Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 4401

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّهُمَا سَمِعَا أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَمَا رَجُلٌ يَسُوقُ بَقَرَةً لَهُ قَدْ حَمَلَ عَلَيْهَا الْتَفَتَتْ إِلَيْهِ الْبَقَرَةُ فَقَالَتْ إِنِّي لَمْ أُخْلَقْ لِهَذَا وَلَكِنِّي إِنَّمَا خُلِقْتُ لِلْحَرْثِ فَقَالَ النَّاسُ سُبْحَانَ اللَّهِ تَعَجُّبًا وَفَزَعًا أَبَقَرَةٌ تَكَلَّمُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنِّي أُومِنُ بِهِ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَا رَاعٍ فِي غَنَمِهِ عَدَا عَلَيْهِ الذِّئْبُ فَأَخَذَ مِنْهَا شَاةً فَطَلَبَهُ الرَّاعِي حَتَّى اسْتَنْقَذَهَا مِنْهُ فَالْتَفَتَ إِلَيْهِ الذِّئْبُ فَقَالَ لَهُ مَنْ لَهَا يَوْمَ السَّبُعِ يَوْمَ لَيْسَ لَهَا رَاعٍ غَيْرِي فَقَالَ النَّاسُ سُبْحَانَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنِّي أُومِنُ بِذَلِكَ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قِصَّةَ الشَّاةِ وَالذِّئْبِ وَلَمْ يَذْكُرْ قِصَّةَ الْبَقَرَةِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الْحَفَرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَى حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَفِي حَدِيثِهِمَا ذِكْرُ الْبَقَرَةِ وَالشَّاةِ مَعًا وَقَالَا فِي حَدِيثِهِمَا فَإِنِّي أُومِنُ بِهِ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَمَا هُمَا ثَمَّ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مِسْعَرٍ كِلَاهُمَا عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

I kaa a mo ér [Abu Ath Thahir Ahmad bin ‘Amru bin Sarh] man [Harmalah bin Yahya] cii ve kaa ér; A pase se [Ibn Wahb] ér; A ôr mo [Yunus] kwagh u [Ibn Shihab]; I kaa a mo [Sa’id bin Al Musayyab] man [Abu Salamah bin Abdur Rahman] er ve cii ve ungwa [Abu Hurairah] kaa er; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa er: ‘Orgen lu hemen bua na a ikyav mbi yuhwan yô, fese nahan bua la gema kaa er; ‘Sha mimi yô, i gbam ér m er tom nahan ga, kpa i gbam ér m sôr sule tseegh’. Mba ve lu vea na la pine ér, ‘Subhanallah, kwagh ne ka kwagh u kpilighyol man u kpilighyol kpishi! Iyôngo ia fatyô u lamen kpa?’ Nahan Or u Aôndo tindi un la kaa er: ‘Sha mimi yô, mo man Bakar man Umar se na jighjigh a kwagh la’. Abu Hurairah kaa er; ‘Or u Aôndo tindi un la kpa kaa ér: ‘Shighe u orgen lu koson iyôngo na yô, fese nahan, ikyôhô va ta num sha iyôngo la, i yem a na. Tsô orkuranilev la ker un, pase un sha ikyev i ikyôhô la. Kpa, kwagh u a lu kposo yô, ikyôhô la gema kenger un kaa er, "Ka an nana hemen sha iyange i cieriyol kpishi, sha iyange i or u hemen nan lu ga saa mo tseegh?" Kpiligh ahuraior la iyol, ve kaa er; 'Subhaanallah, ka kwagh u kpilighyol man u kpilighyol sha mimi'. Tsô Or u Aôndo tindi un la kaa er: ‘Sha mimi yô, mo man Abu Bakr man Umar se na jighjigh a kwagh la’. Shi a kaa a mo ér [‘Abdul Malik, u i yilan un ér Syu’aib, u i yilan un ér Al Laits la]; A ôrom [ter wam] hen [ter wam u tamen]; A ôr mo [’Uqail bin Khalid] hii hen [Ibn Shihab] sha gbenda ne -sha kwagh u ikyôhô man ikyôhô, a ter kwagh u ikyôhô ga.- Shi a ôr se [Muhammad bin ‘Abbad]; A kaa a vese ér [Sufyan bin Uyainah]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i kaa a mo [Muhammad bin Rafi’] ér; I ôr se kwagh u [Abu Dawud Al Hafari] hen [Sufyan] cii hen [Abu Az Zanad] hen [Al A’raj] hen [Abu Salamah] hen [Abu Hurairah] hen [Abu Hurairah] hen [Abu Hurairah] hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam u a lu kwagh môm a Hadith u Yunus u ken Az Zuhrith u ken takerada u i yer ér Hadith la. hen shighe môm. Ve uhar cii ve ter mkaanem ma Profeti la kpaa; ‘Sha mimi yô, mo man Abu Bakr man Umar se na jighjigh a kwagh la’. I kaa a vese ér [Muhammad bin Al Mutsanna] man [Ibn Basysyar] cii ve kaa ér; A kaa a vese ér [Muhammad bin Jafar]; A kaa a vese [Shuba] ér; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Muhammad bin ‘Abbad] ér; I ôr se [Sufyan bin ‘Uyainah] hen [Mis’ar] cii hen [Sa’d bin Ibrahim] hen [Abu Salamah] hen [Abu Hurairah] hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam.

Hadith

Imam Muslim : 4402

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَمْرٍو الْأَشْعَثِيُّ وَأَبُو الرَّبِيعِ الْعَتَكِيُّ وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَ أَبُو الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يَقُولُا وُضِعَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ عَلَى سَرِيرِهِ فَتَكَنَّفَهُ النَّاسُ يَدْعُونَ وَيُثْنُونَ وَيُصَلُّونَ عَلَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُرْفَعَ وَأَنَا فِيهِمْ قَالَ فَلَمْ يَرُعْنِي إِلَّا بِرَجُلٍ قَدْ أَخَذَ بِمَنْكِبِي مِنْ وَرَائِي فَالْتَفَتُّ إِلَيْهِ فَإِذَا هُوَ عَلِيٌّ فَتَرَحَّمَ عَلَى عُمَرَ وَقَالَ مَا خَلَّفْتَ أَحَدًا أَحَبَّ إِلَيَّ أَنْ أَلْقَى اللَّهَ بِمِثْلِ عَمَلِهِ مِنْكَ وَايْمُ اللَّهِ إِنْ كُنْتُ لَأَظُنُّ أَنْ يَجْعَلَكَ اللَّهُ مَعَ صَاحِبَيْكَ وَذَاكَ أَنِّي كُنْتُ أُكَثِّرُ أَسْمَعُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ جِئْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَدَخَلْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَخَرَجْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فَإِنْ كُنْتُ لَأَرْجُو أَوْ لَأَظُنُّ أَنْ يَجْعَلَكَ اللَّهُ مَعَهُمَا و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ

Ior mbagenev kaa a vese ér, lafazh ne ka u Abu Kuraib. [Abu Ar Rabi’] kaa er; A ôr se shighe u mbagenev ve lu kaan ér; I ôr se [Ibn Al Mubarak] hen [Umar bin Sa’id bin Abu Husain] hen [Ibn Abu Awalkah] ér; M ungwa; [Ibn Abas] kaa er; ‘Shighe u Umar bin Khaththab lu nôngon u kpen la, i wa un sha gambe na. Ahuraior man Mbamusulumi mbagenev kohol imôngo sha u eren mbamsen man mde u asorabo hen Allah sha ci u Umar cii ve mase kpen ye man coincidentally hen shighe la mo kpa m kohol her. Kwagh môm kpiligh mo iyol ga, saa di orgen u lu gbidyen mo sha ityou ken ijime la tseegh. Tsô m gema m nenge sha vegher la, m nenge mer ka [Ali bin Abu Talib] Radhiyallahu’anhu. Kwagh ne been yô, a er mbamsen shi a de un kwaghbo na hen Allah sha ci u Umar bin Khaththab. Shighe kar kpuaa yô, Ali kaa ér; Or môm kpa nan kera ngu ken ijime you u nan hembe doon mo ishima a we ga, nahan m hemba soon u zuan a Allah sha u van a mlu u dedoo er mlu u dedoo u u va a mi la nahan, Omar. Sha iti i Allah yô, m na jighjigh a Allah sha mimi mer A wa u ken azende a ou ahar a kôôsôô, ka Ortyom u Allah man Abu Bakr, mba yange ve hide hen Na cii ve u mase hiden la sha apera ye. Er Ortyom u Allah yange kaa nahan ashighe kpishi ka m ungwa; ‘M va vea Abu Bakr man Umar. M nyôr vea Abu Bakr man Umar. M due vea Abu Bakr man Umar. M ngu a ishimaverenkeghen sha mimi mer, Allah una lu a we vea Rasulullah man Abu Bakr’ hanma shighe cii. Shi a kaa a vese ér [Ishaq bin Ibrahim]; A ôr se [Isa bin Yunus] hen [Umar bin Sa’id] sha gbenda ne sha Hadith ugen u a lu kwagh môm a u yô.

