Revert to Islam, click here
Islam Al-Haq: Qur’an na Hadithi
(Islam nyayo)
Free Download / Gukuramo ku buntu

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadithi

Hadithi

Imam Muslim : 4541

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَدِيٍّ وَهُوَ ابْنُ ثَابِتٍ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لِحَسَّانَ بْنِ ثَابِتٍ اهْجُهُمْ أَوْ هَاجِهِمْ وَجِبْرِيلُ مَعَكَ حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ ح و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ كُلُّهُمْ عَنْ شُعْبَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Yatubwiye ['Ubaidullah bin Mu'adz]; Yatubwiye [data]; Yatubwiye [Syu'bah] kuri ['Adi] ari we Ibn Thabit yaravuze; 'Numvise [Al Barra bin 'Azib] avuga; Numvise Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam abwira Hassan bin Thabit ati: 'Ubasuzugure abatizera ubusizi bwawe, yewe Hassan! Mu by'ukuri, Gabrieli ahora ari kumwe nawe'. Yambwiye [Zuhair bin Harb]; Yatubwiye ['Abdur Rahman]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yambwiye [Abu Bakr bin Nafi']; Yatubwiye [Ghundar]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye [Ibn Basysyar]; Yatubwiye [Muhammad bin Ja'far] na ['Abdur Rahman] bose [Syu'bah] binyuze muri iyi nzira hamwe na Hadithi zisa.

Hadithi

Imam Muslim : 4542

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ حَسَّانَ بْنَ ثَابِتٍ كَانَ مِمَّنْ كَثَّرَ عَلَى عَائِشَةَ فَسَبَبْتُهُ فَقَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي دَعْهُ فَإِنَّهُ كَانَ يُنَافِحُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَاه عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ هِشَامٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ

Twabwiwe ko [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Abu Kuraib] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Abu Usamah] kuva kuri [Hisyam] kuva kuri [se] ko Hassan bin Thabit yari umwe mu bantu bakunze gushima Aisyah, hanyuma ndamunenga. Hanyuma [Aisha] aravuga ati: 'Yewe muzukuru wanjye, reka, mu by'ukuri yarwaniriye Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha)'. Yatubwiye ['Uthman bin Abu Syaibah]; Yatubwiye ['Abdah] kuva kuri [Hisham] muri iyi nzira.

Hadithi

Imam Muslim : 4543

حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ وَعِنْدَهَا حَسَّانُ بْنُ ثَابِتٍ يُنْشِدُهَا شِعْرًا يُشَبِّبُ بِأَبْيَاتٍ لَهُ فَقَالَ حَصَانٌ رَزَانٌ مَا تُزَنُّ بِرِيبَةٍ وَتُصْبِحُ غَرْثَى مِنْ لُحُومِ الْغَوَافِلِ فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ لَكِنَّكَ لَسْتَ كَذَلِكَ قَالَ مَسْرُوقٌ فَقُلْتُ لَهَا لِمَ تَأْذَنِينَ لَهُ يَدْخُلُ عَلَيْكِ وَقَدْ قَالَ اللَّهُ { وَالَّذِي تَوَلَّى كِبْرَهُ مِنْهُمْ لَهُ عَذَابٌ عَظِيمٌ } فَقَالَتْ فَأَيُّ عَذَابٍ أَشَدُّ مِنْ الْعَمَى إِنَّهُ كَانَ يُنَافِحُ أَوْ يُهَاجِي عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَاه ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ شُعْبَةَ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ قَالَتْ كَانَ يَذُبُّ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَذْكُرْ حَصَانٌ رَزَانٌ

Yambwiye [Bisyr bin Khalid]; Yatubwiye [Muhammad] ari we Ibn Ja'far wo muri [Syu'bah] wo muri [Sulaiman] wo muri [Abu Adh Dhuha] wo muri [Masruq] yaravuze ati; Nigeze gusura inzu ya [Aisyah] aho icyo gihe Hassan bin Thabit yasomaga imirongo myinshi y'ubusizi bwe busingiza Aisyah, aravuga ati: Uri umugore wera, jya utuje nta gushidikanya, mu gitondo wumva ushonje kuko utajya uvuga nabi abandi bantu'. Hanyuma Aisyah yarashubije ati: "Ariko se, ntabwo umeze utyo, yewe Hassan?" Masruq aravuga; 'Nabajije Aisyah nti: 'Yewe Ummul Mu'minin, kuki wemereye Hassan bin Thabit kwinjira mu nzu yawe?' Imana ntiyavuze iti: - Kandi umuntu ugira uruhare runini - mu gusebya Aisyah - azahabwa igihano gikomeye. -Qs.An Nuur: 11- Kumva ibibazo nk'ibyo. Aisya yarashubije ati: 'Ni ikihe gihano gishobora kuba gikomeye kuruta ubuhumyi?' Ese Hassan bin Thabit ntiyagize uruhare runini mu kurengera Intumwa y'Imana avuga ibisigo bituka abatemera Imana?' Yabitubwiye [Ibn Al Mutsanna]; Amaze kutubwira [Ibn Abu 'Adi] avuye muri [Shu'bah] anyuze muri iyi nzira yaravuze; [Aisha] yaravuze ati: 'Yarinze Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam..- kandi ntiyavuze lafazh; 'Hasshan Razan'.

Hadithi

Imam Muslim : 4544

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ حَسَّانُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ائْذَنْ لِي فِي أَبِي سُفْيَانَ قَالَ كَيْفَ بِقَرَابَتِي مِنْهُ قَالَ وَالَّذِي أَكْرَمَكَ لَأَسُلَّنَّكَ مِنْهُمْ كَمَا تُسَلُّ الشَّعْرَةُ مِنْ الْخَمِيرِ فَقَالَ حَسَّانُ وَإِنَّ سَنَامَ الْمَجْدِ مِنْ آلِ هَاشِمٍ بَنُو بِنْتِ مَخْزُومٍ وَوَالِدُكَ الْعَبْدُ قَصِيدَتَهُ هَذِهِ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَتْ اسْتَأْذَنَ حَسَّانُ بْنُ ثَابِتٍ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هِجَاءِ الْمُشْرِكِينَ وَلَمْ يَذْكُرْ أَبَا سُفْيَانَ وَقَالَ بَدَلَ الْخَمِيرِ الْعَجِينِ

Yatubwiye [Yahya bin Yahya]; Amaze kutubwira [Yahya bin Zakariya] bivuye kuri [Hisyam bin 'Urwah] bivuye kuri [se] bivuye kuri [Aisyah] aravuga; Hassan aravuga ati: Yewe Ntumwa y'Imana! Reka nrwane na Abu Sufyan nkoresheje ubusizi bwanjye." Rasulullah aramusubiza ati: "Bite se ku bijyanye no kumuvugaho isano mfitanye na we?" Hassan aravuga ati: "Ndahiye Uwaguhesheje icyubahiro, nzashobora kubakura mu itsinda ryabo nk'uko ingano ikurwa mu ifu yayo". Hanyuma Hassan asoma uyu murongo ati: "Mu by'ukuri, icyubahiro cy'umuryango wa Hashim ni abahungu n'abakobwa ba Makhzum, mu gihe so yari umugaragu." Yatubwiye [Uthman bin Abu Syaibah]; Yatubwiye [Abdah]; Yatubwiye [Hisyam bin 'Urwah] muri iyi nzira. Aisha aravuga ati; Hassan bin Thabit yasabye uburenganzira Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam bwo gukoza isoni abasenga Imana akoresheje ubusizi bwe." -umuvuzi ntabwo avuga Abu Sufyan ahubwo asimbuza interuro 'al khamir' na 'al 'Ajiin'. -dough-.

