Imam Muslim : 4341
و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ أَخْبَرَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَكَّةَ خَمْسَ عَشْرَةَ سَنَةً يَسْمَعُ الصَّوْتَ وَيَرَى الضَّوْءَ سَبْعَ سِنِينَ وَلَا يَرَى شَيْئًا وَثَمَانَ سِنِينَ يُوحَى إِلَيْهِ وَأَقَامَ بِالْمَدِينَةِ عَشْرًا
Shi a kaa a vese ér [Ishaq bin Ibrahim Al Handzali]; A pase se [Rauh]; A kaa a vese ér [Hammad bin Salamah] hii hen [Ammar bin Abu Ammar] hen [Ibn Abbas] ér; Profeti yange lu ken gar u Mecca anyom pue kar ataan. Yange ungwa amo shi nenge a iwanger ken atô u anyom ataankarahar. Man i pase un anyom ataratar. Nahan a tsa ken Medina anyom pue’.
Imam Muslim : 4342
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ مُحَمَّدَ بْنَ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَنَا أَحْمَدُ وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يُمْحَى بِيَ الْكُفْرُ وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى عَقِبِي وَأَنَا الْعَاقِبُ وَالْعَاقِبُ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ نَبِيٌّ
A kaa a mo ér [Zuhair bin Harb] man [Ishaq bin Ibrahim] man [Ibn Abu Umar] man lafazh ne ka u Zuhair. [Ishaq] kaa ér; A pase se Shighe u mbagenev ve kaa ér; Ka a ôron se kwagh u [Sufyan bin Uyainah] hen [Az Zuhri] ér yange ungwa [Muhammad bin Jubair bin Muth’im] hen [ter na] ér, Profeti kaa ér: “Mimi je, mo m ngu Muhammad, mo m ngu Ahmad, mo m ngu al-Mahipe vea mo, inja na yô, m ngu al-Mahipe, inja na yô, m ngu al-Mahipe, inja na yô, m ngu a mciem iyol ga. ior vea kohol hen angahar am, man mo m ngu al-'Aqib inja na yo profeti ugen ngu ken ijime yam ga'.
Imam Muslim : 4343
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لِي أَسْمَاءً أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَنَا أَحْمَدُ وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يَمْحُو اللَّهُ بِيَ الْكُفْرَ وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى قَدَمَيَّ وَأَنَا الْعَاقِبُ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ أَحَدٌ وَقَدْ سَمَّاهُ اللَّهُ رَءُوفًا رَحِيمًا و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كُلُّهُمْ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِ شُعَيْبٍ وَمَعْمَرٍ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي حَدِيثِ عُقَيْلٍ قَالَ قُلْتُ لِلزُّهْرِيِّ وَمَا الْعَاقِبُ قَالَ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ نَبِيٌّ وَفِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ وَعُقَيْلٍ الْكَفَرَةَ وَفِي حَدِيثِ شُعَيْبٍ الْكُفْرَ
A kaa a mo ér [Harmala bin Yahya]; A pase se [Ibn Wahb] ér; I ôr mo [Yunus] hen [Ibn Shihab] hen [Muhammad bin Jubair bin Muth’im] hen [ter na] radiallahu ‘anhu a kaa ér, ‘M ngu a ati kpishi: -1- I yilam ér Muhammad. -2- Iti yam ka Ahmad. -3- I yilam er Al Mahi -penumpas-, inja na yo Allah una tim jighjigh u nan ga vea mo. -4- I yilam er Al-Hasyir - or u kohol ior - inja na yo Allah kohol ior sha u ve dondo sha angahar am. -5- I yilam ér Al 'Aqib -cover-, inja na yô, Profeti ugen ngu ken ijime yam ga. Man sha mimi yô, Allah na mo ati a Ra’uf - or u zungwen ior mhôônom - man Rahim - or u zungwen ior mhôônom -’. Man er a ôr mo kwagh ne yô, a kaa ér; A ôr se [ter wam] kwagh u [ter wam u tamen]; A kaa a mo ér [‘Uqail]; Kape i ôr kwagh ne sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Abdu bin Humaid] pase se [Abdurrazaq] pase se [Ma’mar] Kape i ôr se sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Abdullah bin Abdur Rahman Ad Darimi]; A pase se [Abul Yaman]; A pase se [Syu’aib] cii hii hen [Az Zuhri] sha gbenda ne. Shi ken Hadith la i ter Syu’aib man Ma’mar vea lafazh; M ungwa kwagh u Or u Aôndo a tindi un la. Ken Hadith u Uqail la a kaa er; ‘M pine Az Zuhri mer, Inja i Al ’Aqib ér nyi? A gema a kaa er; Inja na yô, uprofeti mbagenev lu ken ijime na ga. Shi ken Hadith u Ma’mar man Uqail la kpa i er tom a ishember i ‘Al kafarah’ - u nan jighjigh ga la, kpa ken Hadith u Syu’aib yô, i er tom a ishember i ‘Al Kufru’ la.