Hadith

Imam Muslim : 4403

حَدَّثَنَا مَنْصُورُ بْنُ أَبِي مُزَاحِمٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ ح و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لَهُمْ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي أَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُ النَّاسَ يُعْرَضُونَ وَعَلَيْهِمْ قُمُصٌ مِنْهَا مَا يَبْلُغُ الثُّدِيَّ وَمِنْهَا مَا يَبْلُغُ دُونَ ذَلِكَ وَمَرَّ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعَلَيْهِ قَمِيصٌ يَجُرُّهُ قَالُوا مَاذَا أَوَّلْتَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ الدِّينَ

A kaa a vese ér [Mansur bin Abu Muzahim]; A kaa a vese ér [Ibrahim ben Sa’d] due hen [Salih ben Kaisan]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi a kaa a vese [Zuhair bin Harb] man [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] man [Abad bin Humaid] ér lafazh ne ka ve. Ve kaa er; A kaa a vese ér [Ya’qub bin Ibrahim]; A ôr se kwagh u [ter wam] hen [Salih] hen [Ibn Shihab]; [Abu Umamah bin Sahl] kaa a mo er m ungwa [Abu Sa’id Al Khudri] kaa er; Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam kaa er: Shighe u m lu yaven la, m yav m nenge a ior kpishi mba ve wuha iyol yô. Akondo a ve agen ka a za ar sha ityou man agen di a lu kpuaa a mi. Ica i gbe ga yô, Umar bin Khaththab kar hen ijiir la, a hua akondo a a cir iyol na yô. Ahuraior la pine ér; 'O Ortom u Allah, ka nyi u hen sha kwagh u ta'wil u mnyam ma cier laa?' Rasulullah gema kaa ér: ‘Ka kwagh u kwaghaôndo’.

Hadith

Imam Muslim : 4404

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ أَخْبَرَهُ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ إِذْ رَأَيْتُ قَدَحًا أُتِيتُ بِهِ فِيهِ لَبَنٌ فَشَرِبْتُ مِنْهُ حَتَّى إِنِّي لَأَرَى الرِّيَّ يَجْرِي فِي أَظْفَارِي ثُمَّ أَعْطَيْتُ فَضْلِي عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالُوا فَمَا أَوَّلْتَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ الْعِلْمَ و حَدَّثَنَاه قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ عُقَيْلٍ ح و حَدَّثَنَا الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ كِلَاهُمَا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ بِإِسْنَادِ يُونُسَ نَحْوَ حَدِيثِهِ

A kaa a mo ér [Harmala bin Yahya]; A pase se [Ibn Wahb] ér; I ôr mo [Yunus] ér [Ibn Shihab] yange ôr un [Hamzah bin Abdullah bin Umar bin Al Khaththab] kwagh u [ter na] hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam. A kaa ér: ‘Shighe u m lu yaven la, m nenge mnyam ma cier mo ér i nam mngerem ma man. Yange m been yô, m ma mngerem mara magenev fese zan zan m hingir u lun hegh zan zan m kar nyôron sha ityough ki ikyav mbi tswamev mbi m lu a mi la. Tsô m na Umar bin Khaththab’ mkurem ma ma shi her la. Mba ve lu a na imôngo la pine er, We Ortom u Aôndo, ka nyi i lu ta’wiI u mnyam mara? Profeti gema kaa er: ‘Ka kwagh u mfe je la’. Man a ôr se [Qutaiba bin Sa’id] kwagh ne; A ôr se [Laits] kwagh u [‘Uqail]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Al Hulwani] man [‘Abad bin Humaid] cii hen [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’d]; A ôr se [ter wam] hii hen [Salih] sha gbenda u Yunus la a Hadith u a lu kwagh môm a u la.

Hadith

Imam Muslim : 4405

حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُنِي عَلَى قَلِيبٍ عَلَيْهَا دَلْوٌ فَنَزَعْتُ مِنْهَا مَا شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ أَخَذَهَا ابْنُ أَبِي قُحَافَةَ فَنَزَعَ بِهَا ذَنُوبًا أَوْ ذَنُوبَيْنِ وَفِي نَزْعِهِ وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَهُ ضَعْفٌ ثُمَّ اسْتَحَالَتْ غَرْبًا فَأَخَذَهَا ابْنُ الْخَطَّابِ فَلَمْ أَرَ عَبْقَرِيًّا مِنْ النَّاسِ يَنْزِعُ نَزْعَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ حَتَّى ضَرَبَ النَّاسُ بِعَطَنٍ و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ ح و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَالْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ بِإِسْنَادِ يُونُسَ نَحْوَ حَدِيثِهِ حَدَّثَنَا الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ قَالَ الْأَعْرَجُ وَغَيْرُهُ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأَيْتُ ابْنَ أَبِي قُحَافَةَ يَنْزِعُ بِنَحْوِ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ

A kaa a vese ér [Harmala bin Yahya]; A pase se [Ibn Wahb] ér; I ôr mo [Yunus] hen [Ibn Shihab] ér [Sa’id bin Al Musayyab]; Er a ôr un kwagh yô, a ungwa [Abu Hurairah] kaa ér; ‘M ungwa Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kaa ér: ‘Shighe u m lu yaven la, fese nahan m ya mnya mer m ngu ken ityungu i mnger i i lu a ikyagh ki esen kwagh ker yô. Tsô m dugh mngerem ken ityungu la sha ian i Allah. Tsô Ibn Abu Quhafah tôô ikyagh ki esen kwagh la, a dugh mngerem ken ityungu la kwa môm shin kwa har sha ican kpishi. Zan zan a kera lu a tahav mbu wan ishima ga. Shighe kar kpuaa yô, Umar bin Khathtab kôr baket la, nahan mayange m nenge a or u taver iyol u nan fe u ôôn mngerem er Umar bin Khathtab nahan ga, zan zan ior va kohol ikyua a ityungu la, ve na ve kwagh u man.’ Shi a kaa a mo ér [‘Abdul Malik, u i yilan un ér Syu’aib, u i yilan un ér Al Laits la]; A ôrom [ter wam] hen [ter wam u tamen]; A kaa a mo ér [Uqail bin Khalid]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi a kaa a vese ér [Amru An Naqid] man [Al Hulwani] man [Abad bin Humaid] cii ve kaa ér; A kaa a vese ér [Ya’qub]; Er a ôr se [ter wam] kwagh u [Salih] yô, a kaa ér; [Al A’raj] man mbagenev kaa er; kwagh u [Abu Hurairah] yange kaa ér; Ior kpishi mba ve lu a mnenge u kpeegh sha kwagh u mlu u ken hemen la, ka ve nenge ér: “M nenge a Ibn Quhafah lu tôôn bucket, ... man akaa agen er Hadith u Az Zuhri nahan.

Hadith

Imam Muslim : 4406

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ وَهْبٍ حَدَّثَنَا عَمِّي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ أَنَّ أَبَا يُونُسَ مَوْلَى أَبِي هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ أُرِيتُ أَنِّي أَنْزِعُ عَلَى حَوْضِي أَسْقِي النَّاسَ فَجَاءَنِي أَبُو بَكْرٍ فَأَخَذَ الدَّلْوَ مِنْ يَدِي لِيُرَوِّحَنِي فَنَزَعَ دَلْوَيْنِ وَفِي نَزْعِهِ ضَعْفٌ وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَهُ فَجَاءَ ابْنُ الْخَطَّابِ فَأَخَذَ مِنْهُ فَلَمْ أَرَ نَزْعَ رَجُلٍ قَطُّ أَقْوَى مِنْهُ حَتَّى تَوَلَّى النَّاسُ وَالْحَوْضُ مَلْآنُ يَتَفَجَّرُ

A kaa a mo ér [Ahmad bin Abdur Rahman bin Wahb]; A kaa a vese ér anngô u terem [‘Abdullah bin Wahb]; I ôr mo [’Amru bin Al Harith] ér [Abu Yunus] - wanakiriki u Abu Hurairah - I ôr un hen [Abu Hurairah] ér, Or u Aôndo tindi un la kaa ér: ‘Shighe u m lu yaven la, m ya mnya mer m lu nan ior av. Tsô Abu Bakr va hen a mo, ngohol mo baket la sha uwegh agh sha ci u soo u wasen mo. Abu Bakr yange tôô ikyav mbi tswamev mbihar nahan lu inja er ngu nôngon kwagh nahan, - Allah a de un kwaghbo na. - kwagh ne been yô, Umar va ngohol ikyav mbi tswamev mbi Abu Bakr lu a mi la. M nenge a or u hemban un agee ga, zan zan ior kohol va a inyamtoho ve ér ve va ma, shighe u zegemnger lu ivin shi lu duen a mngerem her la’.

