Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 ሐዲስ
ሐዲስ
Imam Muslim : 21
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَاصِمٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
ኡበይዱላህ ቢን ሙዓዝ [አባቴ] [አሺምን] - ማለትም ኢብኑ ሙሐመድ ቢን ዘይድ ቢን አብዱላህ ቢን ኡመር - እንደነገሩን ነግሮናል፤ [አብዱላህ] እንዲህ ብለዋል፡- 'ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ብለዋል፡- 'እስልምና የተገነባው በአምስት መሰረቶች ላይ ነው፡- እነሱም ከአላህ በስተቀር ሌላ አምላክ እንደሌለ - የመመለክ መብት ያለው - ምስክርነት፣ ሙሐመድ የአላህ ባሪያ እና መልእክተኛ መሆኑን፣ ሶላትን መስገድ፣ ዘካን መስጠት፣ ወደ በይቱላህ ሐጅ ማድረግ እና በረመዳን ወቅት መጾም' ናቸው።'
ሐዲስ
Imam Muslim : 22
و حَدَّثَنِي ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ بْنَ خَالِدٍ يُحَدِّثُ طَاوُسًا أَنَّ رَجُلًا قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَلَا تَغْزُو فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْإِسْلَامَ بُنِيَ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَحَجِّ الْبَيْتِ
ኢብን ኑሜር [አባቴ] [ሃንዛላህ] እንደነገረን ከነገረኝ በኋላ፣ “ኢክሪማህ ቢን ኻሊድ] ለጣውስ ሐዲሱን ሲነግረው ሰምቻለሁ፤ አንድ ሰው ለአብዱላህ ቢን ኡመር “ለምን አትዋጉም?” እንዳለው ነገረኝ። እሱም “በእርግጥ የአላህ መልእክተኛ (ሰላም በእሱ ላይ ይሁን) “እስልምና የተመሰረተው በአምስት መርሆዎች ላይ ነው፡- ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ መመስከር፣ ሶላት መስገድ፣ ዘካት መስጠት፣ ረመዳንን መጾም እና ወደ አላህ ቤት መጓዝ” ሲል መለሰ።”
ሐዲስ
Imam Muslim : 23
حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا هَذَا الْحَيَّ مِنْ رَبِيعَةَ وَقَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ فَلَا نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَعْمَلُ بِهِ وَنَدْعُو إِلَيْهِ مَنْ وَرَاءَنَا قَالَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ الْإِيمَانِ بِاللَّهِ ثُمَّ فَسَّرَهَا لَهُمْ فَقَالَ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسَ مَا غَنِمْتُمْ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُقَيَّرِ زَادَ خَلَفٌ فِي رِوَايَتِهِ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَعَقَدَ وَاحِدَةً
[ኸላፍ ቢን ሂሻም] ከ[አቡ ጀምራህ] እንደነገረን [ሐማድ ቢን ዘይድን] እንዲህ ብሏል፣ [ኢብን አባስ] ሰምቻለሁ አለ። - በሌላ ዘገባ ደግሞ እንዲህ ተብሏል- እና [ያህያ ቢን ያህያ] እና ይህ ላፋዝ የእሱ እንደሆነ ነግሮናል፣ ከአቡ ጀምራህ [አቡ ጀምራህ] ከ[ኢብን አባስ] እንደዘገበው፣ የ'አብዱል ቃይስ' መልእክተኛ ወደ ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሄደው 'ረሱል ሆይ፣ ይህች መንደር የረቢዓህ ነገድ አካል ናት፣ እና በእርግጥ የሙድላር ከሃዲዎች በእኛና በአንተ መካከል ቆመዋል፣ ስለዚህ በሐራም ወር ካልሆነ በስተቀር ከአንተ ደህንነት ሊኖረን አይችልም፣ ስለዚህ ትዕዛዝ እንድንፈጽም እዘዘን እና ከኋላችን ላሉት እናስተምርሃለን' አሉት። «በአራት ነገሮች አዝዛችኋለሁ፤ ከአራት ነገሮችም እከለክላችኋለሁ፤ እነሱም በአላህ ማመን ናቸው» አሉ፤ ከዚያም «ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ እና ሙሐመድ የአላህ መልእክተኛ መሆኑን መስክሩ፤ ሶላትን መስገድ፣ ዘካን መስጠት እና ከጦርነት ምርኮ አንድ አምስተኛውን መክፈል። እንዲሁም በአዱባ፣ በአል-ሃንታም፣ በነቂር እና በአል-ሙቀያር ውስጥ የተጨመቀ ወይን እንዳታዘጋጁ እከለክላችኋለሁ» አላቸው። ካልፍ በታሪኩ ውስጥ «ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ ምስክርነት» ሲል አክሏል። አንድ ጊዜም አስሩት» ሲል ተርጉሞታል።
ሐዲስ
Imam Muslim : 24
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ كُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ يَدَيْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ تَسْأَلُهُ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ الْوَفْدُ أَوْ مَنْ الْقَوْمُ قَالُوا رَبِيعَةُ قَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا النَّدَامَى قَالَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَإِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيَّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَإِنَّا لَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ قَالَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ قَالَ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ وَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسًا مِنْ الْمَغْنَمِ وَنَهَاهُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ وَقَالَ احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوا بِهِ مِنْ وَرَائِكُمْ و قَالَ أَبُو بَكْرٍ فِي رِوَايَتِهِ مَنْ وَرَاءَكُمْ وَلَيْسَ فِي رِوَايَتِهِ الْمُقَيَّرِ و حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَقَالَ أَنْهَاكُمْ عَمَّا يُنْبَذُ فِي الدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَزَادَ ابْنُ مُعَاذٍ فِي حَدِيثِهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْأَشَجِّ أَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ
አቡበከር ቢን አቡ ሲያባህ እና ሙሐመድ ቢን አል-ሙጽናና እና ሙሐመድ ቢን ባሲሲር እና ላፋዝዎቻቸው እርስ በርስ ቅርብ እንደሆኑ ነግሮናል ብለዋል [አቡበከር]፣ ከሹባህ [ጉንዳር] እንደነገረን ሌሎቹ ሁለት ሰዎች ደግሞ [ሙሐመድ ቢን ጃዕፈር] ከ [አቡ ጀምራህ] እንደነገረን ነግረውናል፣ “እኔ በ[ኢብኑ አባስ] እና በሰዎች መካከል ተርጓሚ ነበርኩ” ብለዋል። ከዚያም አንዲት ሴት መጥታ ስለ ነቢድዝ ጭማቂ - በሸክላ ዕቃ ውስጥ ስለሚቀመጥ - ጠየቀችው። እሷም “በእርግጥ የአብዱልቃይስ መልእክተኛ ወደ አላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም መጣ” ስትል መለሰችለት። ከዚያም የአላህ መልእክተኛ “ያ መልእክተኛ ማነው - ወይስ ያ ሕዝብ ማነው?” አሉት። “ረቢዓህ” ብለው መለሱ። እሱም “ሰዎችን እንኳን ደህና መጡ - ወይም መልእክተኛው - ያለምንም ማመንታት ወይም ጸጸት” አለ።” ተራኪው እንዲህ አለ፡- “የአላህ መልእክተኛ ሆይ፣ በእርግጥ ከሩቅ ቦታ ወደ አንተ መጥተናል። በእኛና በአንተ መካከል የሙድላር ከሃራም አለ፤ ስለዚህ በሐራም ወራት ውስጥ ካልሆነ በስተቀር ወደ አንተ መምጣት አንችልም፤ ስለዚህ ለምመራቸው ሰዎች የምንነግራቸውን ነገር እንድንወስን አዘዙን። ተራኪው “ስለዚህ የአላህ መልእክተኛ አራት ነገሮችን አዘዛቸው፤ አራት ነገሮችንም ከልክለዋቸዋል” አለ። ተራኪው እንደገና “የአላህ መልእክተኛ በአላህ ብቻ እንዲያምኑ አዘዟቸው፤ “በአላህ ማመን ምን እንደሆነ ታውቃላችሁ?” አላቸው። “አላህና መልእክተኛው የበለጠ ያውቃሉ” አሉ። “ከአላህ በስተቀር ሌላ አምላክ እንደሌለ እና ሙሐመድም የአላህ መልእክተኛ መሆኑን መስክሩ፤ ሶላትን ደንቡ፤ ዘካን ከፈሉ፤ ረመዳንን ጾሙ፤ ከጋኒማህ አንድ አምስተኛውን ሥጡ፤ ከዱባ፣ ከአል-ሃንታም እና ከአል-ሙዛፋትም ከልከሉ” አለ። ሹባህ “ምናልባት አን-ነቂር” ብሎ ሊሆን ይችላል፤ ምናልባትም “አል-ሙቂያር” ሊሆን ይችላል” አለ። አቡ በክር በትረካው ውስጥ “ከኋላህ የምትመራው ሰው” ሲል ጠቅሷል፤ “አል-ሙቂያር”ን ሳይጠቅስ።” ኡበይዱላህ ቢን ሙዓዝ ለእኛ [አባቴ] እንደነገረን ተነግሮናል፤ በሌላ ዘገባ ደግሞ “አባቴ” ብሎ ነገረኝ፤ ሁለቱም “ቁራህ ቢን ኻሊድ”ን ከአቡ ጀምራህ እንደነገረን ነግረውናል፤ ከነቢዩ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ጋር ተመሳሳይ በሆነው ሐዲስ “በዱባ”፣ በአን-ነቂር፣ በአል-ሃንታም እና በአል-ሙዛፋት” ውስጥ ከተገለጸው ነገር ሁሉ እከለክላችኋለሁ” ብለዋል። ኢብን ሙዓዝ ከአባቱ በተላለፈው ሐዲስ ላይ እንዲህ ብለዋል፡- “ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ለአል-አስያጅ አስያጅ አብዱል-ቀይስ እንዲህ ብለዋል፡- “በእርግጥ በአንተ ውስጥ አላህ የሚወዳቸው ሁለት ባህሪያት አሉ፤ እነሱም ትዕግስትና ጥንቃቄ ናቸው”።
ሐዲስ
Imam Muslim : 25
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مَنْ لَقِيَ الْوَفْدَ الَّذِينَ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَالَ سَعِيدٌ وَذَكَرَ قَتَادَةُ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي حَدِيثِهِ هَذَا أَنَّ أُنَاسًا مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّا حَيٌّ مِنْ رَبِيعَةَ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ وَلَا نَقْدِرُ عَلَيْكَ إِلَّا فِي أَشْهُرِ الْحُرُمِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَأْمُرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا وَنَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ إِذَا نَحْنُ أَخَذْنَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ اعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَصُومُوا رَمَضَانَ وَأَعْطُوا الْخُمُسَ مِنْ الْغَنَائِمِ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَالنَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَا عِلْمُكَ بِالنَّقِيرِ قَالَ بَلَى جِذْعٌ تَنْقُرُونَهُ فَتَقْذِفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ ثُمَّ تَصُبُّونَ فِيهِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى إِذَا سَكَنَ غَلَيَانُهُ شَرِبْتُمُوهُ حَتَّى إِنَّ أَحَدَكُمْ أَوْ إِنَّ أَحَدَهُمْ لَيَضْرِبُ ابْنَ عَمِّهِ بِالسَّيْفِ قَالَ وَفِي الْقَوْمِ رَجُلٌ أَصَابَتْهُ جِرَاحَةٌ كَذَلِكَ قَالَ وَكُنْتُ أَخْبَؤُهَا حَيَاءً مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ فَفِيمَ نَشْرَبُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فِي أَسْقِيَةِ الْأَدَمِ الَّتِي يُلَاثُ عَلَى أَفْوَاهِهَا قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَرْضَنَا كَثِيرَةُ الْجِرْذَانِ وَلَا تَبْقَى بِهَا أَسْقِيَةُ الْأَدَمِ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ قَالَ وَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ لَخَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنِي غَيْرُ وَاحِدٍ لَقِيَ ذَاكَ الْوَفْدَ وَذَكَرَ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ عُلَيَّةَ غَيْرَ أَنَّ فِيهِ وَتَذِيفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ أَوْ التَّمْرِ وَالْمَاءِ وَلَمْ يَقُلْ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ
[ያህያ ቢን አዩብ] እንደነገረን [ኢብኑ ኡላያህ] ከ[ቃታዳህ] የመጣውን [ሰኢድ ቢን አቡ አሩባ] እንዲህ ሲል ነግሮናል፣ “ከአብዱልቃይስ ክበብ የመጣውን መልእክተኛ ያገኘው ሰው፣ [ሰኢድ] እንደነገረን፣ [ቃታዳህ] በዚህ ሐዲስ ውስጥ ከአቡ ሰኢድ አል-ኩድሪ የተወሰደውን [አቡ ድላምራህን] ጠቅሷል፣ ከአብዱልቃይስ መካከል የነበሩ ሰዎች ረሱልን ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ጋር ቀርበው “የአላህ ነብይ ሆይ፣ በእርግጥ እኛ የረቢዓህ ነገድ መንደርተኞች ነን፣ እናም በእርግጥ የሙድላር ከሃራም ወር በስተቀር በሰላም ወደ አንተ መቅረብ አንችልም፣ ስለዚህ ትዕዛዝ እንድንፈጽም እዘዘን፣ ስለዚህም ከኋላችን ላሉ ሰዎች እንድንሰብክለት ይዘዘን፣ በዚህም ከጸናን ጀነት መግባት እንችላለን።” «በአራት ነገሮች አዝዛችኋለሁ፤ በአራት ነገሮችም እከለክላችኋለሁ፤ እነሱም አላህን አምልኩ፤ በምንም ነገር አታጋሩት፤ ሶላት ስጡ፤ ዘካን ስጡ፤ በረመዳን ጾሙ፤ የጋኒማ ዋጋ አንድ አምስተኛውን ስጡ፤ በአዱባ፣ በአል-ሃንታም፣ በአል-ሙዛፋት እና በአን-ነቂር የወይን መጭመቂያ እንዳትሠሩ እከለክላችኋለሁ» አሉ። «የአላህ ነቢይ ሆይ፤ ስለ አን-ነኪር ያለህ እውቀት ምንድን ነው?» አሉት። «የዛፍ ግንድ ተቆርጦ ተቆፍሮበታል፤ ከዚያም ቴምር ታስቀምጣለህ» አለ። ሰዒድ «ወይም «ከቴምር ዛፍ» አለ። ከዚያም የፈላው ውሃ እስኪረጋጋ ድረስ ውሃ ታፈስሳለህ፤ ከዚያም ከእናንተ አንዱ - ወይም ከነሱ አንዱ - አጎቱን በሰይፍ እስኪመታ ድረስ ትጠጣለህ» አለ። «በዚያ ቡድን ውስጥም የተጎዳ ሰው አለ።» እንደገናም “የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ስላፈርኩ ደበቅኩት” አለኝ። ከዚያም “የአላህ መልእክተኛ ሆይ በየትኛው ዕቃ ውስጥ መጠጣት እንችላለን?” ብዬ ጠየቅኩት። እሱም “አፉ በተዘጋ የቆዳ መያዣ ውስጥ” ሲል መለሰ። “የአላህ መልእክተኛ ሆይ፣ በእርግጥ ምድራችን በአይጦች የተሞላች ስለሆነ በቀለማት በተሸፈነው የቆዳ ዕቃ ውስጥ ምንም መጠጥ አይቀርም” ሲሉ ጠየቁ። ከዚያም ነቢዩ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም “አይጦች ቢበሉትም እንኳ፣ አይጦች ቢበሉትም እንኳ፣ አይጦች ቢበሉትም እንኳ” አሉ። ተራኪው “የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ለአስያጅ አብዱል ቃይስ “በእርግጥ አላህ የሚወዳቸው ሁለት ባህሪያት አሉ፤ እነሱም ታጋሽና ተጠንቀቅ” አሉት።” [ሙሐመድ ቢን አል-ሙጽናና] እና [ኢብን ባሲሲር] ሁለቱም እንደተናገሩት፣ ከ[ሰዒድ] የመጣውን [ኢብን አቡ አዲ] ከ[ቃታዳህ] እንደነገረን ተናግሯል፣ አንድ ተራኪ ብቻ ሳይሆን መልእክተኛውን እንዳገኘው ነግሮናል። [አቡ ነድልራህ] ከአቡ ሰዒድ አል-ኩድሪ] እንደጠቀሰው፣ መልእክተኛው አብዱል ቃይስ ከረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ጋር ሲገናኙ፣ በውስጡ "በእሱ ውስጥ ከቴምር፣ ከቴምርና ከውሃ ጋር ትቀላቅላላችሁ" የሚለው ብቻ ነው የተገለጸው፣ "ሰዒድ" ብሏል ወይም "ከቴምር ጋር" አላለም።
ሐዲስ
Imam Muslim : 26
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَكَّارٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو قَزَعَةَ أَنَّ أَبَا نَضْرَةَ أَخْبَرَهُ وَحَسَنًا أَخْبَرَهُمَا أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ مَاذَا يَصْلُحُ لَنَا مِنْ الْأَشْرِبَةِ فَقَالَ لَا تَشْرَبُوا فِي النَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ أَوَ تَدْرِي مَا النَّقِيرُ قَالَ نَعَمْ الْجِذْعُ يُنْقَرُ وَسَطُهُ وَلَا فِي الدُّبَّاءِ وَلَا فِي الْحَنْتَمَةِ وَعَلَيْكُمْ بِالْمُوكَى
[ሙሐመድ ቢን በካር አል-ባስሪ] ከ[ኢብን ጁራይጅ] አቡ አሺምን እንደነገረን ነግሮናል። - በሌላ ዘገባ ደግሞ እንዲህ ተብሎ ተነግሯል-- እሱም [ሙሐመድ ቢን ራፊዕ] እና ላፋዝ የእሱ እንደሆነ ነግሮናል። [አብዱራዛቅ] [ኢብን ጁራይጅ] እንደነገረን ነግሮናል፣ [አቡ ናድልራህ] እንደዘገበው ነግሮናል፣ አል-ሐሰንም ለሁለቱም እንደዘገበው [አቡ ሰዒድ አል-ኩድሪ] መልእክተኛው አብዱል ቃይስ ወደ አላህ ነቢይ በመጡ ጊዜ "የአላህ ነቢይ ሆይ፣ አላህ ቤዛህ ያድርገን፣ ለእኛ ምን አይነት መጠጥ ይጠቅመናል?" ሲል ነገረኝ። እሱም "በአን-ነቂር አትጠጡ" ሲል መለሰ። "የአላህ ነቢይ ሆይ፣ አላህ ቤዛህ ያድርገን፣ አን-ነኪር ምን እንደሆነ ታውቃለህ?" ብለው ጠየቁት። «አዎ፣ የዛፍ ግንድ መሃል ላይ የተቀረጸ ነው፣ እናም በአዱባ ወይም በአል-ሃንታም ውስጥ መጠጣት የለብዎትም፣ እና ጭንቅላትዎን ሸፍነው በዕቃዎች ውስጥ የተከማቹ መጠጦችን መጠጣት አለብዎት።» ሲል መለሰ።
