммад Цуьнан лай а, элча а ву аьлларг, шеко йоцуш, жоьжахатин цӀерах маьрша хир ву иза». ТӀаккха МуӀазас элира: «ХӀара гӀуллакх нахе дӀадийца мегар дуй аса, цара хӀара хаза кхаъ баржорхьама?». Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам аьлла: «Нагахь санна цара -иза- дича, тӀаккха уьш цунна тӀетевжина хир бу». ТӀаккха МуӀадзас ша валале хьалха кхаъ баржийра, бехк шена тӀеберзорна саготта -хьадис къайладаккхарна-'.
Hadith
Imam Muslim : 48
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عِتْبَانَ فَقُلْتُ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكَ قَالَ أَصَابَنِي فِي بَصَرِي بَعْضُ الشَّيْءِ فَبَعَثْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنِّي أُحِبُّ أَنْ تَأْتِيَنِي فَتُصَلِّيَ فِي مَنْزِلِي فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِهِ فَدَخَلَ وَهُوَ يُصَلِّي فِي مَنْزِلِي وَأَصْحَابُهُ يَتَحَدَّثُونَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ أَسْنَدُوا عُظْمَ ذَلِكَ وَكُبْرَهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ دُخْشُمٍ قَالُوا وَدُّوا أَنَّهُ دَعَا عَلَيْهِ فَهَلَكَ وَوَدُّوا أَنَّهُ أَصَابَهُ شَرٌّ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَقَالَ أَلَيْسَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ قَالُوا إِنَّهُ يَقُولُ ذَلِكَ وَمَا هُوَ فِي قَلْبِهِ قَالَ لَا يَشْهَدُ أَحَدٌ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَيَدْخُلَ النَّارَ أَوْ تَطْعَمَهُ قَالَ أَنَسٌ فَأَعْجَبَنِي هَذَا الْحَدِيثُ فَقُلْتُ لِابْنِي اكْتُبْهُ فَكَتَبَهُ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّهُ عَمِيَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تَعَالَ فَخُطَّ لِي مَسْجِدًا فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ قَوْمُهُ وَنُعِتَ رَجُلٌ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُمِ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ
Дийцина вайга [Сайбан бин Фарруха] дийцина вайга [Сулаймана] - нийса аьлча Ибн ал-МугӀирата - цо аьлла, дийцина вайга [Сабит] [Анас бин Малик] тӀера цо аьлла, дийцина вайга [Махьмуд бин ар-РабиӀ] [Итбан бин ар-Рабиъ] тӀера [Итбан бин Малик] тӀера Медина цо элира, 'I ca the. ТӀаккха ас цхьа хьадис дийца аьлла цуьнга». Цо элира: «Сан бӀаьргашна цхьана тайпана цамгар хьакхаелира, цунах масех хӀума хилира, ас Делан Элчане элча вахийтира, цо элира, со баккъалла а сатуьйсуш ву иза соьца цӀахь ламаз дан вогӀур ву аьлла, цундела ас иза ламазан меттиг йира». Итбана юха а аьлла: «ТӀаккха РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам схьакхаьчна бахка луучу асхьабашца цхьаьна, тӀаккха иза кхидӀа а цӀа чу вахара». Цо ламаз дира, асхьабаш хӀинца а вовшашна юкъахь къамелаш деш болчу хенахь, цигахь цхьаболчара Малик бин Духсюман рияъалла юьйцуш. Асхьабаша дийцира, шаьш РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам дехна, Малик бин Духсюмна доӀа дехьара аьлла, цунна цхьа бохам хилийтархьама. Царна а лаьара цунна тӀе бохам хуьлийла. Ламаз динчул тӀаьхьа цо хаьттира: «Ши «Калимат» Ӏакъидат ца аьлла цо, масала: цхьа а дела вац - Ӏибадат дан хьакъ волуш - АллахӀ воцург а, со АллахӀан элча ву а?». Асхьабаша жоп делира: «Бага бен ца аьлла цо иза, амма дагца ца аьлла». Цо элира: «Цхьа а вац, Ӏибадат дан хьакъ волу дела вац, со АллахӀан элча ву бохуш, тӀаккха жоьжахате воьдуш, я цуьнан чам боккхуш». Анаса элира: «Оцу хьадисо со цецваьккхира». Цундела ас сайн кӀанте элира: «И хьадис язде», цо иза яздира». Дийцина тхуна [Абу Бакр бин НафиӀ ал-Ӏабдис] дийцина тхуна [Бахз] дийцина тхуна [Хьаммада] дийцина тхуна [Цабит] [Анас] тӀера цо аьлла, дийцина тхуна [Итбан бин Малик] ша бӀаьрзе хилар, цундела цо элча вахийтира РасулуллахӀ саллаллохӀулахӀа-саллахӀа, иза суна ламазан меттиг хила йиш ю аьлла'. ТӀаккха РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам веара шен асхьабашца, тӀаккха царех Малик бин ад-Духсюм олучу цхьана стеган вон амалш хьахийра цо... тӀаккха Сулайман бин ал-МугӀиран хьадисах тера цхьа хӀума хьахийра цо.
