Imam Muslim : 21
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَاصِمٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
Милемлы вераз [Убайдулла бин Муадз] вераз [атае] вераз милемлы [Ашимлы] — нимаське Ибну Мухаммад бин Заид бин Абдулла бин Умарлэсь — [атаезлэсь] со шуиз; [Абдулла] шуиз: «Расулуллах салляллаху алейхи васаллям шуиз: «Ислам вить муртъёс вылын кылдытэмын: нимаське со свидетельство, ӧвӧл шуыса инмар -кинлэн правоез вань йыбыртъяны- нош Аллахлы, Мухаммед солэн ужась-тыршисез но ыстэм муртэз, молитваос кылдытэ, закат тыре, Бауллахлы йыбыртъя но пост дыръя Рамадан'.
Imam Muslim : 22
و حَدَّثَنِي ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ بْنَ خَالِدٍ يُحَدِّثُ طَاوُسًا أَنَّ رَجُلًا قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَلَا تَغْزُو فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْإِسْلَامَ بُنِيَ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَحَجِّ الْبَيْتِ
Нош мыным вераса [Ибн Нумаир] милемлы [атае] милемлы [Ханжалахлы] вераз шуыса, со шуиз: «Мон кылӥ [Икрима бин Халид] Тавуслы хадис верамзэ, кудзэ одӥг адями [Абдулла бин Умарлы] шуиз: «Малы тон уд ожмаськы? Со валэктӥз: «Зэмзэ но, мон кылӥ, кызьы Аллахлэн ыстэм муртэз (Аллахлэн тупаса улонэз но бакель каронэз солы мед луоз) шуиз: «Зэмзэ но, ислам вить принципъёс вылын кылдытэмын вал: Аллах сяна, йыбыртъяны ярась инмар ӧвӧл шуыса веран, Рамадан дыръя молитваос кылдытон, закат тырон, пост возён но Аллахлэн юртаз йыбырттон».
Imam Muslim : 23
حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا هَذَا الْحَيَّ مِنْ رَبِيعَةَ وَقَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ فَلَا نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَعْمَلُ بِهِ وَنَدْعُو إِلَيْهِ مَنْ وَرَاءَنَا قَالَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ الْإِيمَانِ بِاللَّهِ ثُمَّ فَسَّرَهَا لَهُمْ فَقَالَ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسَ مَا غَنِمْتُمْ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُقَيَّرِ زَادَ خَلَفٌ فِي رِوَايَتِهِ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَعَقَدَ وَاحِدَةً
Вераз милемлы [Халаф бин Хишам] вераз милемлы [Хаммад бин Заид] [Абу Джамра] со шуиз, мон кылӥ [Ибн Аббас]. -мукет веранын со верамын- Нош милемлы вераз [Яхья бин Яхья] но та лафаж солэн, милемлы ивортӥз [Аббад бин Аббад] [Абу Джамра]лэсь [Ибн Аббаслэсь] со шуиз: «Абдул Каислэн ыстэм муртэз Расулуллах доры мынӥз, нош соос шуизы: Расулуллах саллаллаху алейхи васулал, соос шуизы, та гуртлэн люкетэз Оделеуд» шуыса. рабия выжы, но зэмзэ но мудлар кафиръёс ми но тӥ вискын сылӥллям, соин ик ми тӥлесьтыд кышкыттэмлыко луыны ум быгатӥське, харам толэзь ӵоже гинэ, соин ик милемлы косэ, милемлы косонэз быдэстыны, ми сое сьӧрамы сылӥсьёслы тодытомы». Со шуиз: «Мон тӥледлы куать арбериосты косӥсько но куать арбериослэсь люкето: нимаз вераса, Аллахлы оскон», собере со соослы валэктӥз: «Свидетельство сётэ, ӧвӧл шуыса, инмар — йыбыртъяны ярамон — Аллах сяна, нош Мухаммед — со Аллахлэн ыстэм муртэз, кудӥз молитваос кылдытэ, закат тыре но ожгарчиослэсь одӥг люкетсэ тыре. Нош мон тӥледлы уг лэзьы прессованной вина лэсьтыны ад-Дуба`, аль-Хантам, ан Накир но аль-Мукайяр’. Халаф аслаз историяз ватсаз: «Свидетельство, ӧвӧл шуыса инмар — йыбыртъяны ярамон — Аллах сяна. Нош одӥг пол герӟало.