ሐዲስ
Imam Muslim : 27
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ رُبَّمَا قَالَ وَكِيعٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ مُعَاذًا قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّكَ تَأْتِي قَوْمًا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ فَادْعُهُمْ إِلَى شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي كُلِّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ صَدَقَةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ فِي فُقَرَائِهِمْ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَإِيَّاكَ وَكَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ فَإِنَّهُ لَيْسَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ اللَّهِ حِجَابٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ فَقَالَ إِنَّكَ سَتَأْتِي قَوْمًا بِمِثْلِ حَدِيثِ وَكِيعٍ
አቡበከር ቢን አቡ ሲያባህን እና አቡ ኩራይብን እና ኢሻቅ ቢን ኢብራሂምን ከ[ዋኪ] እንደነገረን አቡበከርም ከ[ዋኪ] እንደነገረን [ዋኪ] ከ[ዘካሪያ ቢን ኢስሐቅ] እንደነገረን ተናግሯል፣ [ያህያ ቢን አብዱላህ ቢን ሻፊ] ከ[አቡ ማባድ] ከ[ኢብን አባስ] ከ[ሙዓዝ ቢን ጀባል] እንደነገረኝ አቡበከርም ምናልባት ዋኪ እንዲህ ብሏል፣ ከኢብን አባስ፣ ሙዓዝ 'ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ልከውኛል' ብለዋል። እንዲህ ብለዋል፡- 'በእርግጥ ወደ መጽሐፍ ባለቤቶች ወደሆኑ ሰዎች ትመጣለህ፣ ስለዚህ ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ እና እኔ የአላህ መልእክተኛ እንደሆንኩ እንዲመሰክሩ ጋብዛቸው። በዚህ ጉዳይ ከታዘዙህ፣ አላህ በቀንና በሌሊት አምስት ጊዜ እንዲጸልዩ ግዴታ እንዳደረገባቸው ንገራቸው። በዚህ ጉዳይ ከታዘዙህ፣ አላህ ከሀብታሞች የተወሰደ እና በመካከላቸው ላሉ ድሆች የተከፋፈለ ምጽዋት እንደፈፀመባቸው ንገራቸው።' በዚህ መንገድ ከታዘዙህ ከከበሩ ሀብቶቻቸው ትርቃለህ። የተበደሉትን ሰዎች ጸሎት ፍራ፤ ምክንያቱም በእርሱና በአላህ መካከል ምንም አይነት እንቅፋት የለም። [ኢብኑ አቡ ኡመር] [ቢስር ቢን አስ-ሳሪ] [ዘካሪያስ ቢን ኢስሐቅ] እንደነገረን ነግሮናል። - በሌላ ዘገባ ደግሞ [አብዱ ቢን ሁመይድ] [አቡ አሺምን] ከ[ዘካሪያስ ቢን ኢስሐቅ] ከ[ያህያ ቢን አብዱላህ ቢን ሻፊ] ከ[አቡ ማባድ] ከ[ኢብኑ አባስ] እንደነገረን ነቢዩ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሙዓዝ ወደ የመን እንደላኩት ተነግሯል፤ ስለዚህም “በእርግጥ ወደ አንድ ሕዝብ ትመጣላችሁ” ብለዋል። በዋኪ ሐዲስ ላይ እንደተገለጸው።
ሐዲስ
Imam Muslim : 28
حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ الْعَيْشِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ قَالَ إِنَّكَ تَقْدَمُ عَلَى قَوْمٍ أَهْلِ كِتَابٍ فَلْيَكُنْ أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ عِبَادَةُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِذَا عَرَفُوا اللَّهَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ فَإِذَا فَعَلُوا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ قَدْ فَرَضَ عَلَيْهِمْ زَكَاةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ عَلَى فُقَرَائِهِمْ فَإِذَا أَطَاعُوا بِهَا فَخُذْ مِنْهُمْ وَتَوَقَّ كَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ
ኡመያህ ቢን ቢስትሃም አል-አይሲይ እንደነገረን [ያዚድ ቢን ዙራኢይ] [ራኡህ] - ማለትም ኢብኑ አል-ቃሲም - ከኢስማኤል ቢን ኡማያህ [ያህያ ቢን አብዱላህ ቢን ሻፊ] ከ [አቡ ማዕባድ] ከ [ኢብኑ አባስ] እንደነገረን ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሙዓዝ ወደ የመን ሲልኩ እንዲህ ብለዋል፡- 'በእርግጥ ከመጽሐፍ ባለቤቶች ጋር እየተጋፈጣችሁ ነው፣ ከዚያም የምታስተምሯቸው የመጀመሪያው ኑዛዜ የአላህን አዛ ወጀላን ማምለክ ነው። አላህን የሚያውቁ ከሆነ አላህ በቀንና በሌሊት አምስት ጊዜ እንዲሰግዱ ግዴታ እንዳደረገባቸው ንገሯቸው። በዚህ መንገድ የሚታዘዙህ ከሆነ ከእነሱ ዘካት ውሰድና ከክቡር ሀብታቸው ፍራ።'
ሐዲስ
Imam Muslim : 29
