Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 5321
حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يُثْنِي عَلَى رَجُلٍ وَيُطْرِيهِ فِي الْمِدْحَةِ فَقَالَ لَقَدْ أَهْلَكْتُمْ أَوْ قَطَعْتُمْ ظَهْرَ الرَّجُلِ
Ginsumatan na ako [hi Abu Ja'far Muhammad bin Ash Shabbah] nagsumat ha amon [hi Isma'il bin Zakariya] tikang [Buraid bin Abdullah] tikang [Abu Burdah] tikang [Abu Musa] nagsiring: An Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam nakabati hin usa nga tawo nga nagdayaw hin usa nga tawo ngan hiya nagsiring hin sobra: mayda na balik'.
Hadith
Imam Muslim : 5322
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى جَمِيعًا عَنْ ابْنِ مَهْدِيٍّ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ قَالَ قَامَ رَجُلٌ يُثْنِي عَلَى أَمِيرٍ مِنْ الْأُمَرَاءِ فَجَعَلَ الْمِقْدَادُ يَحْثِي عَلَيْهِ التُّرَابَ وَقَالَ أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَحْثِيَ فِي وُجُوهِ الْمَدَّاحِينَ التُّرَابَ
Nagsumat ha amon [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ngan [Muhammad bin Al Mutsanna] ngatanan tikang kan Ibn Mahdi ngan an teksto kanan Ibn Al Mutsanna pareho nagsiring: Nagsumat ha amon [Abdurrahman] tikang [Sufyan] tikang [Habib] tikang [Mujahid] tikang [Abu Emirs up] an usa nga nagsiring: [Al Miqdad] nagsablig sa yuta sa iya ug nagsugad: Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagsugo kami sa pagsablig sa yuta sa mga nawong sa mga nagdayaw.
Hadith
Imam Muslim : 5323
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ أَنَّ رَجُلًا جَعَلَ يَمْدَحُ عُثْمَانَ فَعَمِدَ الْمِقْدَادُ فَجَثَا عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَكَانَ رَجُلًا ضَخْمًا فَجَعَلَ يَحْثُو فِي وَجْهِهِ الْحَصْبَاءَ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ مَا شَأْنُكَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْمَدَّاحِينَ فَاحْثُوا فِي وُجُوهِهِمْ التُّرَابَ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْأَشْجَعِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ وَمَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Nagsumat ha amon [Muhammad bin Al Mutsanna] ngan [Muhammad bin Al Basyar], an teksto ni Al Mutsanna, nga duha nasiring: Nagsumat ha amon [Hi Muhammad bin Ja'far] nagsumat ha amon [Syu'bah] tikang [Mansur] tikang [Ibraim] tikang [Hammam bin Al Harith] nag-ampo ha iya ngan an Al Miqdad nag-ampo ha iya. ha iya mga tuhod, katapos hito iya ginsablig an baras ha iya nawong. Nagsiring hi Uthman ha iya: Ano an imo problema? Nagsiring hi Al Miqdad: Nagsiring hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam: 'Kon ikaw makakita hin mga tawo nga nagdadayaw, isablig an tuna ha ira mga nawong'. Iginsumat ini ha amon [Muhammad bin Al Mutsanna] ngan [Ibn Basyar] pareho nagsiring 'Ini ginsumat ha amon [Abdurrahman] tikang [Sufyan] tikang [Mansur]. Nagsumat ha amon [Uthman bin Abu Syaibah] nagsumat ha amon [Al Asyja'I Ubaidullah bin Ubaidurrahman] gikan [Sufyan Ats Tsauri] gikan [Al A'masy] ug [Mansur] gikan [Ibrahim] gikan [Hammam] gikan [Al Miqdahullahilahi] gikan sa Prophet 'sa'sa.
Hadith
Imam Muslim : 5324
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا صَخْرٌ يَعْنِي ابْنَ جُوَيْرِيَةَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَرَانِي فِي الْمَنَامِ أَتَسَوَّكُ بِسِوَاكٍ فَجَذَبَنِي رَجُلَانِ أَحَدُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ الْآخَرِ فَنَاوَلْتُ السِّوَاكَ الْأَصْغَرَ مِنْهُمَا فَقِيلَ لِي كَبِّرْ فَدَفَعْتُهُ إِلَى الْأَكْبَرِ
Nagsumat ha amon [Nashr bin Ali Al Jahdhami] nagsumat ha amon [an akon amay] nagsumat ha amon [Shakhr bin Juwairiyah] tikang [Nafi'] nga [hi Abdullah bin Umar] nagsumat ha iya nga hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagsiring: 'Nag-inop ako hin siwak ngan usa ha ira an gavewa kaysa ha akon, ha manghod han duha, katapos ginsidngan ako: '-Ihatag ito ha- magurang'. Tapos gintubyan ko ha mga katigurangan''.
Hadith
Imam Muslim : 5325
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا بِهِ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ وَيَقُولُ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ وَعَائِشَةُ تُصَلِّي فَلَمَّا قَضَتْ صَلَاتَهَا قَالَتْ لِعُرْوَةَ أَلَا تَسْمَعُ إِلَى هَذَا وَمَقَالَتِهِ آنِفًا إِنَّمَا كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ حَدِيثًا لَوْ عَدَّهُ الْعَادُّ لَأَحْصَاهُ
Nagsumat ha amon [Harun bin Ma’ruf] nagsumat ha amon [Sufyan bin Uyainah] gikan [Hysyam] gikan [iya amay] nagsiring: Hi Abu Hurairah nagsumat, hiya nagsiring: Pamati, O nag-uokoy han kwarto, pamati, O nag-uukoy han kwarto. Samtang nag-aampo hi [Aisyah]. Kahuman mag-ampo, nagsiring hi Aisyah kan Urwah: Waray ka ba makabati hito ngan han iya yana yana nga ginyakan? An Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam usa la nga hadith an iginpaabot, kun may mag-ihap, mahihimo nira.
Hadith
Imam Muslim : 5326
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَكْتُبُوا عَنِّي وَمَنْ كَتَبَ عَنِّي غَيْرَ الْقُرْآنِ فَلْيَمْحُهُ وَحَدِّثُوا عَنِّي وَلَا حَرَجَ وَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ قَالَ هَمَّامٌ أَحْسِبُهُ قَالَ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
Nagsumat ha aton [Haddab bin Khalid Al Azdi] nagsumat ha aton [Hammam] tikang ha [Zaid bin Aslam] tikang ha [Atho` bin Yasar] tikang ha [Abu Sa'id Al Khudri] hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagsiring: 'Ayaw pagsurat tikang ha akon, ngan hin-o man an nagsurat nga iba tikang ha akon,' waray sala. Bisan hin-o nga magbubuwa ha -akon ngaran -Hammam nagsiring: Ha akon paghunahuna hiya -Zaid- nagsiring: tinuyo, niyan diri niya sadang andamon an iya lugar tikang ha impyerno’.