Imam Muslim : 24
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ كُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ يَدَيْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ تَسْأَلُهُ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ الْوَفْدُ أَوْ مَنْ الْقَوْمُ قَالُوا رَبِيعَةُ قَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا النَّدَامَى قَالَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَإِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيَّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَإِنَّا لَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلَّا فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ قَالَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ قَالَ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ وَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسًا مِنْ الْمَغْنَمِ وَنَهَاهُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ وَقَالَ احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوا بِهِ مِنْ وَرَائِكُمْ و قَالَ أَبُو بَكْرٍ فِي رِوَايَتِهِ مَنْ وَرَاءَكُمْ وَلَيْسَ فِي رِوَايَتِهِ الْمُقَيَّرِ و حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَقَالَ أَنْهَاكُمْ عَمَّا يُنْبَذُ فِي الدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَزَادَ ابْنُ مُعَاذٍ فِي حَدِيثِهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْأَشَجِّ أَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ
Милемлы вераз [Абу Бакр бин Абу Сяиба] но [Мухаммад бин аль-Мутсанна] но [Мухаммад бин Басысяр] но соослэн лафажъёссы ог-огзылы матын шуыса, [Абу Бакр] шуиз, вераз милемлы [Гундар] [Шуба]-ысь, нош мукет кык адямиос шуизы, веразы милемлы [Мухаммад бин Джаба] милемлы [Шубах]-ысь вераз [Абу Бакр] Джамра] со шуиз: «Мон [Ибну Аббас] но калык вискын берыктӥсь вал, собере кышномурт лыктӥз но юаз Набидзлэн сокез сярысь — кыӵе ке вина — кудзэ музъемлэсь лэсьтэм посудаын возизы, соин ик со валэктӥз: «Зэмзэ но, Абд аль-Каислэн ыстэм муртэз Аллахлэн ыстэм муртэз доры вуиз, соку Аллахлэн ыстэм муртэз вал». шуиз: «Кин со ыстэм мурт — яке кин со калык? - соос валэктӥзы, 'Раби'а'. Со шуиз: «Калыкез пумитаны — яке ыстэм муртэз — ӝегатскытэк но жалятэк». Вераськись шуиз: «Соос шуизы: «О, Аллахлэн ыстэм муртэз, зэмзэ но, ми тӥ доры кыдёкысь лыктӥмы». Ми но тӥ вискын вань Мудлар кафиръёс, соин ик ми тӥ доры лыктыны ум быгатӥське, харам толэзьёсы сяна, соин ик милемлы косэ, мар ке но решение кутыны, кудзэ ми вераны быгатӥськомы адямиослы, кудъёссэ ми нуиськомы, кудӥныз ми инме пырыны быгатомы». Вераськись шуиз: «Озьыен, Аллахлэн Посланникез соослы куать арбериос косӥз но куать арбериосты люкетӥз». Вераськись нош ик шуиз: «Аллахлэн ыстэм муртэз соослы Аллахлы гинэ оскыны косӥз, шуиз: «Тон тодӥськод-а, мар со Аллахлы оскон? — Соос валэктӥзы: «Аллах но солэн ыстэм муртэз умойгес тодо». Со шуиз: «Свидетельство сётэ, Аллах сяна, нокыӵе инмар ӧвӧл шуыса, нош Мухаммед — Аллахлэн ыстэм муртэз, молитваос пуктэ, закат тыре, Рамадланэз пост возе, газималэсь одӥг витетӥ люкетсэ тыре, нош тӥледыз ад-Дубалэсь, аль-Хантамлэсь но аль-Музаффатлэсь люкетэ». Сюба шуиз: «оло, со шуиз «ан-Накир» но со луыны быгатоз «аль-Мукайяр», со шуиз: «Сое чаклалэ но калыктэс ивортэ». Абу Бакр аслаз вераназ пусйиз: «Адями, кудзэ тон сьӧрад нуиськод», «аль-Мукайяр» сярысь вератэк. Нош мыным веразы [Убайдулла бин Муадз] милемлы [атаелы] вераз. -мукет веранын верамын- Нош со милемлы вераз [Нашр бин Али аль-Джахдлами] со шуиз, мыным вераз [атае] кыкназы но соос шуизы, вераз милемлы [Курра бин Халид] [Абу Джамра]лэсь [Ибн Аббаслэсь] пророклэсь саллаллаху алейхи васалламлэсь та хадислы укшась хадисаен [саюба: «Мон тӥледлы уг лэзьы котьмалэсь, мар верамын ад-Дубаын, ан-Накирын, аль-Хантамын но аль-Музаффатын». Нош [Ибн Муадз] ватсаз аслаз хадисаз [атаезлэсь], со шуиз: «Нош Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам шуиз аль-Асыядж Асьядж Абд аль-Каислы: «Зэмзэ но, тӥляд вань кык сямъёсты, кудъёссэ Аллах яратэ, соос пӧлын чидан но саклык».
Imam Muslim : 25
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مَنْ لَقِيَ الْوَفْدَ الَّذِينَ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَالَ سَعِيدٌ وَذَكَرَ قَتَادَةُ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي حَدِيثِهِ هَذَا أَنَّ أُنَاسًا مِنْ عَبْدِ الْقَيْسِ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّا حَيٌّ مِنْ رَبِيعَةَ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ وَلَا نَقْدِرُ عَلَيْكَ إِلَّا فِي أَشْهُرِ الْحُرُمِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَأْمُرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا وَنَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ إِذَا نَحْنُ أَخَذْنَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ اعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَصُومُوا رَمَضَانَ وَأَعْطُوا الْخُمُسَ مِنْ الْغَنَائِمِ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ وَالنَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَا عِلْمُكَ بِالنَّقِيرِ قَالَ بَلَى جِذْعٌ تَنْقُرُونَهُ فَتَقْذِفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ ثُمَّ تَصُبُّونَ فِيهِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى إِذَا سَكَنَ غَلَيَانُهُ شَرِبْتُمُوهُ حَتَّى إِنَّ أَحَدَكُمْ أَوْ إِنَّ أَحَدَهُمْ لَيَضْرِبُ ابْنَ عَمِّهِ بِالسَّيْفِ قَالَ وَفِي الْقَوْمِ رَجُلٌ أَصَابَتْهُ جِرَاحَةٌ كَذَلِكَ قَالَ وَكُنْتُ أَخْبَؤُهَا حَيَاءً مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ فَفِيمَ نَشْرَبُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فِي أَسْقِيَةِ الْأَدَمِ الَّتِي يُلَاثُ عَلَى أَفْوَاهِهَا قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَرْضَنَا كَثِيرَةُ الْجِرْذَانِ وَلَا تَبْقَى بِهَا أَسْقِيَةُ الْأَدَمِ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ وَإِنْ أَكَلَتْهَا الْجِرْذَانُ قَالَ وَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَشَجِّ عَبْدِ الْقَيْسِ إِنَّ فِيكَ لَخَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالْأَنَاةُ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنِي غَيْرُ وَاحِدٍ لَقِيَ ذَاكَ الْوَفْدَ وَذَكَرَ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ عُلَيَّةَ غَيْرَ أَنَّ فِيهِ وَتَذِيفُونَ فِيهِ مِنْ الْقُطَيْعَاءِ أَوْ التَّمْرِ وَالْمَاءِ وَلَمْ يَقُلْ قَالَ سَعِيدٌ أَوْ قَالَ مِنْ التَّمْرِ
Милемлы вераз [Яхья бин Айюб] вераз милемлы [Ибн Улайя] вераз милемлы [Саид бин Абу Аруба] [Катадаысь] со шуиз: «Адями, кудӥныз пумиськылӥм Абдул Каислэн кружокысьтыз ыстэм мурт, кудӥныз лыктӥз Аллахлэн ыстэм муртэз азьын саллаллаху алейхи васаллам, милемлы вераз, [Саид шуиз] Дламра] [Абу Саид аль-Худри] та хадис, со адямиос пӧлысь Абдул Каис вазиськиз Расулулла салляллаху алейхи васаллам но шуиз: 'О, Аллахлэн пророкез, зэмзэ но, ми гуртоос племяысь рабия, нош зэмзэ но, мудлар -кафиръёс сылӥллям милемын но тӥ вискын, соин ик ми ум быгатӥське матэктыны дыр - озьы гинэ - Харам толэзь, соин ик милемлы кос, милемлы косонэз быдэстыны, ми сое сьӧрамы улӥсь адямиослы тодытыны мед быгатомы шуыса, соин ӵош ми райе пырыны быгатомы, ми сое юнматӥськомы ке». Со шуиз: «Мон тӥледлы куать арбериосты косӥсько но куать арбериослэсь люкето: нимаз, Аллахлы йыбыртъялэ, Солэсь нокыӵе ужъёсын эн палэнске, молитваос лэсьтэ, закат тыре, Рамадан толэзе пост возе, нош ганима дунлэсь одӥг витетӥ люкетсэ сётэ, нош мон тӥледлы уг лэзьы вина прессъёс лэсьтыны ад-Дуба`, аль-Хант, аль-Музафат но ан-Наффат. Соос юазы: «О, Аллахлэн пророкез, кыӵе тон тодӥськод ан-Накир сярысь? — Со шуиз: — Пулэсь вайзэ ӵушылэмын — ӵушылэмын — собере отчы финикъёс понӥськод. Саид шуиз: «Яке со шуиз: «финик пальмалэсь». Собере тон отчы ву понӥськод, пӧзьтэм ву буйгатозь, собере тон сое юиськод, тӥ пӧлысь одӥгез — яке одӥгез соос пӧлысь — дядяез мечэн ыбылӥськытозь, — шуиз со, — нош со группаын вань адями, кудӥныз со озьы ик сӧсырмиз. Со нош ик шуиз: «Мон сое лушкем луи, малы ке шуоно мон возьдаськи Аллахлэн ыстэм муртэзлэсь, собере мон юай: «Озьыен, кыӵе контейнерын ми юыны быгатомы, о, Аллахлэн ыстэм муртэз?» — Со валэктӥз: — ымзэ пытсаса, ӵужектэм лылэсь лэсьтэм контейнерын. Соос юазы: «О, Аллахлэн ыстэм муртэз, зэмзэ но, милям музъеммы крысаосын тырмемын, соин ик ӵужектэм лыосысь посудаосын юон уг кыльы», собере пророк саллаллаху алейхи васаллям шуиз: «Крысаос сиё ке но, крысаос сиё ке но, крысаос сиё ке но». Вераськись шуиз: «Аллахлэн пророкез Асайдж Абдул Каислы шуиз: «Зэмзэ но, тынад вань кык сямъёс, кудъёссэ Аллах яратэ, соос пӧлысь; чидась но сак луэ''. Вераз милемлы [Мухаммад бин аль-Мутсанна] но [Ибн Басысяр] кыкназы но шуизы, вераз милемлы [Ибн Абу Ади] [Саид]-ысь [Катада] со шуиз, вераз милемлы одӥг гинэ верась ӧз пумиськы ыстэм муртэн. Нош [Абу Надлра] пусйиз [Абу Саид аль-Худри], со ыстэм мурт Абдул Каис, куке пумиськиз Расулулла саллаллаху алейхи васалламлы [Ибн Улайя] выллем хадисэн, отын гинэ верамын вал: «Тон отын тон финикъёсын, финикъёсын но вуэн ӵош ӵошкытатӥськод», нош со ӧз шуы, «[Саид] ӧз шуы». 'с датами''.
Imam Muslim : 26
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَكَّارٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو قَزَعَةَ أَنَّ أَبَا نَضْرَةَ أَخْبَرَهُ وَحَسَنًا أَخْبَرَهُمَا أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ مَاذَا يَصْلُحُ لَنَا مِنْ الْأَشْرِبَةِ فَقَالَ لَا تَشْرَبُوا فِي النَّقِيرِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنَا اللَّهُ فِدَاءَكَ أَوَ تَدْرِي مَا النَّقِيرُ قَالَ نَعَمْ الْجِذْعُ يُنْقَرُ وَسَطُهُ وَلَا فِي الدُّبَّاءِ وَلَا فِي الْحَنْتَمَةِ وَعَلَيْكُمْ بِالْمُوكَى
Вераз мыным [Мухаммад бин Баккар аль-Басри] вераз милемлы [Абу Ашим] [Ибн Джурайджлэсь]. -мукет веранын верамын-, Со мыным [Мухаммад бин Рафи] вераз но лафаж солэн вал шуыса. Милемлы вераз [Абдурраззак] вераз милемлы [Ибн Джурайдж] со шуиз, вераз милемлы [Абу Казаа], [Абу Надлра] со сярысь ивортӥз шуыса, нош аль-Хасан соослы кыкназылы но ивортӥз, [Абу Саид аль-Худри] солы ивортӥз шуыса, Абдул Каислэн ыстэм муртэз, куке со лыктӥз Аллах пророк доры, Салаллах саллахила вал шуиз: «О, Аллахлэн пророкез, Аллах милемыз тӥляд выкупты мед кароз, кыӵе юон милемлы умой?» Со валэктӥз: «Ан-Накир дорын эн юы». Соос юазы: «О, Аллахлэн пророкез, Аллах милемыз мед лэсьтоз тыныд выкуп, тон тодӥськод-а, мар со ан-Накир?» Со валэктӥз: «Да, писпулэн вайёсызлэн шораз ӵушылэмын, нош тон уг яра юыны ад-Дубаын яке аль-Хантамын, нош тон юоно юонъёсты, кудъёссэ утялто сосудъёсын, йыръёссэс шобыртыса».
