Embrasser l'Islam, cliquez ici
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 21

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَاصِمٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ

Me zabisa beto [Ubaidullah bin Mu’adz] me zabisa beto [tata na mono] me zabisa beto [Ashim] - disongidila Ibnu Muhammad bin Zaid bin Abdullah bin Umar - katuka na [tata na yandi] yandi tubaka; [Abdullah] tubaka nde: ‘Islam me tungama na zulu ya bafondasio tanu: Disongidila kimbangi nde kele ve ti nzambi -yina kele ti nswa ya kusambila- kansi Allah, nde Muhammad kele nsadi na yandi mpi Ntumwa na yandi, yandi ke tulaka bisambu mpi ke futaka zakat na Baitullah, Ramadan'.

Hadith

Imam Muslim : 22

و حَدَّثَنِي ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ بْنَ خَالِدٍ يُحَدِّثُ طَاوُسًا أَنَّ رَجُلًا قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَلَا تَغْزُو فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْإِسْلَامَ بُنِيَ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَحَجِّ الْبَيْتِ

Mpi na nima ya kusonga mono nde [Ibn Numair] songaka beto [tata na mono] songaka beto [Hanzhalah] yandi tubaka nde, ‘Mono waka [Ikrimah bin Khalid] ke zabisa Thawus hadith yina muntu mosi tubilaka [Abdullah bin Umar] nde, ‘Sambu na nki beno ke nwana ve? ’ Yandi vutulaka nde: ‘Ya kieleka, mono waka Ntumwa ya Allah (saw) ke tuba nde: ‘Ya kieleka, Islam me simbama na minsiku tanu: Kimbangi nde kele ve ti nzambi mosi ya me fwana na kusambila katula kaka Allah, kutula bisambu, kufuta zakat, kubuya madia na nsungi ya Ramadan to Housegrige ya Allah’ .

Hadith

Imam Muslim : 23

حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا هَذَا الْحَيَّ مِنْ رَبِيعَةَ وَقَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ فَلَا نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَعْمَلُ بِهِ وَنَدْعُو إِلَيْهِ مَنْ وَرَاءَنَا قَالَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ الْإِيمَانِ بِاللَّهِ ثُمَّ فَسَّرَهَا لَهُمْ فَقَالَ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسَ مَا غَنِمْتُمْ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُقَيَّرِ زَادَ خَلَفٌ فِي رِوَايَتِهِ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَعَقَدَ وَاحِدَةً

Yandi me zabisa beto [Khalaf bin Hisham] me zabisa beto [Hammad bin Zaid] katuka na [Abu Jamrah] yandi tubaka nde, mono waka [Ibn Abbas]. -na disolo yankaka yo ketuba- Mpi yandi mesonga beto [Yahya bin Yahya] mpi lafazh yai kele ya yandi, yandi mezabisa beto [Abbad bin Abbad] katuka na [Abu Jamrah] katuka na [Ibn Abbas] yandi tubaka nde, ‘Kinati-nsangu ya Abdul Qais kwendaka na Rasulullah sallallalamlah ye bo tubaka nde, kitini ya dikanda ya Rabi’ah, ye kieleka ba infidèles ya Mudlar me telama na kati na beto ti beno, yo yina Beto lenda vanda ve na lutaninu na beno katula kaka na ngonda ya Haram, yo yina pesa beto ntuma ya kulungisa ntuma mosi ye beto ta samuna yo na bantu yina kele na nima na beto’. Yandi tubaka nde: ‘Mono ke songa beno mambu iya mpi mono ke buyisa beno mambu iya: Disongidila lukwikilu na Allah,’ na nima yandi tendulaka yo sambu na bo, yandi tubaka nde: ‘Beno ta kimbangi nde ata nzambi mosi ve kele - ya me fwana na kusambila - katula kaka Allah mpi nde Muhammad kele kinati-nsangu ya Allah, yina ke tulaka bisambu, ke futaka zakat ya spoeth ya bitumba, mpi ke futaka zakat ya bitumba mosi-fif. Mpi mono ke buyisa beno na kusala ve vinu ya bo me nikisa na ad-Duba, na al-Hantam, na Naqir mpi na al-Muqayyar. Khalaf yikaka na disolo na yandi nde, ‘Kimbangi nde kele ve ti nzambi mosi - ya me fwana na kusambila - katula kaka Allah. Na kukanga yo mbala mosi'.

Hadith

Imam Muslim : 24

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ كُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ يَدَيْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ تَسْأَلُهُ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ الْوَفْدُ أَوْ مَنْ الْقَوْمُ قَالُوا رَبِيعَةُ قَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا النَّدَامَى قَالَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَإِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيَّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَإِنَّا لَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ قَالَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ قَالَ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ وَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسًا مِنْ الْمَغْنَمِ وَنَهَاهُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ وَقَالَ احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوا بِهِ مِنْ وَرَائِكُمْ و قَالَ أَبُو بَكْرٍ فِي رِوَايَتِهِ مَنْ وَرَاءَكُمْ وَلَيْسَ فِي رِوَايَتِهِ الْمُقَيَّرِ و حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَقَالَ أَنْهَاكُمْ عَمَّا يُنْبَذُ فِي الدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَزَادَ ابْنُ مُعَاذٍ فِي حَدِيثِهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْأَشَجِّ أَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ

Yandi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti [Muhammad bin al-Mutsanna] ti [Muhammad bin Basysyar] ti lafazh na bo kele pene-pene, [Abu Bakr] me tuba, me zabisa beto [Ghundar] katuka na [Shu’bah] na ntangu bantu zole ya nkaka me tuba, me zabisa beto [Muhammad] [Abu Jamrah] yandi tubaka nde, ‘Mono vandaka mbaludi na kati ya [Ibnu Abbas] ti bantu, na nima nkento mosi kwisaka mpi yulaka mambu ya me tala masa ya Nabidz — mutindu mosi ya vinu — yina bo vandaka kubumba na dilonga ya ntoto, yo yina yandi vutulaka nde, ‘Ya kieleka, kinati-nsangu ya Abd al-Qaisse ya Allah sahillaahunger ya Nzambi kwisaka na Ntumwa, . Allah tubaka nde: ‘Nani kele kinati-nsangu yina - to nani kele bantu yina? - bo vutulaka nde: ‘Rabi’ah’. Yandi tubaka nde: ‘Beno yamba bantu - to kinati-nsangu - kukonda mfunu ya kuvanda ti keti-keti to mawa’. Muntu ya ke tubilaka mambu tubaka nde: ‘Bo tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, kieleka beto me katuka na kisika mosi ya ntama mpi me kwisa na nge. Na kati na beto ti nge kele ti ba infidèles ya Mudlar na mpila nde beto lenda kwisa ve na nge katula kaka na bangonda ya haram, yo yina pesa beto ntuma ya kubaka lukanu ya kima mosi ya beto lenda songa bantu ya beto ke twadisaka yina beto lenda kota na zulu’. Muntu ya ke tubilaka mambu tubaka nde: ‘Yo yina Ntumwa ya Allah pesaka bo ntuma ya mambu iya mpi yandi buyisaka bo mambu iya’. Muntu ya ke tubilaka mambu tubaka diaka nde: ‘Ntumwa ya Allah songaka bo na kukwikila na Allah mpamba, yandi tubaka nde, ‘Keti beno me zaba nki kele lukwikilu na Allah? ’ Bau vutulaka nde: ‘Allah ti Ntumwa na yandi me zaba mbote’. Yandi tubaka nde: ‘Beno ta kimbangi nde nzambi mosi ve kele katula kaka Allah, mpi nde Muhammad kele kinati-nsangu ya Allah, beno tula bisambu, beno futa zakat, beno buya kudya Ramadlan, mpi beno futa ndambu mosi na kati ya tanu ya ghanimah, mpi beno buyisa beno ad-Duba`, al-Hantam ti al-Muzaffat’. Syu’bah tubaka nde, ‘ziku yandi tubaka ‘an-Naqir’ mpi yo lenda vanda ‘al-Muqayyar’, yandi tubaka nde: ‘Kengila yandi mpi zabisa bantu na nge’. Abu Bakr tubilaka na disolo na yandi nde, ‘Muntu ya nge ke twadisa na nima na nge’ kukonda kutubila ‘al-Muqayyar’’. Mpi bo me zabisa mono [Ubaidullah bin Mu’adz] me zabisa beto [tata na mono]. -na nsangu ya nkaka yo ke tubama- Mpi yandi me zabisa beto [Nashr bin Ali al-Jahdlami] yandi tubaka, me zabisa mono [tata na mono] bo zole tubaka, me zabisa beto [Qurrah bin Khalid] katuka na [Abu Jamrah] katuka na [Ibn Abbas] katuka na Ntumwa sallallalamahu na ntangu yai tii na hadithdial. kutuba nde: ‘Mono ke buyisa beno konso kima yina bo me tuba na mukanda ya ad-Duba, na al-Naqir, na al-Hantam mpi na al-Muzaffat’. Mpi [Ibn Mu’adz] yikaka na hadith na yandi ya me katuka na [tata na yandi], yandi tubaka nde: ‘Mpi Rasulullah tubaka na al-Asyyaj Asyajj Abd al-Qais nde: ‘Ya kieleka na kati na nge kele ti bikalulu zole yina Allah ke zolaka, disongidila ntima-nda mpi kukeba’’.

Hadith

Imam Muslim : 25

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مَنْ لَقِيَ الْوَفْدَ الَّذِينَ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَالَ سَعِيدٌ وَذَكَرَ قَتَادَةُ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي حَدِيثِهِ هَذَا أَنَّ أُنَاسًا مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّا حَيٌّ مِنْ رَبِيعَةَ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ وَلَا نَقْدِرُ عَلَيْكَ إِلَّا فِي أَشْهُرِ الْحُرُمِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَأْمُرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا وَنَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ إِذَا نَحْنُ أَخَذْنَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ اعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَصُومُوا رَمَضَانَ وَأَعْطُوا الْخُمُسَ مِنْ الْغَنَائِمِ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَالنَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَا عِلْمُكَ بِالنَّقِيرِ قَالَ بَلَى جِذْعٌ تَنْقُرُونَهُ فَتَقْذِفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ ثُمَّ تَصُبُّونَ فِيهِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى إِذَا سَكَنَ غَلَيَانُهُ شَرِبْتُمُوهُ حَتَّى إِنَّ أَحَدَكُمْ أَوْ إِنَّ أَحَدَهُمْ لَيَضْرِبُ ابْنَ عَمِّهِ بِالسَّيْفِ قَالَ وَفِي الْقَوْمِ رَجُلٌ أَصَابَتْهُ جِرَاحَةٌ كَذَلِكَ قَالَ وَكُنْتُ أَخْبَؤُهَا حَيَاءً مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ فَفِيمَ نَشْرَبُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فِي أَسْقِيَةِ الْأَدَمِ الَّتِي يُلَاثُ عَلَى أَفْوَاهِهَا قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَرْضَنَا كَثِيرَةُ الْجِرْذَانِ وَلَا تَبْقَى بِهَا أَسْقِيَةُ الْأَدَمِ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ قَالَ وَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ لَخَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنِي غَيْرُ وَاحِدٍ لَقِيَ ذَاكَ الْوَفْدَ وَذَكَرَ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ عُلَيَّةَ غَيْرَ أَنَّ فِيهِ وَتَذِيفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ أَوْ التَّمْرِ وَالْمَاءِ وَلَمْ يَقُلْ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ

Yandi me zabisa beto [Yahya bin Ayyub] me zabisa beto [Ibn Ulayyah] me zabisa beto [Sa’id bin Abu Arubah] katuka na [Qatadah] yandi tubaka nde, ‘Muntu yina kutanaka ti kinati-nsangu ya me katuka na kimvuka ya Abdul Qais yina kwisaka na ntwala ya Ntumwa ya Nzambi sallallaahu ‘alaihi wasallam songaka beto], [Sa’id] [Abu Sa’id al-Khudri] na hadith yai, nde bantu ya me katuka na kati ya Abdul Qais me pusana pene-pene ya Rasulullah saw. beto na kulungisa ntuma mosi sambu beto samuna yo na bantu yina kele na nima na beto sambu ti yo beto kota na paladisu kana beto kangama na yo’. Yandi tubaka nde: ‘Mono ke songa beno mambu iya mpi mono ke buyisa beno mambu iya: disongidila, beno sambila Allah, mpi beno tina yandi ve ata kima mosi, beno sala bisambu, beno futa zakat, beno buya madia na Ramadan, mpi beno pesa ndambu mosi na kati ya bandambu tanu ya ntalu ya ghanimah, mpi mono ke buyisa beno na kusala ba-masini ya vinu na ad-Dubatam al-Dubaffaan`, mpi al-'. Bo yulaka nde: ‘O Ntumwa ya Allah, inki kele nzayilu na nge ya an-Naqir? ' Yandi tubaka nde: 'Bo ke zengaka kitini ya nti - bo ke salaka dibulu - na nima nge ke tulaka badati na kati na yo'. Sa’id tubaka nde: ‘To yandi tubaka nde: ‘katuka na nti ya dati. Na nima nge ke tula masa na kati na yo tii kuna ntangu masa ya tiya me kuma pima, na nima nge ke nwa yo tii kuna mosi na kati na beno - to mosi na kati na bo - ta bula kibeni noko na yandi ti mbele’, yandi tubaka nde, ‘Mpi na kati ya kimvuka yina kele ti muntu mosi ya me lwala mpi’. Yandi tubaka diaka nde: ‘Mono bumbaka yo sambu mono waka nsoni na Ntumwa ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, na nima mono yulaka nde, ‘Ebuna na nki dilonga beto lenda nwa, O Ntumwa ya Allah? ' Yandi vutulaka, 'Na kati ya dilonga ya mpusu ya mbisi ya kuyoka yina vandaka ti munoko ya kukangama'. Bau yulaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, kieleka ntoto na beto me fuluka ti bampuku, na mpila nde ata malafu mosi ve me bikala na kati ya bima ya mpusu ya mbisi ya bo me lamba,’ na nima Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam tubaka nde: ‘Mpi ata yo me diama na bampuku, mpi ata kana yo me diama na bampuku yo kele, mpi ata kana yo me diama. Muntu yina ke tubilaka mambu yina tubaka nde: ‘Mpi Ntumwa ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam tubilaka Asyajj Abdul Qais nde: ‘Ya kieleka, na kati na nge kele ti bikalulu zole yina Allah ke zolaka, disongidila; vanda ntima-nda mpi keba''. Me zabisa beto [Muhammad bin al-Mutsanna] ti [Ibn Basyyar] bo zole tubaka, me zabisa beto [Ibn Abu Adi] katuka na [Sa’id] katuka na [Qatadah] yandi tubaka, me zabisa beto ve kaka muntu mosi ya ke tubilaka mambu me kutanaka ti kinati-nsangu. Mpi [Abu Nadlrah] tubilaka katuka na [Abu Sa’id al-Khudri], nde kinati-nsangu Abdul Qais ntangu yandi vandaka kukutana ti Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam ti hadith mosi bonso [Ibn Ulayyah], kaka na kati na yo bo tubaka nde, ‘Mpi na kati na yo nge ke vukisaka ti badati, to badati ti masa tubaka ve,’ mpi, ‘Sawith tubaka ve,’ mpi, bilumbu''.

Hadith

Imam Muslim : 26

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَكَّارٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو قَزَعَةَ أَنَّ أَبَا نَضْرَةَ أَخْبَرَهُ وَحَسَنًا أَخْبَرَهُمَا أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ مَاذَا يَصْلُحُ لَنَا مِنْ الْأَشْرِبَةِ فَقَالَ لَا تَشْرَبُوا فِي النَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ أَوَ تَدْرِي مَا النَّقِيرُ قَالَ نَعَمْ الْجِذْعُ يُنْقَرُ وَسَطُهُ وَلَا فِي الدُّبَّاءِ وَلَا فِي الْحَنْتَمَةِ وَعَلَيْكُمْ بِالْمُوكَى

Yandi me zabisa mono nde [Muhammad bin Bakkar al-Basri] me zabisa beto [Abu Ashim] katuka na [Ibn Juraij]. -na lusansu yankaka bo ketuba-, Ye yandi songaka mono [Muhammad bin Rafi’] nde lafazh vandaka ya yandi. Yandi me zabisa beto [Abdurrazzaq] me zabisa beto [Ibn Juraij] yandi tubaka, me zabisa beto [Abu Qaza’ah] nde [Abu Nadlrah] me zabisa yo, mpi al-Hasan me zabisa bo zole, nde [Abu Sa’id al-Khudri] me zabisa yandi, nde kinati-nsangu na Abdul Qais ya Nzambi ntangu yandi ca . 'O Ntumwa ya Allah, bika Allah kusala beto bonso nkudulu na nge, inki malafu kele mbote sambu na beto?' Yandi vutulaka nde: ‘Beno kunwa ve na an-Naqir’. Bo yulaka nde: “O Ntumwa ya Allah, bika Allah kukumisa beto nkudulu na nge, keti nge me zaba nki kele an-Naqir?” Yandi vutulaka nde: ‘Ee, kitini ya nti kele ti kati-kati na yo ya kuzenga, mpi nge fwete nwa ve na ad-Duba` to na al-Hantam, mpi nge fwete -kunwa malafu ya bo me bumba na- bitunga yina bo me fika ba- ntu’.