Hadith

Imam Muslim : 4407

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ سَالِمٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُرِيتُ كَأَنِّي أَنْزِعُ بِدَلْوِ بَكْرَةٍ عَلَى قَلِيبٍ فَجَاءَ أَبُو بَكْرٍ فَنَزَعَ ذَنُوبًا أَوْ ذَنُوبَيْنِ فَنَزَعَ نَزْعًا ضَعِيفًا وَاللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يَغْفِرُ لَهُ ثُمَّ جَاءَ عُمَرُ فَاسْتَقَى فَاسْتَحَالَتْ غَرْبًا فَلَمْ أَرَ عَبْقَرِيًّا مِنْ النَّاسِ يَفْرِي فَرْيَهُ حَتَّى رَوِيَ النَّاسُ وَضَرَبُوا الْعَطَنَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رُؤْيَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ

A kaa a vese ér [Abu Bakr] man [Muhammad bin Abdullah] man lafazh ne ka u Abu Bakr a kaa ér; A kaa a vese ér [Muhamed bin Bisyr]; A kaa a vese ér [Ubaidullah bin Umar]; I ôr mo kwagh u [Abu Bakr bin Salim] hen [Salim bin Abdullah] hen [Abdullah bin Umar] ér, Or u Aôndo tindi un la kaa ér: ‘M ya mnyam er m ngu duen mngerem sha baket ken ityungu i Bakrah, ityungu i tse nahan. Tsô Abu Bakr va un kpa a tôô bucket môm shin uhar ken ican kpishi -Allah a de un kwaghbo na-. Tsô Umar va, a sôn ér i na un bucket u a hembe lun a mzehemen yô. Nahan hen shighe la m nenge a or u hemban un agee ga, nahan ior kohol imôngo ve ma mngerem shighe u ve lu nan inyamtoho ve mngerem la. A kaa a vese ér [Ahmad bin Abdullah bin Yunus]; A kaa a vese ér [Zuhair]; A ôr mo [Musa bin Uqbah] hen [Salim bin Abdullah] hen [ter na] kwagh u mnyam ma Profeti sha kwagh u Abu Bakr man Umar bin Al Khaththab a Hadith u a lu kwagh môm a u la.

Hadith

Imam Muslim : 4408

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو وَابْنِ الْمُنْكَدِرِ سَمِعَا جَابِرًا يُخْبِرُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ وَعَمْرٍو عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ فَرَأَيْتُ فِيهَا دَارًا أَوْ قَصْرًا فَقُلْتُ لِمَنْ هَذَا فَقَالُوا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَأَرَدْتُ أَنْ أَدْخُلَ فَذَكَرْتُ غَيْرَتَكَ فَبَكَى عُمَرُ وَقَالَ أَيْ رَسُولَ اللَّهِ أَوَ عَلَيْكَ يُغَارُ و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو وَابْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو سَمِعَ جَابِرًا ح و حَدَّثَنَاه عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ سَمِعْتُ جَابِرًا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ نُمَيْرٍ وَزُهَيْرٍ

A kaa a vese ér [Muhammad bin Abdullah bin Numair]; A kaa a vese ér [Sufyan] hen [‘Amru] man [Ibn Al Munkadir] yange ungwa [Jabir] lu pasen kwagh hen Profeti. Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Zuhair bin Harb] ér; man lafazh ne ka u na; I ôr se [Sufyan bin ‘Uyainah] hen [Ibnu Al Munkadir] man [’Amru] hen [Jabir] hen Profeti u a kaa ér: ‘M ya mnya m nyôr sha, ken iyou la m nenge a iyou shin iyou i tor. Tsô m pine mer; ‘Kwagh ne ka u an? ve na mlumun; ‘Ka kwagh u Umar bin Khathab. M soo u nyôron ken iyou i tor. nahan m umbur iwuhe you’. Fese nahan Umar vaa kaa er; 'O Ortyom u Allah, me er nan ve me lu a iwuhe sha a we?'. Man a ôr se kwagh ne [Ishaq bin Ibrahim]; A ôr se kwagh u [Sufyan] u ken [‘Amru] man [Ibnu Al Munkadir] u ken [Jabir] la; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, shi i ôr se [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ér; A kaa a vese ér [Sufyan] hen [‘Amru] ér un ungwa [Jabir]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [‘Amru An Naqid]; I ôr se [Sufyan] hen [Ibn Al Munkadir] ér m ungwa [Jabir] hen Profeti u a lu kwagh môm a Hadith u Ibn Numair man Zuhair la.

Hadith

Imam Muslim : 4409

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ أَخْبَرَهُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ إِذْ رَأَيْتُنِي فِي الْجَنَّةِ فَإِذَا امْرَأَةٌ تَوَضَّأُ إِلَى جَانِبِ قَصْرٍ فَقُلْتُ لِمَنْ هَذَا فَقَالُوا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَذَكَرْتُ غَيْرَةَ عُمَرَ فَوَلَّيْتُ مُدْبِرًا قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَبَكَى عُمَرُ وَنَحْنُ جَمِيعًا فِي ذَلِكَ الْمَجْلِسِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ عُمَرُ بِأَبِي أَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعَلَيْكَ أَغَارُ و حَدَّثَنِيهِ عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Shi a kaa a mo ér [Harmala bin Yahya]; A pase se [Ibn Wahb] ér; I ôr mo [Yunus] ér [Ibn Shihab] yange ôr un kwagh hen [Sa’id bin Al Musayyab] hen [Abu Hurairah] hen Ortyom u Aôndo, sha mimi yô, a kaa ér: ‘Shighe u m lu yaven yô, fese nahan m nenge a iyol yam sha, m lu vea kwase ugen u lu vea na yô, m lu vea na. iyou i tor. Tsô m pine un mer; ‘Ka an nan lu a iyou i tor ne? Ve gema ve kaa er, iyou i tor ne ka i Umar bin Khaththab’. Tsô m ôr un kwagh u iwuhe i Umar la, m mase geman ijime sha a na.’ Abu Hurairah kaa er, ‘Tsô Umar vaa, shighe u se man Oryiman u Aôndo se lu ken mkohol la. Shighe kar kpuaa yô, Umar bin Khathab kaa ér; O Ortom u Allah, sha ci u terem man ngôm, ka nyi i ne ve m lu a iwuhe sha a we’. Shi i kaa a mo ér [Amru An Naqid] man [Hasan Al Hulwani] man [Abad bin Humaid] ve kaa ér; A kaa a vese ér [Ya’qub bin Ibrahim]; A ôr se [Terem] hii hen [Salih] hii hen [Ibn Shihab] sha gbenda ne a Hadith u a lu kwagh môm a u la.