Hadith
Imam Muslim : 5327
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ مَلِكٌ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ وَكَانَ لَهُ سَاحِرٌ فَلَمَّا كَبِرَ قَالَ لِلْمَلِكِ إِنِّي قَدْ كَبِرْتُ فَابْعَثْ إِلَيَّ غُلَامًا أُعَلِّمْهُ السِّحْرَ فَبَعَثَ إِلَيْهِ غُلَامًا يُعَلِّمُهُ فَكَانَ فِي طَرِيقِهِ إِذَا سَلَكَ رَاهِبٌ فَقَعَدَ إِلَيْهِ وَسَمِعَ كَلَامَهُ فَأَعْجَبَهُ فَكَانَ إِذَا أَتَى السَّاحِرَ مَرَّ بِالرَّاهِبِ وَقَعَدَ إِلَيْهِ فَإِذَا أَتَى السَّاحِرَ ضَرَبَهُ فَشَكَا ذَلِكَ إِلَى الرَّاهِبِ فَقَالَ إِذَا خَشِيتَ السَّاحِرَ فَقُلْ حَبَسَنِي أَهْلِي وَإِذَا خَشِيتَ أَهْلَكَ فَقُلْ حَبَسَنِي السَّاحِرُ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أَتَى عَلَى دَابَّةٍ عَظِيمَةٍ قَدْ حَبَسَتْ النَّاسَ فَقَالَ الْيَوْمَ أَعْلَمُ آلسَّاحِرُ أَفْضَلُ أَمْ الرَّاهِبُ أَفْضَلُ فَأَخَذَ حَجَرًا فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ أَمْرُ الرَّاهِبِ أَحَبَّ إِلَيْكَ مِنْ أَمْرِ السَّاحِرِ فَاقْتُلْ هَذِهِ الدَّابَّةَ حَتَّى يَمْضِيَ النَّاسُ فَرَمَاهَا فَقَتَلَهَا وَمَضَى النَّاسُ فَأَتَى الرَّاهِبَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ لَهُ الرَّاهِبُ أَيْ بُنَيَّ أَنْتَ الْيَوْمَ أَفْضَلُ مِنِّي قَدْ بَلَغَ مِنْ أَمْرِكَ مَا أَرَى وَإِنَّكَ سَتُبْتَلَى فَإِنْ ابْتُلِيتَ فَلَا تَدُلَّ عَلَيَّ وَكَانَ الْغُلَامُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُدَاوِي النَّاسَ مِنْ سَائِرِ الْأَدْوَاءِ فَسَمِعَ جَلِيسٌ لِلْمَلِكِ كَانَ قَدْ عَمِيَ فَأَتَاهُ بِهَدَايَا كَثِيرَةٍ فَقَالَ مَا هَاهُنَا لَكَ أَجْمَعُ إِنْ أَنْتَ شَفَيْتَنِي فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَإِنْ أَنْتَ آمَنْتَ بِاللَّهِ دَعَوْتُ اللَّهَ فَشَفَاكَ فَآمَنَ بِاللَّهِ فَشَفَاهُ اللَّهُ فَأَتَى الْمَلِكَ فَجَلَسَ إِلَيْهِ كَمَا كَانَ يَجْلِسُ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَنْ رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ قَالَ رَبِّي قَالَ وَلَكَ رَبٌّ غَيْرِي قَالَ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الْغُلَامِ فَجِيءَ بِالْغُلَامِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ أَيْ بُنَيَّ قَدْ بَلَغَ مِنْ سِحْرِكَ مَا تُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَتَفْعَلُ وَتَفْعَلُ فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الرَّاهِبِ فَجِيءَ بِالرَّاهِبِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَعَا بِالْمِئْشَارِ فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِجَلِيسِ الْمَلِكِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ بِهِ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِالْغُلَامِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ إِلَى جَبَلِ كَذَا وَكَذَا فَاصْعَدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَإِذَا بَلَغْتُمْ ذُرْوَتَهُ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاطْرَحُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَصَعِدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَرَجَفَ بِهِمْ الْجَبَلُ فَسَقَطُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ فَاحْمِلُوهُ فِي قُرْقُورٍ فَتَوَسَّطُوا بِهِ الْبَحْرَ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاقْذِفُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَانْكَفَأَتْ بِهِمْ السَّفِينَةُ فَغَرِقُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَقَالَ لِلْمَلِكِ إِنَّكَ لَسْتَ بِقَاتِلِي حَتَّى تَفْعَلَ مَا آمُرُكَ بِهِ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَجْمَعُ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَتَصْلُبُنِي عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ خُذْ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِي ثُمَّ ضَعْ السَّهْمَ فِي كَبِدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قُلْ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ ارْمِنِي فَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ قَتَلْتَنِي فَجَمَعَ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَصَلَبَهُ عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ أَخَذَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ ثُمَّ وَضَعَ السَّهْمَ فِي كَبْدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ رَمَاهُ فَوَقَعَ السَّهْمُ فِي صُدْغِهِ فَوَضَعَ يَدَهُ فِي صُدْغِهِ فِي مَوْضِعِ السَّهْمِ فَمَاتَ فَقَالَ النَّاسُ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ فَأُتِيَ الْمَلِكُ فَقِيلَ لَهُ أَرَأَيْتَ مَا كُنْتَ تَحْذَرُ قَدْ وَاللَّهِ نَزَلَ بِكَ حَذَرُكَ قَدْ آمَنَ النَّاسُ فَأَمَرَ بِالْأُخْدُودِ فِي أَفْوَاهِ السِّكَكِ فَخُدَّتْ وَأَضْرَمَ النِّيرَانَ وَقَالَ مَنْ لَمْ يَرْجِعْ عَنْ دِينِهِ فَأَحْمُوهُ فِيهَا أَوْ قِيلَ لَهُ اقْتَحِمْ فَفَعَلُوا حَتَّى جَاءَتْ امْرَأَةٌ وَمَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَتَقَاعَسَتْ أَنْ تَقَعَ فِيهَا فَقَالَ لَهَا الْغُلَامُ يَا أُمَّهْ اصْبِرِي فَإِنَّكِ عَلَى الْحَقِّ
Nagsumat ha amon [Haddab bin Khalid] nagsumat ha amon [Hammad bin Salamah] nagsumat ha amon [Tsabit] tikang [Abdurrahman bin Abu Laila] tikang [Shuhaib] hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagsiring: 'Ha una, ha atubangan niyo may-ada usa nga hadi, han hiya may-ada usa nga salamangkero ha: lagas, padara ha akon hin batan-on nga lalaki basi tutdoan ako hin madyik’. Tapos mayda batan-on nga lalaki nga dinaop ha iya, gintutdoan niya an madyik ha batan-on nga lalaki. -An distansya- han madyikero ngan han hadi usa nga monghe. Nag-abot ro ulitawo sa monghe ag nabatian ro anang mga pulong, nahipausa imaw sa mga pulong it monghe sanglit kon kumadto imaw sa madyikero sigurado nga mabubuean imaw. Nagreklamo ini an batan-on nga lalaki ha monghe, hiya nagsiring: ‘Kon karuyag ka han madyikero nga suntukon, siring: ‘An akon pamilya an nagpupugong ha akon,’ ngan kon nahahadlok ka ha imo pamilya, siring: ‘Ginpupugngan ako han madyikero’. Ha sugad nga panahon, usa ka adlaw dumaop hiya hin dako nga hayop nga nagbabag-o han dalan han mga tawo, nagsiring hiya, 'Yana nga adlaw mahibabaroan ko kun mas maupay an madyikero o mas maupay an padi'. Nagkuha hiya hin bato ngan nagsiring: ‘O Allah, kon mas naruruyag ka han mga buruhaton han monghe kay han kanan salamangkero, niyan pataya ini nga hayop basi makaagi an mga tawo’. Iya iginlabog an bato ngan ginpatay ito, basi makaagi an mga tawo. Ginsumatan niya ini ha monghe. Nagsiring an monghe: ‘Anak ko, yana mas maupay ka ha akon ngan an imo mga buruhaton umabot na ha paagi han akon pagkita ha ira, magkakaada ka hin pagsari, kon may-ada ka pagsari, ayaw ito ipakita ha akon’. An batan-on nga lalaki nakakatambal hin mga buta ngan iba-iba nga sakit. Usa han mga sangkay han hadi nga buta hadto an nakabati hini, kinadto hiya han batan-on nga lalaki nga may dara nga damo nga mga regalo, nagsiring hiya: ‘Tambalon ako ngan makuha mo an akon natirok dinhi’. Nagsiring an batan-on nga lalaki: ‘Waray ako nagtambal hin bisan hin-o, an nagtatambal la amo hi Allah, kon natoo ka ha Iya, mag-aampo ako ha Iya nga tambalon ka’. Nagtuo ro sangkay it hadi ag nag-ampo ro batan-on kan Allah ag natambal imaw. Katapos, an sangkay han hadi kinadto ha hadi ngan liningkod hirani ha iya. An hadi nagsiring: ‘O sugad ngan sugad, hin-o an nagtambal han imo mga mata? ' An tawo binaton: 'Ginoo ko'. An hadi nagsiring: ‘May-ada ka ba Rabb labot la ha akon? ' An lalaki nagsiring: 'An akon Rabb ngan an iyo Rabb amo hi Allah'. Gindakop hiya han hadi ngan ginsakit tubtob nga iya iginpakita an batan-on ngan katapos gindara an batan-on, nagsiring an hadi: ‘O anak ko, an imo mahika makakatambal hin mga buta, hairpiece ngan ginbubuhat mo ini ngan ito’. Nagsiring an batan-on nga lalaki: ‘Diri ako an nagtatambal, hi Allah la an nagtatambal’. Gindakpan imaw it hari ag padayun nga ginpasakitan ag ginpakita sa monghe. Kinadto an hadi ha monghe, gindara an monghe ngan ginsidngan hiya: ‘Bayai an imo relihiyon’. Waray karuyag han monghe, sanglit nag-aro an hadi hin lagari ngan iginbutang ini ha butnga mismo han iya ulo para an iya kilid in nakahigda ha tuna. Kahuman hito gindara an sangkay han hadi ngan ginsidngan hiya: ‘Bayai an imo relihiyon’. Waray karuyag han monghe, sanglit nag-aro an hadi hin lagari ngan iginbutang ini ha butnga mismo han iya ulo para an iya kilid in nakahigda ha tuna. Katapos hito may gindara nga batan-on nga lalaki ngan ginsidngan hiya: ‘Bayai an imo relihiyon’. Diri karuyag han batan-on nga lalaki. Katapos, igintubyan hiya han hadi ha usa nga grupo han iya mga sundalo, an hadi nagsiring: ‘Dad-a hiya hini ngan hini nga bukid, dad-a hiya ha igbaw, kon karuyag niya bayaan an iya relihiyon - pabay-i hiya - ngan kon diri niya karuyag, ilabog hiya tikang ha igbaw han bukid’. Gindara nira hiya ha igbaw han bukid ngan an batan-on nga lalaki nag-ampo: ‘O Allah, igo ako tikang ha ira sugad han Imo karuyag’. Ginbay-og daw hira han bukid ngan natumba hira ngatanan. Inuli an batan-on nga lalaki tubtob nga inabot hiya ha atubangan han hadi. An hadi nagpakiana: ‘Kumusta an kahimtang han imo kasangkayan? ' An batan-on nga lalaki binaton: 'Igo na hi Allah ha akon tikang ha ira'. Katapos, igintubyan hiya han hadi ha usa nga grupo han iya mga sundalo, an hadi nagsiring: ‘Dad-a hiya ha usa nga baluto ngan pagawasa hiya ha dagat, kon karuyag niya bayaan an iya relihiyon - dad-a liwat hiya . ng- ngan kun diri niya ini bayaan, ilabog hiya'. Gindara nira hiya ha butnga han dagat ngan an batan-on nga lalaki nag-ampo: ‘O Allah, igo ako tikang ha ira sugad han Imo karuyag’. Nabaliskad daw an baluto ngan nalumos hira ngatanan. Inuli an batan-on nga lalaki tubtob nga inabot hiya ha atubangan han hadi. Nagpakiana an hadi: Kumusta an imo kasangkayan? ' An batan-on nga lalaki binaton: 'Igo na hi Allah ha akon tikang ha ira'. Katapos hito nagsiring hiya ha hadi: ‘Diri mo ako mapapatay tubtob nga diri mo buhaton an akon igsisiring ha imo.’ An hadi nagpakiana: ‘Ano an imo iginsusugo? ' An batan-on nga lalaki nagsiring: 'Tiroka an ngatanan nga mga tawo ha usa nga haluag nga lugar katapos tabok ako ha dahon, kuhaa an usa nga pana tikang ha akon pana ngan sumiring: 'Ha ngaran ni Allah, Rabb hini nga batan-on nga lalaki'. Kon imo ito buhaton papatayon mo ako’. Ha urhi ginbuhat ito han hadi. Ginbutang niya an pana ha butnga han pana ngan ginpusil ini, nga nasiring: ‘Ha ngaran ni Allah, Rabb hini nga batan-on’. Ginpusil an pana ha templo han batan-on, katapos iginbutang han batan-on an iya kamot kon diin nadukot an pana ngan namatay. An mga tawo nagsiring: ‘Natoo kami ha Rabb hito nga batan-on nga lalaki’. Katapos, iya hiya gindara ngadto ha hadi ngan nagsiring ha iya: ‘Maaram ka ba nga may-ada ka ginkakabarak-an, kan Allah nga nahitabo yana ha imo. Tanan nga mga tumuroo'. Katapos, nagsugo an hadi nga maghimo hin kanal ha kalsada ngan katapos, ginsunog ito. An hadi nagsiring: ‘Bisan hin-o nga diri magsalikway han iya relihiyon, ig-ihaw dida hito’. Ginbuhat nira ini tubtob nga may umabot nga babaye dara an iya anak, baga hin mag-aatras na hiya basi diri mahulog ha linaw nga kalayo, katapos nagsiring an minasus-an: ‘Nanay ko, pasensya, tinuod nga labaw ka han kamatuoran’.