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَهُ وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ مِنْ الْعَرَبِ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ لِأَبِي بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَدْ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَاللَّهِ لَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ فَإِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عِقَالًا كَانُوا يُؤَدُّونَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهِ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ رَأَيْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ لِلْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ
[ቁተይባ ቢን ሰኢድ] ከ[ኡቃይል] [ላይትስ ቢን ሳዕድ] እንደነገረን ከ[አዝ-ዙህሪ] [ኡበይዱላህ ቢን አብደላህ ቢን ኡትባህ ቢን መስኡድ] እንደነገረን ተናግሯል። እንዲህ ብሏል፡- “ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሲሞቱ፣ አቡበክርም ከሱ በኋላ ከሊፋ ሆነው ሲሾሙ፣ ከአረቦች መካከል ከሃዲዎችም ክህደት ሲፈጽሙ፣ [ኡመር ቢን አል-ኸጣብ] ለአቡበክር “ሰዎችን እንዴት መዋጋት ትችላላችሁ?” አሉት፣ የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ብለዋል፡- “ሰዎችን ‘ከአላህ በስተቀር አምልኮ የሚገባው አምላክ የለም’ እስኪሉ ድረስ እንድዋጋ ታዝዣለሁ” ስለዚህ፣ ‘ከአላህ በስተቀር አምልኮ የሚገባው አምላክ የለም’ የሚል ሁሉ፣ ንብረቱንና ነፍሱን ከ- እኔ ከሚሰነዘርብኝ ጥቃት ይጠብቃል - በትክክለኛ መንገድ ካልሆነ በስተቀር። እስልምና እና ምርመራው ለአላህ ተላልፏል።” ስለዚህ [አቡበከር] እንዲህ አሉ፣ “በአላህ እምላለሁ፣ በሶላትና በዘካት መካከል ያለውን ልዩነት የሚለዩትን በእውነት እዋጋቸዋለሁ፣ ምክንያቱም ዘካት - የይገባኛል ጥያቄ - የንብረት መብት ነው። በአላህ እምላለሁ፣ ለአላህ መልእክተኛ (ሰላም በእሱ ላይ ይሁን) ቢከፍሉም እንኳ ፈቃደኛ ባለመሆናቸው ምክንያት ቢከለክሉኝ፣ ፈቃደኛ ባለመሆናቸው ምክንያት አሁንም እዋጋቸዋለሁ።” ስለዚህ [ኡመር ቢን አል-ኸጣብ] “በአላህ እምላለሁ እሱ አይደለም ነገር ግን አላህ የአቡበከርን ደረት ከፍቶ - እነሱን ለመዋጋት - ማየቴ - ያኔ እሱ እውነት መሆኑን አወቅኩ” አሉ።
ሐዲስ
Imam Muslim : 30
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ
እናም [አቡ አዝ-ጣሂር]፣ [ሃርማላህ ቢን ያህያ] እና [አህመድ ቢን ኢሳ] ነግረውኛል፣ [አህመድ] 'ነግሮን ነበር' ብለዋል። ሌሎች ሁለት ሰዎች 'እኛን [ኢብን ዋህብን] ነገረን አለ፣ ከኢብን ሺሃብ [ዩኑስ] ነገረኝ አለ፣ [ሰኢድ ቢን አል-ሙሳይብ] [አቡ ሁረይራህ] ነግረውታል፣ የአላህ መልእክተኛ (ሰላም በእሱ ላይ ይሁን) እንዲህ ብለዋል፡- 'ሰዎችን 'ከአላህ በስተቀር አምልኮ የሚገባው አምላክ የለም - እስኪሉ ድረስ እንድዋጋ ታዝዣለሁ'፣ ከዚያም 'ከአላህ በስተቀር አምልኮ የሚገባው አምላክ የለም - ካለ - ንብረቱን እና ሕይወቱን ከጥቃቴ - ከለላ አድርጓል - በእስልምና መብት ካልሆነ በስተቀር፣ እና ጉዳዩ ለአላህ ይቀራል' ብለዋል።
ሐዲስ
Imam Muslim : 31
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ الْعَلَاءِ ح و حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْقُوبَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَيُؤْمِنُوا بِي وَبِمَا جِئْتُ بِهِ فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ
[አህመድ ቢን አብዳህ አድል-ድላቢ] [አብዱል አዚዝ] -ማለትም አድ-ዳርዋርዲ - ከ[አል-አላ] እንደነገረን ነግሮናል። -በሌላ ዘገባ ውስጥ ተጠቅሷል - እና [ኡመያ ቢን ቢስትሃም] እና ላፋዝ የእሱ እንደሆነ ነግሮናል፣ [ያዚድ ቢን ዙራኢ] [ራኡህ] ከ[አል-አላኢ ቢን አብዱራህማን ቢን ያዕቁብ] ከ[አባቱ] ከ[አቡ ሁረይራ] ከረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ብለዋል፡- 'ሰዎችን ከአላህ በስተቀር አምላክ እንደሌለ - የመመለክ መብት እንዳላቸው - እስኪመሰክሩ ድረስ - እንድዋጋ ታዝዣለሁ፣ በእኔ እና ባመጣሁት ቁርዓን እስኪያምኑ ድረስ፣ ይህንን ከተናገሩ፣ በእርግጥ ንብረታቸውን እና ነፍሳቸውን ከ - ጥቃቴ - ጠብቀዋል - በእስልምና መብቶች ምክንያት ካልሆነ በስተቀር። እና ምርመራቸው ለአላህ የተተወ ነው።'
ሐዲስ
Imam Muslim : 32
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ وَعَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّمَا أَنْتَ مُذَكِّرٌ لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُسَيْطِرٍ }
እናም [አቡ በክር ቢን አቡ ሲያባህ] [ሀፍሽ ቢን ጊያትስን] ከ[አል-አእማሲ] ከ[አቡ ሱፍያን] ከ[ጃቢር] ከ[አቡ ሳሊህ] ከ[አቡ ሁረይራህ] እንደነገሩን ተነግሯል ሁለቱም 'ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ብለዋል፡- 'ሰዎችን እንድዋጋ ታዝዣለሁ' ከአቡ ሁረይራህ በኢብኑ አል-ሙሰይብ ሐዲት መሠረት። - በሌላ ዘገባ ላይ ተገልጧል- እናም [አቡ በክር ቢን አቡ ሲያባህ] [ዋኪ] እንደነገሩን ተነግሯል። -በሌላ ዘገባ ውስጥ ተጠቅሷል - እናም [ሙሐመድ ቢን አል-ሙጥና] [አብዱራህማን] - ማለትም ቢን ማህዲ - ሁለቱም እንደተናገሩት፣ [ሱፍያን] ከአቡ አዝ-ዙበይር] ከ[ጃቢር] እንደነገሩን እንዲህ ብለዋል፣ 'የአላህ መልእክተኛ እንዲህ ብለዋል፡- 'ሰዎችን 'ከአላህ በስተቀር የመመለክ መብት ያለው አምላክ የለም' እስኪሉ ድረስ እንድዋጋ ታዘዝኩ፣ ስለዚህ 'ከአላህ በስተቀር የመመለክ መብት ያለው አምላክ የለም' አሉ፣ ከዚያም ንብረታቸውንና ነፍሶቻቸውን ከጥቃቶቼ ጠብቀዋል - በእስልምና መብቶች ምክንያት ካልሆነ በስተቀር። ምርመራቸውም ለአላህ የተተወ ነው። ከዚያም እንዲህ አለ፡- '-አንተ በእርግጥ አስጠንቃቂ ብቻ ነህ። በእነርሱ ላይ ምንም ኃይል የለህም።' -- ...