Hadithi

Imam Muslim : 4545

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي خَالِدُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ غَزِيَّةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اهْجُوا قُرَيْشًا فَإِنَّهُ أَشَدُّ عَلَيْهَا مِنْ رَشْقٍ بِالنَّبْلِ فَأَرْسَلَ إِلَى ابْنِ رَوَاحَةَ فَقَالَ اهْجُهُمْ فَهَجَاهُمْ فَلَمْ يُرْضِ فَأَرْسَلَ إِلَى كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَى حَسَّانَ بْنِ ثَابِتٍ فَلَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ قَالَ حَسَّانُ قَدْ آنَ لَكُمْ أَنْ تُرْسِلُوا إِلَى هَذَا الْأَسَدِ الضَّارِبِ بِذَنَبِهِ ثُمَّ أَدْلَعَ لِسَانَهُ فَجَعَلَ يُحَرِّكُهُ فَقَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَأَفْرِيَنَّهُمْ بِلِسَانِي فَرْيَ الْأَدِيمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَعْجَلْ فَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ أَعْلَمُ قُرَيْشٍ بِأَنْسَابِهَا وَإِنَّ لِي فِيهِمْ نَسَبًا حَتَّى يُلَخِّصَ لَكَ نَسَبِي فَأَتَاهُ حَسَّانُ ثُمَّ رَجَعَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ لَخَّصَ لِي نَسَبَكَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَأَسُلَّنَّكَ مِنْهُمْ كَمَا تُسَلُّ الشَّعْرَةُ مِنْ الْعَجِينِ قَالَتْ عَائِشَةُ فَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لِحَسَّانَ إِنَّ رُوحَ الْقُدُسِ لَا يَزَالُ يُؤَيِّدُكَ مَا نَافَحْتَ عَنْ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَقَالَتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ هَجَاهُمْ حَسَّانُ فَشَفَى وَاشْتَفَى قَالَ حَسَّانُ هَجَوْتَ مُحَمَّدًا فَأَجَبْتُ عَنْهُ وَعِنْدَ اللَّهِ فِي ذَاكَ الْجَزَاءُ هَجَوْتَ مُحَمَّدًا بَرًّا حَنِيفًا رَسُولَ اللَّهِ شِيمَتُهُ الْوَفَاءُ فَإِنَّ أَبِي وَوَالِدَهُ وَعِرْضِي لِعِرْضِ مُحَمَّدٍ مِنْكُمْ وِقَاءُ ثَكِلْتُ بُنَيَّتِي إِنْ لَمْ تَرَوْهَا تُثِيرُ النَّقْعَ مِنْ كَنَفَيْ كَدَاءِ يُبَارِينَ الْأَعِنَّةَ مُصْعِدَاتٍ عَلَى أَكْتَافِهَا الْأَسَلُ الظِّمَاءُ تَظَلُّ جِيَادُنَا مُتَمَطِّرَاتٍ تُلَطِّمُهُنَّ بِالْخُمُرِ النِّسَاءُ فَإِنْ أَعْرَضْتُمُو عَنَّا اعْتَمَرْنَا وَكَانَ الْفَتْحُ وَانْكَشَفَ الْغِطَاءُ وَإِلَّا فَاصْبِرُوا لِضِرَابِ يَوْمٍ يُعِزُّ اللَّهُ فِيهِ مَنْ يَشَاءُ وَقَالَ اللَّهُ قَدْ أَرْسَلْتُ عَبْدًا يَقُولُ الْحَقَّ لَيْسَ بِهِ خَفَاءُ وَقَالَ اللَّهُ قَدْ يَسَّرْتُ جُنْدًا هُمْ الْأَنْصَارُ عُرْضَتُهَا اللِّقَاءُ لَنَا فِي كُلِّ يَوْمٍ مِنْ مَعَدٍّ سِبَابٌ أَوْ قِتَالٌ أَوْ هِجَاءُ فَمَنْ يَهْجُو رَسُولَ اللَّهِ مِنْكُمْ وَيَمْدَحُهُ وَيَنْصُرُهُ سَوَاءُ وَجِبْرِيلٌ رَسُولُ اللَّهِ فِينَا وَرُوحُ الْقُدُسِ لَيْسَ لَهُ كِفَاءُ

Yatubwiye ['Abdul Malik bin Syu'aib bin Al Laits]; Yambwiye [data] kuri [sogokuru]; Yambwiye [Khalid bin Yazid]; Yambwiye [Sa'id bin Abu Hilal] kuri ['Umarah bin Ghaziyyah] kuri [Muhammad bin Ibrahim] kuri [Abu Salamah bin 'Abdur Rahman] kuri ['Aisyah] ko Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yavuze iti: 'Nimuvugishe ubusizi abatizera Abakurayishi, kuko ibyo bibabaza kurusha kurasa umwambi'. Kera cyane, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yohereje umuntu kuri Ibn Rawahah ngo ababwire ubutumwa bwe bwagiraga buti: "Nimuvugishe ubusizi abatizera Abakurayishi!" Hanyuma Ibn Rawahah arabagabaho igitero akoresheje ubusizi bwe, ariko byasaga nkaho Rasulullah ataranyurwa. Nyuma y’ibyo, Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam yohereje intumwa kuri Ka'ab bin Malik. Hanyuma yohereza intumwa kuri Hassan bin Thabit. Intumwa imugeze, Hassan yaravuze ati: 'Igihe kirageze ngo wohereze intare yavunitse umurizo wayo, irambura kandi izunguza ururimi rwayo. Ndakwifurije Uwagutumye n'ukuri, nzaca imitima y'abahakanyi b'Abakurayishi n'ubusizi bwanjye nk'igikatu cy'uruhu'. Ariko Intumwa ya Allah yabanje kumuburira iti: 'Yewe Hassan, ntukihutire, kuko mu by'ukuri Abu Bakr azi neza iherezo ry'Abakurayishi. Hagati aho, umuryango w'Abakurayishi ubwawo uri muri njye'. Hanyuma Hassan bin Thabit ajya gusura Abu Bakr. Nyuma y'ibyo, yasubiye ku Ntumwa ya Allah aramubwira ati: 'Ntumwa ya Allah, nzi urubyaro rwawe. Ndakwifurije Uwagutumye n'ukuri, nzagukuramo n'itsinda ryabo nk'uko ingano ikurwa mu ifu yayo'. Aisha aravuga ati; 'Hanyuma numvise Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam avuga ati: 'Mu by'ukuri, Jibril Alahis Salam azahora agushyigikira, yewe Hassan, igihe cyose uzatesha agaciro abatizera ukoresheje ubusizi bwawe bwo kurengera Allah n'Intumwa ye'. Aisha yaravuze ati; Hassan bin Thabit yateye Abakurayishi ibisigo by'ibitutsi bikomeye'. Hassan bin Thabit yaravuze; mu busizi bwe ati: 'Watutse Muhammad, nuko nsubiza ibitutsi byawe, # kandi muri ibyo nabonye ibihembo kuri Allah. # Ututse Muhammad, umuntu mwiza kandi w'inyangamugayo, # intumwa ya Allah itajya irenga ku masezerano ye. # Data, nyogokuru, n'icyubahiro cyanjye, nzabiyegurira icyubahiro cya Muhammad n'ibitero byawe. # Nzasiganwa n'ifarashi yanjye, itazagerwaho nawe, inyuze mu mwanzi kandi ikomeze kuzamuka. # Abagendera ku mafarashi bacu birukanye umusozi, bafite imyambi yiteguye kuraswa. # Amafarashi yacu akomeje kwiruka, afite amabendera yashyizweho n'abagore. # Nta gushidikanya ko tuzahangana n'ibibazo byawe, kugeza igihe intsinzi izaba iri mu maboko yacu. # Niba atari byo, tegereza intambara # aho Allah azaha # icyubahiro uwo ashaka. # Allah aravuga ati: 'Nohereje umugaragu, # utangaza ukuri nta guhisha'. # Allah aravuga ati: 'Nateguye ingabo zo gushyigikira, # ni ukuvuga ingabo za Ansari zabuze umwanzi. # Buri munsi tuba twiteguye guhangana n'ibitutsi, # intambara, cyangwa ibitutsi. # Ibitutsi byawe, ishimwe ryawe n'ubufasha bwawe ku ntumwa ya Allah, ibyo byose nta cyo byari bimubwiye. # Jibril woherejwe na Allah kudufasha, ni Ruhul Qudus utagira uko asa.

Hadithi

Imam Muslim : 4546

حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْيَمَامِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ أَبِي كَثِيرٍ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنْتُ أَدْعُو أُمِّي إِلَى الْإِسْلَامِ وَهِيَ مُشْرِكَةٌ فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَأَسْمَعَتْنِي فِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَكْرَهُ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبْكِي قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ أَدْعُو أُمِّي إِلَى الْإِسْلَامِ فَتَأْبَى عَلَيَّ فَدَعَوْتُهَا الْيَوْمَ فَأَسْمَعَتْنِي فِيكَ مَا أَكْرَهُ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يَهْدِيَ أُمَّ أَبِي هُرَيْرَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اهْدِ أُمَّ أَبِي هُرَيْرَةَ فَخَرَجْتُ مُسْتَبْشِرًا بِدَعْوَةِ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا جِئْتُ فَصِرْتُ إِلَى الْبَابِ فَإِذَا هُوَ مُجَافٌ فَسَمِعَتْ أُمِّي خَشْفَ قَدَمَيَّ فَقَالَتْ مَكَانَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَسَمِعْتُ خَضْخَضَةَ الْمَاءِ قَالَ فَاغْتَسَلَتْ وَلَبِسَتْ دِرْعَهَا وَعَجِلَتْ عَنْ خِمَارِهَا فَفَتَحَتْ الْبَابَ ثُمَّ قَالَتْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَيْتُهُ وَأَنَا أَبْكِي مِنْ الْفَرَحِ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَبْشِرْ قَدْ اسْتَجَابَ اللَّهُ دَعْوَتَكَ وَهَدَى أُمَّ أَبِي هُرَيْرَةَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ خَيْرًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يُحَبِّبَنِي أَنَا وَأُمِّي إِلَى عِبَادِهِ الْمُؤْمِنِينَ وَيُحَبِّبَهُمْ إِلَيْنَا قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ حَبِّبْ عُبَيْدَكَ هَذَا يَعْنِي أَبَا هُرَيْرَةَ وَأُمَّهُ إِلَى عِبَادِكَ الْمُؤْمِنِينَ وَحَبِّبْ إِلَيْهِمْ الْمُؤْمِنِينَ فَمَا خُلِقَ مُؤْمِنٌ يَسْمَعُ بِي وَلَا يَرَانِي إِلَّا أَحَبَّنِي