Hadith

Imam Muslim : 4410

حَدَّثَنَا مَنْصُورُ بْنُ أَبِي مُزَاحِمٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ يَعْنِي ابْنَ سَعْدٍ ح و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنِي و قَالَ حَسَنٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدٍ أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَاهُ سَعْدًا قَالَ اسْتَأْذَنَ عُمَرُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعِنْدَهُ نِسَاءٌ مِنْ قُرَيْشٍ يُكَلِّمْنَهُ وَيَسْتَكْثِرْنَهُ عَالِيَةً أَصْوَاتُهُنَّ فَلَمَّا اسْتَأْذَنَ عُمَرُ قُمْنَ يَبْتَدِرْنَ الْحِجَابَ فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَضْحَكُ فَقَالَ عُمَرُ أَضْحَكَ اللَّهُ سِنَّكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَجِبْتُ مِنْ هَؤُلَاءِ اللَّاتِي كُنَّ عِنْدِي فَلَمَّا سَمِعْنَ صَوْتَكَ ابْتَدَرْنَ الْحِجَابَ قَالَ عُمَرُ فَأَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَحَقُّ أَنْ يَهَبْنَ ثُمَّ قَالَ عُمَرُ أَيْ عَدُوَّاتِ أَنْفُسِهِنَّ أَتَهَبْنَنِي وَلَا تَهَبْنَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْنَ نَعَمْ أَنْتَ أَغْلَظُ وَأَفَظُّ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا لَقِيَكَ الشَّيْطَانُ قَطُّ سَالِكًا فَجًّا إِلَّا سَلَكَ فَجًّا غَيْرَ فَجِّكَ حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا بِهِ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنِي سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعِنْدَهُ نِسْوَةٌ قَدْ رَفَعْنَ أَصْوَاتَهُنَّ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا اسْتَأْذَنَ عُمَرُ ابْتَدَرْنَ الْحِجَابَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ

A kaa a vese ér [Mansur bin Abu Muzahim]; A kaa a vese [Ibrahim] ér Ibn Sa’ad; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi a kaa a vese ér [Hasan Al Hulwani] man [Abad bin Humaid] cii ve kaa ér; [‘Senturi] kaa ér; A pase mo kwagh; nahan a kaa ér [Hasan]; A kaa a vese [Ya’qub] ér Ibn Ibrahim bin Sa’ad; A ôr se kwagh u [ter wam] hen [Salih] hen [Ibn Shihab]; A kaa a mo er [‘Abdul Hamid bin ‘Abdur Rahman bin Zaid], [Muhammad bin Sa’ad bin Abi Waqqash] A kaa a na er ter na, ka [Sa’ad] je la kaa er; 'Shighe ugen la Umar bin Khaththab sôn ian hen Rasulullah sha u za nengen a na, hen shighe la kasev mba ken tar u Quraysh kpishi lu mba ve lu lamen a na ica i gba man sha imo i taver yô. Umar yange sôn ian i nyôron kera yô, kasev mbara mough sha fese, ve yer ken ijime i ikyondo i cirin -hijab- la. Tsô Rasulullah lôhô Umar ér a nyôr ker, lu eren un msen. Umar kaa er; ‘Ka nyi i ne ve u lu a mciem iyol, We Ortyom u Aôndo!’ Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam gema kaa ér: ‘O Umar, sha mimi yô, mo iyol yam kpa yange m kpiligh kasev mba ve lu vea mo sha hiihii la iyol. Gadia ka vea ungwa imo you yô, ve yer fese je.’ Tsô Umar kaa er, "Sha mimi yô, ka we ve hembe lun a ian i nan we icivir ye." Tsô Umar gema kenger sha ikyondo i yisan iyol i kasev mbara lu la, a kaa er; 'Ne ior mba ve lu mbaihyomov vev la, ne mba a mciem sha kwagh wam man ka sha kwagh u Ortyom u Allah ga kpa?' Kasev mba ken tar u Quraish la na mlumun ér; ‘Een, sha ci u u hemba taver iyol a Or u Aôndo tindi un la!’ Nahan Profeti kaa er; 'Sha uma wam u a lu sha ikyev Na ne, mimi je diabolo môm una kar u sha gbenda ga, we Umar, kpa diabolo una gema una yem sha gbenda ugen sha u palegh gbenda wou'. A kaa a vese ér [Harun bin Ma’ruf]; A ôr se kwagh vea na [‘Abdul Aziz bin Muhammad] ér; I ôr mo [Suhail] hen [ter na] hen [Abu Hurairah] ér, ‘Umar bin Al Khaththab va hen Rasulullah shighe u hen shighe la kasev mba ken tar u Quraysh kpishi lu lamen a na sha imo i taver yô. Umar yange sôn ian i nyôron kera yô, kasev mbara mough sha fese, ve yer ken ijime i ikyondo i cirin -hijab- -er Hadith Az Zuhri a kaa nahan.

Hadith

Imam Muslim : 4411

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ قَدْ كَانَ يَكُونُ فِي الْأُمَمِ قَبْلَكُمْ مُحَدَّثُونَ فَإِنْ يَكُنْ فِي أُمَّتِي مِنْهُمْ أَحَدٌ فَإِنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ مِنْهُمْ قَالَ ابْنُ وَهْبٍ تَفْسِيرُ مُحَدَّثُونَ مُلْهَمُونَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

A kaa a mo ér [Abu Ath Thahir Ahmad bin ‘Amru bin Sarh]; I ôr se kwagh u [‘Abdullah bin Wahb] hen [Ibrahim bin Sa’ad] hen [ter na Sa’ad bin Ibrahim] hen [Abu Salamah] hen [‘Aisyah] hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam, a kaa ér: ‘Ken atô u ityar i i vande lun la, ior lu her mba yange ve ngohol jijingi cii ve u mase van la. Aluer ken Ummah wam ior kpishi mba ve zough a msurshima yô, Umar kpa ngu môm ken a ve’. Ibn Wahab kaa er; 'Kwagh u i lu ôron ér muhaddatsuun ken hadith ne yô, ka ior mba ve ngohol jijingi'. A kaa a vese ér [Qutaiba bin Sa’id]; A kaa a vese [Laits] ér; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i kaa a vese ér [‘Amru An Naqid] man [Zuhair bin Harb] cii ve kaa ér; I ôr se [Ibn ‘Uyainah] cii hii hen [Ibn ‘Ajlan] hii hen [Sa’ad bin Ibrahim] sha gbenda ne a Hadith u a lu kwagh môm la.

Hadith

Imam Muslim : 4412

حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ قَالَ جُوَيْرِيَةُ بْنُ أَسْمَاءَ أَخْبَرَنَا عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ عُمَرُ وَافَقْتُ رَبِّي فِي ثَلَاثٍ فِي مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ وَفِي الْحِجَابِ وَفِي أُسَارَى بَدْرٍ

A kaa a vese ér [‘Uqbah bin Mukram Al ‘Ammi]; A kaa a vese ér [Sa’id bin ‘Amir] kaa ér; [Juwairiyah bin Asma’] A ôr se kwagh u [Nafi’] hen [Ibn ‘Umar] ér; Shighe ugen la, Umar bin Khathab kaa ér; ‘Sha mimi yô, mhen wam ne, Allah Subhanahu wa Ta’ala lumun un sha akaa atar a a lu yô, ka; sha kwagh u ityôgh ki Ibrahim. sha kwagh u hijab la, man sha kwagh u mbakwarev mba ken Badr mba i wuhe ve ken utya la’.

Hadith

Imam Muslim : 4413

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَيٍّ ابْنُ سَلُولَ جَاءَ ابْنُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ أَنْ يُعْطِيَهُ قَمِيصَهُ أَنْ يُكَفِّنَ فِيهِ أَبَاهُ فَأَعْطَاهُ ثُمَّ سَأَلَهُ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَقَامَ عُمَرُ فَأَخَذَ بِثَوْبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتُصَلِّي عَلَيْهِ وَقَدْ نَهَاكَ اللَّهُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا خَيَّرَنِي اللَّهُ فَقَالَ { اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لَا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً } وَسَأَزِيدُ عَلَى سَبْعِينَ قَالَ إِنَّهُ مُنَافِقٌ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { وَلَا تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا وَلَا تَقُمْ عَلَى قَبْرِهِ } و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى وَهُوَ الْقَطَّانُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ فِي مَعْنَى حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ وَزَادَ قَالَ فَتَرَكَ الصَّلَاةَ عَلَيْهِمْ