Hadith

Imam Muslim : 27

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ رُبَّمَا قَالَ وَكِيعٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ مُعَاذًا قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّكَ تَأْتِي قَوْمًا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ فَادْعُهُمْ إِلَى شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي كُلِّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ صَدَقَةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ فِي فُقَرَائِهِمْ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَإِيَّاكَ وَكَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ فَإِنَّهُ لَيْسَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ اللَّهِ حِجَابٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ فَقَالَ إِنَّكَ سَتَأْتِي قَوْمًا بِمِثْلِ حَدِيثِ وَكِيعٍ

Yandi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti [Abu Kuraib], ti [Ishaq bin Ibrahim] yonso katuka na [Waki’], [Abu Bakr] me tuba, me zabisa beto [Waki’] katuka na [Zakariya bin Ishaq] yandi me tuba, me zabisa mono [Yahya bin Abdullah] katuka na [Abu Abdullah bin Shab] tuka [Mu’adz bin Jabal], Abu Bakr tubaka nde, ‘Nanga,’ Waki’ tubaka, katuka na Ibn Abbas, nde Mu’adz tubaka nde, ‘Rasulullah ntuma mono. Yandi tubaka nde: ‘Ya kieleka, nge ta kwisa na bantu ya bantu ya Mukanda, yo yina binga bo na kuta kimbangi nde ata nzambi mosi ve - ya me fwana kusambila - katula kaka Allah, mpi nde mono kele kinati-nsangu ya Allah. Kana bo lemfukila nge na mambu yai, pana zabisa bo nde Allah me tula yo nsiku nde bo samba mbala tanu konso kilumbu ti mpimpa. Kana bo lemfukila nge na mambu yai, pana zabisa bo nde Allah me tula bo nsiku ya makabu ya mawa yina bo me baka na bamvwama mpi me kabula na bansukami yina kele na kati na bo. Kana bo lemfukila nge mutindu yai, pana nge ta vanda ntama ti bimvwama na bo ya lukumu. Beno wa boma ya bisambu ya bantu ya bo me sala mbi, sambu kigonsa kele ve na kati na yandi ti Allah''. Yandi me zabisa beto [Ibn Abu Omar] me zabisa beto [Bisyr bin as-Sari] me zabisa beto [Zakaria’ bin Ishaq]. -na nsangu yankaka yau metubilama- Mpi yau mezabisama na beto [Abd bin Humaid] mezabisa beto [Abu Ashim] katuka na [Zakariya' bin Ishaq] katuka na [Yahya bin Abdullah bin Shaifi] katuka na [Abu Ma'bad] katuka na [Ibn Abbas], nde na 'Ntumwa Muzalam'. tubaka nde: ‘Ya kieleka nge ta kwisa na bantu mosi’. Mutindu na hadith ya Waki’.

Hadith

Imam Muslim : 28

حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ الْعَيْشِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ قَالَ إِنَّكَ تَقْدَمُ عَلَى قَوْمٍ أَهْلِ كِتَابٍ فَلْيَكُنْ أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ عِبَادَةُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِذَا عَرَفُوا اللَّهَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ فَإِذَا فَعَلُوا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ قَدْ فَرَضَ عَلَيْهِمْ زَكَاةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ عَلَى فُقَرَائِهِمْ فَإِذَا أَطَاعُوا بِهَا فَخُذْ مِنْهُمْ وَتَوَقَّ كَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ

Yandi me zabisa beto [Umayyah bin Bistham al-Aisyi] me zabisa beto [Yazid bin Zura'i`] me zabisa beto [Rauh] - disongidila Ibn al-Qasim - katuka na [Ismail bin Umayyah] katuka na [Yahya bin Abdullah bin Shaifi] katuka na [Abu Ma’bad Rabbaul Saifi] katuka na [Ibn. ntangu yandi tindaka Mu’adz na Yemen, yandi tubaka nde: ‘Ya kieleka nge ke kutana ti bantu ya bantu ya Mukanda, ebuna luzolo ya ntete ya nge ke samuna na bo kele lusambu ya Allah azza wa jalla, ebuna zabisa bo nde Allah me sala nde bo samba mbala tanu na mpimpa ti na mwini. Kana bo lemfukila nge mutindu yai, baka zakat na bo mpi wa boma ya kimvwama na bo ya lukumu’.

Hadith

Imam Muslim : 29

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَهُ وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ مِنْ الْعَرَبِ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ لِأَبِي بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَدْ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَاللَّهِ لَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ فَإِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عِقَالًا كَانُوا يُؤَدُّونَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهِ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ رَأَيْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ لِلْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ

