امام مسلم : 5261
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيَّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَمْرَو بْنَ عَوْفٍ وَهُوَ حَلِيفُ بَنِي عَامِرِ بْنِ لُؤَيٍّ وَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ إِلَى الْبَحْرَيْنِ يَأْتِي بِجِزْيَتِهَا وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ صَالَحَ أَهْلَ الْبَحْرَيْنِ وَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ الْعَلَاءَ بْنَ الْحَضْرَمِيِّ فَقَدِمَ أَبُو عُبَيْدَةَ بِمَالٍ مِنْ الْبَحْرَيْنِ فَسَمِعَتْ الْأَنْصَارُ بِقُدُومِ أَبِي عُبَيْدَةَ فَوَافَوْا صَلَاةَ الْفَجْرِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْصَرَفَ فَتَعَرَّضُوا لَهُ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ رَآهُمْ ثُمَّ قَالَ أَظُنُّكُمْ سَمِعْتُمْ أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ قَدِمَ بِشَيْءٍ مِنْ الْبَحْرَيْنِ فَقَالُوا أَجَلْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَأَبْشِرُوا وَأَمِّلُوا مَا يَسُرُّكُمْ فَوَاللَّهِ مَا الْفَقْرَ أَخْشَى عَلَيْكُمْ وَلَكِنِّي أَخْشَى عَلَيْكُمْ أَنْ تُبْسَطَ الدُّنْيَا عَلَيْكُمْ كَمَا بُسِطَتْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ فَتَنَافَسُوهَا كَمَا تَنَافَسُوهَا وَتُهْلِكَكُمْ كَمَا أَهْلَكَتْهُمْ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِإِسْنَادِ يُونُسَ وَمِثْلِ حَدِيثِهِ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ صَالِحٍ وَتُلْهِيَكُمْ كَمَا أَلْهَتْهُمْ
به من گفت [حرمله بن یحیی بن عبدالله بن حرمله بن عمران عط توجیبی] به من گفت [ابن وهب] به من [یونس] از [ابن شهاب] از [عروه بن از زبیر] به من گفت که [المصوار بن مخرمه] به او گفته است که [عمرو بن عوف] با بن عوف یکی از متحدان لُعَر بوده است. رسول الله صلی الله علیه وسلم به او خبر داده بود که رسول الله صلی الله علیه وسلم ابوعبیده بن جراح را به بحرین فرستاد تا جزیه خود را بیاورد و رسول الله صلی الله علیه وسلم با مردم بحرین قرارداد صلح بست و علامی بن الحضر را به عنوان رهبر آنان منصوب کرد. سپس ابوعبیده با گنجی از بحرین آمد و انصار از ورود ابوعبیده باخبر شدند و نماز صبح را با رسول خدا صلی الله علیه و آله خواندند. پس از نماز، رسول خدا صلی الله علیه و آله به سرعت به سوی او شتافتند و به سوی او شتافتند. رسول خدا صلی الله علیه و آله با دیدن آنها لبخندی زد و سپس فرمود: «گمان میکنم شنیدهاید که ابوعبیده با چیزی آمده است.» گفتند: بله، ای رسول خدا. فرمود: «شاد باشید و به آنچه شما را خوشحال میکند امیدوار باشید. به خدا سوگند، من از فقر بر شما نمیترسم، بلکه میترسم که دنیا برای شما گشوده شود، همانطور که برای مردمان پیش از شما گشوده شد، سپس شما با آن رقابت کنید، همانطور که آنها با آن رقابت کردند و سپس شما را نابود کند، همانطور که آنها نابود کردند.» [حسن بن علی حلوانی] و [عبد بن حمید] هر آنچه را که [یعقوب بن ابراهیم بن سعد] برای ما نقل کرده است، [پدرم] از [صالح] برای ما نقل کرده است. [عبدالله بن عبدالرحمن دارمی] برای ما نقل کرده است. [ابو الیمان] برای ما نقل کرده است. [سیوعیب] هر دو را از [زهری] با سند یونس مانند حدیث نقل کرده است، فقط در حدیث صالح آمده است: «و تو را فراموش کردند، همانطور که آنها آنها را فراموش کردند.»
امام مسلم : 5262
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ الْعَامِرِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ أَنَّ بَكْرَ بْنَ سَوَادَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ يَزِيدَ بْنَ رَبَاحٍ هُوَ أَبُو فِرَاسٍ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ حَدَّثَهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا فُتِحَتْ عَلَيْكُمْ فَارِسُ وَالرُّومُ أَيُّ قَوْمٍ أَنْتُمْ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ نَقُولُ كَمَا أَمَرَنَا اللَّهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ غَيْرَ ذَلِكَ تَتَنَافَسُونَ ثُمَّ تَتَحَاسَدُونَ ثُمَّ تَتَدَابَرُونَ ثُمَّ تَتَبَاغَضُونَ أَوْ نَحْوَ ذَلِكَ ثُمَّ تَنْطَلِقُونَ فِي مَسَاكِينِ الْمُهَاجِرِينَ فَتَجْعَلُونَ بَعْضَهُمْ عَلَى رِقَابِ بَعْضٍ
به ما گفته است [عمرو بن سواد عامری]، به ما گفته است [عبدالله بن وهب]، به من گفته است [عمرو بن حارث] که [بکر بن سواده] به او گفته است که [یزید بن رباح ابوفراس] مولی عبدالله بن عمرو بن عاش از [عبدالله بن عمرو بن عاش] از رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم برایش نقل کرده است که فرمود: «وقتی ایرانیان و روم برای شما فتح شوند، چگونه مردمی خواهید شد؟» عبدالرحمن بن عوف پاسخ داد: ما آنچه را که خداوند به ما دستور داده است، خواهیم گفت. رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم فرمود: «مگر برعکس نیست؟! شما با یکدیگر رقابت میکنید، یکدیگر را تحریک میکنید، روابط خود را با یکدیگر قطع میکنید، بر یکدیگر خشم میگیرید و مانند اینها، سپس به سراغ فقرای مهاجران میروید و برخی از آنها را بر برخی دیگر رهبر میکنید.»