Imam Muslim : 27
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ رُبَّمَا قَالَ وَكِيعٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ مُعَاذًا قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّكَ تَأْتِي قَوْمًا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ فَادْعُهُمْ إِلَى شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي كُلِّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ صَدَقَةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ فِي فُقَرَائِهِمْ فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ فَإِيَّاكَ وَكَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ فَإِنَّهُ لَيْسَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ اللَّهِ حِجَابٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ فَقَالَ إِنَّكَ سَتَأْتِي قَوْمًا بِمِثْلِ حَدِيثِ وَكِيعٍ
Вераз милемлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] но [Абу Кураиб], нош [Исхак бин Ибрагим] ваньзэ [Ваки’]-ысь, [Абу Бакр] шуиз, вераз милемлы [Ваки’]-ысь [Закария бин Исхак] со шуиз, вераз мыным [Яхья бин Абдулла бин Шайфи] [Абу-Абу]-ысь Мабуд-ысь Аббас [Ибба]-ысь] [Муадз бин Джабал], Абу Бакр шуиз: «Оло,», — шуиз Ваки, Ибн Аббаслэсь, Муадз шуиз: «Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам монэ ыстћз». Со шуиз: «Зэмзэ но, тон лыктод книга калык доры, соин ик ӧте соосты свидетельство сётыны, ӧвӧл шуыса инмар — йыбыртъяны ярамон — Аллах сяна, нош мон Аллахлэн ыстэм муртэз». Та ужпумъя соос тӥледыз кылзӥсько ке, вералэ соослы, Аллах соослы нуналлы быдэ но уйлы быдэ вить пол вӧсяськыны косӥз шуыса. Та ужпумъя соос тӥлесьтыд кылзӥсько ке, вералэ соослы, Аллах соос вылэ узыръёслэсь басьтэм милостыняез обязательной кариз но соос пӧлысь начаръёслы люкылэ шуыса. Соос тӥлесьтыд озьы кылзӥсько ке, соку тӥ соослэн дано ваньбурзылэсь палэнскоды. Кышкалэ янгыше уськытэмъёслэн куронъёссылэсь, малы ке шуоно солэн но Аллахлэн вискын нокыӵе люкетэ ӧвӧл''. Вераз милемлы [Ибн Абу Умар] милемлы вераз [Бисыр бин ас-Сари] милемлы вераз [Закария бин Исхак]. -мукет веранын верамын- Нош милемлы верамын [Абд бин Хумаид] милемлы [Абу Ашим] [Закария бин Исхак] [Яхья бин Абдулла бин Шайфи] [Абу Ма'бад] [Ибн Аббас] лэсь [Абу Ма'бад] лэсь [Ибн Аббас] вераз, пророк саллаллаху алейхиал Мусад доры ыстэмын шуыса, соин ик со шуиз: — Зэмзэ но, тон калык доры вуод. Кызьы Вакилэн хадисаз.
Imam Muslim : 28
حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ الْعَيْشِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا بَعَثَ مُعَاذًا إِلَى الْيَمَنِ قَالَ إِنَّكَ تَقْدَمُ عَلَى قَوْمٍ أَهْلِ كِتَابٍ فَلْيَكُنْ أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ عِبَادَةُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِذَا عَرَفُوا اللَّهَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ فَإِذَا فَعَلُوا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ قَدْ فَرَضَ عَلَيْهِمْ زَكَاةً تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ فَتُرَدُّ عَلَى فُقَرَائِهِمْ فَإِذَا أَطَاعُوا بِهَا فَخُذْ مِنْهُمْ وَتَوَقَّ كَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ
Милемлы вераз [Умайя бин Бистхам аль-Айси] вераз милемлы [Язид бин Зураи`] вераз милемлы [Раух] - нимаське Ибн аль-Касим - [Исмаил бин Умейялэсь] [Яхья бин Абдулла бин Шайфилэсь] [Абу Ма'бадлэсь] [Ибн Абдуллах бин Шайфилэсь] [Абу Ма'бадлэсь] [Ибн Абдуллах аль-Айси] салляллах вал шуыса Муадзез Йемене келяса, со шуиз: «Зэмзэ но, тӥ азьын сылӥськоды книгаысь калык, соку нырысетӥез эрик, кудзэ тӥ соослы тодытӥськоды, со — Аллахлы йыбырттон, соос Аллахез тодо ке, соку соослы вералэ, Аллах соослы нуналлы быдэ вить пол вӧсяськыны косӥз шуыса». Соос тӥлесьтыд таӵе амалэн кылзӥсько ке, соку соослэсь закат басьтэ но соослэн ӟеч узырлыксылэсь кышкалэ».
