Imam Muslim : 4621
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفٍ الثَّقَفِيُّ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ أَحَقُّ النَّاسِ بِحُسْنِ صَحَابَتِي قَالَ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أَبُوكَ وَفِي حَدِيثِ قُتَيْبَةَ مَنْ أَحَقُّ بِحُسْنِ صَحَابَتِي وَلَمْ يَذْكُرْ النَّاسَ
Twabwiwe ko [Qutaibah bin Sa'id bin Jamil bin Tharif Ats Tsaqafi] na [Zuhair bin Harb] bombi bavuze bati; Twabwiwe [Jarir] na ['Umarah bin Al Qa'qa'] na [Abu Zur'ah] na [Abu Hurairah] bavuze bati; 'Umuntu yaje ku Ntumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam maze aramubaza ati: 'Ni nde ufite uburenganzira bwo kunkorera?' Intumwa ya Allah (Imana imuhe amahoro n'imigisha) irasubiza iti: 'Nyoko!' yongera kubaza; 'None se ni nde?' asubiza ati: 'Nyoko!' yongera kubaza; 'None se ni nde?' asubiza ati: 'None se ni nde?' asubiza ati: 'None se ni nde?' asubiza ati: 'None se ni nde!' naho muri Hadithi ya Qutaibah havugwa ngo: 'Ni nde ufite uburenganzira bwo kunkorera? -nta magambo avuga; 'An Nas'.
Imam Muslim : 4622
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَحَقُّ النَّاسِ بِحُسْنِ الصُّحْبَةِ قَالَ أُمُّكَ ثُمَّ أُمُّكَ ثُمَّ أُمُّكَ ثُمَّ أَبُوكَ ثُمَّ أَدْنَاكَ أَدْنَاكَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عُمَارَةَ وَابْنِ شُبْرُمَةَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ جَرِيرٍ وَزَادَ فَقَالَ نَعَمْ وَأَبِيكَ لَتُنَبَّأَنَّ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَلْحَةَ ح و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ خِرَاشٍ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ شُبْرُمَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ فِي حَدِيثِ وُهَيْبٍ مَنْ أَبَرُّ وَفِي حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ طَلْحَةَ أَيُّ النَّاسِ أَحَقُّ مِنِّي بِحُسْنِ الصُّحْبَةِ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ جَرِيرٍ
Yatubwiye [Abu Kuraib Muhammad bin Al A'laa Al Mahdani]; Yatubwiye [Ibn Fudhail] kuri [se] kuri ['Umarah bin Al Qa'qa'] kuri [Abu Zur'ah] kuri [Abu Hurairah] umugabo yaravuze ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, ni nde muntu ukwiye cyane kuyoboka kwanjye?' Yasubije ati: 'Nyoko wawe, hanyuma nyoko wawe, hanyuma nyoko wawe, hanyuma so wawe, hanyuma umuntu wa hafi yawe n'ibindi'. Yatubwiye [Abu Bakr bin Abu Syaibah] Yatubwiye [Sharik] kuri ['Ammarah] kuri [Ibn Shubrumah] kuri [Abu Zur'ah] kuri [Abu Hurairah] yaravuze ati; Umuntu yabwiye Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam - hanyuma Abu Hurairah avuga Hadithi isa na Hadithi ya Jarir yongeraho gato; 'Yaravuze ati: 'Yego, na so, mu by'ukuri nzababwiriza'. Byaravuzwe [Muhammad bin Hatim] Byaravuzwe [Syababah] Byaravuzwe [Muhammad bin Thalhah] Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Byaravuzwe [Ahmad bin Khirasy] Byaravuzwe [Habban] Byaravuzwe [Wuhaib] byombi bivuye kuri [Ibn Syuburumah] binyuze muri iyi nzira. Muri Hadithi Wuhaib avugwa hamwe na lafazh; 'Man Abarru'. -Ni nde mwiza-. Hagati aho, muri Hadithi ya Muhammad bin Talhah hamwe na lafazh; 'Ayyun nas ahaqqu minni bihusnis shahbah'. - hanyuma avuga lafazh imwe na Hadithi Jarir.-
Imam Muslim : 4623
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ الْقَطَّانَ عَنْ سُفْيَانَ وَشُعْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَبِيبٌ عَنْ أَبِي الْعَبَّاسِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْتَأْذِنُهُ فِي الْجِهَادِ فَقَالَ أَحَيٌّ وَالِدَاكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَفِيهِمَا فَجَاهِدْ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ حَبِيبٍ سَمِعْتُ أَبَا الْعَبَّاسِ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بِمِثْلِهِ قَالَ مُسْلِم أَبُو الْعَبَّاسِ اسْمُهُ السَّائِبُ بْنُ فَرُّوخَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ الْجُعْفِيُّ عَنْ زَائِدَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ جَمِيعًا عَنْ حَبِيبٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Twabwiwe ko [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Zuhair bin Harb] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Waki'] kuri [Sufyan] kuri [Habib]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye [Muhammad bin Al Mutsanna]; Yatubwiye [Yahya] ari we Ibn Sa'id Al Qaththan kuri [Sufyan] kuri [Syu'bah] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Habib] kuri [Abu Al 'Abbas] kuri ['Abdullah bin 'Amru] yaravuze ati; 'Hari umuntu waje ku ntumwa sallallaahu alaihi wasallam asaba uburenganzira bwo kwifatanya muri jihadi - kurwana -. Hanyuma Intumwa sallallaahu alaihi wasallam iramubaza iti: 'Ese ababyeyi bawe baracyariho?' Subiza uwo muntu uti: 'Uracyari!' Amagambo ye ati: 'Kwiyegurira bombi ni jihadi'. Yatubwiye [Ubaidullah bin Mu'adz] Yatubwiye [Data] Yatubwiye [Syu'bah] kuva kuri [Habib] Numvise [Abul Abbas], numvise [Abdullah bin Amru bin Al Ash] avuga ati; Umuntu yaje ku Muhanuzi sallallaahu 'alaihi wasallam - hanyuma Amru avuga Hadithi isa.- Muslim yaravuze ati; Abul Abbas ni As Saib bin Farukh Al Makki. Yatubwiye [Abu Kuraib] Yatubwiye [Ibn Basyir] kuva kuri [Mis'ar] Nk'uko byavuzwe mu yindi nzira, Kandi yambwiye [Muhammad bin Hatim] Yatubwiye [Mu'awiyyah bin Amru] kuva kuri [Abu Ishaq] Nk'uko byavuzwe mu yindi nzira, Kandi yambwiye [Al Qasim bin Zakaria] Yatubwiye [Husain bin Ali Al Ju'fi] kuva kuri [Zaidah] bombi kuva kuri [Al A'masy] bose kuva kuri [Habib] binyuze muri iyi nzira hamwe na Hadithi isa.