امام مسلم : 5263
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا و قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِزَامِيُّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا نَظَرَ أَحَدُكُمْ إِلَى مَنْ فُضِّلَ عَلَيْهِ فِي الْمَالِ وَالْخَلْقِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى مَنْ هُوَ أَسْفَلَ مِنْهُ مِمَّنْ فُضِّلَ عَلَيْهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي الزِّنَادِ سَوَاءً
قتیبه گفت: [یحیی بن یحیی] و [قتیبه بن سعید] برای ما نقل کردند، یحیی گفت: [مغیره بن عبدالرحمن حزامی] از [ابو زناد] از [اعرج] از [ابو هریره] برای ما نقل کردند که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «هرگاه یکی از شما دید که به مردم بیش از مال و بدنشان امتیاز داده شده است، به کسانی که از او پایینترند و بر آنها برتری یافتهاند، بنگرد.» [محمد بن رافع] برای ما نقل کرد، [عبدالرزاق] برای ما نقل کرد، [معمر] از [همام بن منبه] از [ابو هریره] از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم، دقیقاً مانند حدیث ابو زناد.
امام مسلم : 5264
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْظُرُوا إِلَى مَنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ وَلَا تَنْظُرُوا إِلَى مَنْ هُوَ فَوْقَكُمْ فَهُوَ أَجْدَرُ أَنْ لَا تَزْدَرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ قَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ عَلَيْكُمْ
[زهیر بن حرب] به من گفت، [جریر] به ما گفت. [ابو کریب] به ما گفت، [ابو معاویه] به ما گفت. [ابوبکر بن ابو سیابه] متن خود را برای ما نقل کرد، [ابو معاویه] و [وکیع] از [اعماسی] از [ابو صالح] از [ابو هریره] نقل کردند که گفت: رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «به کسانی که پایینتر از شما هستند نگاه کنید، به کسانی که بالاتر از شما هستند نگاه نکنید، این کار شما را از قدردانی از نعمتهای خداوند باز میدارد.»
امام مسلم : 5265
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ ثَلَاثَةً فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ أَبْرَصَ وَأَقْرَعَ وَأَعْمَى فَأَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَبْتَلِيَهُمْ فَبَعَثَ إِلَيْهِمْ مَلَكًا فَأَتَى الْأَبْرَصَ فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ لَوْنٌ حَسَنٌ وَجِلْدٌ حَسَنٌ وَيَذْهَبُ عَنِّي الَّذِي قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ قَالَ فَمَسَحَهُ فَذَهَبَ عَنْهُ قَذَرُهُ وَأُعْطِيَ لَوْنًا حَسَنًا وَجِلْدًا حَسَنًا قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْإِبِلُ أَوْ قَالَ الْبَقَرُ شَكَّ إِسْحَقُ إِلَّا أَنَّ الْأَبْرَصَ أَوْ الْأَقْرَعَ قَالَ أَحَدُهُمَا الْإِبِلُ وَقَالَ الْآخَرُ الْبَقَرُ قَالَ فَأُعْطِيَ نَاقَةً عُشَرَاءَ فَقَالَ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِيهَا قَالَ فَأَتَى الْأَقْرَعَ فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ شَعَرٌ حَسَنٌ وَيَذْهَبُ عَنِّي هَذَا الَّذِي قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ قَالَ فَمَسَحَهُ فَذَهَبَ عَنْهُ وَأُعْطِيَ شَعَرًا حَسَنًا قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْبَقَرُ فَأُعْطِيَ بَقَرَةً حَامِلًا فَقَالَ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِيهَا قَالَ فَأَتَى الْأَعْمَى فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ أَنْ يَرُدَّ اللَّهُ إِلَيَّ بَصَرِي فَأُبْصِرَ بِهِ النَّاسَ قَالَ فَمَسَحَهُ فَرَدَّ اللَّهُ إِلَيْهِ بَصَرَهُ قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْغَنَمُ فَأُعْطِيَ شَاةً وَالِدًا فَأُنْتِجَ هَذَانِ وَوَلَّدَ هَذَا قَالَ فَكَانَ لِهَذَا وَادٍ مِنْ الْإِبِلِ وَلِهَذَا وَادٍ مِنْ الْبَقَرِ وَلِهَذَا وَادٍ مِنْ الْغَنَمِ قَالَ ثُمَّ إِنَّهُ أَتَى الْأَبْرَصَ فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ قَدْ انْقَطَعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي فَلَا بَلَاغَ لِي الْيَوْمَ إِلَّا بِاللَّهِ ثُمَّ بِكَ أَسْأَلُكَ بِالَّذِي أَعْطَاكَ اللَّوْنَ الْحَسَنَ وَالْجِلْدَ الْحَسَنَ وَالْمَالَ بَعِيرًا أَتَبَلَّغُ عَلَيْهِ فِي سَفَرِي فَقَالَ الْحُقُوقُ كَثِيرَةٌ فَقَالَ لَهُ كَأَنِّي أَعْرِفُكَ أَلَمْ تَكُنْ أَبْرَصَ يَقْذَرُكَ النَّاسُ فَقِيرًا فَأَعْطَاكَ اللَّهُ فَقَالَ إِنَّمَا وَرِثْتُ هَذَا الْمَالَ كَابِرًا عَنْ كَابِرٍ فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ قَالَ وَأَتَى الْأَقْرَعَ فِي صُورَتِهِ فَقَالَ لَهُ مِثْلَ مَا قَالَ لِهَذَا وَرَدَّ عَلَيْهِ مِثْلَ مَا رَدَّ عَلَى هَذَا فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ قَالَ وَأَتَى الْأَعْمَى فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ وَابْنُ سَبِيلٍ انْقَطَعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي فَلَا بَلَاغَ لِي الْيَوْمَ إِلَّا بِاللَّهِ ثُمَّ بِكَ أَسْأَلُكَ بِالَّذِي رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ شَاةً أَتَبَلَّغُ بِهَا فِي سَفَرِي فَقَالَ قَدْ كُنْتُ أَعْمَى فَرَدَّ اللَّهُ إِلَيَّ بَصَرِي فَخُذْ مَا شِئْتَ وَدَعْ مَا شِئْتَ فَوَاللَّهِ لَا أَجْهَدُكَ الْيَوْمَ شَيْئًا أَخَذْتَهُ لِلَّهِ فَقَالَ أَمْسِكْ مَالَكَ فَإِنَّمَا ابْتُلِيتُمْ فَقَدْ رُضِيَ عَنْكَ وَسُخِطَ عَلَى صَاحِبَيْكَ
به ما گفته است [سیابن بن فرخ]، به ما گفته است [همام]، به ما گفته است [اسحاق بن عبدالله بن ابوطلحه]، به من گفته است [عبدالرحمن بن ابوعمره] که [ابوهریره] به او گفته است که از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم شنیده است که میفرمود: «در حقیقت، سه نفر از بنیاسرائیل بودند که یکی از آنها جذام، کچل و نابینا بود. سپس خداوند خواست همه آنها را آزمایش کند، پس فرشتهای را فرستاد تا به آنها ملاقات کند. سپس به دیدن کسی که جذام داشت آمد و گفت: «چه چیزی را بیشتر دوست داری؟» او پاسخ داد: «رنگ پوست خوب، پوست صاف و شفای جذام من.» رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «سپس آن را عطا کرد، جذام او را درمان کرد و رنگ پوست خوب و پوست صاف به او داد. او پرسید: «چه مالی را بیشتر دوست داری؟» او پاسخ داد: «شتر یا گاو.» اسحاق تردید داشت، اما مشخص بود که مرد گالدار و طاس، یکی از آنها گفت: «شتر» و دیگری گفت: «گاو». سپس شتری باردار به او داد و گفت: «خداوند تو را در آن برکت دهد.» سپس به سراغ مرد طاس رفت و از او پرسید: «چه چیزی را بیشتر دوست داری؟» او گفت: «موی زیبا و درمان بیماری که مرا خوار میکند.» پس آن را به او داد، بیماریاش را درمان کرد و به او موی زیبا بخشید. پرسید: «چه مالی را بیشتر میخواهی؟» گفت: «یک گاو.» سپس گاوی باردار به او داد و گفت: «خداوند در آن به تو برکت دهد.» سپس به سراغ مرد نابینا رفت و گفت: «چه چیزی را بیشتر دوست داری؟» گفت: «اگر خداوند بینایی مرا بازگرداند تا بتوانم با آن مردم را ببینم.» پس آن را به او داد و خداوند بیناییاش را به او بازگرداند. پرسید: «چه مالی را بیشتر میخواهی؟» گفت: «یک بز.» بنابراین به او بزی داده شد که نزدیک به زایمان بود و کمی بعد، بز بچهاش را به دنیا آورد. بنابراین این شخص تعدادی شتر، این یکی تعدادی گاو و آن یکی تعدادی بز دارد. سپس نزد مردی که (قبلاً) برای بار دوم به شکل واقعی خود به بیماری اسکوربوت مبتلا شده بود، آمد و گفت: «من مردی فقیر هستم که در سفر هستم و کاری ندارم، بنابراین هیچ معیشتی جز از جانب خدا و سپس از طریق هدیه شما ندارم. به نام کسی که به شما پوستی خوش رنگ و پوستی صاف داده و گنجی به شکل شتر به شما داده است، از شما میخواهم که هدیهای به من بدهید تا بتوانم به سفرم ادامه دهم.» او پاسخ داد: «حقوق زیادی وجود دارد.» سپس گفت: «فکر میکنم شما را میشناسم، آیا شما فردی نبودید که به بیماری اسکوربوت مبتلا بودید و مردم همیشه شما را مسخره میکردند و شما فقیر بودید و سپس خداوند (نعمتهای خود را) به شما عطا کرد؟» او پاسخ داد: «در واقع، من این اموال را از اجداد ثروتمندم به ارث بردهام.» فرمود: «اگر در آنچه میگویی دروغ میگویی، خداوند تو را به حالت قبل از تو برگرداند.» سپس به صورت اصلیاش نزد مرد کچل آمد، سپس همان چیزی را که به نفر اول گفته بود به او گفت و او او را رد کرد، همانطور که نفر اول او را رد کرده