Hadith
Imam Muslim : 49
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا
Дийцина вайга [Мухьаммад бин Яхья бин Абу Ӏумар ал-Макки] а, [Бисир бин ал-Хьакам] а шиммо а аьлла, дийцина вайга [Ӏабдул-Ӏазиз] -иза ду Ибн Мухьаммад ад-Дараварди- [Язид бин ал-Хьад] [Мухьаммад бин ИбрахӀим би-ӀабӀера] [Мухьаммад бин ИбрахӀим] [] . Мутталиб], шена хезна Делан Элчано саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлларг: «АллахӀана рабб санна а, Ислам дин санна а, Мухьаммадна элча санна а реза волу стаг, тӀаккха цо чам бина ийманан хазахетаран».
Hadith
Imam Muslim : 50
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Дийцина тхуна [УбайдуллахӀ бин СаӀида] а, [Ӏабд бин Хьумайда] а шиммо а аьлла, дийцина тхуна [Абу Амир ал-Акъадис] дийцина тхуна [Сулайман бин Билал] [ӀабдуллахӀ бин Динар] тӀера [Абу Салихь] тӀера [Абу ХӀурайра] тӀера Пайхамара саллаллахӀалахӀа аьлла: ворхӀ-исс гаьннаш тӀе кхаччалц, эхь-бехк ийманна юкъадогӀуш ду’.
Hadith
Imam Muslim : 51
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Дийцина тхуна [Зухьайр бин Харб] дийцина тхуна [Джарира] [Сухьайл] тӀера [ӀабдуллахӀ бин Динар] тӀера [Абу СалихӀ] тӀера [Абу ХӀурайра] цо аьлла: «РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «Иманехь ворхӀ-кхоъ шовзткъе исс-исс ду, я». Уггар коьртаниг - ЛАА ИЛААХА ИЛЛАЛЛАХӀ -АллахӀ воцчунна Ӏибадат дан хьакъ волу дела вац- боху алар ду. Ткъа лоудаун новкъара дистракцеш дӀаяхар ду. Ткъа эхь-бехк ийманан дакъа ду'.
Hadith
Imam Muslim : 52
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يَعِظُ أَخَاهُ فِي الْحَيَاءِ فَقَالَ الْحَيَاءُ مِنْ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ يَعِظُ أَخَاهُ
Оха дийцина [Абу Бакр бин Абу Сайбате] а, [Амру ан-Накъиде] а, [Зухьайр бин Хьаьрбе] а, цара элира, цара дийцина тхуна [Суфьян бин Уйайнах] [аз-Зухри] тӀера [Салим] тӀера [шен дегара], Пайхамарна хезира цхьана стага шен вешина хьехам беш хиларна: иман'. Дийцина тхуна [Ӏабд бин Хьумайда] [Ӏабдурраззакъа] дийцина тхуна [МаӀмар] [аз-Зухри] тӀера хӀокху санадца: «Иза шен вешина хьехар деш волчу ансарашна юкъара цхьана стагана уллохула чекхвелира».
Hadith
Imam Muslim : 53
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا السَّوَّارِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْحَيَاءُ لَا يَأْتِي إِلَّا بِخَيْرٍ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّهُ مَكْتُوبٌ فِي الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ وَقَارًا وَمِنْهُ سَكِينَةً فَقَالَ عِمْرَانُ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُحَدِّثُنِي عَنْ صُحُفِكَ
Дийцина тхуна [Мухьаммад бин ал-Муцанна] а, [Мухьаммад бин Башяр] а, лафаж Ибн ал-Муцанна а ду, цу шинне а аьлла, дийцина тхуна [Мухьаммад бин ДжаӀфара] дийцина тхуна [СюӀба] [Къатадах] цо элира: «Суна хезира цо [Абу] биард, иза [Абу] Хьушайн] дийца Пайхамарера саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам, Цо аьлла: «Эхь-бехк дика бен кхин хӀума ца дохьу». Бусяйр бин КаӀаба аьлла: «Хьекъалехь яздина ду, эхь хетарх Ӏедал а, синтем а хуьлу аьлла». Цундела [Ӏимрана] элира: «Ас дуьйцур ду хьуна -хьадис- РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васалламера, ткъа ахь -дехар ду- хьайн агӀонаш тӀехь дерг дийцахьа суна».