Imam Muslim : 29
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَهُ وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ مِنْ الْعَرَبِ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ لِأَبِي بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَدْ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَاللَّهِ لَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ فَإِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عِقَالًا كَانُوا يُؤَدُّونَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهِ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ رَأَيْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ لِلْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ
Милемлы вераз [Кутайба бин Саид] вераз милемлы [Лейтс бин Саад] [Укаил]-ысь [аз-Зухри] со шуиз, вераз милемлы [Убайдулла бин Абдулла бин Утба бин Масуд] [Абу Хурайра] со шуиз: «Куке Расулуллах саллаллаху алей диназначать каремын вал, нош Абуллах Балам калип бере пуктэмын вал сое, нош арабъёс пӧлысь кафиръёс осконтэм каризы, собере [Умар бин аль-Хаттаб] Абу Бакрлы шуиз: «Кызьы тон адямиосын ожмаськыны быгатӥськод, куке Аллахлэн Посланникез саллаллаху алейхи васаллам шуиз: «Мон адямиосын ожмаськыны косӥллям, соос шуытозь: «Аллахлы йыбырттон понна нокыӵе инмар ӧвӧл — кин ке но шуоз». «Инмар ӧвӧл — йыбыртъяны ярамон — Аллах сяна», соку зэмзэ но со аслэсьтыз мылкыдзэ но лулзэ утиз — монлэсь — атакаослэсь — правоез сяна. Ислам, но солэн лыдъян-чотанэз Аллахлы кельтэмын'. Соин ик [Абу Бакр] шуиз: «Аллахен, мон зэмзэ но ожмасько соосын, кинъёс молитваез но закатэз висъяло, малы ке шуоно закат — со — претензия — ваньбурлы право. Аллахен, соос мыным люкето ке, малы ке шуоно соослэн мылкыдзы ӧвӧл, соос сое Аллахлэн ыстэм муртэзлы (Аллахлэн тупаса улонэз мед луоз) тыризы ке но, мон соосын ожмасько на, малы ке шуоно соослэн мылкыдзы ӧвӧл». Соин ик [Умар бин аль-Хаттхаб] шуиз: «Аллахлы оскыса, со ӧвӧл, нош мон адӟи, Аллах Абу Бакрлэсь сандыксэ усьтӥз шуыса, соосын ожмаськыны — соку мон тодӥ, со зэмлык шуыса».
Imam Muslim : 30
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلَّا بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ
Нош со мыным вераз [Абу ат-Тахир] но [Хармалах бин Яхья] но [Ахмад бин Иса], [Ахмад] шуиз: «Со милемлы вераз». Мукет кык адямиос шуизы ке но: «Со милемлы [Ибн Вахб] шуиз, со мыным [Юнус] [Ибн Шихаб] шуиз, со мыным [Саид бин аль-Мусайяб] вераз, [Абу Хурайра] солы вераз, Аллахлэн ыстэм муртэз (Аллахлэн тупаса улонэз но солы мед луоз) шуиз: «Мон адямиослы ожмаськыны косэмын вал, соос шуозы, дырозь, соос шуо». нокыӵе инмар ӧвӧл — йыбыртъяны ярамон — нош Аллахлы’, собере кин ке но шуэ: «Инмар ӧвӧл — йыбыртъяны ярамон — нош Аллахлы», соку зэмзэ но со аслэсьтыз мылкыдзэ но улонзэ утиз — мынам атакаелэсь — исламлэн правоезъя сяна, нош солэн учётной пусэз Аллахлы кылемын».
Imam Muslim : 31
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ الْعَلَاءِ ح و حَدَّثَنَا أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْقُوبَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَيُؤْمِنُوا بِي وَبِمَا جِئْتُ بِهِ فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ
Вераз милемлы [Ахмад бин Абдах адл-Длабби] вераз милемлы [Абдул Азиз] -нимысьтыз ад-Дараварди- [аль-Ала'-ысь]. -мукет веранын со пусъемын- Нош милемлы вераз [Умайя бин Бистхам] но лафаж солэн, вераз милемлы [Язид бин Зураи] вераз милемлы [Раух] [аль-Ала' бин Абдуррахман бин Я'куб]лэсь [атаезлэсь] [Абу Хурайралэсь] Расулулла саллаллах Илахила вал: адямиосын ожмаськыны косэмын вал, соос оскытозы ке, инмар ӧвӧл шуыса — соослы йыбыртъяны правозы вань — нош Аллахлы но оско мыным но Коранлы, кудзэ мон вайи, соку соос тазьы верало ке, соку зэмзэ но соос асьсэлэсь мылкыдзэс но лулзэс утизы — мынам атакае — со исламлэн правоосызлы луыса ӧвӧл ке. Нош соослэн лыдъян-чотанзы Аллахлы кылемын».
Imam Muslim : 32
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ وَعَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّمَا أَنْتَ مُذَكِّرٌ لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُسَيْطِرٍ }
Нош милемлы верамын вал [Абу Бакр бин Абу Сяйба] милемлы вераз [Хафш бин Гиятс] [аль-А'маси]-лэсь [Абу Суфьян]-лэсь [Джабир]-лэсь [Абу Салих]-лэсь [Абу Хурайра] кыкназы но шуизы: «Расулуллах саллаллаху алейхиал шуиз: калыклы ӝужыт луыны косэм вал». Ибн аль-Мусайяблэн Абу Хурайралэсь. -мукет веранын верамын- Нош мыным верамын вал [Абу Бакр бин Абу Сяйба] милемлы [Ваки'] вераз. -мукет веранын со пусъемын- Нош мыным веразы [Мухаммад бин аль-Мутсанна] милемлы вераз [Абдуррахман] -нимаське бин Махди- кыкназы но соос шуизы, веразы милемлы [Суфьян] [Абу аз-Зубайрлэсь] [Джабирлэсь] со шуиз: «Аллахлэн ыстэм муртэз шуиз: «Мон адямиослы ожмаськыны косӥ, соос шуозы: «Инмар ӧвӧл» -кинлэн правоез вань йыбыртъяны- нош Аллахлы», соин ик соос шуизы: «Инмар ӧвӧл -кинлэн правоез вань йыбыртъяны- нош Аллахлы», соку зэмзэ но соос асьсэлэсь мылкыдзэс но лулзэс утизы -мон атакаослэсь- исламлэн правоосызъя сяна. Нош соослэн лыдъян-чотанзы Аллахлы кыле. Собере со лыдӟиз: '-Зэмзэ но, тон -гинэ- чаклась. Тӥляд соос вылын чылкак ӧвӧл кужымды- ' -Qs. Аль Гаасия: 21-22-.