بود. سپس فرمود: «اگر در آنچه میگویی دروغ میگویی، امید است خداوند تو را به حالت قبل از تو برگرداند.» سپس به صورت اصلیاش نزد مرد نابینا آمد و گفت: «من مردی فقیر و در سفر هستم، در این سفر کاری ندارم، بنابراین هیچ منبع درآمدی جز از جانب خداوند و سپس از هدایای تو ندارم. سوگند به کسی که بینایی تو را بازگرداند و تعدادی بز به تو عطا کرد، از تو میخواهم چیزی به من بدهی تا بتوانم دوباره به سفرم ادامه دهم.» فرمود: «چشمان من قبلاً نابینا بود و سپس خداوند آنها را شفا داد، پس هر چه میخواهی (از اموال من) بردار و هر چه را نمیخواهی رها کن. به خدا سوگند، مالی که تو میگیری مرا غمگین نمیکند.» پس فرمود: «مراقب اموالت باش، زیرا تو مورد آزمایش قرار گرفتهای. تو و دو دوستت ناراضی بودهاید.»
امام مسلم : 5266
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ وَاللَّفْظُ لِإِسْحَقَ قَالَ عَبَّاسٌ حَدَّثَنَا و قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا بُكَيْرُ بْنُ مِسْمَارٍ حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ كَانَ سَعْدُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ فِي إِبِلِهِ فَجَاءَهُ ابْنُهُ عُمَرُ فَلَمَّا رَآهُ سَعْدٌ قَالَ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّ هَذَا الرَّاكِبِ فَنَزَلَ فَقَالَ لَهُ أَنَزَلْتَ فِي إِبِلِكَ وَغَنَمِكَ وَتَرَكْتَ النَّاسَ يَتَنَازَعُونَ الْمُلْكَ بَيْنَهُمْ فَضَرَبَ سَعْدٌ فِي صَدْرِهِ فَقَالَ اسْكُتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْعَبْدَ التَّقِيَّ الْغَنِيَّ الْخَفِيَّ
[اسحاق بن ابراهیم] و [عباس بن عبدالعظیم] متن اسحاق را برای ما نقل کردهاند، عباس گفته است، در حالی که اسحاق گفته است: [ابوبکر حنفی] برای ما نقل کرده است، [بکیر بن مسمار] برای من نقل کرده است، [امیر بن سعد] گفته است: [سعد بن ابی وقاش] شتر خود را میچراند که ابن عمر نزد او آمد، وقتی سعد او را دید، ابن عمر گفت: از شر این ساربان به خدا پناه میبرم. او پایین آمد و به سعد گفت: آیا تو شترها و بزهایت را میچرانی در حالی که میگذاری مردم برای قدرت با هم بجنگند؟ وقتی او به سینهاش زد و گفت: ساکت شو، من از رسول خدا صلی الله علیه و آله شنیدم که میفرمود: «خداوند بندگان پرهیزگار، بینیاز و تنها را دوست دارد.»
امام مسلم : 5267
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ قَالَ سَمِعْتُ إِسْمَعِيلَ عَنْ قَيْسٍ عَنْ سَعْدٍ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَابْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ قَيْسٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعْدَ بْنَ أَبِي وَقَّاصٍ يَقُولُا وَاللَّهِ إِنِّي لَأَوَّلُ رَجُلٍ مِنْ الْعَرَبِ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَقَدْ كُنَّا نَغْزُو مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَنَا طَعَامٌ نَأْكُلُهُ إِلَّا وَرَقُ الْحُبْلَةِ وَهَذَا السَّمُرُ حَتَّى إِنَّ أَحَدَنَا لَيَضَعُ كَمَا تَضَعُ الشَّاةُ ثُمَّ أَصْبَحَتْ بَنُو أَسَدٍ تُعَزِّرُنِي عَلَى الدِّينِ لَقَدْ خِبْتُ إِذًا وَضَلَّ عَمَلِي وَلَمْ يَقُلْ ابْنُ نُمَيْرٍ إِذًا و حَدَّثَنَاه يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ حَتَّى إِنْ كَانَ أَحَدُنَا لَيَضَعُ كَمَا تَضَعُ الْعَنْزُ مَا يَخْلِطُهُ بِشَيْءٍ
یحیی بن حبیب حارثی به ما گفت که [المؤتمر] گفت: «از [اسماعیل] از [قیس] از [سعد] شنیدم.» محمد بن عبدالله بن نمیر از پدرم و ابن بصیر هر دو گفتند: اسماعیل از قیس به ما گفت: «از سعد بن ابی وقاش شنیدم که میگفت: من اولین کسی بودم که در راه خدا خون ریختم، من اولین کسی بودم که از عرب در راه خدا تیر انداختم، من با رسول خدا صلی الله علیه و آله جنگیدم، ما فقط از برگ درختان و تاکها میخوردیم تا اینکه یکی از ما مانند بز به زمین افتاد، پس از آن بنی اسد از من در دین دفاع کردند، سپس این برای من زیان خواهد بود و اعمالم گمراه خواهد شد.» ابن نمیر در حدیث خود نگفته است: «سپس...» پس از آنکه [یحیی بن یحیی] به ما [وکیع] از [اسماعیل بن ابوخالد] با این سند خبر داد، گفت: تا اینکه یکی از ما مانند بز ماده به زمین افتاد. او آن را با چیزی نیامیخت.
