Imam Muslim : 4381
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالُوا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ سَمِعْتُ حُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ يَعْنِي اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَا يَنْبَغِي لِعَبْدٍ لِي و قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى لِعَبْدِي أَنْ يَقُولَ أَنَا خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى عَلَيْهِ السَّلَام قَالَ ابْنُ أَبِي شَيْبَةَ مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ
Sa tukuni vei keda mai vei [Abu Bakr bin Abu Syaibah] kei [Muhammad bin Al Mutsana] kei [Muhamad Ibnu Basyar] erau kaya; Sa tukuna vei keimami [Muhamadi bin Ja’far] Sa tukuna vei keimami [Syu’ba] mai vei [Sa’ad bin Iparaimi] e kaya; Au rogoca [Humaid bin Abdurrahman] ni tukuna e dua na italanoa mai vei [Abu Hurairah] ni a kaya na Parofita: A kaya o Allah Ta'ala: 'E sega ni dodonu vua e dua na noqu dauveiqaravi me tukuna niu vinaka cake mai vei Yunus bin Matta Alaihis Salam'. A sa kaya [o Ibn Apu Saiba]; ’ [Muhamadi bini Jafa] mai [Suba].
Imam Muslim : 4382
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْعَالِيَةِ يَقُولُ حَدَّثَنِي ابْنُ عَمِّ نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْنِي ابْنَ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا يَنْبَغِي لِعَبْدٍ أَنْ يَقُولَ أَنَا خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَنَسَبَهُ إِلَى أَبِيهِ
Sa tukuna vei keitou [Muhamadi bin Al Mutsana] kei [Ibn Basyar] na lafazh oqo e nona o Ibn Al Mutsana erau kaya ruarua; Sa tukuna vei keimami [Muhamadi bin Ja’far] Sa tukuna vei keimami [Syu’ba] mai [Qatadah] kaya; Au rogoca [o Abu Alia] ni kaya; Sa tukuni vei au ni luvena tagane na nomu Parofita, Shallallahu Alaihi Wasallam, oya o [Ibn Abbas] mai vua na Parofita, Salallahu Alaihi Wasallam, e kaya: E sega ni dodonu vua e dua na dauveiqaravi me kaya niu vinaka cake mai vei Yunus bin Matta Alaihis Salam. Ka dina ga ni a soli koya vei tamana'.
Imam Muslim : 4383
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَكْرَمُ النَّاسِ قَالَ أَتْقَاهُمْ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَيُوسُفُ نَبِيُّ اللَّهِ ابْنُ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ خَلِيلِ اللَّهِ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَعَنْ مَعَادِنِ الْعَرَبِ تَسْأَلُونِي خِيَارُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُهُمْ فِي الْإِسْلَامِ إِذَا فَقُهُوا
Sa tukuni vei keda [Zuhair bin Harb] kei [Muhammad bin Al Mutsanna] kei [Ubaidullah bin Said] erau a kaya; Sa tukuna vei keda [Yahya bin Said] mai [Ubaidullah] Sa tukuna vei keda [Sa tukuna bin Abu Said] mai vei [tamana] mai vei [Abu Hurairah] e kaya; E a tarogi o Rasulullah; 'O cei na tamata dokai duadua?' E kaya: ‘Na daulotu duadua vei ira’. era kaya na itokani; 'E sega beka ni oqori na ka keitou a taroga?' e kaya: ‘Kevaka e sega, e kena ibalebale ni o Yusuf, na Parofita i Allah, na luvena na Parofita i Allah -Jaqub- na luvena na Parofita i Allah -Ishaq- na luvena o Ibrahim, lomani i Allah,’ era kaya na itokani; ‘E sega ni oqori na ka keitou taroga tiko,’ e kaya: ‘Na cava e baleti ira na kai Arapea o taroga tiko? Na tamata vinaka duadua mai vei ira ena gauna ni Jahiliyyah era tamata vinaka duadua ena gauna ni Islam, kevaka era kila na Islam’.
Imam Muslim : 4384
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ زَكَرِيَّاءُ نَجَّارًا
Sa tukuna vei keimami [Hadab bin Khalid] Sa tukuna vei keimami [Hamad bin Salama] mai vei [Tsabit] mai vei [Abu Rafi] mai vei [Abu Hurairah] ni sa kaya o Rasula: 'Na Parofita o Sakaraia e dua na daucakacaka ni kau'.
Imam Muslim : 4385
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدٍ النَّاقِدُ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ كُلُّهُمْ عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَاللَّفْظُ لِابْنِ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ إِنَّ نَوْفًا الْبِكَالِيَّ يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام صَاحِبَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَيْسَ هُوَ مُوسَى صَاحِبَ الْخَضِرِ عَلَيْهِ السَّلَام فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ سَمِعْتُ أُبَيَّ بْنَ كَعْبٍ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ قَامَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ فَقَالَ أَنَا أَعْلَمُ قَالَ فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ أَنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِي بِمَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ مُوسَى أَيْ رَبِّ كَيْفَ لِي بِهِ فَقِيلَ لَهُ احْمِلْ حُوتًا فِي مِكْتَلٍ فَحَيْثُ تَفْقِدُ الْحُوتَ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ مَعَهُ فَتَاهُ وَهُوَ يُوشَعُ بْنُ نُونٍ فَحَمَلَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام حُوتًا فِي مِكْتَلٍ وَانْطَلَقَ هُوَ وَفَتَاهُ يَمْشِيَانِ حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ فَرَقَدَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام وَفَتَاهُ فَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ حَتَّى خَرَجَ مِنْ الْمِكْتَلِ فَسَقَطَ فِي الْبَحْرِ قَالَ وَأَمْسَكَ اللَّهُ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ حَتَّى كَانَ مِثْلَ الطَّاقِ فَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَكَانَ لِمُوسَى وَفَتَاهُ عَجَبًا فَانْطَلَقَا بَقِيَّةَ يَوْمِهِمَا وَلَيْلَتِهِمَا وَنَسِيَ صَاحِبُ مُوسَى أَنْ يُخْبِرَهُ فَلَمَّا أَصْبَحَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام قَالَ لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } قَالَ وَلَمْ يَنْصَبْ حَتَّى جَاوَزَ الْمَكَانَ الَّذِي أُمِرَ بِهِ { قَالَ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ عَجَبًا } قَالَ مُوسَى { ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِ فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } قَالَ يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ فَرَأَى رَجُلًا مُسَجًّى عَلَيْهِ بِثَوْبٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ مُوسَى فَقَالَ لَهُ الْخَضِرُ أَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ قَالَ إِنَّكَ عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَكَهُ اللَّهُ لَا أَعْلَمُهُ وَأَنَا عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَنِيهِ لَا تَعْلَمُهُ قَالَ لَهُ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام { هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا قَالَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلَى مَا لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرًا قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلَا أَعْصِي لَكَ أَمْرًا } قَالَ لَهُ الْخَضِرُ { فَإِنْ اتَّبَعْتَنِي فَلَا تَسْأَلْنِي عَنْ شَيْءٍ حَتَّى أُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا } قَالَ نَعَمْ فَانْطَلَقَ الْخَضِرُ وَمُوسَى يَمْشِيَانِ عَلَى سَاحِلِ الْبَحْرِ فَمَرَّتْ بِهِمَا سَفِينَةٌ فَكَلَّمَاهُمْ أَنْ يَحْمِلُوهُمَا فَعَرَفُوا الْخَضِرَ فَحَمَلُوهُمَا بِغَيْرِ نَوْلٍ فَعَمَدَ الْخَضِرُ إِلَى لَوْحٍ مِنْ أَلْوَاحِ السَّفِينَةِ فَنَزَعَهُ فَقَالَ لَهُ مُوسَى قَوْمٌ حَمَلُونَا بِغَيْرِ نَوْلٍ عَمَدْتَ إِلَى سَفِينَتِهِمْ فَخَرَقْتَهَا { لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا إِمْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا } ثُمَّ خَرَجَا مِنْ السَّفِينَةِ فَبَيْنَمَا هُمَا يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ إِذَا غُلَامٌ يَلْعَبُ مَعَ الْغِلْمَانِ فَأَخَذَ الْخَضِرُ بِرَأْسِهِ فَاقْتَلَعَهُ بِيَدِهِ فَقَتَلَهُ فَقَالَ مُوسَى { أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَاكِيَةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } قَالَ وَهَذِهِ أَشَدُّ مِنْ الْأُولَى { قَالَ إِنْ سَأَلْتُكَ عَنْ شَيْءٍ بَعْدَهَا فَلَا تُصَاحِبْنِي قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَدُنِّي عُذْرًا فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ } يَقُولُ مَائِلٌ قَالَ الْخَضِرُ بِيَدِهِ هَكَذَا فَأَقَامَهُ قَالَ لَهُ مُوسَى قَوْمٌ أَتَيْنَاهُمْ فَلَمْ يُضَيِّفُونَا وَلَمْ يُطْعِمُونَا { لَوْ شِئْتَ لَتَخِذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ سَأُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَلَيْهِ صَبْرًا } قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوَدِدْتُ أَنَّهُ كَانَ صَبَرَ حَتَّى يُقَصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَخْبَارِهِمَا قَالَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَتْ الْأُولَى مِنْ مُوسَى نِسْيَانًا قَالَ وَجَاءَ عُصْفُورٌ حَتَّى وَقَعَ عَلَى حَرْفِ السَّفِينَةِ ثُمَّ نَقَرَ فِي الْبَحْرِ فَقَالَ لَهُ الْخَضِرُ مَا نَقَصَ عِلْمِي وَعِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ إِلَّا مِثْلَ مَا نَقَصَ هَذَا الْعُصْفُورُ مِنْ الْبَحْرِ قَالَ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَكَانَ يَقْرَأُ وَكَانَ أَمَامَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ صَالِحَةٍ غَصْبًا وَكَانَ يَقْرَأُ وَأَمَّا الْغُلَامُ فَكَانَ كَافِرًا
Sa veiwekani vei keda [Amru bin Muhammad An Naqid] kei [Ishaq bin Ibrahim Al Handzali] kei ['Ubaidullah bin Said] kei [Muhammad bin Abu 'Umar Al Makki] kece mai vei [Ibn 'Uyainah] kei na lafazh oqo e nona o Ibn Abu 'Umar; Sa tukuna vei keimami [Sufyani bin ‘Uyaina]; Sa tukuna vei keimami [Amru bin Dinar] mai vei [E kaya o bin Jubair] e kaya; 'Au sa tukuna vei [Ibnu Abbas] ni a kaya o Nauf Al Bikali ni o Musa 'Alaihis Salam ka a tiko ena kedra maliwa na Bani Isireli e sega ni o Musa ka a tomani Parofita Khidhir'. -Ipini Apasi- e kaya; 'Lasu na meca i Allah. Au a rogoca ena dua na gauna ni kaya o [Upei bin Ka’api]; Au rogoca na nona kaya: 'Ena dua na gauna a tucake na Parofita o Musa 'Alaihis Salam me vosa ena matadra na Bani Isireli'. Ni oti o ya, sa qai tarogi koya e dua; ‘I Musa, o cei na tamata e levu duadua na nona kila ena dela i vuravura oqo? ’ E sauma o Parofita o Musa; 'Oi au na tamata e levu duadua na noqu kila ena dela i vuravura oqo'. E kaya o Rasulullah: O koya gona, e vakalewai Musa 'Alaihis Salam vakalevu o Allah. Baleta ni sega ni kila ni kilaka e rawata e isolisoli ni Kalou. Sa qai vakaraitaka o Allah vei Mosese; ‘I Musa, e dina sara ni tiko e dua na noqu dauveiqaravi e levu cake na nona kila ka vuku cake mai vei iko ka sa tiko oqo ena vanua e rau sota kina na wasawasa e rua’. E taroga na Parofita o Musa ‘Alaihis Salam; ‘Kemuni na Turaga, au na sotava vakacava na Nomuni tamata? ' Sauma; ‘Kauta mai e dua na ika ena dua na basikete e caka mai na drau ni date. Ni sa cici na ika, sa na tiko kina na Noqu dauveiqaravi'. Sa qai lako o Musa ki na vanua o ya ka tomani koya e dua na gonevuli ka yacana o Yusya’ bin Nun. Na Parofita o Musa sara ga e kauta e dua na ika ena dua na basikete e caka mai na drauni date. Erau sa lako yani na lewe rua ki na vanua o ya. Ni rau sa yaco yani na lewe rua ki na dua na vatu levu, rau sa moce ruarua. Vakasauri ga sa luluqa na ika ena basikete ka curu yani ki na wai ni wasawasa. E kaya o Rasulullah: ‘Sa sogota o Allah na wai e lako sivita na ika, me yacova ni sa yaco me dua na qara. E cakava na ika na nona sala ena wasawasa, ia eratou kurabui o Mosese kei iratou na nona tisaipeli ena ka duatani eratou raica. Kena itinitini erau sa tomana tikoga na nodrau ilakolako na lewe rua ena siga kei na bogi. Kena irairai ni ratou guilecava na gonevuli ni Parofita o Musa me ratou tukuna vua. Ena mataka, a kaya kina o Parofita Musa vei ira na nona tisaipeli; ‘Kauta mai eke na neitou kakana! E dina sara, keitou vakila na oca ena vuku ni