Imam Muslim : 33
حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِىُّ مَالِكُ بْنُ عَبْدِ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ الصَّبَّاحِ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ وَاقِدِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ فَإِذَا فَعَلُوا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ
Милемлы вераз [Абу Гассан аль-Мисмаи Малик бин Абдул Вахид] вераз милемлы [Абдул Малик бин аш-Шабба] [Сю'ба] [Вакид бин Мухаммад бин Заид бин Абдулла бин Умар] [атаезлэсь] [Абдулла бин Абдулла бин Умар] со шуиз: «Мон калыкез ожмаськыны косэмын вал, дырозь, соос ӧвӧл шуыса эскерон - йыбырттонлы ярамон - нош Аллах но, Мухаммед — Аллахлэн ыстэм муртэз, соос кылдытӥзы вӧсяськыны но закат тырыны. Соин ик соос тае лэсьто ке, соку зэмзэ но соос асьсэлэсь мылкыдзэс но лулзэс утизы -мон атакаослэсь-, ислам правооссы сяна. Нош соослэн лыдъян-чотанзы Аллахлы кылемын».
Imam Muslim : 34
و حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ يَعْنِيَانِ الْفَزَارِيَّ عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَفَرَ بِمَا يُعْبَدُ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَرُمَ مَالُهُ وَدَمُهُ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ ح وَحَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ وَحَّدَ اللَّهَ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِهِ
Нош милемлы веразы [Суваид бин Саид] но [Ибн Абу Умар] кыкназы но шуизы, веразы милемлы [Марван] кыкназы но Марван аль-Фазариез валало шуыса, [Абу Маликлэсь] [атаезлэсь] со шуиз: «Мон кылӥ, кызьы Аллахлэн ыстэм муртэз саллаллаху алейхи васаллям шуиз: «Кинлэн ке но Инмарлэн правоез ӧвӧл шуыса йыбыртъяло- нош Аллахлы, нош ваньзэ, мар йыбыртъяло мукет Аллахлы, дискредитовать каро, соку солэн узырлыкез но вирыз харам, нош соослэн вознаграждениез Аллах дорын. Нош милемлы верамын вал [Абу Бакр бин Абу Сяибах] милемлы [Абу Халид аль-Ахмар]. -мукет веросаз верамын- Нош со мыным со сярысь вераз [Зухайр бин Харб] милемлы [Язид бин Харунлы] [Абу Маликлы] но [атаезлы] вераз, со кылэм пророклэсь саллаллаху алейхи васаллам шуиз: «Кин ке но Аллахлы оскиське», собере пусъе мар ке но сыӵезэ».
Imam Muslim : 35
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ جَاءَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ عِنْدَهُ أَبَا جَهْلٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عَمِّ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ كَلِمَةً أَشْهَدُ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللَّهِ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ يَا أَبَا طَالِبٍ أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْرِضُهَا عَلَيْهِ وَيُعِيدُ لَهُ تِلْكَ الْمَقَالَةَ حَتَّى قَالَ أَبُو طَالِبٍ آخِرَ مَا كَلَّمَهُمْ هُوَ عَلَى مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَأَبَى أَنْ يَقُولَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا وَاللَّهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَى مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ } وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى فِي أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ } و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحٍ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ حَدِيثَ صَالِحٍ انْتَهَى عِنْدَ قَوْلِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيهِ وَلَمْ يَذْكُرْ الْآيَتَيْنِ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ وَيَعُودَانِ فِي تِلْكَ الْمَقَالَةِ وَفِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ مَكَانَ هَذِهِ الْكَلِمَةِ فَلَمْ يَزَالَا بِهِ
Нош со мыным вераз [Хармалах бин Яхья ат-Туджиби] вераз мыным [Абдулла бин Вахб] со шуиз, со мыным вераз [Юнус] [Ибн Шихаблэсь] со шуиз, со мыным вераз [Саид бин аль-Мусайяб] [атаезлэсь] со шуиз: «Расулуллах шаллаллаху алейхи вал Абулалиб доры вуылэм дыръя, куке со фасафа вал. Со шедьтӥз Абу Джалэз но Абдулла бин Абу Умайя бин аль-Мугираез но отын. Расулуллах алейхи васаллям шуиз: «Дядя! Вера кык предложениосты Вера, мон луо тӥляд адӟисьты Аллах азьын'. Собере Абу Джахл но Абдулла бин Абу Умейя шуизы: «О, Абу Талиб, тон быгатӥськод-а Абдул Мутталиблэсь религизэ куштыны? Расулуллах салляллаху алейхи васаллам ӧз сётскы, со интые сое кык Калима веранъёсты лыдӟыны дышетыны азьланьтӥз но соосты трос пол вералляз. Соин ик Абу Талиб соослы берпуметӥ кылъёсыз сямен валэктӥз, со Абдул МуТалиблэн религиеныз кылиз шуыса, нош Калима Шахадатэз вераны уг дӥсьты шуыса. Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам озьы ик шуиз: «Аллахлэн нимыныз, мон тӥ понна Аллахлэсь прощение куро», соин ик Аллах та кылбурез усьтӥз: «Пророклы но оскисьёслы уг яра прощение курыны соос понна, кинъёс ширк лэсьто, соос асьсэлэн ӵыжы-выжыоссы ке но, соослы валамон луэм бере, ширкъёс адӟем карымон экспертъёс шуыса. Таубаын: 113-. Собере Аллах ыстћз Аслэсьтыз кылъёссэ Абу Талиблэн учырез сярысь: «Зэмзэ но, тынад, Мухаммед, тынад кужымед ќвќл, тон яратћсь адямилы кивалтон сётыны, со исламез кабыл мед басьтоз шуыса, нош Аллах — со, кинлэн кужымез вань кивалтон сётыны соослы, кинъёслы солэн мылкыдыз вань, нош Со тужгес но умой тодэ, кин со адямиос, кудъёсыз исламлы кивалтон басьтыны дась». -Qs. Аль-Кашаш: 56-. Нош милемлы вераз [Исаак бин Ибрагим] но [Абд бин Хумаид] кыкназы но шуизы, вераз милемлы [Абдурраззак] вераз милемлы [Ма'мар]. -мукет веранын со верамын- Нош милемлы вераз [Хасан аль-Хулвани] но [Абд бин Хумаид] кыкназы но шуизы, вераз милемлы [Я'куб] -нимысьтыз Ибн Ибрагим бин Саад- со шуиз, вераз милемлы [атае] [Салих] кыкез но [аз-Зухри] та санадэн, кылсярысь. Со гинэ, Салих хадис йылпумъяське кылъёсын, «собере Аллах со сярысь аслэсьтыз кылзэ келяз», нош со та кык аятъёсты уг пусйы. Нош со аслаз хадисаз пусйиз: «Нош соос кыкназы но та кылъёсты выльысь веразы», хадисын Ма’мар та предложенилы воштӥське. Нош соос кыкназы но соин кивалто».