Imam Muslim : 4624
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ أَنَّ نَاعِمًا مَوْلَى أُمِّ سَلَمَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ أَقْبَلَ رَجُلٌ إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أُبَايِعُكَ عَلَى الْهِجْرَةِ وَالْجِهَادِ أَبْتَغِي الْأَجْرَ مِنْ اللَّهِ قَالَ فَهَلْ مِنْ وَالِدَيْكَ أَحَدٌ حَيٌّ قَالَ نَعَمْ بَلْ كِلَاهُمَا قَالَ فَتَبْتَغِي الْأَجْرَ مِنْ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَارْجِعْ إِلَى وَالِدَيْكَ فَأَحْسِنْ صُحْبَتَهُمَا
Yatubwiye [Sa'id bin Mansur]; Yatubwiye ['Abdullah bin Wahb]; Nabwiwe ['Amru bin Al Harith] bivuye kuri [Yazid bin Abu Habib] ko [Na'im] - umugaragu - Umm Salamah yamubwiye, ['Abdullah bin 'Amru bin Al 'Ash] yaravuze ati: 'Hari umuntu waje ku Ntumwa ya Allah sallallaahu alaihi wasallam aramubwira ati: Ndagusezeranya kandi nifatanya muri hijrah na jihadi, kuko nshaka ibihembo biturutse kuri Allah'. Intumwa ya Allah sallallaahu alaihi wasallam iramubaza iti: 'Ese ababyeyi bawe baracyariho?' Subiza uwo muntu; 'Ndetse bombi baracyariho'. Intumwa ya Allah sallallaahu alaihi wasallam yongeye kubaza ati: 'Ese witeze ibihembo biturutse kuri Allah?' Igisubizo ni: 'Yego!' Amagambo y'Intumwa ya Allah sallallaahu alaihi wasallam; 'Genda mu rugo kwa ababyeyi bawe, hanyuma ubakorere bombi uko ushoboye kose'.
Imam Muslim : 4625
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَ كَانَ جُرَيْجٌ يَتَعَبَّدُ فِي صَوْمَعَةٍ فَجَاءَتْ أُمُّهُ قَالَ حُمَيْدٌ فَوَصَفَ لَنَا أَبُو رَافِعٍ صِفَةَ أَبِي هُرَيْرَةَ لِصِفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمَّهُ حِينَ دَعَتْهُ كَيْفَ جَعَلَتْ كَفَّهَا فَوْقَ حَاجِبِهَا ثُمَّ رَفَعَتْ رَأْسَهَا إِلَيْهِ تَدْعُوهُ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ كَلِّمْنِي فَصَادَفَتْهُ يُصَلِّي فَقَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ فَرَجَعَتْ ثُمَّ عَادَتْ فِي الثَّانِيَةِ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ فَكَلِّمْنِي قَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ فَقَالَتْ اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا جُرَيْجٌ وَهُوَ ابْنِي وَإِنِّي كَلَّمْتُهُ فَأَبَى أَنْ يُكَلِّمَنِي اللَّهُمَّ فَلَا تُمِتْهُ حَتَّى تُرِيَهُ الْمُومِسَاتِ قَالَ وَلَوْ دَعَتْ عَلَيْهِ أَنْ يُفْتَنَ لَفُتِنَ قَالَ وَكَانَ رَاعِي ضَأْنٍ يَأْوِي إِلَى دَيْرِهِ قَالَ فَخَرَجَتْ امْرَأَةٌ مِنْ الْقَرْيَةِ فَوَقَعَ عَلَيْهَا الرَّاعِي فَحَمَلَتْ فَوَلَدَتْ غُلَامًا فَقِيلَ لَهَا مَا هَذَا قَالَتْ مِنْ صَاحِبِ هَذَا الدَّيْرِ قَالَ فَجَاءُوا بِفُؤُوسِهِمْ وَمَسَاحِيهِمْ فَنَادَوْهُ فَصَادَفُوهُ يُصَلِّي فَلَمْ يُكَلِّمْهُمْ قَالَ فَأَخَذُوا يَهْدِمُونَ دَيْرَهُ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ نَزَلَ إِلَيْهِمْ فَقَالُوا لَهُ سَلْ هَذِهِ قَالَ فَتَبَسَّمَ ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَ الصَّبِيِّ فَقَالَ مَنْ أَبُوكَ قَالَ أَبِي رَاعِي الضَّأْنِ فَلَمَّا سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْهُ قَالُوا نَبْنِي مَا هَدَمْنَا مِنْ دَيْرِكَ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ قَالَ لَا وَلَكِنْ أَعِيدُوهُ تُرَابًا كَمَا كَانَ ثُمَّ عَلَاهُ
Yatubwiye [Syaiban bin Farrukh]; Yatubwiye [Sulaiman bin Al Mughirah]; Yatubwiye [Humaid bin Hilal] kuva kuri [Abu Rafi'] kuva kuri [Abu Hurairah] yaravuze ati: 'Igihe kimwe Juraij yasengeraga mu rusengero rwe'. Hanyuma nyina araza - Hamid aravuga; Abu Rafi yavuze imico ya Abu Hurairah ubwo yatangaga urugero rwa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam' ubwo nyina yahamagaraga Juraij amushyira ikiganza ku jisho hanyuma azamura umutwe ahamagara Juraij ati: 'Yewe Juraij, ndi nyoko, nsubize!' Byagaragaye ko nyina yasanze Juraij asenga. Juraij na we yaravuze ati: 'Yewe Mana, mama wanjye cyangwa amasengesho yanjye ngomba gusohoza?' Nuko Juraij ahitamo gukomeza isengesho rye. Hanyuma nyina agaruka aho ari - aho yasengeraga -, maze agisanga Juraij asenga, aravuga ati: 'Yewe Juraij, ndi nyoko, nsubize'. Juraij yaravuze mu mutima we ati: 'Mana yanjye, mama wanjye cyangwa isengesho ryanjye,' bityo