neitou ilakolako’. E kaya o Rasulullah: ‘E se bera ni kilai vakacava na yawa ni vanua e vakaroti kina me vakasaqara o Musa, e kaya na nona tisaipeli; 'O kila beka ni gauna keitou a vakasaqara tiko kina na ivakaruru ena vatu levu, au a guilecava dina meu tukuna vei iko na ika ka sega ni dua na ka e vakavuna meu guilecava meu tukuna vakavo ga o Setani, ni ika e taura na nona sala ki wasawasa ena dua na sala duatani sara'. Sa kaya ko Mosese; 'Oqori na vanua keitou sa vakasaqara tiko'. Erau sa qai lesu tale na lewe rua ki na nodrau sala taumada. E kaya o Rasula: 'Oti rau sa qai muria tale na nodrau ikalawa'. Ni rau sa yaco yani na lewe rua ki na vatu levu, rau sa qai raica e dua na turaga ka moce tu ka ubi tu ena dua na i sulu. Sa qai kidavaki koya na Parofita o Musa 'Alaihis Salam. A tarogi Musa o Parofita o Khidhir; ‘E vakacava na vakacegu ena nomu vanua? ’ E kaya o Mosese; 'Oi au o Mosese'. E kidroa o Parofita Khidhir ka taroga; ‘O Mosese na Luvei Isireli’. E sauma o Parofita o Musa; 'Io'. E kaya o Parofita o Khidhir vei Musa; 'E dina sara, o sa rawata eso na kila nei Allah ka vakavulica vei iko ka'u sega ni kila ka'u sa rawata eso na kila nei Allah ka vakavulica vei au ka'u sega ni kila'. E vakalougatataki Kidi o Musa; ‘E rawa beka niu muri iko me rawa ni o vakavulica vei au na kila ka dodonu ena maliwa ni kila ka sa vakavulici vei iko? ’ E sauma o Parofita o Khidhir; 'Na kena dina, ena so na gauna o na sega ni rawa ni s . dou vosota mada. O na vosota vakacava e dua na ka e sega soti ni levu na nomu kila? ’ E kaya o Mosese; 'Kevaka e vinakata na Kalou, o na kunei au e dua na tamata dau vosota ka'u na sega ni saqati iko ena dua na ka'. E sauma o Khid; 'Kevaka o tomana tikoga na nomu muri au, qai kakua ni taroga e dua na ka me yacova niu sa vakamacalataka vei iko vakataki au'. Sa sauma o Mosese; 'Vinaka'. E kaya o Rasula: ‘Erau sa qai lako voli ena baravi o Musa kei Khidhir. Sega ni dede sa sivi yani e dua na waqa. Erau sa qai kerea na lewe rua me rau vodo waqa. E qai laurai ni ra kila vinaka na Parofita o Khidhir na tamata ni waqa, ka qai tini me rau vakavodoki rau ruarua ka sega ni kerea na isau.’ Sa qai torova yani na Parofita o Khidhir e dua na papa ena waqa ka qai dreta mai tuba. Ni sa raica oqo, sa vunauci koya ka vosakudrukudrutaki koya o Musa; ‘Oqo o ira na tamata era dau vakavodoki keitou ka sega ni kerea na isau, ia na cava o cakava kina e dua na qara ena nodra waqa me rawa ni o luvuci ira na pasidia? ’ E sauma o Khidhir; 'Au sega beka ni tukuna vei iko ni o na sega vakadua ni waraka mo lako vata mai kei au'. E kaya o Musa ena veivakayarayarataki; 'Kakua ni totogitaki au ena noqu sega ni kauwai ka kakua ni vakacolati au ena dua na dredre ena noqu veika'. Sega ni dede, rau sa sobu mai na waqa na lewe rua. Ni rau sa taubale tiko e matasawa na lewe rua, vakasauri ga sa basika mai e dua na gone lailai ka qito tiko kei ira na vo ni nona i tokani. Oti, sa qai taura sara o Parofita Khidhir ka taura - vakasuka - na ulu ni gone lailai ena ligana me yacova ni sa sotava na nona mate. Ena nona cudru, a tovolea kina o Parofita o Musa me vunauci Parofita o Khidhir; ‘Na cava o vakamatea kina e dua na yalo e sega ni cala, ni se bera vakadua ni veivakamatei na gone lailai? O sa cakava dina beka e dua na ka ca? ’ E kaya o Kidi; ‘Au sega beka ni tukuna vei iko ni o na sega ni vosota rawa na nomu muri au. Na ka oqo e levu cake mai na kena e liu'. Sa kaya ko Mosese; ‘Kevaka au tarogi iko ena dua na ka ni oti oqo, mo qai kakua ni vakatarai au meu tomani iko. Na kena dina, o sa solia vei au na veivosoti e rauta -vosoti au-'. Tarava, rau sa qai tomana na nodrau ilakolako o Parofita Musa kei Khidhir. Ni keirau yaco yani vakaveiwatini ena dua na vanua, keirau kerea ruarua e dua na kana magiti mai vei ira na lewe ni vanua oya, ia e ka ni rarawa ni rau sega ni via vakamarautaki keirau ruarua. Erau sa qai kunea na lewe rua e dua na bai ni vale ka sa voleka ni bale ka vakadodonutaka sara o Parofita Khidhir - vakavinakataka -. A kaya o Rasula: 'A vakanamata na bai - ni vakaraitaki koya tiko ena ligana - sa qai vakadodonutaka o Khidhir'. A kaya o Musa vei Kidiri; ‘O ni sa kila tiko ni ra dau lomalomarua na lewe ni vanua keitou sikova tiko oqo me ra kidavaki keitou ka vakamarautaki keitou. Kevaka o vinakata, mo kerea na isau mai na vua ni kena vakavinakataki na lalaga ni vale. Kena itinitini e kaya o Khidhir; ‘Oqo na veibiu ena kedrau maliwa o au kei iko. Au na tukuna vei iko na ka vuni ni veicakacaka kece o sa sega ni vosota rawa kina’. E kaya o Rasulullah: 'Me solia o Allah na Nona loloma kei na loloma soli wale vei Parofita Musa 'Alaihis Salam.' Na kena dina, au na vinakata kevaka e rawa ni vosota vakalailai o Musa, me rawa ni tukuni vakabalavu cake vei keitou na italanoa i Musa kei Khidhir. E kaya o Upei bini Ka'api; 'E kaya o Resulullah Salallahu Alaihi Wasallam: 'Na vu ni veibiu baleta ni a sega ni kauwai o Musa'. E kaya o Rasulullah: ‘Sega ni dede sa lako mai na manumanu vuka lailai me mai vakasaqa na wai ni wasawasa ena nona iqaqalo. Sa qai kaya o Kidiri vei Musa; 'E dina sara, na noqu kila kei na nomu kila kei na kila ka eda rawata mai vei Allah e vaka ga e dua na sip ni wai ni wasawasa e rawata na manumanu vuka lailai oya ena maliwa ni rabailevu ni wasawasa ni kila ka e tu vei Allah.' [E kaya o bin Supei] e kaya; E wilika o Ibn Abbas e dua na tikina mai na Qur’an ka kena ibalebale; ‘E matadra e dua na turaga e kauta tani na waqa vinaka kece. E dau cavuta tale ga o Ibn Abbas na tikina . Al Qur’an ka kena ibalebale; 'Na gone lailai ka a vakamatea na Parofita o Khidhir e dua na tamata tawavakabauta'.
Imam Muslim : 4386
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الْقَيْسِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَقَبَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قِيلَ لِابْنِ عَبَّاسٍ إِنَّ نَوْفًا يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى الَّذِي ذَهَبَ يَلْتَمِسُ الْعِلْمَ لَيْسَ بِمُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ أَسَمِعْتَهُ يَا سَعِيدُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ كَذَبَ نَوْفٌ حَدَّثَنَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّهُ بَيْنَمَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فِي قَوْمِهِ يُذَكِّرُهُمْ بِأَيَّامِ اللَّهِ وَأَيَّامُ اللَّهِ نَعْمَاؤُهُ وَبَلَاؤُهُ إِذْ قَالَ مَا أَعْلَمُ فِي الْأَرْضِ رَجُلًا خَيْرًا وَأَعْلَمَ مِنِّي قَالَ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ إِنِّي أَعْلَمُ بِالْخَيْرِ مِنْهُ أَوْ عِنْدَ مَنْ هُوَ إِنَّ فِي الْأَرْضِ رَجُلًا هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ يَا رَبِّ فَدُلَّنِي عَلَيْهِ قَالَ فَقِيلَ لَهُ تَزَوَّدْ حُوتًا مَالِحًا فَإِنَّهُ حَيْثُ تَفْقِدُ الْحُوتَ قَالَ فَانْطَلَقَ هُوَ وَفَتَاهُ حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَعُمِّيَ عَلَيْهِ فَانْطَلَقَ وَتَرَكَ فَتَاهُ فَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمَاءِ فَجَعَلَ لَا يَلْتَئِمُ عَلَيْهِ صَارَ مِثْلَ الْكُوَّةِ قَالَ فَقَالَ فَتَاهُ أَلَا أَلْحَقُ نَبِيَّ اللَّهِ فَأُخْبِرَهُ قَالَ فَنُسِّيَ فَلَمَّا تَجَاوَزَا { قَالَ لِفَتَاهُ آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } قَالَ وَلَمْ يُصِبْهُمْ نَصَبٌ حَتَّى تَجَاوَزَا قَالَ فَتَذَكَّرَ { قَالَ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ عَجَبًا قَالَ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } فَأَرَاهُ مَكَانَ الْحُوتِ قَالَ هَا هُنَا وُصِفَ لِي قَالَ فَذَهَبَ يَلْتَمِسُ فَإِذَا هُوَ بِالْخَضِرِ مُسَجًّى ثَوْبًا مُسْتَلْقِيًا عَلَى الْقَفَا أَوْ قَالَ عَلَى حَلَاوَةِ الْقَفَا قَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَكَشَفَ الثَّوْبَ عَنْ وَجْهِهِ قَالَ وَعَلَيْكُمْ السَّلَامُ مَنْ أَنْتَ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ وَمَنْ مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ مَجِيءٌ مَا جَاءَ بِكَ قَالَ جِئْتُ لِ { تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا قَالَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلَى مَا لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرًا } شَيْءٌ أُمِرْتُ بِهِ أَنْ أَفْعَلَهُ إِذَا رَأَيْتَهُ لَمْ تَصْبِرْ { قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلَا أَعْصِي لَكَ أَمْرًا قَالَ فَإِنْ اتَّبَعْتَنِي فَلَا تَسْأَلْنِي عَنْ شَيْءٍ حَتَّى أُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا رَكِبَا فِي السَّفِينَةِ خَرَقَهَا } قَالَ انْتَحَى عَلَيْهَا قَالَ لَهُ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام { أَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا إِمْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِي صَبْرًا قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا لَقِيَا } غِلْمَانًا يَلْعَبُونَ قَالَ فَانْطَلَقَ إِلَى أَحَدِهِمْ بَادِيَ الرَّأْيِ فَقَتَلَهُ فَذُعِرَ عِنْدَهَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام ذَعْرَةً مُنْكَرَةً { قَالَ أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَاكِيَةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا } فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ هَذَا الْمَكَانِ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا وَعَلَى مُوسَى لَوْلَا أَنَّهُ عَجَّلَ لَرَأَى الْعَجَبَ وَلَكِنَّهُ أَخَذَتْهُ مِنْ صَاحِبِهِ ذَمَامَةٌ { قَالَ إِنْ سَأَلْتُكَ عَنْ شَيْءٍ بَعْدَهَا فَلَا تُصَاحِبْنِي قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَدُنِّي عُذْرًا } وَلَوْ صَبَرَ لَرَأَى الْعَجَبَ قَالَ وَكَانَ إِذَا ذَكَرَ أَحَدًا مِنْ الْأَنْبِيَاءِ بَدَأَ بِنَفْسِهِ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا وَعَلَى أَخِي كَذَا رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا { فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ } لِئَامًا فَطَافَا فِي الْمَجَالِسِ فَ { اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ قَالَ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ } وَأَخَذَ بِثَوْبِهِ قَالَ { سَأُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَلَيْهِ صَبْرًا أَمَّا السَّفِينَةُ فَكَانَتْ لِمَسَاكِينَ يَعْمَلُونَ فِي الْبَحْرِ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ فَإِذَا جَاءَ الَّذِي يُسَخِّرُهَا وَجَدَهَا مُنْخَرِقَةً فَتَجَاوَزَهَا فَأَصْلَحُوهَا بِخَشَبَةٍ { وَأَمَّا الْغُلَامُ } فَطُبِعَ يَوْمَ طُبِعَ كَافِرًا وَكَانَ أَبَوَاهُ قَدْ عَطَفَا عَلَيْهِ فَلَوْ أَنَّهُ أَدْرَكَ أَرْهَقَهُمَا طُغْيَانًا وَكُفْرًا { فَأَرَدْنَا أَنْ يُبَدِّلَهُمَا رَبُّهُمَا خَيْرًا مِنْهُ زَكَاةً وَأَقْرَبَ رُحْمًا وَأَمَّا الْجِدَارُ فَكَانَ لِغُلَامَيْنِ يَتِيمَيْنِ فِي الْمَدِينَةِ وَكَانَ تَحْتَهُ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى كِلَاهُمَا عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ بِإِسْنَادِ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ نَحْوَ حَدِيثِهِ