Imam Muslim : 4344
و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُسَمِّي لَنَا نَفْسَهُ أَسْمَاءً فَقَالَ أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَحْمَدُ وَالْمُقَفِّي وَالْحَاشِرُ وَنَبِيُّ التَّوْبَةِ وَنَبِيُّ الرَّحْمَةِ
Shi a kaa a vese ér [Ishaq bin Ibrahim Al Handzali]; A ôr se [Jarir] hen [Al A’masy] hen [Amru bin Murrah] hen [Abu Ubaidah] hen [Abu Musa Al Asy’ari] ér; 'Profeti yange ter ati kpishi hen a vese a lu ati a na iyol na, a kaa er: 'Iti yam yô, ka Muhammad, Ahmad, Al Muqaffa -ka iti i môm a iti i Al Aqib, u kuren-, Al Hasyir, Nabiyyut-Taubah man Nabiyyur-Rahmah'.
Imam Muslim : 4345
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْرًا فَتَرَخَّصَ فِيهِ فَبَلَغَ ذَلِكَ نَاسًا مِنْ أَصْحَابِهِ فَكَأَنَّهُمْ كَرِهُوهُ وَتَنَزَّهُوا عَنْهُ فَبَلَغَهُ ذَلِكَ فَقَامَ خَطِيبًا فَقَالَ مَا بَالُ رِجَالٍ بَلَغَهُمْ عَنِّي أَمْرٌ تَرَخَّصْتُ فِيهِ فَكَرِهُوهُ وَتَنَزَّهُوا عَنْهُ فَوَاللَّهِ لَأَنَا أَعْلَمُهُمْ بِاللَّهِ وَأَشَدُّهُمْ لَهُ خَشْيَةً حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصٌ يَعْنِي ابْنَ غِيَاثٍ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِ جَرِيرٍ نَحْوَ حَدِيثِهِ
A kaa a vese ér [Zuhair bin Harb]; Er yange ôr se kwagh u [Jarir] u hen [Al A’masy] hen [Abu Adh Dhuha] hen [Masruq] hen [‘Aisyah] la yô, a kaa ér: “Tor u Aôndo yange na môm ken akaa a yange kaa ér i er la msurshima. Tsô kwagh ne za ar ahuraior a na agen nahan lu inja er kwagh ne doo ve ga nahan ve de kwagh ne. Tsô loho u ieren ve la za ar hen Ortyom u Aôndo (saw) nahan a mough a pase kwagh ér: ‘Ka nyi i ne ve ior ve lu a ve a kwagh hen a mo u m zough a msurshima sha mi sha ci u kwagh shon, maa ve kôr un ihyom ve de un ye?! Sha mimi yô, mo m hemba fan Allah a ve shi m hemba cian Un kpaa’. A kaa a vese ér [Abu Sa’id Al Asyaj]; A kaa a vese [Hafsh] ér Ibn Ghiyats; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr kwagh u se [Ishaq bin Ibrahim] man [‘Ali bin Khasyram] cii ve kaa ér; A ôr se kwagh u [‘Isa bin Yunus] cii hen [Al A’masy] sha ikyev i Jarir sanad u a lu kwagh môm a Hadith la.
Imam Muslim : 4346
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ رَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَمْرٍ فَتَنَزَّهَ عَنْهُ نَاسٌ مِنْ النَّاسِ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَغَضِبَ حَتَّى بَانَ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ ثُمَّ قَالَ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَرْغَبُونَ عَمَّا رُخِّصَ لِي فِيهِ فَوَاللَّهِ لَأَنَا أَعْلَمُهُمْ بِاللَّهِ وَأَشَدُّهُمْ لَهُ خَشْيَةً
Man a kaa a vese [Abu Kuraib] ér; Er yange ôr se [Abu Mu’awiyah] u ken [Al A’masy] u ken [Muslim] u ken [Masruq] u ken [‘Aisyah] la yô, a kaa ér; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yange na Mbamusulumi msurshima ken zayol ugen, kpa ve soo u ngohol un ga. Ken masejime yô, loho la za ar hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam nahan ishima vihi un ker - nahan ishimavihin la due sha ishigh nagh.’ Tsô Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa ér: ‘Er nan ve ior ve soo u ngohol iwasen i i ne ve sha ikyev i or u m lu eren tom a ve la ga? Sha iti i Allah yô, mo m ngu or u m hembe fan Allah shi m hembe lun ikyua a na yô’.