ሐዲስ
Imam Muslim : 33
حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِىُّ مَالِكُ بْنُ عَبْدِ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ الصَّبَّاحِ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ وَاقِدِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ فَإِذَا فَعَلُوا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ
[አቡ ጋሳን አል-ምስማይ ማሊክ ቢን አብዱል ዋሂድ] [አብዱል ማሊክ ቢን አሽ-ሻባህ] ከ[ሹዕባህ] ከ[ዋቂድ ቢን ሙሐመድ ቢን ዘይድ ቢን አብዱላህ ቢን ኡመር] ከ[አባቱ] ከ[አብዱላህ ቢን ኡመር] እንዲህ ብለዋል፡- 'ሰዎችን ከአላህ በስተቀር አምልኮ የሚገባው አምላክ እንደሌለ እና ሙሐመድ የአላህ መልእክተኛ መሆኑን እስኪመሰክሩ ድረስ እንድዋጋ ታዝዣለሁ፣ ሶላትን አቋቁመዋል እና ዘካንም ይከፍላሉ። ስለዚህ ይህንን ካደረጉ፣ በእርግጥ ንብረታቸውን እና ነፍሳቸውን ከኢስላማዊ መብቶች በስተቀር ከጥቃቶቼ ጠብቀዋል። እናም ምርመራቸው ለአላህ የተተወ ነው።'
ሐዲስ
Imam Muslim : 34
و حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ يَعْنِيَانِ الْفَزَارِيَّ عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَفَرَ بِمَا يُعْبَدُ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَرُمَ مَالُهُ وَدَمُهُ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ ح وَحَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ وَحَّدَ اللَّهَ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِهِ
እናም ለእኛ [ሱዋይድ ቢን ሰዒድ] እና [ኢብኑ አቡ ኡመር] ሁለቱም [መርዋን] እንደነገሩን ሁለቱም መርዋን አል-ፋዛሪን ማለታቸውን ነግረውናል። ከአቡ ማሊክ [ከአባቱ] እንደነገረን እንዲህ ብሏል፡- የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ሲሉ ሰምቻለሁ፡- 'ከአላህ በስተቀር ሌላ አምላክ የለም - የመመለክ መብት ያለው - የሚል እና ከአላህ ሌላ የሚመለክ ማንኛውንም ነገር የሚያጣጥል ሰው ንብረቱ እና ደሙ ሐራም ነው፣ ምንዳቸውም በአላህ ዘንድ ነው።' ለእኛም [አቡ በክር ቢን አቡ ሲያባህ] [አቡ ኻሊድ አል-አህማር] እንደነገረን ተነግሯል። በሌላ ዘገባ ደግሞ እንዲህ ተብሏል፡- ስለዚህ ጉዳይ ነግሮኛል [ዙሃይር ቢን ሃርብ] ለየዚድ ቢን ሃሩን [አቡ ማሊክ] እና [አባቱ] ነቢዩ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም "በአላህ ላይ የሚታመን ሰው" ሲሉ እንደሰማ ነግሮናል።
ሐዲስ
Imam Muslim : 35
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ جَاءَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ عِنْدَهُ أَبَا جَهْلٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عَمِّ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ كَلِمَةً أَشْهَدُ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللَّهِ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ يَا أَبَا طَالِبٍ أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْرِضُهَا عَلَيْهِ وَيُعِيدُ لَهُ تِلْكَ الْمَقَالَةَ حَتَّى قَالَ أَبُو طَالِبٍ آخِرَ مَا كَلَّمَهُمْ هُوَ عَلَى مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَأَبَى أَنْ يَقُولَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا وَاللَّهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَى مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ } وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى فِي أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ } و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحٍ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ حَدِيثَ صَالِحٍ انْتَهَى عِنْدَ قَوْلِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيهِ وَلَمْ يَذْكُرْ الْآيَتَيْنِ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ وَيَعُودَانِ فِي تِلْكَ الْمَقَالَةِ وَفِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ مَكَانَ هَذِهِ الْكَلِمَةِ فَلَمْ يَزَالَا بِهِ