Hadith
Imam Muslim : 5328
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَتَقَارَبَا فِي لَفْظِ الْحَدِيثِ وَالسِّيَاقُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ مُجَاهِدٍ أَبِي حَزْرَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الْوَلِيدِ بْنِ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ خَرَجْتُ أَنَا وَأَبِي نَطْلُبُ الْعِلْمَ فِي هَذَا الْحَيِّ مِنْ الْأَنْصَارِ قَبْلَ أَنْ يَهْلِكُوا فَكَانَ أَوَّلُ مَنْ لَقِينَا أَبَا الْيَسَرِ صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَهُ غُلَامٌ لَهُ مَعَهُ ضِمَامَةٌ مِنْ صُحُفٍ وَعَلَى أَبِي الْيَسَرِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ وَعَلَى غُلَامِهِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا عَمِّ إِنِّي أَرَى فِي وَجْهِكَ سَفْعَةً مِنْ غَضَبٍ قَالَ أَجَلْ كَانَ لِي عَلَى فُلَانِ ابْنِ فُلَانٍ الْحَرَامِيِّ مَالٌ فَأَتَيْتُ أَهْلَهُ فَسَلَّمْتُ فَقُلْتُ ثَمَّ هُوَ قَالُوا لَا فَخَرَجَ عَلَيَّ ابْنٌ لَهُ جَفْرٌ فَقُلْتُ لَهُ أَيْنَ أَبُوكَ قَالَ سَمِعَ صَوْتَكَ فَدَخَلَ أَرِيكَةَ أُمِّي فَقُلْتُ اخْرُجْ إِلَيَّ فَقَدْ عَلِمْتُ أَيْنَ أَنْتَ فَخَرَجَ فَقُلْتُ مَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ اخْتَبَأْتَ مِنِّي قَالَ أَنَا وَاللَّهِ أُحَدِّثُكَ ثُمَّ لَا أَكْذِبُكَ خَشِيتُ وَاللَّهِ أَنْ أُحَدِّثَكَ فَأَكْذِبَكَ وَأَنْ أَعِدَكَ فَأُخْلِفَكَ وَكُنْتَ صَاحِبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُنْتُ وَاللَّهِ مُعْسِرًا قَالَ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قَالَ فَأَتَى بِصَحِيفَتِهِ فَمَحَاهَا بِيَدِهِ فَقَالَ إِنْ وَجَدْتَ قَضَاءً فَاقْضِنِي وَإِلَّا أَنْتَ فِي حِلٍّ فَأَشْهَدُ بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَضَعَ إِصْبَعَيْهِ عَلَى عَيْنَيْهِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِرًا أَوْ وَضَعَ عَنْهُ أَظَلَّهُ اللَّهُ فِي ظِلِّهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَنَا يَا عَمِّ لَوْ أَنَّكَ أَخَذْتَ بُرْدَةَ غُلَامِكَ وَأَعْطَيْتَهُ مَعَافِرِيَّكَ وَأَخَذْتَ مَعَافِرِيَّهُ وَأَعْطَيْتَهُ بُرْدَتَكَ فَكَانَتْ عَلَيْكَ حُلَّةٌ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ فَمَسَحَ رَأْسِي وَقَالَ اللَّهُمَّ بَارِكْ فِيهِ يَا ابْنَ أَخِي بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ أَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَأَلْبِسُوهُمْ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَكَانَ أَنْ أَعْطَيْتُهُ مِنْ مَتَاعِ الدُّنْيَا أَهْوَنَ عَلَيَّ مِنْ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ حَسَنَاتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ مَضَيْنَا حَتَّى أَتَيْنَا جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فِي مَسْجِدِهِ وَهُوَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُشْتَمِلًا بِهِ فَتَخَطَّيْتُ الْقَوْمَ حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ أَتُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَرِدَاؤُكَ إِلَى جَنْبِكَ قَالَ فَقَالَ بِيَدِهِ فِي صَدْرِي هَكَذَا وَفَرَّقَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ وَقَوَّسَهَا أَرَدْتُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيَّ الْأَحْمَقُ مِثْلُكَ فَيَرَانِي كَيْفَ أَصْنَعُ فَيَصْنَعُ مِثْلَهُ أَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِنَا هَذَا وَفِي يَدِهِ عُرْجُونُ ابْنِ طَابٍ فَرَأَى فِي قِبْلَةِ الْمَسْجِدِ نُخَامَةً فَحَكَّهَا بِالْعُرْجُونِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا فَقَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قُلْنَا لَا أَيُّنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا قَامَ يُصَلِّي فَإِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قِبَلَ وَجْهِهِ فَلَا يَبْصُقَنَّ قِبَلَ وَجْهِهِ وَلَا عَنْ يَمِينِهِ وَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ تَحْتَ رِجْلِهِ الْيُسْرَى فَإِنْ عَجِلَتْ بِهِ بَادِرَةٌ فَلْيَقُلْ بِثَوْبِهِ هَكَذَا ثُمَّ طَوَى ثَوْبَهُ بَعْضَهُ عَلَى بَعْضٍ فَقَالَ أَرُونِي عَبِيرًا فَقَامَ فَتًى مِنْ الْحَيِّ يَشْتَدُّ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِخَلُوقٍ فِي رَاحَتِهِ فَأَخَذَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَهُ عَلَى رَأْسِ الْعُرْجُونِ ثُمَّ لَطَخَ بِهِ عَلَى أَثَرِ النُّخَامَةِ فَقَالَ جَابِرٌ فَمِنْ هُنَاكَ جَعَلْتُمْ الْخَلُوقَ فِي مَسَاجِدِكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ بَطْنِ بُوَاطٍ وَهُوَ يَطْلُبُ الْمَجْدِيَّ بْنَ عَمْرٍو الْجُهَنِيَّ وَكَانَ النَّاضِحُ يَعْقُبُهُ مِنَّا الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالسَّبْعَةُ فَدَارَتْ عُقْبَةُ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ عَلَى نَاضِحٍ لَهُ فَأَنَاخَهُ فَرَكِبَهُ ثُمَّ بَعَثَهُ فَتَلَدَّنَ عَلَيْهِ بَعْضَ التَّلَدُّنِ فَقَالَ لَهُ شَأْ لَعَنَكَ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَذَا اللَّاعِنُ بَعِيرَهُ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ انْزِلْ عَنْهُ فَلَا تَصْحَبْنَا بِمَلْعُونٍ لَا تَدْعُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَوْلَادِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَمْوَالِكُمْ لَا تُوَافِقُوا مِنْ اللَّهِ سَاعَةً يُسْأَلُ فِيهَا عَطَاءٌ فَيَسْتَجِيبُ لَكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ عُشَيْشِيَةٌ وَدَنَوْنَا مَاءً مِنْ مِيَاهِ الْعَرَبِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ رَجُلٌ يَتَقَدَّمُنَا فَيَمْدُرُ الْحَوْضَ فَيَشْرَبُ وَيَسْقِينَا قَالَ جَابِرٌ فَقُمْتُ فَقُلْتُ هَذَا رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ رَجُلٍ مَعَ جَابِرٍ فَقَامَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَانْطَلَقْنَا إِلَى الْبِئْرِ فَنَزَعْنَا فِي الْحَوْضِ سَجْلًا أَوْ سَجْلَيْنِ ثُمَّ مَدَرْنَاهُ ثُمَّ نَزَعْنَا فِيهِ حَتَّى أَفْهَقْنَاهُ فَكَانَ أَوَّلَ طَالِعٍ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَأْذَنَانِ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَشْرَعَ نَاقَتَهُ فَشَرِبَتْ شَنَقَ لَهَا فَشَجَتْ فَبَالَتْ ثُمَّ عَدَلَ بِهَا فَأَنَاخَهَا ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْحَوْضِ فَتَوَضَّأَ مِنْهُ ثُمَّ قُمْتُ فَتَوَضَّأْتُ مِنْ مُتَوَضَّإِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَهَبَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُصَلِّيَ وَكَانَتْ عَلَيَّ بُرْدَةٌ ذَهَبْتُ أَنْ أُخَالِفَ بَيْنَ طَرَفَيْهَا فَلَمْ تَبْلُغْ لِي وَكَانَتْ لَهَا ذَبَاذِبُ فَنَكَّسْتُهَا ثُمَّ خَالَفْتُ بَيْنَ طَرَفَيْهَا ثُمَّ تَوَاقَصْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ جِئْتُ حَتَّى قُمْتُ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَدَارَنِي حَتَّى أَقَامَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ جَاءَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ جَاءَ فَقَامَ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيْنَا جَمِيعًا فَدَفَعَنَا حَتَّى أَقَامَنَا خَلْفَهُ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْمُقُنِي وَأَنَا لَا أَشْعُرُ ثُمَّ فَطِنْتُ بِهِ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ يَعْنِي شُدَّ وَسَطَكَ فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا جَابِرُ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِذَا كَانَ وَاسِعًا فَخَالِفْ بَيْنَ طَرَفَيْهِ وَإِذَا كَانَ ضَيِّقًا فَاشْدُدْهُ عَلَى حَقْوِكَ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ قُوتُ كُلِّ رَجُلٍ مِنَّا فِي كُلِّ يَوْمٍ تَمْرَةً فَكَانَ يَمَصُّهَا ثُمَّ يَصُرُّهَا فِي ثَوْبِهِ وَكُنَّا نَخْتَبِطُ بِقِسِيِّنَا وَنَأْكُلُ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَأُقْسِمُ أُخْطِئَهَا رَجُلٌ مِنَّا يَوْمًا فَانْطَلَقْنَا بِهِ نَنْعَشُهُ فَشَهِدْنَا أَنَّهُ لَمْ يُعْطَهَا فَأُعْطِيَهَا فَقَامَ فَأَخَذَهَا سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلْنَا وَادِيًا أَفْيَحَ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَاتَّبَعْتُهُ بِإِدَاوَةٍ مِنْ مَاءٍ فَنَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرَ شَيْئًا يَسْتَتِرُ بِهِ فَإِذَا شَجَرَتَانِ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى إِحْدَاهُمَا فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَالْبَعِيرِ الْمَخْشُوشِ الَّذِي يُصَانِعُ قَائِدَهُ حَتَّى أَتَى الشَّجَرَةَ الْأُخْرَى فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَذَلِكَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْمَنْصَفِ مِمَّا بَيْنَهُمَا لَأَمَ بَيْنَهُمَا يَعْنِي جَمَعَهُمَا فَقَالَ الْتَئِمَا عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَالْتَأَمَتَا قَالَ جَابِرٌ فَخَرَجْتُ أُحْضِرُ مَخَافَةَ أَنْ يُحِسَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقُرْبِي فَيَبْتَعِدَ وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ فَيَتَبَعَّدَ فَجَلَسْتُ أُحَدِّثُ نَفْسِي فَحَانَتْ مِنِّي لَفْتَةٌ فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُقْبِلًا وَإِذَا الشَّجَرَتَانِ قَدْ افْتَرَقَتَا فَقَامَتْ كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا عَلَى سَاقٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ وَقْفَةً فَقَالَ بِرَأْسِهِ هَكَذَا وَأَشَارَ أَبُو إِسْمَعِيلَ بِرَأْسِهِ يَمِينًا وَشِمَالًا ثُمَّ أَقْبَلَ فَ
Ginsumat ini ha aton ni [Harun bin Ma'ruf] ngan [Muhammad bin Abbad], an hadith han ira duha haros pareho ngan an masunod nga pagsaysay han matan kanan Harun, nga duha hira nagsiring: Ginsumat ini ha aton ni [Hatim bin Waldahba Isma'il] tikang ha [Ya'qub bin Waldah bin]. Ubadah bin Ash Shamit] nga nagsiring: Kami ni Tatay nag-aram hini nga baryo han mga Ansar antes hira mamatay. Ang una namo nga nakilala mao si [Abu Al Yasar], sangkay ni Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam, kauban siya sa usa ka uripon nga iya gintatag-iyahan, may bitbit siya nga bugkos nga mga habol, hi Abu Al Yasar nakasul-ot sin habol nga Ma'afiri ug an iya uripon nakasul-ot liwat sin habol nga Ma'afiri. An akon amay nagsiring ha iya: O umangkon ko, tinuod nga nakikita ko an mga tigaman hin kasina ha imo bayhon. Hiya nagsiring: Husto ito. So and so bin so and so mayda utang ha akon, kumadto ako ha iya pamilya, nagkumusta ako tapos ginyakan ko an mga pulong tapos nagsiring hira: Waray.Tapos may gumawas nga bata nga kaldero an tiyan, nagpakiana ako: Hain an imo tatay? Nagsiring hiya: Nabatian niya an imo tingog. Sunod sumulod hi nanay nga hi Arikah ngan nagsiring ako: Gawas diri, maaram na ako kun hain ka. Nagpakiana ako: Kay ano nga nagtatago ka ha akon? Hiya binaton: Ako, ha Allah, magsusumat ha imo, diri ako nagbubuwa, ha Allah, nahadlok ako pagsumat ha imo ngan katapos nagbuwa ako ngan nagsaad ako ha imo ngan katapos ginbali ko ito. Sangkay ka ni Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam ug ako, kan Allah, nasa kakurian. Nasiring ako: Allah. Binaton hiya: Allah. Nasiring ako: Allah. Binaton hiya: Allah. Nasiring ako: Allah. Binaton hiya: Allah. Tapos ginkuha niya an sheet ngan ginpahid gamit an iya kamot, nagsiring hiya: Kun may kwarta ka, bayari ngan kun waray ka libre ka. An pagkita han akon duha nga mata - iya iginbutang an iya mga tudlo ha iya mga mata - an pamati han akon duha nga talinga ngan an pagsabot han akon kasingkasing - iya gintudlok an lugar han iya kasingkasing - nakita niya an Rasul ni Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam nga nasiring: 'Bisan hin-o an magsuspende hin makuri nga tawo o magtalwas ha iya tikang han iya utang ha iya. Nagsiring hiya: Sanglit nagsiring ako ha iya: O tiyo, kun kuhaon mo an habol han imo uripon, kuhaon mo an imo uripon nga ma'afiri, kuhaon mo an iya habol nga ma'firi ngan imo ibutang an imo habol ha iya, syempre magsusul-ot ka hin alahas ngan magsusul-ot liwat hiya hin alahas. Ginkuskosan niya an akon ulo katapos nag-ampo: O Allah, bendisyoni hiya. O akon umangkon, an pagkita han akon duha nga mga mata - iya iginbutang an iya mga tudlo ha iya mga mata - an pamati han akon duha nga talinga ngan an pagsabot han akon kasingkasing - iya gintudlok an lugar han iya kasingkasing - nagsaksi han Rasulul ni Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam nga nasiring: 'Tagi hira hin pagkaon tikang han imo ginkakaon ngan hatagi ka ha ira tikang hini nga akon kalibutan an mga bado,' mas magaan para ha akon kay han iya pagkuha han akon kaupayan ha Adlaw han Pagkabanhaw. Nagkadto kami tubtob nga umabot kami kan [Jabir bin Abdullah] ha iya mosque, nag-aampo hiya nga nakasul-ot hin kamiseta nga iya gintabonan. Gintamak-tamakan ko an mga tawo tubtob nga linmingkod ako ha butnga han Jabir ngan Qibla. Nagsiring ako ha iya: Malooy unta ha imo hi Allah, kay ano nga nag-aampo ka nga usa la an imo kamiseta ngan an imo shawl ha ligid? Ginsenyas niya an iya kamot ha akon dughan sugad hini - iya ginbuklad an iya mga tudlo ngan ginkuro, nagsiring hiya: Karuyag ko nga kumadi ha akon an usa nga lurong nga sugad ha imo ngan kitaon an akon ginbubuhat basi niya ini makopyahon. Si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam usa ka beses nga niadto sa among mosque samtang nagdadara siya sa sanga nga kanan Ibn Tab, nakita niya nga adunay plema sa direksyon sa mosque ug dayon iyang kiskis ini gamit ang sanga, kahuman niini lumingi siya ngadto sa among ug nagpakiana: 'Which lining away you to?' hiya nagsiring: Naduko kami. Nagpakiana utro hiya: ‘Hin-o ha iyo an karuyag nga bumaya hi Allah ha iya?’ Binaton kami: Diri, O Rasul ni Allah. Siya nagsugad: 'Tinuod, kon an usa sa iyo mag-aampo, si Allah Tabaraka wa Ta'ala ada sa iya atubangan, sanglit ayaw niyo ini pagluwaya. h tipakadto ha iya nawong o ha iya too, laway ha wala, ha ilarom han iya wala nga tiil. Ngan kon diri niya mapugngan an iya kalugaringon tubtob nga hiya in maglaway o mag-uwang, angay niya ito buhaton gamit an iya mga bado nga sugad hini." Ginpilo niya an iya mga bado ngan katapos nagsiring: "Ipakita ha akon an lana han za'faran." Ginpahid ini ha tumoy han midrib ngan katapos ginpahid ito ha nahibilin nga plema Siring ni Jabir: Didto niyo gintatagan hin pahamot an iyo mga moske. lima, unom ug pito ka tawo, unya usa sa mga drayber sa kamelyo gikan sa mga Ansar nagpalibot sa iyang kamelyo, kahuman sadto ang kamelyo gihugot ug unya sinakay siya. Hiya binaton: Ako, O Rasul ni Allah. Si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam miingon: 'Lusad, ayaw pag-api sa bisan unsa nga butang nga ginsumpa. Ayaw pag-ampo hin maraot para ha imo kalugaringon, ayaw pag-ampo hin maraot para ha imo mga anak, ayaw pag-ampo hin maraot para ha imo karikohan, ayaw pagsugot kun an mga pag-ampo ni Allah ginbabaton ngan katapos Iya ito tutugotan para ha imo'. Naglakat kami upod hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam hangtod han hapon. Nagduol kami sa usa sa mga tubig sa Arabia ug miingon si Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam: 'Kin-o ang gusto mag-una sa amon ug mag-ayad sa atabay, human niini siya mag-inom ug unya gihatagan kami ug ilimnon' miingon si Jabir: Tumindog ako ug miingon: Ako, O Rasul ni Allah. Nagsiring hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam: 'Hin-o pa an upod ni Jabir?' Nagtindog hi Jabar bin Shakhr. Kinadto kami ha atabay ngan katapos nagkuha kami hin usa o duha ka balde tikang ha atabay. Ginpaubos namon ito ngan katapos gin-guyod namon ito tubtob nga napuno ito hin tubig. An siyahan nga tawo nga nakigkita ha amon amo hi Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam, nagpakiana hiya: ‘Gintutugotan ba niyo nga duha ito?’ Binaton kami: Oo, O Rasul ni Allah. iya iginpaubos an iya ulo han kamelyo, an iya kamelyo katapos ininom, iya ginkaptan an mga renda ngan an iya kamelyo nagbuklad han iya mga bitiis ngan naihi. Katapos hito iya ito ginbirik ngan gin-uwang. Dayon ang Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam miadto sa bubon ug nag ablusyon. Tumindog ako ug nag-ablusyon gamit ang nahabilin nga tubig sa ablusyon gikan kan Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam. Katapos, hi Jabbar bin Shakhr kinadto ha pagpahuway han iya kalugaringon ngan an Propeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam tumindog basi mag-ampo. Nagsul-ot ako hin habol, gusto ko unta iglatag pero waray umabot. May katapusan an habol ngan katapos ginbaliktad, kahuman hito gin-unat ko ito ha butnga han duha nga kataposan ngan katapos ginpipirit ko ito gamit an akon liog. Katapos, umabot ako ngan tumindog ha wala ni Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam. Ginkaptan niya an akon kamot ngan ginlingi ako basi ibutang ako ha iya too. Katapos hito inabot hi Jabbar bin Shakhr. Nag ablusyon siya unya umabot ug tumindog sa wala ni Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam, unya gikuha niya ang amo mga kamot ug gibutang kami sa iyang likod. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nakit-an ko pero wa ko na mabatyagan, kahuman ato nasabtan ko kon sugad nag senyas siya sa iya kamot, iya karuyag sidngon ihigot an imo butnga nga parte. Kahuman han pag-ampo, hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagsiring: 'O Jabir!' Binaton ako: Oo, O Rasul ni Allah. Nagsiring hiya: ‘Kun haluag an kamiseta, ibuklad ito ha butnga han duha nga tumoy ngan kon haligot, ihigot ito ha igbaw han imo hawak’. Nakausa kami naglakat upod han Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam ngan kada usa ha amon nakaon hin usa nga petsa kada adlaw. Ginsupsop niya ito katapos iginsul-ot ha iya bado, ngan ginbalhin namon an puno basi mahulog an mga dahon . Ginkaon namon ito tubtob nga nagsakit an mga suok han amon baba. Sumpa ko, mayda ha amon nawara usa ka adlaw. Tapos ginbiling namon ito ngan katapos ginkuha namon ito. Nagpamatuod kami para ha iya nga waray hiya tagan hin -quota hin mga petsa- ngan katapos gintagan hiya hito. Tinindog hiya ngan ginkuha ito. Nakausa kami naglakat upod han Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam tubtob nga umundang kami ha usa nga haluag nga walog. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam kumadto para matapos an iya misyon, ginsundan ko hiya tikang ha luyo nga may dara nga balde hin tubig. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nagtan-aw ha palibot, waray hiya nakita nga matatakpan. Mayda daw duha nga puno ha ligid han walog. Hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam misaka ha usa ha ira unya nagkuha hin sanga hini, hiya nagsiring: 'Duko para ha akon, ha pagtugot ni Allah'. An sanga nagduko upod niya sugad hin kamelyo nga may irong nga ginhimo han tagdumara hini, tubtob nga umabot hiya ha lain nga puno ngan ginkaptan an usa han mga sanga hini, nagsiring hiya: ‘Duko para ha akon, ha pagtugot ni Allah’. Nagduko liwat an sanga. Kahuman niya aada ha butnga han duha, iya hira gin-usa, hiya nagsiring: 'Pag-usa para ha akon, ha pagtugot ni Allah'. Nagkakaurosa an duha. Siring ni Jabir: Dali-dali ako nga dumalagan kay nababaraka ako nga mabatyagan ni Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam an akon presensya ha iya harani mao nga mabalhin hiya. Nagsiring hi Muhammad bin Abbad ha iya kasaysayan: Naglakat hiya ngan naglingkod ako nga nag-iistorya ha akon kalugaringon. Nagsiplat ako ha ligid ngan nahitabo nga umabot an Propeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam ngan nagsisinag naman an duha nga puno. An tagsa ha ira natindog ha iya poste. Nakit-an ko nga natindog hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam ug naghimo hiya hin senyas gamit an iya ulo nga sugad hini - si Abu Isma'il nagsenyas gamit an iya ulo ngadto ha tuo ngan ha wala - katapos hito umabot hiya. Pag-abot niya ha akon atubangan, nagpakiana hiya: ‘Hoy Jabir, nakikita mo ba kon diin ako natindog?’ Binaton ako: Oo, O Rasul ni Allah’. Hiya nagsiring: ‘Kadto ha duha nga kahoy, utda an usa nga sanga tikang ha tagsa hito, katapos dad-a ito nganhi. Kon aadto ka na ha akon gintitindogan, kuhaa an usa nga sanga tikang ha imo too ngan an usa pa nga sanga tikang ha imo wala.’ Nagsiring hi Jabir: Tumindog ako tapos kumuha ako hin bato, ginbari ko tapos ginbaid ko ngada han matarom, kahuman ko kumadto han duha nga puno, gin-utod ko an mga sanga han kada usa han duha nga puno. Nagbalik ko pinaagi sa pagguyod sa iya hasta nga nagtindog ako sa diin nagtindog ang Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam. Ginkuha ko an usa nga sanga tikang ha akon tuo ngan usa pa nga sanga tikang ha imo wala, katapos hito kinadto ako ha Rasul han Allah sallallaahu ‘alaihi wa Salam, nagsiring ako: Ginbuhat ko ito, O Rasul han Allah, unya ano ito para? Binaton hiya: ‘Naagi ako hin duha nga lubnganan nga ginsisirotan an mga naukoy hito, ha akon pag-ampo, karuyag ko maggaan hira nga duha basta basa pa an duha nga sanga’. Katapos, inabot kami ha kasundalohan ngan hi Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam nagsiring: ‘O Jabir, pagtawag hin tubig hin pan-ablusyon!’ Nagsiring ako: 'Tubig hin ablusyon, tubig hin ablusyon, tubig hin ablusyon'. Nagsiring ako: O Rasul ni Allah, waray ako makabiling hin bisan usa nga turo hin tubig ha karaban. Dunay usa ka Ansar nga pabugnaw nga tubig alang sa Rasul sa Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam sa iyang uga nga surudlan sa surudlan sa kahoy nga nakabitay ug unya siya nag-ingon sa ako: 'Adto sa si-fulan bin si-fulan Al Ansari ug kitaa kon adunay gamay nga tubig sa surudlan.' Kinadto ako ha iya kon sugad ginkita ko an surudlan, waray ako nakit-an labot la hin usa ka turo hin tubig ha katapusan han surudlan, kun ibubo ko sigurado nga mamamara. Human niini miadto ako sa Rasul sa Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam, nagsugad ako: O Rasul sa Allah, wala ko nakit-an kundi usa ka turo sa tubig sa katapusan sa surudlan, kung ibubo ko kini sigurado nga mamauga. Nagsiring hiya: ‘Lakat ngan dad-a ito dinhi’. Ginkuha ko ngan ginkuha niya gamit an iya mga kamot. Sayop an iya ginsiring nga mga pulong . Han akon hibaroan kun ano adto, iya ini ginkaptan han iya duha nga kamot, kahuman niya ini ihatag ha akon, nagsiring hiya: 'O Jabir, tawag hin dako nga surudlan'. Gintatawag ko: Dako nga surudlan, O karaban. Katapos, ginkuha ko ini ngan iginbutang ha atubangan han Rasul han Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam, ginsenyas niya an surudlan gamit an iya kamot sugad hini - ginbuklad ni Jabir an iya kamot, gin-unat an iya mga tudlo ngan katapos iginbutang ito ha ubos han surudlan. Nagsiring hiya: ‘Kuhaa ito, O Jabir, katapos ibubo ini ha akon ngan sumiring: ‘Bismillaah’. Ginbuhos ko para ha iya ngan nasiring ako: Bismillaah. Nakit-an ko ang tubig nga nag-awas sa butnga sa mga tudlo sa Rasul sa Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam unya ang dako nga surudlan nagpagawas sin tubig ug nagbalikid hangtod nga napuno, human niini siya nagsugad: 'O Jabir, tawag sa nagkinahanglan sa tubig'. Nagsiring hi Jabir: An mga tawo nakanhi ngan nainom tubtob nga mabusog hira. Tapos nagsiring ako: Mayda pa ba nanginginahanglan hin tubig? Katapos, gin-alsa ni Rasulullah an iya kamot tikang han daku nga surudlan nga puno hin tubig. An mga tawo nagreklamo hin kagutom ngadto han Rasul han Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam ngan hiya nagsiring: 'Hinaut unta nga tagan ka ni Allah hin pagkaon'. tapos kumadto kami ha baybayon, humitaas an tide ngan may isda nga nag-bounce in tapos nagsindi kami hin kalayo ha sapit hito, ginluto namon ngan gin-ihaw tapos kinaon kami tubtob nga busog kami. Nagsiring hi Jabir: Ako, sugad ngan sugad ngan sugad ngan sugad - nag-ihap hiya tubtob lima ka tawo - sumulod ha iya mga mata, waray nakakita ha amon tubtob nga gumawas kami. Ginkuha namon an iya usa nga kiray tapos gin-arko namon, kahuman hito gintawag namon an pinakadako nga tawo ha caravan, an pinakadako nga kamelyo ha caravan ngan an pinakadako nga pillion rider ha caravan, sumulod hiya ha ilarom hini nga waray pa ubos an iya ulo.