Yatubwiye ['Amru An Naqid]; Yatubwiye ['Umar bin Yunus Al Yamami]; Yatubwiye ['Ikrimah bin 'Ammar] kuva kuri [Abu Katsir Yazid bin 'Abdur Rahman]; Amaze kumbwira [Abu Hurairah] yaravuze ati: 'Kera, nakundaga gutumira mama ngo yinjire mu idini ya Islam, ubwo yari akiri umuyoboke w'Imana. Umunsi umwe namutumiye ngo yinjire mu idini ya Islam, ariko yavuze amagambo ntakunze kuri Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam. Hanyuma negereye Intumwa ya Allah ndira nti: 'Yewe Ntumwa ya Allah, nkunze gutumira mama ngo yinjire mu idini ya Islam, ariko ahora yanga ahubwo arambwira amagambo ntakunda kuri wewe. Kubwibyo rero, saba Imana ko iha mama ubuyobozi bwayo n'ubuyobozi bwayo.' Nyuma yo kumva ibisobanuro byanjye, Rasulullah yahise asenga ati: 'Mana, yobora nyina wa Abu Hurairah!' Hanyuma nasubiye mu rugo nishimye kubera isengesho ry'Intumwa. Nkigera mu rugo, nasanze urugi rugifunze. Mama yumvise intambwe zanjye maze aravuga ati: “Muraho Abu Hurairah, hagarara gato!” Hanyuma numvise urusaku rw’amazi asunika. Byagaragaye ko mama yari arimo kwiyuhagira. Ahita yambara imyenda maze yambara igitambaro. Yakinguye urugi aravuga ati: “Ewe Abu Hurairah, ubu ndahamya ko nta yindi mana ibaho uretse Allah kandi ndahamya ko Muhamadi ari umugaragu wa Allah akaba n’Intumwa ye.” Abu Hurairah aravuga ati: “Hanyuma nongeye gusubira ku ntumwa sallallahu alaihi wasallam. Naje aho ari ndira kubera ibyishimo. Naravuze nti: “Ewe ntumwa ya Allah, ndishimye cyane kandi nishimye, AIIah yasubije isengesho ryawe. Kandi Allah yahaye mama ubuyobozi bwe”. Rasulullah shallallahu alaihi wasallam yashimiye Allah kandi aramushimira. Naravuze nti: “Ewe ntumwa ya Allah, saba Allah ko njye na mama dukunda abemera kandi ko natwe badukunda!” Hanyuma Intumwa ya Allah irasenga; 'Mana, gira umugaragu wawe muto - ari we Abu Hurairah na nyina - gukunda abemera kandi ubakundishe bombi! 'Rero nta mwemera wumva izina ryanjye ntanyumve keretse ankunda'.

Hadithi

Imam Muslim : 4547

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ الْأَعْرَجِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا إِنَّكُمْ تَزْعُمُونَ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ يُكْثِرُ الْحَدِيثَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهُ الْمَوْعِدُ كُنْتُ رَجُلًا مِسْكِينًا أَخْدُمُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى مِلْءِ بَطْنِي وَكَانَ الْمُهَاجِرُونَ يَشْغَلُهُمْ الصَّفْقُ بِالْأَسْوَاقِ وَكَانَتْ الْأَنْصَارُ يَشْغَلُهُمْ الْقِيَامُ عَلَى أَمْوَالِهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَبْسُطْ ثَوْبَهُ فَلَنْ يَنْسَى شَيْئًا سَمِعَهُ مِنِّي فَبَسَطْتُ ثَوْبِي حَتَّى قَضَى حَدِيثَهُ ثُمَّ ضَمَمْتُهُ إِلَيَّ فَمَا نَسِيتُ شَيْئًا سَمِعْتُهُ مِنْهُ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ يَحْيَى بْنِ خَالِدٍ أَخْبَرَنَا مَعْنٌ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ بِهَذَا الْحَدِيثِ غَيْرَ أَنَّ مَالِكًا انْتَهَى حَدِيثُهُ عِنْدَ انْقِضَاءِ قَوْلِ أَبِي هُرَيْرَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِي حَدِيثِهِ الرِّوَايَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَبْسُطْ ثَوْبَهُ إِلَى آخِرِهِ

Amaze kutubwira [Qutaibah bin Sa'id] na [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Zuhair bin Harb] byose bivuye kuri [Sufyan] yaravuze ati; [Zuhair] Yatubwiye [Sufyan bin 'Uyainah] bivuye kuri [Az Zuhri] bivuye kuri [Al A'raj] yaravuze ati; Numvise [Abu Hurairah] avuga ati: 'Utekereza ko Abu Hurairah ari we muntu wavuze Hadithi nyinshi zavuye ku Ntumwa Sallallahu alaihi wa Salam, kandi Allah ni We usohoza amasezerano. Nari umukene wahoraga afasha Intumwa ya Allah (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yaryaga ibiryo by'ibanze gusa, mu gihe Abahajirin bari bahugiye mu bucuruzi mu masoko, naho Abaansari bari bahugiye mu mitungo yabo, hanyuma Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) iravuga iti: 'Ni nde uzasasa imyenda ye ntazibagirwe ibyo yumvise kuri njye?' Nuko ndasasa imyenda yanjye kugeza arangije kuvuga amagambo ye hanyuma ndambika imyenda yanjye ku mubiri wanjye. Nyuma y'ibyo sinigeze nibagirwa Hadithi numvise kuri we. Yambwiye ['Abdullah bin Ja'far bin Yahya bin Khalid]; Yatubwiye [Ma'an]; Yatubwiye [Malik]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye ['Abad bin Humaid]; Yatubwiye ['Abdur Razzaq]; Yatubwiye [Ma'mar] byose bivuye kuri [Az Zuhri] bivuye kuri [Al A'raj] bivuye kuri [Abu Hurairah] hamwe n'iyi Hadithi. Ariko, Malik yavuze ko iyi Hadithi ari amagambo ya Abu Hurairah gusa. Ntiyavuze Hadithi yavuye ku Ntumwa Sallallahu 'alaihi wasallam.

Hadithi

Imam Muslim : 4548

و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ حَدَّثَهُ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْ أَلَا يُعْجِبُكَ أَبُو هُرَيْرَةَ جَاءَ فَجَلَسَ إِلَى جَنْبِ حُجْرَتِي يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُسْمِعُنِي ذَلِكَ وَكُنْتُ أُسَبِّحُ فَقَامَ قَبْلَ أَنْ أَقْضِيَ سُبْحَتِي وَلَوْ أَدْرَكْتُهُ لَرَدَدْتُ عَلَيْهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَكُنْ يَسْرُدُ الْحَدِيثَ كَسَرْدِكُمْ

Kandi yambwiye [Harmalah bin Yahya At Tujibi]; Yatubwiye [Ibn Wahb]; Yambwiye [Yunus] ko ['Urwah bin Az Zubair]; Amaze kumubwira ko ['Aisha] yaravuze ati: 'Ese ntutangazwa na Abu Hurairah, umunsi umwe waje kwicara iruhande rw'icyumba cyanjye? Yumvise nkana ibyo yambwiye ku ntumwa sallallahu alaihi wasallam, byabaye igihe narimo nsenga iswala za suna. Yarahagurutse ntararangiza gusenga. Iyo ataza kwimuka, birumvikana ko nari kumusubiza muri ubu buryo; Mu by'ukuri, Intumwa ya Allah ntiyigeze ivuga inkuru nkuko uyivuga.

Hadithi

Imam Muslim : 4549

قَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَقَالَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ يَقُولُونَ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَدْ أَكْثَرَ وَاللَّهُ الْمَوْعِدُ وَيَقُولُونَ مَا بَالُ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ لَا يَتَحَدَّثُونَ مِثْلَ أَحَادِيثِهِ وَسَأُخْبِرُكُمْ عَنْ ذَلِكَ إِنَّ إِخْوَانِي مِنْ الْأَنْصَارِ كَانَ يَشْغَلُهُمْ عَمَلُ أَرَضِيهِمْ وَإِنَّ إِخْوَانِي مِنْ الْمُهَاجِرِينَ كَانَ يَشْغَلُهُمْ الصَّفْقُ بِالْأَسْوَاقِ وَكُنْتُ أَلْزَمُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى مِلْءِ بَطْنِي فَأَشْهَدُ إِذَا غَابُوا وَأَحْفَظُ إِذَا نَسُوا وَلَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا أَيُّكُمْ يَبْسُطُ ثَوْبَهُ فَيَأْخُذُ مِنْ حَدِيثِي هَذَا ثُمَّ يَجْمَعُهُ إِلَى صَدْرِهِ فَإِنَّهُ لَمْ يَنْسَ شَيْئًا سَمِعَهُ فَبَسَطْتُ بُرْدَةً عَلَيَّ حَتَّى فَرَغَ مِنْ حَدِيثِهِ ثُمَّ جَمَعْتُهَا إِلَى صَدْرِي فَمَا نَسِيتُ بَعْدَ ذَلِكَ الْيَوْمِ شَيْئًا حَدَّثَنِي بِهِ وَلَوْلَا آيَتَانِ أَنْزَلَهُمَا اللَّهُ فِي كِتَابِهِ مَا حَدَّثْتُ شَيْئًا أَبَدًا { إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلْنَا مِنْ الْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى } إِلَى آخِرِ الْآيَتَيْنِ و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ عَنْ شُعَيْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ إِنَّكُمْ تَقُولُونَ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ يُكْثِرُ الْحَدِيثَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ

[Ibn Shihab] yaravuze; kandi [Ibn Al Musayyab] yaravuze ati [Abu Hurairah] yigeze kuvuga ati: 'Abantu bavuga ko Abu Hurairah yavuze Hadithi nyinshi. Allah Subhanahu wa Ta'ala yamuhaye amahirwe yo kubana na Rasulullah Shallallahu'alaihiwasallam'. Abantu bavuga bati: 'Kuki Muhajirin na Ansari batavuze Hadithi nyinshi nk'uko Abu Hurairah yabivuze?' Jyewe - Abu Hurairah - nzakubwira ibi: Bene data banjye n'Abaansari bahugiye mu buhinzi naho bene data n'Abahajirin bahugiye mu kugura no kugurisha ku isoko. Hagati aho, buri gihe njyana n'Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam, kugeza igihe numvise andi magambo ye. Nari mpari igihe bo, inshuti za Baansari na Bahajirin, batari bahari kandi nafashe mu mutwe igihe bibagirwaga'. Umunsi umwe, Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Ni nde muri mwe wemera gusiga imyenda ye kugira ngo ahuze amagambo yanjye?' Nyuma y’ibyo, yashyize ishati ye mu gituza cye, kuko muri ubwo buryo atazigera yibagirwa Hadithi n’imwe yumvise kuri njye.' Numvise ijambo ry’Intumwa, narambitse igitambaro cyanjye kugeza igihe Intumwa irangije kuvuga, hanyuma nshyira igitambaro mu gituza cyanjye. Kuva icyo gihe, sinigeze nibagirwa Hadithi n’imwe yambwiye. Iyo hataba imirongo ibiri ya Qur’ani yahishuwe na Allah, birumvikana ko ntari narigeze ntanga Hadithi n’imwe numvise. Imirongo ibiri ni iyi: 'Mu by’ukuri, abahisha ibyo twanditse mu buryo bw’amakuru asobanutse n’ubuyobozi nyuma yo kubisobanurira abantu muri Qur’ani, bazavumwa na Allah kandi bazavumwa n’ibiremwa byose bishobora kuvuma, uretse abihana bagakora ibikorwa bishya bagasobanura ukuri, noneho ni bo nemera kwihana kwabo kandi ndi Uwemera kwihana, Nyirimbabazi' -QS. Albaqarah 159-. Kandi yatubwiye ['Abdullah bin 'Abdur Rahman Ad Darimi]; Yatumenyesheje [Abu Yemen] bivuye kuri [Syu'aib] bivuye kuri [Az Zuhri]; Nanjye [Sa'id bin Al Musayyab] na [Abu Salamah bin 'Abdur Rahman] ko [Abu Hurairah] yavuze ati; Mu by'ukuri, uravuga, kuki Abu Hurairah yafashe mu mutwe Hadithi nyinshi zo mu Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam ... n'izindi Hadithi zisa nazo.

Hadithi

Imam Muslim : 4550

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ وَاللَّفْظُ لِعَمْرٍو قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرُونَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ الْحَسَنِ بْنِ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي رَافِعٍ وَهُوَ كَاتِبُ عَلِيٍّ قَالَ سَمِعْتُ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَهُوَ يَقُولُ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا وَالزُّبَيْرَ وَالْمِقْدَادَ فَقَالَ ائْتُوا رَوْضَةَ خَاخٍ فَإِنَّ بِهَا ظَعِينَةً مَعَهَا كِتَابٌ فَخُذُوهُ مِنْهَا فَانْطَلَقْنَا تَعَادَى بِنَا خَيْلُنَا فَإِذَا نَحْنُ بِالْمَرْأَةِ فَقُلْنَا أَخْرِجِي الْكِتَابَ فَقَالَتْ مَا مَعِي كِتَابٌ فَقُلْنَا لَتُخْرِجِنَّ الْكِتَابَ أَوْ لَتُلْقِيَنَّ الثِّيَابَ فَأَخْرَجَتْهُ مِنْ عِقَاصِهَا فَأَتَيْنَا بِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا فِيهِ مِنْ حَاطِبِ بْنِ أَبِي بَلْتَعَةَ إِلَى نَاسٍ مِنْ الْمُشْرِكِينَ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ يُخْبِرُهُمْ بِبَعْضِ أَمْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا حَاطِبُ مَا هَذَا قَالَ لَا تَعْجَلْ عَلَيَّ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ امْرَأً مُلْصَقًا فِي قُرَيْشٍ قَالَ سُفْيَانُ كَانَ حَلِيفًا لَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ مِنْ أَنْفُسِهَا أَكَانَ مِمَّنْ كَانَ مَعَكَ مِنْ الْمُهَاجِرِينَ لَهُمْ قَرَابَاتٌ يَحْمُونَ بِهَا أَهْلِيهِمْ فَأَحْبَبْتُ إِذْ فَاتَنِي ذَلِكَ مِنْ النَّسَبِ فِيهِمْ أَنْ أَتَّخِذَ فِيهِمْ يَدًا يَحْمُونَ بِهَا قَرَابَتِي وَلَمْ أَفْعَلْهُ كُفْرًا وَلَا ارْتِدَادًا عَنْ دِينِي وَلَا رِضًا بِالْكُفْرِ بَعْدَ الْإِسْلَامِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدَقَ فَقَالَ عُمَرُ دَعْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَضْرِبْ عُنُقَ هَذَا الْمُنَافِقِ فَقَالَ إِنَّهُ قَدْ شَهِدَ بَدْرًا وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّ اللَّهَ اطَّلَعَ عَلَى أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ غَفَرْتُ لَكُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ } وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ أَبِي بَكْرٍ وَزُهَيْرٍ ذِكْرُ الْآيَةِ وَجَعَلَهَا إِسْحَقُ فِي رِوَايَتِهِ مِنْ تِلَاوَةِ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ ح و حَدَّثَنَا رِفَاعَةُ بْنُ الْهَيْثَمِ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ اللَّهِ كُلُّهُمْ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا مَرْثَدٍ الْغَنَوِيَّ وَالزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ وَكُلُّنَا فَارِسٌ فَقَالَ انْطَلِقُوا حَتَّى تَأْتُوا رَوْضَةَ خَاخٍ فَإِنَّ بِهَا امْرَأَةً مِنْ الْمُشْرِكِينَ مَعَهَا كِتَابٌ مِنْ حَاطِبٍ إِلَى الْمُشْرِكِينَ فَذَكَرَ بِمَعْنَى حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَلِيٍّ

Twabwiwe [Abu Bakr bin Abu Syaibah], ['Amru An Naqid], [Zuhair bin Harb], [Ishaq bin Ibrahim] na [Ibn Abu 'Umar] iyi lafazh ni iya 'Amru. [Ishaq] yaravuze ati; Yatumenyesheje, mu gihe abandi bavuga bati; Yatubwiye [Sufyan bin 'Uyainah] kuri ['Amru] kuri [Al Hasan bin Muhammad]; Yambwiye ['Ubaidullah bin Abu Rafi'] ni ukuvuga umwanditsi Ali yaravuze; Numvise [Ali] avuga ati: 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yigeze kunshinga, Zubair, na Miqdad.' Mbere yo kugenda, Intumwa ya Allah yaravuze iti: 'Genda mu busitani bwa Khakh hari umugore witwaje ibaruwa. Hanyuma, mufate ibaruwa!' Hanyuma twafashe ifarashi maze tuhahurira n'umugore. Hanyuma turamubwira tuti: 'Kura ibaruwa wazanye!' Umugore aramusubiza ati: 'Sinazanye ibaruwa'. Twamubwiye tumubwira tuti: 'Kuraho ibaruwa bitabaye ibyo turakwambura ubusa ku ngufu'. Nuko akura ibaruwa inyuma y'umusatsi we. Hanyuma tuyijyana ku Mutumwa wa Allah (saw) alaihi wasallam maze biragaragara ko yanditse ngo: 'Kuva kuri Hathib bin Abu Balta'ah ku batizera ba Qurayshi i Makkah ku birebana n'ibintu byinshi by'Intumwa ya Allah (saw) alaihi wasallam.' Rasulullah arabaza ati: 'Muraho Hathib, ibi ni ibiki?' Hathib arasubiza ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, ntukihutire kundakarira! Mu by'ukuri, nari nzi abahakanyi ba Qurayshi i Makkah - Abu Sufyan aravuga ati; 'Hathib yari inshuti y'abahakanyi ba Qurayshi, ariko we ubwe ntiyari Umukurayishi. Nanjye nigeze kwitabira ubuhunzi hamwe nawe, nsiga umuryango wanjye mu mujyi wa Makka aho barererwaga n'abavandimwe babo. Iyo bene wabo batakiriho, ndashaka ko bansaba garanti yo kurinda umuryango wanjye. Birumvikana ko ntabikoze kuko nari umuhakanyi cyangwa umuhakanyi mu idini ryanjye. Kuko, uko byagenda kose, sinshaka kuba umuhakanyi nyuma yo kwinjira mu idini rya Isilamu'. Intumwa ya Allah yumvise ibisobanuro bya Hathib bitaziguye, iravuga iti: 'Uri mu kuri, Hathib.' Ako kanya Umar bin Khaththab aravuga ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, reka ncishe ijosi ry'uyu munyabinyoma!' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam aravuga ati: 'Yewe Umar, wari uzi ko Hathib na we yitabiriye intambara ya Badr. Ntuzi ko koko Imana yahaye ihumure abitabiriye intambara ya Badr ikababwira iti: 'Ndakwinginze mukore icyo mushaka cyose, koko narabababariye!' Hanyuma Allah Subhanahu wa Ta'ala yahishuye umurongo ugira uti: 'Yemwe abemera, ntimugire abanzi banjye n'abanzi banyu inshuti z'indahemuka'. -A1 Mumtanganah -60-: 1-. Ishaq yashyize uyu murongo mu mateka ye ashingiye kuri qiraat ya Abu Sufyan. Yatubwiye [Abu Bakr bin Abu Syaibah]; Yatubwiye [Muhammad bin Fudhail]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye [Ishaq bin Ibrahim]; Yatubwiye [Abdullah bin Idris]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye [Rifa'ah bin Al Haitsam Al Wasithi]; Yatubwiye [Khalid] ari we Ibn 'Abdullah byose bivuye kuri [Hushain] bivuye kuri [Sa'ad bin 'Ubadah] bivuye kuri [Abu 'Abdur Rahman As Sulami] bivuye kuri [Ali] yaravuze; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yigeze kunshinga, Abu Martsad Al Ghanawi na Zubair bin Awwam kugendera ku ifarashi. Mbere yo kugenda, Rasulullah yaravuze ati: 'Nimujye mu busitani bwa Khakh, hari umugore wo mu bayoboke b'imana uzaniye ibaruwa iturutse kuri Hathib mwebwe bayoboke b'imana... -Byongeye kandi, dukurikije Hadithi isa na Hadithi ya Ubaidullah bin Abu Rafi' ya Ali.