Imam Muslim : 4347
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ حَدَّثَهُ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ خَاصَمَ الزُّبَيْرَ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي شِرَاجِ الْحَرَّةِ الَّتِي يَسْقُونَ بِهَا النَّخْلَ فَقَالَ الْأَنْصَارِيُّ سَرِّحْ الْمَاءَ يَمُرُّ فَأَبَى عَلَيْهِمْ فَاخْتَصَمُوا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلزُّبَيْرِ اسْقِ يَا زُبَيْرُ ثُمَّ أَرْسِلْ الْمَاءَ إِلَى جَارِكَ فَغَضِبَ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ كَانَ ابْنَ عَمَّتِكَ فَتَلَوَّنَ وَجْهُ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ يَا زُبَيْرُ اسْقِ ثُمَّ احْبِسْ الْمَاءَ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى الْجَدْرِ فَقَالَ الزُّبَيْرُ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَحْسِبُ هَذِهِ الْآيَةَ نَزَلَتْ فِي ذَلِكَ { فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا }
A kaa a vese ér [Qutaiba bin Sa’id]; A kaa a vese [Laits] ér; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Muhammad bin Rumh] ér; I ôr se [All Laits] hen [Ibn Shihab] hen [‘Urwah bin Az Zubair] ér [‘Abdullah bin Az Zubair]; A vande ôron un ér orgen u i yer iti na ér Ansar yô, yange gba anyiman a Az Zubair sha ishigh ki Profeti sha kwagh u ifi u Al Harrah u ve eren tom a mi u haan mngerem sha ikyon i i yer ér date palm la. Or u Ansar la kaa er; ‘De mngerem ma ma lu duen la!’ kpa Az Zubair yô, venda. Ken masejime yô, ve cii ve gba ahon sha kwagh ne hen Rasulullah, Rasulullah maa kaa ér: ‘Haa sule wou mngerem, we Zubair, u been yô, na or u nan lu ikyua a we la’. Kpa or u Ansar la vihi ishima, kaa er; ‘Ortom u Allah, ka sha ci u ka wan u anngô u ter wou kpa?’ Ishe i Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam gema hingir nyian, maa a kaa er: 'O Zubair, mngerem ma sule wou, maa kôr u zan zan mngerem ma hide shin inya!' Abdullah bin Az Zubair kaa er; ‘Az Zubair maa kaa ér; 'Sha mimi yô, m tsengaôron mer yange i pase ivur ne sha kwagh u yange er la: 'Nahan sha Ter wou yô, ve - sha mimi yô - ve na jighjigh ga zan zan ve kar nan we ijir sha kwagh u ve lu gban anyiman sha mi la, nahan ve kera nenge ken asema a ve ér ve venda kwagh u u tsough u eren la ga, nahan ve lumun un vough vough''.
Imam Muslim : 4348
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ قَالَا كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا نَهَيْتُكُمْ عَنْهُ فَاجْتَنِبُوهُ وَمَا أَمَرْتُكُمْ بِهِ فَافْعَلُوا مِنْهُ مَا اسْتَطَعْتُمْ فَإِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ كَثْرَةُ مَسَائِلِهِمْ وَاخْتِلَافُهُمْ عَلَى أَنْبِيَائِهِمْ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ وَهُوَ مَنْصُورُ بْنُ سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ أَخْبَرَنَا لَيْثٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ سَوَاءً حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي الْحِزَامِيَّ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَاه عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ كُلُّهُمْ قَالَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَرُونِي مَا تَرَكْتُكُمْ وَفِي حَدِيثِ هَمَّامٍ مَا تُرِكْتُمْ فَإِنَّمَا هَلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ ثُمَّ ذَكَرُوا نَحْوَ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدٍ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
A kaa a mo ér [Harmalah bin Yahya At Tujibi]; A pase se [Ibn Wahb] ér; A ôr mo [Yunus] kwagh u [Ibn Shihab]; I ôr mo ér [Abu Salamah] man [Sa’id] cii kaa ér; [Abu Hurairah] kaa er yange un ungwa Or u Aôndo tindi un la kaa er: ‘Kwagh u m venda ne yô, lu nen ica a mi. Shi hanma kwagh u M we u kwagh cii yô, er un sha agee ou cii. Sha mimi yô, ior mba yange ve lu cii man we la yange ve tim sha ci u ve pine mbampin kpishi, shi ashighe kpishi ve lumun a kwagh u Uprofeti vev la ga. Shi a kaa a mo ér [Muhamed wan Ahmad wan Abu Khalaf]; A kaa a vese [Abu Salamah] ér Mansur bin Salamah Al Khuza’i; A ôr se kwagh u [Laith] hen [Yazid bin Al Had] hen [Ibn Shihab] sha gbenda ne a Hadith u a lu kwagh môm a kwagh ne yô. A kaa a vese [Abu Bakr bin Abu Syaibah] man [Abu Kuraib] ve cii A kaa a vese [Abu Mu’awiyah]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Ibn Numair] ér; A ôr se [ter wam] hanma kwagh cii hii hen [Al A’masy] hii hen [Abu Salih] hii hen [Abu Hurairah]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, shi i ôr se [Qutaibah bin Sa’id] I ôr se [Al Mughirah] ka Al Hizami je la; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Ibn Abu ‘Umar] ér; A ôr se [Sufyan] akaa ne cii hen [Abu Az Zinad] hen [Al A’raj] hen [Abu Hurairah]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se kwagh ne [‘Ubaidullah bin Mu’adz]; A kaa a vese [Terem] A kaa a vese [Syu’bah] hen [Muhammad bin Ziyad] u yange ungwa [Abu Hurairah] la; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Muhammad bin Rafi’] ér; A kaa a vese ér [‘Abdur Razzaq]; I ôr se [Ma’mar] hen [Hammam bin Minabbih] hen [Abu Hurairah] ken mlu na cii ér: ‘De nen kwagh u m venda la ken ijime yen... kpa ken Hadith u Hammam la yô, a ôr kwagh u lafazh ‘Turikchtum’ la sha ci u ior cii ve lu a mi. we sha ci u...-ve ter Hadith ugen u a lu kwagh môm a Hadith Az Zuhri u Sa’id u Abu Salamah u Abu Hurairah la.-
Imam Muslim : 4349
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَعْظَمَ الْمُسْلِمِينَ فِي الْمُسْلِمِينَ جُرْمًا مَنْ سَأَلَ عَنْ شَيْءٍ لَمْ يُحَرَّمْ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَحُرِّمَ عَلَيْهِمْ مِنْ أَجْلِ مَسْأَلَتِهِ
A kaa a vese ér [Yahya bin Yahya]; A ôr se [Ibrahim bin Sa’d] hen [Ibn Shihab] hen [‘Amir bin Sa’d] hen [ter na] ér; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa er: ‘Ormusulumi u nan er isholibo i hemban cii sha Mbamusulumi mbagenev yô, ka or u nan pine kwagh u yange i vande yangen Mbamusulumi ga, kpa ken masejime yô, i yange ve kwagh sha ci u mpin na la’.
Imam Muslim : 4350
و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ أَحْفَظُهُ كَمَا أَحْفَظُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ الزُّهْرِيُّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْظَمُ الْمُسْلِمِينَ فِي الْمُسْلِمِينَ جُرْمًا مَنْ سَأَلَ عَنْ أَمْرٍ لَمْ يُحَرَّمْ فَحُرِّمَ عَلَى النَّاسِ مِنْ أَجْلِ مَسْأَلَتِهِ و حَدَّثَنِيهِ حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَزَادَ فِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ رَجُلٌ سَأَلَ عَنْ شَيْءٍ وَنَقَّرَ عَنْهُ وَقَالَ فِي حَدِيثِ يُونُسَ عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ أَنَّهُ سَمِعَ سَعْدًا
Shi i kaa a vese ér [Abu Bakr bin Abu Syaibah] man [Ibn Abu Umar] cii ve kaa ér; A kaa a vese ér [Sufyan bin Uyainah] u ken [Az Zuhri] la; Shi a kaa a vese ér [Muhammad bin Abbad]; Er a ôr se [Sufyan] kwagh ne yô, a kaa ér; -M ôr kwagh ne ken ityou er m ôr kwagh u Bismillahir rahmanir ken ityou nahan, hen [Az Zuhri] hen [‘Ammar bin Sa’ad] hen [ter na] a kaa ér; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa er: ‘Ormusulumi u nan er isholibo i hemban cii sha Mbamusulumi mbagenev yô, ka or u nan pine kwagh u yange i vande yangen Mbamusulumi ga, kpa ken masejime yô, i yange ve kwagh sha ci u mpin na la’. Nahan a ôr mo kwagh ne [Harmala bin Yahya]; A pase se [Ibn Wahb] ér; A pase kwagh a mo [Yona]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [‘Abdu bin Humaid]; A pase se kwagh u [‘Abdur Razzaq]; A pase se [Ma’mar] ve cii ve due hen [Az Zuhri] sha gbenda ne. Ken Hadith u Ma’mar la, i seer kwagh ugen sha mi; ‘Orgen pine kwagh shighe u lu taver un ishima la’. Shi ken Hadith u Yunus Amir bin Sa’ad la kaa ér yange ungwa Sa’ad.
Imam Muslim : 4351
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَمُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ السُّلَمِيُّ وَيَحْيَى بْنُ مُحَمَّدٍ اللُّؤْلُؤِيُّ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ بَلَغَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَصْحَابِهِ شَيْءٌ فَخَطَبَ فَقَالَ عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلًا وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا قَالَ فَمَا أَتَى عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمٌ أَشَدُّ مِنْهُ قَالَ غَطَّوْا رُءُوسَهُمْ وَلَهُمْ خَنِينٌ قَالَ فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا قَالَ فَقَامَ ذَاكَ الرَّجُلُ فَقَالَ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ فُلَانٌ فَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ }
Er yange ôr se kwagh u [Mahmud bin Ghailan] man [Muhammad bin Qudamah As Sulami] man [Yahya bin Muhammad Al Lu’lu’i] ér - zwa ve ngu kposo kpishi ga yô - [Mahmud] kaa ér;; A kaa a vese ér [An Nadhr bin Syumail]. Shighe u mbagenev kaa ér; A ôr se kwagh [An Nadhr]; A pase se [Shu’ba] kwagh; A kaa a vese ér [Musa bin Anas bin Malik] hen [Anas bin Malik] ér; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yange fa kwagh u mba ve lu a na imôngo la. Tsô a mough sha, a na kwaghôron ér: ‘Fa wer sha man igyamusu ve ande hen a mo sha mimi. M ngu a vande nengen a kwagh u dedoo man u bo er nyian nahan ga. Aluer u fa kwagh u m fe yô, u se kpuaa shi u vaa kpishi’. Ana kaa ér; 'Iyange igen lu i hemban taver a iyange la i yange i lu a vande nengen a mi hen mba ve lu azende a Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam la ga.' Ve cir ityough ve gba angev mbu shimav’. Kwagh ne been yô, Umar bin Khaththab mough sha kaa ér; 'Se lumun Allah er ka Aondo wase, Islam er ka kwaghaôndo wase, man Muhammad er ka profeti wase'. Ana kaa ér; ‘Orgen lu tile lu pinen ér; ‘Ka an nan lu terem? ’ A gema a kaa ér: ‘Teru ngu nahan man nahan’. Nahan i pase ivur i i dondo heen ne ér: Ne mba ne ne jighjigh yô, de pinen nen mbampin sha kwagh u aluer i pase ne yô, una yuhwa ne ga. -Mbampin. Ityough ki sha 101-101.