Yandi me zabisa beto [Qutaibah bin Sa’id] me zabisa beto [Laits bin Sa’ad] katuka na [Uqail] katuka na [az-Zuhri] yandi tubaka, me zabisa beto [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah bin Mas’ud] katuka na [Abu Hurairah] yandi tubaka nde, ‘Ntangu Rasulullah ‘Abu Hurairah vandaka caliphurlah di. na nima na yandi, mpi bantu yina vandaka kukwikila ve na kati ya Baarabi kusalaka kukonda kukwikila, na nima [Umar bin al-Khaththab] kutubilaka Abu Bakr nde, ‘Inki mutindu nge lenda nwana ti bantu, ntangu Ntumwa ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam me tuba nde: ‘Bo pesaka mono ntuma ya kunwana ti bantu tii kuna bo tatuba nde, ‘Kusambila ya Allah kele ve, - ‘Kele ve ti nzambi mosi - ya me fwana na kusambila - kansi Allah’, ebuna kieleka yandi me tanina bima na yandi ti moyo na yandi na - kunwanisa mono - katula kaka na nswa. Islam, ye ntalu na yo me bikala na Allah’. Yo yina [Abu Bakr] tubaka nde, ‘Na zina ya Allah, mono ta nwana kibeni ti bantu yina ke swaswanisaka kisambu ti zakat, sambu zakat kele -kulomba- nswa ya kuvanda ti bima. Na zina ya Allah, kana bo kanga mono nzila sambu na kukonda luzolo na bo ata bo me futa yo na Ntumwa ya Allah (saw) mono ta nwana ti bo kaka sambu na kukonda luzolo na bo.’ Na yau [Umar bin al-Khaththab] tubaka nde, 'Na zina ya Allah yau kele yandi ve kansi nde mono monaka Allah me kangula kifu ya Abu Bakr sambu na kunwana - bau - na nima mono zabaka nde yandi vandaka kieleka''.

Hadith

Imam Muslim : 30

و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ

Mpi yo me zabisa mono [Abu at-Tahir] ti [Harmala bin Yahya] ti [Ahmad bin Isa], [Ahmad] tubaka nde, ‘Yo me zabisa beto’. Na ntangu bantu zole ya nkaka tubaka nde, ‘Yandi tubilaka beto [Ibn Wahb] yandi tubaka, yandi songaka mono [Yunus] katuka na [Ibn Shihab] yandi tubaka, yandi songaka mono [Sa’id bin al-Musayyab] nde [Abu Hurairah] songaka yandi nde Ntumwa ya Allah (ngemba ti balusakumunu ya Allah kuvanda na zulu na yandi, tii kuna bo tubaka nde ve’ bantu tubaka nde: nzambi - ya me fwana na kusambila - kansi Allah’, ebuna konso muntu yina ta tuba nde, ‘Nzambi mosi ve - ya me fwana na kusambila - kansi Allah’, ebuna kieleka yandi me tanina bima na yandi ti luzingu na yandi na - kunwanisa na mono - katula kaka na nswa ya Islam, mpi konti na yandi me bikala na Allah’.

Hadith

Imam Muslim : 31

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ الْعَلَاءِ ح و حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْقُوبَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَيُؤْمِنُوا بِي وَبِمَا جِئْتُ بِهِ فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ

Yandi me zabisa beto [Ahmad bin Abdah adl-Dlabbi] me zabisa beto [Abdul Aziz] -disongidila ad-Darawardi- katuka na [al-Ala’]. -na disolo yankaka bo ketubila yo- Mpi yandi mesonga beto [Umayyah bin Bistham] mpi nde lafazh kele ya yandi, yandi mesonga beto [Yazid bin Zura’i] mesonga beto [Rauh] katuka na [al-Ala’ bin Abdurrahman bin Ya’qub] katuka na [tata na yandi] katukaka na [Abu Huraillahial hehelalah] tubaka nde: ‘Bo pesaka mono ntuma ya kunwana ti bantu tii kuna bo ta ta kimbangi nde nzambi kele ve - kele ti nswa ya kusambila - kansi Allah mpi kwikila na mono mpi na Koran yina mono me nata, ebuna kana bo tuba mutindu yai, ebuna kieleka bo me tanina bima na bo ti moyo na bo na - kunwanisa na mono - katula kaka kana yo kele sambu na banswa ya Islam. Mpi ntalu na bo me bikala na Allah’.

Hadith

Imam Muslim : 32

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ وَعَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّمَا أَنْتَ مُذَكِّرٌ لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُسَيْطِرٍ }

Mpi bo me zabisa beto nde [Abu Bakr bin Abu Syaibah] me zabisa beto nde [Hafsh bin Ghiyats] katuka na [al-A’masy] katuka na [Abu Sufyan] katuka na [Jabir] katuka na [Abu Salih] katuka na [Abu Hurairah] bo zole tubaka nde: Ibn al-Musayab ya Abu Hurairah. -na nsangu ya nkaka bo me tuba- Mpi bo me zabisa mono [Abu Bakr bin Abu Syaibah] me zabisa beto [Waki’]. -na disolo yankaka bo ketubila yo- Mpi bo mesonga mono nde [Muhammad bin al-Mutsanna] mesonga beto [Abdurrahman] -disongidila bin Mahdi- bo zole kutubaka nde, bo mesonga beto [Sufyan] katuka na [Abu az-Zubair] katuka na [Jabir] yandi tubaka nde, ‘Ntumwa ya bantu tubaka nde: kele ve nzambi -yina kele na nswa ya kusambila- kansi Allah’, yo yina bo tubaka nde, ‘Kele ve ti nzambi -yina kele ti nswa ya kusambila- kansi Allah’, ebuna kieleka bo me tanina bima na bo ti mioyo na bo na -banwanisu na mono- katula kaka sambu na banswa ya Islam. Mpi ntalu na bo me bikala na Allah. Na nima yandi tangaka nde: '-Ya kieleka nge kele -kaka- lukebisu. Ngeye ka una ye wisa ko muna yau- ' -Qs. Nzo-Nkanda: 21-22-.

Hadith

Imam Muslim : 33

حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِىُّ مَالِكُ بْنُ عَبْدِ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ الصَّبَّاحِ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ وَاقِدِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ فَإِذَا فَعَلُوا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ

Yandi me zabisa beto nde [Abdullah bin Ash-Shabbah] katuka na [Syu’bah] katuka na [Waqid bin Muhammad bin Zaid bin Abdullah bin Umar] katuka na [tata na yandi] katuka na [Abdullah yandi pesaka ntuma nde bo pesaka bantu nde: ka vena nzambi ko - ya fwana kusambilwa - kansi Allah ye vo Muhammad i ntumwa a Allah, ba sikidisa samba, ye futa zakat. Yo yina kana bo sala mutindu yai, pana kieleka bo me tanina bima na bo ti mioyo na bo na -ba nwanisu na mono-, katula kaka sambu na banswa ya ba Islamiste. Mpi ntalu na bo me bikala na Allah’.