Hadithi

Imam Muslim : 4551

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ عَبْدًا لِحَاطِبٍ جَاءَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَشْكُو حَاطِبًا فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَيَدْخُلَنَّ حَاطِبٌ النَّارَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَذَبْتَ لَا يَدْخُلُهَا فَإِنَّهُ شَهِدَ بَدْرًا وَالْحُدَيْبِيَةَ

Yatubwiye [Qutaibah bin Sa'id]; Yatubwiye [Laits]; Nk'uko bivugwa mu yindi nzira, Kandi yatubwiye [Muhammad bin Rumh]; Byavuzwe kuri twe [Al Laits] bivuye kuri [Abu Az Zubair] bivuye kuri [Jabir] ko umugaragu wa Hathib yaje kwa Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yinubira imico ya Hathib maze aravuga ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, Hathib rwose azajya muri Gehinomu'. Hanyuma Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam aravuga ati: 'Wabeshye, ntabwo azajya muri Gehinomu, kuko yagize uruhare mu ntambara ya Badr n'amasezerano ya Hudaibiyah'.

Hadithi

Imam Muslim : 4552

حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ أَخْبَرَتْنِي أُمُّ مُبَشِّرٍ أَنَّهَا سَمِعَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ عِنْدَ حَفْصَةَ لَا يَدْخُلُ النَّارَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِ الشَّجَرَةِ أَحَدٌ الَّذِينَ بَايَعُوا تَحْتَهَا قَالَتْ بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ فَانْتَهَرَهَا فَقَالَتْ حَفْصَةُ { وَإِنْ مِنْكُمْ إِلَّا وَارِدُهَا } فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوْا وَنَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيهَا جِثِيًّا }

Yambwiye [Harun bin 'Abdullah]; Twabwiwe [Hajjaj bin Muhammad] yaravuze; [Ibn Juraij] yaravuze; Nabwiwe [Abu Az Zubair] ko numvise [Jabir bin 'Abdullah] avuga; Nabwiwe [Umm Mubasysyir], ko yumvise Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ivugira kwa Hafshah iti: 'Imana ibishaka, nta n'umwe mu bitabira kwemera Imana munsi y'igiti uzajya mu muriro'. Hafshah aravuga ati: 'Ese koko ibyo ni ukuri, Rasulullah?' Rasulullah yanenze Hafshah kubyo yavuze. Hanyuma Hafshah yasomye umurongo wagiraga uti: 'Nta n'umwe muri mwe uzajya muri uwo muriro keretse uzajyayo'. -Maryam -19-: 71-. Hanyuma Intumwa y'Imana iravuga iti: 'Ese Allah Suhhanahu wa Ta'ala ntiyavuze ati: 'Noneho tuzakiza abantu b'abera kandi tuzasiga abantu b'abagiranabi mu muriro bapfukamye?'. -Maryam -19-: 72-.

Hadithi

Imam Muslim : 4553

حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْأَشْعَرِيُّ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي أُسَامَةَ قَالَ أَبُو عَامِرٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا بُرَيْدٌ عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ نَازِلٌ بِالْجِعْرَانَةِ بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ وَمَعَهُ بِلَالٌ فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلَا تُنْجِزُ لِي يَا مُحَمَّدُ مَا وَعَدْتَنِي فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْشِرْ فَقَالَ لَهُ الْأَعْرَابِيُّ أَكْثَرْتَ عَلَيَّ مِنْ أَبْشِرْ فَأَقْبَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَبِي مُوسَى وَبِلَالٍ كَهَيْئَةِ الْغَضْبَانِ فَقَالَ إِنَّ هَذَا قَدْ رَدَّ الْبُشْرَى فَاقْبَلَا أَنْتُمَا فَقَالَا قَبِلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ ثُمَّ دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَدَحٍ فِيهِ مَاءٌ فَغَسَلَ يَدَيْهِ وَوَجْهَهُ فِيهِ وَمَجَّ فِيهِ ثُمَّ قَالَ اشْرَبَا مِنْهُ وَأَفْرِغَا عَلَى وُجُوهِكُمَا وَنُحُورِكُمَا وَأَبْشِرَا فَأَخَذَا الْقَدَحَ فَفَعَلَا مَا أَمَرَهُمَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَادَتْهُمَا أُمُّ سَلَمَةَ مِنْ وَرَاءِ السِّتْرِ أَفْضِلَا لِأُمِّكُمَا مِمَّا فِي إِنَائِكُمَا فَأَفْضَلَا لَهَا مِنْهُ طَائِفَةً

Twabwiwe [Abu 'Amir Al Asy'ari] na [Abu Kuraib] bose [Abu Usamah] barabivuze; [Abu 'Amir] yatubwiye [Abu Usamah]; amaze kutubwira [Buraid] kuri [sekuru Abu Burdah] kuri [Abu Musa] yaravuze ati: 'Nari ndi iruhande rwa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ubwo yahagararaga na Bilal muri Ji'ranah, agace kari hagati ya Maka na Madina. Nyuma y'igihe gito, umwarabu wo mu mudugudu yaje ku ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam aramubwira ati: 'Yewe Muhammad, kuki udashyira mu bikorwa ibyo wansezeranyije?' Nuko intumwa ya Allah ibwira umwarabu wo mu mudugudu iti: 'Hari inkuru nziza kuri wewe'. Ariko umwarabu yabwiye intumwa ya Allah ati: 'Uhora umbwira uti: 'Hari inkuru nziza kuri wewe'. Hanyuma Intumwa ya Allah iramuhindukirana, ireba Abu Musa na Bilal ifite imyitwarire nk'iy'umuntu urakaye, iravuga iti: 'Biragaragara ko Abarabu bo mu cyaro banze inkuru yanjye nziza. Byaba byiza muyihanganiye'. Inshuti ebyiri zarashubije ziti: 'Turabyemera, yewe Ntumwa ya Allah!' Nyuma y'ibyo, Intumwa yasabye ikirahure cy'amazi. Hanyuma yoza intoki ze n'isura ye n'amazi. Hanyuma acira mu mazi abwira Abu Musa na Bilal ati: 'Nywa aya mazi, yewe Aba Musa na Bilal! Nyuma y'ibyo, suka amazi yo koza mu maso no mu ijosi. Hanyuma mubwire uwo mugabo inkuru nziza yerekeye Islam!' Bombi bafata ikirahure bahita bakora ibyo Intumwa ya Allah yari yabategetse gukora. Nyuma gato, Umm Salamah, umugore w'Intumwa, yahamagaye Abu Musa na Bilal inyuma y'umwenda ati: 'Yewe Bilal na Abu Musa, nimunsigire amazi - nyoko -!' Amaherezo basize amazi kuri Umm Salamah.