Sa tukuna vei au [Muhamadi bin 'Apidul A'laa Al Qais]; Sa tukuna vei keimami [Al Mutamir bin Suleman At Taimi] mai vei [tamana] mai [Raqaba] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Said bin Jubair] e kaya; taroga [Ibn Abbas] ni nanuma o Nauf ni o Mosese ka lako me vakasaqara na kila ka e sega ni o Mosese ka talai vei ira na Luve i Isireli; E taroga o Ibn Apasi; O sa rogoca talega oqori, Said? Au sauma; 'Io'. E kaya o Ibn Apasi; Nauf sa lasu! Sa tukuna vei keimami [Ubay bin Ka’api] ni kaya; Au rogoca na Parofita sallallaahu alaihi wasallam kaya: 'A cakava o Mosese e dua na vosa ena matadra na nona tamata ka vakananuma vua na veisiga i Allah, na nona qaqa kei na veivakatovolei, e vakaraitaka ni 'Au sega ni kila e dua e vuku duadua ena dela i vuravura me vakataki au'. Sa qai vakaraitaka vua o Allah ni tiko e dua na nona dauveiqaravi o Allah ka vuku cake mai vua, e kaya o Musa; Oi kemuni na noqu Rabb, vakaraitaka vei au, e kaya vua o Allah; kauta vata kei iko e dua na iyaya ni ika masima. Me yacova ni sa oti o na vakasaqara na ika. Sa qai lako yani o Mosese me yacova ni sa yaco yani ki na dua na vatu ka sa sega ni raica rawa na dali. Sa qai lako o Musa kei na nona itokani sa mate me laki vakasaqara na dali. Ia e toso vakasauri na ika me rawa nira raici koya na nona itokani. E kaya na nona itokani; Au na cemuri Musa me yacova niu sa tukuna vua na ika. E kaya o Ubay; sa qai guilecava na itokani me yacova ni rau sa tomana tikoga na nodrau lako tani. Sa kaya ko Mosese; Na kena dina, keitou vakila na oca ena vuku ni neitou ilakolako’. Sa qai kaya na nona itokani; ‘O raica beka ni keitou tiko vakadua, oya ni keitou vakacegu ena dua na vatu levu? Na kena dina, au guilecava na shark ka sega ni dua e vakavuna meu guilecava, ia o Setani’. Erau sa qai lesu tale mai na lewe rua, ka muria na nodrau i vakarau taumada ni sa cici totolo sara na ika ka vakarerei Musa ka rau sa muria na i vakarau ni ika. Sa kaya ko Mosese; oqo na vanua sa vakamacalataki vei au. Sa qai vaqara ka sotava e dua e daramaka tiko e dua na isulu e ubia tu na uluna, ka davo koto. E kidavaki koya o Musa ka sauma mai ni kauta laivi na isulu e ubia tu na matana; 'Ia, o cei o iko?' Sa kaya ko Mosese; 'Oi au o Mosese'. E taroga; 'O cei o Mosese?'. Sa sauma o Mosese; Mosese ni Isireli. E taroga tale; Na cava e vakavuna mo lako mai eke? Sa sauma o Mosese; Au lako mai me rawa ni o vakavulici au me baleta na kila ka sa solia vei iko o Allah. E kaya o Khid; ‘Na kena dina, o na sega vakadua ni vosota rawa vei au. Na cava o na rawa ni vosota kina ena dua na ka, ka sega ni rauta na nomu kila?'. 'E kaya o Mosese: 'Kevaka e vinakata na Kalou, o na kunei au me'u tamata dau vosota, ka'u na sega ni saqati iko ena dua na ka'. E kaya: ‘Kevaka o muri au, mo kua ni tarogi au ena dua na ka, me yacova niu sa vakamacalataka vei iko’. Erau mani lako ruarua, me yacova ni rau sa vodo ruarua ena waqa, sa qai cakava o Khidhr e dua na qara. -E kaya o Ubay; 'Khidr a cakava e dua na qara ena kena inaki.- E kaya o Musa: 'Na cava o cakava kina e dua na qara ena waqa ka vakakina o luvuci ira na pasidia?' Na kena dina, o sa cakava e dua na cala levu. E kaya o koya -Khidhr-: ‘Au sega beka ni kaya: ‘E dina sara o na sega vakadua ni vosota vei au’. E kaya o Musa: ‘Kakua ni totogitaki au ena noqu guilecava ka kakua ni vakacolati au ena dua na dredre ena noqu veika’. Erau a lako na lewe rua oqo me yacova ni rau sa yaco yani vei iratou e vica na gone lalai eratou qito tiko e matasawa, oti sa qai torova yani vakatotolo e dua vei iratou ka vakamatei koya sara. E kurabui o Mosese qai kaya: ‘Na cava o vakamatea kina e dua na yalo savasava, e se sega vakadua ni vakamatea e dua tale na tamata? E dina sara, o sa cakava e dua na ka cala’. E kaya o Khidhr: ‘Au sega beka ni tukuna vei iko ni o na sega ni rawa ni vosota vei au?’. E madua o Musa qai kaya: ‘Keu a . Kevaka o tarogi au me baleta e dua na ka ni oti na -gauna oqo, qai kakua ni laiva meu tomani iko, na kena dina o sa solia vei au na gauna e rauta'. Erau sa qai lako yani na lewe rua; me rawa kina ni rau sa yaco yani na lewe rua vei ira na lewe ni dua na vanua, erau sa kerea me rau vakamarautaki rau na lewe ni vanua o ya ia era sega ni via vakamarautaki rau na lewe ni vanua o ya, erau sa qai kunea na lewe rua ni sa voleka ni bale na bai ni veivale, sa qai vakaduria kina o Khidr na bai. E kaya o Musa: ‘Kevaka o vinakata, o na taura na kena isau’. E kaya o Khidhr ni taura tiko na isulu nei Musa: ‘Oqo na veibiu ena kedrau maliwa o au kei iko, au na tukuna vei iko na inaki ni ivalavala o sega ni rawa ni vosota. Me baleta na waqa, e nodra na tamata dravudravua era cakacaka e wasawasa, ka'u sa nakita me'u vakarusa na waqa, baleta ni tiko e matadra e dua na tui ka taura na waqa kecega. O koya gona ni lako sivita na tui ena kunea na waqa ena dua na ituvaki vakacacani, era sega kina ni taura ka sa taqomaki vinaka na ka kecega, ni oti oya era sa rawa ni vakavinakataka tale ena kau. Ka me baleta na gone oya, sa vakarautaki tu vua me sega ni vakabauta ni rau tamata lotu na nona itubutubu, ni sa tubu cake mai ena vakasaurarataki rau na nona itubutubu ki na cala kei na tawavakabauta. Ka keitou vinakata me sosomitaki ira o Allah ena so tale na gone ka vinaka cake na nodra savasava mai na gone oya ka titobu cake na nodra loloma - vei tinadrau kei tamadrau -. Me baleta na bai ni vale, e nodrau e rua na luveniyali ena koro, ka tiko e ra e dua na iyau e maroroi tu me baleti rau ruarua, ia o tamadrau e tamata lotu, sa vinakata kina na nomuni Turaga me rau yacova na matua ka kauta mai na nodrau ilavo maroroi, me loloma mai vua na nomuni Turaga. Ka sa tukuna vei keda [‘Atula bin ‘Atu Ramani Ad Darimi]; Sa vakaraitaka vei keda [Muhamadi bini Yusufi]; E vaka talega kina na kena tukuni mai na dua tale na sala, Ka sa tukuna vei keda [‘Apati bini Humaid]; Sa ripotetaka vei keda ['Ubaidula bin Musa] ruarua vei rau mai [Isireli] mai vei [Apu Isaki] kei na sanad Ena Taimi mai vei Apu Isaki kei na dua na Hadith tautauvata.