امام مسلم : 5268
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ الْعَدَوِيِّ قَالَ خَطَبَنَا عُتْبَةُ بْنُ غَزْوَانَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الدُّنْيَا قَدْ آذَنَتْ بِصَرْمٍ وَوَلَّتْ حَذَّاءَ وَلَمْ يَبْقَ مِنْهَا إِلَّا صُبَابَةٌ كَصُبَابَةِ الْإِنَاءِ يَتَصَابُّهَا صَاحِبُهَا وَإِنَّكُمْ مُنْتَقِلُونَ مِنْهَا إِلَى دَارٍ لَا زَوَالَ لَهَا فَانْتَقِلُوا بِخَيْرِ مَا بِحَضْرَتِكُمْ فَإِنَّهُ قَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ الْحَجَرَ يُلْقَى مِنْ شَفَةِ جَهَنَّمَ فَيَهْوِي فِيهَا سَبْعِينَ عَامًا لَا يُدْرِكُ لَهَا قَعْرًا وَ وَاللَّهِ لَتُمْلَأَنَّ أَفَعَجِبْتُمْ وَلَقَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ مَا بَيْنَ مِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ مَسِيرَةُ أَرْبَعِينَ سَنَةً وَلَيَأْتِيَنَّ عَلَيْهَا يَوْمٌ وَهُوَ كَظِيظٌ مِنْ الزِّحَامِ وَلَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَنَا طَعَامٌ إِلَّا وَرَقُ الشَّجَرِ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَالْتَقَطْتُ بُرْدَةً فَشَقَقْتُهَا بَيْنِي وَبَيْنَ سَعْدِ بْنِ مَالِكٍ فَاتَّزَرْتُ بِنِصْفِهَا وَاتَّزَرَ سَعْدٌ بِنِصْفِهَا فَمَا أَصْبَحَ الْيَوْمَ مِنَّا أَحَدٌ إِلَّا أَصْبَحَ أَمِيرًا عَلَى مِصْرٍ مِنْ الْأَمْصَارِ وَإِنِّي أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ فِي نَفْسِي عَظِيمًا وَعِنْدَ اللَّهِ صَغِيرًا وَإِنَّهَا لَمْ تَكُنْ نُبُوَّةٌ قَطُّ إِلَّا تَنَاسَخَتْ حَتَّى يَكُونَ آخِرُ عَاقِبَتِهَا مُلْكًا فَسَتَخْبُرُونَ وَتُجَرِّبُونَ الْأُمَرَاءَ بَعْدَنَا و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ عُمَرَ بْنِ سَلِيطٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ وَقَدْ أَدْرَكَ الْجَاهِلِيَّةَ قَالَ خَطَبَ عُتْبَةُ بْنُ غَزْوَانَ وَكَانَ أَمِيرًا عَلَى الْبَصْرَةِ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ شَيْبَانَ
به ما گفته شده است [سیابن بن فرخ]، به ما گفته است [سلیمان بن مغیره]، به ما گفته است [حمید بن هلال]، از [خالد بن عمیر عدوی]، که گفته است: [عتبه بن غزوان] موعظه کرد، او خدا را عبادت و ستایش نمود، سپس گفت: اما بعد، دنیا اعلام کرده است که از بین خواهد رفت و چیزی جز ته مانده آب آشامیدنی در ظرفی که صاحبش از آن مینوشد، باقی نخواهد ماند. در واقع، شما از آن به سرزمینی نقل مکان خواهید کرد که از بین نخواهد رفت، پس با بهترین چیزی که در پیش روی شماست، حرکت کنید، زیرا به ما گفته شده است که سنگی از لبه جهنم پرتاب میشود و سپس هفتاد سال در آن میافتد، بدون اینکه حتی به ته آن برسد. به خدا قسم، جهنم پر خواهد شد. آیا تعجب میکنید؟ و به ما گفته شده است که دو در از درهای بهشت (به طول چهل سال) سفر است، روزی درها پر خواهند شد. من زمانی خودم را هفتمین نفر از هفت نفری که با رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم بودند، دیدم. ما جز برگ درخت غذایی نداشتیم، تا جایی که گوشه دهانمان درد میکرد. پتویی برداشتم و آن را از وسط نصف کردم. برای خودم و سعد بن مالک. نیمی از آن را سارونگ و نیمی دیگر را سعد پوشیدم. اکنون هر یک از ما رهبر یکی از مناطق شدهایم و به خدا پناه میبرم که بزرگ باشیم، در حالی که او نزد خدا کوچک است. در واقع، یک پیامبر وجود ندارد، بلکه به نوبت میآید تا اینکه سرانجام به پادشاهی تبدیل شود. شما آن را تجربه خواهید کرد و احساس خواهید کرد که پس از ما رهبر هستید. [اسحاق بن عمر بن صالح] به من گفت که [سلیمان بن مغیره] به ما گفت که [حمید بن هلال] از [خالد بن عمیر] به ما گفت که او در دوران جاهلیت با او ملاقات کرد. او گفت: [عتبه بن غزوان] موعظه میکرد، او رهبر بصره بود. خالد گفت که این مانند حدیث سیاربن است.