Hadith
Imam Muslim : 5329
حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ يَقُولُا جَاءَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلًا فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثْ مَعِيَ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لِي أَبِي احْمِلْهُ فَحَمَلْتُهُ وَخَرَجَ أَبِي مَعَهُ يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا لَيْلَةَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا كُلَّهَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ وَخَلَا الطَّرِيقُ فَلَا يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ حَتَّى رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ بَعْدُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهَا فَأَتَيْتُ الصَّخْرَةَ فَسَوَّيْتُ بِيَدِي مَكَانًا يَنَامُ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ظِلِّهَا ثُمَّ بَسَطْتُ عَلَيْهِ فَرْوَةً ثُمَّ قُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا الَّذِي أَرَدْنَا فَلَقِيتُهُ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ لِي قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً فَقُلْتُ لَهُ انْفُضْ الضَّرْعَ مِنْ الشَّعَرِ وَالتُّرَابِ وَالْقَذَى قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ بِيَدِهِ عَلَى الْأُخْرَى يَنْفُضُ فَحَلَبَ لِي فِي قَعْبٍ مَعَهُ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ قَالَ وَمَعِي إِدَاوَةٌ أَرْتَوِي فِيهَا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَشْرَبَ مِنْهَا وَيَتَوَضَّأَ قَالَ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ مِنْ نَوْمِهِ فَوَافَقْتُهُ اسْتَيْقَظَ فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ مِنْ هَذَا اللَّبَنِ قَالَ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ قُلْتُ بَلَى قَالَ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَمَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ وَنَحْنُ فِي جَلَدٍ مِنْ الْأَرْضِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُتِينَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَطَمَتْ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا أُرَى فَقَالَ إِنِّي قَدْ عَلِمْتُ أَنَّكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَيَّ فَادْعُوَا لِي فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ فَدَعَا اللَّهَ فَنَجَا فَرَجَعَ لَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا قَالَ قَدْ كَفَيْتُكُمْ مَا هَاهُنَا فَلَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا رَدَّهُ قَالَ وَوَفَى لَنَا و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ أَبِي رَحْلًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ و قَالَ فِي حَدِيثِهِ مِنْ رِوَايَةِ عُثْمَانَ بْنِ عُمَرَ فَلَمَّا دَنَا دَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَاخَ فَرَسُهُ فِي الْأَرْضِ إِلَى بَطْنِهِ وَوَثَبَ عَنْهُ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُخَلِّصَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ وَلَكَ عَلَيَّ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ سَهْمًا مِنْهَا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ عَلَى إِبِلِي وَغِلْمَانِي بِمَكَانِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ لَا حَاجَةَ لِي فِي إِبِلِكَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ لَيْلًا فَتَنَازَعُوا أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَنْزِلُ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أُكْرِمُهُمْ بِذَلِكَ فَصَعِدَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ فَوْقَ الْبُيُوتِ وَتَفَرَّقَ الْغِلْمَانُ وَالْخَدَمُ فِي الطُّرُقِ يُنَادُونَ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ
Nagsumat ha akon [Salamah bin Syabib] nagsumat ha amon [Al Hasan bin A'yan] nagsumat ha amon [Hi Zuhair] nagsumat ha amon [Hi Abu Ishaq] nagsiring: Nabatian ko [Al Bara` bin Azib] nga nagsiring: Hi Abu Bakr Ash Shiddiq kinadto ha akon amay ha iya puy-anan unya usa nga hi Abu Baziding anak nga iya ginsiring: upod ha akon pagdara ha iya ha akon balay. Nagsiring ha akon an akon tatay: Dad-a ito. Gin-upod ko hiya ngan hi tatay ha paggawas basi magbayad han presyo. An akon amay nagsiring ha iya: Hoy [Abu Bakr], sumati ako, ano an iyo ginhihimo nga duha ha gab-i han naglakat kamo upod hi Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam? Nagsiring hi Abu Bakr: Oo. Nagbaktas kami ha bug-os nga gab-i tubtob ha kaudtuhon. Mamingaw an kalsada ngan waray nalabay tubtob nga mayda dako nga bato nga gin-alsa para ha amon, naghatag ini hin landong ngan diri napapaso han -sirak- han adlaw kahuman. Naundang kami ha hirani ngan katapos dinaop kami ha bato. Pinaagi sa akong mga kamot, gipatag ko ang usa ka lugar para sa Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam nga matulog sa ilarum sa landong sa bato, unya nagsabwag ako sin mga bado nga hinimo sa barahibo sa hayop sa bawbaw niini, nag-ingon ako: Katurog, O Rasul ni Allah, bantayan ko ikaw tungod sa imo kaupayan. Nakaturog hiya kon sugad kumadto ako pagkinita ha iya palibot. Mayda daw usa nga magbarantay hin kanding nga kinadto upod an iya mga kanding ha usa nga dako nga bato, karuyag niya hin masisirongan sugad ha amon. Nagpakiana ako: Kan kanay ka, uripon? Hiya binaton: Kanan usa nga tawo tikang ha mga tawo han Medina. Nagpakiana ako: Mayda ba gatas an imo kanding? Hiya binaton: Oo. Nagpakiana ako: Mamumula ka ba para ha akon? Hiya binaton: Oo. Kinuha siya og usa ka kanding ug gilimpyo ang bag sa gatas gikan sa buhok, hugaw ug hugaw -Siya -Abu Ishaq- nagsugad: Nakita ko si Al Bara` nga naigo sa iyang kamot sa luyo nga bahin samtang naglilimpyo - unya gigatas niya kini para sa ako sa baso nga may gamay nga gatas dida. Nag-ingon si Abu Bakr: Gindala ko ang surudlan nga diin nag-inom ug nag-ablusyon ang Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam. Siya nagsugad: Dayon kumadto ako sa Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam ug wala ko siya pukaw, apan nahitabo nga nagmata siya sadto nga takna, unya gibutangan ko og tubig ang gatas hangtod nga matugnaw ang ubos, unya nagsugad ako: O Rasul ni Allah, inom ini nga gatas. Nag-inom hiya tubtob nga nalipay ako. Kahuman hito nagsiring hiya: ‘Diri ba panahon na nga kumadto’. Binaton ako: Amo gud ito. Katapos, binaya kami katapos magkiling an adlaw ha katundan, samtang ginsundan kami ni Suraqah bin Malik samtang nakadto kami ha waray bunga nga tuna. Nagsiring ako: O Rasul ni Allah, kami ginbisita. Nagsiring hiya: 'Ayaw kamo kasubo, tinuod nga hi Allah kaupod namon'. Unya ang Rasul ni Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam nag-ampo sin karat-an para sa iya hangtud nga ang iyang kabayo nahulog sa lapok hasta sa iyang tiyan, unya nag-ingon siya: Maaram ako nga duha kamo nag-ampo sin karat-an para sa ako, karon pag-ampo sa Allah para sa ako, sa Allah itutugot ko sa duha niyo nga mga hangyo. Katapos, nag-ampo hi Allah ngan talwas na hi Suraqah ngan bumalik. Waray hiya makigkita hin bisan hin-o kundi nagsiring hiya: Igo na ako para ha imo, hiya - Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam - waray dinhi. Waray hiya nakigkita hin bisan hin-o kundi ginbalik niya hira. Nagsiring hi Abu Bakr: Gintuman niya an iya saad ha amon. Ginsumatan ito ha akon [ni Zuhair bin Harb] ginsumatan ito ha amon [ni Uthman bin Umar]. Iginsumat ha amon [Ishaq bin Ibrahim] nagsumat ha amon [An usa nga Nadhr bin Syumail] pareho han [Isra`il bin Abu Ishaq] tikang ha [Al Bara`] nagsiring: Hi Abu Bakr nagpalit hin hayop nga ginsasakayan tikang ha akon amay hin napulo kag tulo ka dirham, iya gin-unabi an usa nga hadith tikang ha A Ihadi, sa iyang hadith gikan kan Rasulullah Uthman bin Umar: Sa pagduol ni Suraqah bin Malik, si Rasulullah Shallallahu 'alaihi wa Salam nag-ampo para sa iya unya ang iyang kabayo nalunod sa yuta ngadto sa iyang tiyan unya milukso ni Suraqah ug miingon: O Muhammad, nahibal-an ko kini ang imong binuhatan, pag-ampo ko sa akong unsa ako sa Bubutahon ko an tawo ha akon luyo. Amo ini an akon pana nga holster, kuhaa an usa nga pana kay imo pagtabok an akon kamelyo ngan an akon mga uripon hini nga lugar ngan ini, alayon pagkuha han imo kinahanglan. Hiya nagsiring: ‘Diri ko kinahanglan an imo mga kamelyo’. Nakadto kami nga tulo ha Medina han gab-e tapos nag-away hira kun hin-o an magpupugong han Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam. Nagsiring hiya: 'Pabilin ha mga anak ni Najjar, mga umangkon ni Abdul Muthallib, ginhihimaya ko hira tungod hito'. Mga lalaki ug mga babaye nagsaka sa ibabaw sa mga balay, mga bata ug mga suruguon nagkalat sa mga kalsada, sila nagtawag: O Muhammad, O Rasul ni Allah, O Muhammad, O Rasul ni Allah.