A kaa a vese ér [Abu Bakr bin Abu Syaibah]; A kaa a vese [Abu Usamah] ér; Er yange ôr se kwagh u [‘Ubaidullah] hen [Nafi’] hen [Ibn ‘Umar] yô, a kaa ér; ‘Shighe u Abdullah kpe la. Wan na - u i yilan un ér Abdullah la - va hen Rasulullah, va kaa a na ér a na Abdullah akondo a na sha ci u ikyondo i cirin ter na, Abdullah bin Ubay bin Salul. Nahan Rasulullah na Abdullah akondo a na. Kwagh ne been yô, Abdullah shi kaa a Rasulullah ér a er msen sha ikyom i ter na. Tsô Rasulullah wa iyol u eren msen sha ci u ikyom i Abdullah bin Ubay, zan zan ken masejime yô, Umar mough sha, a cir ikyondo i Rasulullah, a kaa er, We Or u Aôndo a tindi u Aôndo, u ngu eren msen sha ci u ikyom i Abdullah bin Ubay shin er Aôndo yange u u eren msen sha ci u i nahan kpaa? Ior mbagenev kaa ér: “Sha mimi yô, Aôndo Subhanahu wa Ta’ala nam kwagh u me tsua yô.” Tsô a ôr ivur i i kaa ér; ‘Aluer ú sôn mbaahendanev mde u asorabo shin ú sôn ve mde u asorabo ga kpa, ka kwagh môm. aluer u sôn mde u asorabo sha ci ve kwa akunduatargber je kpaa -Ps. Ka ken inyom i 9: 80-. Nahan yô, me seer istighfar wam hemba kwa akunduatargber sha ci na’. Umar bin Khaththab kaa er, ‘Ortom u Aôndo, mimi je ka or u eren aie kpa?’. Kpa ikyav tese ér Or u Aôndo tindi un la za hemen u eren msen sha ci na, zan zan Aôndo va pase ivur i ken Kur’an la ér: ‘Mayange de eren msen sha iyol i môm ken mbaahendanev ga shi de tilen sha uwar na ga’. -Mbampin. Ityough ki sha 9: 84-. Shi i kaa a vese ér [Muhammad bin Al Mutsanna] man [Ubaidullah bin Sa’id] cii ve kaa ér; A ôr se [Yahya] ér Al Qaththan u a dugh hen [‘Ubaidillah] sha gbenda ne sha kwagh u Hadith u a lu kwagh môm a Abu Usamah kpa kwagh ugen ngu u i seer sha mi yô; ‘Tsô a de msen u eren sha ci ve - mbaahendanev -.

Hadith

Imam Muslim : 4414

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَيَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ قَالَ يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرُونَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنُونَ ابْنَ جَعْفَرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي حَرْمَلَةَ عَنْ عَطَاءٍ وَسُلَيْمَانَ ابْنَيْ يَسَارٍ وَأَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُضْطَجِعًا فِي بَيْتِي كَاشِفًا عَنْ فَخِذَيْهِ أَوْ سَاقَيْهِ فَاسْتَأْذَنَ أَبُو بَكْرٍ فَأَذِنَ لَهُ وَهُوَ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ فَتَحَدَّثَ ثُمَّ اسْتَأْذَنَ عُمَرُ فَأَذِنَ لَهُ وَهُوَ كَذَلِكَ فَتَحَدَّثَ ثُمَّ اسْتَأْذَنَ عُثْمَانُ فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَوَّى ثِيَابَهُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَلَا أَقُولُ ذَلِكَ فِي يَوْمٍ وَاحِدٍ فَدَخَلَ فَتَحَدَّثَ فَلَمَّا خَرَجَ قَالَتْ عَائِشَةُ دَخَلَ أَبُو بَكْرٍ فَلَمْ تَهْتَشَّ لَهُ وَلَمْ تُبَالِهِ ثُمَّ دَخَلَ عُمَرُ فَلَمْ تَهْتَشَّ لَهُ وَلَمْ تُبَالِهِ ثُمَّ دَخَلَ عُثْمَانُ فَجَلَسْتَ وَسَوَّيْتَ ثِيَابَكَ فَقَالَ أَلَا أَسْتَحِي مِنْ رَجُلٍ تَسْتَحِي مِنْهُ الْمَلَائِكَةُ

A ôr se kwagh u [Yahya] man [Yahya] man [Qutaibah] man [Ibn Hujr]. [Yahya bin Yahya] kaa ér; A pase se Shighe u mbagenev ve kaa ér; A kaa a vese ér [Isma’il] ka Ibn Ja’far u a dugh hen [Muhammad bin Abu Harmalah] u a dugh hen [Atha] man [Sulaiman] - ônov mba nomso mba uhar mba Yasar man [Abu Salamah bin Abdur Rahman] la ér [Aisyah] kaa ér; 'Shighe ugen la, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam lu yaven ken ya wam, a cir angahar a na shin ashe a na cii ken igbar. Shighe kar kpuaa yô, Abu Bakr sôn Ortom u Aôndo ian i nyôron ken ya na. Nahan Ortyom u Aôndo yila un ér a nyôr ken mlu na la, a za hemen u lamen - sha kwagh ugen -. Tsô Umar bin Khaththab va sôn Ortom u Aôndo ian i nyôron hen ya na. Nahan Ortyom u Aôndo yila un ér a nyôr ken mlu na la, a za hemen u lamen - sha kwagh ugen -. Tsô Uthman bin Affan va sôn un ian i nyôron ken ya na. Nahan Profeti la kaa a na ér a nyôr, a tema inya, a sôr akondo a na. Muhamed kaa ér; M ôr kwagh ne sha iyange i môm ga. Tsô Uthman nyôr, fese je a lam a na sha akaa kposo kposo. Uthman yange dugh ken iyou la kera yô, Aisyah pine ér; 'O Ortom u Allah, sha hiihii la zum u Abu Bakr nyôr ken iyou la u lu inja er u ngu a mciem iyol u sughun un ga. Tsô Umar va nyôron yô, u sugh un sha inja. Kpa shighe u Uthman bin Affan va nyôr ken iyou la, u mough sha gambe fese, u tema fese, u lu sôron akondo ou. Sha mimi yô, ka nyi i lu kwagh u vihin ken akaa ne cii, we Ortom u Allah?’ Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam gema kaa er: 'O Aisyah, me er nan ve me kera lu a kunya sha or u mbatyomov mba shaav je kpa ve lu a kunya ga?'

Hadith

Imam Muslim : 4415

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدِ بْنِ الْعَاصِ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْعَاصِ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعُثْمَانَ حَدَّثَاهُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ اسْتَأْذَنَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مُضْطَجِعٌ عَلَى فِرَاشِهِ لَابِسٌ مِرْطَ عَائِشَةَ فَأَذِنَ لِأَبِي بَكْرٍ وَهُوَ كَذَلِكَ فَقَضَى إِلَيْهِ حَاجَتَهُ ثُمَّ انْصَرَفَ ثُمَّ اسْتَأْذَنَ عُمَرُ فَأَذِنَ لَهُ وَهُوَ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ فَقَضَى إِلَيْهِ حَاجَتَهُ ثُمَّ انْصَرَفَ قَالَ عُثْمَانُ ثُمَّ اسْتَأْذَنْتُ عَلَيْهِ فَجَلَسَ وَقَالَ لِعَائِشَةَ اجْمَعِي عَلَيْكِ ثِيَابَكِ فَقَضَيْتُ إِلَيْهِ حَاجَتِي ثُمَّ انْصَرَفْتُ فَقَالَتْ عَائِشَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَالِي لَمْ أَرَكَ فَزِعْتَ لِأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا كَمَا فَزِعْتَ لِعُثْمَانَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عُثْمَانَ رَجُلٌ حَيِيٌّ وَإِنِّي خَشِيتُ إِنْ أَذِنْتُ لَهُ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ أَنْ لَا يَبْلُغَ إِلَيَّ فِي حَاجَتِهِ و حَدَّثَنَاه عَمْرٌو النَّاقِدُ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ كُلُّهُمْ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدِ بْنِ الْعَاصِ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْعَاصِ أَخْبَرَهُ أَنَّ عُثْمَانَ وَعَائِشَةَ حَدَّثَاهُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ اسْتَأْذَنَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ

A kaa a vese ér [‘Abdul Malik man Syu’aib man Al Laits man Sa’ad]; A ôrom [ter wam] hen [ter wam u tamen]; I kaa a mo ér [Uqail bin Khalid] hen [Ibn Shihab] hen [Yahya bin Sa’id bin Al’Ash] ér [Sa’id bin Al’Ash] A kaa a na ér, [Aishah] kwase u Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam man [Uthman] kaa a na ér; Abu Bakr yange sôn ian i zuan a Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam shighe u m lu vea na shin inya la, maa a na ian shi a pase un mbamgbe nav shighe u lu vea mo shin inya her la. Kwagh ne been yô, Abu Bakr due. Tsô Umar sôn un ian ken mlu shon môm. nahan a na un ian shi a pase un mbamgbe nav, kwagh ne been yô, Umar yem. Uthman kaa ér; Tsô m sôn un ian, maa a tema inya fese, a kaa a Aisyah ér; ‘Sôr akondo ou, Aisyah! Tsô m pase un mbamgbe av shighe u m yem kera la. Aisha kaa ér; O Ortyom u Aôndo! M nenge er mlu wou u yange u lu a mi sha kwagh u Abu Bakr man Umar zum u ve sôn ian i zuan a we la ngu kwagh môm a mlu wou u lu a mi sha kwagh u Uthman zum u a va la ga, ka nyi i ne ve kwagh a lu nahan? A kaa ér: ‘Sha mimi yô, Ustman yange lu or u kunya kôron kpishi man aluer m de un mer a lu ken mlu wam ne yô, m cian mer una soo u pasen mo mbamgbe nav ga’. Shi a ôr se kwagh u [‘Amru An Naqid] man [Al Hasan bin ‘Ali Al Hulwani] man [‘Abad bin Humaid] cii hen [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’ad]; A kaa a vese [ter wam] hen [Salih bin Kaisan] hen [Ibn Shihab] ér; A pase mo [Yahya bin Sa’d bin Al ‘Ash] ér [Sa’d bin Al ‘Ash] a pase un; ér [Uthman] man [Aisha] yange ve ôr se kwagh u kwagh ne; Abu Bakr Ash Shiddiq yange sôn ian i za kohol Profeti. -nahan or u ôron kwagh la ter Hadith môm a Hadith u Uqail u ken Az Zuhri la.

Hadith

Imam Muslim : 4416

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ غِيَاثٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَ بَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَائِطٍ مِنْ حَائِطِ الْمَدِينَةِ وَهُوَ مُتَّكِئٌ يَرْكُزُ بِعُودٍ مَعَهُ بَيْنَ الْمَاءِ وَالطِّينِ إِذَا اسْتَفْتَحَ رَجُلٌ فَقَالَ افْتَحْ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَإِذَا أَبُو بَكْرٍ فَفَتَحْتُ لَهُ وَبَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ ثُمَّ اسْتَفْتَحَ رَجُلٌ آخَرُ فَقَالَ افْتَحْ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَذَهَبْتُ فَإِذَا هُوَ عُمَرُ فَفَتَحْتُ لَهُ وَبَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ ثُمَّ اسْتَفْتَحَ رَجُلٌ آخَرُ قَالَ فَجَلَسَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ افْتَحْ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ عَلَى بَلْوَى تَكُونُ قَالَ فَذَهَبْتُ فَإِذَا هُوَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ قَالَ فَفَتَحْتُ وَبَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ وَقُلْتُ الَّذِي قَالَ فَقَالَ اللَّهُمَّ صَبْرًا أَوْ اللَّهُ الْمُسْتَعَانُ حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الْعَتَكِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ حَائِطًا وَأَمَرَنِي أَنْ أَحْفَظَ الْبَابَ بِمَعْنَى حَدِيثِ عُثْمَانَ بْنِ غِيَاثٍ

A kaa a vese ér [Muhammad bin Al Mutsanna Al ‘Anazi]; A kaa a vese ér [Ibn Abu ‘Adi] hen [Uthman bin Ghiyats] hen [Abu ‘Utsman An Nahdi] hen [Abu Musa Al Asy’ari] ér; a kaa ér; Shighe ugen la, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam lu ken sule ugen u ken gar u Medina, lu tilen sha ityough nagh, lu eren tom a ikyon igen ken mngerem ma shin inya la. Fese nahan orgen va pine ér i bugh un hunda. A kaa ér: ‘Bugh nen un, ôr nen un loho u dedoo u u dugh sha yô’. Abu Musa kaa er; I mase kaven ér Abu Bakr va, nahan m bugh un m ôr un loho u dedoo u sha. Tsô orgen va pine ér i bugh un hunda. A kaa ér: ‘Bugh nen un, ôr nen un loho u dedoo u u dugh sha yô’. Abu Musa kaa er; I mase kaven ér Umar va, nahan m bugh un m ôr un loho u dedoo u sha. Tsô orgen va pine ér i bugh un hunda. Abu Musa kaa er; Profeti maa tema inya kaa er: ‘Bugh nen, na un loho u dedoo u u dugh sha sha ci u kwaghbo u una er un la’. Abu Musa kaa er; M za hen a na nahan m nenge er Uthman va, nahan m bugh un m ôr un loho u dedoo u sha ci na sha mlu u sha man kwagh u Or u Aôndo tindi un la yange ôr un la. Tsô Uthman gema kaa ér; O Allah, wa ishima a mo shin ka Allah tseegh a lu or u wasen mo ye! A kaa a vese ér [Abu Ar Rabi’ Al ‘Ataki]; I ôr se [Hammad] u ken [Ayyub] u ken [Abu Uthman An Nahdi] u ken [Abu Musa Al Asy’ari] la ér, shighe ugen la, Or u Aôndo tindi un la nyôr ken sule ugen, kaa a mo ér m kura hunda. -ka kwagh u a lu kwagh môm a Hadith u Uthman bin Ghiyats la.

Hadith

Imam Muslim : 4417

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ الْيَمَامِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ وَهُوَ ابْنُ بِلَالٍ عَنْ شَرِيكِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَخْبَرَنِي أَبُو مُوسَى الْأَشْعَرِيُّ أَنَّهُ تَوَضَّأَ فِي بَيْتِهِ ثُمَّ خَرَجَ فَقَالَ لَأَلْزَمَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَأَكُونَنَّ مَعَهُ يَوْمِي هَذَا قَالَ فَجَاءَ الْمَسْجِدَ فَسَأَلَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا خَرَجَ وَجَّهَ هَاهُنَا قَالَ فَخَرَجْتُ عَلَى أَثَرِهِ أَسْأَلُ عَنْهُ حَتَّى دَخَلَ بِئْرَ أَرِيسٍ قَالَ فَجَلَسْتُ عِنْدَ الْبَابِ وَبَابُهَا مِنْ جَرِيدٍ حَتَّى قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجَتَهُ وَتَوَضَّأَ فَقُمْتُ إِلَيْهِ فَإِذَا هُوَ قَدْ جَلَسَ عَلَى بِئْرِ أَرِيسٍ وَتَوَسَّطَ قُفَّهَا وَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ وَدَلَّاهُمَا فِي الْبِئْرِ قَالَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ ثُمَّ انْصَرَفْتُ فَجَلَسْتُ عِنْدَ الْبَابِ فَقُلْتُ لَأَكُونَنَّ بَوَّابَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْيَوْمَ فَجَاءَ أَبُو بَكْرٍ فَدَفَعَ الْبَابَ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ فَقُلْتُ عَلَى رِسْلِكَ قَالَ ثُمَّ ذَهَبْتُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا أَبُو بَكْرٍ يَسْتَأْذِنُ فَقَالَ ائْذَنْ لَهُ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَأَقْبَلْتُ حَتَّى قُلْتُ لِأَبِي بَكْرٍ ادْخُلْ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُبَشِّرُكَ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَدَخَلَ أَبُو بَكْرٍ فَجَلَسَ عَنْ يَمِينِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُ فِي الْقُفِّ وَدَلَّى رِجْلَيْهِ فِي الْبِئْرِ كَمَا صَنَعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ ثُمَّ رَجَعْتُ فَجَلَسْتُ وَقَدْ تَرَكْتُ أَخِي يَتَوَضَّأُ وَيَلْحَقُنِي فَقُلْتُ إِنْ يُرِدْ اللَّهُ بِفُلَانٍ يُرِيدُ أَخَاهُ خَيْرًا يَأْتِ بِهِ فَإِذَا إِنْسَانٌ يُحَرِّكُ الْبَابَ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقُلْتُ عَلَى رِسْلِكَ ثُمَّ جِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ وَقُلْتُ هَذَا عُمَرُ يَسْتَأْذِنُ فَقَالَ ائْذَنْ لَهُ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَجِئْتُ عُمَرَ فَقُلْتُ أَذِنَ وَيُبَشِّرُكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَدَخَلَ فَجَلَسَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْقُفِّ عَنْ يَسَارِهِ وَدَلَّى رِجْلَيْهِ فِي الْبِئْرِ ثُمَّ رَجَعْتُ فَجَلَسْتُ فَقُلْتُ إِنْ يُرِدْ اللَّهُ بِفُلَانٍ خَيْرًا يَعْنِي أَخَاهُ يَأْتِ بِهِ فَجَاءَ إِنْسَانٌ فَحَرَّكَ الْبَابَ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ فَقُلْتُ عَلَى رِسْلِكَ قَالَ وَجِئْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ائْذَنْ لَهُ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ مَعَ بَلْوَى تُصِيبُهُ قَالَ فَجِئْتُ فَقُلْتُ ادْخُلْ وَيُبَشِّرُكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْجَنَّةِ مَعَ بَلْوَى تُصِيبُكَ قَالَ فَدَخَلَ فَوَجَدَ الْقُفَّ قَدْ مُلِئَ فَجَلَسَ وِجَاهَهُمْ مِنْ الشِّقِّ الْآخَرِ قَالَ شَرِيكٌ فَقَالَ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ فَأَوَّلْتُهَا قُبُورَهُمْ و حَدَّثَنِيهِ أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ حَدَّثَنِي شَرِيكُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ يَقُولُ حَدَّثَنِي أَبُو مُوسَى الْأَشْعَرِيُّ هَاهُنَا وَأَشَارَ لِي سُلَيْمَانُ إِلَى مَجْلِسِ سَعِيدٍ نَاحِيَةَ الْمَقْصُورَةِ قَالَ أَبُو مُوسَى خَرَجْتُ أُرِيدُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدْتُهُ قَدْ سَلَكَ فِي الْأَمْوَالِ فَتَبِعْتُهُ فَوَجَدْتُهُ قَدْ دَخَلَ مَالًا فَجَلَسَ فِي الْقُفِّ وَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ وَدَلَّاهُمَا فِي الْبِئْرِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ يَحْيَى بْنِ حَسَّانَ وَلَمْ يَذْكُرْ قَوْلَ سَعِيدٍ فَأَوَّلْتُهَا قُبُورَهُمْ حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ قَالَا حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَرْيَمَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ أَبِي كَثِيرٍ أَخْبَرَنِي شَرِيكُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا إِلَى حَائِطٍ بِالْمَدِينَةِ لِحَاجَتِهِ فَخَرَجْتُ فِي إِثْرِهِ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ وَذَكَرَ فِي الْحَدِيثِ قَالَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ فَتَأَوَّلْتُ ذَلِكَ قُبُورَهُمْ اجْتَمَعَتْ هَاهُنَا وَانْفَرَدَ عُثْمَانُ