Imam Muslim : 4387
و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ { لَتَّخِذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا }
Ka sa tukuna vei keda [Amru An Naqid] Sa tukuna vei keda [Sufyan bin Uyainah] mai vei [Amru] mai vei [Said bin Jubair] mai vei [Ibn Abbas] mai [Ubay bin Ka'ab] Ni sa wilika na Parofita na tikina: Kevaka o vinakata, o rawa ni kerea me baleta na kena. -QS Al Kahf: 77-
Imam Muslim : 4388
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ تَمَارَى هُوَ وَالْحُرُّ بْنُ قَيْسِ بْنِ حِصْنٍ الْفَزَارِيُّ فِي صَاحِبِ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ الْخَضِرُ فَمَرَّ بِهِمَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ الْأَنْصَارِيُّ فَدَعَاهُ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ يَا أَبَا الطُّفَيْلِ هَلُمَّ إِلَيْنَا فَإِنِّي قَدْ تَمَارَيْتُ أَنَا وَصَاحِبِي هَذَا فِي صَاحِبِ مُوسَى الَّذِي سَأَلَ السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ فَهَلْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ شَأْنَهُ فَقَالَ أُبَيٌّ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بَيْنَمَا مُوسَى فِي مَلَإٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ إِذْ جَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ لَهُ هَلْ تَعْلَمُ أَحَدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ مُوسَى لَا فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَى مُوسَى بَلْ عَبْدُنَا الْخَضِرُ قَالَ فَسَأَلَ مُوسَى السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ فَجَعَلَ اللَّهُ لَهُ الْحُوتَ آيَةً وَقِيلَ لَهُ إِذَا افْتَقَدْتَ الْحُوتَ فَارْجِعْ فَإِنَّكَ سَتَلْقَاهُ فَسَارَ مُوسَى مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسِيرَ ثُمَّ قَالَ لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا } فَقَالَ فَتَى مُوسَى حِينَ سَأَلَهُ الْغَدَاءَ { أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهِ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ } فَقَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ { ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } فَوَجَدَا خَضِرًا فَكَانَ مِنْ شَأْنِهِمَا مَا قَصَّ اللَّهُ فِي كِتَابِهِ إِلَّا أَنَّ يُونُسَ قَالَ فَكَانَ يَتَّبِعُ أَثَرَ الْحُوتِ فِي الْبَحْرِ
Sa tukuna vei au [Amala bini Yaya]; Sa vakaraitaka vei keda [Ibn Wahb]; E a ripotetaki vei au [Yunus] mai vei [Ibn Shihab] mai vei ['Ubaidillah bin 'Abdullah bin 'Utbah bin Mas'ud] mai vei ['Abdullah bin Abbas] ni o koya kei Al Hurr bin Qais bin Hisn Al Fazari erau a veibataka me baleti Musa' alaihissalam na sala vei au me baleti koya na sala vei au itokani e vakatarogi tiko o Khidhir, ia e kaya o Hurr ni sega. Sa qai lako sivita o [Ubay bin Ka’ab al-Ansari] e matadra. Sa qai kacivi koya o Ibn Abbas ka kaya, ‘Ei Abu Thufail, lako mai eke, dina sara e tiko vei au e dua na veileti kei na noqu itokani, o koya na itokani nei Musa, ka a taroga me baleta na sala me yaco kina ki na vanua o ya, me rawa ni da sotavi koya. O sa bau rogoca beka na veika o sa rogoca vakataki iko mai vua na Parofita?' A sauma o Ubay bin Ka’ab, ‘Io, au rogoca na nona kaya o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam: ‘Ni dabe tiko o Musa kei ira eso na Bani Isireli, vakasauri ga sa lako mai e dua na tamata ka tarogi koya - Musa -, ‘E dua beka e vuku cake vei iko? ' E sauma o Musa, 'Sega'. O koya gona, Allah a vakauta sobu e dua na ivakatakila vei Mosese, 'E tiko, oya na Noda dauveiqaravi o Khidhir'. E taroga o Musa -Allah- na sala me yaco kina. O koya gona, Allah a cakava na ika me ivakatakilakila vua ka kaya vua, 'Ni sa yali na ika mai vei iko, qai lesu tale - ki na vanua e yali kina na ika - baleta ni o na sotava - Khidhir -. 'O koya gona, a muria o Mosese na yava ni ika ni wasawasa ena loma i Allah. Sa qai kaya ko Mosese vei ira na nona tisaipeli; Lako mai, meda kana mada e liu, e vei na kakana? Eratou kaya vua na tisaipeli i Mosese ena gauna e kerea kina na kakana ni mataka, ‘O raica beka na Ika oya ni keitou vakacegu ena dela ni vatu levu. Na kena dina, au guilecava na shark ka sega ni dua na ka e vakavuna meu guilecava kina, ia o Setani’. E kaya o Musa, ‘Sa ikoya oqori na vanua keitou sa vakasaqara tiko’. Erau sa qai lesu tale mai na lewe rua, ka muria na nodrau ikalawa taumada. Rau qai sota kei Khidhir. O koya gona, na ka e yaco vei ira e tarava sa tukuna o Allah Azza wa Jalla ena Nona iVola. E kaya ga o Yunus ena dua na vosa vakacaca; 'Sa qai muria o Mosese na yava ni ika ena wasawasa'.
Imam Muslim : 4389
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا حَبَّانُ بْنُ هِلَالٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ حَدَّثَهُ قَالَ نَظَرْتُ إِلَى أَقْدَامِ الْمُشْرِكِينَ عَلَى رُءُوسِنَا وَنَحْنُ فِي الْغَارِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ أَنَّ أَحَدَهُمْ نَظَرَ إِلَى قَدَمَيْهِ أَبْصَرَنَا تَحْتَ قَدَمَيْهِ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ مَا ظَنُّكَ بِاثْنَيْنِ اللَّهُ ثَالِثُهُمَا
Sa tukuna vei au o [Zuhair bin Harb] kei [Apati bin Humaid] kei [Apitula bin Abdurrahmani Ad Darimi]. E kaya o [Apitula]; Sa vakaraitaka vei keda Ni so tale era kaya; Sa tukuna vei keimami [Apani bin Hilal] Sa tukuna vei keimami [Hamami] Sa tukuna vei keimami [Tabiti] Sa tukuna vei keimami [Anasi bin Malik] ni [Abu Bakr Me vakataki Siddiq] a tukuna vua, e kaya; ‘Au raica na yavadra na Mushrikin e cake vei keitou, ni keitou tiko ena loma ni qara. Au qai kaya vua na iTalai i Allah; 'O iko na italai ni Allah, kevaka e dua vei ira e rai sobu, ena raici keda ena qara oqo. Sa qai kaya kina: 'O Abu Bakr, o sega li ni kila ni kevaka e rua na tamata, o Allah e dina sara na ikatolu?'.
Imam Muslim : 4390
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ يَحْيَى بْنِ خَالِدٍ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ أَبِي النَّضْرِ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَلَسَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ عَبْدٌ خَيَّرَهُ اللَّهُ بَيْنَ أَنْ يُؤْتِيَهُ زَهْرَةَ الدُّنْيَا وَبَيْنَ مَا عِنْدَهُ فَاخْتَارَ مَا عِنْدَهُ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ وَبَكَى فَقَالَ فَدَيْنَاكَ بِآبَائِنَا وَأُمَّهَاتِنَا قَالَ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ الْمُخَيَّرُ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ أَعْلَمَنَا بِهِ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَمَنَّ النَّاسِ عَلَيَّ فِي مَالِهِ وَصُحْبَتِهِ أَبُو بَكْرٍ وَلَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ أَبَا بَكْرٍ خَلِيلًا وَلَكِنْ أُخُوَّةُ الْإِسْلَامِ لَا تُبْقَيَنَّ فِي الْمَسْجِدِ خَوْخَةٌ إِلَّا خَوْخَةَ أَبِي بَكْرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سَالِمٍ أَبِي النَّضْرِ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ وَبُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ خَطَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسَ يَوْمًا بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ
Sa tukuni vei keda [Abdullah bin Ja'far bin Yahya bin Khalid] Sa tukuni vei keda [Ma'an] Sa tukuni vei keda o [Malik] mai vei [Abu An Nadhr] mai [Ubaid bin Hunain] mai [Abu Said Al Khudri] mai [Abu Said Al Khudri], ni dua na gauna na italai ni Kalou, na vakacegu, e kaya; 'E tiko e dua na dauveiqaravi ka soli vua e rua na digidigi mai vei Allah ena maliwa ni luxuries ni vuravura kei na isau vata kei Koya, ia na dauveiqaravi e digitaka na isau vata kei Koya'. Ni rogoca na vosa i Rasulullah, a tagi sara vakaloloma o Abu Bakr, ka tagi talega o Rasulullah. Sa qai kaya o Abu Bakr; 'E dina sara, keitou sa solia na veika kece e tu vei keitou vei iko, O iko na italatala i Allah. E kaya o Abu Said; Kevaka e tamata vinaka duadua vei keda o Rasulullah, sa qai tamata voleka duadua vua o Abu Bakr. E kaya o Rasulullah: ‘Na tamata e voleka duadua vei au na nona iyau kei na nona veitokani o Abu Bakr. Kevaka au a vakaroti meu digitaka e dua na daulomani, au na qai digitaki Abu Bakr me dua na daulomani, ia keitou sa tiko ena veitacini vaka-Isireli. E sega ni dua na katuba ena valenilotu vakavo ga na katuba nei Abu Bakr. Sa tukuna vei keda [Sa tukuna o Bin Manshur] Sa tukuna vei keda o [Fulaih Bin Sulaiman] mai [Salim Abu An Nadhr] mai vei [Ubaid Bin Hunain] kei [Busr Bin Said] mai vei [Abu Said Al Khudri] e kaya; Dua na siga a soli vunau o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam ena matadra na lewe vuqa...-ka tautauvata kei na Hadith nei Malik.