Hadith
Imam Muslim : 54
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ وَهُوَ ابْنُ سُوَيْدٍ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ حَدَّثَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فِي رَهْطٍ مِنَّا وَفِينَا بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَوْمَئِذٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ قَالَ أَوْ قَالَ الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا لَنَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَوْ الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا لِلَّهِ وَمِنْهُ ضَعْفٌ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتَا عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلَا أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُعَارِضُ فِيهِ قَالَ فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ قَالَ فَأَعَادَ بُشَيْرٌ فَغَضِبَ عِمْرَانُ قَالَ فَمَا زِلْنَا نَقُولُ فِيهِ إِنَّهُ مِنَّا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِنَّهُ لَا بَأْسَ بِهِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ الْعَدَوِيُّ قَالَ سَمِعْتُ حُجَيْرَ بْنَ الرَّبِيعِ الْعَدَوِيَّ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ
Дийцина вайга [Яхья бин Хьабиб ал-Хьарицис] дийцина [Хьаммад бин Зайда] [Исхьакъера] - вуьшта аьлча Ибн Сувайдера - [Абу Къатадата] дийцина хьадис, цо элира: «Тхо Ӏимран бин Хьушайн агӀор дара цхьана тобанехь, ткъа тхуна юкъахь вара КаӀран биӀмн [1]. цу хенахь, вайна иза дийцина, цо элира: «РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла: «Эхь-бехк дерриге а дика ду». Я цо аьлла: «Эхь-бехк дерриге а дика ду». Цундела Бусяйр бин КаӀаба аьлла: «Бакъдерг аьлча, цхьадолчу жайнаш тӀехь я хьекъалалла тӀехь вайна каро тарло, эхь-бехках АллахӀана хьалха синтем а, Ӏедал а хуьлуш хилар, эхь-бехках ледарло а хуьлуш хилар». Цундела Ӏимран шен бӀаьргаш цӀийбаллалц оьгӀазвахана, цо элира: «Суна хӀунда го, ас шуьга АллахӀан элчанера дийцар дийцина, амма шу цунна дуьхьал ду!» Абу Къатадата аьлла: «Цундела Ӏимрана хьадис юха а дийцира». Абу Къатадата аьлла: «Ткъа Бусяира а юха а карладаьккхира иза, Ӏимран оьгӀазвахийта». Абу Къатдата кхидӀа а элира: «Цундела оха хаддаза дуьйцу цунах лаьцна, хӀунда аьлча хӀара дешнаш тхоьгара схьадогӀу дела, хӀай Абу Нужайд». Дика ду'. Дийцина вайга [Исхьакъ бин ИбрахӀима] дийцина вайга [ан-Надлр] дийцина вайга [Абу НаӀамат ал-Адавийс] цо аьлла, суна хезна [Хьуджайр бин ар-РабиӀ ал-Адавий] олуш [Ӏимран бин Хьушайнера] Пайхамарера саллаллахӀу сулайхӀи васалламца.
Hadith
Imam Muslim : 55
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْ لِي فِي الْإِسْلَامِ قَوْلًا لَا أَسْأَلُ عَنْهُ أَحَدًا بَعْدَكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ غَيْرَكَ قَالَ قُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ فَاسْتَقِمْ
Дийцина тхуна [Абу Бакар бин Абу Сайба] а, [Абу Курайба] а шиммо а аьлла, дийцина тхуна [Ибн Нумайра]. -кхечу ривайатехь аьлла ду- Цо дийцина тхуна [Къутайба бин СаӀида] а, [Исхьакъ бин ИбрахӀимна] а [Джарирера] дерриге а. -кхечу ривайатехь аьлла ду- Ткъа тхуна [Абу Курайба] дийцина хилла тхуна [Абу Усамат] дерриге а [Хьисам бин Урвах] тӀера [шен дега] тӀера [Суфьян бин ӀабдуллахӀ атс-Цакъафи] тӀера цо элира: «Ас элира: «ХӀай АллахӀан Элча, дийцахьа суна Ислам-динехь ди хьакъдан тӀаьхьа цхьа алар, ахь - Абу Усаматан- хьо воцург'. Цундела цо жоп делира: «Ала: «АллахӀах теша со», тӀаккха истикъамат де».