aracyahitamo isengesho rye. Hanyuma nyina aramusanga asanga arimo gusenga, aramubwira ati: 'Juraij, ndi nyoko, nsubize,' Juraij aravuga mu mutima we ati: 'Mana yanjye, mama wanjye cyangwa isengesho ryanjye,' bityo aracyahitamo isengesho rye. Amaherezo nyina aravuga ati: 'Mana yanjye, uyu Juraij ni umwana wanjye, namuvuganye - naramuhamagaye - ariko ntiyansubiza, Mana yanjye, ntumwice atarahura n'indaya'. Niba asenze ngo Juraij avugwe nabi, Juraij azavugwe nabi rwose'. Abu Hurairah aravuga ati: 'Hari umushumba w'ihene wahungiye mu nzu ye yo gusenga,' Abu Hurairah aravuga; 'Maze indaya irasohoka isambana n'umushumba w'ihene ibyara umwana w'umuhungu,' umugore arabazwa ati: 'Uyu mwana ni uwa nde?' indaya irasubiza iti: 'Umwana w'umukozi w'inzu yo gusenga'. Hanyuma abantu baje mu nzu yo gusengeramo ya Juraij bitwaje imihoro n'amasuka yabo. Bahamagaye Juraij ariko yari arimo gusenga ariko yanga gusubiza. Amaherezo basenya inzu ye yo gusengeramo. Juraij abibonye, aramanuka ajya kubasanganira, baramubwira bati: 'Mubaze uyu mugore.' Abu Hurairah aravuga; Juraij yaramwenyuye, hanyuma akubita umutwe w'umwana aramubaza ati: 'So ni nde?' umwana arasubiza ati: 'Data ni umushumba w'ihene'. Bamaze kubyumva bahise bavuga bati: 'Yewe Juraij, tuzubaka inzu yawe yo gusengeramo yasenyutse dukoresheje zahabu na feza,' ariko Juraij arasubiza ati: 'Oya, yubaka ukoresheje ubutaka,' ni ko babigenje.'
Imam Muslim : 4626
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمْ يَتَكَلَّمْ فِي الْمَهْدِ إِلَّا ثَلَاثَةٌ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ وَصَاحِبُ جُرَيْجٍ وَكَانَ جُرَيْجٌ رَجُلًا عَابِدًا فَاتَّخَذَ صَوْمَعَةً فَكَانَ فِيهَا فَأَتَتْهُ أُمُّهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ يَا رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَانْصَرَفَتْ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَتَتْهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ يَا رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَانْصَرَفَتْ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَتَتْهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ أَيْ رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَقَالَتْ اللَّهُمَّ لَا تُمِتْهُ حَتَّى يَنْظُرَ إِلَى وُجُوهِ الْمُومِسَاتِ فَتَذَاكَرَ بَنُو إِسْرَائِيلَ جُرَيْجًا وَعِبَادَتَهُ وَكَانَتْ امْرَأَةٌ بَغِيٌّ يُتَمَثَّلُ بِحُسْنِهَا فَقَالَتْ إِنْ شِئْتُمْ لَأَفْتِنَنَّهُ لَكُمْ قَالَ فَتَعَرَّضَتْ لَهُ فَلَمْ يَلْتَفِتْ إِلَيْهَا فَأَتَتْ رَاعِيًا كَانَ يَأْوِي إِلَى صَوْمَعَتِهِ فَأَمْكَنَتْهُ مِنْ نَفْسِهَا فَوَقَعَ عَلَيْهَا فَحَمَلَتْ فَلَمَّا وَلَدَتْ قَالَتْ هُوَ مِنْ جُرَيْجٍ فَأَتَوْهُ فَاسْتَنْزَلُوهُ وَهَدَمُوا صَوْمَعَتَهُ وَجَعَلُوا يَضْرِبُونَهُ فَقَالَ مَا شَأْنُكُمْ قَالُوا زَنَيْتَ بِهَذِهِ الْبَغِيِّ فَوَلَدَتْ مِنْكَ فَقَالَ أَيْنَ الصَّبِيُّ فَجَاءُوا بِهِ فَقَالَ دَعُونِي حَتَّى أُصَلِّيَ فَصَلَّى فَلَمَّا انْصَرَفَ أَتَى الصَّبِيَّ فَطَعَنَ فِي بَطْنِهِ وَقَالَ يَا غُلَامُ مَنْ أَبُوكَ قَالَ فُلَانٌ الرَّاعِي قَالَ فَأَقْبَلُوا عَلَى جُرَيْجٍ يُقَبِّلُونَهُ وَيَتَمَسَّحُونَ بِهِ وَقَالُوا نَبْنِي لَكَ صَوْمَعَتَكَ مِنْ ذَهَبٍ قَالَ لَا أَعِيدُوهَا مِنْ طِينٍ كَمَا كَانَتْ فَفَعَلُوا وَبَيْنَا صَبِيٌّ يَرْضَعُ مِنْ أُمِّهِ فَمَرَّ رَجُلٌ رَاكِبٌ عَلَى دَابَّةٍ فَارِهَةٍ وَشَارَةٍ حَسَنَةٍ فَقَالَتْ أُمُّهُ اللَّهُمَّ اجْعَلْ ابْنِي مِثْلَ هَذَا فَتَرَكَ الثَّدْيَ وَأَقْبَلَ إِلَيْهِ فَنَظَرَ إِلَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى ثَدْيِهِ فَجَعَلَ يَرْتَضِعُ قَالَ فَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَحْكِي ارْتِضَاعَهُ بِإِصْبَعِهِ السَّبَّابَةِ فِي فَمِهِ فَجَعَلَ يَمُصُّهَا قَالَ وَمَرُّوا بِجَارِيَةٍ وَهُمْ يَضْرِبُونَهَا وَيَقُولُونَ زَنَيْتِ سَرَقْتِ وَهِيَ تَقُولُ حَسْبِيَ اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ فَقَالَتْ أُمُّهُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهَا فَتَرَكَ الرَّضَاعَ وَنَظَرَ إِلَيْهَا فَقَالَ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا فَهُنَاكَ تَرَاجَعَا الْحَدِيثَ فَقَالَتْ حَلْقَى مَرَّ رَجُلٌ حَسَنُ الْهَيْئَةِ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ اجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهُ فَقُلْتَ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ وَمَرُّوا بِهَذِهِ الْأَمَةِ وَهُمْ يَضْرِبُونَهَا وَيَقُولُونَ زَنَيْتِ سَرَقْتِ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهَا فَقُلْتَ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا قَالَ إِنَّ ذَاكَ الرَّجُلَ كَانَ جَبَّارًا فَقُلْتُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ وَإِنَّ هَذِهِ يَقُولُونَ لَهَا زَنَيْتِ وَلَمْ تَزْنِ وَسَرَقْتِ وَلَمْ تَسْرِقْ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا
Yatubwiye [Zuhair bin Harb]; Yatubwiye [Yazid bin Harun]; Yatubwiye [Jarir bin Hazim]; Twabwiwe na [Muhammad bin Sirin] bivuye kuri [Abu Hurairah] ko Intumwa sallallahu alaihi wasallam yavuze ati: 'Nta mwana ushobora kuvuga akiri mu nda uretse abana batatu: umwana Isa bin Maryam, n'umwana uri kuri Juraij'. Juraij yari umugabo wasengaga cyane. Yubatse ahantu ho gusengera kandi ahora asengera. Ubwo yakoraga amasengesho ya suna, nyina yaraje aramuhamagara ati: 'Yewe Juraij!' Juraij yaribajije ati: 'Mana yanjye, ni iki nshyira imbere, gukomeza amasengesho yanjye cyangwa gusohoza umuhamagaro wa mama?' Amaherezo yakomeje gusenga kugeza ubwo nyina yumvise ababaye aramusiga. Umunsi ukurikiyeho, nyina yongeye kumusanga ubwo Juraij yakoraga amasengesho ya suna. Hanyuma nyina aramuhamagara ati: 'Yewe Juraij!' Juraij aribwira ati; 'Mana, ni ikihe nshyira imbere kurusha ibindi, ni ugusohoza umuhamagaro wa mama cyangwa isengesho ryanjye?' Hanyuma Juraij yakomeje gusenga kugeza ubwo nyina yumvise ababaye aramusiga. Umunsi ukurikiyeho, nyina yongeye kuza ubwo Juraij yasengaga amasengesho ya suna. Nk’uko bisanzwe nyina yarahamagaye ati: 'Mwaramutse Juraij!' Juraij yaribwiye ati: 'Mana, ni ikihe nkwiriye gushyira imbere, ni ugukomeza isengesho ryanjye cyangwa ni ugusohoza umuhamagaro wa mama?' Ariko Juraij yakomeje amasengesho ye yirengagiza umuhamagaro wa nyina. Birumvikana ko ibi byababaje nyina. Kugeza igihe gito, nyina yasenze Allah ati: 'Mana, ntumwice mbere yuko avugwa nabi n’indaya!' Bani Isirayeli bahoraga bavuga ibya Juraij n’ugusenga kwe, kugeza ubwo indaya nziza yavuze iti: 'Niba ushaka ko gukundwa kwa Juraij gusenywa mu maso ya sosiyete, noneho nshobora kumuvuga nabi kubera wowe'. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yakomeje amagambo ye ati: 'Nuko indaya yatangiye gushuka no kwemeza Juraij, ariko Juraij ntiyashutswe byoroshye n’umushukanyi w’indaya. Hanyuma indaya yagiye ku mushumba w’inka wakundaga kwihisha aho Juraij yasengeraga. Byaje kugaragara ko umugore yabashije kumushuka ku buryo umushumba yamusambanyije maze asama inda. Nyuma yo kubyara, indaya yabwiye abaturage bari bamukikije iti: 'Uyu mwana ni ingaruka z’ibyo nakoreye Juraij'. Abantu bumvise ibyo umugore yiyemerera, bararakaye kandi banga Juraij. Hanyuma ajya mu nzu yo gusengeramo ya Juraij ndetse aranayisenya. Uretse ibyo, banaciriye Juraij urubanza batabanje kumubaza. Hanyuma Juraij arabaza ati: 'Kuki munkorera ibi?' Barabasubiza bati: 'Turagukoreye ibi kuko wasambanye n’uyu ndaya kugeza igihe abyaye umwana kubera ibikorwa byawe'. Juraij aravuga ati: 'Umwana ari he?' Hanyuma bazana umwana waturutse ku busambanyi maze bamukora ku nda n'intoki zabo barabaza bati: 'Wa mwana muto, so ni nde koko?' Mu buryo bw'igitangaza, umwana yahise asubiza ati: 'Data yari umushumba mwiza'. Amagambo y'Intumwa y'Imana (saww) alaihi wasallam yagize ati: 'Amaherezo bubaha Juraij. Baramusomera bamusaba imigisha. Nyuma y'ibyo baravuze bati: 'Tuzubaka ahantu hawe ho gusengera dukoresheje ibikoresho bya zahabu'. Ariko Juraij yaranze aravuga ati: "Nta mpamvu, ahubwo subiza inzu yo gusengeramo uko yari imeze mbere, ikozwe mu ibumba." Amaherezo, batangiye kubaka inzu yo gusengeramo nk'uko byari bimeze mbere. Kandi umwana wa gatatu, hari umwana wonsa nyina, mu buryo butunguranye haboneka umugabo wihuta kandi wambaye neza. Hanyuma nyina w'umwana aravuga ati: 'Mana yanjye, Mana yanjye, hindura umwana wanjye nk'umuntu ugendera ku nyamaswa!' Mu buryo bw'igitangaza, umwana yarahagaze konka, hanyuma arahindukira areba umugabo, aravuga ati: 'Mana yanjye, Mana yanjye, ntunkore nk'uwo muntu!' Nyuma y'ibyo, umwana yahise agaburira nyina. Abu Hurairah aravuga ati: ' 'Ndatekereza ko nabonye Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ivuga iby'amata y'umwana yerekana ko yari arimo konka urutoki rwe rw'icyitegererezo n'umunwa we'. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yakomeje amagambo ye ati: 'Hari abantu benshi bakurura umugore bakamukurura bavuga bati: 'Mwa bagore mwe ntimuzi uburyo bwo kungukirwa. Mwasambanye kandi mwibye'. Ariko umugore yakomeje gukomera aravuga ati: 'Imana yonyine ni yo imfasha. Mu by'ukuri, ni yo mfasha nziza mu mfasha zanjye'. Hanyuma nyina w'umwana aravuga ati: 'Mana yanjye, ntugakore umwana wanjye nk'uriya mugore!' Ako kanya umwana ahagarara ku ibere rya nyina, hanyuma areba umugore aramubwira ati: 'Mana yanjye, nkore nk'uriya!' Bityo amagambo ya nyina n'umwana yakomeje kuvuguruzanya, kugeza ubwo nyina abwira umwana ati: 'Uragowe mwana wanjye!' Mbere yaho, hari umugabo wihuta kandi mwiza wanyuze imbere yacu, hanyuma usenga Allah uti: 'Mana yanjye, gira umwana wanjye nk'uriya mugabo!' Ariko ahubwo uravuga uti: 'Mana yanjye, ntunkore nk'uwo mugabo!' Mbere yaho, ubwo abantu benshi bakururaga umugore bakamukubita bavuga bati: 'Mana yanjye, ntunkore nk'uwo mugore!' Ariko ahubwo waravuze uti: 'Mana yanjye, nkore nk'uwo mugore!' Umaze kumva ijambo rya nyina, umwana yarashubije ati: 'Mu by'ukuri, uyu mugabo w'umunyagitugu yari umunyagitugu kugeza ubwo navuze nti: 'Mana yanjye, ntunkore nk'uwo mugabo!' Hagati aho, umugore washinjwaga kwiba no gusambana yari umugore w'umunyamurava utigeze asambana cyangwa ngo yibe. Kubwibyo, nasenze nti: 'Mana yanjye, nkore nk'uwo mugore!'
Imam Muslim : 4627
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَغِمَ أَنْفُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُ قِيلَ مَنْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ أَبَوَيْهِ عِنْدَ الْكِبَرِ أَحَدَهُمَا أَوْ كِلَيْهِمَا فَلَمْ يَدْخُلْ الْجَنَّةَ
Yatubwiye [Syaiban bin Farrukh]; Yatubwiye [Abu 'Awanah] kuva kuri [Suhail] kuva kuri [se] kuva kuri [Abu Hurairah] kuva ku Intumwa sallallahu alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Ni mubi! Ararimbuka! Ararimbuka!' hanyuma arabazwa ati: 'Ni nde mubi, yewe Ntumwa ya Allah?' Intumwa sallallahu alaihi wasallam irasubiza iti: 'Umuntu wese uzabona ababyeyi be bombi - bageze mu zabukuru -, cyangwa umwe muri bo, ariko ntagerageze kwinjira mu ijuru - agerageza kubabera indahemuka uko bishoboka kose -'.
Imam Muslim : 4628
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَغِمَ أَنْفُهُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُهُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُهُ قِيلَ مَنْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ وَالِدَيْهِ عِنْدَ الْكِبَرِ أَحَدَهُمَا أَوْ كِلَيْهِمَا ثُمَّ لَمْ يَدْخُلْ الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ حَدَّثَنِي سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَغِمَ أَنْفُهُ ثَلَاثًا ثُمَّ ذَكَرَ مِثْلَهُ
Yatubwiye [Zuhair bin Harb]; Amaze kutuganiriza [Jarir] avuye kuri [Suhail] avuye kuri [se] avuye kuri [Abu Hurairah] yaravuze; Intumwa Sallallahu alaihi wasallam yaravuze ati: 'Ni mubi! Ararimbuka! Ararimbuka!' hanyuma arabazwa ati: 'Ni nde mubi, yewe Ntumwa ya Allah?' Intumwa Sallallahu alaihi wasallam irasubiza iti: 'Umuntu wese uzabona ababyeyi be bombi - bageze mu zabukuru -, cyangwa umwe muri bo, ariko ntagerageze kwinjira mu ijuru - agerageza kubayoboka uko bishoboka kose -'. Yatubwiye [Abu Bakr bin Abu Syaibah]; Yatubwiye [Khalid bin Makhlad] avuye kuri [Sulaiman bin Bilal]; Amaze kutuganiriza [Suhail] avuye kuri [se] avuye kuri [Abu Hurairah] yaravuze ati; Rasulullah shallahu alaihi wasallam yaravuze ati: 'Ni mubi,' inshuro eshatu - hanyuma havugwa Hadithi nk'iyo.