Hadith
Imam Muslim : 5330
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِيلَ لِبَنِي إِسْرَائِيلَ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ يُغْفَرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ فَبَدَّلُوا فَدَخَلُوا الْبَابَ يَزْحَفُونَ عَلَى أَسْتَاهِهِمْ وَقَالُوا حَبَّةٌ فِي شَعَرَةٍ
Nagsumat ha amon [Muhammad bin Rafi'] nagsumat ha amon [hi Abdurrazzaq] nagsumat ha amon [Ma'mar] tikang ha [Hammam bin Munabbih] nagsiring: Amo ini an [Abu Hurairah] nagsumat ha amon tikang kan Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam, unya gin-unabi niya an pipira ha ira: 'nagsiring hi Rasulullah saIllaahuld saIlla: Israel: 'Sulod ha purtahan pinaagi hin pagyukbo ngan sumiring: 'Hita' - pasayloa an imo mga sala - Sigurado nga papasayloon niya an imo mga sayop katapos magbabag-o hira ngan sumulod ha purtahan samtang nagkakamang hira ha ira mga butkon ngan nasiring hira: 'Haba -binhi- ha harina''.
Hadith
Imam Muslim : 5331
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَابَعَ الْوَحْيَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ وَفَاتِهِ حَتَّى تُوُفِّيَ وَأَكْثَرُ مَا كَانَ الْوَحْيُ يَوْمَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Nagsumat ha akon [Amru bin Muhammad bin Bukair An Naqid], [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] ngan [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] ngan [Abdu bin Humaid] nagsiring Abdu: nagsumat ha akon, samtang an iba nagsiring: Nagsumat ha amon [Ya’qub bin Shibrahim bin Sa’ad] nagsumat ha amon [an akon amay] tikang ha [SabnIs] nagsumat ha akon [kan Anas bin Malik] nga hi Allah 'azza wajalla nagkukumpleto han pagpahayag ni Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam ugsa hiya mamatay .
Hadith
Imam Muslim : 5332
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَهُوَ ابْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ أَنَّ الْيَهُودَ قَالُوا لِعُمَرَ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ آيَةً لَوْ أُنْزِلَتْ فِينَا لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ حَيْثُ أُنْزِلَتْ وَأَيَّ يَوْمٍ أُنْزِلَتْ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أُنْزِلَتْ أُنْزِلَتْ بِعَرَفَةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ قَالَ سُفْيَانُ أَشُكُّ كَانَ يَوْمَ جُمُعَةٍ أَمْ لَا يَعْنِي { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي }
Ini gisumat sa ako [Abu Khaitsamah bin Harb] ug [Muhammad bin Al Mutsanna], ang teksto ni Ibn Al Mutsanna, nga pareho nagsugad: Ini gisumat sa amon [Abdurrahman bin Mahdi] nagsumat sa amon [Sufyan] gikan sa [Qais bin Muslim] gikan sa [Thariq bin Al Mutsanna, sa [Thariq bin] Shihamar ikaw: magbasa hin usa nga bersikulo nga, kun iginpahayag ini ha aton, ginhimo unta naton ito nga adlaw nga piyesta opisyal: ‘Tinuod nga maaram ako kon san-o iginpahayag an bersikulo, kon ano nga adlaw iginpahayag an bersikulo ngan hain an Propeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam han iginpahayag an bersikulo. Ini nga bersikulo in lumusad ha Arafah han an Propeta sallallaahu 'alaihi wa Salam wuquf ha Arafah. Nagsiring hi Sufyan: Nagruruhaduha ako kon Biyernes o diri, karuyag sidngon: ‘Hini nga adlaw ginhingpit ko an iyo relihiyon para ha iyo ngan gintuman ko an Akon mga bendisyon para ha iyo’. -Al Maa`idah: 3-
Hadith
Imam Muslim : 5333
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ قَالَتْ الْيَهُودُ لِعُمَرَ لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ يَهُودَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } نَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ فَقَالَ عُمَرُ فَقَدْ عَلِمْتُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ وَالسَّاعَةَ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ نَزَلَتْ نَزَلَتْ لَيْلَةَ جَمْعٍ وَنَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ
Nagsumat ha amon [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ngan [Abu Kuraib] an teksto ni Abu Bakr, nagsiring hiya: Nagsumat ha amon [hi Abdullah bin Idris] tikang ha [iya amay] tikang ha [Qais bin Muslim] tikang ha [Thariq bin Shihab] nagsiring: An mga Judiyo nagsiring hini nga amon, Ha akon ginpadara nga Judio, . ginhingpit para ha imo an imo relihiyon, ngan may-ada igo para ha imo an Akon mga bendisyon, ngan gin-aprobahan ko nga an Islam nagin relihiyon para ha imo’. -Al Maa`idah: 3- maaram kita nga an adlaw nga iginpahayag an bersikulo, sigurado nga hihimoon naton ito nga adlaw nga piyesta opisyal. Nagsiring hi Umar: Maaram ako han adlaw ngan oras nga iginpadayag an bersikulo ngan kon hain hi Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam han gipadayag an bersikulo, an bersikulo in lumusad ha gab-i han amon pagkatirok han kaupod namon hi Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam ha Arafah.
Hadith
Imam Muslim : 5334
و حَدَّثَنِي عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْيَهُودِ إِلَى عُمَرَ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا نَزَلَتْ مَعْشَرَ الْيَهُودِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ وَأَيُّ آيَةٍ قَالَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ فِي يَوْمِ جُمُعَةٍ
Ginsumatan na ako [hi Abdu bin Humaid] nagsumat ha amon [hi Ja’far bin Aun] nagsumat ha amon [hi Abu Umais] tikang ha [Qais bin Muslim] tikang ha [Thariq bin Shihab] nagsiring: Usa nga Judiyo an kinadto kan [Umar] ngan nagsiring: O Amirul Mu’minin, may-ada bersikulo ha imo libro nga unta kami may-ada bersikulo nga ginbasa, usa ka adlaw. Nagpakiana hi Umar: Ano nga bersikulo? Hiya binaton: ‘Yana nga adlaw ginhingpit ko an imo relihiyon para ha imo, ngan gintuman ko an Akon mga bendisyon ha imo, ngan gin-aprobahan ko nga an Islam magigin relihiyon para ha imo’. -Al Maa`idah: 3- Nagsugad si Umar: Tinuod, nahibal-an ko ang adlaw ug lugar diin ini nga ayat gipadayag, ang ayat gipadayag ngadto sa Rasul sa Allah sallallaahu 'alaihi wa Salam sa Arafah sa Biyernes.