Hadith
Imam Muslim : 56
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ
Дийцина тхуна [Къутайба бин СаӀида] дийцина тхуна [Лаитс]. -кхечу ривайатехь аьлла ду- Ткъа вайга дийцина [Мухьаммад бин РумхӀ бин ал-МухӀажира] вайга [ал-Лаитс] [Язид бин Абу Хьабибера] [Абу ал-Хайрера] [ӀабдуллахӀ бин Амру] волчуьра [АбдуллахӀ бин Амру] волчуьра хаьттина аьлла, цхьана стага хаьттина хилла РасулуллахӀиллахӀ, Ислам-ЛоьллахӀ вара иза? Цо жоп делира: «Хьайна бевзаш болчу нахана а, ца бевзаш болчу нахана а кхаба а, салам а ло ахь».
Hadith
Imam Muslim : 57
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ الْمِصْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ خَيْرٌ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Дийцина тхуна [Абу ат-Тахьир Ахьмад бин Амру бин ӀабдуллахӀ бин Амру бин Сарх ал-Мишри] дийцина тхуна [Ибн Вахаб] [Амру бин ал-Хариц] [Язид бин Абу Хьабиб] [Абу ал-Хайр] [Абу ал-Хайр] аьлла, шена хезна бо бин Амрух царех, аьлла. «Бакъдолуш, цхьана стага хаьттира Делан Элчане – саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам: «Муьлха бусалба стаг ву уггар диканиг?». Цо жоп делира: «Иза ду, кхечу нахана шен багара а, куьйгашкара а зенах маьрша хеташ волу бусалба стаг».
Hadith
Imam Muslim : 58
حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَاصِمٍ قَالَ عَبْدٌ أَنْبَأَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الزُّبَيْرِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Вайга [Хьасан ал-Хьулваний] а, [Ӏабд бин Хьумайд] а [Абу Ӏашимера] дийцина, [Ӏабд] элира, вайга [Абу Ӏашим] [Ибн Джурайджера] дийцина, цунна [Абу аз-Зубайра] хезна аьлла, цо элира: «Суна хезира [Джабирда] ӀалахӀус аьлла: «Ӏ. Бусалба -бакъволу стаг- вукху бусалба наха шен багара а, куьйгашца а -кхерамех- ларвеш верг ву'.
Hadith
Imam Muslim : 59
و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ أَفْضَلُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ
Ткъа дийцина тхуна [СаӀид бин Яхья бин СаӀид ал-Умави] цо аьлла, дийцина тхуна [сан дас] дийцина тхуна [Абу Бурда бин ӀабдуллахӀ бин Абу Бурда бин Абу Муса] [Абу Бурда] тӀера [Абу Муса] цо аьлла, ас элира: «ХӀай АллахӀан Элча, мила ву уггаре а коьртаниг Исламехь?» Цо жоп делира: «Бусалба нах шен барта вас ярх а, шен куьйгашца хьийзорах а маьрша верг». Ткъа цо соьга дийцира [ИбрахӀим бин СаӀид ал-ДжухӀайри] дийцира соьга [Абу Усамат] цо элира, цо элира соьга [Бурайд бин ӀабдуллахӀ] хӀокху санадца, цо элира: «РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цкъа хаьттира: «Бусалба нахана юкъахь уггар коьрта стаг мила ву? ТӀаккха хӀара санна долу хьадис хьахийра цо'.
Hadith
Imam Muslim : 60
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ الثَّقَفِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ
Дийцина вайга [Исхьакъ бин ИбрахӀим] а, [Мухьаммад бин Яхья бин Абу Ӏумар] а, [Мухьаммад бин Басысяр] массо а [ац-Цакъафи] тӀера аьлла [Ибн Абу Ӏумара] дийцина тхуна [Ӏабдул-ВаххӀаб] [Айюб] [АбуКъиласа] тӀера. васаллам, цо элира: «Кхо хӀума нагахь санна уьш цхьанна чохь делахь тӀаккха цо мерза хиларан чам боккхур бу иман; АллахӀана а, Цуьнан элчанна а массарел а дукха везаш волу стаг, АллахӀан дуьхьа бен шена ца везаш верг везаш волу стаг, Дала ша цунах кӀелхьара ваьккхинчул тӀаьхьа куфре юхаверзар ца дезаш верг, жоьжахате вахар шена ца дезаш санна'.