Hadith

Imam Muslim : 34

و حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ يَعْنِيَانِ الْفَزَارِيَّ عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَفَرَ بِمَا يُعْبَدُ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَرُمَ مَالُهُ وَدَمُهُ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ ح وَحَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ وَحَّدَ اللَّهَ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِهِ

Mpi bo me zabisa beto [Suwaid bin Sa’id] mpi [Ibn Abu Umar] bo zole tubaka, me zabisa beto [Marwan] bo zole vandaka kutendula Marwan al-Fazari, katuka na [Abu Malik] katuka na [tata na yandi] yandi tubaka nde, ‘Mono waka Ntumwa ya Nzambi sallallaahu ‘alaihi wasallam ke tuba nde: ‘Nani kesambilaka- kansi Allah, mpi ke vwezaka konso kima yina bo ke sambilaka katula kaka Allah, pana kimvwama na yandi ti menga na yandi kele haram, mpi lufutu na bo kele na Allah’. Mpi bo me zabisa beto nde [Abu Bakr bin Abu Syaibah] me zabisa beto [Abu Khalid al-Ahmar]. -na disolo yankaka yo ketuba- Mpi yandi mesonga mono sambu na yo [Zuhair bin Harb] mesonga beto [Yazid bin Harun] yonso zole ya [Abu Malik] ti [tata na yandi] nde yandi waka Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam ketuba nde: ‘Konso muntu yina ketulaka ntima na yandi na kima ya mutindu yina na Allah,’ na nima yandi ketanga.’

Hadith

Imam Muslim : 35

و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ جَاءَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ عِنْدَهُ أَبَا جَهْلٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عَمِّ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ كَلِمَةً أَشْهَدُ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللَّهِ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ يَا أَبَا طَالِبٍ أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْرِضُهَا عَلَيْهِ وَيُعِيدُ لَهُ تِلْكَ الْمَقَالَةَ حَتَّى قَالَ أَبُو طَالِبٍ آخِرَ مَا كَلَّمَهُمْ هُوَ عَلَى مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَأَبَى أَنْ يَقُولَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا وَاللَّهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَى مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ } وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى فِي أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ } و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحٍ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ حَدِيثَ صَالِحٍ انْتَهَى عِنْدَ قَوْلِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيهِ وَلَمْ يَذْكُرْ الْآيَتَيْنِ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ وَيَعُودَانِ فِي تِلْكَ الْمَقَالَةِ وَفِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ مَكَانَ هَذِهِ الْكَلِمَةِ فَلَمْ يَزَالَا بِهِ

Yandi songaka mono [Harmalah bin Yahya at-Tujibi] songaka mono [Abdullah bin Wahb] yandi tubaka, yandi songaka mono [Yunus] katuka na [Ibn Shihab] yandi tubaka, yandi songaka mono [Said bin al-Musayyab] katuka na [tata na yandi] yandi tubaka nde, ‘Rasulullah vandaka viziti ntangu yandi vandaka kufwa ntangu vandaka. Yandi monaka Abu Jahl ti Abdulla bin Abu Umayyah bin al-Mughirah mpi kuna. Rasulullah, Nzambi tubaka nde: ‘Toko! Tuba ba phrases zole ya Credo, mono ta vanda mbangi na nge na ntwala ya Allah’. Na nima, Abu Jahl ti Abdullah bin Abu Umayyah tubaka nde: ‘O Abu Talib, keti nge lenda yambula dibundu ya Abdul Muthtalib? ’ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ka yambula ko ye vana fulu kia landa, wakwamanana kunlonga mu tanga e Nsiku mia Kalimah Zole yo vutukila mio nkumbu miayingi. Yo yina Abu Talib vutulaka bonso bangogo na yandi ya nsuka na bo, nde yandi bikalaka ti dibundu ya Abdul MuTalib, mpi yandi vandaka na keti-keti sambu na kutuba Kalimah Shahadat. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam tubaka mpi nde: 'Na zina ya Allah, mono ta lomba ndolula na Allah sambu na beno,' yo yina Allah me zabisa verse yai: '-Yo kele ve nswa sambu na Ntumwa ti bantu yina ke kwikilaka na kulomba ndolula sambu na bantu yina ke shirk, ata bo kele bampangi na bo mosi na nima ya yo me kuma pwelele na bo nde yandi ke shirk-'s. Na Taba: 113-. Na nima, Allah tindaka bangogo na yandi na yina me tala diambu yina salamaka na Abu Talib: ‘Ya kieleka, nge, O Muhammad, nge kele ve ti ngolo ya kupesa lutwadisu na konso muntu yina nge ke zolaka sambu yandi ndima dibundu ya Islam, kansi Allah kele muntu yina kele ti ngolo ya kupesa lutwadisu na bantu yina yandi me zola, mpi yandi kele muntu yina me zaba mbote-mbote kuyamba dibundu ya Islam nani kele bantu--. -Byuvu. Kasasi: 56-. Mpi me zabisa beto [Ishaq bin Ibrahim] mpi [Abd bin Humaid] bo zole tubaka, me songa beto [Abdurrazzaq] me songa beto [Ma’mar]. -na disolo yankaka yo ketuba- Mpi mesonga beto [Hasan al-Hulwani] ti [Abd bin Humaid] yonso zole kutubaka, mesonga beto [Ya’qub] -disongidila Ibn Ibrahim bin Sa’ad- yandi tubaka, mesonga beto [tata na mono] katuka na [Salih] yonso zole katuka na [az-Zuhri yai mbandu ti]. Kaka nde hadith ya Salih ke suka ti bangogo yai, ‘na nima Allah tindaka ndinga na yandi sambu na yandi,’ mpi yandi ke tubila ve baverse yai zole. Mpi yandi tubilaka na hadith na yandi nde, ‘Mpi bo zole vutukilaka bangogo yai,’ na hadith Ma’mar kele kisika ya phrase yai. Mpi bo zole ke bikalaka ya kutwadisama na yo’.