Hadith
Imam Muslim : 5335
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ قَالَ أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا و قَالَ حَرْمَلَةُ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ مَثْنَى وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ } قَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي هِيَ الْيَتِيمَةُ تَكُونُ فِي حَجْرِ وَلِيِّهَا تُشَارِكُهُ فِي مَالِهِ فَيُعْجِبُهُ مَالُهَا وَجَمَالُهَا فَيُرِيدُ وَلِيُّهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا بِغَيْرِ أَنْ يُقْسِطَ فِي صَدَاقِهَا فَيُعْطِيَهَا مِثْلَ مَا يُعْطِيهَا غَيْرُهُ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوهُنَّ إِلَّا أَنْ يُقْسِطُوا لَهُنَّ وَيَبْلُغُوا بِهِنَّ أَعْلَى سُنَّتِهِنَّ مِنْ الصَّدَاقِ وَأُمِرُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا طَابَ لَهُمْ مِنْ النِّسَاءِ سِوَاهُنَّ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ اسْتَفْتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ فِيهِنَّ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ وَالَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ تَعَالَى أَنَّهُ { يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ } الْآيَةُ الْأُولَى الَّتِي قَالَ اللَّهُ فِيهَا { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } قَالَتْ عَائِشَةُ وَقَوْلُ اللَّهِ فِي الْآيَةِ الْأُخْرَى { وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } رَغْبَةَ أَحَدِكُمْ عَنْ الْيَتِيمَةِ الَّتِي تَكُونُ فِي حَجْرِهِ حِينَ تَكُونُ قَلِيلَةَ الْمَالِ وَالْجَمَالِ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا رَغِبُوا فِي مَالِهَا وَجَمَالِهَا مِنْ يَتَامَى النِّسَاءِ إِلَّا بِالْقِسْطِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَزَادَ فِي آخِرِهِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ إِذَا كُنَّ قَلِيلَاتِ الْمَالِ وَالْجَمَالِ
Nagsumat ha akon [Abu Ath Thahir Ahmad bin Amru bin Sarh] ngan [Harmalah bin Yahya At Tujibi] nagsiring hi Abu Ath Thahir: Nagsumat ha amon, samtang hi Harmalah nagsiring: Nagsumat ha amon [hi Ibnu Wahab] nagsumat ha akon [Yunus] tikang kan [Ibnu Shihab] nagsumat ha akon [hi] an pulong ni Allah: ‘Ngan kon ikaw Kon nababaraka ka nga diri ka magin patas ha butang han mga ilo, niyan pag-asawa hin duha, o tulo, o upat nga babaye nga maupay para ha imo’. -An Nisaa`: 3- Nagsiring hi Aisyah: O akon umangkon, karuyag sidngon usa nga ilo nga daraga nga aada ha ilarom han pagbantay han iya magbarantay -ngan- nakikigbahin hiya han iya -pag-iya tapos an magbarantay nahipapausa han karikohan ngan kaanyag han ilo tapos karuyag han magbarantay nga pakasalan hiya nga may -pariho nga panuyo ha iya. kun ano an iginhatag ha iba labot la ha iya, niyan gindidire hira pag-asawa ha ira labot la han paghatag hin hustisya ha ira ngan basi hira maghatag hin mas hitaas nga dowry ngan ira ginsugo nga mag-asawa hin mga babaye nga maupay para ha ira labot la han mga ilo. Nagsiring hi Urwah: Nagsiring hi Aisyah: Niyan an mga tawo nangaro han Rasul ni Allah (saw) para hin usa nga fatwa katapos hini nga bersikulo mahitungod ha ira - mga ilo nga babaye - unya hi Allah 'azza wajalla nagpadayag han bersikulo: 'Ug hira nangaro ha imo hin usa nga fatwa mahitungod han mga babaye, nga nasiring: 'Allah nga imo an Libro mahitungod han mga ilo nga kababayin-an nga waray mo hira tagi han iginreseta para ha ira samtang karuyag mo hira pakasalan’. -An Nisaa`: 127- Si Aisyah nag-ingon: Ug ang gi-unabi ni Allah Ta’ala mao ang gibasa sa imong sa Qur’an sa nauna nga ayat nga nag-unabi sa mga pulong ni Allah: ‘Ug kung nababaraka ka sa dili pagbuhat sa hustisya sa butang sa mga ilo niyan pag-asawa sa mga babaye nga maayo para sa imong’. -An Nisaa`: 3- Nagsiring hi Aisyah: Ngan nasiring hi Allah ha lain nga ayat: 'Samtang gusto niyo pakasalan hira,' -an Nisaa`: 127- amo an diri pagkagusto han usa ha iyo ngadto hin usa nga ilo nga babaye nga aada ha ilarom han iyo pag-ataman tungod kay gutiay la an iya karikohan ngan diri igo nga kahusay. Sanglit ginbabawalan hira nga mag-asawa tungod han ira naruruyagan tikang han karikohan ngan kaanyag han mga ilo nga babaye labot la ha hustisya tungod han ira diri karuyag han mga ilo nga babaye. Nagsumat ha amon [Al Hasan Al Hulwani] ngan [Hi Abdu bin Humaid] an ngatanan nga butang tikang ha [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’ad] nagsumat ha amon [an akon amay] tikang ha [Salih] tikang ha [Ibn Shihab] nagsumat ha akon [Urwah] nga nagpakiana hiya [Aisyah] mahitungod han pulong ni Allah o diri nagbubuhat hin husto: ‘And mga babaye,’ -An Nisaa`: 3- iya gin-unabi an hadith nga hadith ni Yunus tikang ha Az Zuhri ngan iya gindugang ha katapusan: Tungod han ira diri pagkagusto han mga ilo nga kababayin-an nga gutiay la an bahandi ngan diri igo an kahusay .
Hadith
Imam Muslim : 5336
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الرَّجُلِ تَكُونُ لَهُ الْيَتِيمَةُ وَهُوَ وَلِيُّهَا وَوَارِثُهَا وَلَهَا مَالٌ وَلَيْسَ لَهَا أَحَدٌ يُخَاصِمُ دُونَهَا فَلَا يُنْكِحُهَا لِمَالِهَا فَيَضُرُّ بِهَا وَيُسِيءُ صُحْبَتَهَا فَقَالَ { إِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } يَقُولُ مَا أَحْلَلْتُ لَكُمْ وَدَعْ هَذِهِ الَّتِي تَضُرُّ بِهَا
Nagsumat ha amon [hi Abu Bakr bin Abu Syaibah] ug [Abu Kuraib] pareho nagsiring: Nagsumat ha amon [hi Abu Usamah] nagsumat ha amon [hisham] tikang ha [iya amay] tikang ha [Aisha] mahitungod han pulong ni Allah: ‘Ug kon kamo nababaraka ha diri pagbuhat hin hustisya ha mga ilo nga kababayin-an,’ -An Nisaaal amo: mahitungod hin usa nga tawo, may-ada hiya ilo nga babaye, hiya an iya magbarantay ngan iya manurunod. An ilo nga babaye may karikohan, waray hiya iba nga makakakompetensya kundi hiya. Waray niya hiya pakasalan tungod han iya karikohan sanglit makakadaot ini ha iya ngan makakagparaot han iya pag-ataman. Katapos nagsiring hiya: ‘Ngan kon nababaraka kamo nga diri kamo maghatag hin hustisya ha butang han mga ilo niyan pag-asawa hin mga babaye nga maopay para ha iyo’. -An Nisaa`: 3- Nagsiring hiya: Diri ko ini ginhihimo nga balaud para ha imo ngan babayaan ini nga babaye nga delikado tungod hini.
Hadith
Imam Muslim : 5337
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الْيَتِيمَةِ تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ فَتَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَرْغَبُ عَنْهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُزَوِّجَهَا غَيْرَهُ فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا فَلَا يَتَزَوَّجُهَا وَلَا يُزَوِّجُهَا غَيْرَهُ
Nagsumat ha amon [hi Abu Bakr bin Abu Syaibah] nagsumat ha amon [hi Abdah bin Sulaiman] tikang ha [Hisham] tikang ha [iya amay] tikang ha [Aisyah] mahitungod han Iya mga pulong: ‘Ngan an ginbasa ha imo ha Koran: hira'. -An Nisaa`: 127- Nagsiring hi Aisyah: -Ini nga bersikulo- iginpadayag kasumpay han usa nga ilo nga babaye. Gin-upod hiya han ilo nga babaye ha iya propyedad ngan katapos karuyag niya ito pakasalan. Diri niya karuyag nga mag-asawa hin iba nga lalaki an ilo nga babaye ngan mahiupod ha iya mga panag-iya, sanglit ginkurian niya an mga butang para ha iya pinaagi han diri pag-asawa ha iya ngan diri pag-asawa ha iba nga lalaki.
Hadith
Imam Muslim : 5338
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ } الْآيَةَ قَالَتْ هِيَ الْيَتِيمَةُ الَّتِي تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ لَعَلَّهَا أَنْ تَكُونَ قَدْ شَرِكَتْهُ فِي مَالِهِ حَتَّى فِي الْعَذْقِ فَيَرْغَبُ يَعْنِي أَنْ يَنْكِحَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُنْكِحَهَا رَجُلًا فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا
Nagsumat ha amon [Hi Abu Kuraib] nagsumat ha amon [Hi Abu Usamah] nagsumat ha amon [Hisham] tikang ha [iya amay] tikang ha [Aisha] mahitungod han Iya mga pulong: ‘Ug hira nangangaro ha imo hin fatwa bahin han mga babaye. Siring: ‘Gintatagan ka ni Allah hin fatwa mahitungod ha ira’. -An Nisaa`: 127- Siring ni Aisyah: Ilo hiya nga babaye nga may upod, bangin iya lakip an lalaki ha iya karikohan tubtob ha mga bugkos hin ubas, tapos karuyag niya pakasalan, diri niya gusto nga pakasalan hiya ha iba nga lalaki para mahiupod ito ha iya karikohan tapos gintatagan niya hin trouble.
Hadith
Imam Muslim : 5339
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَالِي مَالِ الْيَتِيمِ الَّذِي يَقُومُ عَلَيْهِ وَيُصْلِحُهُ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا أَنْ يَأْكُلَ مِنْهُ
Nagsumat ha amon [hi Abu Bakr bin Abu Syaibah] nagsumat ha amon [hi Abdah bin Sulayman] tikang ha [Hsyam] tikang ha [iya amay] [Aisha] mahitungod han Iya mga pulong: ‘Ug hin-o man nga kablas, mahimo niya kumaon tikang han angay’. -An Nisaa`: 6- Nagsiring hi Aisyah: -ini nga bersikulo- iginpadayag mahitungod han magbarantay han iya mga butang, usa nga ilo nga nagbabantay ngan nag-aayad hini, makakaon hiya tikang hini kon kinahanglan niya.
Hadith
Imam Muslim : 5340
و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله تَعَالَى { وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَلِيِّ الْيَتِيمِ أَنْ يُصِيبَ مِنْ مَالِهِ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا بِقَدْرِ مَالِهِ بِالْمَعْرُوفِ و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
Ginsumat ha amon [hi Abu Kuraib] nagsumat ha amon [hi Abu Usamah] nagsumat ha amon [hi Syyam] tikang [iya amay] tikang [Aisha] mahitungod han Iya pulong: 'Bisan hin-o - ha mga magbarantay - an may kapas, tuguti hiya nga maglikay - ha pagkaon han karikohan han ilo - ngan kon ano an karikohan nga iya gin-aangkon han karikohan,' -An Nisaa`: 6- Nagsiring hi Aisyah: Iginpadayag mahitungod han bantay hin usa nga ilo, pwede niya gamiton an iya kwarta kon kinahanglan niya an kantidad han iya bahandi ha angay nga paagi. Nagsumat ha amon [hi Abu Kuraib] nagsumat ha amon [hi Ibn Numair] nagsumat ha amon [Hisham] upod hini nga sanad.