እርሱም [ሃርማላህ ቢን ያህያ አት-ቱጂቢ] [አብዱላህ ቢን ዋህብን] እንደነገረኝ፣ [ዩኑስን] ከ[ኢብን ሺሃብ] እንደነገረኝ፣ [ሰኢድ ቢን አል-ሙሰይብ] ከአባቱ እንደነገረኝ፣ 'ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሞት በተደቀነበት ወቅት አቡ ጣሊብን እንደጎበኙት ነገረኝ። አቡ ጃህልን እና አብዱላህ ቢን አቡ ኡመያህ ቢን አል-ሙጊራህንም እዚያው አገኛቸው። ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ አሉ፡- 'አጎቴ! የእምነት ሁለቱን ዓረፍተ ነገሮች ተናገር፣ እኔ በአላህ ፊት ምስክርህ እሆናለሁ'። ከዚያም አቡ ጃህል እና አብዱላህ ቢን አቡ ኡመያህ 'አቡ ጣሊብ ሆይ የአብዱል ሙጥጣሊብን ሃይማኖት መተው ትችላለህ?' አሉት። ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ተስፋ አልቆረጡም፣ ይልቁንም ሁለቱን የከሊማህ ድንጋጌዎች እንዲቀራ ማስተማር ቀጠሉ እና ብዙ ጊዜ ደገሙ። ስለዚህ አቡ ጧሊብ የመጨረሻ ቃላቸውን እንደመለሱላቸው፣ ከአብዱል ሙጣሊብ ሃይማኖት ጋር እንደቆዩ እና ከሊማህ ሻሃዳትን ለመጥራት ፈቃደኛ እንዳልሆኑ መለሱላቸው። ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለምም “በአላህ እምላለሁ፣ ለእናንተ ከአላህ ምሕረትን እለምናለሁ” ብለዋል። ስለዚህ አላህ ጥቅሱን እንዲህ ሲል ገለጸ፡- “ነቢዩና እነዚያ ያመኑት ሰዎች ሺርክ በሲኦል ውስጥ ኤክስፐርቶች መሆናቸውን ከታወቀላቸው በኋላ፣ ለሺርክ ለሚያደርጉት ሰዎች ይቅርታ መጠየቅ አይፈቀድላቸውም” -- ... እናም [ኢሻቅ ቢን ኢብራሂም] እና [አብዱ ቢን ሁመይድ] ሁለቱም [አብዱራዛቅ] [ማእማር] እንደነገሩን ነግሮናል] - በሌላ ዘገባ ውስጥ እንደተገለጸው - እና [ሀሰን አል-ሁልዋኒ] እና [አብዱ ቢን ሁመይድ] ሁለቱም [ያዕቁብን] - ማለትም ኢብን ኢብራሂም ቢን ሰአድ - እንደነገረን ተናግሯል፣ ለምሳሌ [አዝ-ዙህሪ] ከ [አዝ-ዙህሪ] አባቴን እንደነገረን ተናግሯል። ሆኖም የሷሊህ ሐዲት የሚያበቃው "ከዚያም አላህ ስለሱ ያለውን ቃል ገለጠ" በሚለው ቃል ነው፣ እና እነዚህን ሁለት ጥቅሶች አልጠቀሰም። በሐዲሱ ውስጥም "ሁለቱም ተመሳሳይ ቃላትን ደግመውታል" ሲል ጠቅሷል፣ ይህም ለዚህ ዓረፍተ ነገር ምትክ ነው። ሁለቱም በእሱ ላይ ተጣብቀዋል።"
ሐዲስ
Imam Muslim : 36
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ عَنْ يَزِيدَ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ عِنْدَ الْمَوْتِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَبَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ } الْآيَةَ
[ሙሐመድ ቢን አባድ] እና [ኢብን አቡ ኡመር] ሁለቱም እንደተናገሩት፣ መርዋንን ከ[ያዚድ] - ማለትም ኢብኑ ካይሳን - ከአቡ ሐዚም - ከአቡ ሁረይራህ እንደነገሩን እንዲህ ብለዋል፡- 'የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሊሞት ሲል አጎቱን እንዲህ አሉት፡- 'ከአላህ ሌላ ሊመለክ የሚገባው አምላክ የለም' በሉ። በትንሳኤ ቀን በእነዚህ ቃላት ለእናንተ እመሰክርላችኋለሁ' በላቸው። ግን እምቢ አለ፤ ከዚያም አላህ እንዲህ ሲል ገለጸ፡- 'በእርግጥ የምትወዷቸውን ሰዎች መምራት አትችሉም' - አል ቀሻሽ፡ 56-
ሐዲስ
Imam Muslim : 37
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ لَوْلَا أَنْ تُعَيِّرَنِي قُرَيْشٌ يَقُولُونَ إِنَّمَا حَمَلَهُ عَلَى ذَلِكَ الْجَزَعُ لَأَقْرَرْتُ بِهَا عَيْنَكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ }
[ሙሐመድ ቢን ሃቲም ቢን ማይሙን] እንደነገረን [ያህያ ቢን ሰዒድ] ከአቡ ሐዚም አል-አሲጃኢ [የአቡ ሁረይራህ] እንደነገረን “የአላህ መልእክተኛ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ሊሞት ሲል አጎቱን “ከአላህ ሌላ ሊመለክ የሚገባው አምላክ የለም” በላቸው። በትንሳኤ ቀን በእነዚህ ቃላት በእርግጥ እመሰክርላችኋለሁ” አላቸው። ቁረይሾች “ይህን ያደረገው ስለተጨነቀ ነው” በሚለው ንግግራቸው ባይነቅፉኝ ኖሮ ከዓይኖቻችሁ ጋር በዚህ ዓረፍተ ነገር እስማማ ነበር” ሲል መለሰ። ከዚያም አላህ “- ...
ሐዲስ
Imam Muslim : 38
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ حُمْرَانَ عَنْ عُثْمَانَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ مَاتَ وَهُوَ يَعْلَمُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ دَخَلَ الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ الْوَلِيدِ أَبِي بِشْرٍ قَالَ سَمِعْتُ حُمْرَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ عُثْمَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مِثْلَهُ سَوَاءً
አቡበከር [አቡበከር] እና [ዙሄር ቢን ሃርብ] ከ [እስማኤል ቢን ኢብራሂም] እንደነገሩን ተናግሯል፣ አቡበከር [አቡበከር] ከ [ኢብኑ ኡላያህ] ከ [ኻሊድ] እንደነገሩን ተናግሯል፣ አል-ዋሊድ ቢን ሙስሊም ከ [ሑምራን] እንደነገሩን ተናግሯል፣ “ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም እንዲህ ብለዋል፡- ‘ከአላህ በስተቀር ሌላ አምላክ እንደሌለ እያወቀ የሞተ ሰው ገነት ይገባል’’ ብለዋል። [ሙሐመድ ቢን አቡበከር አል-ሙቃዲሚ] [ቢስር ቢን አል-ሙፋድልላል] ከ [አል-ዋሊድ አቡ ቢሲር] እንደነገሩን ተናግሯል፣ [ሑምራን] እንደሰሙ፣ [ዑስማን] እንደሰሙ፣ ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ተመሳሳይ ነገር ሲናገሩ ሰምቻለሁ” ብሏል።
ሐዲስ
Imam Muslim : 39
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسِيرٍ قَالَ فَنَفِدَتْ أَزْوَادُ الْقَوْمِ قَالَ حَتَّى هَمَّ بِنَحْرِ بَعْضِ حَمَائِلِهِمْ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ جَمَعْتَ مَا بَقِيَ مِنْ أَزْوَادِ الْقَوْمِ فَدَعَوْتَ اللَّهَ عَلَيْهَا قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَجَاءَ ذُو الْبُرِّ بِبُرِّهِ وَذُو التَّمْرِ بِتَمْرِهِ قَالَ وَقَالَ مُجَاهِدٌ وَذُو النَّوَاةِ بِنَوَاهُ قُلْتُ وَمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ بِالنَّوَى قَالَ كَانُوا يَمُصُّونَهُ وَيَشْرَبُونَ عَلَيْهِ الْمَاءَ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهَا حَتَّى مَلَأَ الْقَوْمُ أَزْوِدَتَهُمْ قَالَ فَقَالَ عِنْدَ ذَلِكَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فِيهِمَا إِلَّا دَخَلَ الْجَنَّةَ