Imam Muslim : 36
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ عَنْ يَزِيدَ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ عِنْدَ الْمَوْتِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَبَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ } الْآيَةَ
Милемлы вераз [Мухаммад бин Аббад] но [Ибн Абу Умар] кыкназы но шуизы, вераз милемлы [Марван] [Язидлэсь] -нимысьтыз Ибн Кайсанлэсь- [Абу Хазимлэсь] [Абу Хурайралэсь] со шуиз: «Аллахлэн ыстэм муртэз саллаллаху алейхи васаллам дядяезлы шуиз, куке со кулыны дасяськиз: инмар — солы йыбыртъяны ярамон, Аллах сяна, — мон тӥ понна та кылъёсын оскыто Воскресение нуналэ. Но со пумит луиз, собере Аллах усьтӥз: '-Зэмзэ но, тон уд быгаты нуыны, кин тон яратӥськод-' -Qs. Аль-Кашаш: 56-.
Imam Muslim : 37
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ لَوْلَا أَنْ تُعَيِّرَنِي قُرَيْشٌ يَقُولُونَ إِنَّمَا حَمَلَهُ عَلَى ذَلِكَ الْجَزَعُ لَأَقْرَرْتُ بِهَا عَيْنَكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ }
Милемлы вераз [Мухаммад бин Хатим бин Маймун] вераз милемлы [Яхья бин Саид] вераз милемлы [Язид бин Кайсан] [Абу Хазим аль-Асиджаилэсь] [Абу Хурайралэсь] со шуиз: «Аллахлэн ыстэм муртэз, куке со кулыны дасяськиз, дядяезлы шуиз: «Сей, Инмар ӧвӧл» Аллахлы сяна, мукетызлы йыбыртъяны ярамон' Мон тӥ понна та кылъёсын юнме уг верало Воскресение нуналэ'. Со валэктӥз: «Курайшъёс монэ ӧз ке янгыше уськытысалзы: «Со тае лэсьтӥз, малы ке шуоно со сюлмаськиз», мон тӥляд синъёсыныды со предложениен соглаш луысал». Собере Аллах усьтӥз: «Зэмзэ но, тон уд быгаты нуыны соосты, кинъёсты тон яратӥськод, нош мон нуо соосты, кинъёсты Со потэ-» -Qs. Аль-Кашаш: 56-.
Imam Muslim : 38
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ حُمْرَانَ عَنْ عُثْمَانَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ مَاتَ وَهُوَ يَعْلَمُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ دَخَلَ الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ الْوَلِيدِ أَبِي بِشْرٍ قَالَ سَمِعْتُ حُمْرَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ عُثْمَانَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مِثْلَهُ سَوَاءً
Вераз милемлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] но [Зухайр бин Харб] кыкназы но [Исмаил бин Ибрагим], [Абу Бакр] шуиз, вераз милемлы [Ибн Улайя] [Халид] со шуиз, вераз милемлы [аль-Валид бин Муслим] [Хумран] дорысь [Усман] хесулу'рахуллах, шуиз саллаху. васаллам шуиз: «Кин ке но кулэ, куке со тодэ, ӧвӧл шуыса инмар — йыбыртъяны ярамон — Аллах сяна, со одно ик инме пыроз». Милемлы вераз [Мухаммад бин Абу Бакр аль-Мукаддами] вераз милемлы [Бисыр бин аль-Муфадлдлал] вераз милемлы [Халид аль-Хадзза'] [аль-Валид Абу Бисирлэсь] со шуиз, мон кылӥ [Хумран] шуыны, мон кылӥ [Усман] шуыны, мон кылӥ, Расулулла саллаллах озьы ик шуиз арбери'.