Imam Muslim : 4629
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ أَبِي الْوَلِيدِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَعْرَابِ لَقِيَهُ بِطَرِيقِ مَكَّةَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ وَحَمَلَهُ عَلَى حِمَارٍ كَانَ يَرْكَبُهُ وَأَعْطَاهُ عِمَامَةً كَانَتْ عَلَى رَأْسِهِ فَقَالَ ابْنُ دِينَارٍ فَقُلْنَا لَهُ أَصْلَحَكَ اللَّهُ إِنَّهُمْ الْأَعْرَابُ وَإِنَّهُمْ يَرْضَوْنَ بِالْيَسِيرِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ إِنَّ أَبَا هَذَا كَانَ وُدًّا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَبَرَّ الْبِرِّ صِلَةُ الْوَلَدِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ
Yambwiye [Abu Ath Thahir Ahmad bin 'Amru bin Sarh]; Yatubwiye ['Abdullah bin Wahb]; Yambwiye [Sa'id bin Abu Ayyub] avuye kuri [Al Walid bin Abu Al Walid] avuye kuri ['Abdullah bin Dinar] avuye kuri ['Abdullah bin 'Umar] yaravuze ati: 'Umugabo wo mu cyaro yamusanze ku muhanda umwe wo mu mujyi wa Maka. Hanyuma 'Abdullah aramusuhuza amushyira ku ndogobe yari ahetse, amuha igitambaro yari yambaye ku mutwe.' Ibn Dinar aravuga ati: 'Nuko tubwira 'Abdullah bin 'Umar tuti: 'Allah Ta'ala aguhe ibihembo ku bw'ineza yawe. Mu by'ukuri, abantu bo mu cyaro bakunda ibintu byoroshye.' 'Abdullah yaramusubije ati: 'Se w'uyu muntu yari inshuti magara ya 'Umar bin Khaththab. Numvise Intumwa ya Allah ivuga iti: 'Mu by'ukuri, ingeso nziza ni uko umwana akomeza umubano we - ubucuti - n'umuryango w'inshuti magara za se'.
Imam Muslim : 4630
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ عَنْ ابْنِ الْهَادِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبَرُّ الْبِرِّ أَنْ يَصِلَ الرَّجُلُ وُدَّ أَبِيهِ
Yambwiye [Abu Ath Thahir]; Yatubwiye ['Abdullah bin Wahb]; Nabwiwe [Haiwah bin Syuraih] bivuye kuri [Ibnu Al Hadi] bivuye kuri ['Abdullah bin Dinar] bivuye kuri ['Abdullah bin 'Umar] ko Intumwa sallallahu alaihi wasallam yavuze ati: 'Mu by'ukuri, ingeso nziza ni uko umuntu akomeza umubano - ubucuti - n'umuryango w'inshuti magara za se'.
Imam Muslim : 4631
حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا خَرَجَ إِلَى مَكَّةَ كَانَ لَهُ حِمَارٌ يَتَرَوَّحُ عَلَيْهِ إِذَا مَلَّ رُكُوبَ الرَّاحِلَةِ وَعِمَامَةٌ يَشُدُّ بِهَا رَأْسَهُ فَبَيْنَا هُوَ يَوْمًا عَلَى ذَلِكَ الْحِمَارِ إِذْ مَرَّ بِهِ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلَسْتَ ابْنَ فُلَانِ بْنِ فُلَانٍ قَالَ بَلَى فَأَعْطَاهُ الْحِمَارَ وَقَالَ ارْكَبْ هَذَا وَالْعِمَامَةَ قَالَ اشْدُدْ بِهَا رَأْسَكَ فَقَالَ لَهُ بَعْضُ أَصْحَابِهِ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ أَعْطَيْتَ هَذَا الْأَعْرَابِيَّ حِمَارًا كُنْتَ تَرَوَّحُ عَلَيْهِ وَعِمَامَةً كُنْتَ تَشُدُّ بِهَا رَأْسَكَ فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ مِنْ أَبَرِّ الْبِرِّ صِلَةَ الرَّجُلِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ بَعْدَ أَنْ يُوَلِّيَ وَإِنَّ أَبَاهُ كَانَ صَدِيقًا لِعُمَرَ
Hasan bin 'Ali Al Hulwani yaratubwiye; Ese Ya'qub bin Ibrahim bin Sa'ad yaratubwiye; Ese data na Al Laith bin Sa'ad baratubwiye bose kuva kuri [Yazid bin 'Abdullah bin Usamah bin Al Hadi] kuva kuri ['Abdullah bin Dinar] kuva kuri [Ibn 'Umar] ko iyo yashakaga kujya i Maka, yajyaga ajyana indogobe ye kugenderaho iyo yari ananiwe kugenda ku ngamiya, ayihambira igitambaro ku mutwe. Umunsi umwe, ubwo yari atwaye indogobe ye, umugabo w'Umwarabu w'Umubeduwiya yahageze, maze aravuga ati: 'Nturi iki gitambaro cy'umuntu runaka?' Umugabo aramusubiza ati: 'Yego, nibyo.' Hanyuma Ibn 'Umar aha indogobe ye uwo mugabo aramubwira ati: 'Fata iyi ndogobe uyigendereho!' Byongeye kandi, yanamuhaye igitambaro cye maze aramubwira ati: 'Zingira iyi myambaro ku mutwe wawe!' Umwe mu nshuti yabwiye Abdullah bin Umar ati; “Allah akubabarire, ewe Ibnu Umar, kuko wahaye Abarabu b’Abduiyn indogobe wakoreshaga nk’imodoka yawe n’igitambaro wakundaga guhambira ku mutwe wawe.” Abdullah bin Umar yarasubije ati: “Yemwe nshuti, ndakwinginze mumenye ko nigeze kumva Intumwa ya Allah ivuga iti: ‘Kimwe mu byo umuntu akunda ababyeyi be ni uguhuza isano ya hafi y’umuryango w’ababyeyi be nyuma y’uko ababyeyi babo bapfuye’. Mu by’ukuri, se w’Abarabu b’Abduiyn yigeze kuba inshuti ya Umar bin Khaththab’.