Hadithi

Imam Muslim : 4554

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ أَبُو عَامِرٍ الْأَشْعَرِيُّ وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ وَاللَّفْظُ لِأَبِي عَامِرٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ لَمَّا فَرَغَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ حُنَيْنٍ بَعَثَ أَبَا عَامِرٍ عَلَى جَيْشٍ إِلَى أَوْطَاسٍ فَلَقِيَ دُرَيْدَ بْنَ الصِّمَّةِ فَقُتِلَ دُرَيْدٌ وَهَزَمَ اللَّهُ أَصْحَابَهُ فَقَالَ أَبُو مُوسَى وَبَعَثَنِي مَعَ أَبِي عَامِرٍ قَالَ فَرُمِيَ أَبُو عَامِرٍ فِي رُكْبَتِهِ رَمَاهُ رَجُلٌ مِنْ بَنِي جُشَمٍ بِسَهْمٍ فَأَثْبَتَهُ فِي رُكْبَتِهِ فَانْتَهَيْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ يَا عَمِّ مَنْ رَمَاكَ فَأَشَارَ أَبُو عَامِرٍ إِلَى أَبِي مُوسَى فَقَالَ إِنَّ ذَاكَ قَاتِلِي تَرَاهُ ذَلِكَ الَّذِي رَمَانِي قَالَ أَبُو مُوسَى فَقَصَدْتُ لَهُ فَاعْتَمَدْتُهُ فَلَحِقْتُهُ فَلَمَّا رَآنِي وَلَّى عَنِّي ذَاهِبًا فَاتَّبَعْتُهُ وَجَعَلْتُ أَقُولُ لَهُ أَلَا تَسْتَحْيِي أَلَسْتَ عَرَبِيًّا أَلَا تَثْبُتُ فَكَفَّ فَالْتَقَيْتُ أَنَا وَهُوَ فَاخْتَلَفْنَا أَنَا وَهُوَ ضَرْبَتَيْنِ فَضَرَبْتُهُ بِالسَّيْفِ فَقَتَلْتُهُ ثُمَّ رَجَعْتُ إِلَى أَبِي عَامِرٍ فَقُلْتُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ قَتَلَ صَاحِبَكَ قَالَ فَانْزِعْ هَذَا السَّهْمَ فَنَزَعْتُهُ فَنَزَا مِنْهُ الْمَاءُ فَقَالَ يَا ابْنَ أَخِي انْطَلِقْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَقْرِئْهُ مِنِّي السَّلَامَ وَقُلْ لَهُ يَقُولُ لَكَ أَبُو عَامِرٍ اسْتَغْفِرْ لِي قَالَ وَاسْتَعْمَلَنِي أَبُو عَامِرٍ عَلَى النَّاسِ وَمَكَثَ يَسِيرًا ثُمَّ إِنَّهُ مَاتَ فَلَمَّا رَجَعْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي بَيْتٍ عَلَى سَرِيرٍ مُرْمَلٍ وَعَلَيْهِ فِرَاشٌ وَقَدْ أَثَّرَ رِمَالُ السَّرِيرِ بِظَهْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَنْبَيْهِ فَأَخْبَرْتُهُ بِخَبَرِنَا وَخَبَرِ أَبِي عَامِرٍ وَقُلْتُ لَهُ قَالَ قُلْ لَهُ يَسْتَغْفِرْ لِي فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ مِنْهُ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِعُبَيْدٍ أَبِي عَامِرٍ حَتَّى رَأَيْتُ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَوْقَ كَثِيرٍ مِنْ خَلْقِكَ أَوْ مِنْ النَّاسِ فَقُلْتُ وَلِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَاسْتَغْفِرْ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ ذَنْبَهُ وَأَدْخِلْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُدْخَلًا كَرِيمًا قَالَ أَبُو بُرْدَةَ إِحَدَاهُمَا لِأَبِي عَامِرٍ وَالْأُخْرَى لِأَبِي مُوسَى

Amaze kutubwira ['Abdullah bin Barrad Abu 'Amir Al Asy'ari] na [Abu Kuraib Muhammad bin Al A'laa] iyi lafazh ni iya Abu 'Amir yaravuze; Amaze kutubwira [Abu Usamah] kuva kuri [Buraid] kuva kuri [Abu Burdah] kuva kuri [se] yagize ati: 'Nyuma y'intambara ya Hunain, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yahaye Abu Amir kuyobora ingabo z'Abayisilamu i Authas. Hanyuma Abu Amir yateye Duraid bin Ash-Shimmah kugeza ubwo Duraid yishwe mu ntambara maze Allah arimbura abanzi be'. Abu Musa yaravuze ati: 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yigeze kunyohereza njye na Abu Amir ku rugamba. Umunsi umwe, Abu Amir yarakubiswe n'umwambi wamukubise ku ivi. Umugabo wo muri Bani Jusyam yaramuteye amukubita ku ivi. Hanyuma ndamwegera ndamubaza nti: 'Marume, ni nde uri kukwibasira?' Abu Amir yabwiye Abu Musa ati: 'Umwanzi ubona aho ni we wanyibasiriye'. Hanyuma nakurikiye uwo muntu kugeza aho namufatiye. Uwo mugabo abonye, yarahunze. Ariko nakomeje kumwirukaho maze ndamubwira nti: 'Ntufite isoni zo kunyirinda? Nturi umwarabu? Hagarara turwane!' 'Bidatinze uwo mugabo yarahagaze maze ndarwana na we. Nyuma yo gutera kabiri, nabashije kumwica nkoresheje inkota yanjye. Nyuma y'ibyo nasubiye kwa Abu Amir, ndamubwira nti: 'Marume, koko Imana yishe umuntu wibasiriye nyirarume'. Abu Amir aravuga ati: 'Abdullah - izina nyakuri rya Abu Musa -, kura uyu mwambi!' Hanyuma nkura umwambi wari mu ivi rya Abu Amir kugeza ubwo amaraso yakomeje kuva mu ivi rye. Abu Amir aravuga ati: 'Yewe mwene wacu, jya ku Ntumwa ya Allah umubwire indamutso yanjye umubwire uti: 'Abu Amir yagugiriye inama yo kumusengera'. Abu Musa aravuga ati: 'Nyuma y'ibyo Abu Amir yampaye inshingano yo kumusimbura mu kuyobora ingabo z'Abayisilamu. Nyuma y'igihe gito, Abu Amir arapfa. Nyuma yo gusubira i Madina, nahise mbona Intumwa iwe. Icyo gihe yari ku buriri bw'ibumba buriho umusego, umucanga n'umukungugu byari bimufatanye n'umugongo no mu nda. Hanyuma namubwiye inkuru z'ingabo z'Abayisilamu n'inkuru za Abu Amir. Hanyuma naravuze nti: 'Abu Amir yagiriye inama Rasuluhlah yo kwemera kumusengera'. Hanyuma Rasulullah sallallahu alaihi wasallam asaba amazi maze ahita akora isuku. Nyuma y'ibyo yazamuye amaboko ye ubwo yasengaga ati: 'Mana yanjye, babarira Ubaid na Abu Amir!' -Nabonye amaboko yera y'Intumwa ubwo yazamuraga ukuboko kwe. Hanyuma yasenze ati: 'Mana yanjye, shyira Abu Amir, ku munsi w'urubanza, hejuru y'ibiremwa byawe byinshi!' Nabwiye Rasulullah nti: 'Mana yanjye, nsabire imbabazi!' Hanyuma Intumwa ya Allah irasenga iti: 'Mana yanjye, babarira ibyaha bya Abdullah bin Qais - izina nyakuri rya Abu Musa - kandi umwemerere mu cyubahiro ku munsi w'urubanza!' Abu Burdah aravuga ati; 'Isengesho rya mbere ni irya Abu Amir naho iryakurikiyeho ni irya Abu Musa'.

Hadithi

Imam Muslim : 4555

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا بُرَيْدٌ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ أَصْوَاتَ رُفْقَةِ الْأَشْعَرِيِّينَ بِالْقُرْآنِ حِينَ يَدْخُلُونَ بِاللَّيْلِ وَأَعْرِفُ مَنَازِلَهُمْ مِنْ أَصْوَاتِهِمْ بِالْقُرْآنِ بِاللَّيْلِ وَإِنْ كُنْتُ لَمْ أَرَ مَنَازِلَهُمْ حِينَ نَزَلُوا بِالنَّهَارِ وَمِنْهُمْ حَكِيمٌ إِذَا لَقِيَ الْخَيْلَ أَوْ قَالَ الْعَدُوَّ قَالَ لَهُمْ إِنَّ أَصْحَابِي يَأْمُرُونَكُمْ أَنْ تَنْظُرُوهُمْ

Yatubwiye [Abu Kuraib Muhammad bin Al Allaa] Yatubwiye [Abu Usamah] Yatubwiye [Buraid] kuva kuri [Abu Burdah] kuva kuri [Abu Musa] yaravuze; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Mu by'ukuri, nzi ijwi ry'Abasy'ariyyin basoma Qur'an iyo binjiye nimugoroba. Kandi namenye amazu yabo n'ijwi ry'amajwi yabo iyo basomaga Qur'an nijoro, nubwo ntari narigeze mbona amazu yabo ku manywa iyo bari mu rugo. Muri bo harimo Hakim wahuye n'ingabo z'abanzi yababwiye ati: 'Mu by'ukuri, inshuti zanjye zababwiye ko mugomba guhangana nabo'.