Imam Muslim : 39
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسِيرٍ قَالَ فَنَفِدَتْ أَزْوَادُ الْقَوْمِ قَالَ حَتَّى هَمَّ بِنَحْرِ بَعْضِ حَمَائِلِهِمْ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ جَمَعْتَ مَا بَقِيَ مِنْ أَزْوَادِ الْقَوْمِ فَدَعَوْتَ اللَّهَ عَلَيْهَا قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَجَاءَ ذُو الْبُرِّ بِبُرِّهِ وَذُو التَّمْرِ بِتَمْرِهِ قَالَ وَقَالَ مُجَاهِدٌ وَذُو النَّوَاةِ بِنَوَاهُ قُلْتُ وَمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ بِالنَّوَى قَالَ كَانُوا يَمُصُّونَهُ وَيَشْرَبُونَ عَلَيْهِ الْمَاءَ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهَا حَتَّى مَلَأَ الْقَوْمُ أَزْوِدَتَهُمْ قَالَ فَقَالَ عِنْدَ ذَلِكَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فِيهِمَا إِلَّا دَخَلَ الْجَنَّةَ
Вераз милемлы [Абу Бакр бин ан-Надлар бин Абу ан-Надлар] со шуиз, милемлы вераз [Абу ан-Надлар Хасим бин аль-Касим] вераз милемлы [Убайдуллах аль-Асиджаи] [Малик бин Мигвал]-лэсь [Талха бин Мушарриф]-лэсь [Абу Салих]-лэсь [Абу-Хурай]-лэсь [Абу Хураи]-лэсь, шуиз со Пророк, саллаллаху 'алейхи васаллам на путешествии'. Собере со шуиз: «соку со калыклэн сиён-юонэз быриз». Бӧрысь со шуиз: «Кӧня ке пудо-животъёссэс ыбылыны мылкыдзы луытозь». Вераськись шуиз: «Собере Умар шуиз: «О, Аллахлэн ыстэм муртэз, тон калыклэсь куд-ог сиён-юонзэ люкад ке но, собере со сярысь Аллахлы вӧсяськид ке — валамон, со умой луоз». Вераськись шуиз: «Собере со лэсьтӥз». Вераськись шуиз: «Собере йӧллэн кузёез йӧлэныз лыктӥз, финиклэн кузёез финикъёсыныз лыктӥз». Вераськись шуиз: «Моджахид шуиз: «Нош йӧл кузёос йӧлэнызы». Мон шуи: «Мар соос ю тысь каро?» со валэктӥз: «Соос со вылэ ву юизы но юизы». Со шуиз: «Собере Аллахлэн Посланникез соосты ӧтиз, соос сиён-юонэн контейнеръёссэс тырмытытозь». Вераськись шуиз: «Озьыен, со вакытэ Аллахлэн ыстэм муртэз вӧсяськиз: «Мон свидетельство сётӥсько, Аллах сяна, нокыӵе инмар ӧвӧл шуыса — йыбыртъяны ярамон, нош мон Аллахлэн ыстэм муртэз, нокыӵе ужась но Аллахез уг пумита, сое юн кутыса, шекъёстэк, со одно ик райе пыроз».
Imam Muslim : 40
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَوْ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ شَكَّ الْأَعْمَشُ قَالَ لَمَّا كَانَ غَزْوَةُ تَبُوكَ أَصَابَ النَّاسَ مَجَاعَةٌ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ أَذِنْتَ لَنَا فَنَحَرْنَا نَوَاضِحَنَا فَأَكَلْنَا وَادَّهَنَّا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ افْعَلُوا قَالَ فَجَاءَ عُمَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ فَعَلْتَ قَلَّ الظَّهْرُ وَلَكِنْ ادْعُهُمْ بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ ثُمَّ ادْعُ اللَّهَ لَهُمْ عَلَيْهَا بِالْبَرَكَةِ لَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ فَدَعَا بِنِطَعٍ فَبَسَطَهُ ثُمَّ دَعَا بِفَضْلِ أَزْوَادِهِمْ قَالَ فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِكَفِّ ذُرَةٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَفِّ تَمْرٍ قَالَ وَيَجِيءُ الْآخَرُ بِكَسْرَةٍ حَتَّى اجْتَمَعَ عَلَى النِّطَعِ مِنْ ذَلِكَ شَيْءٌ يَسِيرٌ قَالَ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِ بِالْبَرَكَةِ ثُمَّ قَالَ خُذُوا فِي أَوْعِيَتِكُمْ قَالَ فَأَخَذُوا فِي أَوْعِيَتِهِمْ حَتَّى مَا تَرَكُوا فِي الْعَسْكَرِ وِعَاءً إِلَّا مَلَئُوهُ قَالَ فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا وَفَضَلَتْ فَضْلَةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ لَا يَلْقَى اللَّهَ بِهِمَا عَبْدٌ غَيْرَ شَاكٍّ فَيُحْجَبَ عَنْ الْجَنَّةِ
Вераз милемлы [Сахл бин Усманлы] но [Абу Кураиб Мухаммад бин аль-Алалы] ваньзэ, мар [Абу Муавия] вераз. Мусульманъёс туж жадемзэс шӧдӥзы, соос шуизы: «О, Аллахлэн Посланникез, лэзьысал-а милемлы верблюдмес ыбылыны, солэсь йӧлзэ сиыны но йӧлзэ йӧл сямен кутыны мед быгатомы — лыоссэ ӵушыны, сое ӝуась шунытлэсь утён понна —? ' Расулуллах саллаллаху 'алейхи васаллам ответ сётӥзы: 'Кылэ сое'. Абу Хурайра шуиз: «Собере Умар лыктӥз но шуиз: «О, Аллахлэн Посланникез, тон озьы карид ке, соку верблюдлэн мугорыз быроз — машина —! Но умойгес луысал, тон соослэсь сиёнзэс кылемзэ курыса, собере вӧсяськысал ке, Аллах солы бакель карон мед сётоз шуыса." Расулулла саллаллаху алейхи васаллям собере шуиз: «Ярам». Собере со куриз ӵушкон — лылэсь лэсьтэмын —, сое ӵушылэмез бере, со куриз сиёнзылэсь кылем люкетсэ. Абу Хурайра азьланьтӥз: «Собере одӥг адями лыктӥз киын кукурузаен, мукетыз лыктӥз киын финикъёсын, нош мукетъёсыз лыктӥзы сиён-юонэн, кылсярысь, няньэн, соин ик ӧжытак сиён люкаськиз раковина вылэ». Абу Хурайра шуиз: «Собере Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам сиёнлы бакель карон курыса вӧсяськиз, собере со шуиз: «Басьтэ но тырмытэ сиён-юон контейнеръёстэс». Абу Хурайра азьланьтӥз: «Соос собере сиён-юон интыоссэс тырмытӥзы, соин ик одӥг солдат но ӧз тырмы, нош сиён-юон интыоссы тырмемын вал». Абу Хурайра азьланьтӥз: «Соос собере сиизы, тырмыт луытозь, нош сиён кылиз на». Собере Расулуллах алейхи васаллам шуиз: «Мон адӟисько, Аллах сяна, йыбыртъяны ярамон инмар ӧвӧл шуыса, нош мон Аллахлэн ыстэм муртэз, нокыӵе ужась но Аллахез уг пумита, со та предложенилы уг шекъяськы но собере инме пыронлэсь люкетэ».