A kaa a vese ér [Muhammad bin Miskin Al Yamami]; A kaa a vese ér [Yahya bin Hassan]; A kaa a vese ér [Sulaimam] ka Ibn Bilal u ken [Syarik bin Abu Namir] u ken [Sa’id Al Musayyab] la; Yange vande pasen mo [Abu Musa Al Asy’ari] ér un er msen hen ya na. Kwagh ne been yô, a due ken iyou la a kaa er; 'Sha iyange ne m wa ishima u lun ikyua a Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam' hanma shighe cii. Tsô Abu Musa za hen mosque la, za pine mba ve lu a na imôngo mba ve lu her la ér ve pine un ape Ortom u Aôndo a lu yô. Mba ve lu vea na la gema kaa ér: ‘A za sha gbenda la. Tsô Abu Musa due ken iyou i aduaav la, lu dondon sha angahar a Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam sha u pinen mbampin zan zan a za nyôr hen ityungu i Aris. Abu Musa kaa er, m tema hen kpe hunda u i er sha ikyon i date palm la. Rasulullah yange una ôô iyol shi una ôô iyol kera yô, m nôngo mer me za hen a na. I mase kaven er Ortyom u Allah la tema sha ityungu i Aris hen atô u ikyônough ki torough kira, lu urugh akondo a na sha akôv a na ahar la, lu eren ve cii ken ityungu la. Tsô m sugh un shi m hide m tema hen kpe hunda, m kaa mer, ‘Nyian me lu orkuran u hunda u Ortyom u Aôndo sha mimi’. Ica i gbe ga yô, Abu Bakr va tuur hunda u ityungu la. Tsô m pine mer, ‘Ka an nan lu ken won laa? A gema a kaa ér, ‘Mo, Abu Bakr’. M kaa a na mer, ‘Kegh ase kpuaa, Abu Bakr!’ Abu Bakr gema kaa er 'Een'. M za hen or u Aôndo tindi un la, m kaa a na mer: “O Rasulullah, Abu Bakr va sôn ian i nyôron heen kpa?” Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam gema kaa er, 'Kaa a na a nyôr a va ôr un loho u dedoo u sha!' Tsô m hide m za hen Abu Bakr m kaa a na mer; 'O Abu Bakr, m zamber we, nyôr man Rasulullah a pase u loho u dedoo u sha.' Abu Bakr nyôr ker, fese nahan a tema sha uwegh ku yanegh ku Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam sha ikyonough ki torough ki môm la, lu eren angahar a na ken ityungu la, er Rasulullah kpa yange er sha u ôôn akondo a na sha ashe a na ahar la nahan. Tsô m hide m tema hen kpe hunda u ityungu la. Hen shighe la, mimi je m undu anmgbian wam u lu eren ablution la, lu van u dondon mo ijime. M kaa ken ishima yam mer; 'Aluer Allah soo kwagh u dedoo sha ci na yo, mimi je Allah una va a mi hen a mo'. Ica i gbe ga yô, orgen mough a hunda la. Tsô m pine un mer, ka an nan lu ken won laa?’ Or u ken won u lu moughon hunda la gema kaa er; ‘Umar u ken tar u Amerika’. M kaa mer; ‘Kegh ase kpuaa, Umar!’ Tsô m za hen Or u Aôndo tindi un la, m kaa a na mer; 'O Ortom u Allah, Umar ngu ken won man sôn ian i nyôron ker'. Tsô Rasulullah kaa ér: ‘Tindi un ken iyou, za ôr un loho u dedoo u sha!’ Tsô m zua a na m kaa a na mer, ‘O Umar, Rasulullah na u ian u nyôron, m pase u loho u dedoo u sha’. Nahan Umar bin Khaththab nyôr ker, maa tema sha uwegh ku yanegh ku Rasulullah, shighe u lu eren angahar a na ken ityungu la. Kwagh ne been yô, m hide m tema inya, m kaa mer, aluer Allah soo ér anmgbian wam a er kwagh u dedoo yô, mimi je Una va a na heen. Ica i gbe ga yô, orgen va bugh hunda. Nahan m yila un mer, ‘Ka an nan lu ken won nee?’ Or la gema kaa ér, ‘Uthman bin Affan’. Tsô m kaa a na mer, ‘Kegh kpuaa, O Uthman!’ M za hen Rasulullah, m lu pasen un kwagh u mve u Uthman la. Or u Aôndo tindi un la gema kaa er, kaa a na wer a nyôr a ôr un loho u sha man ameen a a lu tagher a mi la. Nahan m zua a Uthman bin Affan, m kaa a na mer, “M zamber we, nyôr nen, we Uthman man Ra . Sulullah ngu pasen we loho u dedoo u sha man ameen a u lu tagher a mi la kpaa!’ Tsô Uthman nyôr ker kpa a nenge a ikyondo i ‘Alaihis Salam i teman sha mi la iv. Ken masejime yô, a tema vea ve sha vegher ugen la. Sharik kaa ér; 'Said bin Al Musayyab yange ôr kwagh, m hen mer ka kwagh u uwar ve u ve lu ker imôngo la'. Shi a ôr mo kwagh ne [Abu Bakr bin Ishaq]; A kaa a vese ér [Sa’id bin Ufair]; A kaa a mo ér [Sulaiman bin Bilal] A kaa a vese ér [Syarik bin Abdullah bin Namr]; M ungwa [Sa’id bin Musayyab] kaa ér; A kaa a mo [Abu Musa Al Asy’ari] heen, -Sulaiman tesem ijiir i mkohol u Sa’id.- Abu Musa kaa er; 'M due m za kohol Ortom u Aôndo sallallaahu 'alaihi wasallam, kpa m nenge a za hen ijiir i koson ibua, a nyôr ker. A tema sha ityungu, a cir ikyondo na i cir sha ityou la, a cir angahar a na ken ityungu la. -Nahan i za hemen u ka inja i Hadith u Yahya bin Hasan kpa a ter mkaanem ma Sa'id ga; ‘M pase kwagh la mer ka u tesen uwar ve’. I kaa a vese ér [Hasan bin Ali Al Hulwani] man [Abu Bakr bin Ishaq] cii ve kaa ér; A kaa a vese ér [Sa’id bin Maryam]; A kaa a vese ér [Muhammed ben Ja’far ben Abu Kathir]; Er yange m ôr [Syarik bin Abdullah bin Abu Namir] kwagh u [Sa’id bin Al Musayyab] hen [Abu Musa Al Asy’ari] yô, a kaa ér; 'Iyange igen yô, Or u Aôndo tindi un la za hen kpekpe ugen u Medina sha u za eren tom, nahan mo kpa m dondo un sha angahar... - man nahan sha kwagh u Hadith u a lu kwagh môm a Hadith u Sulayman bin Bilal la. I ter kwagh u Ibn Musayyab yange ôr la; ‘M pase mer i tese uwar ve, inja na yô, vea kohol hen ijiir i môm, saa di Uthman bin ‘Affan’ tseegh.