Imam Muslim : 4632
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّوَّاسِ بْنِ سِمْعَانَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْبِرِّ وَالْإِثْمِ فَقَالَ الْبِرُّ حُسْنُ الْخُلُقِ وَالْإِثْمُ مَا حَاكَ فِي صَدْرِكَ وَكَرِهْتَ أَنْ يَطَّلِعَ عَلَيْهِ النَّاسُ
Yambwiye [Muhammad bin Hatim bin Maimun]; Yatubwiye [Ibnu Mahdi] yabikuye kuri [Mu'awiyah bin Salih] yavuye kuri ['Abdur Rahman bin Jubair bin Nufair] yavuye kuri [se] yavuye kuri [An Nawwas bin Mis'an Al Ansari] yaravuze ati; 'Nigeze kubaza Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ku bisobanuro by'imico myiza n'icyaha. Amagambo ye agira ati: 'Imico myiza ni imico myiza. Hagati aho, icyaha ni igikorwa cyangwa igikorwa kigutera kuzuyaza, kandi nawe ubwawe urabyanga niba ibikorwa byawe bizwi n'abandi.'
Imam Muslim : 4633
حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ يَعْنِي ابْنَ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَوَّاسِ بْنِ سِمْعَانَ قَالَ أَقَمْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْمَدِينَةِ سَنَةً مَا يَمْنَعُنِي مِنْ الْهِجْرَةِ إِلَّا الْمَسْأَلَةُ كَانَ أَحَدُنَا إِذَا هَاجَرَ لَمْ يَسْأَلْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ قَالَ فَسَأَلْتُهُ عَنْ الْبِرِّ وَالْإِثْمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبِرُّ حُسْنُ الْخُلُقِ وَالْإِثْمُ مَا حَاكَ فِي نَفْسِكَ وَكَرِهْتَ أَنْ يَطَّلِعَ عَلَيْهِ النَّاسُ
Yambwiye [Harun bin Sa'id Al Aili]; Yatubwiye ['Abdullah bin Wahb]; Yambwiye [Mu'awiyah] ari we Ibn Salih wa ['Abdur Rahman bin Jubair bin Nufair] wa [se] wa [Nawwas bin Sim'an] yaravuze ati: 'Nigeze kubana n'Intumwa Sallallaahu 'alaihi wasallam' umwaka umwe i Madina. Sinashoboraga kujya mu bwimukira - hamwe na Rasulullah Sallallaahu 'alaihi wasallam - kuko hari ikibazo'. Iyo umwe muri twe yimukiye, akenshi ntabwo tubaza Intumwa Sallallaahu 'alaihi wasallam ikintu icyo ari cyo cyose. Hanyuma nabajije Intumwa ya Allah ibyiza n'icyaha. Hanyuma aravuga ati: 'Ineza ni imico myiza, mu gihe icyaha ari cyo kikugaragara mu gituza kandi ntukikunde niba abandi bantu babizi'.
Imam Muslim : 4634
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمٌ وَهُوَ ابْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ مُعَاوِيَةَ وَهُوَ ابْنُ أَبِي مُزَرِّدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنِي عَمِّي أَبُو الْحُبَابِ سَعِيدُ بْنُ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ حَتَّى إِذَا فَرَغَ مِنْهُمْ قَامَتْ الرَّحِمُ فَقَالَتْ هَذَا مَقَامُ الْعَائِذِ مِنْ الْقَطِيعَةِ قَالَ نَعَمْ أَمَا تَرْضَيْنَ أَنْ أَصِلَ مَنْ وَصَلَكِ وَأَقْطَعَ مَنْ قَطَعَكِ قَالَتْ بَلَى قَالَ فَذَاكِ لَكِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ { فَهَلْ عَسَيْتُمْ إِنْ تَوَلَّيْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ وَتُقَطِّعُوا أَرْحَامَكُمْ أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمْ اللَّهُ فَأَصَمَّهُمْ وَأَعْمَى أَبْصَارَهُمْ أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا }
Twabwiwe [Qutaibah bin Sa'id bin Jamil bin Tharif bin 'Abdullah Ats Tsaqafi] na [Muhammad bin 'Abbad] bombi baravuze bati; Twabwiwe [Hatim] ni ukuvuga Ibn Isma'il bivuye kuri [Mu'awiyah] ni ukuvuga Ibn Abu Muzarrid - umugaragu - wo muri Bani Hashim; Twabwiwe marume, [Abu Al Hubab Sa'id bin Yasar] bivuye kuri [Abu Hurairah] yaravuze ati; 'Intumwa ya Allah shallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Allah Azza wa Jalla amaze kurema ibiremwa byose, inda yarahagurutse iravuga iti: 'Ese aha ni ahantu ho guhungira abashaka gucika imibanire - Imibanire ihuza -'. Allah Subhanahu wa Ta'ala aramusubiza ati: 'Yego. Ntiwishimiye ko nzahuza abaguhuza kandi nkagabanya abaguca?' Inda irasubiza iti: 'Nibyo rwose'. Allah aravuga ati: 'Ni byo ufite'. Nyuma y'ibyo, Rasulullah sallallahu alaihi wasallam yaravuze ati: 'Niba ushaka, soma umurongo ukurikira: None se iyo uba uri ku butegetsi wateza akaga ku isi ugasenya imibanire y'imiryango? Aba ni abantu bavumwe na Allah amatwi yabo yari yazimye kandi amaso yabo yarahumye. None se ntibareba Qur'an cyangwa imitima yabo ifunze? -QS. Muhammad 22-24-.