Imam Muslim : 4391
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي الْهُذَيْلِ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ أَبَا بَكْرٍ خَلِيلًا وَلَكِنَّهُ أَخِي وَصَاحِبِي وَقَدْ اتَّخَذَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ صَاحِبَكُمْ خَلِيلًا
Sa tukuna vei keda [Muhammad bin Basyar Al 'Abdi] Sa tukuna vei keda [Ibnu Ja'far] Sa tukuna vei keda [Syu'ba] mai vei [Isimeli bin Raja`] e kaya; Au rogoca [o Abdullah bin Abu Hudzail] ni kaya; mai vei [Abu Al Awash] e kaya; Au rogoca [o Abdullah bin Mas’ud] ni kaya; Mai vua na Parofita Sallallahu Alaihi Wasallam e kaya: Kevaka au a vakatarai meu digitaka e dua na daulomani, sa na qai cakava o Abu Bakr na noqu daulomani, ia o koya na taciqu kei na noqu itokani ka dina sara o Allah sa cakava na nomu itokani me daulomani Allah’.
Imam Muslim : 4392
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا مِنْ أُمَّتِي أَحَدًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ أَبَا بَكْرٍ
Sa tukuna vei keitou [Muhamadi bin Al Mutsana] kei [Ibn Basyar] na lafazh oqo e nona o Ibn Al Mutsana erau kaya ruarua; Sa tukuna vei keda [Muhammad bin Ja'far] Sa tukuna vei keda [Syu'bah] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Abu Al Ahwash] mai vei [Abdullah] mai vua na Parofita e kaya: Kevaka au a vakatarai me'u cakava e dua na daulomani ira na noqu tamata, au na qai cakava o Abu Bakr e dua na daulomani'.
Imam Muslim : 4393
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنِي سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ ابْنَ أَبِي قُحَافَةَ خَلِيلًا
Sa tukuni vei keda ni rau kaya ruarua o [Muhammad bin Al Mutsanna] kei [Ibn Basyar]; Sa tukuni vei keda [Abdurrahman] Sa tukuni vei au [Sufyan] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Abu Al Ahwash] mai [Abdullah] Vakakina sa tukuni mai na veilaini tale eso, Ka sa tukuni vei keda [Abad bin Humaid] Sa tukuni vei keda [Ja'far bin ki] Abu Awalka] mai vei [Apitula] e kaya; E kaya o Rasula: Kevaka e vakatarai meu digitaka e dua na noqu daulomani, au na qai cakava o Ibn Quhafah me noqu daulomani’.
Imam Muslim : 4394
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ وَاصِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي الْهُذَيْلِ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ ابْنَ أَبِي قُحَافَةَ خَلِيلًا وَلَكِنْ صَاحِبُكُمْ خَلِيلُ اللَّهِ
Sa tukuna vei keda me baleti [Usimani bini Apu Saiba] kei [Suhai bini Hapi] kei [Isaki bini Iparaimi]. E kaya o [Isake]; Sa vakaraitaka vei keda Ni so tale era kaya; Sa tukuni vei keda [Jarir] mai vei [Mughirah] mai vei [Washil bin Hayyan] mai [Abdullah bin Abu Hudzail] mai vei [Abdullah] mai vei [Abdullah] mai vei [Abdullah] mai vua na Parofita e kaya o koya: ‘Kevaka au a vakatarai meu digitaka e dua na daulomani mai vei ira na lewe ni Ihafaar ena cakava na noqu daulomani. ia na nomu itokani e daulomani Allah’.
Imam Muslim : 4395
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ كُلُّهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَأَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ وَاللَّفْظُ لَهُمَا قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا إِنِّي أَبْرَأُ إِلَى كُلِّ خِلٍّ مِنْ خِلِّهِ وَلَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ أَبَا بَكْرٍ خَلِيلًا إِنَّ صَاحِبَكُمْ خَلِيلُ اللَّهِ
Sa tukuna vei keimami [Apu Bakri bin Apu Saiba]; Sa tukuna vei keitou [Abu Muawiya] kei [Waki’]; E vaka talega kina na kena tukuni mai na dua tale na sala, Ka sa tukuna vei keda [Ishaq bin Iparahima]; Sa vakaraitaka vei keimami [Jari]; Vakakina e tukuni mai na dua tale na sala, Ka sa tukuna vei keda [Ibn Abu 'Umar]; Sa tukuna vei keitou [Sufyani] na taucoko ni [Ali Amasi]; Vakakina e tukuni mai na dua tale na sala, Ka sa tukuna vei keda [Muhamadi bin ‘Apila bin Numair] kei [Abu Said Al Asyaj] kei na lafazh oqo e nodrau ka kaya; Sa tukuna vei keda [Waki’]; Sa tukuna vei keda o [Ali Amasi] mai vei [Apila bin Mura] mai vei [Apu Ali Ahwash] mai vei [Apila] e kaya; E kaya o Rasulullah: 'Mo kila niu sa tawasei au dina mai vei ira kece era lomana na nona daulomani. Kevaka e vakatarai meu taura e dua na daulomani, au na taura vakaidina o Abu Bakr me noqu daulomani. E dina sara, na nomu itokani e daulomani o Allah.’
Imam Muslim : 4396
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَهُ عَلَى جَيْشِ ذَاتِ السَّلَاسِلِ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ أَيُّ النَّاسِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ عَائِشَةُ قُلْتُ مِنْ الرِّجَالِ قَالَ أَبُوهَا قُلْتُ ثُمَّ مَنْ قَالَ عُمَرُ فَعَدَّ رِجَالًا
Sa tukuna vei keda [Yahya bin Yahya] Sa tukuna vei keda [Khalid bin Abdullah] mai vei [Khalid] mai [Abu Utsman], Sa tukuna vei au [Amru bin Al Ash] ni a talai koya ena dua na gauna na italai nei Allah me liutaka na mataivalu Musolomani ena ivalu ni Dzatus Salasil. E kaya o Amru bin Al Asi; Au sotava na italai nei Allah ka taroga; O iko na italai ni Allah, o cei na tamata o lomana? E sauma o Rasula; 'Aisa'. Au qai taroga tale; Vei ira na tagane, o cei o lomana vakalevu duadua? E sauma o Rasula: 'Na tamai Aisyah -Abu Bakr-'. Au a taroga tale; O cei gona o koya? E sauma o Rasula: ‘Umari bini Kacatapi’. Sa qai cavuta e vica tale na nona itokani.