Hadithi

Imam Muslim : 4556

حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْأَشْعَرِيُّ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي أُسَامَةَ قَالَ أَبُو عَامِرٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْأَشْعَرِيِّينَ إِذَا أَرْمَلُوا فِي الْغَزْوِ أَوْ قَلَّ طَعَامُ عِيَالِهِمْ بِالْمَدِينَةِ جَمَعُوا مَا كَانَ عِنْدَهُمْ فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ ثُمَّ اقْتَسَمُوهُ بَيْنَهُمْ فِي إِنَاءٍ وَاحِدٍ بِالسَّوِيَّةِ فَهُمْ مِنِّي وَأَنَا مِنْهُمْ

Amaze kutubwira [Abu Amir Al Asy'ari] na [Abu Kuraib] byose bivuye kuri [Abu Usamah], [Abu Amir] yaravuze ati; Yatubwiye [Abu Usamah] Yambwiye [Buraid bin Abdullah Abu Burdah] bivuye kuri [Sekuru we, Abu Burdah] bivuye kuri [Abu Musa] yaravuze; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Mu by'ukuri, Abasiriy'ariyyin iyo babuze ibikoresho mu ntambara cyangwa hari ibiryo bike ku miryango yabo i Madina, bakusanya ibisigaye n'ibiryo mu mwenda umwe. Hanyuma bagabana ibiryo mu gikoresho kimwe kimwe. Ni itsinda ryanjye nanjye ndi itsinda ryabo.'

Hadithi

Imam Muslim : 4557

حَدَّثَنِي عَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَعْقِرِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا النَّضْرُ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الْيَمَامِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ حَدَّثَنَا أَبُو زُمَيْلٍ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ كَانَ الْمُسْلِمُونَ لَا يَنْظُرُونَ إِلَى أَبِي سُفْيَانَ وَلَا يُقَاعِدُونَهُ فَقَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ ثَلَاثٌ أَعْطِنِيهِنَّ قَالَ نَعَمْ قَالَ عِنْدِي أَحْسَنُ الْعَرَبِ وَأَجْمَلُهُ أُمُّ حَبِيبَةَ بِنْتُ أَبِي سُفْيَانَ أُزَوِّجُكَهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَمُعَاوِيَةُ تَجْعَلُهُ كَاتِبًا بَيْنَ يَدَيْكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَتُؤَمِّرُنِي حَتَّى أُقَاتِلَ الْكُفَّارَ كَمَا كُنْتُ أُقَاتِلُ الْمُسْلِمِينَ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَبُو زُمَيْلٍ وَلَوْلَا أَنَّهُ طَلَبَ ذَلِكَ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَعْطَاهُ ذَلِكَ لِأَنَّهُ لَمْ يَكُنْ يُسْأَلُ شَيْئًا إِلَّا قَالَ نَعَمْ

Nabwiwe ko [Abbas bin Abdul Adhim Al Anbari] na [Ahmad bin Ja'far Al Ma'qiri] bombi bavuze bati; Yatubwiye [An Nadhr] ari we Ibn Muhammad Al Yamami Yatubwiye [Ikrimah] Yatubwiye [Abu Zumail] Yambwiye [Ibn Abbas] yaravuze ati; 'Kera, Abayisilamu ntibubahirizaga kandi ntibahaye Abu Sufyan umwanya yari akwiye. Kubwibyo, umunsi umwe -Abu Sufyan- yabwiye Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam; 'Yewe Ntumwa ya Allah, mpa ibyifuzo bitatu!' Rasulullah yaramushubije ati: 'Yego'. Abu Sufyan yakomeje ikiganiro cye; 'Ubwa mbere, mfite umukobwa mwiza kandi mwiza cyane mu Arabiya, ari we Umm Habibah. Ndashaka kumurongora'. Rasulullah yaramushubije ati: 'Yego'. 'Ubwa kabiri, Abu Sufyan yakomeje; 'Nizeye ko uzahindura Muawiyah bin Abu Sufyan umwanditsi wawe uhora aguherekeza'. Rasulullah yaramushubije ati: 'Yego'. Abu Sufyan yarangije ubusabe bwe ati: 'Icya gatatu, ndizera ko umpaye inshingano yo kurwana ku rugamba n'abahakanyi, nk'uko byari bimeze mbere - mbere yo kwinjira mu idini ya Islam - narwanye n'Abayisilamu'. Intumwa irasubiza iti: 'Yego'. Abu Zumail aravuga ati: 'Iyo Abu Sufyan ataza gusaba Rasulullah ibi, Rasulullah ntabwo yari kubitanga rwose. Kuko, nyuma ya byose, Intumwa ntiyigeze isubiza uretse 'yego' iyo yabazwaga ikintu runaka.'

Hadithi

Imam Muslim : 4558

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ الْأَشْعَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنِي بُرَيْدٌ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ بَلَغَنَا مَخْرَجُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ بِالْيَمَنِ فَخَرَجْنَا مُهَاجِرِينَ إِلَيْهِ أَنَا وَأَخَوَانِ لِي أَنَا أَصْغَرُهُمَا أَحَدُهُمَا أَبُو بُرْدَةَ وَالْآخَرُ أَبُو رُهْمٍ إِمَّا قَالَ بِضْعًا وَإِمَّا قَالَ ثَلَاثَةً وَخَمْسِينَ أَوْ اثْنَيْنِ وَخَمْسِينَ رَجُلًا مِنْ قَوْمِي قَالَ فَرَكِبْنَا سَفِينَةً فَأَلْقَتْنَا سَفِينَتُنَا إِلَى النَّجَاشِيِّ بِالْحَبَشَةِ فَوَافَقْنَا جَعْفَرَ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَأَصْحَابَهُ عِنْدَهُ فَقَالَ جَعْفَرٌ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنَا هَاهُنَا وَأَمَرَنَا بِالْإِقَامَةِ فَأَقِيمُوا مَعَنَا فَأَقَمْنَا مَعَهُ حَتَّى قَدِمْنَا جَمِيعًا قَالَ فَوَافَقْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ افْتَتَحَ خَيْبَرَ فَأَسْهَمَ لَنَا أَوْ قَالَ أَعْطَانَا مِنْهَا وَمَا قَسَمَ لِأَحَدٍ غَابَ عَنْ فَتْحِ خَيْبَرَ مِنْهَا شَيْئًا إِلَّا لِمَنْ شَهِدَ مَعَهُ إِلَّا لِأَصْحَابِ سَفِينَتِنَا مَعَ جَعْفَرٍ وَأَصْحَابِهِ قَسَمَ لَهُمْ مَعَهُمْ قَالَ فَكَانَ نَاسٌ مِنْ النَّاسِ يَقُولُونَ لَنَا يَعْنِي لِأَهْلِ السَّفِينَةِ نَحْنُ سَبَقْنَاكُمْ بِالْهِجْرَةِ قَالَ فَدَخَلَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ وَهِيَ مِمَّنْ قَدِمَ مَعَنَا عَلَى حَفْصَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَائِرَةً وَقَدْ كَانَتْ هَاجَرَتْ إِلَى النَّجَاشِيِّ فِيمَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِ فَدَخَلَ عُمَرُ عَلَى حَفْصَةَ وَأَسْمَاءُ عِنْدَهَا فَقَالَ عُمَرُ حِينَ رَأَى أَسْمَاءَ مَنْ هَذِهِ قَالَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ قَالَ عُمَرُ الْحَبَشِيَّةُ هَذِهِ الْبَحْرِيَّةُ هَذِهِ فَقَالَتْ أَسْمَاءُ نَعَمْ فَقَالَ عُمَرُ سَبَقْنَاكُمْ بِالْهِجْرَةِ فَنَحْنُ أَحَقُّ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْكُمْ فَغَضِبَتْ وَقَالَتْ كَلِمَةً كَذَبْتَ يَا عُمَرُ كَلَّا وَاللَّهِ كُنْتُمْ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُطْعِمُ جَائِعَكُمْ وَيَعِظُ جَاهِلَكُمْ وَكُنَّا فِي دَارِ أَوْ فِي أَرْضِ الْبُعَدَاءِ الْبُغَضَاءِ فِي الْحَبَشَةِ وَذَلِكَ فِي اللَّهِ وَفِي رَسُولِهِ وَايْمُ اللَّهِ لَا أَطْعَمُ طَعَامًا وَلَا أَشْرَبُ شَرَابًا حَتَّى أَذْكُرَ مَا قُلْتَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ كُنَّا نُؤْذَى وَنُخَافُ وَسَأَذْكُرُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَسْأَلُهُ وَ وَاللَّهِ لَا أَكْذِبُ وَلَا أَزِيغُ وَلَا أَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ قَالَ فَلَمَّا جَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّ عُمَرَ قَالَ كَذَا وَكَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بِأَحَقَّ بِي مِنْكُمْ وَلَهُ وَلِأَصْحَابِهِ هِجْرَةٌ وَاحِدَةٌ وَلَكُمْ أَنْتُمْ أَهْلَ السَّفِينَةِ هِجْرَتَانِ قَالَتْ فَلَقَدْ رَأَيْتُ أَبَا مُوسَى وَأَصْحَابَ السَّفِينَةِ يَأْتُونِي أَرْسَالًا يَسْأَلُونِي عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ مَا مِنْ الدُّنْيَا شَيْءٌ هُمْ بِهِ أَفْرَحُ وَلَا أَعْظَمُ فِي أَنْفُسِهِمْ مِمَّا قَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو بُرْدَةَ فَقَالَتْ أَسْمَاءُ فَلَقَدْ رَأَيْتُ أَبَا مُوسَى وَإِنَّهُ لَيَسْتَعِيدُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنِّي

Twabwiwe ko [Abdullah bin Barrad Al Asy'ari] na [Muhammad bin Al Allaa Al Hamdani] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Abu Usamah] Yambwiye [Buraid] avuye kuri [Abu Burdah] avuye kuri [Abu Musa] yagize ati: 'Ubwo twari muri Yemen, twabonye amakuru yerekeye intego yo kwimuka kwategetswe n'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, bityo natwe twagiye kwimukira muri ako gace - Habasyah -. Icyo gihe twari tugizwe nanjye na bene data babiri. Ndi umuntu muto cyane, mu gihe umwe muri bene data yitwaga Abu Burdah undi yitwaga Abu Ruhm'. Abu Musa yaravuze ati: 'Bari abantu benshi cyangwa abantu mirongo itanu na batatu cyangwa abantu mirongo itanu na babiri bo mu bwoko bwacu'. Abu Musa yaravuze ati: 'Twafashe ubwato kugeza ubwo twatwawe n'ubwato bwacu tujya ku Mwami Najasyi i Habasyah. Hanyuma twifatanyije na Ja'far bin Abu Talib n'abari kumwe na we iruhande rw'Umwami Najasyi. Ja'far yaravuze ati; 'Mu by'ukuri, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yatwohereje hano. Uretse ibyo, yanatubwiye kuguma hano. OIeh, rero, mugume natwe'. Abu Musa aravuga ati: 'Hanyuma twagumanye na Ja'far kugeza ubwo twese twaje'. Abu Musa aravuga ati: 'Twese twahuye na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ubwo yatsindaga intambara ya Khaibar. Yaduhaye umugabane wacu w'iminyago y'intambara. Nta mugabane na umwe yahaye uwo ari we wese utaritabiriye kwigarurira Khaibar, keretse abarwanye na we n'abo twifatanyije na Ja'far n'inshuti ze'. Abu Musa aravuga ati: 'Hari abantu bamwe batubwiye ko bifatanyije mu rugendo rwo kwimuka bajya i Habasyah; 'Twabarushije mu kibazo cyo kwimuka'. Abu Musa aravuga ati; 'Asma' bint Umais, wari umwe mu itsinda ryacu ry'ubwato, yigeze gusura inzu ya Hafshah, umugore w'Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam. Asma' yigeze kwimukira Umwami Najasyi'. Igihe kimwe Umar bin Khaththab yinjiye mu nzu ya Hafshah, Asma' yari ahari. Umar abonye Asma' mu nzu, aramubaza ati: 'Uyu ni nde, Hafshah?' Hafshah arasubiza; 'Ni Asma' bint Umais!' Umar yongera kubaza ati: 'Ese yigeze yimukira i Habasyah akoresheje ubwato?' 'Asma' bint Umais arasubiza; 'Yego, nanjye nimukiye i Habasyah'. Umar yakomeje amagambo ye; 'Noneho, dufite uburenganzira bwinshi ku Ntumwa ya Allah kurusha wowe.' Asma 'ararakara aravuga ati: 'Uribeshya, yewe Umar! Ndahiye Imana, waherekeje kwimuka kw'Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam.' Ariko yagaburiye abashonje muri mwe, anagira inama abaswa muri mwe, ubwo twimukiraga mu gihugu cya kure cyane i Habasyah cyari cyuzuyemo imbogamizi kubera Allah n'Intumwa ye. Ndahiye Allah, ntabwo nzarya cyangwa ngo nnywe kugeza igihe nzabwira Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam amagambo yawe. Kuko twumva dututse kandi duhangayikishijwe. Kubwibyo, nzabwira Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam iki kibazo. Ku bw'Imana. Simbeshya kandi simpimba ibintu.' Abu Musa yaravuze ati: 'Ubwo Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yazaga kwa Hafshah, Asma yahise amureba maze yitotomba ku kibazo cyari kimubangamiye; 'Yewe Rasulullah, Umar bin Khaththab yavuze ibi n'ibi'. Yumvise ikirego cya Asma bint Umais, Rasulullah shallallaahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Urabizi, Asma, Umar si umuntu ufite uburenganzira burenze bwawe kuri njye.' Umari n'abagenzi be babonye ibihembo gusa bamaze kwimuka. Ku rundi ruhande, abinjira muri hijrah bagendera mu bwato bazabona ibihembo bibiri bya hijrah.' Asma' bint Umais aravuga ati: 'Nyuma y'ibyo, nabonye Abu Musa n'abagenzi bari mu kwimukira i Habasyah mu bwato baza ari benshi kumbaza kuri iyi hadith. Muri iyi si nta kindi kintu gishimishije kandi gitera imbaraga roho zabo n'ibyo Intumwa y'Imana yababwiye'. Abu Burdah aravuga; 'Asthma' aravuga ati: 'Mu by'ukuri nabonye Abu Musa maze ansaba kongera gusubiramo hadith'.

Hadithi

Imam Muslim : 4559

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ قُرَّةَ عَنْ عَائِذِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ أَبَا سُفْيَانَ أَتَى عَلَى سَلْمَانَ وَصُهَيْبٍ وَبِلَالٍ فِي نَفَرٍ فَقَالُوا وَاللَّهِ مَا أَخَذَتْ سُيُوفُ اللَّهِ مِنْ عُنُقِ عَدُوِّ اللَّهِ مَأْخَذَهَا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَتَقُولُونَ هَذَا لِشَيْخِ قُرَيْشٍ وَسَيِّدِهِمْ فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ لَعَلَّكَ أَغْضَبْتَهُمْ لَئِنْ كُنْتَ أَغْضَبْتَهُمْ لَقَدْ أَغْضَبْتَ رَبَّكَ فَأَتَاهُمْ أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ يَا إِخْوَتَاهْ أَغْضَبْتُكُمْ قَالُوا لَا يَغْفِرُ اللَّهُ لَكَ يَا أَخِي

Yatubwiye [Muhammad bin Hatim]; Yatubwiye [Bahz]; Twabwiwe na [Hammad bin Salamah] kuva kuri [Thabit] kuva kuri [Mu'awiyah bin Qurrah] kuva kuri [A'idz bin'Amru] ko Abu Sufyan yigeze kuza kwa Salman, Shuhaib na Bilal mu itsinda ry'inshuti. Nyuma y'ibyo, babwiye Abu Sufyan bati: 'Ndahiye Imana, inkota ya Allah ntica ijosi ry'umwanzi wa Allah'. Bumvise amagambo yabo, -Salman, Shuhaib na Bilal- Abu Bakr aravuga ati: 'Kuki ubibwira umwe mu bantu n'abayobozi b'Abakurayishi, Salman, Shuhaib na Bilal?' Hanyuma Abu Bakr yaje kwa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam' kugira ngo amubwire ibyayo. Ariko, Intumwa ya Allah yaravuze iti: 'Abu Bakr, wenda wowe ubwawe wabarakaje. Niba ubarakaje, uba warakaje n'Imana yawe'. Hanyuma Abu Bakr yaragiye arababaza ati: “Yemwe bavandimwe banjye, nabarakaje?” Barasubiza bati “Oya.” Imana ibababarire, ewe muvandimwe wanjye, Abu Bakr.”

Hadithi

Imam Muslim : 4560

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ وَاللَّفْظُ لِإِسْحَقَ قَالَا أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ فِينَا نَزَلَتْ { إِذْ هَمَّتْ طَائِفَتَانِ مِنْكُمْ أَنْ تَفْشَلَا وَاللَّهُ وَلِيُّهُمَا } بَنُو سَلِمَةَ وَبَنُو حَارِثَةَ وَمَا نُحِبُّ أَنَّهَا لَمْ تَنْزِلْ لِقَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ { وَاللَّهُ وَلِيُّهُمَا }

Yatubwiye [Ishaq bin Ibrahim Al Hanzhali] na [Ahmad bin 'Abdah], iyi lafazh ni iya Ishaq, bombi baravuze; Amaze kutubwira [Sufyan] avuye kuri ['Amru] avuye kuri [Jabir bin 'Abdullah] yaravuze ati: 'Hari umurongo wo muri Qur'an wahishuwe kuri twe, ari wo: 'Mwibuke igihe amatsinda abiri yashakaga gusubira inyuma kubera ubwoba, nubwo Allah yari umufasha w'amatsinda yombi. '-Qs. Ali 'lmraan -2-: 122- Bombi bari Bani Salimah na Bani Haritsah. Ntitwakwishimira iyi mirongo iramutse idahishuwe, kuko ijambo rya Allah rigira riti: 'Nubwo Allah ari umufasha w'amatsinda yombi -QS. Ali-Imran 122-.