Imam Muslim : 4635
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ أَبِي مُزَرِّدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ رُومَانَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّحِمُ مُعَلَّقَةٌ بِالْعَرْشِ تَقُولُ مَنْ وَصَلَنِي وَصَلَهُ اللَّهُ وَمَنْ قَطَعَنِي قَطَعَهُ اللَّهُ
Twabibwiwe na [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Zuhair bin Harb] kandi iyi lafazh ni iya Abu Bakr. Aravuga ati; Twabibwiwe [Waki'] na [Mu'awiyah bin Muzarrid] na [Yazid bin Ruman] na ['Urwah] na ['Aisyah]; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Inda - urukundo - iri kuri 'Arsh,' ivuga iti: 'Unhuza, Allah azamuhuza. Kandi unshingira icyemezo, Allah na we azamufatira icyemezo'.
Imam Muslim : 4636
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَاطِعٌ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ سُفْيَانُ يَعْنِي قَاطِعَ رَحِمٍ
[Zuhair bin Harb] na [Ibn Abu 'Umar] bombi bambwiye; [Sufyan] yatubwiye kuri [Az Zuhri] yabivuze kuri [Muhammad bin Jubair bin Muth'im] yabivuze kuri [se] ko Intumwa sallallahu alaihi wasallam yavuze ati: 'Ucagagura isano y'umuryango ntazinjira muri Paradizo.' Ibn Abu 'Umar yaravuze; Sufyan yaravuze ati: 'Ucagagura isano y'umuryango.'
Imam Muslim : 4637
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ الضُّبَعِيُّ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَاطِعُ رَحِمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yambwiye ['Abdullah bin Muhammad bin Asma' Adh Dhaba'i]; Yatubwiye [Juwariyah] kuva kuri [Malik] kuva kuri [Az Zuhri] ko [Muhammad bin Jubair bin Muth'im]; Yamubwiye ko [se] yamubwiye ko Intumwa ya Allah (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yavuze iti: 'Abaca umubano ntibazinjira muri Paradizo'. Yatubwiye [Muhammad bin Rafi'] na [Abad bin Humaid] kuva kuri [Abdurrazak] kuva kuri [Ma'mar] kuva kuri [Az Zuhri] anyuze muri iyi nzira hamwe na Hadithi isa. Yaravuze ati lafazh; numvise Intumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam.
Imam Muslim : 4638
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يُبْسَطَ عَلَيْهِ رِزْقُهُ أَوْ يُنْسَأَ فِي أَثَرِهِ فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ
Yambwiye [Harmalah bin Yahya At Tujibi]; Yatubwiye [Ibn Wahb]; Amaze kumbwira [Yunus] bivuye kuri [Ibn Shihab] bivuye kuri [Anas bin Malik] yaravuze ati; Numvise Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ivuga iti: 'Ushaka kwagura ibimutunga, cyangwa ushaka ko ubuzima bwe bwongerwa, akomeze kugirana umubano mwiza'.
Imam Muslim : 4639
و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُبْسَطَ لَهُ فِي رِزْقِهِ وَيُنْسَأَ لَهُ فِي أَثَرِهِ فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ
Kandi yambwiye ['Abdul Malik bin Syu'aib bin Al Laits]; Yambwiye [data] kuri [sogokuru]; Amaze kumbwira ['Uqail bin Khalid] yaravuze; [Ibn Shihab] yaravuze ati: Namenyeshejwe [Anas bin Malik] ko Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yavuze ati: 'Umuntu wese ushaka kwagura ibimutunga, kandi agashaka ko ubuzima bwe bwongerwa, akomeze kugirana umubano mwiza'.
Imam Muslim : 4640
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ الْعَلَاءَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَجُلًا قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي قَرَابَةً أَصِلُهُمْ وَيَقْطَعُونِي وَأُحْسِنُ إِلَيْهِمْ وَيُسِيئُونَ إِلَيَّ وَأَحْلُمُ عَنْهُمْ وَيَجْهَلُونَ عَلَيَّ فَقَالَ لَئِنْ كُنْتَ كَمَا قُلْتَ فَكَأَنَّمَا تُسِفُّهُمْ الْمَلَّ وَلَا يَزَالُ مَعَكَ مِنْ اللَّهِ ظَهِيرٌ عَلَيْهِمْ مَا دُمْتَ عَلَى ذَلِكَ
Amaze kumbwira [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Muhammad bin Basysyar] kandi iyi lafazh ni iya Ibn Al Mutsanna yaravuze ati; Yatubwiye [Muhammad bin Ja'far]; Amaze kutubwira [Shu'bah] yaravuze ati; Numvise [Al A'laa bin 'Abdur Rahman] abwira [se] kuri [Abu Hurairah] ko hari umugabo wigeze kuvuga ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, mfite bene wacu. Buri gihe ngerageza kubahuza, ariko barabihagarika. Buri gihe ngerageza kubagirira neza, ariko barambabaza. Buri gihe ngerageza kubagwa neza, ariko ntibanyitayeho'. Hanyuma Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam aravuga ati: 'Niba ari ukuri nk'uko ubivuga, noneho uba umeze nk'ubaha umukungugu ushyushye, kandi igihe cyose ubikoze, ubufasha bwa Allah buzahora buri kumwe nawe'.