امام مسلم : 5269
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ قُرَّةَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ عُتْبَةَ بْنَ غَزْوَانَ يَقُولُا لَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا طَعَامُنَا إِلَّا وَرَقُ الْحُبْلَةِ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا
برای ما [ابو کریب محمد بن علاء] روایت کرده است که [وکیع] از [قرة بن خالد] از [حمید بن هلال] از [خالد بن عمیر] نقل کرده است که گفت: از [عتبه بن غزوان] شنیدم که میگفت: من هفتمین نفر از هفت نفر بودم که نزد رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم بودم و غذای ما جز برگ انگور نبود، تا جایی که گوشههای دهانمان درد میکرد.
امام مسلم : 5270
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ فِي الظَّهِيرَةِ لَيْسَتْ فِي سَحَابَةٍ قَالُوا لَا قَالَ فَهَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ لَيْسَ فِي سَحَابَةٍ قَالُوا لَا قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ رَبِّكُمْ إِلَّا كَمَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ أَحَدِهِمَا قَالَ فَيَلْقَى الْعَبْدَ فَيَقُولُ أَيْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالْإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى قَالَ فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلَاقِيَّ فَيَقُولُ لَا فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي ثُمَّ يَلْقَى الثَّانِيَ فَيَقُولُ أَيْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالْإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى أَيْ رَبِّ فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلَاقِيَّ فَيَقُولُ لَا فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي ثُمَّ يَلْقَى الثَّالِثَ فَيَقُولُ لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَا رَبِّ آمَنْتُ بِكَ وَبِكِتَابِكَ وَبِرُسُلِكَ وَصَلَّيْتُ وَصُمْتُ وَتَصَدَّقْتُ وَيُثْنِي بِخَيْرٍ مَا اسْتَطَاعَ فَيَقُولُ هَاهُنَا إِذًا قَالَ ثُمَّ يُقَالُ لَهُ الْآنَ نَبْعَثُ شَاهِدَنَا عَلَيْكَ وَيَتَفَكَّرُ فِي نَفْسِهِ مَنْ ذَا الَّذِي يَشْهَدُ عَلَيَّ فَيُخْتَمُ عَلَى فِيهِ وَيُقَالُ لِفَخِذِهِ وَلَحْمِهِ وَعِظَامِهِ انْطِقِي فَتَنْطِقُ فَخِذُهُ وَلَحْمُهُ وَعِظَامُهُ بِعَمَلِهِ وَذَلِكَ لِيُعْذِرَ مِنْ نَفْسِهِ وَذَلِكَ الْمُنَافِقُ وَذَلِكَ الَّذِي يَسْخَطُ اللَّهُ عَلَيْهِ
[محمد بن ابوعمر] از [سهیل بن ابوصالح] از [پدرش] از [ابوهریره] برایم [سفیان] روایت کرد که گفت: پرسیدند: ای رسول خدا، آیا در روز قیامت پروردگارمان را خواهیم دید؟ در جواب پرسید: «آیا با نگاه کردن به خورشید در روز بدون ابر، به دیگران آسیب میرسانید؟» گفتند: نه. دوباره پرسید: «آیا با نگاه کردن به ماه در شب کامل بدون ابر، به دیگران آسیب میرسانید؟» گفتند: نه. فرمود: «سوگند به آنکه جانم در دست اوست، شما با دیدن پروردگارتان به دیگران آسیب نمیرسانید، مگر اینکه با دیدن یکی از آنها به دیگران آسیب برسانید.» ادامه داد: «سپس نزد من آمد و فرمود: «ای فلانی، آیا تو را گرامی نداشتم، تو را پیشوا قرار ندادم، تو را به ازدواج خود درنیاوردم، اسبها و شترها را برای تو رام نکردم، تو را پیشوا قرار ندادم و اطاعت نکردم؟» گفت: «بله.» پرسید: «آیا گمان میکردی که مرا ملاقات خواهی کرد؟» گفت: «نه.» خداوند فرمود: «من تو را فراموش کردهام، همانطور که تو مرا فراموش کردهای.» سپس نفر دوم نزد او آمد و خداوند فرمود: «ای فلانی، آیا تو را گرامی نداشتم، تو را پیشوا قرار ندادم، با تو ازدواج نکردم، اسبها و شترها را رام تو نکردم، تو را پیشوا قرار ندادم و اطاعت نکردم؟» گفت: «بله.» پرسید: «آیا گمان کردی که مرا ملاقات خواهی کرد؟» گفت: «نه.» خداوند فرمود: «من تو را فراموش کردهام، همانطور که تو مرا فراموش کردهای.» سپس نفر سوم نزد او آمد و خداوند با او اینگونه سخن گفت: «پروردگارا، من به تو، کتاب تو، پیامبر تو ایمان دارم، نماز میخوانم، روزه میگیرم و زکات میدهم.» سپس تا جایی که میتوانست از نیکیها تمجید کرد، سپس خداوند فرمود: «پس همینجا (ایست).» سپس به او گفته شد: «اکنون، ما گواهان خود را برای تو فرستادیم.» با خودش فکر کرد، چه کسی میتواند به نفع او شهادت دهد؟ دهانش را پوشاندند و به رانها، گوشت و استخوانهایش گفته شد: «حرف بزن.» سپس رانها، گوشت و استخوانهایش اعمال خود را گفتند. به همین دلیل است که این برای او عذر و بهانه است. این ریاکار است، این کسی است که خدا از او خشمگین است.