[አቡ በክር ቢን አን-ናድላር ቢን አቡ አን-ናድላር] እንደነገረን፣ [አቡ አን-ናድላር ሃሺም ቢን አል-ቃሲም] ከ[ማሊክ ቢን ሚግዋል] ከ[ታልሃ ቢን ሙሻሪፍ] ከ[አቡ ሷሊህ] ከ[አቡ ሁረይራህ] ከ[ኡበይዱላህ አል-አሽጃኢ] ከ[ማሊክ ቢን ሚግዋል] ከ[ታልሃ ቢን ሙሻሪፍ] ከ[አቡ ሷሊህ] ከ[አቡ ሁረይራህ] ከ[ነቢዩ ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም] ጋር በጉዞ ላይ ነበርን ብለዋል። ከዚያም 'የሰዎቹ ስንቅ አለቀ' አለ። ከዚያም 'ከብቶቻቸውን ለማረድ እስኪፈልጉ ድረስ' አለ። ተራኪው 'ከዚያም ኡመር 'የአላህ መልእክተኛ ሆይ፣ የሕዝቡን ስንቅ ሰብስበህ አላህን ብትለምንለት - መልካም ነበር -' አለ። ተራኪው 'ከዚያም አደረገው' አለ። ተራኪው 'ከዚያም አደረገው' አለ። ተራኪው 'ከዚያም የስንዴው ባለቤት ከስንዴው ጋር መጣ፣ የተምር ባለቤቱ ከቴምርው ጋር መጣ' አለ። ተራኪው 'ሙጃሂድም 'የእህል ባለቤቶች ከእህልቸው ጋር' አለ።' አለ። «እህሉን ምን አደረጉበት?» አልኩት። «ከእህሉ ጠጥተው ውሃ ጠጡ።» አለ። «ከዚያም የአላህ መልእክተኛ ስንቃቸውን እስኪሞሉ ድረስ ጠሯቸው።» አለ። ተራኪው «ስለዚህ የአላህ መልእክተኛ በዚያ ጊዜ እንዲህ ብለው ጸለዩ፡- «ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ እና እኔ የአላህ መልእክተኛ እንደሆንኩ እመሰክራለሁ፤ አላህን በእርሱ አጥብቆ የሚይዝ ማንኛውም ባሪያ ያለምንም ጥርጥር ወደ ገነት እንደማይገባ እመሰክራለሁ።»
ሐዲስ
Imam Muslim : 40
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَوْ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ شَكَّ الْأَعْمَشُ قَالَ لَمَّا كَانَ غَزْوَةُ تَبُوكَ أَصَابَ النَّاسَ مَجَاعَةٌ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ أَذِنْتَ لَنَا فَنَحَرْنَا نَوَاضِحَنَا فَأَكَلْنَا وَادَّهَنَّا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ افْعَلُوا قَالَ فَجَاءَ عُمَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ فَعَلْتَ قَلَّ الظَّهْرُ وَلَكِنْ ادْعُهُمْ بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ ثُمَّ ادْعُ اللَّهَ لَهُمْ عَلَيْهَا بِالْبَرَكَةِ لَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ فَدَعَا بِنِطَعٍ فَبَسَطَهُ ثُمَّ دَعَا بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ قَالَ فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِكَفِّ ذُرَةٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَفِّ تَمْرٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَسْرَةٍ حَتَّى اجْتَمَعَ عَلَى النِّطَعِ مِنْ ذَلِكَ شَيْءٌ يَسِيرٌ قَالَ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِ بِالْبَرَكَةِ ثُمَّ قَالَ خُذُوا فِي أَوْعِيَتِكُمْ قَالَ فَأَخَذُوا فِي أَوْعِيَتِهِمْ حَتَّى مَا تَرَكُوا فِي الْعَسْكَرِ وِعَاءً إِلَّا مَلَئُوهُ قَالَ فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا وَفَضَلَتْ فَضْلَةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فَيُحْجَبَ عَنْ الْجَنَّةِ
[ሳህል ቢን ኡስማን] እና [አቡ ኩራይብ ሙሐመድ ቢን አል-አላ] ከ[አቡ ሙዓዊያ] የተወሰደውን ሁሉ ነግሮናል። ሙስሊሞች በጣም ተርበው ነበር፣ “የአላህ መልእክተኛ ሆይ፣ ግመላችንን እንድናርድ፣ ስጋውን እንድንበላና ስቡን እንደ ዘይት እንድንጠቀም - ቆዳን እንድንሸፍን፣ ከሚቃጠለው ሙቀት እንድንከላከል ትፈቅዳለህን?” አሉ ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም “አድርገው” አሉ። አቡ ሁረይራ “ከዚያም ኡመር መጥቶ “የአላህ መልእክተኛ ሆይ፣ ያንን ካደረግክ የግመሉ ጀርባ ይጨርሳል - ተሽከርካሪው -! ነገር ግን የቀረውን ምግባቸውን ብትጠይቅና ከዚያም አላህ በረከትን እንዲሰጠው ብትጸልይ ይሻላል።” ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም “እሺ” አሉ። ከዚያም ከቆዳ የተሰራ ሽፋን ጠየቀ፣ ካሰራጨው በኋላ የቀረውን ምግባቸውን ቅሪት ጠየቀ።” አቡ ሁረይራ ቀጠሉ፣ “ከዚያም አንድ እፍኝ በቆሎ ይዞ የመጣ ሰው ነበር፣ ሌላኛው ደግሞ እፍኝ ተምር ይዞ መጣ፣ ሌሎችም እንደ ዳቦ ያሉ የምግብ ፍርፋሪ ይዘው መጥተው ነበር፣ ስለዚህም ትንሽ ምግብ በቅርፊቱ ላይ ተሰብስቧል። አቡ ሁረይራ “ከዚያም ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም ምግቡን እንዲባርኩ ጸለዩ፣ ከዚያም “የምግብ ማስቀመጫዎቻችሁን ውሰዱና ሙላ” አሉ። አቡ ሁረይራ ቀጠሉ፣ “ከዚያም የምግብ ቦታቸውን ሞሉት፣ ስለዚህም አንድም ወታደር አልነበረም፣ የምግብ ቦታቸው ግን ሞልቶ ነበር”። አቡ ሁረይራ ቀጠሉ፣ “ከዚያም እስኪጠግቡ ድረስ በሉ፣ እና አሁንም የተወሰነ ምግብ ቀረ”። ረሱል ሰለላሁ አለይሂ ወሰለም “ከአላህ በስተቀር ሊመለክ የሚገባው አምላክ እንደሌለ እና እኔ የአላህ መልእክተኛ እንደሆንኩ እመሰክራለሁ፣ ማንኛውም አገልጋይ አላህን የሚገናኝ፣ ይህንን ዓረፍተ ነገር አይጠራጠርም ከዚያም ወደ ሰማይ እንዳይገባ ይከለከላል” አሉ።