Imam Muslim : 4352
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرِ بْنِ رِبْعِيٍّ الْقَيْسِيُّ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي مُوسَى بْنُ أَنَسٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُا قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ فُلَانٌ وَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ } تَمَامَ الْآيَةِ
Shi a kaa a vese ér [Muhammed ben Ma’mar ben Rib’i Al Qaisi]; A kaa a vese ér [Rauh bin Ubadah]; A kaa a vese [Shuba] ér; Er a pase mo [Musa bin Anas] yô, a kaa ér; M ungwa [Anas bin Malik]; a kaa ér; ‘Orgen lu pinen Or u Aôndo tindi un la ér, a kaa ér; 'O Ortom u Allah, ka an nan lu terem?' Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam gema kaa er: 'Teru ngu nahan man nahan'. Tsô ivur la va gba ôron ér: ‘Ne mba ne ne jighjigh yô! De pinen kwagh u aluer i pase u yô, una lu u ikyav ga...’ zan zan mkur u ivur -Al Maidah, 5: 101-
Imam Muslim : 4353
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ حِينَ زَاغَتْ الشَّمْسُ فَصَلَّى لَهُمْ صَلَاةَ الظُّهْرِ فَلَمَّا سَلَّمَ قَامَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَذَكَرَ السَّاعَةَ وَذَكَرَ أَنَّ قَبْلَهَا أُمُورًا عِظَامًا ثُمَّ قَالَ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَسْأَلَنِي عَنْ شَيْءٍ فَلْيَسْأَلْنِي عَنْهُ فَوَاللَّهِ لَا تَسْأَلُونَنِي عَنْ شَيْءٍ إِلَّا أَخْبَرْتُكُمْ بِهِ مَا دُمْتُ فِي مَقَامِي هَذَا قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ فَأَكْثَرَ النَّاسُ الْبُكَاءَ حِينَ سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَكْثَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَلَمَّا أَكْثَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي بَرَكَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا قَالَ فَسَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَالَ عُمَرُ ذَلِكَ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْلَى وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَقَدْ عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ آنِفًا فِي عُرْضِ هَذَا الْحَائِطِ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ قَالَ قَالَتْ أُمُّ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ مَا سَمِعْتُ بِابْنٍ قَطُّ أَعَقَّ مِنْكَ أَأَمِنْتَ أَنْ تَكُونَ أُمُّكَ قَدْ قَارَفَتْ بَعْضَ مَا تُقَارِفُ نِسَاءُ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ فَتَفْضَحَهَا عَلَى أَعْيُنِ النَّاسِ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ وَاللَّهِ لَوْ أَلْحَقَنِي بِعَبْدٍ أَسْوَدَ لَلَحِقْتُهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَحَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ مَعَهُ غَيْرَ أَنَّ شُعَيْبًا قَالَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ أُمَّ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ قَالَتْ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ
A kaa a mo ér [Harmalah bin Yahya bin ‘Abdillah bin Harmalah bin ‘Imran At Tujibi]; A pase se [Ibn Wahb] ér; A ôr mo [Yunus] kwagh u [Ibn Shihab]; I ôr mo [Anas bin Malik] ér iyange i been yô, Rasulullah za hemen msen u atetan. A er msen la been yô, a mough sha ikyônough ki torough kira, a umbur tiônnongo kwagh u Iyange i Ijirigh la shi a umbur ve ér akaa a vesen kpishi aa er cii ve iyange la ia va ye. Maa a kaa ér: ‘Hanma or u nan soo u pinen mo kwagh yô, nana pine. Sha msen u Aôndo yô, aluer u ngu a mbampin mba u soo u pinen mo yô, me na mlumun sha mi vough vough, er m lu tilen ape m lu la her yô." Anas bin Malik kaa ér: 'Ior kpishi vaa er ve ungwa mkaanem ma Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam la yô. Maa a hide a ôr mkaanem nam mara ér, 'Pinem!' Tsô Abdullah bin Hudzafah mough sha, a pine ér: ‘Ka an nan lu terem, we Or u Aôndo a tindi un laa?’ A gema a kaa ér: “Mbahemenev mba Shin Itine mba ken tar u Amerika; ‘Ka terem Hudzafah je la!’ Nahan zum u Rasulullah A hide a ôr kwagh u yange ôr la yô; ‘pine mo!’ Umar yange cir kwaghôron la kaa ér; 'Se mba a ishimaveren ser Allah a lu Aôndo wase, Islam a lu kwaghaôndo wase, man Muhammad a lu Ortyom u Allah'. Anas kaa er, ‘Umar ôron mkaanem mara been yô, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam cir zwa kpuaa, maa a kaa ér: ‘Ver nen ishima! Sha iti i Allah, u uma u Muhammad a lu sha tahav Nav la, i sember tesem sha man igyamusu, hen kpe u kpekpe ne jighilii. Kwagh u m lu a vande nengen a mi er kwagh u dedoo man u bo nahan ga’. Ibn Shihab kaa er; Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah yange pase se kwagh, a kaa er; ér Umm Abdullah bin Hudzafah kaa a wan na ér, ‘Abdullah bin Hudzafah, m ngu a vande ungwan kwagh u wanye u nan hemba ato a we ga. U na jighjigh wer ngôu yange lu kwase u eren idya er kasev mba fan kwagh ga nahan, maa ‘iwuhe na due ken igbar hen ior’ kpa? a kaa ér: ‘Abdullah; 'Sha iti i Allah, aluer i nam tom u lun kpan u lun a mshi iyol je kpa, mimi je me soo'. A kaa a vese ér [‘Abdu bin Humaid]; A pase se kwagh u [‘Abdur Razzaq]; A pase se [Ma’mar]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se ér [‘Abdullah bin ‘Abdur Rahman Ad Darimi]; A pase se [Abul Yaman]; A ôr se kwagh u [Syu’aib] cii hen [Az Zuhri] hen [Anas] hen Profeti sha Hadith ne man Hadith u Ubaidillah. Kpa -Syu'aib- a kaa er; hen Az Zuhri yô, a kaa ér; Ka m ôr kwagh u Ubaidullah bin Abdullah ér; Orgen u ken nongo u mbasainsi kaa a mo er, Umm Abdillah bin Hudzafah yange ôr kwagh u Hadith u Yunus la.