امام مسلم : 5271
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عُبَيْدٍ الْمُكْتِبِ عَنْ فُضَيْلٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَحِكَ فَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مِمَّ أَضْحَكُ قَالَ قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ مِنْ مُخَاطَبَةِ الْعَبْدِ رَبَّهُ يَقُولُ يَا رَبِّ أَلَمْ تُجِرْنِي مِنْ الظُّلْمِ قَالَ يَقُولُ بَلَى قَالَ فَيَقُولُ فَإِنِّي لَا أُجِيزُ عَلَى نَفْسِي إِلَّا شَاهِدًا مِنِّي قَالَ فَيَقُولُ كَفَى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ شَهِيدًا وَبِالْكِرَامِ الْكَاتِبِينَ شُهُودًا قَالَ فَيُخْتَمُ عَلَى فِيهِ فَيُقَالُ لِأَرْكَانِهِ انْطِقِي قَالَ فَتَنْطِقُ بِأَعْمَالِهِ قَالَ ثُمَّ يُخَلَّى بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْكَلَامِ قَالَ فَيَقُولُ بُعْدًا لَكُنَّ وَسُحْقًا فَعَنْكُنَّ كُنْتُ أُنَاضِلُ
[ابوبکر بن نضر بن ابو نضر] به من گفت که [حسیم بن قاسم] به من گفت که [عبیدالله اسجعی] از [سفیان عثور] از [عبید المکتب] از [فضیل] از [سیابی] از [انس بن مالک] نقل کرد که گفت: روزی نزد رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم بودیم که ایشان خندیدند و پرسیدند: «آیا میدانید چه چیزی مرا به خنده میاندازد؟» گفت: ما پاسخ دادیم: خدا و رسولش بهتر میدانند. فرمود: من از گفتگوی بندهای با پروردگارش خندیدم. او گفت: «ای پروردگار، آیا مرا از ظلم نجات ندادی؟» گفت: «بله.» فرمود: «من نفس خود را جز برای گواهی دادن علیه خودم اجازه نمیدهم.» ادامه داد: «و همچنین فرمود: «پس امروز نفس تو گواه بر تو کافی است.» (اسراء: ۱۶) و همچنین فرشتگان بزرگواری که اعمال تو را بیاعتبار میکنند، گواه خواهند بود.» ادامه داد: «پس دهان ساکت شد و به اعضای بدن گفته شد: «بگویید.» پس اعضای بدنش تمام کارهای نیک خود را آشکار کردند.» ادامه داد: «پس میان او و سخنانش فاصله انداخت تا اینکه گفت: «وای بر تو، آیا من قبلاً از تو دفاع نکردم؟»
امام مسلم : 5272
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اجْعَلْ رِزْقَ آلِ مُحَمَّدٍ قُوتًا
به من [زهیر بن حرب] رسیده است که [محمد بن فضیل] از [پدرش] از [عماره بن قعقاع] از [ابو زرعه] از [ابو هریره] برای ما نقل کرده است که گفت: رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «خداوندا، روزی آل محمد را کافی گردان.»
امام مسلم : 5273
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اجْعَلْ رِزْقَ آلِ مُحَمَّدٍ قُوتًا وَفِي رِوَايَةِ عَمْرٍو اللَّهُمَّ ارْزُقْ و حَدَّثَنَاه أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ سَمِعْتُ الْأَعْمَشَ ذَكَرَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ كَفَافًا
[ابوبکر بن ابی سیابه]، [عمرو ناقض]، [زهیر بن حرب] و [ابو کریب] برای ما نقل کردهاند، گفتند: [وکیع] برای ما نقل کرده است، [الاعماسی] از [عماره بن قعقاع] از [ابوزرع] از [ابوهریره] نقل کرده است که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «خداوندا، خاندان محمد را برای روزیشان کافی گردان.» در تاریخ عمرو آمده است: «خداوندا، به من روزی بده.» [ابوسعید اسوج] برای ما نقل کرده است، [ابو اسامه] گفت: «من [الاعماسی] را با این سند از [عماره بن قعقاع] شنیدم و گفتم: «همین.»