Hadith

Imam Muslim : 36

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ عَنْ يَزِيدَ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ عِنْدَ الْمَوْتِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَبَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ } الْآيَةَ

Yandi me zabisa beto [Muhammad bin Abbad] ti [Ibn Abu Umar] bo zole tubaka, me zabisa beto [Marwan] katuka na [Yazid] -disongidila Ibn Kaisan- katuka na [Abu Hazim] katuka na [Abu Hurairah] yandi tubaka nde, ‘Ntumwa ya Nzambi sallallaahu ‘alaihi wasallam vandaka kutuba na Say di’yandi ntangu yandi tubaka na tata ya bakala na yandi nde: me fwana na kusambila muntu ya nkaka katula Allah’ Mono ta ta kimbangi kibeni sambu na beno ti bangogo yai na Kilumbu ya Lufutumuku’. Kansi yandi buyaka, na nima Allah monisaka nde: '-Ya kieleka beno ta kuka ve kutwadisa bantu ya beno ke zolaka-' -Qs. Kasasi: 56-.

Hadith

Imam Muslim : 37

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ لَوْلَا أَنْ تُعَيِّرَنِي قُرَيْشٌ يَقُولُونَ إِنَّمَا حَمَلَهُ عَلَى ذَلِكَ الْجَزَعُ لَأَقْرَرْتُ بِهَا عَيْنَكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ }

Yandi me zabisa beto [Muhammad bin Hatim bin Maimun] me zabisa beto [Yahya bin Sa’id] me zabisa beto [Yazid bin Kaisan] katuka na [Abu Hazim al-Asyja’i] katuka na [Abu Hurairah] yandi tubaka nde, ‘Ntumwa ya Nzambi sallallaahu ‘alaihi wasallam vandaka na yina me tala noko na yandi ntangu yandi: ya kusambila muntu ya nkaka ve kansi Allah’ Mono ta ta kimbangi kibeni sambu na beno ti bangogo yai na Kilumbu ya Lufutumuku’. Yandi vutulaka nde, ‘Kana yo vandaka ve nde ba Quraysh vandaka kufinga mono ti bangogo na bo nde, ‘Yandi salaka mutindu yai sambu yandi vandaka kudiyangisa’, mono zolaka kundima nsa yina ti meso na nge’. Na nima Allah me zabisa nde: '-Ya kieleka beno ta kuka ve kutwadisa bantu ya beno ke zolaka, kansi mono ta twadisa bantu ya yandi me zola-' -Qs. Kasasi: 56-.

Hadith

Imam Muslim : 38

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ حُمْرَانَ عَنْ عُثْمَانَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ مَاتَ وَهُوَ يَعْلَمُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ دَخَلَ الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ الْوَلِيدِ أَبِي بِشْرٍ قَالَ سَمِعْتُ حُمْرَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ عُثْمَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مِثْلَهُ سَوَاءً

Yandi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti [Zuhair bin Harb] yonso zole katuka na [Ismail bin Ibrahim], [Abu Bakr] me tuba, me zabisa beto [Ibn Ulayyah] katuka na [Khalid] yandi tubaka, me zabisa beto [al-Walid bin Muslim] katuka na [Hummanlah] yandi tubaka katuka na [U. wasallam tubaka nde: ‘Konso muntu yina ta fwa ntangu yandi me zaba nde nzambi mosi ve - ya me fwana na kusambila - katula kaka Allah, yandi ta kota kibeni na zulu’. Yandi tubaka nde, mono waka [Humran] ke tuba nde, mono waka [Uthman] ke tuba nde, mono waka kima'.

Hadith

Imam Muslim : 39

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسِيرٍ قَالَ فَنَفِدَتْ أَزْوَادُ الْقَوْمِ قَالَ حَتَّى هَمَّ بِنَحْرِ بَعْضِ حَمَائِلِهِمْ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ جَمَعْتَ مَا بَقِيَ مِنْ أَزْوَادِ الْقَوْمِ فَدَعَوْتَ اللَّهَ عَلَيْهَا قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَجَاءَ ذُو الْبُرِّ بِبُرِّهِ وَذُو التَّمْرِ بِتَمْرِهِ قَالَ وَقَالَ مُجَاهِدٌ وَذُو النَّوَاةِ بِنَوَاهُ قُلْتُ وَمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ بِالنَّوَى قَالَ كَانُوا يَمُصُّونَهُ وَيَشْرَبُونَ عَلَيْهِ الْمَاءَ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهَا حَتَّى مَلَأَ الْقَوْمُ أَزْوِدَتَهُمْ قَالَ فَقَالَ عِنْدَ ذَلِكَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فِيهِمَا إِلَّا دَخَلَ الْجَنَّةَ