Hadith

Imam Muslim : 4418

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ وَأَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ وَعُبَيْدُ اللَّهِ الْقَوَارِيرِيُّ وَسُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ كُلُّهُمْ عَنْ يُوسُفَ بْنِ الْمَاجِشُونِ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا يُوسُفُ أَبُو سَلَمَةَ الْمَاجِشُونُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَلِيٍّ أَنْتَ مِنِّي بِمَنْزِلَةِ هَارُونَ مِنْ مُوسَى إِلَّا أَنَّهُ لَا نَبِيَّ بَعْدِي قَالَ سَعِيدٌ فَأَحْبَبْتُ أَنْ أُشَافِهَ بِهَا سَعْدًا فَلَقِيتُ سَعْدًا فَحَدَّثْتُهُ بِمَا حَدَّثَنِي عَامِرٌ فَقَالَ أَنَا سَمِعْتُهُ فَقُلْتُ آنْتَ سَمِعْتَهُ فَوَضَعَ إِصْبَعَيْهِ عَلَى أُذُنَيْهِ فَقَالَ نَعَمْ وَإِلَّا فَاسْتَكَّتَا

I ôr kwagh u se [Yahya bin Yahya At Tamimi] man [Abu Ja’far Muhammad bin Ash Shabbah] man [‘Ubaidullah Al Qawariri] man [Suraij bin Yunus] cii hen [Yusuf bin Al Majisyun] man lafazh ne ka u Ibn Ash Shabbah; A kaa a vese ér [Yusuf Abu Salamah Al Majisyun]; A kaa a vese ér [Muhammad bin Al Munkadir] hen [Sa’id bin Al Musayyab] hen [‘Amir bin Sa’ad bin Abu Waqqash] hen [ter na] ér; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa a Ali ér: ‘Ian i u lu a mi hen kpe wam la ngi er ian i Harun lu hen kpe Mose la nahan. Ka uprofeti mba ve lu ken ijime yam tseegh ve lu ga’. [Sa’id] kaa ér; ‘Nahan m soo u ôron [Sa’ad] kwagh ne sha mimi, maa m zua a na m ôr un er Amir yange ôrom nahan. Tsô a kaa er; ‘M ungwa kwagh u i. M pine mer; ‘Mimi je u ungwa kwagh ne kpa? ’ a wa ave na ahar sha ato er a lu nan mlumun yô; ‘Een, m ungwa, aluer ka nahan ga yô, ato ahar ne ma a lu viing’.

Hadith

Imam Muslim : 4419

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ قَالَ خَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُخَلِّفُنِي فِي النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِ فَقَالَ أَمَا تَرْضَى أَنْ تَكُونَ مِنِّي بِمَنْزِلَةِ هَارُونَ مِنْ مُوسَى غَيْرَ أَنَّهُ لَا نَبِيَّ بَعْدِي حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ

Shi a kaa a vese ér [Abu Bakr bin Abu Syaibah]; A kaa a vese ér [Ghundar] due hen [Shuba]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, shi i kaa a vese ér [Muhammad bin Al Mutsanna] man [Ibnu Basysyar] cii ve kaa ér; A kaa a vese er [Muhammad bin Jafar] A kaa a vese [Syu’bah] hen [Al Hakam] hen [Mush’ab bin Sa’ad bin Abi Waqqash] hen [Sa’ad bin Abi Waqqash] a kaa er; 'Or u Aôndo tindi un la yange na Ali bin Abu Talib tom shighe u ityav mbi Tabuk mbi hii la. Ali kaa er, We Or u Aôndo, er nan ve u ne mo tom u nengen sha kasev man mbayev mba hen ya tseegh? Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam gema kaa er: We Ali, u ngu a ian hen kpe wam er Harun yange lu hen kpe Mose nahan ga, ka ken ijime yam tseegh uprofeti vea kera lu ga ye?' A kaa a vese ér [‘Ubaidullah bin Mu’adz]; A kaa a vese [ter wam] ér; A ôr se [Syu’bah] sha gbenda ne.

Hadith

Imam Muslim : 4420

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمٌ وَهُوَ ابْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ مِسْمَارٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَمَرَ مُعَاوِيَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ سَعْدًا فَقَالَ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَسُبَّ أَبَا التُّرَابِ فَقَالَ أَمَّا مَا ذَكَرْتُ ثَلَاثًا قَالَهُنَّ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَنْ أَسُبَّهُ لَأَنْ تَكُونَ لِي وَاحِدَةٌ مِنْهُنَّ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ حُمْرِ النَّعَمِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَهُ خَلَّفَهُ فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ فَقَالَ لَهُ عَلِيٌّ يَا رَسُولَ اللَّهِ خَلَّفْتَنِي مَعَ النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا تَرْضَى أَنْ تَكُونَ مِنِّي بِمَنْزِلَةِ هَارُونَ مِنْ مُوسَى إِلَّا أَنَّهُ لَا نُبُوَّةَ بَعْدِي وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ يَوْمَ خَيْبَرَ لَأُعْطِيَنَّ الرَّايَةَ رَجُلًا يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيُحِبُّهُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ قَالَ فَتَطَاوَلْنَا لَهَا فَقَالَ ادْعُوا لِي عَلِيًّا فَأُتِيَ بِهِ أَرْمَدَ فَبَصَقَ فِي عَيْنِهِ وَدَفَعَ الرَّايَةَ إِلَيْهِ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ } دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِيًّا وَفَاطِمَةَ وَحَسَنًا وَحُسَيْنًا فَقَالَ اللَّهُمَّ هَؤُلَاءِ أَهْلِي

I kaa a vese ér [Qutaibah bin Sa’id] man [Muhammad bin ‘Abbad], gbenda u i yer ve la kaha kpishi ga. ve cii ve kaa ér; A kaa a vese [Hatim] ér Ibn Isma’il hen [Bukair bin Mismar] hen [‘Amir bin Sa’ad bin Abi Waqqash] hen [ter na] ér; Mu’awiyah bin Abu Sufyan yange na Sa’ad tindi shighe ugen, pine un kwagh u mnenge na sha kwagh u Ali, a kaa ér; ‘Er nan u soo u nan Ali ibo ga? A gema a kaa er; 'M umbur akaa atar a sha kwagh u mlu u Ali a yange Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam ôr la, nahan mayange me puu un sha akaa atar a ne ga. Sha mimi yô, môm ken akaa atar a ne hemba doon mo a inyamtoho i injaa. Iyange igen m ungwa Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam kaa a Ali er, - zum u a ver un er a lu or u eren tom sha ityough nagh - ken Medina - ken utya nav kpishi la. Ali pine ér; ‘U de mo vea kasev man mbayev kpa!’ A gema a kaa ér: ‘We Ali, u soo wer mlu wou vea mo a lu er mlu u Harun vea Mose nahan ga he? ka di tsô ér Profeti ugen ngu ken ijime yam ga’. Shi m ungwa a kaa shighe u i lu nôngon ityav mbi Khaibar la kpaa ér; 'Sha mimi yô, me na tuta ne hen or u Allah man Ortyom Na a doo nan ishima man Allah man Ortyom Na kpa nan doo nan ishima'. Nahan se cii se lu veren ishima ser hanmô wase nana zua a tuta la. A kaa ér: ‘Yila Ali!’ maa i tese un angev mbu sha ashe. Tsô a cir zwa sha ashe a na, a na un tuta, maa Allah na un mhembe. Shighe u i pase ivur ne la: -Se yila nen mbayev asev man mbayev enev kpaa. - A yila Ali man Fatimah man Hasan man Husain, a kaa er: 'Oh, ka tsombor wam'.