Imam Muslim : 4354
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْمَعْنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ النَّاسَ سَأَلُوا نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَحْفَوْهُ بِالْمَسْأَلَةِ فَخَرَجَ ذَاتَ يَوْمٍ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَقَالَ سَلُونِي لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْءٍ إِلَّا بَيَّنْتُهُ لَكُمْ فَلَمَّا سَمِعَ ذَلِكَ الْقَوْمُ أَرَمُّوا وَرَهِبُوا أَنْ يَكُونَ بَيْنَ يَدَيْ أَمْرٍ قَدْ حَضَرَ قَالَ أَنَسٌ فَجَعَلْتُ أَلْتَفِتُ يَمِينًا وَشِمَالًا فَإِذَا كُلُّ رَجُلٍ لَافٌّ رَأْسَهُ فِي ثَوْبِهِ يَبْكِي فَأَنْشَأَ رَجُلٌ مِنْ الْمَسْجِدِ كَانَ يُلَاحَى فَيُدْعَى لِغَيْرِ أَبِيهِ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ ثُمَّ أَنْشَأَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا عَائِذًا بِاللَّهِ مِنْ سُوءِ الْفِتَنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ قَطُّ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ إِنِّي صُوِّرَتْ لِي الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَرَأَيْتُهُمَا دُونَ هَذَا الْحَائِطِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ الْحَارِثِ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ كِلَاهُمَا عَنْ هِشَامٍ ح و حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ النَّضْرِ التَّيْمِيُّ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍ بِهَذِهِ الْقِصَّةِ
A kaa a vese ér [Yusuf bin Hammad Al Ma’ni]; I ôr se [‘Abdul A’laa] u ken [Sa’id] u ken [Qatadah] u ken [Anas bin Malik] la ér iyange igen yô, mba ve lu a na imôngo la pine Nabiyullah ér: Iyange igen la - Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam - a kôndo sha ikyônough ki torough, a kaa ér: ‘Pine nen! U pine kwagh nyian ga, saa me pase u.’ Nahan azende la ver ishima kpishi sha er profeti la una lu a kwagh u vesen u eren ga yô. -Anas bin Malik kaa er; Nahan m kenger ken imese man ken iyan ga, saa me nenge hanma or nan gure inya nan lu vaan. Fese nahan orgen mough sha a kwagh u cirin ityough sha er i yila un sha iti i ter na ga yô. Kpa fese nahan a pine mpin ér, O Nabiyullah, ka an nan lu terem? -Profeti kaa er: 'Ter wou ka Hudzafah'. -Anas bin Malik kaa er; 'Tsô 'Umar mough' - shin a editorial 'nahan 'Umar lu nôngon u moughon - maa kaa er; ‘Se lumun ser Allah ka Rabb wase, man kwaghaôndo u Islam ka kwaghaôndo wase, man Muhammad sallallaahu’alaihi wasallam ka Ortyom wase’ sha u yeren hen Allah sha ifer i hanma kwagh u vihin ior iti cii. Tsô Profeti sallallaahu'alaihi wasallam kaa er: 'M ngu a vande nengen a kwagh u dedoo shin u bo er nyian nahan ga, i tesem sha man igyamusu zan zan m kar nengen a ve sha kpekpe ne'. Shi a kaa a vese ér [Yahya bin Habib Al Harith]; A kaa a vese ér [Khalid] ka Ibn Al Harith je la; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [Muhammad bin Basysyar] ér; A ôr se [Muhammad bin Abu ‘Adi] hanma kwagh cii hen [Hisham]; Kape i ôr kwagh u i sha gbenda ugen je la, Shi i ôr se [‘Ashim bin An Nadhr At Tamii]; Er a ôr se [Mu’tamir] kwagh ne yô, a kaa ér; M ungwa [ter wam] ôr kwagh la cii. A ôr se [Qatadah] hen [Anas] kwagh u kwaghôron ne.