Imam Muslim : 4397
و حَدَّثَنِي الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ عَنْ أَبِي عُمَيْسٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ سَمِعْتُ عَائِشَةَ وَسُئِلَتْ مَنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُسْتَخْلِفًا لَوْ اسْتَخْلَفَهُ قَالَتْ أَبُو بَكْرٍ فَقِيلَ لَهَا ثُمَّ مَنْ بَعْدَ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ عُمَرُ ثُمَّ قِيلَ لَهَا مَنْ بَعْدَ عُمَرَ قَالَتْ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ ثُمَّ انْتَهَتْ إِلَى هَذَا
Ka sa tukuna vei au [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] Sa tukuna vei keitou [Ja'far bin 'Aun] mai [Abu Umais] Vakakina e tukuni mai na dua tale na sala, Ka sa tukuna vei keitou [Abad bin Humaid] na lafazh oqo e nona. Sa vakaraitaka vei keda [Ja’far bin ‘Aun] Sa vakaraitaka vei keda [Abu Umais] mai vei [Ibn Abu Awalkah], e kaya; Au a rogoca ena dua na gauna ni sauma o [Aisyah] e dua na taro vakaoqo; ‘O cei ena lesi me kalifa, kevaka e vinakata me lesi e dua na kalifa? E sauma o Aisa; 'Apu Bakri'. E tarogi tale o Aisyah; qai o cei tale? E sauma o Aisa; 'Uma bini Katapi'. Tarogi tale, o cei tale? E sauma o koya; Abu Upeita bini Jara. Sa qai vakaotia o Aisyah e kea.
Imam Muslim : 4398
حَدَّثَنِي عَبَّادُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ امْرَأَةً سَأَلَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا فَأَمَرَهَا أَنْ تَرْجِعَ إِلَيْهِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ جِئْتُ فَلَمْ أَجِدْكَ قَالَ أَبِي كَأَنَّهَا تَعْنِي الْمَوْتَ قَالَ فَإِنْ لَمْ تَجِدِينِي فَأْتِي أَبَا بَكْرٍ و حَدَّثَنِيهِ حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ أَبِيهِ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ أَنَّ أَبَاهُ جُبَيْرَ بْنَ مُطْعِمٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ امْرَأَةً أَتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَلَّمَتْهُ فِي شَيْءٍ فَأَمَرَهَا بِأَمْرٍ بِمِثْلِ حَدِيثِ عَبَّادِ بْنِ مُوسَى
Sa tukuna vei au [Abbad bin Musa] Sa tukuna vei keitou [Iparaimi bin Sa'ad] Sa tukuna vei au [tamaqu] mai vei [Muhammad bin Jubair bin Muth'im] mai vei [tamana] ni a tiko e dua na marama ka taroga e dua na ka vei Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam. Sa qai vakaroti koya na Parofita me lako tale mai ena dua tale na gauna. E kaya na marama; O iko na italai i Allah, vakacava kevaka au lako tale mai, ia au sega ni rawa ni sotavi iko? E kaya o Jupea; E kaya o tamaqu; 'E vaka me vakaibalebaletaka na marama oqo ni sa mate o Rasula. Sa qai kaya kina na italai ni Allah: ‘Kevaka o sega ni sotavi au, qai sotavi Abu Bakr! ' Ka sa tukuna vei au [Hajjaj bin As Sya'ir] Sa tukuna vei keda [Yaqub bin Ibrahim] Sa tukuna vei au [Tamaqu] mai vei [Tamana] Sa tukuna vei au [Muhammad bin Jubair bin Muth'im] ni tamana [Jubair bin Muth'im] Sa tukuna vua na marama o koya sa, me baleta e dua na sa qai tukuna vua e dua na ka, sa qai vakaroti koya.....me vaka ena Hadith nei Abbad bin Mosese.
Imam Muslim : 4399
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَرَضِهِ ادْعِي لِي أَبَا بَكْرٍ أَبَاكِ وَأَخَاكِ حَتَّى أَكْتُبَ كِتَابًا فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ يَتَمَنَّى مُتَمَنٍّ وَيَقُولُ قَائِلٌ أَنَا أَوْلَى وَيَأْبَى اللَّهُ وَالْمُؤْمِنُونَ إِلَّا أَبَا بَكْرٍ
Sa tukuna vei keda [Ubaidullah bin Said] Sa tukuna vei keda [Yazid bin Harun] Sa tukuna vei keda [Iparaimi bin Sa’ad] Sa tukuna vei keda [Salih bin Kaisan] mai [Az Zuhri] mai [Urwah] mai [Aisyah] e kaya; Ena dua na siga, ni sa tauvimate o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, sa qai kaya vei au: Kacivi tamamu o Abu Bakr kei ira na wekamu eke, me rawa niu cakava e dua na ivola -na vakatulewa ni kalifa-. Baleta niu lomaleqataka ni na veisiga ni mataka e dua ena dau gagadre ka kaya; O au ga o koya e levu cake na noqu dodonu meu kalifa. Ena gauna oqo, o Allah kei ira na Musolomani era sega ni duavata kina vakavo ga o Abu Bakr '.
Imam Muslim : 4400
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ عَنْ يَزِيدَ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَصْبَحَ مِنْكُمْ الْيَوْمَ صَائِمًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا قَالَ فَمَنْ تَبِعَ مِنْكُمْ الْيَوْمَ جَنَازَةً قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا قَالَ فَمَنْ أَطْعَمَ مِنْكُمْ الْيَوْمَ مِسْكِينًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا قَالَ فَمَنْ عَادَ مِنْكُمْ الْيَوْمَ مَرِيضًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا اجْتَمَعْنَ فِي امْرِئٍ إِلَّا دَخَلَ الْجَنَّةَ
Sa tukuna vei keda [Muhammad bin Abu Umar AL Makki] Sa tukuna vei keda [Marwan bin Muawiyah Al Fazari] mai [Yazid] oya o Ibn Kaisan mai [Abu Hazim Al Asija'i] mai [Abu Hurairah] e kaya; Rasula: ‘O cei vei kemuni e lolo tiko nikua? E sauma o Abu Bakri; 'AU'. E taroga tale o Rasula: ‘O cei vei kemuni e vakasucuma na yago nikua? E sauma o Abu Bakri; 'AU'. E taroga tale o Rasula; ‘O cei vei kemudou sa vakani ira na dravudravua ena siga oqo? ’ E sauma o Abu Bakr; 'AU'. A taroga tale na Parofita: ‘O cei vei kemudou sa sikova e dua na tauvimate nikua? Sa qai sauma tale o Apu Bakr; 'AU'. E kaya kina o Rasulullah: ‘E sega ni vakayacora kece na cakacaka oqo e dua na tamata vakavo ga ke na curu vakaidina ki lomalagi’.