امام مسلم : 5274
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُنْذُ قَدِمَ الْمَدِينَةَ مِنْ طَعَامِ بُرٍّ ثَلَاثَ لَيَالٍ تِبَاعًا حَتَّى قُبِضَ
اسحاق گفت: «[زهیر بن حرب] و [اسحاق بن ابراهیم] برای ما نقل کردند.» و زهیر گفت: «[جریر] از [منصور] از [ابراهیم] از [اسود] از [عیسیه] نقل کرد که گفت: «خانواده محمد صلی الله علیه و آله و سلم از زمان ورود به مدینه، سه روز متوالی از گندم سیر نشدند تا اینکه ایشان وفات کردند.»
امام مسلم : 5275
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ تِبَاعًا مِنْ خُبْزِ بُرٍّ حَتَّى مَضَى لِسَبِيلِهِ
اسحاق گفت: «[ابوبکر بن ابوسیبه]، [ابو کریب] و [اسحاق بن ابراهیم] برای ما نقل کردند، در حالی که دیگران گفتند: [ابو معاویه] از [اعماسی] از [ابراهیم] از [اسود] از [عیسیه] برای ما نقل کردند که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم سه روز متوالی از نان خرما سیر نشد تا اینکه به راه خود رفت.» (متوفی، در بستر بیماری.)
امام مسلم : 5276
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ يَزِيدَ يُحَدِّثُ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ شَعِيرٍ يَوْمَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ حَتَّى قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
محمد بن مثنی برای ما روایت کرد و محمد بن بسیار گفت: محمد بن جعفر برای ما روایت کرد و سیوبة از ابو اسحاق برای ما روایت کرد که گفت: از عبدالرحمن بن یزید از اسود از عایشه شنیدم که گفت: خاندان محمد صلی الله علیه و آله و سلم هرگز دو روز متوالی از نان گندم سیر نشدند تا اینکه رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم به رسالت مبعوث شد.
امام مسلم : 5277
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَابِسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ بُرٍّ فَوْقَ ثَلَاثٍ
[ابوبکر بن ابی سیابه] از [سفیان] از [عبدالرحمن بن عابس] از [پدرش] از [عیسیه] برای ما روایت کرده است که گفت: خاندان محمد صلی الله علیه و آله و سلم بیش از سه روز از نان گندم سیر نشدند.
امام مسلم : 5278
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ الْبُرِّ ثَلَاثًا حَتَّى مَضَى لِسَبِيلِهِ
برای ما [ابوبکر بن ابی سیابه] روایت کرده است که [حفش بن غیاث] از [هصام بن عروه] از [پدرش] نقل کرده است که گفت: [عیسیه] گفت: خاندان محمد صلی الله علیه و آله و سلم سه روز متوالی از نان گندم سیر نشدند تا اینکه ایشان به راه خود رفتند.
امام مسلم : 5279
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَيْنِ مِنْ خُبْزِ بُرٍّ إِلَّا وَأَحَدُهُمَا تَمْرٌ
[ابو کریب] برای ما نقل کرده است، [وکیع] از [مسر] از [هلال بن حمید] از [عروه] از [عیسیه] نقل کرده است که گفت: خاندان محمد صلی الله علیه و آله و سلم هرگز دو روز از نان گندم سیر نشدند، مگر یکی از آنها (با خرما).
امام مسلم : 5280
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ وَيَحْيَى بْنُ يَمَانٍ حَدَّثَنَا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ إِنْ كُنَّا آلَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَنَمْكُثُ شَهْرًا مَا نَسْتَوْقِدُ بِنَارٍ إِنْ هُوَ إِلَّا التَّمْرُ وَالْمَاءُ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ إِنْ كُنَّا لَنَمْكُثُ وَلَمْ يَذْكُرْ آلَ مُحَمَّدٍ وَزَادَ أَبُو كُرَيْبٍ فِي حَدِيثِهِ عَنْ ابْنِ نُمَيْرٍ إِلَّا أَنْ يَأْتِيَنَا اللُّحَيْمُ
[عمرو ناقد] به ما خبر داده است، [عبده بن سلیمان] به ما گفته است: و [یحیی بن یمان] به ما خبر داده است، [حسام بن عروه] از [پدرش] از [عیسیه] که گفته است: ما خاندان محمد صلی الله علیه و آله و سلم را یک ماه در خانههایشان میگذاشتیم و جز خرما و آب آتش روشن نمیکردیم. [ابوبکر بن ابوسیبه] و [ابو کریب] هر دو به ما خبر دادهاند: به ما خبر داده است، [ابو اسامه] و [ابن نمیر] از [حسام بن عروه] با این سند: ما خاندان محمد را بدون ذکر نامشان زنده نگه میداشتیم. ابو کریب در حدیث خود افزوده است: از ابن نمیر: مگر اینکه کمی گوشت به ما داده شود.