Yandi me zabisa beto [Abu Bakr bin an-Nadlar bin Abu an-Nadlar] yandi tubaka, me zabisa beto [Abu an-Nadlar Hasyim bin al-Qasim] me zabisa beto [Ubaidullah al-Asyja’i] katuka na [Malik bin Mighwal] katuka na [Thalhah bin Musharrif] katuka na [AW Saburah] kele katuka na [A, Ntumwa sallallahu 'alaihi wasallam na nzietelo'. Na nima yandi tubaka nde, ‘na nima madia ya bantu yina manaka’. Na nima yandi tubaka nde, ‘Tii kuna bo ta zola kufwa ndambu ya bambisi na bo’. Muntu ya ke tubilaka mambu tubaka nde: ‘Na nima Umar tubaka nde: ‘O Ntumwa ya Allah, kana nge vukisa ndambu ya madia ya bantu mpi na nima nge samba Allah sambu na yo - kieleka yo ta vanda mbote -’. Muntu ya ke tubila mambu tubaka nde, ‘Na nima yandi salaka yo’. Muntu ke tubilaka mambu tubaka nde, ‘Na nima mfumu ya ble kwisaka ti ble na yandi, mfumu ya badati kwisaka ti badati na yandi’. Muntu ya ke tubila mambu tubaka nde: ‘Mpi Mujahid tubaka nde, ‘Mpi bamfumu ya mbuma ti mbuma na bo’. Mono yulaka nde, ‘Inki bo ke sala ti bambuma?’ yandi vutulaka nde, ‘Bo vandaka kunwisa mpi kunwa masa na zulu na yandi’. Yandi tubaka nde: ‘Na nima, Ntumwa ya Allah bingaka bo tii kuna bo lendaka kufulusa bitunga na bo ya madia’. Muntu ya ke tubila mambu tubaka nde: ‘Yo yina Ntumwa ya Allah sambaka na ntangu yina nde: ‘Mono ke ta kimbangi nde ata nzambi mosi ve - ya me fwana na kusambila - katula kaka Allah mpi nde mono kele ntumwa ya Allah, ata nsadi mosi ve ke kutana ti Allah na kusimbaka yandi ngolo kukonda ntembe, yandi ta kota kibeni na Paladisu’’.

Hadith

Imam Muslim : 40

حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَوْ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ شَكَّ الْأَعْمَشُ قَالَ لَمَّا كَانَ غَزْوَةُ تَبُوكَ أَصَابَ النَّاسَ مَجَاعَةٌ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ أَذِنْتَ لَنَا فَنَحَرْنَا نَوَاضِحَنَا فَأَكَلْنَا وَادَّهَنَّا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ افْعَلُوا قَالَ فَجَاءَ عُمَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ فَعَلْتَ قَلَّ الظَّهْرُ وَلَكِنْ ادْعُهُمْ بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ ثُمَّ ادْعُ اللَّهَ لَهُمْ عَلَيْهَا بِالْبَرَكَةِ لَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ فَدَعَا بِنِطَعٍ فَبَسَطَهُ ثُمَّ دَعَا بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ قَالَ فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِكَفِّ ذُرَةٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَفِّ تَمْرٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَسْرَةٍ حَتَّى اجْتَمَعَ عَلَى النِّطَعِ مِنْ ذَلِكَ شَيْءٌ يَسِيرٌ قَالَ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِ بِالْبَرَكَةِ ثُمَّ قَالَ خُذُوا فِي أَوْعِيَتِكُمْ قَالَ فَأَخَذُوا فِي أَوْعِيَتِهِمْ حَتَّى مَا تَرَكُوا فِي الْعَسْكَرِ وِعَاءً إِلَّا مَلَئُوهُ قَالَ فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا وَفَضَلَتْ فَضْلَةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فَيُحْجَبَ عَنْ الْجَنَّةِ

Yandi me zabisa beto [Sahl bin Uthman] ti [Abu Kuraib Muhammad bin al-Ala’] mambu yonso ya [Abu Muawiyah] tubaka. Bamizilma waka nzala mingi, bo tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, keti nge ta pesa beto nzila ya kufwa shamo na beto, sambu beto dia musuni na yo mpi kusadila mafuta na yo bonso mafuta - sambu na kufika mpusu ya nitu, sambu na kutanina yo na tiya ya ngolo -? ' Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam vutulaka nde: 'Sala yo'. Abu Hurairah tubaka nde: ‘Na nima Umar kwisaka mpi tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, kana nge sala mutindu yina, pana mukongo ya shamo ta manisa - kamio -! Kansi yo ta vanda mbote kana nge lomba madia na bo ya me bikala mpi na nima nge samba, bika Allah kupesa yandi balusakumunu." Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam tubaka na nima nde: 'Oke'. Na nima yandi lombaka panza - ya bo me sala na mpusu ya mbisi -, na nima ya kupanza yo, yandi lombaka bima na bo ya me bikala.' Abu Hurairah landaka kutuba nde, ‘Na nima, muntu mosi kwisaka ti diboko ya masangu, muntu ya nkaka kwisaka ti diboko ya dati, mpi kuvandaka ti bantu ya nkaka yina kwisaka ti bitini ya madia, mu mbandu mampa, na mpila nde ndambu ya madia vandaka kuvukana na zulu ya mpusu ya mbisi. Abu Hurairah tubaka nde: ‘Na nima Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam sambaka sambu na kulomba balusakumunu na madia, na nima yandi tubaka nde: ‘Beno baka mpi beno fulusa bima na beno ya madia’. Abu Hurairah landaka na kutuba nde, ‘Na nima bo fulusaka bisika na bo ya madia, na mpila nde ata soda mosi ve kansi bisika na bo ya madia fulukaka’. Abu Hurairah landaka na kutuba nde, ‘Na nima bo diaka tii kuna bo fulukaka, mpi madia ya nkaka bikalaka’. Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam tubaka na nima nde: ‘Mono ke ta kimbangi nde ata nzambi mosi ve me fwana na kusambila katula kaka Allah mpi mono kele ntumwa ya Allah, ata nsadi mosi ve ke kutana ti Allah, yandi ke tula ve ntembe na phrase yai mpi na nima bo ke kanga yandi nzila ya kukota na zulu’.