Imam Muslim : 4355
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ الْأَشْعَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَشْيَاءَ كَرِهَهَا فَلَمَّا أُكْثِرَ عَلَيْهِ غَضِبَ ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ سَلُونِي عَمَّ شِئْتُمْ فَقَالَ رَجُلٌ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَقَامَ آخَرُ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ فَلَمَّا رَأَى عُمَرُ مَا فِي وَجْهِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْغَضَبِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَتُوبُ إِلَى اللَّهِ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي كُرَيْبٍ قَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ
Er yange ôr se kwagh u [Abdullah bin Barrad Al Asy’ari] man [Muhammad bin Al A’laa Al Hamdani] yô, a kaa ér; Er a ôr se [Abu Usamah] u ken [Buraidah] u ken [Abu Burdah] u ken [Abu Musa] la yô, a kaa ér; Iyange igen yange i pine Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam akaa kpishi a yange kôr un ihyom sha mimi yô. Man yange a pinen un kwagh ne hanma shighe yô, ishima vihi un ker, a mough a tile sha, a kaa a ior ér: ‘Pinem nen kwagh u ne soo cii? Tsô orgen kaa ér: Ka an nan lu terem? A gema a kaa ér: ‘Teru ka Hudzafah’. Tsô orgen kpa mough sha, kaa er: We Or u Aôndo tindi, ka an nan lu terem? A gema a kaa ér: ‘Teru ka Salim, wanakiriki u ken gar u Syaibah’. Man zum u Umar nenge a iyugh sha ishigh ki Ortyom u Aôndo la yô, a kaa er: We Ortom u Aôndo, mimi je se gema asema hen Aôndo. Man ken kwagh u Abu Kuraib la i kaa er: ka an nan lu terem, We Or u Aôndo tindim? Tsô a gema a kaa ér: ‘Teru ka Salim, wanakiriki u ken gar u Syaibah’.
Imam Muslim : 4356
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ الثَّقَفِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ وَهَذَا حَدِيثُ قُتَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ مَرَرْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَوْمٍ عَلَى رُءُوسِ النَّخْلِ فَقَالَ مَا يَصْنَعُ هَؤُلَاءِ فَقَالُوا يُلَقِّحُونَهُ يَجْعَلُونَ الذَّكَرَ فِي الْأُنْثَى فَيَلْقَحُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَظُنُّ يُغْنِي ذَلِكَ شَيْئًا قَالَ فَأُخْبِرُوا بِذَلِكَ فَتَرَكُوهُ فَأُخْبِرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ فَقَالَ إِنْ كَانَ يَنْفَعُهُمْ ذَلِكَ فَلْيَصْنَعُوهُ فَإِنِّي إِنَّمَا ظَنَنْتُ ظَنًّا فَلَا تُؤَاخِذُونِي بِالظَّنِّ وَلَكِنْ إِذَا حَدَّثْتُكُمْ عَنْ اللَّهِ شَيْئًا فَخُذُوا بِهِ فَإِنِّي لَنْ أَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
A kaa a vese ér [Qutaibah bin Sa’id Ats Tsaqafi] man [Abu Kamil Al Jahdari] lafazh u ve uhar mban kaha kpishi ga, man ka Hadith u Qutaibah je ne a kaa ér; A kaa a vese er [Abu Awanah] u ken [Limak] u ken [Musa bin Talhah] u ken [ter na] la a kaa er; ‘Iyange igen mo vea Ortyom u Allah se kar hen ior mba ve lu sha ityough ki kon u date palm la. Shighe kar kpuaa yô, a pine ér: ‘Ka nyi ior mbara ve lu erene? '' Mba ve lu vea na la gema kaa er; ‘Mba eren tom a ikyon i date palm sha u veren stamens sha pistils sha er ia ume atam fese yô’. Nahan Or u Aôndo tindi un la kaa ér: ‘M hen mer aeren a ve la ka gbilinkwagh’. Talha kaa ér; ‘Tsô i pase ve kwagh u mkaanem ma Ortyom u Aôndo la. Nahan ve kera er ivese a ikyon i i yer ér palm la ga’. Ayange nga kar kpuaa yô, i pase Or u Aôndo tindi un la ér kon u date palm u yange i vande lôôn la kera ngu umen atam ga. Tsô Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa ér: ‘Aluer u eren - ivese - ikyon i date la ka kwagh u injaa hen a ve yô, ve za hemen a mi. Jighilii yô, m ngu a mhen wam tseegh. Nahan yô, de nem ibo sha ci u mnenge wam ga. Kpa, aluer m ôr u kwagh u a dugh hen Allah yô, u lumun a mi. Gadia, mayange m er aie hen Allah ga’.
Imam Muslim : 4357
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الرُّومِيِّ الْيَمَامِيُّ وَعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَعْقِرِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو النَّجَاشِيِّ حَدَّثَنِي رَافِعُ بْنُ خَدِيجٍ قَالَ قَدِمَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ وَهُمْ يَأْبُرُونَ النَّخْلَ يَقُولُونَ يُلَقِّحُونَ النَّخْلَ فَقَالَ مَا تَصْنَعُونَ قَالُوا كُنَّا نَصْنَعُهُ قَالَ لَعَلَّكُمْ لَوْ لَمْ تَفْعَلُوا كَانَ خَيْرًا فَتَرَكُوهُ فَنَفَضَتْ أَوْ فَنَقَصَتْ قَالَ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ إِذَا أَمَرْتُكُمْ بِشَيْءٍ مِنْ دِينِكُمْ فَخُذُوا بِهِ وَإِذَا أَمَرْتُكُمْ بِشَيْءٍ مِنْ رَأْيٍ فَإِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ قَالَ عِكْرِمَةُ أَوْ نَحْوَ هَذَا قَالَ الْمَعْقِرِيُّ فَنَفَضَتْ وَلَمْ يَشُكَّ
I kaa a vese ér [Abdullah bin Ar Rumi Al Yamami] man [Abbas bin Abdul Azhim Al Anbari] man [Ahmad bin Jafar Al Ma’qiri] ve kaa ér; A kaa a vese ér [An Nadhr bin Muhammad]; A kaa a vese ér [‘Ikrimah] ka Ibn ‘Ammar; A kaa a vese ér [Abu An Najasyi]; Er a ôr mo kwagh [Rafi’ bin Khadij] yô, a kaa ér; Shighe u Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam va ken Medina la, ior mba ken Medina lu eren tom u pollen uimondon mba date palm sha er vea mar atam a ve vanden yilan ér ‘kwase’ yô, nahan a pine ér: ka nyi u lu eren? Ve gema ve kaa er: Se mba eren kwagh ne hanma shighe hii sha hiihii la je. A kaa ér: ‘Luun er ne er nahan ga yô, ma hemba doon’. Nahan ve undu un, maa i mase kaven ér mimi je date la gba inya shi gba. A kaa er: nahan i ôr un kwagh la nahan a kaa er: ‘Sha mimi yô, mo m ngu orumace u gbaaôndo tseegh, nahan aluer m wa kwagh ken akaa a deen -kwaghaôndo wou yô, tôô un - er kwagh shon - man aluer m wa kwagh hen a we sha mnenge wam tseegh yô, fa wer mimi je m ngu orumace u gbaape tseegh. -Ikrimah kaa er: hemba shin hemba nahan.- Al Ma'qiri kaa er: nahan a gba, -man a lu a akperan sha kwagh la ga.-
Imam Muslim : 4358
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ عَامِرٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا أَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ وَعَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ بِقَوْمٍ يُلَقِّحُونَ فَقَالَ لَوْ لَمْ تَفْعَلُوا لَصَلُحَ قَالَ فَخَرَجَ شِيصًا فَمَرَّ بِهِمْ فَقَالَ مَا لِنَخْلِكُمْ قَالُوا قُلْتَ كَذَا وَكَذَا قَالَ أَنْتُمْ أَعْلَمُ بِأَمْرِ دُنْيَاكُمْ
A ôr se [Abu Bakr bin Abu Syaibah] man [‘Amru An Naqid] akaa ne cii hen [Al Aswad bin ‘Amir]; [Abu Bakr] kaa er; A kaa a vese ér [Aswad bin Amir]; I ôr se [Hammad bin Salamah] hen [Hysyam bin ‘Urwah] hen [ter na] hen [‘Aisyah] man hen [Tsabit] hen [‘Anas] ér, shighe ugen la, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam kar hen ior mba ve lu eren ivese a ikyon i i yer ér date palm la, nahan a kaa ér: ‘Aluer yange ma ve er nahan ga yô, ma ve er nahan ga. Kpa kwagh ne been yô, i mase kaven ér date la vese ken mlu u vihin tsung. Zan zan iyange igen yô, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam shi kar hen a ve, nengen kwagh ne yô, a pine ér: ‘Ka nyi i lu zan iyol sha ikyon yen i date? Ve gema ve kaa er; U ngu a ôr kwagh ne man kwagh la ga he? A mase kaan ér: ‘U hemba fan akaa a tar wou’.
Imam Muslim : 4359
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ فِي يَدِهِ لَيَأْتِيَنَّ عَلَى أَحَدِكُمْ يَوْمٌ وَلَا يَرَانِي ثُمَّ لَأَنْ يَرَانِي أَحَبُّ إِلَيْهِ مَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ مَعَهُمْ قَالَ أَبُو إِسْحَقَ الْمَعْنَى فِيهِ عِنْدِي لَأَنْ يَرَانِي مَعَهُمْ أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَهُوَ عِنْدِي مُقَدَّمٌ وَمُؤَخَّرٌ
A kaa a vese ér [Muhammed bin Rafi’]; A kaa a vese ér [‘Abdur Razzaq]; Er yange ôr se [Ma’mar] kwagh hen [Hammam bin Munabih] yô, a kaa ér; 'Ka kwagh u [Abu Hurairah] yange ôr se hen Or u Aôndo tindi un la je ne, -maa a ter Hadith kpishi kua-; man Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kaa er: ‘Sha Un u uma u Muhammad a lu sha ikyev Na la, mimi je shighe una va sha ci wou, u or nana kera nenge a mo ga yô, nahan aluer nan nenge a mo yô, kwagh la una hemba doon nan ishima a tsombor u nan man inyaregh ki nan’. Abu Ishaq kaa er; ‘Sha mnenge wam yô, inja i Hadith ne yô; Sha kpôô yô, aluer yange una nenge a mo vea ve yô, kwagh la una hemba doon un ishima a tsombor na man inyaregh nagh. Kpa kwagh ka a er i vihi yô, una kera nenge a mo ga’. Sha mnenge wam yô, avegher a asember nga a a vande van hiihii yô, shi avegher agen kpa nga a a va ken masejime yô.
Imam Muslim : 4360
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَنَا أَوْلَى النَّاسِ بِابْنِ مَرْيَمَ الْأَنْبِيَاءُ أَوْلَادُ عَلَّاتٍ وَلَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ نَبِيٌّ
A kaa a mo ér [Harmala bin Yahya]; A pase mo [Ibn Wahb]; I ôr mo [Yunus] hen [Ibn Shihab] ér [Abu Salamah u i yilan un ér Abdur Rahman] la; Had yange kaa a na ér [Abu Hurairah] Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa ér: ‘Mo m ngu or u m hembe lun a ian i eren kwagh a Yesu yô, Uprofeti mba anmgbian môm hen ter môm -Adam-, man hen atô wam vea Isa ‘Alaihis Salam yô, Profeti môm kpa ngu ga’.